CConstaterende datRhenen
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 1 Programmabegroting 2023-2026

Raadsvergadering 8 november 2022, gemeente RhenenBij agendapunt: Raadsvoorstel Programmabegroting 2023-202624.660 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 3

Wat kost het? Programma 3 - Fysiek Overzicht baten en lasten (€ x 1.000)

Bestaand beleid Wettelijke/onvermijdelijke beleidsvoornemens perspectiefnota 2023 Totaal

2023

2024

2025

2026

Saldo baten en lasten

Mutaties reserves

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

3.787 N

136 V

3.651 N

3.629 N

3.263 N

3.441 N

0N

0N

0N

0N

0N

0N

3.787 N

136 V

3.651 N

3.629 N

3.263 N

3.441 N 43

H 2.2

Programma's

3.1Deelprogramma

VERKEER EN OPENBARE RUIMTE

Wat willen we bereiken? Beleidsdoel Rhenen is een leefbare gemeente, met een goed onderhouden, aantrekkelijke en evenwichtige openbare ruimte met bereikbare voorzieningen. 3.1.1 Een gemeente die verkeersveilig is, een goede doorstroming kent en bereikbaar is op elk moment van de dag met aandacht voor leefbaarheid en duurzaamheid. Het fietsgebruik wordt gestimuleerd en er is aandacht voor toekomstgerichte en integrale mobiliteit.

3.1.2

3.1.3

3.1.4

Rhenen is een prachtig groene gemeente met een goed onderhouden openbare ruimte en een veilige, schone en aantrekkelijke leefomgeving, inclusief voldoende speelvoorzieningen. Dit nodigt uit tot sociaal gedrag, verblijven en bewegen. Bescherming van het milieu door de zorg voor een doelmatig beheer van afvalstoffen en een doelmatig beheer van afvalwater (veilige en milieuvriendelijke afvoer). Elke burger heeft de mogelijkheid om begraven te worden in de gemeente Rhenen.

44

Programma Fysiek

Wat meten we?

H 2.4

En in voorbereiding zijn: 5. Inrichting van het Paardenveld als gebiedsontsluitingsweg (inclusief de rotonde Utrechtsestraatweg); 6. Inrichting en rioolvervanging Platanenlaan; 7. Klimaat adaptieve inrichting Bruine Engseweg.

Omvang huishoudelijk restafval blijft stabiel

2. Wettelijke/onvermijdelijke beleidsvoornemens Rhenen <25.000 Nederland

2018 191 171 136

2019 182 161 128

2020 187 170 131

2021 140 0 0

2022 139 0 0

Definitie: Niet gescheiden ingezameld huishoudelijk afval in kg. Toelichting: Tot en met juni 2022 is 79,9 kilogram restafval per inwoner ingezameld; voor het gehele jaar komt dit naar verwachting uit op 139 kilogram per inwoner. Dit is een extrapolatie van het eerste halfjaar. In de tweede helft van 2022 worden de ondergrondse afvalcontainers bij de hoogbouw in gebruik genomen (maatregel uit het afvalbeleidsplan), hetgeen bij moet dragen tot een betere scheiding en minder restafval. We blijven inzetten op communicatie en voorlichting. Wat gaan we er voor doen? 1. Reguliere activiteiten De reguliere activiteiten in deelprogramma Verkeer en openbare ruimte richten zich op: Inrichting, aanleg, onderhouden/schoonhouden van wegen, riolering en openbaar groen, de afvalinzameling, de lijkbezorging, het parkeren, de openbare verlichting, speelvoorzieningen en de wijkgebouwen in Rhenen en Elst. Werken aan de weg en het riool Voor 2023 staan de uitvoering van de volgende integrale projecten gepland: 1. Parallelweg Cuneraweg (van ambulancepost tot Kerkewijk); 2. Nieuwe Veenendaalseweg (rontonde Herenstraat tot Bantuinweg); 3. Achterbergsestraat (gedeelte J. van Arkelweg tot Valleiweg); 4. Autoweg (Larikshof tot Remmerden): oplossen wateroverlast en inrichting passend binnen 60 km en bedrijventerrein Remmerden.

Wat willen we gaan doen in 2023 - 2026 (€ x 1.000) Wettelijke / onvermijdelijke beleidsvoornemens

DP

2023

2024

3c Wet Kwaliteitsborging

3.1

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

0N

0N

0N

0N

Totaal

2025 2026

3c Wet kwaliteitsborging Op 1 januari 2023 treedt naar verwachting de eerste tranche Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) in werking. Deze eerste tranche betreft de grondgebonden woningen en kleine bedrijfspanden. Dit betreft ruim 90% van onze vergunningaanvragen. De Wkb heeft ingrijpende gevolgen voor het proces van bouwen en vergunningverlening voor een groot deel van de huidige omgevingsvergunningen. Doordat een belangrijk deel van de werkzaamheden verschuift naar private kwaliteitsborgers, die toezicht houden op het bouwproces, zal een deel van de bouwleges niet meer aan deze bouwplannen kunnen worden doorgerekend. Bij het opstellen van de perspectiefnota 2022-2025 is na een eerste globale analyse rekening gehouden met een bedrag van € 160.000 aan structurele legesderving. Voor de perspectiefnota 2023-2026 is deze geactualiseerd naar een structureel opbrengstenniveau van € 400.000. Als gevolg van de invoering van de Wkb komt er per 1 januari 2023 een aantal nieuwe taken/ werkzaamheden naar de gemeente toe. Dit betreft met name de toets van het door de kwaliteitsborger op te stellen borgingsplan en het ‘vrijgeven’ van de woning na oplevering door de kwaliteitsborger. Het is op dit moment onduidelijk hoeveel tijd deze werkzaamheden zullen vragen. Na tranche 1 treden in de toekomst wellicht ook de tranches 2 en 3 in werking.

Het gevolg hiervan is dat alle omgevingsvergunningen voor de activiteit bouwen onder de Wkb gaan vallen. Hoewel het op dit moment totaal niet zeker is of die tranches in werking treden en op welk moment, wordt gestreefd naar invoering in het jaar 2025.

45

H 2.4

Programma Fysiek

Onderzoek naar de financiële effecten en financiële compensatie In het voorjaar van 2021 is landelijk een zogenaamd ‘artikel-2 onderzoek’ uitgevoerd naar de financiële effecten van de invoering van de Wkb. Hieruit blijkt dat invoering van de Wkb niet financieel neutraal zal kunnen verlopen. Op basis van die uitkomsten heeft de VNG namens de gemeenten een claim neergelegd bij de Minister. Interbestuurlijk zijn compensatie-afspraken gemaakt. De compensatie bedraagt: • incidenteel € 35 miljoen, ter dekking van de invoeringskosten. Daarvan is € 10 miljoen in de decembercirculaire 2021 beschikbaar gesteld aan gemeenten. De resterende € 25 miljoen is aangekondigd in de meicirculaire 2022 en ontvangen bij de septembercirculaire. • structureel € 10 miljoen per jaar, ter dekking van de uitvoeringskosten die nu niet meer door leges gedekt worden (bijvoorbeeld het afhandelen van de meldingen). Dit zal naar verwachting vanaf inwerkingtreding (1 januari 2023) beschikbaar komen. Een omissie in het rapport is dat men niet heeft kunnen achterhalen wat de impact van de stelselwijziging op toezichts- en handhavingsactiviteiten door gemeenten zal zijn. Dit is in het onderzoek een PM-post geworden en blijft dus voorlopig een blinde vlek. Bij de compensatieafspraken zijn de mogelijk te verwachten toenemende kosten voor toezicht en handhaving dan ook buiten beschouwing gelaten.

Ook is de verdeelsleutel, waarmee de compensatie over de gemeenten wordt verdeeld, nog niet bekend. Monitoring We monitoren de ontwikkeling rondom de nieuwe Omgevingswet en Wkb nauwlettend en zullen bij ieder document uit de planning & control-cyclus de nieuwste inzichten verwerken. Welke ontwikkelingen zien we? In de perspectiefnota bent u geïnformeerd over het onderwerp glasvezel in de gemeente Rhenen. Voor de (geactualiseerde) informatie hierover gebruik de link/qr-code onderaan deze pagina.

Ontwikkelingen perspectiefnota 2023

46

Programma Fysiek

H 2.4

Wie hebben we daarbij nodig? Verbonden partij

Gevestigd

Rechtsvorm

Webadres

Wettelijke verplichting

Afvalverwijdering Utrecht

Soest

GR

www.avu.nl

Nee

Openbaar belang

Maatschappelijk doel Rhenen

De AVU behartigt de belangen van 25 gemeenten in de Provincie Utrecht op het zorgen van de overslag, transport en het verwerken van huishoudelijk afval.

Bescherming van het milieu door de zorg voor een doelmatig beheer van afvalstoffen en een doelmatig beheer van afvalwater (veilige en milieuvriendelijke afvoer).

