Beantwoording vragen over de Kadernota 2025 (27 juni 2024)

Antwoord De mate waarin een ombuiging in deze fase te onderbouwen is hangt af van het onderwerp. Een aantal ombuigingsvoorstellen zijn in deze fase al heel tastbaar en concreet, voor anderen is het nodig om de voorstellen meer concreter uit te werken. Deze nadere uitwerking leest u terug in de programmabegroting 2025-2028. Zie ook het raadsvoorstel onder “5. Wat gaan wij ervoor doen?”. De richting die u met de kadernota meegeeft is waardevol, want het nader uitwerken van ombuigingen vraagt tijd en capaciteit. Het heeft pas waarde om een ombuiging nader uit te werken, als u deze ook overweegt. De kadernota is bedoeld om op (strategische) hoofdlijnen richting op te halen. In de programmabegroting 2025 zal aan de hand van de richting die u middels de kadernota 2025 geeft een nadere uitwerking volgen. Deze nadere uitwerking biedt het gevraagde inzicht.

Zie antwoord vraag 140. Het is niet mogelijk om per subsidie een ingeschat effect te geven. 28 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

94.

Pagina 7 ‘Het is daarbij belangrijk dat we, naast aanpassing van de doelstellingen..’

95.

Programma samenleving

96.

Programma samenleving

97.

Programma samenleving

98.

Pagina 12; Samenleving – Thema

Vraag

Antwoord

de huidige subsidies en daarin aangeven wat de ingeschatte effecten zijn als de genoemde voorstellen door de raad worden geaccordeerd? Graag overzicht bieden van welke doelstellingen (vanuit vorige programma begroting) worden bijgesteld (en op welke manier) en welke niet?

De impact van de ombuigingsvoorstellen is wel aan te geven per thema. Deze staan beschreven in een document dat het college dient vrij te geven voor behandeling. In deze kadernota hebben wij op hoofdlijnen aangegeven welke ombuigingsvoorstellen voorliggen. Een aantal ombuigingsvoorstellen zijn in deze fase al tastbaar en concreet, voor anderen is het nodig om de voorstellen meer concreter uit te werken. De nadere uitwerking werken wij uit in de programmabegroting 2025-2028. Zie ook ons antwoord op vraag 92.

In het programma leefomgeving en bestuur & organisatie wordt in de financiële tabellen elke ombuiging en de baten daarvan apart benoemd. Dit is niet het geval bij het programma samenleving, kunt u alsnog een overzicht van de baten (2025 tot en met 2028) leveren van elke ombuiging (apart) uit het programma samenleving? In het rapport van Twynstra en Gudde is aangegeven dat er een keuze is om wel of niet politiek-bestuurlijk expliciet te gaan sturen op de financiële beheersbaarheid van het sociaal domein. Is het college voornemens hierop te gaan sturen en zo ja hoe?

Ìn bijlage 2 is een overzicht van de ombuigingen opgenomen welke aansluit op de beschreven ombuigingen binnen programma Samenleving.

In het rapport van Berenschot worden verschillende besparingsmaatregelen benoemd. Kunt u per voorgestelde maatregel uit deze rapportage aangeven of en hoe deze verwerkt is in deze kadernota? Een van de wettelijke taken vanuit de participatiewet is het begeleiden van inwoners naar werk. Wordt dit

Met het Koersdocument sociaal domein zijn de kaders gesteld voor de komende jaren. 1 van de ambities uit het koersdocument is Gespecialiseerde hulp is beschikbaar voor inwoners in de meest kwetsbare situaties. Door nog nadrukkelijker te sturen op instroom, doorstroom en uitstroom bij Wmo maatwerk en Jeugdzorg houden we de zorg toegankelijk voor degenen die dit echt nodig hebben en sturen we op de financiele beheersbaarheid van het sociaal domein. Via het implementatieplan Hervormingsagenda sociaal domein stuurt het college gericht op deze beweging. Zie antwoord op vraag 116.

1. Reintegratie is een wettelijke taak. De intensiteit is een bespreekpunt. We brengen met deze voorstellen

29 / 63

Nr.

99.

