Bijlage 5 - Jaarstukken 2020

Start Pilot met de nachtbus van Veenendaal naar Rhenen

De pilot is afgerond. De nachtbus is omgezet naar structurele inzet.

Voortzetting veilige schoolzones, als eerste bij Erica school en Willem Teelinck school

Beide genoemde zones zijn gerealiseerd.

Opstellen van een Mobiliteitsplan Het opstellen van een mobiliteitsplan is doorgeschoven naar voor gemeente Rhenen 2021 (vanwege Corona). Projectleiding mobiliteit

De projectleiding betreft inzet ten behoeve van de Rijnburg en loopt door tot de verwachte realisatie in 2025.

Inventarisatie van het huidige mobiliteitsbeleid voor werknemers en bestuur van de gemeente

De uitwerking van het beleidsplan is eind 2020 gestart. De bestaande budgetten beperken de uitvoering enigszins.

Plan van aanpak voor het bevorderen van duurzame mobiliteit, gezamenlijk met Foodvalley

Het plan van aanpak voor bedrijven in regionaal verband is nog niet opgestart. Het mobiliteitsplan voor werknemers en bestuur van de gemeente Rhenen heeft voorrang gehad. Bij het plan van aanpak wordt de regionale mobiliteitsmakelaar betrokken.

Stimulering van elektrisch vervoer door een plan van aanpak voor openbare laadpalen

Begin april is er een informatienota met het plan van aanpak naar de raad gegaan. Belangrijk onderwerp in het plan van aanpak is dat we regionaal willen gaan samenwerken op het gebied van laadinfrastructuur. Hiervoor hebben we ondertussen gesprekken gehad met de MRA-E, een samenwerkingsverband van gemeenten binnen de provincies Flevoland, Noord-Holland en Utrecht. De MRA-E zal ons ook helpen met het opstellen van ons laadpalenbeleid en een plankaart. Dit waren ook onderdelen van ons plan van aanpak. Eind 2020/begin 2021 wordt gestart met het laadpalenbeleid en de plankaart.

Samen met de regio in gesprek met partners over verbetering van het OV (spoor, bus) met extra aandacht voor bereikbaarheid ziekenhuis en onderwijsinstellingen

Dit onderwerp heeft doorlopende de aandacht en wordt in regionaal verband gemonitord. Ook de provincie is een partij hierin

39

H 3.1

deelprogramma verkeer en openbare ruimte

Bestuursprogramma en overige activiteiten vervolg Activiteit

Hoe monitoren we dat?

Toelichting

Doorlopende lobby bij de Deze werkzaamheden lopen ongewijzigd door. provincie tot en met de uitvoering van de werkzaamheden om zo de belangen van Rhenen te bewaken

Indicatoren en algemene gegevens

Beleidsnotities

Na besluit door de provinDe voorbereiding neemt meer tijd in beslag, onder andere door cies over de aanpak van de overleg met de provincie. De uitvoering gaat naar achteren en Rijnbrug een plan van aanpak loopt door in 2021 en verder. met korte termijnoplossingen voor bereikbaarheid tot aan de realisatie van de Rijnbrug Toekomstgerichte oplossing voor kruising Achterberg

40

De gemeenteraad heeft besloten geen bijdrage voor een fietstunnel te willen geven. De provincie gaat nu het kruispunt gelijkvloers aanpassen. In aansluiting hierop moeten de gemeentelijke aansluitingen worden verbeterd voor fietsveiligheid.

Onderzoek verbeterplan voor de fietsroute naar Wageningen, als onderdeel van de snelfietsroute Utrecht - Arnhem

De provincie(s) moet en nog een trajectaanpak kiezen. Dit kan nog enkele jaren duren. Het onderzoek in de Regio Foodvalley naar fietsroutes door het binnenveld heeft geleid tot voorbereiding van een verbeterplan, dat in 2021 wordt opgesteld.

Uitvoering van het Fietsveilig-Actieplan en we starten met de aanpak van de Nieuwe Veenendaalseweg

De voorbereiding voor het participatieproces zijn gestart.

Samen met de regio werken aan goede en veilige routes. We starten met de route naar Veenendaal langs de N233

De provincie heeft een aantal voorstellen tot verbetering gedaan. Er zijn een aantal concrete verbeterpunten benoemd, welke verder worden uitgewerkt en in uitvoering worden genomen. Deze worden nu verder uitgewerkt. Uitvoering vindt plaats in 2021. Concretere stappen gemaakt en worden uitgevoerd

Regiodeal Foodvalley

De Regio Deal is na de zomer van 2020 echt van start gegaan. We zoeken naar mogelijkheden voor de gemeente Rhenen en Rhenense actoren om op de Regio Deal aan te sluiten. Ook wordt gezocht naar afstemming met de Strategische Agenda 2020-2025.

Beleidsindicatoren volgens het BBV

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan plus

Marktverordening

Groenvisie

Verkeersstructuurplan

Verkeersstructuurplan Hoofdlijnennotitie

Verkeersstructuurplan Wegcategorisering

Beleidsplan wegen

Wie hadden we daarbij nodig? Afval Verwijdering Utrecht (AVU) Vestigingsplaats

Soest

Doel

De AVU is een publiekrechtelijke organisatie met een wettelijk geregelde bestuurlijke basis: de Gemeenschappelijke Regeling, die de belangen behartigt van de Utrechtse gemeenten op het gebied van afvalbewerking en -verwerking. Op grond van de statuten van de gemeenschappelijke regeling Afvalverwijdering Utrecht en het door het Algemeen bestuur vastgestelde Beleidsplan heeft de AVU de zorg voor een goede, reguliere en milieuverantwoorde verwijdering van door de gemeente(n) ingezamelde huishoudelijke afvalstoffen (restafval, grof huishoudelijk afval, GFT-afval, textiel, injectienaalden, oude medicijnen, glas, kunststof verpakkingsafval, vlakglas) en de inzameling van glas en papier en karton. Hiervoor heeft de AVU contracten afgesloten.

Deelnemende partijen

De AVU is een verbonden partij voor de deelnemende gemeenten die zijn gelegen in de provincie Utrecht en die in 1983/1984 besloten hebben tot de oprichting van en toetreding tot de gemeenschappelijke regeling afvalverwijdering Utrecht.

deelprogramma verkeer en openbare ruimte

H3.1

Afval Verwijdering Utrecht (AVU) vervolg

Openbaar belang en ontwikkelingen

De AVU bundelt de deskundigheid van de aangesloten gemeenten, waardoor er voor beleid en uitvoering een platform met veel (plaatselijke) kennis beschikbaar is. Ook op dat gebied is de AVU van de gemeenten en werkt zij ten dienste van de gemeenten. Het zorgdragen voor een goede, reguliere en milieuverantwoorde verwerking van door de gemeenten ingezamelde huishoudelijke afvalstoffen en de inzameling van glas, papier en karton, kunststof, ofwel de inzameling, het overladen, het transport en de verwerking van huishoudelijke afvalstoffen

Bestuurlijk belang (incl. wijzigingen)

De provincie Utrecht en alle in de provincie Utrecht gelegen gemeenten zijn vertegenwoordigd in het Algemeen Bestuur. Wethouder De Rooij vertegenwoordigt de gemeente Rhenen in het Algemeen Bestuur van de AVU. Voorts heeft de AVU een belang in ROVA en in BV Afvaloverslag. Van beide organisaties is AVU aandeelhouder. ROVA verzorgt voor AVU in de regio Amersfoort het overladen en transporteren van het restafval, grof huishoudelijk afval het GFT-afval en het kunststof verpakkingsafval gecombineerd met drankenkartons en blik.

Bestuurlijk belang (incl. wijzigingen)

De BV Afvaloverslag verzorgt in Ede het overladen en transport van het restafval, grof huishoudelijk restafval en GFT-afval en het kunststof verpakkingsafval gecombineerd met drankenkartons en blik voor de gemeente Veenendaal, Rhenen, Renswoude en Utrechtse Heuvelrug (Amerongen, Doorn, Leersum)

Eigen Vermogen

31-12-2018: € 648.556

31-12-2019: € 494.290

Vreemd Vermogen

31-12-2018: € 13.844.156

31-12-2019: € 17.580.638

Resultaat GR 2020

Op moment van opstellen waren de definitieve stukken over 2020 van deze verbonden partij nog niet beschikbaar. .

Bijdrage Rhenen

Een tussentijds bijgestelde raming in 2020 komt uit op: € 676.588, de jaarrekening 2020 is nog niet beschikbaar.

2020 Relatie beoogd maatschappelijk effect

Duurzame ontwikkeling gaat ook over milieu en dus over afvalverwijdering. Door te zorgen voor een milieuverantwoorde verwerking van afval wordt zo min mogelijk schade aangericht aan de natuur.

