2023-01-26-verslag-gemeenteraad-ridderkerk.pdf
Tekst van het document
Ja, volgens mij, voorzitter, is het duidelijk dat we het niet meer over de A38 gaan hebben, dus dan ga ik het er ook maar niet over hebben. Dank u wel. De voorzitter: We gaan over tot stemming, eerst over het amendement. Ik lees even de samenvatting voor. Onderwerp is de huisvesting van Ridderkerk Rowdies. De raad wordt voorgesteld het besluit zo te wijzigen dat het college voor de huisvesting alleen de opdracht krijgt nader onderzoek te verrichten naar een locatie binnen de contouren van het huidige combinatieveld en de eerder vastgestelde positie voor het nieuwe honkbalveld, met als voorwaarde dat het Essenlaantje behouden blijft. Dat is de strekking van het amendement. Zijn er stemverklaringen? Zijn er tegenstemmen, doe ik dan maar even zo. Dan is dat amendement aangenomen. Dan het geamendeerde voorstel. Zijn er stemverklaringen? Zijn er tegenstemmen? Dan is ook dat vastgesteld. Nou, dat was mooi binnen het uur. Keurig, keurig, complimenten van uw voorzitter. 6.
Verlenging meetpost lucht & geluid Nieuw Reijerwaard De voorzitter: Agendapunt 6, ‘Verlenging meetpost lucht & geluid Nieuw Reijerwaard’ ligt voor ter vaststelling. Zijn er stemverklaringen? Zijn er tegenstemmers? Vastgesteld.
7.
Werken vanuit ecologie De voorzitter: 7, ‘Werken vanuit ecologie’ ligt voor ter debat. Eerste termijn van maximaal vier minuten, ook hier denken wij een uur aan te besteden. U heeft op uw desk aangetroffen twee moties. De eerste motie ‘Overbodige verharding in kaart’ is ingediend door mijnheer Alkema, die krijgt dan ook als eerste het woord. Even de boekhouding bijhouden. Een tweede motie gaat over ‘Opnemen in raadsvoorstellen’ en die is ingediend door mevrouw Dirks. Zijn er nog meer mensen die het woord wensen te voeren? Mijnheer Mijnders, mijnheer Lapaer, mijnheer Van … Mevrouw De Vormer, mijnheer Van Zwienen, mijnheer Kloos, mevrouw Van Nes-de Man. Eén, twee, drie, vier, vijf, zes, zeven, acht. De eerste vier minuten zijn voor u, mijnheer Alkema, ChristenUnie, ga uw gang. De heer Alkema: Dank u wel, voorzitter. Vanavond behandelen we het rapport ‘Werken vanuit ecologie’. Laten we duidelijk zijn, de ChristenUnie is blij met het rapport dat op tafel ligt, met ambtenaren die zich hier vol voor inzetten en met deze gedreven wethouder. Net zoals de wethouder aangaf dat het opstellen van dit rapport een van de redenen is om nog een termijn als wethouder door te gaan, zo is het belang van ecologie, natuur Pagina 15 van 37
en klimaat voor de ChristenUnie een belangrijke reden om politiek actief te zijn in Ridderkerk. Zorg voor de naasten en zorg voor de schepping, voorzitter, zit in het DNA van ons CU team. Ik ben blij met ons team. Deze bijdrage, inclusief moties, is grotendeels geschreven door Corstiaan Knape, een van onze actieve burgerleven en fractieondersteuners. Het rapport Werken vanuit ecologie is samen met de reeds bestaande Groenvisie en de nog op te stellen Blauwvisie een belangrijke stap om in Ridderkerk bij te dragen aan het realiseren van een groene leefomgeving en leefbare wijken. Tevens draagt het bij aan de ambitie groenste gemeente van de regio. Als we uitzoomen, dan komen we uit bij de belangrijkste aanleiding van dit rapport. Die aanleiding gaat verder dan het lokaal ingrijpen en verbeteren van leefbaarheid. Wereldwijd schudt het ecosysteem op haar grondvesten. Op veel plekken op aarde staat het voortbestaan van natuur en daarmee ook de biodiversiteit onder druk. De oorzaak ligt vooral bij ons, bij de mens. Ons consumptiegedrag, economisch gewin en het tegen de natuur inwerken tast de leefomgeving aan. Daarmee komt het voorbestaan van veel soorten planten en dieren onder druk en neemt hun soortenrijkdom jaarlijks af. Dit vormt een bedreiging voor de leefbaarheid van ons en van onze kinderen.
We dienen vandaag samen met de PvdA-GroenLinks en Burger op 1 de motie in, omdat volgens de ChristenUnie het stoppen van ecologische teruggang en het inzetten op verbetering op dit gebied een continue aandacht vraag en omdat ecologie verder gaat dan de aspecten van dit rapport. Bij alle raadsvoorstellen voegen we ecologie toe aan het kopje duurzaamheid, zo wordt bij ieder voorstel actief nagedacht over het onderwerp ecologie. Maar we houden het ook graag praktisch, bij een raadsvoorstel over de Wmo hoeft er echt niets over ecologie worden gemeld. De natuur staat op vele plekken onder druk, ook in stedelijke omgeving, maar juist door het doen van vaak eenvoudige ingrepen die we op een positieve manier ook terugzien in het rapport, bijvoorbeeld het vergroenen van tuinen en gevels, valt er al veel winst te behalen. Wat ons betreft kunnen de resultaten hiervan niet snel genoeg zichtbaar zijn in de openbare ruimte. Het rapport zet breed in om bewustwording en draagvlak te creëren voor een meer ecologische werkwijze in de openbare ruimte. Ook wil het onze inwoners bewegen hun tuinen groener in te richten. Dit is belangrijk en daarom is het ook belangrijk dat de gemeente hierbij zelf het goede voorbeeld geeft.
De ChristenUnie dient daarom samen met de PvdA-GroenLinks, Burger op 1 en CDA een motie in, een motie om te zoeken op welke plekken in de openbare ruimte sprake is van overbodige verharding. We willen via een quickscan de kans op vergroenen verzilveren binnen de looptijd van dit rapport. Op deze manier laten we op die plekken zien wat de waarde is van het omvormen van overbodige verharding naar natuurlijk groen. Ridderkerk gaat voor groen, de paraplu voor alles wat we als gemeente op het gebied van groen en biodiversiteit gaan ondernemen in de komende jaren. De ChristenUnie vroeg hier al om bij de vaststelling van de Groenvisie in 2020. Mooi dat dit idee is opgenomen in dit rapport. Het juist benutten van ruimte wordt steeds belangrijker. De ruimteclaim vanuit diverse beleidsvelden zorgt regelmatig voor belangen die ogenschijnlijk met elkaar in strijd zijn. Een integrale benadering en afweging die zo vroeg mogelijk in het ontwerpproces plaatsvindt is belangrijker dan ooit. Vanuit dat oogpunt is het puntensysteem, het klimaatadaptief en natuurinclusief ontwerpen en aanleggen van onze buitenruimte, een mooie tool om spoedig in te gaan zetten. Tot slot, voorzitter, scheppingsonderhoud. Deze naam kwam ik tegen op de bus van een hoveniersbedrijf. De voorzitter: Kun u het wel kort houden, want uw vier minuten zijn om. De heer Alkema: Laatste zin.
Een prachtige naam vanuit onze ideologie. Zorg voor de schepping en lof aan de Schepper, met een hoofdletter. Ik wens deze manier van met de natuur werken Ridderkerk toe. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Dirks, Partij van de Arbeid-GroenLinks. Mevrouw Dirks: Dank u wel, voorzitter. Ecologie is voor veel mensen een vrij nieuw begrip en iets waar we als mensheid over het algemeen weinig over nadenken. Ecologie houdt de balans en de werking tussen systemen in de natuur in. Het is als een Jenga-puzzel, dat als je er te veel blokjes uit trekt, dat de stapel omvalt. Nou, op dit moment is de balans in de natuur ver te zoeken. Met het rapport wat vandaag op tafel ligt wordt ernaar gestreefd de balans in de natuur terug te vinden. Het geeft duidelijke bouwstenen aan om de blokkenstapel te Pagina 16 van 37
repareren. Net op tijd, want zoals de ChristenUnie net al schetste, de stapel staat op het punt van vallen. Het rapport laat een mooie ambitie zien, maar om deze ambitie in praktijk te brengen is, zoals in rapport meermaals terugkomt, bewustwording zo belangrijk. Als er ingestemd wordt met dit rapport, heb je onzes inziens dan ook minimaal vier jaar nodig om die bewustwording onder inwoners, maar ook onder bedrijven en de gemeente zelf te vergroten. Als we bijvoorbeeld het maaibeleid veranderen ten behoeve van insecten, of bladeren en takken op sommige plekken meer laten liggen voor grondgebonden zoogdieren, zullen sommige inwoners daaraan moeten wennen. Ongetwijfeld zullen er klachten komen, bijvoorbeeld dat de buitenruimte er maar rommelig uitziet. Communicatie speelt daarbij een hoofdrol. De ChristenUnie – en daarbij wil ik ook in het bijzonder inderdaad burgerlid Corstiaan Knape bedanken voor zijn inzet – en PvdA-GroenLinks hebben de handen ineengeslagen om dit mooie rapport een extra steuntje in de rug te geven en iets meer SMART te maken. Juist met betrekking tot deze bewustwording en communicatie, maar ook om de motie meer in de praktijk toe te laten passen.