Verwijzing (A)

Vraag

Financiële bestaanszekerheid: Voorstellen voor ombuigingen rondom de participatiewet en activerend werk.

met de voorstellen van de kadernota teruggebracht naar het wettelijk minimum en zo ja wat is het wettelijk minimum? Kunt u aangeven wat de, beleidsmatige en financiële effecten zijn van deze taak terugbrengen naar het wettelijk minimum. Is deze maatregel mogelijk binnen het vigerend beleid van de gemeente Rheden? Een van de wettelijke taken vanuit de participatiewet is de re-integratie van inwoners die moeilijk aan werk komen. In de kadernota wordt hier verder niets over geschreven. Voert de gemeente deze taak momenteel uit op het wettelijk minimum? Zo niet, kunt u aangeven wat de financiële en beleidsmatige effecten zijn van deze taak terugbrengen naar het wettelijk minimum.

Pagina 12; Samenleving - Thema Financiële bestaanszekerheid: Voorstellen voor ombuigingen rondom de participatiewet.

100. Pagina 15; Samenleving Thema: Sociale basis. Voorstellen ombuigingen rondom de sociale basis. 101. Pagina 16; Samenleving Thema: Sociale basis ombuigingen

Antwoord werk&reintegratie terug naar het wettelijk minimum. We versoberen het instrumentarium tot het minimum. 2. Zie voor impact, antwoord op vraag 41. 3. Nee, er zullen aanpassingen in de verordening en de beleidsregels moeten worden doorgevoerd.

1. Wij voeren nu niet uit op het wettelijk minimum maar wel binnen de financiele kaders. De beoogde/gewenste effect op het gebied van reintegratie wordt in de uitvoering van de Wet sterk minder. Door het schrappen/versoberen van instrumenten blijven inwoners langer in de uitkering zitten en/of hebben minder kansen om zich binnen hun mogelijkheden te ontwikkelen en mee te doen. 2. Op de langere termijn is de verwachting dat de kosten van deze doelgroep zullen stijgen op het gebied van Wmo en inkomen. Hiernaast is er een toename van het bestand te verwachten omdat inwoners wel in- maar niet uitstromen.

In de tabel op deze pagina staan bij de Verlaging ombuigingen sociale basis bedragen die steeds negatiever uitkomen genoteerd. Kunt u uitleggen hoe dit deel uit deze tabel gelezen moet worden?

De negatieve bedragen zijn de tarieven van de zorgaanbieders die negatief effect hebben. Hiernaast zijn er investeringen die gepleegd moeten worden om tot een ombuiging te kunnen komen.

Kunt u een overzicht aanleveren welke organisaties geraakt worden door het stopzetten van subsidies en welke niet? (Pagina 14 uit Berenschot rapport)

Organisaties die geraakt worden: Redens Maal, Asvr Senioren, Pcob, KBO, Cosbo, Wellcom Middag Ellecom, Maxx ouderen Soos, St. Vier het leven, St. STOER, NIO, Italiaanse vereniging CRLI, Turkse gemeenschap Rheden, St. Soc. De Ulenpas, 4Noppes, Vereniging De Zonnebloem, buurt- en belangenverenigingen.

30 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

Vraag

Antwoord Inloophuis ’t Trefpunt, Buurthuis De Paperclip, Buurthuis De Elleboog, Dorpshuis ’t Pakhuis, Dorpshuis Nieuw Bergstein, Buurthuis De Drieschaar, Dorpshuis Spankeren, Dorpshuis Laag-Soeren.

102. Pagina 25; Leefomgeving Thema Economische ontwikkeling: Economie, circulaire economie, recreatie en toerisme.

Eén van de ombuigingsvoorstellen is het invoeren van een reclamebelasting. Heeft u een inschatting van de effecten voor lokale ondernemers en organisaties hiervan en kunt u meer toelichting geven over hoe u de BedrijfsInvesteringsZone gaat ontzien?