Risico’s

De AVU kent met uitzondering van een reservering voor onderhoud en risico voor de glas-, papier- en kledingbakken geen reserves en/ of voorzieningen. Dit betekent dat eventuele tegenvallers direct worden verrekend met de deelnemende gemeenten. De vraag is of er tegenvallers te verwachten zijn. De overslag, het transport en de afvalverwerking is tot en met 2020 zeker gesteld. Ook de tarieven kunnen geen onverwachte tegenvallers opleveren. Deze staan vast tot eind 2020 en kunnen uitsluitend worden aangepast door middel van een jaarlijkse indexering, terwijl er voor de verwerking van het restafval en grof huishoudelijk afval een overeenkomst is gesloten die geen indexering kent. Verder worden bij het sluiten van de overeenkomsten de risico’s contractueel bij de opdrachtnemer neergelegd. Als er al een tegenvaller kan ontstaan, is dit veelal het gevolg van nieuw Rijksbeleid, met name op het belastinggebied. De nota Weerstandsvermogen en Risicobeheersing is in 2015 door het Algemeen Bestuur vastgesteld. De belangrijkste conclusie uit deze nota is dat een discontinuïteit in de afvoer en de verwerking van met name het huishoudelijk en het grof huishoudelijk restafval en het GFT-afval kan leiden tot de kortdurende inzet van extra financiële middelen. De kans hierop wordt echter zeer klein ingeschat, daarom wordt bij de AVU geen weerstandsvermogen aan gehouden.

De nota wordt eens per 5 jaar geactualiseerd en opnieuw vastgesteld

Doelen/ ontwikkelingen 2020

Het aankopen van afvalverwerkingscapaciteit voor restafval, grof huishoudelijk restafval, GFT-afval, glas, papier en kunststof verpakkingsafval. Afvoer, hergebruik, bewerken en verwerken van afval. Advisering en ondersteuning van gemeenten, behartigen (strategische) belangen van gemeenten bij het ministerie van Innovatie en Milieu, de VNG en andere ter zake doende organisaties.

Programma

3 Fysiek

Deelprogramma

3.1 Verkeer en openbare ruimte

Jaarrekening 2019

Begroting 2020 41

H 3.1

deelprogramma verkeer en openbare ruimte

Productenraming 2020

Wat heeft het gekost? (in €) Begroting primitief

Mutaties VJR+ NJR+tussentijds

Begroting na wijziging

Werkelijk

Δ Werkelijk vs na wijziging

Baten

4.737.500 V

53.500 N

4.684.500 V

4.694.500 V

10.000 V

Lasten

7.088.000 N

1.806.500 N

8.895.000 N

8.490.500 N

404.500 V

A. Saldo van baten en lasten

2.350.500 N

1.860.000 N

4.210.500 N

3.796.000 N

414.500 V

Onttrekking reserves

172.000 V

1.669.500 V

1.841.000 V

1.724.000 V

117.000 N

Toevoeging reserves

26.000 N

2.000 V

24.000 N

77.500 N

53.500 N

B. Mutaties reserves

146.000 V

1.671.500 V

1.817.500 V

1.646.500 V

170.500 N

2.204.500 N

188.500 N

2.393.000 N

2.149.500 N

243.500 V

Financiën 2020 (in €)

Resultaat (A+B)

42

Verklaring verschillen

JRR2020

1. Het opstellen van het mobiliteitsplan schuift door naar 2021. Als gevolg hiervan is € 50.000 minder onttrokken aan de reserve. Daarnaast vallen de kosten beheer verkeersmaatregelen lager uit en is de beoogde aanvullende - tijdelijke - personele capaciteit later ingevuld. Voor het resterende budget is een budgetoverheveling van € 32.000 toegepast.

119.000 V

2. Er zijn meer kosten gemaakt voor het herstel van verhardingen en straatwerk. Deze kosten van het herstel in verband met graafwerkzaamheden worden doorbelast aan de partijen die graafwerkzaamheden uitgevoerd hebben. Per saldo is sprake van een voordeel.

45.000 V

3. Bij de openbare verlichting is zowel de lichtmastreclame van 2019 als de lichtmastreclame van 2020 in rekening gebracht. Daarnaast is de bijdrage voor onderhoud van de openbare verlichting ontvangen, welke door ontwikkelaars is aangelegd. Er heeft geen onttrekking aan de reserve budgetoverheveling plaatsgevonden (€ 10.000), dit schuift door naar 2021

39.000 V

4. Binnen het openbaar groen zijn hogere kosten gemaakt voor onderhoud en beheer, als gevolg van droogte, wortelopdruk , eikenprocessierups en dergelijke. Daarnaast valt de opbrengst uit de verkoop van hout tegen, dit is structureel.

87.000 N

5. Vanwege corona is een deel van het budget voor de speelterreinen dat bij de voorjaarsrapportage was toegevoegd niet ingezet in 2020. Het bedrag van € 21.700 schuift via een budgetoverheveling door naar 2021.

24.000 V

6. De afvalstoffenheffing sluit in 2020 met een verlies van € 61.300. Dit is een verbetering ten opzichte van het verlies op basis van de bijgestelde begroting (€ 170.300). De opbrengst uit heffing ligt op het niveau van de begroting. De onttrekking aan de voorziening afval van € 81.500 heeft plaatsgevonden. De personeelskosten liggen op het begrote niveau. De afrekeningen van de AVU over 2019 hebben geleid tot lagere kosten voor verwerking. Vanwege corona heeft Remondis het ophalen van het oud papier overgenomen van de vrijwilligers. De vrijwilligersorganisaties hebben wel de bijdrage over 2020 ontvangen.

96.000 V

7. De deelprogramma’s die betrekking hebben op riool laten gezamenlijk een positief resultaat zien van € 23.000. De meest opvallende afwijking is de opbrengst van de rioolaansluiting op Landgoed Prattenburg, welk niet was begroot.

23.000 V

8. In verband met de kosten voor de reconstructie van de oude begraafplaats zijn de kosten bij de begraafplaatsen hoger uitgevallen. De toevoeging aan de egalisatievoorziening lijkbezorging, welke in 2020 is herberekend, ligt wat onder het begrote bedrag. De herberekening van de egalisatievoorziening heeft geleid tot een substantiële aanpassing van de begroting Daarnaast zijn minder opbrengsten uit begrafenisrechten en onderhoud graven gerealiseerd.

25.000 N

deelprogramma verkeer en openbare ruimte

Verklaring verschillen vervolg

JRR2020

9. De loonkosten vallen lager uit. Vacatures zijn later of via tijdelijke inhuur ingevuld.

138.000 V

10. Overige verschillen

42.500 V

Verschil in Saldo van baten en lasten

414.500 V

1. Het bedrag voor het opstellen van het mobiliteitsplan is in 2020 niet onttrokken aan de reserve. Hier staan lagere kosten tegenover.

50.000 N

2. De budgetoverheveling voor tijdelijke personele capaciteit bij mobiliteit was niet begroot.

32.000 N

3. De budgetoverheveling voor speelterreinen was niet begroot.

21.700 N

4. De onttrekking aan de reserve budgetoverheveling voor het verbeteren van verlichting heeft niet plaatsgevonden, dit schuift door naar 2021. Hier staan lagere kosten tegenover.

10.000 N

5. De onttrekking aan de algemene reserve voor de voorziening lijkbezorging is na afsluiten van de boekhouding opnieuw berekend en lager uitgevallen dan begroot.

56.000 N

6. Overige verschillen

H3.1

800 N

Verschil in Mutaties reserves

170.500 N

Reserves en voorzieningen Reserves&voorzieningen

Primitief BGR2020

Aansluiting BGR20->JRR19

Saldo 1-1-2020

Toevoeging 2020

Onttrekking 2020

Saldo 31-12-2020

31 - Begraafplaatsen < € 10.000

€ 63.500

€ -3.500

€ 60.000

€ 4.000

€ -500

€ 64.000

32 - Werkmat. Remm. < € 10.000

€ 124.500

€ -16.000

€ 108.500

€ 19.500

€ -5.500

€ 122.500

55 - Kosten ruimen graven

€ 66.000

€ 11.500

€ 77.500

€0

€ -35.000

€ 42.000

56 - Mobiliteit FoodValley

€ 235.500

€0

€ 235.500

€0

€ -19.000

€ 216.500

57 - Ecologische VerbindingsZone

€ 48.500

€0

€ 48.500

€0

€ -48.000

€0

58 - Herinrichting Binnenstad West

€ 1.562.500

€0

€ 1.562.500

€0

€ -40.000

€ 1.522.500

60 - Beheer Machinistenschool

€ 160.500

€0

€ 160.500

€0

€0

€ 160.500

06 - Onderhoud wegen

€ 139.500

€ 82.000

€ 221.500

€ 275.000

€ -76.500

€ 420.000

14 - Riolering

€ 446.000

€ 155.500

€ 601.500

€ 25.500

€ -416.000

€ 211.000

€0

€ 81.500

€ 81.500

€0

€ -81.500

€0

€ 86.500

€ -50.000

€ 36.500

€ 22.000

€ -36.500

€ 22.000

17 - Uitgestelde invest. Afval

€0

€0

€0

€0

€0

€0

19 - Rioolvervangingen

€0

€0

€0

€0

€0

€0

20 - Egalisatie lijkbezorging

€0

€ 253.500

€ 253.500

€ 1.863.500

€ -33.000

€ 2.084.500

21 - Egalisatie ruimen graven

€0

€ 21.000

€ 21.000

€0

€ -21.000

€0

15 - Afval 16 - Uitgestelde invest. Riolering

43

H 3.1

deelprogramma verkeer en openbare ruimte

Investeringen Investeringsoverzicht

Restant saldo 1-1-2020

Netto mutatie krediet 2020

Netto realisatie 2020

Netto restant saldo 31-12-20

Openbare ruimte nieuwbouw Daltonschool

€ 287.000

€0

€ -9.500

€ 277.500

Herinrichting Franseweg

€ -31.500

€0

€ -23.500

€ -55.000

VK Parkeren Binnenstad

€ 37.500

€0

€ -22.500

€ 15.000

Ombouw groen Heuvelrug tuin

€0

€ 20.000

€0

€ 20.000

VK Nieuwe Veenendaalseweg

€ 50.000

€ 50.000

€ -54.500

€ 45.500

VK verkeer Kwintelooijen

€ 72.500

€0

€ -10.000

€ 62.500

Openbare verlichting lichtmasten

€0

€ 920.000

€ -795.000

€ 125.000

Openbare verlichting armaturen

€0

€ 743.000

€ -664.500

€ 78.500

Herinrichting Franseweg (heffing)