Want als dit rapport wordt aangenomen, welke concrete stappen, anders dan het maaibeleid, zullen er genomen worden? We dienen daarom vandaag onder andere een motie in om ecologie voortaan als argument toe te voegen bij een raadsvoorstel. De wethouder heeft al eerder aangegeven dat ecologie vaak wordt meegenomen in besluitvormingen, maar op deze manier wordt het ook zichtbaar voor de raad en ook voor de inwoners. Communicatie, bewustwording. De andere motie gaat over het uitvoeren van een quickscan met betrekking tot verharding die niet gebruikt wordt, zoals de brede stoepen of uithoeken van pleinen. Deze kunnen we een betere invulling geven met betrekking tot ecologie, maar ook klimaat. In het rapport gaat het als er over ontharding wordt gesproken veelal over particuliere grond en bedrijfsterreinen. Maar de ChristenUnie en PvdA-GroenLinks zijn van mening dat de gemeente het goede voorbeeld moet geven qua ontharding en ook zelf de handen uit de mouwen moet steken. Immers, een goed voorbeeld is beter dan een mooie preek. We hopen daarom van harte dat vandaag het rapport, maar ook beide moties worden aangenomen en we zonder verder na te denken met een gerust hart een potje Jenga kunnen spelen. Dank u. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Mijnders, CDA. De heer Mijnders: Dank u wel, voorzitter.
Van de vier pijlers van het CDA is denk ik rentmeesterschap de meest bekende bij iedereen. Voor ons betekent rentmeesterschap op dit moment dat we de aarde, de schepping, maar ook dit Ridderkerk gekregen hebben van onze voorouders en te leen hebben van onze kinderen. Als je dan het voorstel leest voor werken met ecologie, dan schrikt de fractie wel. Niet omdat het een slecht voorstel is, zeker niet, want het is een heel goed voorstel. Alleen, bij de zes dieren die elke keer benoemd worden, staat elke keer: wie is de vijand van die zes dieren? Dat is elke keer weer opnieuw de mens. Daarom is het ook goed dat we dus hiermee onder andere met het werken met ecologie aan de slag gaan. Waar we bijvoorbeeld vijf jaar, zes jaar geleden nog echt moesten vechten om groen aan de voorkant te krijgen bij woningbouwprojecten, zien we nu dat dat steeds vaker gebeurt. Dat we een Groenvisie hebben, nu Werken op ecologie, en dat we eind dit jaar ook nog getrakteerd worden op een document als het gaat om de watervisie. We zetten dus afgelopen jaren steeds vaker en sterker in op duurzaamheid, groen en ecologie, alles erop en eraan, om dat ene punt te halen, om de groenste gemeente van IJsselmonde te worden. Daarom zullen we het ook zeker steunen. En ook mooi om te zien dat nu ook de eigen ambtenaren, waaronder ook de ecoloog dus deze voorstellen nu ook voorbrengen richting de raad.
Betreft de mogelijke komst van de kudde schapen naar Ridderkerk, een motie van de SGP, moesten we toch wel gelijk denken aan het honderdjarig bestaan van de SGP. We zagen het ons helemaal voor ons dat honderd jaar geleden bij het oprichten van de SGP er al schaapskuddes rondliepen en nu, honderd jaar later, lopen er nog steeds schaapskuddes rond door Ridderkerk. Voorzitter, je zou hier kunnen spreken van een vaste koers op dit punt. Alleen, we vragen ons betreft de schaapskudde wel af, want we hoorden GroenLinks al zeggen, Partij van de Arbeid-GroenLinks: het maaibeleid moeten we ook inzetten op meer biodiversiteit. Alleen, die schaapskudde heeft waarschijnlijk juist een averechts effect op de biodiversiteit binnen Ridderkerk Maar als het goed is wordt het ook bij de aanbesteding goed geregeld. Wat betreft de motie van de CU en de Partij van de Arbeid-GroenLinks als het gaat om tegengaan van overbodige verharding dienen we die mede in. Want waarom zou je een stuk asfalt laten liggen als we dat toch niet gebruiken? Het college heeft de afgelopen jaren dat ook al gedaan en wordt Pagina 17 van 37
er ook steeds vaker op ingezet, maar toch goed om hier een motie over in te dienen. Toch vinden we eigenlijk deze motie helemaal niet ver genoeg gaan, omdat naar onze mening moeten we juist de schaarse ruimte in Ridderkerk optimaal benutten. Dus denk bijvoorbeeld, dat hebben we wel eens eerder aangedragen, om bijvoorbeeld parkeerplaatsen op het centrum juist daaroverheen ook te zorgen dat er ook zonnepanelen kunnen zijn, of dat je meer parkeerplaatsen gaat inrichten om bijvoorbeeld water door te laten. Dat is een stap die we misschien in de toekomst nog kunnen maken en daarin werken we graag samen met de ChristenUnie en Partij van de Arbeid-GroenLinks. Kortom, voorzitter, we zullen het voorstel steunen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Lapaer, Leefbaar Ridderkerk. De heer Lapaer: Dank u, voorzitter. Als zoon van een boomkweker ben ik geboren en getogen in Boskoop, waar je in de jaren tachtig veel stickers op voertuigen zag met de tekst ‘Groen is leven, boomkwekers die zorgen ervoor’. Anno 2023 is er meer nodig om groen is leven in stand te houden en te verbeteren, want de kennis van toen is niet meer de kennis van nu. Voor ons ligt een mooi rapport, Werken vanuit ecologie. De portefeuillehouder vertelde recent in de commissievergadering dat ons ecosysteem uit balans is geraakt.
Maar of we dit nou deels op Ridderkerkse manier moeten gaan doen is voor ons nog niet helemaal zeker, immers is de Ridderkerkse manier geen beproefde methode voor zover we hebben kunnen achterhalen. Voorzitter, voor Leefbaar Ridderkerk zijn er wel wat mitsen en maren die opkomen als wij het rapport bekijken en over ecologie nadenken. De verstoorder van ons ecosysteem is de mens. Dezelfde mens die onze planeet in bruikleen heeft en ervoor moet zorgen dat de jeugd ook van onze planeet gebruik kan maken. Diezelfde mensen willen zich ook vaak bemoeien met onze natuurgebieden en grijpen ook regelmatig in, om vervolgens weer een ecologische onbalans te hebben aangebracht. We creëren bijenlinten omdat de bij op uitsterven staat, dankzij een motie van PvdA waarbij Leefbaar Ridderkerk voor heeft gestemd, maar of de beoogde schaapsherder de schaapskudde ook duidelijk kan maken deze onaangetast te laten betwijfelen wij. Ook zorgen wij door het gebruikmaken van schaapskuddes dat gegeten zaden via de natuurlijke weg van het schaap op andere plaatsen terechtkomen en daar weer voor nieuw gewas gaan zorgen. Is dit wenselijk? In de Flora- en faunawet wordt bescherming in het wild van levende planten en diersoorten geregeld. Diezelfde wet verplicht eenieder om bij het verrichten van handelingen met alle beschermde soorten rekening te houden.