Wat willen we bereiken? Het doel van de AVU is in het belang van de deelnemers een doelmatige en uit oogpunt van milieuhygiëne verantwoorde wijze van overslag, transport en verwerking van afval. Daarbij wordt gestreefd naar het bereiken van een zo gunstig mogelijk effect, tegen zo laag mogelijke kosten, wat een gunstig effect heeft op de tarieven. Wat gaan we ervoor doen? Voor 2023 worden geen substantiele wijzigingen voorzien. De aanbestedingen kennen een looptijd van vier jaar of meer en hebben de mogelijkheid tot verlengingen. Hiermee ontstaat stabiliteit in de begroting. In de begroting 2023 heeft Rhenen een ambitie opgenomen om de hoeveelheid restafval en grof huishoudelijk afval ter verminderen. De AVU heeft deze ambitie nog niet in haar begroting kunnen verwerken. Voor 2023 wil de AVU de samenwerking CirkelWaarde (een samenwerking met Circulus-Berkel en ROVA) en de stimulering van de Circulaire Economie voortzetten. In 2023 wordt de vereveningsregeling geëvalueerd (eens in de vijf jaar); indien de verevening moet worden aangepast gebeurt dit in de definitieve begroting 2024.

Belang en bijdrage Rhenen Bestuurlijk belang Wethouder Van Laar vertegenwoordigt de gemeente Rhenen in het Dagelijks en Algemeen Bestuur van de AVU. Financieel belang Zoals overeengekomen in artikel 10 van de statuten is de stemverhouding gebaseerd op het aantal inwoners per 31 december van het voorafgaande jaar. Rhenen vertegenwoordigt 1 stem.

Risicobeheersing

Financiële bijdrage (x € 1.000)

2023

2022

De AVU houdt zelf geen weerstandsvermogen aan. In 2022 is de nota Weerstandsvermogen en risicobeheersing vastgesteld. In de begroting worden de netto schuldquote, de sovabiliteitsratio en de structurele exploitatieruimte op 0 gesteld; bij de jaarrekening worden deze kengetallen berekend. In de begroting van de AVU is het risicobeheer opgenomen in hoofdstuk 3 - paragraaf 5.

Jaarlijkse bijdrage gemeente Rhenen

811 N

792 N 770 N

2021

Financiën Bron: begroting 2023, begroting 2022 en jaarrekening 2021 Balans (x € 1.000)

31-12-2023

31-12-2022

31-12-2021

Eigen vermogen

350

350

801

Vreemd vermogen

14.905

15.085

20.805

Exploitatie (x € 1.000)

2023

2022

2021

48.708 V

49.493 V

44.643 V

0V

0V

106 V

Omvang baten (excl. reserves) Geraamd resultaat

Begroting 2023

47

H 2.4

Programma Fysiek

Wat kost het? Deelprogramma 3.1 - Verkeer en openbare ruimte Overzicht baten en lasten (€ x 1.000)

Bestaand beleid Wettelijke/onvermijdelijke beleidsvoornemens perspectiefnota 2023 Totaal

2023

2024

2025

2026

Saldo baten en lasten

Mutaties reserves

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

2.446 N

75 V

2.371 N

2.373 N

2.131 N

2.289 N

0N

0N

0N

0N

0N

0N

2.446 N

75 V

2.371 N

2.373 N

2.131 N

2.289 N

48

3.2 Deelprogramma

RUIMTELIJKE ONTWIKKELING Wat willen we bereiken? Beleidsdoel Een aantrekkelijke, veilige, efficiënte, duurzame en goed functionerende ruimtelijke omgeving, zoals het toekomstbestendig inrichten van het buitengebied. 3.2.1 Het ontwerp van de openbare ruimte is het resultaat van een zorgvuldige afweging om het welzijn van inwoners, bedrijven, werkenden, bezoekers en recreanten te vergroten. Het streven is een groenere leefomgeving in de kernen. 3.2.2 Rhenen realiseert ruimtelijke projecten die bijdragen aan het algemeen maatschappelijk doel.

3.2.3

3.2.4

Middels grondbeleid geeft de gemeente mede uitvoering aan andere gemeentelijke doelen op het gebied van wonen, werken, welzijn, infrastructuur, recreatie, milieu en landschapsontwikkeling. Er zijn voldoende woningen die aansluiten bij de woonbehoeften in verschillende levensfasen. In het volkshuisvestingsbeleid leggen we de verbinding met de ontwikkeling naar de participatiesamenleving (zelfredzaamheid/ zelfstandigheid). Energietransitie vormgeven bij nieuwe en bestaande woningen en woningen bouwen in sociale en middeldure huur. 49

H 2.4

Programma Fysiek

Wat meten we?

Nieuw gebouwde woningen

Rhenen <25.000 Nederland

2018 14 9 9

2019 10 9 9

2020 7 9 10

2021 3 9 9

2022 1 -

Definitie: Het aantal nieuwe woningen wordt per 1.000 woningen weergegeven. Nieuw gebouwde woningen, exclusief overige toevoegingen, zoals transformaties.

Toekomstige woningbouw Op de woningbouwplanning staan de volgende nieuwbouwprojecten voor meer dan één woning: • Mispel - 23 woningen. Omgevingsvergunning 2023, verwachte oplevering 2024. • Nieuwe Veenendaalseweg - 38 appartementen en gezondheidscentrum. Omgevingsvergunning 2023, verwachte oplevering 2024. • Franseweg - 32 woningen op twee locaties. Omgevingsvergunning 2023, verwachte oplevering 2024. • Populierenlaan 2 - 11 woningen. Omgevingsvergunning 2023, verwachte oplevering 2024. • Regiodeal Flexwoningen - 150 woningen. Oplevering in 2023. Daarnaast wordt de komende jaren de ontwikkeling van de locatie voormalig Dorphuis Elst verwacht alsook de ontwikkeling van het voormalige DAMKRO-terrein in Elst. In Achterberg wordt woningbouw verwacht nabij woonzorgvoorziening De Linde. 2. Wettelijke/onvermijdelijke beleidsvoornemens

Toelichting: Het aantal woningen muteert niet alleen door nieuwbouw, maar ook door sloop en overige toevoegingen en onttrekkingen. Hierdoor kan het totaal aantal woningen sneller stijgen dan het aantal nieuwbouwwoningen aangeeft. Door de stikstofproblematiek, hoge bouwkosten en vacatures treden vertragingen op bij bouwprojecten. Zowel lokaal als binnen de regio wordt extra inspanning geleverd om te komen tot voldoende nieuwbouwlocaties. In het eerste halfjaar zijn acht nieuwe woningen toegevoegd. De tien flexwoningen voor de vluchtelingenopvang zijn niet meegerekend. Voor de ontwikkeling van de wettelijk voorgeschreven indicatoren op het gebied van wonen gebruik link/qr-code onderaan deze pagina.

Wat gaan we er voor doen? 1. Reguliere activiteiten De reguliere activiteiten in deelprogramma Verkeer en openbare ruimte richten zich op: Principeverzoeken, omgevingsvergunningen, bestemmingswijzigingen, bouwgrondexploitaties en faciliterende grondexploitaties, wonen en het woonwagenkamp. Link naaar wettelijke indicatoren

Wat willen we gaan doen in 2023 - 2026 (€ x 1.000) Wettelijke / onvermijdelijke beleidsvoornemens

DP

2023

2024

3a Telecomwet

3.2

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

3b Omgevingswet

3.2

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

0N

0N

0N

0N

Totaal

2025 2026

3a. Telecomwet De nieuwe Telecomwet is per 1 maart 2022 van kracht geworden. Dit houdt in dat de gemeente in principe moet toestaan dat er zogenaamde Small-Cells geplaatst worden. De Small-Cells zijn vooral ter ondersteuning van het 5G netwerk. Op dit moment is nog niet te overzien in hoeverre Rhenen hiermee te maken gaat krijgen en in welke vorm dat zal zijn. Medio 2022 is de leidraad gepubliceerd met advies hoe gemeenten om kunnen gaan met aanvragen voor medegebruik van gemeentelijke infrastructuur. De verwachting is dat de eerste aanvragen in grotere steden zullen worden gedaan. Voor Rhenen worden de komende jaren geen of een beperkt aantal aanvragen verwacht. 3b. Omgevingswet Wat gebeurt er nog in de tweede helft van 2022? Pas rond 1 november wordt bekend of de Omgevingswet daadwerkelijk per 1 januari 2023 50

Programma Fysiek

wordt ingevoerd. De voorbereidingen voor de invoering gaan tot die tijd gewoon door. In de meicirculaire van 2022 staat welk bedrag Rhenen vanuit het Rijk ontvangt voor de invoering van de Omgevingswet. De inzet van de ambtelijke organisatie rond de Omgevingswet is in de tweede helft van 2022 fors toegenomen. De verwachting is dat het aantal aanvragen uitgebreide omgevingsvergunningen eind 2022 zal stijgen. De inzet voor reguliere werkzaamheden is hierdoor minder. De bestaande applicatie voor vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) voldoet niet aan de eisen. Het aanschaffen en inregelen van een nieuwe VTH-applicatie is in het vierde kwartaal 2022 gereed. Dit brengt enige risico met zich mee. Er is weinig tijd om te oefenen met het nieuwe VTH-systeem.