€ 50.000

€0

€ -9.000

€ 41.000

VK Zwarteweg 2e fase (heffing)

€ 33.000

€ 380.000

€ -48.000

€ 365.000

Herinrichting Ericalaan (heffing)

€ 1.200.500

€0

€ -1.004.500

€ 196.000

VK Herinrichting Achterbergsestraatweg (heffing)

€ 23.500

€0

€0

€ 23.500

Vervanging IBA (heffing)

€ 25.000

€0

€ -21.000

€ 4.000

€ 1.747.500

€ 2.113.000

€ -2.662.000

€ 1.198.500

Lopende investeringen

Totaal lopende investeringen

44

deelprogramma verkeer en openbare ruimte

Investeringsoverzicht

Restant saldo 1-1-2020

Netto mutatie krediet 2020

Netto realisatie 2020

Netto restant saldo 31-12-20

Herinrichting Ericalaan

€ 150.000

€0

€ -160.000

€ -10.000

Trottoir Cuneraweg

€ 39.500

€0

€ -4.000

€ 35.500

€0

€0

€ -13.500

€ -13.500

Verkeersmaatreg. Schoolweg / Irenestraat

€ 29.500

€0

€ -7.000

€ 22.500

Spoorlaan

€ 33.500

€0

€0

€ 33.500

€0

€ 121.000

€ -104.000

€ 17.000

€ 28.500

€0

€ -32.000

€ -3.500

Parkeerplaats de Brakken (heffing)

€0

€ 45.000

€ -39.500

€ 5.500

Rioolbeschadiging Zwarteweg (heffing)

€0

€0

€ -500

€ -500

Aanleg WADI’s (heffing)

€ 17.000

€ 32.500

€ -61.500

€ -12.000

Riool Batuinweg - Dokter Wallerstraat (heffing)

€ 33.000

€0

€ -17.500

€ 15.500

Riool Cunera en Zandweg (heffing)

€ 7.000

€0

€ -2.500

€ 4.500

Rioolgemaal De Dijk Achterberg (heffing)

€ 10.500

€0

€ -8.500

€ 2.000

Utrechtsestraatweg-Rotonde (heffing)

€ 110.500

€0

€ -98.000

€ 12.500

€0

€0

€ -14.000

€ -14.000

€ 459.000

€ 198.500

€ -562.500

€ 95.000

H3.1

Afgeronde investeringen

De Opslag

Parkeerplaats de Brakken De Opslag (heffing)

Investeringen begraafplaatsen Totaal afgeronde investeringen

45

3.2

Deelprogramma

RUIMTELIJKE ONTWIKKELING Wat wilden we bereiken? 3.2 Beleidsdoel Ruimtelijke ontwikkeling Een aantrekkelijke, veilige, efficiënte, duurzame en goed functionerende ruimtelijke omgeving, zoals het toekomstbestendig inrichten van het buitengebied.

46

3.2.1 Het ontwerp van de openbare ruimte is het resultaat van een zorgvuldige afweging om het welzijn van inwoners, bedrijven, werkenden, bezoekers en recreanten te vergroten. Het streven is een groenere leefomgeving in de kernen. 3.2.2 Rhenen realiseert ruimtelijke projecten die bijdragen aan het algemeen maatschappelijk doel.

3.2.3 Middels grondbeleid geeft de gemeente mede uitvoering aan andere gemeentelijke doelen op het gebied van wonen, werken, welzijn, infrastructuur, recreatie, milieu en landschapsontwikkeling. 3.2.4 Er zijn voldoende woningen die aansluiten bij de woonbehoeften in verschillende levensfasen. In het volkshuisvestingsbeleid leggen we de verbinding met de ontwikkeling naar de participatiesamenleving (zelfredzaamheid/zelfstandigheid). Energietransitie vormgeven bij nieuwe en bestaande woningen en woningen bouwen in sociale en middel dure huur.

deelprogramma ruimtelijke ontwikkeling

H3.2

Wat hebben we daarvoor gedaan? Bestuursprogramma en overige activiteiten Activiteit

Toelichting

Activiteit

Toelichting

Bepalen bestuurlijke ambitie om omgeving klimaatbestendig en waterrobuust in te richten

De ambitie is in de raad vastgesteld en wordt nu verder uitgewerkt naar beleid (GRP). Dit duurt langer, omdat participatie door Corona niet kan worden vorm gegeven.

Uitvoeringsprogramma bij Woonvisie 2018 - 2022

In het eerste kwartaal van 2021 gaan we aan de slag met de actualisatie van de woonvisie uit 2018. We zullen daarbij het uitvoeringsprogramma evalueren en op basis van actuele behoeftecijfers beoordelen of het woonbeleid moet worden aangepast.

Verkenning innovatie woonvormen voor senioren in de kern Elst

Op 24 maart 2020 is een informatienota aangeboden aan college en leesmap van de raad over nieuwe woonvormen. Bij de toekomstige ontwikkeling van gemeentelijke locaties zullen we de mogelijkheid van nieuwe woonvormen betrekken bij de strategische belangenafweging.

I.s.m. zorgorganisaties zorgen voor voldoende intramurale plaatsen en tijdelijke opvangplekken

Bij de bovengenoemde actualisatie zullen we ook de behoeftecijfers met betrekking tot wonen met zorg actualiseren om vervolgens te komen tot prestatieafspraken met de zorgorganisaties.

Aanjagen van de realisatie van innovatieve woonvormen voor senioren en/of gemengde doelgroepen

Op 24 maart 2020 is een informatienota aangeboden aan college en leesmap van de raad over nieuwe woonvormen. Bij de toekomstige ontwikkeling van gemeentelijke locaties zullen we de mogelijkheid van nieuwe woonvormen betrekken bij de strategische belangenafweging.

I.s.m. Rhenam ontwikkeling herstructurering Dr. Wallerstraat in relatie tot omgeving

Rhenam heeft in 2020 onderzoek uitgevoerd naar mogelijkheid van renovatie dan wel herstructurering. Het resultaat hiervan is dat aan de raad van commissarissen op 14 december 2020 wordt voorgesteld om over te gaan tot herstructurering van dit gebied.

Belemmeringen om energieneutraal te bouwen en wonen in onze eigen wet- en regelgeving beperken/wegnemen

Afgerond door raadsbesluit op 1.10.2019 waarbij de raad heeft ingestemd met voorgestelde oplossingen om duurzaamheidsmaatregelen te stimuleren en met wijziging van de legesverordening hiertoe.

Inventarisatie buitengebied door ODRU

Inventarisatie is afgerond in januari 2020. Dit is niet door de ODRU gedaan, maar door het team RO zelf.

Gesprekken agrarische ondernemers

Ten opzichte van de najaarsrapportage niets gewijzigd, nog niet gestart. In het eerste kwartaal 2021 is de planning om hier mee van start te gaan, mits dat kan in verband met de Coronacrisis.

Realisatie van gemiddeld 50 woningen per jaar waarvan 25% sociale huur en 15% voor lage middeninkomens

Gemiddeld halen we wel de realisatie van 50 woningen maar het is lastig om de sociale bouwopgave jaarlijks te realiseren door hoge bouwkosten/kleine locaties. Rhenam bereidt wel de bouw van 42 sociale huurwoningen voor in Vogelenzang en 20 woningen aan de Lijsterberg. Samen met Rhenam onderzoeken we nieuwe toekomstige locaties voor sociale woningbouw. Door inzet nieuwe instrumenten (doelgroepenverordening en vereveningsfonds) streven we naar het gewenste aandeel betaalbare woningen in de gemeente.

Overige activiteiten: Invoering omgevingswet

De inwerkingtreding van de Omgevingswet is met een jaar uitgesteld naar 1 januari 2022.

Instellen vereveningsfonds sociale woningbouw

In de raad van 15 december is een voorstel voor het instellen van een vereveningsfonds behandeld.

Hoe monitoren we dat? Indicatoren en algemene gegevens

Beleidsindicatoren volgens het BBV

Lokale monitor wonen

Wonen en leefklimaat 47

H 3.2

deelprogramma ruimtelijke ontwikkeling

Wie hadden we daarbij nodig? Omgevingsdienst Regio Utrecht (ODRU) Vestigingsplaats

Utrecht

Doel

De Omgevingsdienst is actief op het gebied van duurzame stedelijke ontwikkeling, integrale handhaving, bodem en water, geluid, lucht en gezondheid, vergunningverlening, juridische zaken en beleid, bouwtaken en archeologie, milieueducatie, milieucommunicatie en recreatie.