Zo mogen uitvoerende werkzaamheden geen negatieve gevolgen hebben voor het voorbestaan van onze beschermde soorten. Men zal dus moeten weten wat er leeft en hoe de dieren zich gedragen. Dit vraagt voldoende kennis van de beschermde plant- en diersoorten, want voor je het weet kom je een misgurnus fossilis tegen, die in de volksmond de grote modderkruiper wordt genoemd. Of we komen een bleke schubwortel tegen, die in 1930 pas weer in Nederland werd gezien in 1999 en dat was in ons dorp. Voorzitter, Leefbaar Ridderkerk is zoals u merkt een natuurminnende vereniging en wij hopen dat elke door de mens aangebrachte ecologische verstoring doordacht wordt gedaan en grondig wordt onderzocht op welke dieren er in de gebieden leven, alvorens er ingegrepen wordt en niet verder verstoord wordt door de mens. Dank u wel. De voorzitter: Van harte gefeliciteerd, mijnheer Lapaer, dit was uw maidenspeech. De heer Lapaer: Dank u. De voorzitter: Mevrouw De Vormer, Partij 18PLUS. Mevrouw De Vormer: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, Partij 18PLUS spreekt graag haar waardering uit over de aanpak die het college in gedachte heeft om de biodiversiteit in Ridderkerk te verbeteren. Heel creatief om de leefomgeving van de zes van onze Ridderkerkse medebewoners te optimaliseren. Door het voor hun goed te maken, wordt het vanzelf goed voor veel meer Ridderkerkse medebewoners.
Er zijn echter ook een aantal Ridderkerkse medebewoners die we graag kwijt zijn. Anderen hebben al gerefereerd aan de rode Amerikaanse Pagina 18 van 37
rivierkreeft, deze hoort thuis op ons bord en niet in onze rivieren. Maar vergeet ook niet de o zo mooie halsbandparkieten. Volgens de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit vormen de halsbandparkieten een bedreiging voor de fruitteelt en de boomteelt. Daarnaast drijven ze de grote bonte specht uit ons straatbeeld door het bezetten van de nestholten in de bomen, onder andere in het Donckse Bos en De Gorzen zien we dit gebeuren. Morgen start de Nationale Tuinvogeltelling, laten we hopen dat we meer zanglijsters en grote bonte spechten tellen dan halsbandparkieten. Partij 18PLUS wenst dat naast de mooie actiepunten uit het rapport er ook nagedacht gaat worden over het bestrijden van deze exoten. Zoals gezegd zijn we zeer tevreden over het rapport en het actieplan, maar maken we ons nog wel zorgen over de uitvoering en dan met name de cultuuromslag die daarvoor nodig is. Deze week bijvoorbeeld zagen we de aannemer met een grote tractor met daaraan een zeer grote tondeuse plantvakken tot op 15 centimeter hoogte snoeien. Alle soorten groen werden op gelijke hoogte voorzien van een zeer glad kapsel. Laten we hopen dat daar levende egels hebben gebukt tijdens het snoeien. Ons advies is dus om na besluitvorming zo snel mogelijk aan die cultuuromslag te werken.
Voorzitter, in de vorige raadsperiode heeft Partij 18PLUS herhaaldelijk aandacht gevraagd voor een optimaal waterklimaat en een gezonde visstand. We zijn blij dat een van de zes Ridderkerkse medebewoners in het water leeft. We vragen wel de toezegging om de gemaakte afspraken met de Eerste Rijsoordse Hengelsport Vereniging de Waal na te blijven komen als het gaat om het uitzetten van verschillende vissoorten. Laten we niet vergeten dat zij de grootste sportvereniging van Ridderkerk zijn en ook nog een ecologisch hart hebben. Gisteren konden we in het nieuws vernemen dat we massaal onze beschermde vleermuizen aan het doden zijn door het isoleren van onze huizen. Het college had daar al oog voor bij het opstellen van het rapport. Ecologie en duurzaamheid zijn dus niet altijd vanzelfsprekende bondgenoten. Ecologie komt wat Partij 18PLUS betreft voor duurzaamheid. We kunnen nog veel leren van de natuur, ook als het gaat om duurzaamheid. Toch zullen we de motie van PvdA-GroenLinks en ChristenUnie steunen als het gaat om het toevoegen van het woord ecologie aan de paragraaf duurzaamheid in raadsvoorstellen. Het vergroot namelijk de bewustwording bij zowel de ambtenaren als bij de bestuurders om ecologie een plek te geven in planvorming. De motie van ChristenUnie en PvdA-GroenLinks over het verwijderen van overtollige verharding steunen we niet.
We zijn zeker benieuwd naar het rapport, maar willen niet vooraf tot uitvoering overgaan zonder de consequenties in beeld te hebben. Een voorstel aan de indieners om de motie op dit punt aan te passen werd helaas niet doorgevoerd. Dank u wel. De voorzitter: Van harte gefeliciteerd mevrouw De Vormer, dit was uw maidenspeech. Mijnheer Van Zwienen, SGP. De heer Van Zwienen: Dank u wel, voorzitter. Een prettige leefomgeving is iets wat we allemaal willen. Een belangrijk onderdeel hiervan is de ecologie en biodiversiteit. Dat wij het belang hiervan zomaar uit het oog kunnen verliezen, blijkt wel uit de praktijk. Veel plant- en diersoorten hebben het moeilijk, waardoor ecosystemen uit balans raken. Het is daarom tijd om deze aspecten mee te nemen in de besluitvorming. Om de ecologische welstand te herstellen en op peil te houden is het belangrijk dat er nu een maatregel en actieplan ligt om de biodiversiteit te bevorderen en het bewustzijn ervan te vergroten, zodat de biodiversiteit op orde komt waardoor ons ecosysteem weerbaarder is en bedreigingen van bijvoorbeeld exoten minder kans hebben. De SGP vindt dat er een mooi rapport voor ons ligt. Ook de positieve toonzetting is aansprekend, die een mooie middenweg houdt tussen een goede omgeving voor planten en dieren en een prettige leefomgeving voor de bewoners.
Door ons mee te nemen in de leefwereld van diverse dieren is het ook erg praktisch geworden, bijvoorbeeld het voorkomen van hoge stoepranden voor de egel, zorgen voor voldoende bloeiende kruiden voor de weidehommel en beschutte plekken voor de laatvlieger. Wat wij ook positief vinden, is dat het rapport is opgesteld door eigen medewerkers van de gemeente, waardoor er binnen de eigen gemeentelijke organisatie de kennis en kunde is om dit beleid op een goede manier verder vorm te geven en het onderdeel van de besluitvorming te maken. De SGP vindt dat er op een goede manier uitvoering is gegeven aan onze oproep om onderzoek te doen naar begrazing door schapen. Wij zijn blij dat dit uitvoerbaar is en zoals uit het onderzoek blijkt kan met het begrazen met schapen een goede biodiversiteit
Pagina 19 van 37
bereikt worden, mits de aanpak goed doordacht en gepland is. Het zal duidelijk zijn, voorzitter, dat we instemmen met het voorliggende voorstel. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Kloos, Echt voor Ridderkerk. De heer Kloos: Dank u wel, voorzitter. Er ligt een mooi raadsvoorstel om mede naar de ecologische belangen van de Ridderkerkse flora en fauna te kijken. Enerzijds wordt er aandacht besteed aan de Ridderkerkse biotopen, anderzijds aan diverse vogels, vissen en andere dieren. Goede voorlichting daarover aan de Ridderkerkse bevolking is zeker gewenst, teneinde bijvoorbeeld vragen te voorkomen waarom op bepaalde grasstroken niet meer worden gemaaid en wat onze Ridderkerkers kunnen doen om bijvoorbeeld de egel meer huisvesting te bieden. Dus kan de Echt voor Ridderkerk-fractie zich vinden in het collegevoorstel. De fractie hoopt dat hiermee een mooier, groener en aantrekkelijker Ridderkerk langs deze weg kan worden gerealiseerd. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Van Nes-de Man, Burger op 1. Mevrouw Van Nes-de Man: Dank u, voorzitter. Het is toch mooi om te zien hoe ecologie eenieder hier in de raadszaal aanspreekt en uitnodigend is voor onze nieuwe raadsleden om juist over dit onderwerp hun eerste bijdrage te houden. Dat zegt wel iets over de ecologie. Het is mooi dat er nu een visie op ecologie ligt.