H 2.4

de eind 2022 ingediende aanvragen van uitgebreide omgevingsvergunningen te verwerken. Dit zorgt voor een grotere werkdruk bij vergunningen, het kan zijn dat er extra capaciteit nodig is. Daarnaast starten we in 2023 met het omzetten van onze huidige bestemmingsplannen naar het Omgevingsplan nieuwe stijl. Dit vergt een extra investering die gelijk is aan wat normaliter voor de herziening van onze bestemmingsplannen benodigd was. De schatting is dat dit gaat om € 75.000 per jaar waarbij 1-1-2029 de einddatum is. Welke ontwikkelingen zien we? In de perspectiefnota bent u geïnformeerd over het onderwerp wonen. Voor de (geactualiseerde) informatie hierover gebruik de link/qr-code hieronder.

Wat staat ons te wachten in 2023 Het jaar 2023 wordt het jaar waarin we in de praktijk verder leren. Dit geldt niet alleen voor gemeenten maar ook voor ontwikkelaars, inwoners en andere partijen. Het werken met de nieuwe VTH-applicatie en de nieuwe procedures vergt nog veel tijd. Daarnaast is er druk om

Ontwikkelingen perspectiefnota 2023

51

H 2.4

Programma Fysiek

Wie hebben we daarbij nodig? Verbonden partij

Gevestigd

Rechtsvorm

Webadres

Wettelijke verplichting

Omgevingsdienst Regio Utrecht

Utrecht

GR

www.odru.nl

Nee

Openbaar belang

Wat gaan we ervoor doen? - vervolg

Maatschappelijk doel Rhenen

De omgevingsdienst regio Utrecht (OdrU) ondersteunt vijftien gemeenten en andere overheden in de regio Midden-Nederland bij de uitvoering van milieu- en omgevingstaken waaronder vergunningverlening, toezicht en advies.

Het feit dat de overgangsfase tot 2029 loopt kan impact hebben op de ODRU. De Wet kwaliteitsborging kan eveneens gevolgen hebben voor de ODRU, bijvoorbeeld als gemeente in de toekomst bouwtaken bij de ODRU belegd gaan worden. De ODRU blijft oog houden voor data en verantwoording richting gemeenten. De ODRU investeert extra in het zittende personeel en werving van nieuwe medewerkers, die bij kunnen dragen aan een flexibele organisatie. De vastgestelde Uitvoerings- en handhavingsstrategie draagt bij aan de verdergaande professionalisering en uniformering van de uitvoering van de basistaken op een voor alle gemeenten gelijk, minimaal uitvoeringsniveau.

In Rhenen streven we naar een aantrekkelijke, veilige, efficiënte, duurzame en goed functionerende ruimtelijke omgeving.

Wat willen we bereiken? De OdrU wil samen met de aangesloten gemeenten werken aan een veilige, duurzame en gezonde fysieke leefomgeving. De ambities zijn in zes speerpunten vastgelegd in de strategische Koers 2019-2022.

Wat gaan we ervoor doen? De vastgestelde koers van de ODRU loopt in 2022 af. In het Algemeen Bestuur vindt de afweging plaats of er een aangepaste koers 2023-2026 moet komen en zo ja, welke aanpassingen nodig zijn. In 2023 zal de ODRU intensiever gaan samenwerken met de tweede omgevingsdienst in Utrecht (RUD). De landelijke ontwikkelingen op het gebied van klimaat, stikstof, wonen en ondermijnende criminaliteit hebben invloed op de werkzaamheden van de ODRU. Evenals de nieuwe taken en vernatwoordelijkheden voor de bodem die gemeenten met ingang van 2022 hebben gekregen. De Omgevingswet brengt veranderingen met zich mee in het takenpakket van de ODRU. De impact van de wet wordt steeds duidelijker.

Risicobeheersing De ODRU heeft haar notitie Weerstandsvermogen geactualiseerd en sluit hierin aan bij de methodiek van het Nederlands Adviesbureau voor Risicomanagement. De ODRU dient volgens deze methodiek uit te gaan van waarderingscijfer C, een weerstandvermogen tussen 1,0 en 1,4. De weerstandsratio komt nu uit op 0,87. Bij het vaststellen van de jaarrekening 2021 wordt voorgesteld om een deel van het resultaat te doteren aan de algemene reserve om de weerstandscapaciteit op peil te brengen. Jaarlijks worden de notie Weerstandsvermogen en het (verbijzonderd) intern controleplan geactualiseerd.

Belang en bijdrage Rhenen Bestuurlijk belang Wethouder Fintelman vertegenwoordigt de gemeente Rhenen in het Algemeen Bestuur van de OdrU. Financieel belang Het stemrecht is opgenomen in artikel 8 van de gemeenschappelijke regeling. Gemeente Rhenen vertegenwoordigd één stem. Financiële bijdrage (x € 1.000)

2023

2022

2021

Jaarlijkse bijdrage gemeente Rhenen

501 N

501 N

483 N

Financiën Bron: begroting 2023, begroting 2022 en jaarrekening 2021 Balans (x € 1.000)

31-12-2023

31-12-2022

31-12-2021

Eigen vermogen

766

804

1.708

Vreemd vermogen

2.707

2.763

3.334

Exploitatie (x € 1.000)

2023

2022

2021

Omvang baten (excl. reserves)

1.551 V

18.909 V

18.773 V

0V

38 V

769 V

Geraamd resultaat

Begroting 2023

52

Programma Fysiek

H 2.4

Wat kost het? Deelprogramma 3.2 – Ruimtelijke ontwikkeling Overzicht baten en lasten (€ x 1.000)

Bestaand beleid Wettelijke/onvermijdelijke beleidsvoornemens perspectiefnota 2023 Totaal

2023

2024

2025

2026

Saldo baten en lasten

Mutaties reserves

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

1.061 N

0N

1.061 N

1.038 N

937 N

937 N

0N

0N

0N

0N

0N

0N

1.061 N

0N

1.061 N

1.038 N

937 N

937 N

53

3.3 Deelprogramma

DUURZAAMHEID

Wat willen we bereiken? Beleidsdoel Rhenen is een duurzame, klimaatbestendige en gezonde gemeente. Rhenen is circulair in 2050, energieneutraal in 2040 en klimaatbestendig en water robuust in 2050. 3.3.1 Rhenen is een gemeente met een gezonde, stille en veilige leefomgeving. We besparen energie en wekken energie duurzaam op. Wat meten we? Voor de ontwikkeling van de wettelijk voorgeschreven indicatoren op het gebied van duurzaamheid

Wat gaan we er voor doen? 1. Reguliere activiteiten De reguliere activiteiten in deelprogramma Duurzaamheid richten zich op: Energietransitie, klimaatbestendigheid en de circulaire economie.

Link naaar wettelijke indicatoren

gebruik link/qr-code hiernaast.

54

Programma Fysiek

Welke ontwikkelingen zien we? In de perspectiefnota bent u geïnformeerd over het onderwerp duurzaamheid. Voor de

H 2.4

Ontwikkelingen perspectiefnota 2023

(geactualiseerde) informatie hierover gebruik de link/qr-code hiernaast.

Wat kost het? Deelprogramma 3.3 – Duurzaamheid Overzicht baten en lasten (€ x 1.000)

Bestaand beleid Wettelijke/onvermijdelijke beleidsvoornemens perspectiefnota 2023 Totaal

2023

2024

2025

2026

Saldo baten en lasten

Mutaties reserves

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

280 N

61 V

219 N

219 N

219 N

215 N

0N

0N

0N

0N

0N

0N

280 N

61 V

219 N

219 N

219 N

215 N

55

Programma

SOCIAAL MAATSCHAPPELIJK

56

Programma Sociaal maatschappelijk

Inleiding Het programma Sociaal maatschappelijk is gerelateerd aan de drie belangrijkste wetgevende kaders die dit domein beheersen: de Jeugdwet, de Wet maatschappelijke Ondersteuning (Wmo) en de Participatiewet. Deze wetten maken de gemeente (mede)verantwoordelijk voor zowel het voorkomen van zorg en ondersteuning, als het bieden van zorg en ondersteuning. In het visiedocument “Een vitale samenleving is nooit blut” heeft de gemeenteraad in 2014 twee hoofdopgaven voor het sociaal domein benoemd: 1. De vitale samenleving Het vergroten van de betrokkenheid van de inwoners bij elkaar en hun leefomgeving, en het vergroten van de verantwoordelijkheid voor het eigen welzijn en zelfredzaamheid. 2. Maatwerkondersteuning Het zorgen voor duurzaam beschikbare en betaalbare ondersteuning op maat, passend bij de persoonskenmerken en situatie van hen die daar een beroep op moeten doen.