Deelnemende partijen

15 gemeenten van Zuidoost- en Noordwest Utrecht

Openbaar belang en ontwikkelingen

De ODRU is een gemeenschappelijke regeling die bestaat uit 15 gemeenten: Bunnik, De Bilt, Renswoude, Rhenen, Utrechtse Heuvelrug, Veenendaal, Vijfheerenlanden, Wijk bij Duurstede, IJsselstein, Zeist, Montfoort, Oudewater, Ronde Venen, Stichtse Vecht en Woerden. In 2020 heeft de ODRU zich, naast de reguliere werkzaamheden die zij voor de gemeente Rhenen verricht, een groot aantal andere projecten uitgevoerd. Enkele voorbeelden daarvan zijn: 1. Voorbereiding op de invoering van de Omgevingswet. Deze wet zal een grote invloed hebben op het takenpakket van de Omgevingsdiensten en hun werkwijze. De ODRU is pro-actief in de aanpak van deze transitie. Zo vervult zij een actieve rol in de overdracht van bodemtaken van provincie aan gemeenten. 2. Opstellen nieuwe bodemkwaliteitskaart. Dit is noodzakelijk geworden vanwege de PFAS-problematiek. De nieuwe bodemkwaliteitskaart maakt het in veel gevallen weer mogelijk om grond te verplaatsen. (Bouw)projecten, die door de PFAS-problematiek waren stilgevallen, kunnen hierdoor weer worden vlotgetrokken. Dit project toont de meerwaarde van regionale samenwerking. De ODRU kon dit project sneller en goedkoper uitvoeren dan wij dit als individuele gemeente hadden kunnen doen. 3. Toezicht energiebesparing bij bedrijven. Bedrijven zijn sinds juli 2019 verplicht om energiebesparende maatregelen te nemen met een terugverdientijd van minder dan 5 jaar.

Zij moeten hier bovendien het bevoegd gezag (de gemeente) actief over informeren. De ODRU voert voor ons het toezicht hierop uit. Omdat de regelgeving relatief nieuw is, is hier afgelopen jaar zwaar op ingezet. Hiermee draagt de ODRU bij aan het behalen van onze duurzaamheidsdoelstellingen. 4. Kostenreductie De ODRU heeft in 2020 onderzoek gedaan naar de financieringsstructuur van de ODRU in vergelijking met andere omgevingsdiensten. Daarnaast is de ODRU, op verzoek van het algemeen bestuur, gestart met een onderzoek naar de mogelijkheden om kosten te reduceren. Dit heeft nog niet tot concrete resultaten geleid. Dit zal in 2021 verder uitgekristalliseerd worden.

48

Bestuurlijk belang (incl. wijzigingen)

Alle 15 gemeenten nemen deel aan het algemeen bestuurlijk overleg. Wethouder De Rooij zit namens de gemeente in het Algemeen Bestuur. Elke gemeente heeft 1 stem in het Algemeen Bestuur.

Eigen Vermogen

31-12-2019: €1.749.711

31-12-2020: € 1.157.790,

Vreemd Vermogen

31-12-2019: € 7.699.971

31-12-2020: € 7.863.561

Resultaat GR 2020

Het resultaat over 2020 bedraagt € 125.764

Bijdrage gem Rhenen

2020: € 380.432

deelprogramma ruimtelijke ontwikkeling

H3.2

Omgevingsdienst Regio Utrecht (ODRU) vervolg Relatie beoogd maatschappelijk effect

De Omgevingsdienst helpt gemeenten bij hun taak om mensen prettig en duurzaam te laten wonen, te leven en te werken. Voor de gemeente Rhenen doet zij dit o.a. door: - Het adviseren over omgevingsvergunningen (milieudeel); - Het houden van bij bedrijven; - Het uitvoeren van archeologische taken; - Het beoordelen van ecologische rapporten; - Het invoeren van bodemonderzoeken in een database. De ODRU heeft de doelen voor de huidige beleidsperiode vastgelegd in De Koers 2019–2022.

Risico’s

Een aantal zaken kunnen ODRU in de toekomst beïnvloeden en brengen mogelijk (financiële) risico’s met zich mee: a. Wet kwaliteitsborging en verplichte overdracht taken vanwege wetswijziging 2017 (Bor) b. Kosten RUD-vorming (mogelijk in toekomst); c. Eventuele gevolgen Omgevingswet.

Doelen/ontwikkelingen 2020

De ODRU is bezig met de interne ontwikkeling door middel van verschillende programma’s die worden uitgerold binnen de organisatie. De ODRU onderscheid drie belangrijke externe ontwikkelingen voor de beleidsperiode 2019-2022 waarop de organisatie moet worden aangepast: • De Omgevingswet • Klimaat en energietransitie • Digitalisering en informatievoorziening. In 2020 heeft de ODRU haar verantwoording naar de gemeente inhoudelijk verbeterd.

Programma

3 Fysiek

Deelprogramma

3.2 Ruimtelijke ontwikkeling

(concept) jaarrekening 2020

Begroting 2020 49

H3.2

deelprogramma ruimtelijke ontwikkeling

Productenraming 2020

Wat heeft het gekost? Begroting primitief

Mutaties VJR+ NJR+tussentijds

Begroting na wijziging

Werkelijk

Δ Werkelijk vs na wijziging

Baten

1.576.500 V

368.500 V

1.945.000 V

1.436.500 V

508.500 N

Lasten

1.885.500 N

1.183.000 N

3.068.500 N

2.563.000 N

505.000 V

A. Saldo van baten en lasten

309.000 N

814.500 N

1.123.500 N

1.127.000 N

3.500 N

Onttrekking reserves

0N

782.000 V

782.000 V

763.500 V

18.500 N

Toevoeging reserves

0N

164.000 N

164.000 N

230.000 N

66.000 N

B. Mutaties reserves

0N

618.000 V

618.000 V

533.000 V

85.000 N

309.000 N

196.500 N

505.500 N

593.500 N

88.000 N

Financiën 2020 (in €)

Resultaat (A+B)

50

Verklaring verschillen

JRR2020

1. De implementatie omgevingswet is na de zomer gestart. De voorbereidingen voor de pilot Remmerden hebben in 2020 plaatsgevonden. In 2020 zijn voor deze activiteiten minder kosten gemaakt dan begroot, zodat minder is onttrokken aan de reserves.

75.000 V

2. De voorbereidingen voor de omgevingsvisie en de visie buitengebied zijn gestart. In 2020 zijn hiervoor minder kosten gemaakt dan begroot. Voor het resterende begrote bedrag is een budgetoverheveling doorgevoerd.

30.000 V

3. Er zijn meer principeverzoeken, omgevingsvergunningen en bestemmingswijzigingen aangevraagd. Hiervoor zijn ook extra advies- en onderzoekskosten gemaakt.

62.000 V

4. De advieskosten Wonen zijn lager, de werkzaamheden voor de warmtevisie zijn doorgeschoven naar 2021.

20.000 N

5. Er zijn meer percelen restgroen verkocht en geleverd dan begroot. Hier staan hogere begeleidings- en advieskosten tegenover. Per saldo is sprake van een voordeel.

16.000 V

6. Het grondexploitatieproject Buitenwal is afgesloten in 2020. De voorziening voor het verlies tot en met 2019 is vrijgevallen. Voor nakomende kosten is een voorziening van € 70.000 opgenomen. Het project sluit met een jaarverlies van € 64.600; dit verlies is conform raadsbesluit onttrokken aan de algemene reserve. Ook het grondexploitatie-project Bosje fase 3 is afgesloten in 2020. Voor nakomende kosten is een voorziening van € 50.000 opgenomen. Het project sluit met een jaarwinst van € 185.900; deze winst is conform raadsbesluit toegevoegd aan de algemene reserve. De grondexploitatieprojecten Achterberg en Rhenen Noord hebben vertraging opgelopen. Hierdoor zijn de begrote opbrengsten uit grondverkopen niet gerealiseerd en vallen de kosten lager uit.

32.000 N

7. Bij de faciliterende grondexploitatie Nieuwe Veenendaalseweg 51a-55 is een intentieovereenkomst afgesloten met de ontwikkelaar. De eerste termijn uit deze overeenkomst is bij de ontwikkelaar in rekening gebracht, waarbij een deel van de opbrengt naar 2021 gaat voor nog te maken kosten. Bij de faciliterende grondexploitatie Vogelenzang zijn bijdragen ontvangen inzake de boeteclausule sociale koopwoning; deze boetebedragen ad € 21.000 dienen bij de bestemming van het jaarrekening resultaat aan het vereveningsfonds sociale woningbouw toegevoegd te worden. Voor de faciliterende grondexploitaitie DAMKRO is de vooruitontvangen bijdrage uit voorgaande jaren vrijgevallen, wat niet voldoende is om de gemaakte kosten te dekken. Er zijn nog wat nazorgkosten gemaakt voor afgesloten projecten.