Deze moet de visie op groen versterken, in onze beleving. Waar wij zorgen over hebben is de uitvoering. Als je ziet dat de Groenvisie in maart ‘21 is vastgesteld, een prachtig ambitieus plan met onder andere een compensatiefonds voor elke te kappen boom en je ziet dat in het jaar 2022 nog 188 volwassen bomen gekapt worden, waarvoor dan sprieten terug zijn gezet, bevestigt dit onze zorg over de uitvoering enigszins. In de visie op ecologie wordt heel specifiek ingezoomd op slechts zes diersoorten. Die worden overal gefaciliteerd, zo heb ik begrepen. Waarom worden die niet beschouwd als een voorbeeld? Waarom wordt er niet gesproken over een vogel, een insect, een waterinsect, een vleermuis, een knaagdier en een vis? Het specifiek benoemen van zes soorten zou beperkingen kunnen geven. De voorzitter: Ogenblikje. Mijnheer Mijnders. De heer Mijnders: Dank u wel, voorzitter. Ik word een beetje moe dat de afgelopen jaren elke keer mevrouw Van Nes het heeft over alleen maar bomen kappen, kappen, kappen, terwijl er elke keer ook door de wethouder goed een reden is gegeven waarom. De ene keer is het een ziekte, de andere keer moeten ze weer vervangen worden. U doet net alsof hier het college gewoon alle bomen aan kappen is. Continu is tegen u gezegd: er zijn bepaalde redenen voor, het is niet zo dat we, hop, gewoon bomen kappen voor de lol. Dank u wel.
De voorzitter: Mevrouw Van Nes-de Man. Mevrouw Van Nes-de Man: Dank u wel. Nou, ik ben blij dat u het niet noemt bomen kappen voor de lol, want dat zou helemaal schandalig zijn. Bomen kunnen ook gesnoeid worden en goed gesnoeid worden en beter onderhoud maakt dat bomen niet altijd gekapt hoeven worden. Wat niet wil zeggen dat er nooit een boom gekapt hoeft worden. Nou, als u die wil hebben, kan u die krijgen van mij. Vijftig procent van het groen in de gemeente is particulier bezit, zo lezen we in het stuk. Als je daarnaar kijkt, begrijpen wij niet dat inwoners – toen kon het nog via de wijkoverleggen – en onze agrariërs, die ook vaak eigen grond hebben, in deze gemeente zijn benaderd om aan de voorkant mee te denken. Ze worden nu achteraf betrokken, maar inwoners willen gewoon graag vooraf meedenken, participatie heet dat. Nu voelt het weer als: het wordt medegedeeld, we gaan dit doen, we gaan dat doen. Hoe krijg je dan de inwoners nog enthousiast? Het is hard nodig dat onze bermen en nog veel plantsoenen anders worden beplant, Partij 18PLUS gaf daar net al een mooi voorbeeld van. Dit is opgenomen in de visie. De notitie Groen voor geluid destijds is ook aangegeven dat ook hoogteverschillen in bermplanten iets toevoegen, neem dat ook mee bij de omvorming van wegbermen Pagina 20 van 37
en plantsoenen. Verder liggen kabels en leidingen wel heel vaak in bermen, waardoor nu nog gezegd wordt: dan kunnen we er ook geen bomen zetten. Kabels en leidingen kunnen daartegen beschermd worden, waardoor menig berm in Ridderkerk beplant kan worden met bomen. Hoe mooi zou dat zijn? We kijken uit met de twee visies naar een groener Ridderkerk, waar wat meer hittestressbestendig is, waar beter hoosbuien opgevangen kunnen worden, het water in de bodem vastgehouden kunnen worden, vogels, vleermuizen en insecten een habitat kan geven, inwoners laten genieten van het ruisen van grote bomen als tegenhanger voor het geluid van de rijkswegen, de rust van het kijken naar wuivend groen en het beleven van de seizoenen in al het moois wat de natuur ons biedt. Verder dienen wij de moties mede in. De motie ‘Ecologie opnemen in het raadsvoorstel’, prachtmotie, simpel en denk ik best doeltreffend. De motie ‘Overbodige verharding in kaart’, denk daarbij ook eens aan de parkeerplaats van het centrum, die moet binnenkort op de schop, we hopen tenminste dat dat snel gaat gebeuren. Ook daar zou je bijvoorbeeld grasbetontegels in kunnen leggen als je opnieuw moet bestraten en kijk dan hoe je dat kan combineren met de zonnepanelen die ik eerder van iemand hoorde. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dat was de bijdrage uit de raad. Dat brengt ons bij de wethouder. Wethouder Meij, ga uw gang.
De heer Meij: Dank u wel, voorzitter. Mijn avond kan niet meer stuk. Ik ben blij dat ik doorgegaan ben. Onze schepping werd er gezegd, hè, raakt uit balans. Andere raadsleden noemden andere begrippen die eigenlijk dezelfde zorg uit rentmeesterschap wat op de tocht staat. Onze planeet hebben we in bruikleen, ook dat geeft aan dat we daar heel zorgvuldig mee moeten omgaan. Dat herken ik, we zitten echt op een kantelpunt en je hoeft inderdaad maar naar het journaal te kijken en het gaat bijna dagelijks toch wel over dit soort alarmerende berichten. Daarom ben ik blij dat ook denk ik zoals het er nu naar uitziet ook raadsbreed dat gevoel ook hier in Ridderkerk leeft. Daar ga ik u ook aan houden, want er komen natuurlijk straks ook maatregelen die of geld kosten, of die ook wel eens lastig zijn, hè, omdat het eist wel, dat is ook door een aantal raadsleden gezegd, een cultuuromslag, bewustwording. Onze omgeving gaat er deels ook een beetje anders uitzien, willen we het allemaal natuurlijk houden of weer terugbrengen. Maar ik deel de zorgen die een aantal raadsleden hebben uitgesproken over de uitvoering. Dat herken ik ook wel, want de Groenvisie is twee jaar oud, dat werd ook in de raad gezegd en het gaat ook best langzaam, maar het is ook een heel ingewikkeld proces.
We hebben in het verre verleden blijkbaar onze hele groenuitvoering uitbesteed, dus het is best een complex proces om alles in goede banen nu te leiden en die omslag ook te maken, Ook bij onze eigen medewerkers. Daarom ben ik inderdaad heel blij dat we twee jaar geleden, drie jaar geleden een ecoloog hebben aangesteld. We dachten het zelf te kunnen, maar je ziet gewoon dat je die kennis nodig hebt om steeds die kantelpunten te benoemen. Dus we zullen veel aandacht moet hebben voor die uitvoering, dat het ook zichtbaar wordt voor onze inwoners. Het begint ook inderdaad met onze eigen medewerkers die dit goed uitdragen, ook goed uitvoeren, maar ook met onze inwoners die er ook begrip voor hebben dat het er inderdaad soms ook iets anders uit gaat zien. Maar hou het college op de hoogte als u vindt dat op bepaalde plekken het niet goed gaat. U noemde, mevrouw De Vormer, dat noemen ze dan gewoon klepelen, dat je het inderdaad, nou, bijna onthoofdt, hè, en het idee is dan dat het ook hard gaat groeien. Maar het waren natuurlijk allemaal maatregelen die zo’n tien, twaalf jaar geleden zijn ingevoerd om het efficiënt te doen. Nou, dat is nu een lijn die we gaan loslaten. We gaan gewoon kijken wat de natuur nodig heeft en wat vooral de insecten nodig hebben om in die plantvakken juist wel te kunnen aarden en ook te kunnen overleven.