103. Pagina 27; Leefomgeving Thema omgevingskwaliteit: Biodiversiteit, erfgoed en landschap ombuigingsvoorstel. 104. Pagina 28; Leefomgeving Thema inrichting en beheer openbare ruimte. 105. Pagina 28; Leefomgeving Thema inrichting en beheer openbare ruimte: Voor welke besparingen is niet

Bij de ombuiging rondom het budget voor Biodiversiteit, Erfgoed en Landschap staat aangegeven dat er €150.000 van het vrij besteedbaar budget beschikbaar blijft. Welke activiteiten blijft de gemeente doen en welke niet? Wat is het effect als dit budget verder wordt teruggebracht richting het wettelijk minimum? Zijn er mogelijkheden om afschrijvingstermijn van investeringen in de openbare ruimte (bijv. riool en speeltuinen) te verlengen en kunt u een inschatting van financiële baten hiervan geven? Kunt u aangeven wat de overweging is dit budget niet (deels) te schrappen?

Organisaties die niet geraakt worden: MVT, PlusBus, Telefooncirkels, Ons Raadhuis, Inloophuis Dieren, dorpshuis De Oase, dorpshuis Willem De Zwijger, dorpshuis De Poort. Gezien de hoogte van de reclamebelasting schatten wij in dat de effecten beperkt blijven. De BIZ blijven gevrijwaard van de reclamebelasting. Wij hebben op dit moment gerekend met een bijdrage van € 500 tot € 700 per WOZ-object.

Als het budget verder teruggebracht wordt tot het wettelijk minimum vervallen alle subsidie, worden er geen initiatieven meer ondersteund, zijn er geen koppelkansen meer en wordt het lastiger om externe financiering binnen te halen (vliegwiel). B.v. de erfgoedcommissie blijft dan instant. Een ander voorbeeld is het werken aan een Soortmanagementplan, wat bijdraagt aan het realiseren van doelstellingen op het gebied van energietransitie en woningbouw. In het recente verleden hebben we de afschrijftermijnen van de verschillende kapitaalgoederen vastgesteld en opgenomen in de financiële verordening 2024. Het college ziet geen ruimte om de afschrijvingstermijnen verder te veranderen. In de – nog op te stellen – nota Kapitaalgoederen (verwacht 2025) komen we hierop terug. Dit is een politieke overweging geweest. We blijven inzetten op regionale samenwerking om zo onze toegang tot extern geld en onze mogelijkheden om (inhoudelijk) te sturen op onze buitenruimte en oplossingen van grote opgaven in het buitengebied te behouden. De beperkte resterende middelen willen we inzetten als vliegwiel hiervoor.

31 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

gekozen. Budget Landschap. 106. Pagina 28; Leefomgeving – Thema inrichting en beheer openbare ruimte: Voor welke besparingen is niet gekozen. 107. Pagina 29; Leefomgeving Thema inrichting en beheer openbare ruimte: Autonome ontwikkelingen.

Vraag

Antwoord

Wat zijn de jaarlijkse onderhoudskosten van het Rozendaalse veld?

Exclusief personeelslasten zijn de jaarlijkse ongeveer 100K. De gemeente neemt hiervan 30K voor haar rekening de overige kosten worden gedekt uit subsidies

Zijn de autonome kosten voor de indexering bestek maaien van de gazons en indexering nieuw bestek vegen en onkruidbestrijding verharding wegen te verlagen door wijzigingen van beleid?

Wij zien als basisvoorziening voor groen en wegen CROW* kwaliteitsniveau B. Voor het onderhoud van groen zitten we op dit basisniveau CROW kwaliteitsniveau B. Voor onderhoud wegen zitten we inmiddels op het laagste wettelijk toegestane niveau CROW C. Wij zien geen ruimte voor aanpassing van dit beleid omdat nog lagere onderhoudsnormen lijden tot kapitaalsvernietiging * De naam CROW is oorspronkelijk een afkorting van Centrum voor Regelgeving en Onderzoek in de Grond-, Water- en Wegenbouw en de Verkeerstechniek. Die naam dekte de lading niet meer toen de organisatie steeds meer een kennisplatform werd. Daarom is CROW niet langer een afkorting, maar een eigennaam.