H 2.5

Dit deelprogramma behandelt ook de thema’s die overstijgend zijn aan de andere deelprogramma’s en daarnaast ook sterk gerelateerd zijn aan andere programma’s in de begroting. Jeugd 4.1 Jeugd preventief In dit deelprogramma staan de ontwikkelingen, beleidsdoelen en activiteiten centraal die betrekking hebben op de preventie in het jeugddomein. Vroeg signalering van problemen, het geven van (opvoed-) ondersteuning, goede basisvoorzieningen, het bestrijden van achterstanden en een op preventie gerichte professionele inzet. 4.2 Jeugd maatwerk In dit deelprogramma staan de ontwikkelingen, beleidsdoelen en activiteiten centraal die zorgen voor de beschikbaarheid, toekenning en levering van jeugdhulp, afgestemd op de individuele situatie van gezinnen die daar een beroep op moeten doen.

Het programma sociaal maatschappelijk bestaat uit zeven deelprogramma’s. Overkoepelend deelprogramma 4.0. Sociaal domein integraal In dit deelprogramma wordt een plek gegeven aan de ontwikkelingen en doelen die overkoepelend zijn aan de deelprogramma’s in het sociaal domein (jeugd, maatschappelijke ondersteuning en participatie). Daar waar bij deze overkoepelende thema’s sprake is van subdoelen en deelactiviteiten worden deze wel ondergebracht in de deelprogramma’s.

Maatschappelijke ondersteuning 4.3 Maatschappelijke ondersteuning preventief In dit deelprogramma staan de ontwikkelingen, beleidsdoelen en activiteiten centraal die zijn gericht op de vitalisering van de samenleving. Het gaat daarbij primair om de sociale aspecten van leefbaarheid, zoals elkaar ontmoeten, kennen en helpen. Het vergroten van de onderlinge betrokkenheid, zelfredzaamheid en veiligheid. Samen organiseren en bijdragen aan het vergroten van de leefbaarheid en veiligheid van de eigen woonomgeving.

57

H 2.5

Programma Sociaal maatschappelijk

4.4 Maatschappelijke ondersteuning maatwerk In dit deelprogramma staan de ontwikkelingen, beleidsdoelen en activiteiten centraal die zijn gericht op de beschikbaarheid, toekenning en levering van maatschappelijke ondersteuning. Het gaat daarbij om een breed scala aan oplossingen/voorzieningen in de vorm van hulpmiddelen, diensten, persoonlijke begeleiding en opvang afgestemd op de persoonlijke kenmerken en behoeften van de inwoner die daar een beroep op moet doen. Participatie 4.5 Participatie preventief In dit deelprogramma staan de ontwikkelingen, beleidsdoelen en activiteiten centraal die bijdragen aan het voorkomen dat inwoners blijvend niet meer zelfstandig in hun bestaan kunnen voorzien. Het gaat om het vinden en behouden van betaald werk, het voorkomen of oplossen van schulden, specifieke inkomensondersteuning voor mensen op het bestaansminimum of het integreren en participeren in de samenleving.

4.6 Participatie Maatwerk In dit deelprogramma staan de ontwikkelingen, beleidsdoelen en activiteiten centraal die een vangnet vormen voor inwoners die tijdelijk of langdurig niet meer zelfstandig in het bestaan kunnen voorzien. Dit vangnet krijgt vorm in wettelijk geregelde uitkeringen, loonkostensubsidies of beschut werk. Wat willen we bereiken? Maatschappelijk doel Rhenen is een vitale gemeente met een effectieve maatwerkondersteuning voor inwoners met een ondersteuningsbehoefte.

Wat kost het? Programma 4 – Sociaal maatschappelijk Overzicht baten en lasten (€ x 1.000)

Bestaand beleid Wettelijke/onvermijdelijke beleidsvoornemens perspectiefnota 2023 Totaal

2023

2024

2025

2026

Saldo baten en lasten

Mutaties reserves

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

19.070 N

42 V

19.028 N

18.979 N

18.911 N

18.965 N

224 N

0N

224 N

303 N

303 N

303 N

19.294 N

42 V

19.252 N

19.282 N

19.214 N

19.268 N

58

Exploitatie

H 3.2

4.0 Deelprogramma

SOCIAAL DOMEIN

Wat willen we bereiken? Beleidsdoel 4.0.1 Rhenen is een vitale gemeente met een effectieve maatwerkondersteuning voor inwoners met een ondersteuningsbehoefte.* *Vanwege het overkoepelende karakter van dit deelprogramma is het beleidsdoel gelijk aan het maatschappelijk doel van het programma.

Wat gaan we er voor doen? 1. Reguliere activiteiten De reguliere activiteiten in deelprogramma Sociaal domein integraal richten zich op de ontwikkelingen en doelen die overkoepelend zijn aan de deelprogramma’s in het sociaal domein (jeugd, maatschappelijke ondersteuning en participatie).

2. Wettelijke onvermijdelijke beleidsvoornemens Wat willen we gaan doen in 2023 - 2026 (€ x 1.000) Wettelijke / onvermijdelijke beleidsvoornemens

DP

2023

2024

4a Wet Aanpak Meervoudige problematiek Sociaal Domein (Wet WAMS)

4.0

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

4f Uitbreiding formatie inzake inclusie van inwoners met psychische problematiek en psychosociale problematiek (Wetswijziging beschermd wonen)

4.0

89 N

89 N

89 N

89 N

89 N

89 N 89 N

89 N

Totaal

2025 2026

59

H 2.5

Programma Sociaal maatschappelijk

4a. Wet Aanpak Meervoudige problematiek Sociaal domein (Wet WAMS) De Wet WAMS is een nieuw wetsvoorstel dat dient als middel om efficiënter en effectiever meervoudige problematiek aan te pakken. De wet maakt het mogelijk om gegevens te mogen delen tussen de verschillende wetgevingsgebieden (Jeugdwet, WMO, Participatiewet, Wgs, et cetera). Doel is het wegnemen van onduidelijkheid over de wettelijke grondslagen voor domein overstijgende gegevensverwerking in het sociaal domein. De oorspronkelijke invoering van de Wet WAMS was gepland op 1 januari 2022. Met de Wet WAMS komt er een nieuwe wettelijke taak met als doel het beter ondersteunen van inwoners met complexe problematiek. Voor de Wet WAMS is het nodig dat er een meldpunt komt waar meervoudige casussen aangemeld kunnen worden. Het college moet een coördinator aanstellen om de casus te behandelen. Hierbij zetten we in op duurzame oplossingen bij inwoners met ingewikkelde en langdurige problematiek, waarbij we niet gebruikelijke oplossingen niet uit de weg gaan. Het is mogelijk dat de Wet WAMS uitgesteld wordt en nog niet ingaat per 1 januari 2023.

Wonen en Zorg Er zijn verschillende ontwikkelingen die de gemeente en haar partners voor een uitdaging stellen. Eén daarvan is de woningbouwopgave in relatie tot andere in het akkoord genoemde uitdagingen die hier invloed op hebben. De gemeentelijke taken in het sociaal domein hebben een sterke relatie met de beschikbaarheid van geschikte woningen voor hen die zorg en ondersteuning nodig hebben. Denk aan huisvesting voor kwetsbare jongeren en jongvolwassenen die erbij gebaat zijn het ouderlijk huis zo snel mogelijk te verlaten om beter geholpen te kunnen worden. En mensen met beperkingen als gevolg van leeftijd en/of ziekte en gebrek die in hun huidige woning niet meer uit de voeten kunnen en dringend of binnen afzienbare tijd een gelijkvloerse levensloopbestendige woning nodig hebben. Of inwoners die tijdelijk of structureel niet meer (geheel) zelfstandig kunnen wonen en zorg en/of begeleiding nodig hebben. In de Woonvisie en de actualisatie daarvan zijn de doelgroepen benoemd die prioriteit zouden moeten krijgen in woningbouwopgave.

4f. Inclusie De ratificatie door Nederland van het VN Verdrag Handicap in 2016 legt de basis voor een opdracht aan de gemeenten om lokaal inclusiebeleid te ontwikkelen en een lokale inclusieagenda op te stellen. Passend bij participatiegedachte van het VN-verdrag en in lijn met de Rhenense werkwijze wordt het beleid vormgegeven met intensieve betrokkenheid van de inwoners (ervaringsdeskundigen) en met de gebruikmaking van de kennis en capaciteit die onder hen en bij organisaties aanwezig is.Hierbij dient tegelijkertijd te worden opgemerkt dat inclusie over veel meer gaat. Dit zal verder worden uitgewerkt in het bestuursprogramma.

De nu en in de toekomst beschikbare woningbouwlocaties moeten onderzocht worden op geschiktheid voor deze doelgroepen, die ook behoren tot de doelgroepen van het sociaal domein. Vanuit het sociaal domein wordt meegedacht en meegewerkt aan de uitvoering van de Woonvisie voor het onderdeel Wonen met Zorg. We trekken daarbij op met maatschappelijkeen zorgpartners zodat er een gedeelde visie ontstaat over de vertaling van de ontwikkelingen op het gebied van wonen, zorg en welzijn in Rhenen. De schaarste aan geschikte woningen, krapte op de arbeidsmarkt, dreiging van overbelaste mantelzorgers, overbelasting van de zorg en wachtlijsten zijn samenhangende signalen van een problematiek die gezamenlijk met alle betrokken spelers moet worden opgelost.