Maar dat is ook weer een cultuuromslag en soms kost dat ook geld. Voor de participatie, we hebben echt met een hele groep, met een groot aantal geledingen gesproken. Volgens mij, maar dat weet ik niet helemaal zeker, maar ik heb begrepen dat ook dit rapport naar de voorzitter van de wijkoverleggen is gestuurd toen we die informatie aan wilden houden. Maar dat betekent gewoon dat die bewustwording, daar moeten we natuurlijk zelf ook nog meer aan doen, de communicatie daarover, die twee begrippen zijn ontzettend belangrijk om onze inwoners ook bewust te maken wat er nu allemaal gaat gebeuren en wat we ook van ze verlangen en wat ze ook van de gemeente kunnen verlangen wat we nu gaan doen. Dus dat betekent echt veel met echt herhalingen die communicatie en daar zal die egel en de andere insecten die genoemd zijn ook een rol bij Pagina 21 van 37
spelen, die gaan we ook gebruiken in die communicatie om bewoners daarvan bewust te maken. Met enige regelmaat, niet één keer per jaar of zo, want dan vergeet je het ook weer heel snel. Niet alle mensen die we aangeschreven hebben daarop gereageerd, niet altijd met kwade bedoeling, maar goed, die zullen het ook gewoon druk hebben. Er is echt wel fors aan de voorkant geparticipeerd met de mensen die er natuurlijk ook deskundig over zijn. Voorzitter, volgens mij waren er niet meer vragen. Ik heb heel veel mooie betogen gehoord die eigenlijk dit rapport ondersteunen. Nog iets over de twee moties. Ik denk dat de twee indieners die moties ook goed onderbouwd hebben en het college staat er ook positief sympathiek tegenover. Dat was het, voorzitter. De voorzitter: Is er behoefte aan een tweede termijn? Ja, dan gaan we gewoon de volgorde weer doen. Mijnheer Alkema, ga uw gang. De heer Alkema: Voorzitter, ik wil ook de wethouder danken en ik ben blij dat hij is gebleven inderdaad en dat hij zo gedreven nog steeds door kan gaan over dit mooie onderwerp, wat inderdaad breed gedragen wordt, daar ben ik ook zelf persoonlijk blij mee, omdat het ook zo belangrijk is. Soms word je wakker en dan denk je: wat hebben we allemaal gedaan? Dat is het gevoel een beetje wat ik had toen dit voorstel ook naar ons toe kwam.
Ik heb wel een vraag nog, of nee, eigenlijk een opmerking aan de heer Mijnders van de CDA. Dat ging over de waterdoorlatende verharding en het zonnedak op de parkeerplaats. Dat is iets waar de ChristenUnie al eerder voor gepleit heeft en natuurlijk willen we daarover in gesprek, dat doen we graag. Alleen, wij waren er eigenlijk al van uitgegaan dat dit gewoon gaat gebeuren. Maar goed, u heeft ons uitgenodigd en natuurlijk houden we dat dan samen in de gaten dat het ook gaat gebeuren. Dit was het, ik heb niet meer opgeschreven. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Dirks, u wilt … Ga uw gang, mijnheer Van Zwienen. De heer Van Zwienen: Ik had eigenlijk nog even een vraag voor de ChristenUnie, want dat was me nog niet helemaal duidelijk. Op zich is het natuurlijk een mooie motie waar ook eigenlijk iedereen wel achter staat, alleen uit de motie blijkt nou niet helemaal of nou echt alle onnodige verharding weg moet. Je kan natuurlijk denken aan een stoeptegel op een stoep, dat voegt weinig toe. Is de ChristenUnie van mening dat dan die ene stoeptegel van de stoep ook verwijderd moet worden? De tweede vraag is eigenlijk, in veel gevallen is het denk ik goedkoper of efficiënter om zeg maar die aanpassing te doen op het moment dat een gebied herontwikkeld wordt.
Hoe kijkt de ChristenUnie daar tegenaan? De heer Alkema: Voorzitter, de SGP vraagt eigenlijk naar praktijkvoorbeelden. Er zijn er net ook al een paar gegeven, denk ik, en vraagt ook naar de uitvoering van deze motie. Daar hebben wij heel veel vertrouwen in dat de wethouder met de ambtenaren dat goed gaat doen, met een quickscan, je hebt daar tools voor om gewoon digitaal te bepalen: er zijn vijftig plekken in Ridderkerk, met een algoritme zit daarachter heb ik begrepen, die aanwijzen daar is de stoep wel heel erg breed. Bij mij dicht in de buurt is dat bijvoorbeeld voor het GOED, daar heb je een hele brede stoep van de gemeente en dat zou heel goed kunnen dat daar bijvoorbeeld een border komt. Dus dan gaan er, nou, ik weet het niet, dan zullen er een stuk of honderd tegels uit gaan. Ik noem het maar even als voorbeeld, maar daar zijn de kansen. Die worden in kaart gebracht door zo’n quickscan. De voorzitter: Mevrouw Van Nes-de Man. De heer Alkema: Ik ben nog niet eens met het antwoord klaar. Mevrouw Van Nes-de Man: Nee, dat gebeurt zo, dat gebeurt mij ook regelmatig. Even over de quickscan en het onderzoek. Ik heb het idee dat de ChristenUnie wel heel erg ingaat op techniek van alle logaritmen die moeten gaan kijken waar de stoep te breed is en smaller kan en zo. Kijk gewoon eens allemaal rond en vraag Pagina 22 van 37
je inwoners: hoe zit het in jouw wijk? Ja, het is zonde dat die wijkoverleggen afgeschaft worden, anders kon je daar neerleggen. De voorzitter: Mijnheer Alkema. De heer Alkema: Mooie aanvulling, en ik denk dat dan het antwoord richting SGP wel gegeven is. De voorzitter: Dat gevoel heb ik eigenlijk ook wel. Mevrouw Dirks, had u behoefte aan een tweede termijn? Mevrouw Dirks: Dank u wel. Ja, nu wel inderdaad. We hebben inderdaad dus ook aangespoord naar zo’n tool en heel technisch, maar dat werkt gewoon goed. We hebben ook niet om een extra budget nog gevraagd, omdat we juist niet op stoeptegelniveau willen kijken, want dan is het geen quickscan, dan ga je gewoon heel Ridderkerk door en bekijk je het per millimeter. Dus het gaat echt over globale beeld. Ik wil ook nog even aanvulling geven op de uitspraken van de wethouder van net: ik houd jullie eraan als er straks stappen worden genomen die geld kosten. Daar wil ik nog even aanvulling aan geven, want ecologie, zoals ik net zei, dat zijn dus die systemen in de natuur. Als je daar dus op investeert, dan pak je dus ook andere problemen aan, bijvoorbeeld met de bijenlinten pak je de exoten aan. Gewoon alles wat nu niet in balans is, breng je meer in balans, dus een investering die op langere termijn terugkomt. De voorzitter: Dank u we. Mijnheer Mijnders. Mijnheer Lapaer. Mevrouw De Vormer, ga uw gang.
Mevrouw De Vormer: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, we hebben in onze eerste termijn een toezegging gevraagd om de afspraken met de Eerste Rijsoordse Hengelsport Vereniging over het uitzetten van verschillende vissoorten na te komen. Wellicht dat de wethouder hier nog antwoord op kan geven. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Mijnheer Van Zwienen. De heer Van Zwienen: Nog heel even kort over de moties. De motie ‘Overbodige verharding’, wij vinden het ook goed dat daarmee aan de slag gegaan wordt. Belangrijk is daarbij wel, denk ik nog wel een keer goed om op te merken dat de communicatie daarbij belangrijk is, omdat ik kan me voorstellen dat genoeg stoeptegels ook gebruikt worden, al dan niet rechtmatig. En de motie om ecologie op te nemen in het raadsvoorstel, ja, daar zitten we wel een beetje mee dat we zeggen: zoals nu de motie is lijkt het eigenlijk dat ook op het moment dat het niet met de omgeving te maken heeft, dat dan ook ecologie opgenomen moet worden in het raadsvoorstel. Ik weet niet of dat altijd nodig is, maar verder steunen wij die ook. De voorzitter: Mevrouw Dirks. Mevrouw Dirks: Daar wil ik inderdaad nog even bevestigen dat als het niet van toepassing is, zoals het nu ook is bij sommige argumenten, dan staat er gewoon niet van toepassing. Dus inderdaad, wanneer het wel van toepassing is, dan staat er iets over. De voorzitter: Helder. Mijnheer Kloos.