108. Pagina 30; Leefomgeving - thema mobiliteit en infra. Voorstellen voor ombuigingen: Invoeren betaald parkeren parkeergarage Dieren. 109. Pagina 35; bestuur & organisatie – thema vastgoedportefeuille:

Kunt u de opbrengsten van €150.000 voor het invoeren hiervan onderbouwen? Zijn hierbij implementatie en handhavingskosten meegenomen? Kunt U aangeven wat de effecten op korte en lange termijn zijn voor zowel de directe omgeving (parkeeroverlast) en het gebruik van de OV voorzieningen bij betaald parkeren voor de reizigers van buiten de gemeente Rheden? Is het mogelijk een versnelling aan te brengen in de verkoop van vastgoed zodat vanaf 2025 hier al opbrengsten voor zijn? Kunt u een overzicht geven

Als dit voorstel in de kadernota wordt aangenomen zullen wij een onderzoek starten naar de mogelijkheden en onmogelijkheden voor de invoering van betaald parkeren in de parkeergarage in Dieren. De opgenomen opbrengst is nu indicatief. Wij zullen de door u genoemde punten in dit onderzoek meenemen

Eerder als mogelijk; niet alle vastgoed is direct verkoopklaar (in verhuur etc). We kijken ook naar waar maatschappelijk inzet van

32 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

Vraag

Antwoord

Ombuigingen opbrengsten verkoop vastgoed en structureel verlaging beheerkosten vastgoed. 110. Pagina 37&38; bestuur & organisatie – thema Algemene dekkingsmiddelen en overhead: Ombuiging verhogen OZB met 20% tot Gelders gemiddelde.

van de beheer- en onderhoudskosten van verschillende vastgoed locaties? Wanneer is de nieuwe beleidsnota vastgoed voorzien ?

vastgoed verstandig en alternatief aanwendbaar is (versnelling woning bouw en opvang asielzoekers) Nee niet per pand nu beschikbaar. We werken nu met het Rhedens Vastgoedkader, nieuw kader wordt gepland.

Kunt u inzicht geven in mogelijke neveneffecten door het in één keer verhogen van de OZB met 20% (Bijvoorbeeld voor woningbouw corporaties)? Hoeveel extra zullen huishoudens gemiddeld per jaar moeten betalen door de verhoging van de OZB? Kunt U meteen aangeven wat de effecten zijn van de totale lastendruk voor de inwoners?

Het bedrag van de OZB-aanslag is afhankelijk van de WOZ-waarde en is per huishouden verschillend. Het voorstel betekent dat de lastendruk vwb OZB groeit naar het Gelderse gemiddelde. De bedragen kunt u terugvinden in de Jaarrekening 2023, pagina 75. Het huidige niveau OZB in Rheden is 229 euro per persoon, het Gelderse gemiddelde is 289 euro.

111. Algemeen

In het huidige voorstel zijn de personele consequenties van de ombuigingen niet beschreven. Is het correct bij verdere uitwerking van de voorstellen, de personele consequenties worden voorgelegd aan de raad ter besluitvorming?

Dat klopt. Voor de ombuigingen die door de raad worden overgenomen zal ook de impact voor de personele capaciteit nader worden uitgewerkt. Op pagina 36 is hiervoor in algemene zin ”herijking balans formatie en bezetting” wel een financiële ombuiging opgenomen. Deze is nog niet gekoppeld aan de inhoudelijke keuzes.

Naam: Groenlinks (deel 2) Datum van indienen vragen: 14 juni ’24

33 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

Vraag

Antwoord

112.

p. 5: Inleiding en samenvatting

Deze zomerperiode wordt Rheden 450! jaar geëvalueerd. Een memo daarover zal in de maand september beschikbaar komen en aan het College worden voorgelegd.