Welke ontwikkelingen zien we? In de perspectiefnota bent u geïnformeerd over de onderwerpen visie sociaal domein en impact Covid-19. Voor de (geactualiseerde) informatie hierover gebruik de link/qr-code hiernaast. Hierna volgen de ontwikkelingen die nieuw in de begroting zijn opgenomen.

Ontwikkelingen perspectiefnota 2023

Wat kost het? Deelprogramma 4.0 – Sociaal domein Overzicht baten en lasten (€ x 1.000)

2023

2024

2025

2026

Saldo baten en lasten

Mutaties reserves

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Bestaand beleid

95 N

0N

95 N

94 N

93 N

92 N

Wettelijke/onvermijdelijke beleidsvoornemens perspectiefnota 2023

89 N

0N

89 N

99 N

99 N

99 N

Totaal

184 N

0N

184 N

193 N

192 N

191 N 60

Programma Sociaal maatschappelijk

H 2.5

61

H 3.2

Exploitatie

4.1

Deelprogramma

JEUGD PREVENTIEF Wat willen we bereiken? Beleidsdoel Een leefbare en aantrekkelijke gemeente waarin jonge inwoners opgroeien onder gezonde en veilige omstandigheden en in staat zijn zich te ontwikkelen en ontplooien. 4.1.1 Jonge inwoners leven gezonder en krijgen optimale ontwikkelingskansen en ontplooiingsmogelijkheden. 4.1.2 Jonge inwoners groeien zo veilig mogelijk op, zowel thuis als in hun leefomgeving.

2. Wettelijke onvermijdelijke beleidsvoornemens

Wat meten we?

4b. Wet Kinderopvang Het kabinet is van plan kinderopvang met ingang 2025 gratis te maken voor iedereen, maar kinderopvang-organisaties voorzien grote problemen in verband met personeelskrapte. De gemeentelijke taak blijft, maar het is nog onduidelijk wat hierin wijzigt en wat de financiële consequenties zijn.

Voor de ontwikkeling van de wettelijk voorgeschreven indicatoren op het gebied van jeugd preventief, de link/qr-code onderaan deze pagina.

Wat gaan we er voor doen? 1. Reguliere activiteiten De reguliere activiteiten in deelprogramma jeugd preventief richten zich op: onderwijshuisvesting, peuteropvang, onderwijsachterstandenbeleid, jeugd-/jongerenwerk en de direct betrokken medewerkers.

Wat willen we gaan doen in 2023 - 2026 (€ x 1.000) Wettelijke / onvermijdelijke beleidsvoornemens

DP

2023

2024

4b Wet kinderopvang - Kabinetsplannen voor gratis kinderopvang

4.1

0N

0N

P.M.

P.M.

0N

0N

0N

0N

Totaal

2025 2026

Link naaar wettelijke indicatoren

62

Programma Sociaal maatschappelijk

H 2.5

Wie hebben we daarbij nodig? Verbonden partij

Gevestigd

Rechtsvorm

Webadres

Wettelijke verplichting

GGD regio Utrecht

Zeist

GR

www.ggdru.nl

Ja

Openbaar belang

Wat gaan we ervoor doen?

Maatschappelijk doel Rhenen

Gemeentelijke Gezondheidsdienst regio Utrecht (GGDrU) behartigt de belangen van 26 aangesloten gemeenten bij het beschermen en bevorderen van de volksgezondheid.

- Het periodiek verzamelen van gegeven over de gezondheidssituatie van de bevoling in regio Utrecht (inclusief WMO en Kinderopvang Toezicht). 3. Langer gelukkig en gezond zelfstandig - Ondersteuning bieden aan sociaal kwetsbaren. - Preventieve ouderenzorg, gericht op gezonde leefstijl van alle inwoners in de regio en waar nodig het vergroten van veerkracht, helpt mensen zo gezond mogelijk oud te worden.

Gezinnen in Rhenen voelen zich passend en efficiënt ondersteund in hun ondersteuningsbehoefte.

Wat willen we bereiken? Het doel en ambitie van de GGDrU is een veilige omgeving waar aandacht is voor gezondheid en voor elkaar of dit nu gaat om wonen leven, naar school gaan of werken. Een gezonde en veilige start voor elk kind. Iedereen moet zich kunnen ontwikkelen en ontplooien. Iedereen kan meedoen. Bedreigingen van de publieke gezondheid worden bestreden.

Wat gaan we ervoor doen? GDrU heeft het bevorderen en beschermen van de gezondheid verdeeld over de inhoudelijke pijlers: 1. Kansrijk opgroeien Ondersteunen van ouders en kinderen/jongeren met de vragen die zij hebben over opgroeien, opvoeden en gezondheid in brede zin. Onderzoeken van alle kinderen op (aangeboren) lichamelijke afwijkingen, hen begeleiden bij hun sociaal emotionele ontwikkeling en vaccineren tegen ziektes. 2. Een gezonde en veilige leefomgeving - De inwoners van de regio Utrecht helpen te beschermen tegen infectieziekten en schadelijke omgevingsfactoren, zoals luchtverontreiniging.

Belang en bijdrage Rhenen Bestuurlijk belang Wethouder Poortinga vertegenwoordigt de gemeente Rhenen in het Algemeen Bestuur van de GGDrU.

Risicobeheersing In de notitie ‘Weerstandsvermogen en risicobeheersing’ d.d. 26 maart 2015 zijn uitgangspunten opgenomen voor de uitvoering van de risico-inventarisatie. De actualisatie van de risico-inventarisatie vindt tweemaal per jaar plaats. Op basis van de meest recente risico-inventarisatie bedraagt de benodigde weerstandscapaciteit €1.128.000. De beschikbare weerstandscapaciteit is €2.592.203. De weerstandsratio komt uit op 2,30. Hiermee zijn de genoemde risico’s financieel afdoende afgedekt. Uit het laatste bestuurlijk gedeelde Ombuigingenplan blijkt echter dat de Algemene Reserve naar verwachting de komende jaren zal teruglopen naar een saldo van circa €850.000 wat in de buurt komt van het minimum niveau van de benodigde weerstandscapaciteit op basis van de huidige risico-inventarisatie.

Financieel belang Rhenen heeft 1 van de 70 stemmen in het bestuur van de GGDrU. Financiële bijdrage (x € 1.000)

2023

2022

2021

Jaarlijkse bijdrage gemeente Rhenen

811 N

775 N

785 N

Financiën Bron: begroting 2023, begroting 2022 en jaarrekening 2021 Balans (x € 1.000)

31-12-2023

31-12-2022

31-12-2021

Eigen vermogen

2.647

2.844

4.113

Vreemd vermogen

14.627

14.972

49.258

Exploitatie (x € 1.000)

2023

2022

2021

48.115 V

48.115 V

229.703 V

0V

0V

565 V

Omvang baten (excl. reserves) Geraamd resultaat

Begroting 2023

63

H 2.5

Programma Sociaal maatschappelijk

Wat kost het? Deelprogramma 4.1 – Jeugd preventief Overzicht baten en lasten (€ x 1.000)

Bestaand beleid Wettelijke/onvermijdelijke beleidsvoornemens perspectiefnota 2023 Totaal

2023

2024

2025

2026

Saldo baten en lasten

Mutaties reserves

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

1.299 N

22 V

1.277 N

1.273 N

1.271 N

1.273 N

0N

0N

0N

0N

0N

0N

1.299 N

22 V

1.277 N

1.273 N

1.271 N

1.273 N 64

4.2

Deelprogramma

JEUGD MAATWERK

Wat willen we bereiken? Beleidsdoel Gezinnen voelen zich passend en efficiënt ondersteund in hun ondersteuningsbehoefte. 4.2.1 Wij zorgen ervoor dat voor iedere jeugdige tijdig passende (jeugd)hulp beschikbaar is. De hulpverlening die wij inzetten, sluit aan bij de mate van zelfredzaamheid van het gezin en zijn netwerk. 4.2.2 Wij zorgen dat voor iedere jeugdige tijdig passende jeugdhulp beschikbaar is bij gezinnen waar de veiligheid in het geding is. 4.2.3 Betere balans tussen kostenbeheersing en goede voorzieningen in het sociaal domein.

Wat meten we? Voor de ontwikkeling van de wettelijk voorgeschreven indicatoren op het gebied van jeugd maatwerk gebruik de link/qr-code onderaan deze pagina.

Wat gaan we er voor doen? 1. Reguliere activiteiten De reguliere activiteiten in deelprogramma jeugd maatwerk richten zich op: Leerlingenvervoer, de jeugdhulp, de jeugdveiligheid en de direct betrokken medewerkers.