De heer Kloos: Dank u wel, voorzitter. Wij hadden nog niet op de moties gereageerd. De ene inzake ‘Overbodige verharding in kaart’ hebben we binnen de fractie even mee zitten stoeien, waar hebben we het over? Maar we zullen hem zeker steunen, omdat er een quickscan wordt uitgevoerd, zodat hier meer duidelijkheid over komt. De andere inzake motie ‘Ecologie opnemen in het raadsvoorstel’ is zo duidelijk na alles wat er vanavond is gezegd, dat zullen we zeker steunen. Dank u wel. De voorzitter: Mevrouw Van Nes-de Man. Pagina 23 van 37
Mevrouw Van Nes-de Man: Dank u. Ik kan vrij kort zijn, ik heb gevraagd aan de wethouder of dat er nagedacht kan worden over – en dat hebben meer raadsleden gevraagd – of dat er zo'n grasbetontegel bijvoorbeeld gebruikt geworden als die hele parkeerplaats in het centrumplan vervangen gaat worden, wat volgens mij aanstaande is. Dus als de wethouder daar nog op kan reageren is dat wat mij betreft voldoende. De voorzitter: Wethouder. De heer Meij: Dank u, voorzitter. Volgens mij zijn inderdaad twee concrete vragen gesteld. Het begon met mevrouw De Vormer, dacht ik, over die gesprekken die we hebben met de hengelsportvereniging. Daar zijn we in gesprek mee, met name dan over de vissteigers langs de Waal. Volgens mij zit daar nu gelukkig schot in. Ik ga u niet toezeggen dat we zeg maar voor de eeuwigheid voor de lange termijn vissen blijven uitzetten. We zijn natuurlijk bezig met een ecologisch systeem waarbij natuurlijk uiteindelijk het op een natuurlijke manier moet gaan gebeuren. Of het op korte termijn al mogelijk is, dat gaan we met ze bespreken, hè. Dus geen toezegging dat het gebeurt, maar wel dat we in gesprek gaan om te kijken wat op dat gebied hun wensen zijn. Dan de grasbetontegels, ja, dat zijn dus inderdaad tegels, of bepaalde verharding, die water doorlaat en gras laat groeien.
Ik ga ook u niet toezeggen of dit in het centrum gaat gebeuren, want die plannen ken ik daar nog onvoldoende voor wat daar mogelijk is. Waar we nu wel aan denken aan die grasbetontegels is bij een eventuele uitbreiding van de parkeerplaats bij de voetbalvereniging Rijsoord, die groeit heel hard. Ik zou graag natuurlijk zien dat ze met de fiets komen of lopend, maar ze halen die voetballers uit zo'n beetje heel Ridderkerk. Als daar die beperkte parkeerplaats wat wordt uitgebreid, dan wordt dat inderdaad grasbetontegels. Die zijn op dit moment nog duurder dan de gewone tegels, maar als dat misschien straks massaal ingezet wordt in Nederland, dan zal die prijs ook zakken. Maar mevrouw Dirks heeft gelijk, op de lange duur natuurlijk haal je dat gewoon terug. Dat was het, voorzitter. De voorzitter: Mevrouw Van Nes-de Man. Mevrouw Van Nes-de Man: Dank u. Ik word nog even getriggerd, als de wethouder nu zegt: die zijn natuurlijk duurder, die grasbetontegels. Net zei u met een grote glimlach – terecht, hè: ik ben blij dat het voorstel zo omarmd wordt, dan kan ik tenminste makkelijk naar uw raad terugkomen als iets extra geld moet kosten. Dus bij deze leg ik die maar gelijk terug. De voorzitter: Wethouder nog. De heer Meij: Ik weet niet wat het probleem is wat ik terugleg.
Ik geef gewoon aan dat die nog op dit moment nog steeds iets duurder zijn, maar dat we het wel belangrijk vinden in het kader van klimaat en ecologie en natuurbehoud dat we het op die manier gaan doen. Dus volgens mij zijn we het gewoon nu eens met elkaar, mevrouw Van Nes. Dat is misschien vreemd, maar dat komt wel eens voor. De voorzitter: Wij komen tot besluitvorming, dat is misschien ook wel een goed plan. Eerst het rapport en dan de moties. Dus aan de orde is nu het rapport Werken vanuit ecologie vaststellen. Zijn er stemverklaringen? Zijn er tegenstemmen? Dan is het vastgesteld. Brengt ons bij de motie. Onderwerp is bij de eerste motie de onnodige verharding in de openbare ruimte en daarin wordt het college verzocht een quickscan op het gebied van overbodige verharding in de openbare ruimte uit te voeren en de uitkomsten hiervan met de raad te delen met de tussentijdse en de eindevaluatie van het rapport Werken vanuit ecologie en daarmee aan te geven wanneer er overbodige verharding is en wordt verwijderd. Stemverklaring? Tegenstemmen? Voor je hele fractie? Tegen is Partij 18PLUS. Desalniettemin is de motie aangenomen. De tweede motie is het opnemen van ecologie in raadsvoorstellen. De raad spreekt uit dat het wenselijk is om de ecologische afwegingen zichtbaar te maken in raadsvoorstellen.
Het college wordt verzocht aan het onderdeel duurzaamheid in een raadsvoorstel ecologie toe te voegen, zodat dit het onderdeel ecologie en duurzaamheid wordt. Stemverklaringen? Tegenstemmers? Leefbaar Ridderkerk en de VVD. De motie is aangenomen. Ik schors de vergadering voor tien minuten, opdat er geplast kan worden. Pagina 24 van 37
Schorsing 8.
Besluitvorming over het gemeente specifiek organiseren van taken en een frictiebudget De voorzitter: Ik verzoek de leden hun zetel weer in te nemen. Dames heren. Aan de orde is agendapunt 8, het gemeente specifiek organiseren van ambtelijke taken en een frictiebudget voor de ontvlechting van de BARorganisatie. Wij hebben afgesproken dat het ter debat is met een eerste termijn van maximaal drie minuten en dan komen we toch ook weer uit op een uurtje. Vraag me niet hoe het kan, maar profiteer ervan. Wie van u wil hierover het woord voeren? Dan kijk ik eerst die kant op. Mijnheer Overheid, mijnheer Kooijman, mijnheer Swarttouw, mevrouw Van Vliet, mevrouw Klaver, mijnheer Ros, mijnheer Kardol. Zo zijn we rond. Max drie minuten. Mijnheer Overheid, ga uw gang. De heer Overheid: Dank u wel, voorzitter. Dit voorstel dat nu voor ons ligt geeft bij het CDA een dubbel gevoel. Aan de ene kant is het spijtig dat het zover heeft moeten komen. Ja, de structuur en de opzet van de BARorganisatie moest worden verbeterd, maar de radicale methode die we nu moeten toepassen was zeker niet de keuze van de CDA. De keuze van Echt voor Barendrecht zorgt voor veel onrust in de BAR-organisatie en gaat ons als gemeente Ridderkerk veel geld kosten, zoals al blijkt uit deze voorfinanciering.
Aan de andere kant zitten we nu eenmaal in deze situatie en moeten we zeker voor alle ambtenaren die dit rechtstreeks raakt ervoor zorgen dat dit proces ook goed en zorgvuldig wordt opgepakt en afgerond. Hierbij moet de specifieke aandacht dan ook uitgaan naar alle ambtenaren die hierdoor nu geraakt worden en moeten we zorgen dat we hen niet uit het oog verliezen. Het CDA is dan ook blij dat het college zich hier actief in opstelt en daar ook de financiën voor vrij wil maken. Uiteraard wel met de kanttekening dat in een afzonderlijk traject afspraken zullen worden gemaakt over de daadwerkelijke financiële afwikkeling en dat deze voorfinanciering daarin wordt meegenomen. Door deze financiën nu vrij te maken voor dit proces zorgt de gemeente Ridderkerk er in ieder geval voor dat we voor een goede afwikkeling van dit proces kunnen komen. Het CDA zal dan ook instemmen met dit voorstel. Dank u, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Kooijman, ChristenUnie. De heer Kooijman: De afgelopen twee jaar waren voor een ambtenaar van de BAR-organisatie niet makkelijk. Naast de impact die corona had op eenieder in persoonlijke sfeer en in het werken in en voor de organisatie, vonden politiek bestuurders het ook nodig om gelijktijdig flink aan de boom te schudden, en dat in een situatie van steeds complexer wordende inhoud op allerlei beleidsterreinen.
De BAR-organisatie was te duur, te onpersoonlijk en vooral niet lokaal. Een roep die we niet alleen in de aanloop van de laatste verkiezingen hoorden, maar ook al in 2018 door partijen werd geroepen. Lekker populistisch, maar niet nadenkend over de consequenties ervan wanneer het daadwerkelijk tot een opheffing zou komen. En daar staan we dan nu, het populisme heeft besloten. De vraag is alleen of de honger hiermee wordt gestild en de ontevredenheid straks verdwijnt. De uitdagingen worden hier niet minder van, maar naar onze mening juist groter. Uit een recente enquête bleek dat de ambtenaren zich teleurgesteld voelden en weinig energie en opgewektheid hadden over de voorgenomen ontwikkelingen. Ook dacht 61 procent dat een gemeente specifieke organisatie helemaal niet de dienstverlening kwalitatief zou verbeteren. Een aantal terechte zorgpunten waar de ondernemingsraad in een brief haar vinger bij legt zijn: de benodigde personeelscapaciteit, veel vertrekkende collega's en een krappe arbeidsmarkt, de hoge werkdruk, veel opgaven en ambities bij verschillende colleges, maar tegelijkertijd zagen aan de wortels van de organisatie, en de grote uitstroom van ervaren en gewaardeerde krachten, vooral gevoed door de onzekere dan wel onaantrekkelijke toekomst van een lokale organisatie.