113.

p. 6: Inleiding en samenvatting

In 2023 hebben we ook de kracht van onze samenleving gezien. Inwoners, onderwijsinstellingen en ondernemers hebben 2023 gemaakt tot een onvergetelijk jaar. Is 450 jaar Rheden geëvalueerd? Zo ja, kunt u de evaluatie toezenden aan de raad? Zo nee, wanneer kunnen we deze verwachten? Op pagina 6 staan in een figuur ‘people’, ‘planet’ en ‘profit’. In het coalitieakkoord wordt gesproken over ‘people, planet, purpose, prosperity’. Waarom kiest het college nu voor de term ‘profit’ in plaats van ‘prosperity’? Op pagina 7 staat: we blijven inzetten op behoud van onze biodiversiteit en nemen klimaatmaatregelen waar nodig. Het coalitieakoord en het collegeprogramma gaan echter uit van het ‘herstellen en versterken’ of ‘in stand houden en versterken’ van de biodiversiteit. Betekent dit dat u dit doel naar beneden bijstelt? Tijdens het technisch vragenuur werd aangegeven dat de maatregelen van Berenschot zijn verwerkt. Kunt u per maatregel van Berenschot aangegeven hoe dit is verwerkt en wat de financiële effecten daarvan zijn? (zowel de vijf hoofdmaatregelen als de alternatieve maatregelen)

114.

115.

De driedeling pastte beter bij de drie programma’s

p. 7: Inleiding en samenvatting

Samenleving

De gedachte is dezelfde. In de communicatie over duurzame ontwikkeling van onze samenleving worden beide indelingen gehanteerd. De driedeling paste beter bij de drie programma’s: profit kan mogelijk beter vervangen worden door purpose en prosperity. Terecht punt. Ons college stelt deze doelen niet naar beneden bij. Wel zoekt het college naar nieuwe wegen en mogelijk een ander tempo (langer), om deze doelen te realiseren.

Maatregel 1: maak capaciteit vrij voor casemanagement Deze maatregel is verwerkt in het onderdeel Wmo maatwerk: sturen op instroom, doorstroom en uitstroom (37k in 2025 oplopend naar 1,1 mio in 2028 Maatregel 2: herbeoordeling van 60 complexe clienten Deze maatregel is verwerkt in het voorstel Wmo maatwerk: instroom, doorstroom en uitstroom en in het voorstel jeugdwet: lokale en regionale jeugdbegeleiding (de financiele effecten ziet u op pag. 14 en pagina 16 van de kadernota. Maatregel 3: alternatief hulpaanbod voor tien complexe gezinnen/situaties

34 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

Vraag

Antwoord Deze maatregel is verwerkt in de Doorbraakmethode die al wordt ingezet door de gemeente. Maatregel 4: Passende toewijzing naar (waar mogelijk) lichtere vormen van ondersteuning (jeugdzorg) Deze maatregel is verwerkt in net voorstel Jeugdwet: lokale en regionale jeugdbegeleiding. Ook wordt dit onderdeel verwerkt bij de uitvoering van de Hervormingsagenda. Dit onderdeel staat wel onder druk indien er veel voorliggende voorzieningen niet meer ondersteund worden. Hiermee staat het normaliseren onder druk. Maatregel 5: voorkomen en verkorten van residentiele zorg Deze maatregel is verwerkt in het voorstel Jeugdwet: lokale en regionale jeugdbegeleiding en bij de uitvoering van de Hervormingsagenda. Alternatieve maatregelen 1. Ophaalactie Wmo-middelen 2. Meer re-integratie in eigen beheer uitvoeren en minder uitbesteden (dit is mede afhankelijk van de keuzes die gemaakt worden op de ombuigingsvoorstellen) 3. Inzet toezichthouder (hier wordt regionaal over afgestemd) 4. Gerichter contracteren (lokaal aanbesteden/contracteren staat onder druk omdat de Hervormingsagenda voorschrijft om regionaal aan te besteden en niet meer zoals in Rheden een lokale jeugd lumpsum te hanteren) 5. Gerichtere doelen koppelen aan uitbestede taken(hier wordt al op geacteerd door o.a. onze gemeentelijke schuldhulpverlening en onze reintegratie activiteiten)

35 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

Vraag

116.

p. 10 Samenleving

Tijdens het technisch vragenuur werd aangegeven dat we teruggaan naar het wettelijk minimum van de sociale basis. Wat is het wettelijk minimum van de sociale basis?