Link naaar wettelijke indicatoren

65

H 2.5

Programma Sociaal maatschappelijk

2. Wettelijke/onvermijdelijke beleidsvoornemens Wat willen we gaan doen in 2023 - 2026 (€ x 1.000) Wettelijke / onvermijdelijke beleidsvoornemens 4c Uitbreiding formatie jeugdteam i.v.m. toenemende complexiteit, verbeter-/ hervormingsagenda Jeugd Totaal

DP

2023

2024

2025

2026

4.2

115 N

115 N

115 N

115 N

115 N 115 N 115 N 115 N

4c Uitbreiding formatie jeugdteam Vanuit het Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming worden (vanuit de jeugdbeschermingsketen Veilig Thuis, Gecertificeerde Instellingen en de Raad voor de Kinderbescherming) meer jeugdbeschermingstaken neergelegd bij de lokale teams van de gemeenten. Ook zijn er regionale verbeteragenda’s opgesteld ter verbetering van de organisatie en de kwaliteit van de jeugdbescherming en beperking van wachtlijsten. Om de taken blijvend te kunnen vervullen is 1 FTE extra jeugdconsulent en 0,5 FTE extra ondersteuner nodig. Welke ontwikkelingen zien we? In de perspectiefnota bent u geïnformeerd over het onderwerp hervormingsagenda jeugd. Voor de (geactualiseerde) informatie hierover gebruik de link/qr-code onderaan deze pagina.

Taakstelling Jeugd vanaf 2024 Na het AEF-onderzoek heeft de Commissie Sint een rapport uitgebracht met een beschrijving van maatregelen om de uitgaven aan de jeugdzorg te beperken en het jeugdzorgstelsel beheersbaarder te maken. Deze maatregelen moeten leiden tot een besparing van € 214 miljoen. Hierdoor nemen de extra middelen vanaf 2023 tot 2028 af. De strekking van het rapport van de Commissie Sint is: eerst meer middelen, later meer effect van maatregelen. Een deel van de bezuiniging, € 511 miljoen, komt voor rekening en risico van het Rijk. Het kabinet komt daartoe met eigen maatregelen. Genoemd zijn onder andere de eigen bijdrage en het normeren van de behandelduur. Duidelijkheid hierover wordt verwacht bij de hervormingsagenda welke in november 2022 gereed moet zijn. Welke maatregelen het worden weten we op dit moment niet. De uiteindelijke maatregelen kunnen reeds getroffen zijn, waardoor het voor Rhenen niet leidt tot uitgavenvermindering. Ook kunnen het maatregelen worden, waarover een besluit moet worden genomen: willen we dit in Rhenen? Een voorbeeld hiervan zou kunnen zijn het invoeren van een eigen bijdrage. Afhankelijk van het besluit leidt dit wel of niet tot een uitgavenvermindering. Gelet op bovenstaande is vanaf 2024 een taakstelling vermindering uitgaven jeugdhulp opgenomen. Het bedrag van de taakstelling bedraagt 80% van de extra inkomsten.

Dit betekent een bedrag voor 2024 van € 76.800 (2025: € 381.600, 2026: € 382.400). Realisatie van deze taakstelling is afhankelijk van de uiteindelijke maatregelen en de invloed hiervan op het jeugdhulpstelsel van de gemeente Rhenen.

Hierna volgen de ontwikkelingen die nieuw in de begroting zijn opgenomen.

Ontwikkelingen perspectiefnota 2023

Regionale en lokale plannen Op regionaal niveau is er een onderwijs-jeugdagenda, de zogenaamde focusagenda. Het is goed om ook op gemeentelijk/lokaal niveau een onderwijsjeugdhulpagenda op te zetten. Met als inhoud versterking samenwerking en verbeterde afspraken over de rolverdeling tussen onderwijs en jeugdhulp.

66

Programma Sociaal maatschappelijk

Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming De huidige jeugdbeschermingsketen (Veilig Thuis, Gecertificeerde Instellingen (jeugdbescherming) en de Raad voor de Kinderbescherming) kampen met een aantal knelpunten betreffende de complexe organisatie van de keten, onvoldoende aansluiting en samenhang en het niet tijdig kunnen bieden van passende hulp. Om deze problematiek tegen te gaan is een toekomstscenario geschetst. Dit houdt kort samengevat in dat er één gezicht is voor de kinderen en gezinnen. Deze rol wordt ingevuld door het lokale team van een gemeente in plaats van Veilig Thuis en de Gecertificeerde instellingen. Gemeenten en Jeugdbescherming hebben de handen ineen geslagen en zijn tot verbeteragenda’s gekomen. Vanuit de jeugdhulpregio FoodValley werken we hierin samen met zeven andere Gelderse jeugdhulpregio’s onder de naam Gelderse Verbeteragenda. Rhenen, net als Veenendaal en Renswoude, valt formeel onder de Utrechtse veiligheidsregio, maar samen met de Utrechtse Gecertificeerde instelling (SAVE) doen we mee met de Gelderse Verbeteragenda. Deze verbeteragenda gaat over het verbeteren van de samenwerking, het sneller en intensiever handelen, meer regie bij de lokale teams, een vereenvoudiging van de toegang en eenduidige contractering. De gezamenlijke inzet is erop gericht dat ieder kind in veiligheid opgroeit.

Hier wordt een lerende omgeving voor opgezet die in eerste aanleg (2022) is gefinancierd door het Rijk. Naast deze subsidie zet iedere instantie zoveel als mogelijk eigen middelen en mensen in voor dit project. De verwachting is dat we in 2023 niet nogmaals subsidie krijgen.

H 2.5

Financiering Vanaf 2023 ontvangen centrumgemeenten middelen voor de uitvoering van het toekomstscenario kind- en gezinsbescherming. Deze middelen zitten in het bedrag van vrouwenopvang. Rhenen en Renswoude vallen hiervoor onder centrumgemeente Ede en Veenendaal onder Amersfoort. Om de middelen voor de toekomsttuinen Renswoude, Rhenen en Veenendaal te oormerken moet overleg gepleegd worden met de betreffende gemeenten. De eerste besprekingen zijn geweest. Het bedrag is € 250.000. De kans is groot dat niet alle kosten voor 2023 gedekt zullen worden. Vanaf 2023 zijn de verwachte jaarlijkse kosten ad € 45.000 voor Rhenen. Onder andere voor projectleiding, gedragswetenschapper en organisatie. Daarnaast moeten mensuren voor de tuinen worden geleverd, zowel op beleids- als op uitvoeringsniveau. Het verleggen van de regie naar de lokale teams betekent voor Rhenen meer werkzaamheden voor het jeugdteam op het terrein van veiligheid. Vanwege de toenemende complexiteit in de zorg en door de verbeteragenda jeugdbescherming komen er steeds meer taken naar het jeugdteam van de gemeenten. Daarvoor zijn een extra jeugdconsulent en een ondersteuner nodig.

Wat kost het? Deelprogramma 4.2 - Jeugd maatwerk Overzicht baten en lasten (€ x 1.000)

Bestaand beleid Wettelijke/onvermijdelijke beleidsvoornemens perspectiefnota 2023 Totaal

2023

2024

2025

2026

Saldo baten en lasten

Mutaties reserves

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

6.132 N

0N

6.132 N

6.056 N

5.751 N

5.750 N

115 N

0N

115 N

115 N

115 N

115 N

6.247 N

0N

6.247 N

6.171 N

5.866 N

5.865 N

NB Het geraamd resultaat loopt de komende jaren terug door de taakstelling die vanaf 2024 is opgenomen. Deze taakstelling is onderdeel van de invulling van de uitkomsten arbitragezaak jeugd.

67

Deelprogramma 4.3

MAATSCHAPPELIJKE ONDERSTEUNING PREVENTIEF

Wat willen we bereiken? Beleidsdoel Een leefbare en aantrekkelijke gemeente met gezonde en zelfredzame inwoners, die onderling betrokken zijn en bereid zijn elkaar te helpen. 4.3.1 Inwoners leven gezonder, voelen zich veiliger, zijn zelfredzamer en kunnen zich ontplooien. 4.3.2 Inwoners en maatschappelijke organisaties voelen zich meer onderling betrokken en verbonden en dragen bij aan de leefbaarheid en veiligheid van hun buurt.

Wat meten we? Voor de ontwikkeling van de wettelijk voorgeschreven indicatoren op het gebied van maatschappelijke ondersteuning preventief, gebruik de link/qr-code onder-aan deze pagina.

Link naaar wettelijke indicatoren

68

Programma Sociaal maatschappelijk

Wat gaan we er voor doen? 1. Reguliere activiteiten De reguliere activiteiten in deelprogramma maatschappelijke ondersteuning preventief richten zich op: Maatschappelijke huisvesting (gezondheidscentra, sportaccommodaties en dorpshuizen), sport, bibliotheek, muziek, welzijn, vrijwilligers, mantelzorg en buurtsportcoaches. Ook het project voor een nieuw MFG Rhenen is hier onderdeel van.