Grote zorgen dus, en de onrust rond de BAR-organisatie duurt al een paar jaar en zorgt voor een organisatie met minder werkplezier en daardoor weer een mindere motivatie, lagere kwaliteit en mogelijk ook een hoger verzuim. Dat moet de politiek zich echt aanrekenen. Als ChristenUnie-fractie spijt het ons echt dat de beslissing tot ontmanteling nu is genomen. Zeker in deze tijd is samenwerking en krachtenbundeling van levensbelang, omdat je het alleen niet kunt en omdat je zo een interessante werkgever blijft voor de experts Pagina 25 van 37
die we zo hard nodig hebben. Zo kun je ook meer zelf doen en hoef je minder dure bureaus in te huren. Zo zorg je voor doorgroeimogelijkheden binnen de eigen organisatie en zo houd je kennis en kwalitatief goede medewerkers langer vast. Voorzitter, de ChristenUnie-fractie vindt echt dat hier een verkeerde afslag wordt genomen, wellicht noodgedwongen door de keuze van Barendrecht, zoals het college nu aangeeft. Maar hoe hard hebben ze aan de noodrem getrokken en hoeveel energie wordt er nog in gestopt om toch weer terug te keren op de juiste koers? Wat ons betreft is het nu beschikbaar stellen van 1 miljoen euro een totaal verkeerd signaal. We moeten hier niet financieel aan mee willen werken. Het is het begin van een financiële strop die alleen nog maar groter gaat worden. Straks wanneer de eindafrekening wordt opgemaakt gaat Ridderkerk echt niet sterker staan omdat er al 1 miljoen beschikbaar is gesteld. Nee, die 1 miljoen zijn we straks sowieso kwijt en onze fractie vreest dat het daar niet bij gaat blijven. De komende jaren verwachten wij dat het college met regelmaat bij de raad zal terug moeten komen met de vraag … De voorzitter: Ogenblikje, ogenblikje. Mijnheer Kardol. De heer Kardol: Dank u wel, voorzitter. Ik hoor de heer Kooijman zeggen: een verkeerde afslag genomen, die miljoen moeten we niet beschikbaar stellen.
Hoe ziet u dan een oplossing voor zich, of de heer Kooijman, via u. De heer Kooijman: Voorzitter, ik denk dat de oplossing erin zit dat Ridderkerk niet moet meegaan in dit verzoek en dat we als Ridderkerk moeten aangeven richting Barendrecht: als het dan zo nodig is, financier het allemaal zelf voor, of anders weer terug aan de gesprekstafel om toch tot een ander besluit te komen. Dat is de oplossing waar de ChristenUnie voor staat. Voorzitter, … De voorzitter: Mijnheer Kardol. De heer Kardol: Aan de heer Kooijman dan de vraag: waarom ligt er dan nu geen ander voorstel voor? De heer Kooijman: Voorzitter, volgens mij is niet aan mij om met voorstellen te komen, er ligt nu een voorstel voor en daar reageer ik op. De voorzitter: Mijnheer Kardol. De heer Kardol: Ik bedoel uiteraard … De voorzitter: Tot slot, want de drie minuten zijn reeds … De heer Kardol: Ik bedoel uiteraard een amendement op het voorstel, wat uw alternatief zou zijn. De heer Kooijman: Het alternatief zou zijn een amendement maken waarin we voorstellen om niet tot 1 miljoen betaling over te gaan, maar dan kunnen we net zo goed tegenstemmen. Dus dat amendement had niet zoveel zin, dacht ik. Voorzitter, wij denken dat de komende jaren het college met regelmaat bij de raad terug zal moeten komen met vragen om extra budget.
Denk aan uitbreiding van personele bezetting, investeringen voor nieuwe systemen, locaties of apparatuur. De voorzitter: U moet echt afronden. De heer Kooijman: De laatste zinnen. Dure adviezen en juridische kosten. Voorzitter, dit is de meest sombere bijdrage die ik als raadslid heb gehouden en zo voel ik me ook echt. Het is een verkeerde keuze om de BARorganisatie te ontmantelen, echt een verkeerde keuze. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Swarttouw, Leefbaar Ridderkerk. Pagina 26 van 37
De heer Swarttouw: Dank u wel, voorzitter. Tijdens de commissie werd er door de meeste partijen verzocht om een debat over dit onderwerp en dat vinden wij terecht, want de besteding van gemeenschapsgeld, zeker in deze hoeveelheden, daar moet goed over gesproken worden zodat dat op de juiste wordt ingezet. Met elkaar in gesprek gaan met hoor en wederhoor, zodat er een juiste afweging wordt gemaakt wat op dat moment het juiste is. Leefbaar Ridderkerk ziet de uitgave van dit bedrag als een start om een goede en werkbare basis te vormen binnen de gemeente Ridderkerk. Een signaal dat de ambtenaren die diensten voor onze inwoners uitvoeren ertoe doen, want we vernemen toch natuurlijk ook wel wat geluiden over onrust over hoe de toekomst uit gaat zien en dat is ook weer vrij logisch. Het was dan ook goed om van het college te vernemen dat er op dit moment een goede balans is tussen de in- en uitstroom van medewerkers en dat er gewerkt wordt aan behoud van personeel door een aantal acties en gesprekken. We zijn wel zeer geïnteresseerd in het verdere verloop, dus we zien uit naar verdere informatiedeling met de raad in de komende maanden en hopelijk blijft dat beeld ten aanzien van de toekomst voor het personeel positief. Uiteindelijk zullen de inwoners van de gemeente Ridderkerk hier dan ook weer baat bij hebben.
We kunnen ons dan ook vinden in het gevraagde eenmalige budget voor frictie- en projectkosten, alsook het plan van aanpak. Een complexe klus die niet onderschat mag worden. Wel vraagt Leefbaar Ridderkerk zich hierbij af of de gezamenlijke activiteiten vol te houden zijn, gezien de keus van Barendrecht om juist gedifferentieerd verder te gaan bij een groot aantal activiteiten, waarbij onderhoud van materieel en eventuele eigendomsafspraken een rol kunnen spelen. Hierbij dient zich dan ook de vraag aan of deze werkwijze op de langere termijn nog meer kosten met zich mee zal gaan brengen dan wat nu in beeld is gebracht. Een tweede aandachtspunt is wat Leefbaar Ridderkerk betreft de onderlinge verrekening van het eventueel na deze vergadering toegekende budget, ofwel het door de wethouder genoemde tweede spoor in het OOTO-proces. We zijn erg benieuwd hoe dit eruit gaat zien. Ik zal gaan afronden met een aantal gezegden die ik er een beetje heb bij gezocht, die onzes inziens wel bij deze situatie zullen passen. Misschien zit er één bij die je niet kent, maar deze wel: die de glazen gebroken heeft, moet de schade betalen. Dat is één, dat hoef ik niet toe te lichten, denk ik. De tweede is, we hopen niet dat er uiteindelijk met gesloten beurzen wordt betaald, dus dat dit miljoen waar we het nu over hebben bij voorbaat al vergeven is, dat zou jammer zijn.
De laatste, we hopen niet dat er door een van de partijen met bedstro zal worden betaald. Als je wil dat ik die toelicht, dan kan dat. Ja? Oké. Oftewel dat er een partij is die met de stille trom vertrekt, dus in dit kader niet zal meebetalen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Van Vliet, Echt voor Ridderkerk. Mevrouw Van Vliet: Dank u wel, voorzitter. Het is algemeen bekend dat Echt voor Ridderkerk sinds haar oprichting en deelname in de raad zich heeft uitgesproken tegen de VBAR-organisatie. Ook in ons laatste verkiezingsprogramma staat nog, en ik citeer: “Ridderkerk dient of weer zelfstandig te worden, of binnen de BAR eigen ambtenaren exclusief voor Ridderkerk aangewezen te krijgen, omdat hiermee de service en snelheid aan inwoners kan worden verbeterd, maar waarmee wij ook een eigen Ridderkerks beleid kunnen voeren.” Einde citaat. De voorzitter: Mijnheer Ros. De heer Ros: Ik ben een beetje verbaasd. Gaat Ridderkerk weer zelfstandig worden, waren we dus geen zelfstandige gemeente meer? Of hebben wij wat gemist, is EvR samen met EvB gefuseerd? Mevrouw Van Vliet: Nee hoor, we gaan niet fuseren, maakt u zich daar geen zorgen om. Wat wij bedoelden waren met Ridderkerk zelfstandig worden, dat de ambtenaren weer bij ons kwamen en niet in een BARorganisatie. Sterker nog, voorzitter, dit item was zelfs ook een van onze tien speerpunten.