70.000 N

deelprogramma ruimtelijke ontwikkeling

Verklaring verschillen

JRR2020

8. Conform raadsvoorstel zijn de boekwaarden van het voormalig Dorpshuis Elst en Woudmees afgeboekt. Deze kosten worden gecompenseerd door een begrote onttrekking uit de algemene reserve. De voorbereidingskosten voor herontwikkeling zijn lager uitgevallen.

24.000 V

9. Een groot projecten waarvoor een bouwvergunning was aangevraagd is door aanpassingen op een substantieel lager bedrag uitgekomen. Daarnaast is een budgetvoordeel in 2020 tweemaal verwerkt. Eind 2020 zijn bouwvergunningen aangevraagd, die niet in 2020 zijn afgehandeld; hiervan is de opbrengst naar 2021 gebracht.

141.000 N

10. De loonkosten vallen lager uit. Nieuw ingevulde functies laten lagere kosten zien dan begroot.

54.000 V

11. Overige verschillen

1.500 N

Verschil in Saldo van baten en lasten

3.500 N

1. Er is minder onttrokken aan de reserves omdat voor de implementatie van de omgevingswet in 2020 en de pilot Remmerden minder kosten zijn gemaakt.

65.300 N

2. De budgetoverheveling voor de omgevingsvisie en de visie buitengebied was niet begroot

30.000 V

3. Omdat de warmtevisie is doorgeschoven naar 2021 heeft geen onttrekking aan de reserve plaatsgevonden.

20.000 N

4. De kosten voor de visie plangebied Gedachteniskerk die zijn onttrokken aan de reserve bestemmingsplannen vallen hoger uit.

2.000 V

5. Het onderzoek naar de woonbehoefte op het woonwagenkamp is doorgeschoven naar 2021, omdat deze tegelijk met de actutalisatie van de woonvisie wordt uitgevoerd

7.300 V

6. Voor project Buitenwal is het verlies 7.500 hoger uit dan het eerder geprognosticeerde bedrag van 57.000.

7.500 V

7. Bij project het Bosje fase 3 komt de winst 28.000 lager uit dan het eerder geprognosticeerde bedrag van 214.000

28.000 N

8. Overige verschillen

3.300 N

Verschil in Mutaties reserves

H3.2

85.000 N

Reserves en voorzieningen Reserves&voorzieningen

Primitief BGR2020

Aansluiting BGR20->JRR19

Saldo 1-1-2020

Toevoeging 2020 Onttrekking 2020

Saldo 31-12-2020

05 - Bovenwijkse voorzieningen

€ 183.500

€0

€ 183.500

€0

€0

€ 183.500

26 - Bodemsanering

€ 95.000

€0

€ 95.000

€0

€0

€ 95.000

35 - Sociale woningbouw

€ 191.000

€0

€ 191.000

€ 7.000

€0

€ 198.000

36 - Ruimtelijk ordening

€ 100.500

€0

€ 100.500

€0

€ -5.000

€ 95.500

42 - Stedelijke Vernieuwing

€ 81.500

€0

€ 81.500

€0

€0

€ 81.500

48 - Projectenreserve

€ 684.000

€ -76.500

€ 607.500

€ 1.500

€ -216.000

€ 393.000

11 - Grondexploitaties

€ 14.500

€0

€ 14.500

€ 120.000

€0

€ 134.500

51

Wat wilden we bereiken? 3.3 Beleidsdoel Duurzaamheid Rhenen is een duurzame, klimaatbestendige en gezonde gemeente. Rhenen is circulair in 2050, energieneutraal in 2040 en klimaatbestendig en water robuust in 2050. 3.3.1 Rhenen is een gemeente met een gezonde, stille en veilige leefomgeving, we besparen energie en wekken energie duurzaam op. Wat hebben we daarvoor gedaan? Bestuursprogramma en overige activiteiten

3.3

Deelprogramma 52

DUURZAAMHEID

Activiteit

Toelichting

Uitvoeren routekaart Duurzaamheid

Bij de uitvoering van de routekaart zijn diverse onderdelen uitgevoerd. Voor het opwekken van duurzame energie is regionaal de eerste RES vastgesteld. Ook wordt gekeken naar mogelijke locaties in Rhenen voor de opwek van duurzame energie. Een beleidskader voor zon op land is opgesteld en voorgelegd aan de raadscommissie in december.

Ruimtelijke adaptatie verankeren in beleid

Vanwege Coronamaatregelen is het opstellen van een beleidsplan Ruimtelijke adaptatie doorgeschoven in de planning (inclusief het gemeentelijk rioleringsplan). Verwachting is dat besluitvorming plaats zal vinden vierde kwartaal 2021

Bewonersavonden energetisch renoveren in samenwerking met Platform Duurzaam Rhenen organiseren. Samenwerken met woningcorporaties en netwerkbeheerders

Fysieke inwonersavonden konden door Corona niet worden georganiseerd. Wel zijn inwoners via diverse kanalen geattendeerd op de diensten van het energieloket, de mogelijkheid van een persoonlijk advies en het ontzorgen bij de uitvoer van maatregelen. Doordat mensen meer thuis waren merkte het energieloket dat de vraag naar advies groter werd. In oktober is de duurzaamheidslening vervangen door een lening duurzaam wonen. Hierin is het pakket maatregelen om een woning te verduurzamen uitgebreid met o.a. asbestverwijdering, regenwaterberging en aanpassingen om langer in de woning te kunnen blijven wonen. Om inwoners te stimuleren hun woning te isoleren worden vanaf januari een 50-tal warmtescans aangeboden, inclusief een besparingsadvies. Voor 2021 zijn in het eerste kwartaal 2 bewonersavonden gepland, welke (waarschijnlijk) digitaal zullen plaatsvinden

deelprogramma duurzaamheid

H3.3

Bestuursprogramma en overige activiteiten vervolg Bewonersavonden energetisch renoveren in samenwerking met Platform Duurzaam Rhenen organiseren. Samenwerken met woningcorporaties en netwerkbeheerders

Met woningcorporatie en netbeheerder wordt samengewerkt bij het verduurzamen van woningen, de warmtetransitie en netcapaciteit.

Een warmteplan opstellen. Hoe verwarmen we onze woningen zonder gas?

Medio 2020 is gestart met ons warmteplan. Informatiebijeenkomsten voor de raad, stakeholders (zowel in- als extern) en voor bewoners hebben plaatsgevonden. Gezien de beperkingen vanwege Corona zijn de laatste 2 digitaal georganiseerd. Tijdens deze bijeenkomsten is bij deze verschillende belanghebbenden naast het geven van informatie ook opgehaald wat belangrijk wordt gevonden. Hiermee worden/ zijn uitgangspunten opgesteld, welke zwaarder mee gaan wegen bij de keuze van mogelijke maatregelen per wijk. Zo worden de lokale belangen al bij het opstellen van de eerste versie meegenomen.

Inwoners stimuleren minder steen en meer groen in hun tuin toe te passen

Projecten zoals kli-maatje, groene schoolpleinen, project Heuvelrugtuinen en de inzet van afkoppelcoaches worden in 2020 en 2021 opgepakt en uitgevoerd. Gezamenlijke voorlichtingscampagne ga Rhenen ontstenen en vergroenen samen met Rhenam

Aansluiten bij maatregelen vanuit klimaatadaptie

Het beleidsplan ruimtelijke adaptatie is een vertaling van de bestuurlijke ambitie Rhenen klimaatbestendig en waterrobuust in 2050 naar maatregelen. Deze maatregelen vinden aansluiting met diverse andere beleidsplannen en visies.

Impuls saneringsprojecten Geluid

In 2020 is het project voor de geluidsanering van de woningen aan de Rijksstraatweg gestart. Een groot deel van de 25 woningen is inmiddels opgeleverd. Verder is er een saneringsprogramma voor de sanering van 22 zogenaamde ‘restwoningen’ opgesteld. Dit ligt tot eind december ter inzage.

Overige activiteit: Voorbereiden lening Duurzaam Wonen

Oplevering Regionale Ener- De concept RES is voorgelegd aan de gemeenteraad. De raad gie Strategie (RES) heeft op 7 juli 2020 besloten om op basis van de concept RES het proces met de regionale stakeholders en het Rijk te vervolgen naar de RES 1.0. De concept RES is op 1 oktober ingediend bij het Rijk. Daarna is er een doorstart gemaakt op weg naar de RES 1.0. Volgens de huidige landelijke planning moet de RES 1.0 op 1 juli 2021 bij het Rijk worden ingeleverd. Verbeteren van de (digitale) informatievoorziening naar onze inwoners

Op de website Rhenen.nl is een tegel duurzaamheid. Hieronder wordt de informatie voor inwoners uitgebreid en wordt doorverwezen naar verdere informatie op de website duurzaamrhenen.nl. Najaar 2020 is een reeks artikelen over het verduurzamen van woningen gepubliceerd.

De verordening is op 7 juli 2020 vastgesteld door de raad. Deze is op 1 oktober 2020 in werking getreden. De regeling wordt onder de aandacht gebracht van inwoners en we houden bij of er goed gebruik gemaakt wordt van deze regeling en of aanpassingen nodig zijn.