117.

p.12-14

Kunt u voor de aangegeven bezuiniging stopzetten van ondersteuning aan vrijwilligersorganisaties, aangeven om welke specifieke organisaties dit gaat en om welke bedragen per organisatie (de vrijwilligersorganisaties die zich inzetten voor de minima, voor inwoners met schulden en inwoners die hulp nodig hebben bij het aanvragen van voorzieningen en die zich inzetten voor kwetsbare jongeren)?

Antwoord 6. Loonkostensubsidies inzetten voor alle doelgroepen met een lagere loonwaarde (met de huidige ombuigingsvoorstellen op het gebied van reintegratie, zal begeleiding van een aantal doelgroepen versoberd worden) De voorgestelde alternatieve maatregelen worden nader onderzocht op haalbaarheid en effect. Er is in beeld gebracht wat wij als gemeente wettelijke en niet-wettelijk verplicht zijn. Subsidies aan inwonersinitiatieven zijn niet wettelijk verplicht zoals bijv. Wmo maatwerk en jeugdzorg of het verstrekken van uitkeringen. De meeste niet-wettelijke taken worden geschrapt en er blijft dus niet veel over aan ondersteuning van activiteiten en organisaties in de sociale basis. Wat wel overeind blijft zijn minimaal 3 dorpshuizen in de niet-veerkrachtige wijken en zogenaamde tussenvoorzieningen als het Raadhuis Velp en Inloophuis Dieren als ook de wettelijke minimale basisopdracht aan het MvT en het vrijwilligerssteunpunt (vanuit de wettelijke verplichting) om inwoners in staat te stellen hun taken als mantelzorger of vrijwilliger uit te voeren. Minima: Voedselbank Arnhem e.o. €14.700 Stichting Urgente Noden, €18.000 Stichting Strak, €3.000 Stichting Leergeld, €148.850 Jeugdfonds Sport en Cultuur, €15.000 Samenwerkende Diaconieën, €900 Financiële Hulpverlening: Schuldhulpmaatje

36 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

Vraag

Antwoord Formulierenhulp Thuisadministratie OverRood Samen vertegenwoordigen deze partijen een ombuigingsbedrag van €80.000. Jongeren: Scoutingverenigingen € 14.975,Dierense speeltuin € 8.000,bouwvakantiedorpen (Rhevak, Madierodam, Bouwburg Velp) € 8.500,jongerennetwerk € 18.670,spelotheken Velp en Dieren € 10.500,Humanitas homestart € 56.185,Gezinsgeneralisten € 23.730,Iriszorg preventie € 12.850 En diverse subsidies aan bijv. Verzuimcoaches, verwijsindex jeugd, Vitesse united, cursussen en voorlichtingsavonden en jeugdzorg.

118.

Blz 12: verminderen van de individuele inkomenstoeslag 68k vanaf 2027

Hoe hoog wordt deze toeslag voor een individu vanaf 2027? Met andere woorden: hoeveel wordt bezuinigd op deze toeslag voor een individu?

De besparing op de individuele inkomenstoeslag is doorgerekend op twee parameters: de inkomensgrens en de referteperiode. Het bedrag dat een inwoner ontvangt blijft gelijk; er komen alleen minder inwoners in aanmerking voor de inkomenstoeslag. De inkomensgrens kan teruggebracht worden van 110% van de bijstandsnorm naar 100%. De besparing die dit oplevert is ingeschat op €55.500. De referteperiode (de periode waarover een inwoner een laag inkomen heeft) kan verleng worden van 3 naar 5 jaar. De besparing die dit oplevert is ingeschat op €22.500.

37 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

Vraag

Antwoord

119.

Blz 12: stopzetten van de gemeentepolis, kindpakket en schoolkostentegoed voor minima 326k tot 642k

Hoeveel besparing per onderdeel levert het stopzetten van het kindpakket en het schoolkostentegoed op?