Het college vraagt ons nu een besluit te nemen over het ter beschikking stellen van 1 miljoen euro om gedeeltelijke ontvlechting en de daarbij behorende taken herinrichting en transitie mogelijk te maken. Het is een hoop geld, dat we overigens voorfinancieren. Echte verrekening vindt achteraf plaats en volgens de wethouder was het een Pagina 27 van 37
maximaal budget. In december is raadsbreed een motie aangenomen aangaande de BAR-organisatie, waarbij de raad onder andere aandacht vroeg voor werkplezier en doorgroeimogelijkheden van de BAR-organisatie en de BAR-medewerkers, dit naast diverse andere verzoeken. De Ridderkerkse raad, waaronder ook dus Echt voor Ridderkerk, hecht dus veel waarde aan het goed verlopen van dit totale proces van ontvlechting en alles wat daarbij komt kijken. Daarbij gaan wij van EvR ervan uit dat de overgang uit de BAR-organisatie naar de gemeentelijke organisatie op een natuurlijke en logische wijze verloopt en dat ambtenaren daar zeker ook hun inbreng aan kunnen leveren. Informeren van de medewerkers en hun betrokkenheid is van groot belang. Wie betaalt bepaalt, zei wethouder Van Os in de commissie. Daarom is het goed om aan het stuur te blijven zitten om mede koers uit te kunnen zetten in het proces van ontvlechting, om zo het beste voor Ridderkerk en haar toekomstige medewerkers te bepalen. Daarom kan Echt voor Ridderkerk – onze naam zegt het ook eigenlijk al – alleen maar voorstander zijn van dit voorstel om het echt voor Ridderkerk zo goed mogelijk te regelen. U begrijpt het vast al, voorzitter, we zullen daarom instemmen met dit voorstel en wethouder Van Os verzoeken de raad blijven te informeren en zich blijvend in te spannen om het beste voor Ridderkerk eruit te halen.
De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Klaver, VVD. Mevrouw Klaver: Dank u wel, voorzitter. De VVD Ridderkerk is het met iedereen in Ridderkerk eens dat we heel zorgvuldig en serieus met ons personeel om moeten gaan en zoveel mogelijk moeten ondersteunen en de onthechting en ontvlechting en de wederopbouw, noem ik het maar even, netjes uit te voeren en te zorgen dat onze inwoners er vooral geen last van ondervinden. We lopen in de komende jaren namelijk tegen hele grote uitdagingen aan in een heel onrustige en beweeglijke wereld, dus het is erg belangrijk dat we de gemeentelijke organisatie goed op orde hebben, met de juiste instelling en de juiste mensen en de juiste mindset. Dat kost geld, dat snappen we, en het is onze verantwoordelijkheid, dat snappen we ook. Daarom stemmen wij wel in met het raadsvoorstel, namelijk het voorlopig ter beschikking stellen van een miljoen. Dat is het eerste spoor, zeg maar. Dat gaat wel onder protest. Dat brengt mij op het belangrijkste, namelijk toch wel de nare smaak die we ervan hebben met zijn allen. Dat onderbuikgevoel dat wat de VVD betreft hier wel even genoemd moet worden en een plaats moet hebben. Je kunt het wel negeren en je kunt er heel rationeel over doen en heel zakelijk, maar het is er wel.
En even voor de duidelijkheid, wij willen helemaal niet zeggen dat je een democratisch proces moet afkeuren en wat in Barendrecht is besloten moet, in de woorden van wethouder, gerespecteerd worden, dus de gemeente Ridderkerk gaat op een zo goed mogelijke manier om met omstandigheden waar we niets aan kunnen veranderen. De voorzitter: Mijnheer Kooijman. De heer Kooijman: Voorzitter, een vraag aan de VVD. Moet ik uit deze woorden opmaken dat het ook dus niet de keuze van de VVD is om nu uit de BAR-organisatie te stappen? Dus dat die nare smaak juist voorkomt uit het feit dat er nu toch gekozen is om de BAR-organisatie te ontmantelen? Mevrouw Klaver: De nare smaak komt uit de manier waarop het gegaan is. Het is niet constructief. Is dat een antwoord op de vraag van mijnheer Kooijman? De heer Kooijman: Dat geeft in ieder geval aan waar de nare smaak in zit. Maar ik ben toch steeds benieuwd of de VVD wel dan voorstander is van de ontmanteling van de BAR-organisatie. Mevrouw Klaver: Nee, geen voorstander van ontmanteling van de BAR-organisatie, maar wel voor gemeente specifiek organiseren van een aantal taken, zoals in het coalitieprogramma staat – het collegeprogramma, sorry. Ja, dat was hem? O, dan gaat mijn tijd eraan inderdaad. Ja, oké. De voorzitter: U heeft nog tien seconden.
Pagina 28 van 37
Mevrouw Klaver: Oké, dan ga ik even heel snel praten. We zijn vooral ook benieuwd naar de woorden en daden die niet in het raadsvoorstel staan, namelijk: is het inderdaad zo dat degene die heeft gebroken ook gaat betalen? Daar willen we graag van op de hoogte gehouden worden. En ik denk ook, dat wil ik nog toch nog even heel snel even toevoegen, dat dat tweede spoor ons zicht enigszins vertroebelt op het eerste spoor. Ik denk dat we daar met zijn allen aandacht voor moeten houden. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Ros, Partij van de Arbeid-GroenLinks. De heer Ros: Dank u wel, voorzitter. De colleges van Ridderkerk en Barendrecht willen de BAR-organisatie in deze vorm niet voortzetten. Tot zover is het helder. In de drie gemeentes wordt er op verschillende manieren over gesproken en dat creëert ontzettend veel onduidelijkheid in de raad, in de raden, in commissies, onder ambtenaren, bij colleges zelfs en bij inwoners. Zelfs het raadsbesluit van vanavond is in alle drie de gemeenten anders. Daarnaast zijn er, nou, ik heb ze proberen allemaal te lezen, alle schriftelijke vragen in de drie gemeentes en dat zijn er iets van 150 gesteld inmiddels en daar hebben we zelf ook aan bijgedragen. Wat wel hetzelfde is in de drie gemeenten: de inwoners betalen de rekening en binnen het personeel groeit de onrust.
PvdA-GroenLinks wil vooral voor deze medewerkers duidelijkheid. Zomaar wat citaten van medewerkers: er zijn dagen dat er wel tien ambtenaren afscheid nemen. Ons team Verkeer en Mobiliteit is inmiddels gehalveerd. Het aantal openstaande vacatures is gestegen van 59 in 2021 naar 150 in 2022. Of een Albrandswaardse wethouder die stelt dat het sociaal domein in Ridderkerk zo goed georganiseerd gaat worden dat Albrandswaard diensten uit het sociaal domein bij Ridderkerk gaat inkopen. Voorzitter, zo zijn er nog tientallen voorstellen en citaten te melden. De BAR- organisatie op dit moment en ook de reorganisatie ervan kan ik niet anders omschrijven dan een beetje een bende. In de drie gemeentes wordt verschillende informatie met de raad gedeeld. Wat wel hetzelfde is: in alle drie gemeentes is er nooit een debat gevoerd met de gemeenteraad. Wat voor organisatie willen we in Ridderkerk? Helemaal uit de BAR, deels samenwerken, deels met een andere gemeente? We begrijpen dat bedrijfsvoering en ambtelijke organisatie een collegebevoegdheid is, maar de raad heeft budgetrecht. En wanneer voeren we dit debat? Voor PvdAGroenLinks betreft is alles lokaal organiseren of zoveel mogelijk niet altijd de beste oplossing. Voorzitter, PvdA-GroenLinks wil graag duidelijkheid en we denken graag mee met het college. Daarom zijn er volgens ons twee mogelijkheden.