Hoe monitoren we dat? Indicatoren en algemene gegevens

Beleidsindicatoren volgens het BBV

Energie en klimaat 53

H3.3

deelprogramma duurzaamheid

Productenraming 2020

Wat heeft het gekost? Begroting primitief

Mutaties VJR+ NJR+tussentijds

Begroting na wijziging

Werkelijk

Δ Werkelijk vs na wijziging

Baten

2.000 V

1.000 N

1.000 V

180.000 V

179.000 V

Lasten

310.000 N

98.000 N

408.000 N

413.000 N

4.500 N

A. Saldo van baten en lasten

308.500 N

99.000 N

407.500 N

233.000 N

174.500 V

Onttrekking reserves

14.500 V

98.000 V

112.500 V

24.000 V

88.500 N

Toevoeging reserves

0N

0N

0N

19.000 N

19.000 N

B. Mutaties reserves

14.500 V

98.000 V

112.500 V

5.000 V

107.500 N

294.000 N

1.000 N

295.000 N

227.500 N

67.000 V

Financiën 2020 (in €)

Resultaat (A+B) Verklaring verschillen

JRR2020

1. Mede door corona zijn er minder kosten gemaakt voor voorlichting over energiebesparing. Het onderzoek inzake de verkenning van het opwekken van duurzame energie binnen de gemeente loopt door in 2021. Hierdoor is minder onttrokken aan de reserves (€ 73.500). De werkzaamheden voor de transitievisie warmte zijn gestart in 2020 en lopen eveneens door in 2021 (budgetoverheveling € 19.000).

86.000 V

2. Er zijn geen kosten voor bodemsanering gemaakt. De bodemsanering is gekoppeld aan de aanpassing van de riolering fase 2 Zwarteweg welk in 2020 niet is uitgevoerd. Er heeft ook geen onttrekking aan de reserve plaatsgevonden.

15.000 V

3. Voor saneringsprojecten geluid was € 12.500 begroot. De kosten voor geluidswerende maatregelen zijn uitgekomen op € 196.000. Het betreft met name woningen aan de Rijksstraatweg in Elst. Tegenover de uitgaven staat een subsidie van € 180.000.

3.000 N

4. De loonkosten vallen lager uit doordat de invulling van vacatureruimte is vertraagd.

58.000 V

5. Overige verschillen

18.500 V

Verschil in Saldo van baten en lasten

174.500 V

1. De budgetoverheveling voor de transitievise warmte was niet begroot. Hier staan lagere lasten tegenover.

19.000 N

2. De onttrekking aan de reserve bodemsanering heeft niet plaatsgevonden. De bodemsanering is gekoppeld aan de aanpassing van de riolering fase 2 Zwarteweg welke in 2020 niet is uitgevoerd. Hier staan lagere lasten tegenover.

15.000 N

3. Voor de werkzaamheden die doorlopen in 2021 zoals voorlichting over energiebesparing en opwekken van duurzame energie is minder onttrokken aan de reserves dan begroot.

73.500 N

Verschil in Mutaties reserves

107.500 N

Reserves en voorzieningen Reserves&voorzieningen 24 - Duurzaamheid 54

Primitief BGR2020

Aansluiting BGR20->JRR19

Saldo 1-1-2020

Toevoeging 2020

Onttrekking 2020

Saldo 31-12-2020

€ 72.500

€0

€ 72.500

€ 237.000

€ -12.000

€ 297.500

4 Programma

SOCIAAL MAATSCHAPPELIJK

55

H4

inleiding programma sociaal maatschappelijk

Maatschappelijk doel Rhenen is een vitale gemeente met een effectieve maatwerkondersteuning voor inwoners

ligt het accent op verankeren, verstevigen en uitbouwen van wat er tot nu toe is ontwikkeld. Ook in 2020 is conform deze opdracht aan de twee hoofdopgaven gewerkt.

met een ondersteuningsbehoefte.

De samenhangende ambitie van twee hoofdopgaven Voor het Sociaal Domein in Rhenen zijn twee met elkaar samenhangende hoofdopgaven benoemd. 1. De Vitale Samenleving Het vergroten van de betrokkenheid van de inwoners bij elkaar en hun leefomgeving en het vergroten van de verantwoordelijkheid voor het eigen welzijn en zelfredzaamheid 2. Maatwerkondersteuning Het zorgen voor duurzaam beschikbare en betaalbare ondersteuning op maat, passend bij de persoonskenmerken en situatie van hen die daar een beroep op moeten doen De vitaliteit van de samenleving en de mate waarin een beroep wordt gedaan op de overheid voor ondersteuning zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Het zijn tot op zekere hoogte communicerende vaten. Hoe meer mensen naar elkaar omzien en elkaar helpen, hoe minder er een beroep wordt gedaan op door de overheid georganiseerde zorg en ondersteuning. Dit gegeven blijft belangrijk voor onze koers voor de komende jaren. Het betekent dat we hoe dan ook willen blijven investeren in vitalisering en preventie. We werken aan het verminderen van de druk op de maatwerkvoorzieningen, door welzijnsvoorzieningen op te zetten en in te zetten, die de onderlinge verbondenheid tussen inwoners versterken en waarbij vitale inwoners zich ook inzetten voor meer (tijdelijk) kwetsbare en minder zelfredzame inwoners.

Uitgangspunt daarbij is dat dit zoveel als mogelijk hun zelfredzaamheid vergroot. Op die manier blijft de zorg en ondersteuning beschikbaar voor hen die echt niet zonder kunnen en bovendien betaalbaar voor de samenleving.

56

Vitale Samenleving Contacten met inwoners Zo goed en kwaad als dat ging in Coronatijd is het afgelopen jaar geprobeerd de contacten met inwoners in stand te houden. Prioriteit lag daarbij bij kwetsbare inwoners. Om te voorkomen dat zij in de problemen zouden komen, heeft de aandacht zich met name gericht op het vinden van alternatieve manieren om hen te ondersteunen. Zo heeft de gemeente tijdens de eerste coronagolf samen met het netwerk informele zorg (wat bestaat uit vrijwilligersorganisaties) een folder over praktische hulp samengesteld en verspreid. Er is ook een digitaal netwerk in het leven geroepen om te monitoren hoe het gaat met kwetsbare inwoners in Coronatijd. Gemeentelijke accommodaties De gemeentelijke accommodaties zijn meer gesloten dan open geweest. Daar waar het kon en mocht, zijn zij vaak voor kortere duur op een alternatieve wijze open geweest met inachtneming van de Coronarichtlijnen, zoals bijvoorbeeld het Talenthouse in Elst. Verder uitdenken en Ontwikkelen Bij projecten die in de ontwikkelfase zitten kon er digitaal vergaderd worden, om zo toch onderwerpen met elkaar te bespreken en voortgang te boeken. Denk hierbij o.a. de gesprekken over de leefbaarheidsprojecten in Elst en aan het verbeteren en bekendheid geven van de website samen.rhenen.nl. In de beleidsverantwoording treft u nog verschillende andere voorbeelden aan.

Het bouwen aan een vitale Rhenense samenleving willen we kenmerken als een voortdurende ambitie die ook de komende jaren centraal zal staan in ons werk. Evenals de zorg voor goede en passende ondersteuning voor inwoners die tijdelijk of structureel aangewezen zijn op deze ondersteuning.

Maatwerk Voor het Jeugddomein stonden ook in 2020 vooral de zorgelijke tekorten op de jeugdhulp en het hiervoor ingerichte beheer instrumentarium centraal. Hierover hebben u in 2020 afzonderlijke informatienota’s bereikt. We blijven er –samen met de Regio Foodvalley - alles aan doen om deze tekorten zoveel als mogelijk te beperken, zowel aan de inkomsten- als aan de uitgavenkant. Daarnaast werken we via het transformatieplan jeugd aan nieuwe werkwijzen, methodieken en vormen van jeugdhulp passend bij de voor dit domein geformuleerde doelstellingen en uitgangspunten.

Bij de uitvoering van het bestuursprogramma “Samen werken aan Verbinding en Vertrouwen”

Het aantal uitkeringsgerechtigden binnen het domein van de Participatiewet is ondanks de

inleiding programma sociaal maatschappelijk

crisis redelijk gelijk gebleven. Dat hangt samen met de steunmaatregelen van het kabinet (zoals NOW, TOZO), maar ook met de veerkracht van de regionale arbeidsmarkt. Ook de manier waarop IW4 de crisis het hoofd heeft geboden door onder deze moeilijke omstandigheden open te blijven droeg hieraan bij. Met de gemeente Veenendaal en IW4 – en met UWV, gemeenten, onderwijs en werkgevers in de Regio Foodvalley – blijven wij werken aan een goede ondersteuning van inwoners die hun werk in deze crisis verliezen. Wij zetten daarbij in op mobiliteit: van werk naar werk trajecten, omscholing. Voor wie nu geen mogelijkheden zijn om aan het werk te gaan zorgen we voor passende ondersteuning in de gedachte van lokaal maatwerk. We hebben het afgelopen jaar veel aandacht gegeven aan de mogelijkheden voor ondersteuning bij financiële zorgen en schulden. Toch zagen we, ook landelijk, geen of weinig toename aan hulpvragen. Nu de crisis langer duurt en dieper is geworden zullen deze vragen alsnog gaan komen. Bij de Maatschappelijke Ondersteuning waren in 2020 de effecten van de invoering van het abonnementstarief goed zichtbaar. Naast de stijging voor huishoudelijke hulp, zien we ook een stijging in de uitgaven van de individuele begeleiding. Dit zal het gevolg zijn van het abonnementstarief maar ook het gevolg van de Coronacrisis. Tevens is er verder ingezet op de mantelzorgondersteuning.