H 2.5

ruimteverhuur, zoals bijvoorbeeld yoga, plaatsvinden. Doelstelling is om het gebouw en in het bijzonder de multifunctionele ruimten optimaal te benutten en te vullen met zoveel mogelijk maatschappelijke activiteiten. Ook Sportservice Rhenen krijgt er een plek. Daarnaast is het doel om kruisbestuiving tussen de verschillende activiteiten te laten plaatsvinden om een soort van huiskamer van de Stad te worden. Welke ontwikkelingen zien we? In de perspectiefnota bent u geïnformeerd over de onderwerpen preventieakkoord, sporten beweegakkoord, extra aandacht voor wijken waar de leefbaarheid een grote investering verdient en Werkplaats de Steiger.

Voortgang project MFG Rhenen Naar verwachting uiterlijk in juli 2023 besluit uw raad over de vergunning aangaande de bouw. In augustus 2023 zal er worden begonnen met de bouw van eerst de multifunctionele zalen en het zwembad. In 2024 worden deze opgeleverd. In 2025 wordt de bouw afgerond met de oplevering van de Sporthal.

Voor de (geactualiseerde) informatie hierover gebruik de link/qr-code hieronder.

Ontwikkelingen perspectiefnota 2023

In het MFG zal naast sport vanuit verenigingen en onderwijs in sporthal en zwembad in de multifunctionele ruimten met name activiteiten vanuit participatie, schuldhulpverlening en

Wat kost het? Deelprogramma 4.3 - Maatschappelijke ondersteuning preventief Overzicht baten en lasten (€ x 1.000)

Bestaand beleid Wettelijke/onvermijdelijke beleidsvoornemens perspectiefnota 2023 Totaal

2023

2024

2025

2026

Saldo baten en lasten

Mutaties reserves

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

3.339 N

20 V

3.319 N

3.370 N

3.612 N

3.633 N

0N

0N

0N

0N

0N

0N

3.339 N

20 V

3.319 N

3.370 N

3.612 N

3.633 N

69

Deelprogramma 4.4

MAATSCHAPPELIJKE ONDERSTEUNING MAATWERK Wat willen we bereiken? Beleidsdoel De inwoners voelen zich passend en efficiënt ondersteund in hun ondersteuningsbehoefte. 4.4.1 De gemeente zorgt voor passende maatwerkondersteuning. Wat meten we? Voor de ontwikkeling van de wettelijk voorgeschreven indicatoren op het gebied van maatschappe-

Wat gaan we er voor doen? 1. Reguliere activiteiten De reguliere activiteiten in deelprogramma maatschappelijke ondersteuning maatwerk richten zich op: Individueel toegekende voorzieningen, de taken van de gemeente op het gebied van de Wet verplichte GGZ, de ondersteuning overbelaste mantelzorgers, individuele welzijnsvragen, bemoeizorg, huiselijk geweld, het Algemeen Maatschappelijk Werk en het (samen met de regio) regelen van beschermd wonen en maatschappelijke opvang.

lijke ondersteuning maatwerk, gebruik de link/qr-code onder-aan deze pagina.

Link naaar wettelijke indicatoren

70

Programma Sociaal maatschappelijk

2. Wettelijke/onvermijdelijke beleidsvoornemens Wat willen we gaan doen in 2023 - 2026 (€ x 1.000) Wettelijke / onvermijdelijke beleidsvoornemens

DP

2023

2024

2025

2026

4d Wetswijzigingen Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo)

4.4

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

4e Rechtmatigheid Toezicht Wmo. Inrichting toezicht en kosten toezichthouder rechtmatigheid

4.4

Totaal

20 N

89 N

89 N

89 N

20 N

89 N

89 N

89 N

4d Wetswijzigingen Wet maatschappelijke ondersteuning 4d.1 Wetsvoorstel Eerlijke eigen bijdrage voor huishoudelijke hulp De inhoud van de wetswijziging is nog niet bekend, maar deze is erop gericht om de toename van de hulpvragen voor huishoudelijke hulp van meer vermogende inwoners te beperken. Dat heeft invloed op de eigen bijdrage die inwoners nu betalen en daarmee ook op de hoogte van eigen bijdrage die gemeente zal ontvangen. In 2022 is de eigen bijdrage maximaal € 19 per maand. De wetswijziging wordt per ingang van 1 januari 2025 verwacht en gaat gepaard met een taakstellende besparing. 4d.2 Wetsvoorstel woonplaatsbeginsel beschermd wonen De gemeente waar de inwoner zijn verblijf heeft is verantwoordelijk voor het bieden van beschermd wonen. Dit zal leiden tot andere verhoudingen met de centrumgemeente Ede. De gemeente Rhenen heeft geen locatie voor beschermd wonen. Met de centrumgemeente Ede en mogelijk met de gemeente Veenendaal moeten afspraken gemaakt worden over hoe

H 2.5

te handelen als inwoners van de gemeente Rhenen gebruik maken van locaties in de andere gemeente. De invoering van het woonplaatsbeginsel beschermd wonen stond gepland voor 1 januari 2023. Door de lange periode duur van de kabinetsformatie lijkt deze datum niet haalbaar. De nieuwe datum wordt 1 januari 2024. Er is extra beleidscapaciteit nodig om de afspraken te maken. 4d.3 Wetsvoorstel maatschappelijk verantwoord inkopen Het doel van deze wijziging is drieledig. Hoofddoel is het wegnemen van een belemmering, waardoor het voor gemeenten eenvoudiger wordt om overheidsopdrachten op het terrein van jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning te gunnen. Daarnaast bevat het wetsvoorstel twee delegatiebepalingen: één ten aanzien van reële prijzen en één ten aanzien van zorgvuldigheidseisen. Het wetsvoorstel is aangenomen door de Tweede Kamer. De wetswijziging heeft mogelijk invloed op de keuzes die de gemeente Rhenen maakt ten aanzien van inkopen en subsidiëren van dienstverlening in het sociaal domein. De gemeente Rhenen heeft voor zowel jeugd als Wmo de reële prijzen al gerealiseerd. De financiële effecten van de aanpassing kunnen nu nog niet bepaald worden. De wetswijziging is per 1 juli 2022 ingegaan. In de hierop volgend AMvB worden de consequenties van deze wetswijziging duidelijk. Het betreft een wijziging van de Wmo, de Jeugdwet en de Aanbestedingswet.

4e Rechtmatigheid toezicht Wmo De gemeente Rhenen voldoet op onderdelen niet aan de wettelijke vereisten in het kader van toezicht en handhaving. De Minister wil het toezicht op de Wmo versterken, mede naar aanleiding van het IGJ-rapport over het toezicht Wmo. Het college heeft in 2022 besloten dat na de vaststelling van de visie op het sociaal domein een handhavingskader en structuur voor het rechtmatigheidstoezicht worden opgezet. Dit is noodzakelijk om te voldoen aan de wettelijke eisen en om ervoor te zorgen dat de zorggelden rechtmatig worden besteed.

71

H 2.5

Programma Sociaal maatschappelijk

Wie hebben we daarbij nodig? Verbonden partij

Gevestigd

Rechtsvorm

Webadres

Wettelijke verplichting

Valleihopper

Barneveld

GR

www.valleihopper.nl

Ja

Openbaar belang

Wat gaan we ervoor doen? - vervolg

Maatschappelijk doel Rhenen

De GR Bedrijfsvoeringsorganisatie (BVO) Valleihopper behartigd de belangen van 8 deelnemende gemeenten. De regeling is aangegaan ten behoeve van het Vraagafhankelijk vervoer en het OV-vangnet.

3. Max. aantal reis km per jaar verlagen van 2500 naar 1500 km. 4. Verhogen en/of differentiatie van reizigerstarieven. 5. Laatboek opslag. Breng extra kosten in rekening voor ritboeking/-mutatie na 18.00 uur de dag ervoor. 6. Het gebruik van haltetaxiRRReis en AutoMobiel Rhenen stimuleren. HalteRRReis is een nieuwe vorm van OV-vervoer in de provincie Gelderland dat vanaf 3 april 2022 is gestart. Het betreft een deeltaxi zonder vaste route die mensen binnen een straat van twee tot vijftien kilometer vervoert naar een OV opstapplaats. AutoMobiel Rhenen is een vervoersysteem van Servicepunt Thuiswonen die zorgen dat vrijwilligers met hun eigen auto burgers vervoeren.

De gemeente zorgt voor passende maatwerkondersteuning.

Wat willen we bereiken? Het doel is om middels de samenwerking de volgende gezamenlijke doelen te realiseren: - de kosten van collectief afhankelijk vervoer beter te beheersen; - de kwaliteit van de dienstverlening te verhogen; - de kwetsbaarheid van ondersteuning te verminderen; - de regionale samenwerking te verbeteren; - meer kansen te bieden aan medewerkers.