Zowel in de praktische ondersteuning als de ondersteuning door de consulenten door middel van gesprekken met de mantelzorger. Daarnaast heeft het werk van het Sociaal Team tijdens de lockdown vooral in het teken gestaan om in contact te blijven

H4

met kwetsbare cliënten die tijdelijk geen of minder ondersteuning kregen vanwege het sluiten of minder open zijn van de dagbestedingen. En vanwege de begeleiding die vooral op afstand door middel van (beeld)bellen plaatsvond. Om te zorgen dat het zorglandschap met zorgaanbieders overeind blijft, zijn er afspraken met zorgaanbieders gemaakt conform de richtlijnen van de VNG over de omzetgarantie en de meerkosten. Wat wilden we bereiken? Beleidsdoel 4.1 - Jeugd preventief Een leefbare en aantrekkelijke gemeente waarin jonge inwoners opgroeien onder gezonde en veilige omstandigheden en in staat zijn zich te ontwikkelen en ontplooien. Beleidsdoel 4.2 - Jeugd maatwerk Gezinnen voelen zich passend en efficiënt ondersteund in hun ondersteuningsbehoefte. Beleidsdoel 4.3 - Maatschappelijke ondersteuning preventief Een leefbare en aantrekkelijke gemeente met gezonde en zelfredzame inwoners, die onderling betrokken zijn en bereid zijn elkaar te helpen. Beleidsdoel 4.4 - Maatschappelijke ondersteuning maatwerk De inwoners voelen zich passend en efficiënt ondersteund in hun ondersteuningsbehoefte. Beleidsdoel 4.5 - Participatie preventief Inwoners kunnen zelfstandig in hun levensonderhoud voorzien. Beleidsdoel 4.6 - Participatie maatwerk Inwoners doen mee naar vermogen en zijn zoveel als mogelijk financieel zelfredzaam. Inwoners (dichter bij huis) helpen rondom werk en inkomen.

Wat heeft het gekost? Deelprogramma

Primitief

Na wijziging

Werkelijk

Δ Werkelijk vs na wijziging

4.0 - Programma Sociaal Domein

17.000 N

8.000 N

0N

8.000 V

4.1 - Jeugd preventief

1.244.000 N

1.252.000 N

1.249.000 N

3.000 V

4.2 - Jeugd maatwerk

5.137.500 N

5.706.000 N

5.739.500 N

33.500 N

4.3 - Maatschappelijke ondersteuning preventief

3.007.000 N

3.062.500 N

3.070.500 N

8.500 N

4.4 - Maatschappelijke ondersteuning maatwerk

3.732.500 N

4.183.000 N

4.297.500 N

115.000 N

4.5 - Participatie preventief

224.500 N

259.500 N

164.500 N

95.000 V

4.6 - Participatie maatwerk

3.437.500 N

3.630.000 N

3.366.000 N

263.500 V

16.800.500 N

18.100.000 N

17.887.500 N

212.500 V

Totaal programma

57

4.0 4.0

Deelprogramma

SOCIAAL DOMEIN

Wat heeft het gekost? Van 2016 tot 2019 is er middels een programmatische aanpak gewerkt aan een aantal ontwikkelopgaven. Eenaantal ontwikkelopgaven liepen door in 2020, te weten: samenhangende aanpak, werken met netwerken (zoals Meedoen en Waardevol Zelfstandig thuis) en het accommodatie- en vastgoed beleid inclusief sociaal beheer. Deze zijn in dit deelprogramma opgenomen. Begroting primitief

Mutaties VJR+ NJR+tussentijds

Begroting na wijziging

Werkelijk

Δ Werkelijk vs na wijziging

Baten

0N

0N

0N

0N

0N

Lasten

17.000 N

70.000 N

87.500 N

66.500 N

20.500 V

A. Saldo van baten en lasten

17.000 N

70.000 N

87.500 N

66.500 N

20.500 V

Onttrekking reserves

0N

79.500 V

79.500 V

66.500 V

13.000 N

Toevoeging reserves

0N

0N

0N

0N

0N

B. Mutaties reserves

0N

79.500 V

79.500 V

66.500 V

13.000 N

17.000 N

9.500 V

8.000 N

0N

8.000 V

Financiën in 2020 (in €)

Resultaat (A+B)

58

Verklaring verschillen

JRR2020

1. Er was begroot € 13.500 in te zetten voor de netwerken. Er is maar 1k uitgegeven.

13.000 V

2. Overige verschillen

7.500 V

Verschil in Saldo van baten en lasten

20.500 V

1. Het budget voor de netwerken in 2020 van € 13.500 is maar voor € 1.000 ingezet. Hierdoor is een lagere onttrekking uit de reserve budgetoverheveling nodig.

13.000 N

Verschil in Mutaties reserves

13.000 N

deelprogramma jeugd preventief

H4.1

Wat wilden we bereiken? Beleidsdoel 4.1 - Jeugd preventief Een leefbare en aantrekkelijke gemeente waarin jonge inwoners opgroeien onder gezonde en veilige omstandigheden en in staat zijn zich te ontwikkelen en ontplooien. 4.1.1

Jonge inwoners leven gezonder en krijgen optimale ontwikkelingskansen en ontplooiingsmogelijkheden.

4.1.2

Jonge inwoners groeien zo veilig mogelijk op, zowel thuis als in hun leefomgeving.

Wat hebben we daarvoor gedaan? Bestuursprogramma en overige activiteiten Activiteit

Toelichting

Plan voor accommodatie gericht op jongeren voor Rhenen is onderdeel van accommodatiebeleid

Het Talenthouse in Elst, is zoveel als mogelijk open geweest tijdens de Coronatijd. De openstelling was twee vaste dagdelen per week. De activiteiten werden continue aangepast aan de Corona maatregelen (bijvoorbeeld maximum aantal jongeren, deelname met aanmelding en type activiteiten met vaste zitplaatsen). De animo van tieners en jongeren voor Talenthouse in Elst blijft sterk. De pilot loopt tot en met 2021. De behoefte aan een structurele jongerenaccommodatie in Elst is er. Wat betreft een accommodatie voor jongeren in Rhenen zijn er geen ontwikkelingen. In het voorstel voor een multi functionele accommodatie (nieuw Gastland), zijn jongeren meegenomen die daar tevens gebruik van kunnen maken. Op de korte termijn volgen we nauwlettend wat op ons pad komt. Hopelijk brengt 2021 een concrete oplossing voor een separate jongerenaccommodatie in Rhenen.

Besluitvorming over nieuwbouw voor Daltonschool en vraagstuk tijdelijke huisvesting

Eind 2019 heeft de raad de kredieten beschikbaar gesteld voor de realisatie van het IKC. In 2020 is het ontwerp, met de bouwer aan tafel, verder uitgewerkt tot een definitief ontwerp binnen budget. Op basis daarvan is in juli 2020 de aannemingsovereenkomst met de bouwer gesloten. Alle benodigde vergunningen zijn verkregen. In september is de sloop gestart van het grootste deel van het oude gebouw. Op die plaats komt de nieuwbouw. Na wat laatste onderzoeken in de bodem kon op 7 december

4.1

Deelprogramma

JEUGD PREVENTIEF

59

H4.1

deelprogramma jeugd preventief

Bestuursprogramma en overige activiteiten vervolg Besluitvorming over nieuwbouw voor Daltonschool en vraagstuk tijdelijke huisvesting vervolg

de bouw starten. Naar verwachting is de nieuwbouw in oktober 2021 klaar. Daarna kan het laatste deel van het oude gebouw gesloopt worden en wordt het groene schoolplein aangelegd. In de openbare ruimte wordt een schoolzone gerealiseerd. In de zomer van 2020 zijn twee varianten voor de openbare ruimte voorgelegd aan omwonenden. Met die reacties is een voorlopig ontwerp gemaakt, dat begin 2021 aan omwonenden wordt gepresenteerd.

Alcohol -drugspreventie aanpak

Overige activiteiten: Jongeren ontmoetingsplek realiseren

De insteek is dat er verschillende ontmoetingsplekken in Elst gaan komen die zowel voor jong als ouder ingericht worden. In dit participatietraject wordt in samenspraak met jong en ouder een wensenlijst gemaakt van locaties en inrichting. In gesprek met de Jongerenraad, jongerenwerk, jongeren zelf, de DVDE en andere (vertegenwoordigers van) inwoners wordt een wensenlijst gemaakt van locaties en inrichting. Het totale voorstel komt terug bij het College en de Raad. Verder is rondom het Eierveld een buurtgesprek gevoerd met omwonenden en een aantal jongeren die daar regelmatig komen. In samenspraak zijn er leefregels opgesteld voor die locatie.

Realiseren beweegtuin

Het jongeren initiatief de beweegtuin Vogelenzang is volledig opgeleverd per 1 oktober 2020. Het is een geslaagd participatie traject geweest, waar dagelijks gebruik van wordt gemaakt door jong en ouder.

Creëren groene pleinen

Het traject Groene pleinen is a.g.v. Corona iets uitgelopen. De afsluitende werkplaats is verschoven naar het 1e kwartaal 2021. De individuele trajecten met twee scholen (Dalton Rhenen nieuwe locatie en Montessori) en kinderopvang SKR, lopen voorspoedig. De ontwerpfase bij de Montessori en de kinderopvang SKR zijn gestart. Voor het IKC (nieuwe locatie Dalton Rhenen) ligt er een ontwerp.

Het resultaat van deze collectieve preventieve voorziening is, dat er tot nu toe voor drie jongeren verslavingszorg is voorkomen. Dit levert een maatschappelijk voordeel op van € 75.000. Rhenen heeft van de VNG akkoord gekregen om een procesbegeleider te contracteren, die ondersteuning biedt om tot een Lokaal Preventie Akkoord te komen in 2021. De kern van het akkoord is het bewerkstelligen van een gezonder leven van jong en ouder door de volgende thema’s aan te pakken: overgewicht (suiker,vet), alcohol- en drugsgebruik en roken. Lokaal betekent in nauwe samenwerking met maatschappelijke partners, (sport-) verenigingen, kerken, scholen, ondernemers, huisartsen, inwoners etc.

Wie hadden we daarbij nodig? Binnen dit deelprogramma is ook de GGDrU nodig. Deze is echter al opgenomen in het deelprogramma 4.3 Maatschappelijke ondersteuning - Preventief. Hoe monitoren we dat? Indicatoren uit de pilot 'Sturen, monitoren, verwantwoorden' Indicatoren uit de pilot 'Sturen, monitoren, verwantwoorden'

60

Beleidsindicatoren volgens het BBV

deelprogramma jeugd preventief

H4.1

Beleidsnotities Integraal beleidskader Sociaal domein

Beleidskader jeugd

Gemeentelijke monitor Sociaal Domein

Onderwijs

Productenraming 2020

Wat heeft het gekost? Financiën in 2020 (in €)

Begroting primitief

Mutaties VJR+ NJR+tussentijds

Begroting na wijziging

Werkelijk

Δ Werkelijk vs na wijziging

Baten

529.500 V

172.000 V

702.000 V

491.500 V

210.500 N

Lasten

1.846.000 N

193.500 N

2.039.000 N

1.789.000 N

250.500 V

A. Saldo van baten en lasten

1.316.000 N

21.000 N

1.337.500 N

1.297.500 N

39.500 V

Onttrekking reserves

72.000 V

13.000 V

85.000 V

48.500 V

37.000 N

Toevoeging reserves

0N

0N

0N

0N

0N

B. Mutaties reserves

72.000 V

13.000 V

85.000 V

48.500 V

37.000 N

1.244.000 N

8.000 N

1.252.000 N

1.249.000 N

3.000 V

Resultaat (A+B) Verklaring verschillen

1. Voor de uitvoering van het onderwijsachterstandenbeleid is € 555.500 van het rijk ontvangen. In de gewijzigde begroting hadden wij conform de eerdere beschikking nog € 530.000 opgenomen conform de eerdere beschikking. In de begroting gaan we ervan uit dat de inkomsten gelijk zijn aan de uitgaven. De uitgaven in 2020 zijn inclusief gemaakte uren € 321.000. Het restant van het ontvangen bedrag blijft op de balans beschikbaar omdat dit gedurende de beleidsperiode 2019-2022 kan worden ingezet. Per saldo gaat het om een budget neutrale mutatie. (€ 209.000 voordeel op de baten, € 209.000 nadeel op de baten). Aan het einde van de beleidsperiode mag maximaal de helft van het beschikte bedrag over 2022 overgeheveld worden naar 2023. Het bedrag dat daarboven resteert moet terugbetaald worden aan het Rijk. Voor de beleidsperiode 2019-2022 zijn de middelen voor het onderwijsachterstandenbeleid op een andere manier verdeeld onder gemeenten. Deze nieuwe verdeling leidt tot een aanzienlijk hogere rijksbijdrage dan in de voorgaande beleidsperiode. We zoeken naar manieren om de middelen in te zetten voor onderwijsachterstanden. In de primitieve begroting gingen we nog uit van een rijksbijdrage van € 421.000. De mutaties VJR, NJR en tussentijds worden voor € 109.000 verklaard door de hogere rijksbijdrage.

Het overige deel van de mutaties heeft te maken met het aan de juiste taakvelden toekennen van baten en lasten. 2. Voor de tijdelijke huisvesting van de Daltonschool was € 50.000 begroot. De kosten in 2020 zijn € 11.000 geweest. Het restant wordt in 2021 ingezet. 3. Overige verschillen

JRR2020 0N

39.000 V 500 V

Verschil in Saldo van baten en lasten

39.500 V

1. Lagere onttrekking uit de reserve budgetoverheveling voor de kosten tijdelijke huisvesting Daltonschool.

39.000 N

2. Overige verschillen Verschil in Mutaties reserves

2.000 V 37.000 N 61

H4.1

deelprogramma jeugd preventief

Reserves en voorzieningen Reserves&voorzieningen

Primitief

Aansluiting BGR20->JRR19

Saldo 1-1-2020

Toevoeging 2020

Onttrekking 2020

Saldo 31-12-2020

43 - Lokaal onderwijsbeleid

€ 147.000

€ -14.500

€ 132.500

€0

€ -5.000

€ 128.000

Investeringen Investeringsoverzicht

Restant saldo 1-1-2020

Netto mutatie krediet 2020

Netto realisatie 2020

Netto restant saldo ultimo 2020

Ver-/nieuwbouw Daltonschool

€ 3.544.500

€0

€ -577.000

€ 2.967.500

Totaal Lopende investeringen

€ 3.544.500

€0

€ -577.000

€ 2.967.500

Lopende investeringen

62

deelprogramma jeugd maatwerk

H4.2

Wat wilden we bereiken? Beleidsdoel 4.2 - Jeugd maatwerk Gezinnen voelen zich passend en efficiënt ondersteund in hun ondersteuningsbehoefte. 4.2.1

Wij zorgen ervoor dat voor iedere jeugdige tijdig passende (jeugd)hulp beschikbaar is. De hulpverlening die wij inzetten, sluit aan bij de mate van zelfredzaamheid van het gezin en zijn netwerk.

4.2.2

Wij zorgen dat voor iedere jeugdige tijdig passende jeugdhulp beschikbaar is bij gezinnen waar de veiligheid in het geding is.

4.2.3

Betere balans tussen kostenbeheersing en goede voorzieningen in het Sociaal Domein.

4.2

Wat hebben we daarvoor gedaan?

Activiteit

Toelichting

Agenderen tekort aan middelen bij VNG/Rijk/politiek

Het College blijft aandacht vragen bij de VNG/Rijk/politiek voor de tekorten bij jeugd. Veelal trekken we hierin op met de samenwerkende gemeenten in de jeugdhulpRegio Foodvalley. De wethouders van Ede en Nijkerk zijn lid van de VNG-Commissie Zorg, Jeugd en Onderwijs. Zij hebben ook (in)direct contact met de verantwoordelijke minister.

JEUGD MAATWERK

Monitoren transformatieplan jeugd

De eerste resultaten van de transformatieopgaven jeugd zijn zichtbaar. In november 2020 is een informatienota opgesteld over transformatie jeugd. Zie verwijzing.

Beheersmaatregelen bij jeugd (pag. 87 van de begroting 2019)

Er zijn diverse beheersingsmaatregelen getroffen om de uitgaven jeugd terug te dringen. Steeds opnieuw wordt gezocht naar nieuwe maatregelen. In november 2020 is een informatienota hierover opgesteld. Zie verwijzing.

Deelprogramma

Bestuursprogramma en overige activiteiten

63

H4.2

deelprogramma jeugd maatwerk

Hoe monitoren we dat?

Bestuursprogramma en overige activiteiten vervolg

Indicatoren uit de pilot 'Sturen, monitoren, verwantwoorden'

Overige activiteiten: Extra rijksmiddelen jeugdhulpbudget doorgetrokken in 2022 en 2023

Aanbesteding Routevervoer (inclusief leerlingenvervoer)

Bij de septembercirculaire 2020 zijn eenmalig middelen toegevoegd aan het gemeentefonds voor 2022. Voor 2023 en verder mogen gemeenten vooralsnog een stelpost ramen in hun begroting. Onderzoeksbureau AEF heeft op 15 december 2020 haar onderzoek “Stelsel in groei” gepubliceerd. Hieruit bleek dat gemeenten in 2019 een tekort op jeugd hadden van 1,6 - 1,8 miljoen euro. Een nieuw kabinet zal naar verwachting een besluit nemen of structurele middelen zullen worden toegevoegd aan het gemeentefonds, en welke maatregelen er genomen kunnen worden om de kosten te verlagen.

Indicatoren uit de pilot 'Sturen, monitoren, verwantwoorden'

Beleidsindicatoren volgens het BBV

Beleidsnotities Integraal beleidskader Sociaal domein

De aanbesteding is definitief gegund. Mijlpaal hierbij is dat hierbij afspraken zijn gemaakt over zero-emissie in 2025.

Gemeentelijke monitor Sociaal Domein