Wat gaan we ervoor doen? Vanwege het wegevallen van het provinciale subsidiedeel en bijdrage in de begrotingen in de komende jaren, is in 2021 de notitie "Visie op Valleihopper toekomst 2022" opgesteld. Doel is om de burgers te stimuleren in hun zelfredzaamheid en alleen maatwerk voorzieningen aan te bieden wanneer geen gebruik kan worden gemaakt van de algemene voorzieningen. De betrokken ambtelijke werkgroep gaat in de komende periode zes mogelijke maatregelen verder uitwerken Deze maatregelen zijn: 1. Tegengaan van oneigenlijk gebruik Valleihopper. 2. Geen vervoer van Inwoners met een indicatie scootmobiel voor ritten van 5 km of minder met Valleihopper.

Risicobeheersing Het risico ligt met name besloten in het feit dat het hier gaat om een bedrijfsvoeringsorganisatie. Wanneer kosten stijgen en/ of meer burgers gebruik maken van het vervoer, zullen deze voor rekening komen van de deelnemende gemeente. Vanwege hoge inflatie, de hoge brandstof en energieprijzen is de verwachting dat deze kosten mogelijk hoger uitvallen. Daarnaast bestaat het risico dat oneigenlijk gebruik gemaakt wordt van het vervoer. Valleihopper heeft diverse maatregelen/ activiteiten getroffen om het risico te mittigeren.

Belang en bijdrage Rhenen Bestuurlijk belang Wethouder Boerkamp maakt deel uit van het bestuur. Financieel belang Het stemrecht van Rhenen is 1 van de in totaal 8 stemmen. Financiële bijdrage (x € 1.000)

2023

2022

2021

Jaarlijkse bijdrage gemeente Rhenen

225 N

206 N

117 N

Financiën Bron: begroting 2023, begroting 2022 en jaarrekening 2021 Balans (x € 1.000)

31-12-2023

31-12-2022

31-12-2021

Eigen vermogen

-

-

-

Vreemd vermogen

-

-

-

2023

2022

2021

4.820 V

4.639 V

3.865 V

-

-

-

Exploitatie (x € 1.000) Omvang baten (excl. reserves) Geraamd resultaat

Begroting 2023 72

Programma Sociaal maatschappelijk

H 2.5

Wat kost het? Deelprogramma 4.4 – Maatschappelijke ondersteuning maatwerk Overzicht baten en lasten (€ x 1.000)

Bestaand beleid Wettelijke/onvermijdelijke beleidsvoornemens perspectiefnota 2023 Totaal

2023

2024

2025

2026

Saldo baten en lasten

Mutaties reserves

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

4.574 N

0N

4.574 N

4.604 N

4.608 N

4.613 N

20 N

0N

20 N

89 N

89 N

89 N

4.594 N

0N

4.594 N

4.693 N

4.697 N

4.702 N

73

4.5

Deelprogramma

PARTICIPATIE PREVENTIEF

Wat willen we bereiken? Inwoners kunnen zelfstandig in hun levensonderhoud voorzien. 4.5.1 Meer inwoners kunnen bijstandsafhankelijkheid voorkomen door het vinden of behouden van betaald werk. 4.5.2 Minder inwoners krijgen te maken met problematische schulden. Wat gaan we er voor doen? 1. Reguliere activiteiten De reguliere activiteiten in deelprogramma participatie preventief richten zich op: Vluchtelingenwerk, nieuwkomers en maatschappelijke begeleiding. 74

Programma Sociaal maatschappelijk

H 2.5

Welke ontwikkelingen zien we? Hierna volgen de ontwikkelingen die nieuw in de begroting zijn opgenomen. Opvang vluchtelingen en asielzoekers Het rijk heeft de wettelijke taak om de opvang van asielzoekers te organiseren. Het COA is hiervoor de uitvoerende partij. Gemeenten zijn nodig om locaties voor asielopvang mogelijk te maken. Er wordt naarstig gezocht naar locaties waar minimaal 100 asielzoekers voor kortere of langere tijd kunnen worden opgevangen. Een dergelijke locatie hebben wij niet beschikbaar in onze gemeente en daarom leveren wij in personele zin ondersteuning aan andere gemeenten in onze regio die een opvanglocatie hebben. Concreet doen we dit momenteel in de gemeente Veenendaal. Daarnaast werkt het kabinet aan wetgeving om meer opvanglocaties te realiseren. Asielzoekers met een verblijfsvergunning hebben een erkende status als vluchteling en komen in aanmerking voor reguliere huisvesting. Het regelen van deze huisvesting is, evenals de inburgering, een wettelijke taak voor gemeenten. Deze taakstelling is, gelet op de stijging van het aantal asielzoekers, verhoogd. De uitvoering van deze taak met de daarmee gepaard gaande complexe problematiek zal ook in 2023 nog veel van onze aandacht vergen. Dit voorjaar (2022) hebben gemeenten van het rijk ook de opdracht gekregen om de opvang van Oekraïense vluchtelingen te organiseren.

Gelet op het verloop van de oorlog is de verwachting dat wij ook in 2023 Oekraïners blijven opvangen.

Wat kost het? Deelprogramma 4.5 – Participatie preventief Overzicht baten en lasten (€ x 1.000)

Bestaand beleid Wettelijke/onvermijdelijke beleidsvoornemens perspectiefnota 2023 Totaal

2023

2024

2025

2026

Saldo baten en lasten

Mutaties reserves

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

Geraamd resultaat

204 N

0N

204 N

202 N

199 N

199 N

0N

0N

0N

0N

0N

0N

204 N

0N

204 N

202 N

199 N

199 N 75

Deelprogramma 4.6

PARTICIPATIE MAATWERK Wat willen we bereiken? Beleidsdoel Inwoners doen mee naar vermogen en zijn zoveel als mogelijk financieel zelfredzaam. Inwoners (dichter bij huis) helpen rondom werk en inkomen. 4.6.1 Meer inwoners verrichten betaald werk. 4.6.2 Meer inwoners zijn financieel zelfredzaam. Voor inwoners die daar niet toe in staat zijn biedt de gemeente een vangnet in de vorm van een participatiewet-uitkering. Wat meten we? Voor de ontwikkeling van de wettelijk voorgeschreven indicatoren op het gebied van participatie maat-

Personen met een bijstandsuitkering

Rhenen <25.000 Nederland

2017 237,2 216,1 418,6

2018 214,1 206,7 401,1

2019 198,6 194,5 381,7

2020 266,3 262,8 459,7

2021 232,6 220,4 431,2

werk gebruik de link/qr-code onderaan deze pagina.

Link naaar wettelijke indicatoren

Definitie: het aantal personen met een uitkering op grond van de Wet werk en bijstand (WWB, t/m 2014) en de Participatiewet (vanaf 2015). De uitkeringen (leefgeld) aan personen in een instelling, de elders verzorgden, zijn niet inbegrepen. Ook de uitkeringen aan dak- en thuislozen zijn niet inbegrepen. 76

Programma Sociaal maatschappelijk

Toelichting: de daling van het aantal personenen met een bijstandsuitkering ten opzichte van 2022 past binnen het landelijke beeld. We zien een dalende trend die o.a. wordt veroorzaakt door een gunstige arbeidsmarkt. Wat gaan we er voor doen? 1. Reguliere activiteiten De reguliere activiteiten in deelprogramma participatie maatwerk richten zich op: Werken in de sociale werkvoorziening (WSW-IW4), de gebundelde uitkering (BUIG: uitkeringen in het kader van Participatiewet, IOAW, IOAZ, Bbz2004 en loonkostensubsidie), het minimabeleid, de schuldhulpverlening, het tijdelijk overbruggingskrediet zelfstandige ondernemers (Tozo) en de tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten (TONK). 2. Wettelijke/onvermijdelijke beleidsvoornemens Wat willen we gaan doen in 2023 - 2026 (€ x 1.000) Wettelijke / onvermijdelijke beleidsvoornemens

DP

2023

2024

2025

2026

4g Wet gemeentelijke schuldhulpverlening Vroegsignalering schulden- incidentele kosten doorontwikkeling lokale aanpak

4.6

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

4h Wetswijzigingen Participatiewet - inkomen

4.6

P.M.

P.M.

P.M.

P.M.

0N

0N

0N

0N

Totaal

4g. Wet gemeentelijke schuldhulpverlening /vroegsignalering schulden Vroegsignalering behoort sinds 2021 tot de wettelijke taak van gemeente. Bij een signaal over een betalingsachterstand hebben gemeenten de taak om de betreffende inwoner hulp te bieden bij het oplossen van de betalingsachterstand. Er is een plan opgesteld op welke wijze het college invulling geeft aan deze taak. Voor de uitvoering van dit plan is structureel extra formatie nodig bij zowel het Budgetloket (0,5 fte) als het sociaal team (0,2 fte). Met deze extra formatie ontstaat er ruimte om bij signalen van twee of meer betalingsachterstanden op huisbezoek te gaan. Bij enkele signalen wordt een brief gestuurd of er wordt contact gezocht via telefoon of SMS. De contractafspraken zijn vastgelegd in de Dienstverleningsovereenkomst met Veenendaal. Gezien de huidige inflatie, de stijgende energieprijzen en de nasleep van corona is de

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/11909124/1