Het Kindpakket wordt voor het grootste deel uitgevoerd door Stichting Leergeld. Het afbouwen en stopzetten van de subsidie vanaf 2025 (in drie jaar) zal in 2028 €148.850 opleveren. Over 2023 werd €30.892 aan schoolkostentegoed besteed. Dit bedrag kan bespaard worden bij het geheel stoppen met de regeling. Het schoolkostentegoed is gekoppeld aan de Gelrepas. Het terugbrengen van de inkomensnorm voor de Gelrepas naar 100% zal het aantal rechthebbende kinderen doen afnemen en daarmee ook de kosten voor het schoolkostentegoed doen afnemen. De hoogte van deze besparing kan op dit moment niet nader geduid worden. Het stopzetten van de gemeentelijke bijdrage aan de gemeentepolis levert een besparing op van €326.000. Het is evenwel mogelijk om de gemeentepolis (samenwerking met Menzis) te continueren, maar zonder de gemeentelijke bijdrage. Inwoners behouden de mogelijkheid om voor het aanvullende pakket (extra vergoedingen, eigen bijdrage Wmo, etc) te kiezen maar betalen daar dan wel een marktconforme premie voor.

120.

Blz 12: stopzetten van de gemeentepolis, kindpakket en schoolkostentegoed voor minima 326k tot 642k

Hoeveel inwoners/ouders maken gebruik van het kindpakket en het schoolkostentegoed?

Alle kinderen met een Gelrepas ontvangen ook een schoolkostentegoed. In 2023 waren dit 848 kinderen (peildatum: december ’23) In 2023 heeft Leergeld 695 geholpen met een of meer voorzieningen. Het ging daarbij om 345 gezinnen.

38 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

Vraag

Antwoord

121.

Blz 12: bestand Gelrepas terug naar 100 % minimuminkomen 77k

Hoeveel van de huidige gebruikers verliezen hierdoor hun aanspraak op de Gelrepas?

Een globale inschatting is dat het om circa 950 pashouders zal gaan. O.a. inwoners met een AOW komen niet meer in aanmerking voor de pas.

122.

p. 12: bestand Gelrepas

Hoeveel de verhoging van de Gelrepas van 100% naar 110%?

Hier kan op dit moment geen schatting over gemaakt worden.

123.

p. 12: stopzetten niet-wettelijke taken vluchtelingenwerk

Wat zijn deze niet-wettelijke taken?

De niet-wettelijke taken van Vluchtelingenwerk: Basisdienstverlening (inloopspreekuur) Maatschappelijk en juridisch spreekuur voor statushouders in de gemeente met een basisopenstelling van minimaal 1 dagdeel per week. Maar ook sociaal-juridische begeleiding voor ingewikkelde juridische procedures, zoals de asielprocedure, gezinshereniging en het verlengen of intrekken van vergunningen. Taalcoaching Taalcoaching zorgt voor meer taalkennis, zelfvertrouwen, zelfredzaamheid, contacten en het toepassen van de taal in de praktijk. Realisatie huisvesting Verzorgen van het huisvestingsproces, inclusief de matching, in samenspraak met o.a. woningcorporaties. Op basis van het beschikbare aanbod aan woningen en statushouder die gekoppeld zijn aan de gemeente de juiste match maken tussen statushouder en woning. Cursus Omgaan met geld Aanvullend op de financiële begeleiding binnen de maatschappelijke begeleiding, en het ontzorgen door gemeente, wordt deze groepscursus aangeboden om statushouders te ondersteunen om niet in financiële problemen te komen.

39 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

Vraag

Antwoord

124.

Blz 12: stopzetten sociale kredietverlening 25k

Hoeveel inwoners in de gemeentelijke schuldhulpverlening hebben vanaf 2023 tot heden gebruik gemaakt van deze sociale kredietverlening?

De sociale kredietverlening bestaat uit twee onderdelen: Saneringskredieten en Sociale leningen. Saneringskredieten: Een saneringskrediet wordt ingezet als manier om schulden te regelen. Je kunt het zien als een voorschot waarmee een schuld wordt afgelost. De inwoner heeft dan nog maar één schuldeiser. Geen SK's meer verstrekken, betekent dat schulden van inwoners alleen nog rechtstreeks met het eigen inkomen geregeld kunnen worden. Dat heeft impact op onze uitvoeringskosten, want dan volgen voor iedere inwoner die wordt geholpen, meerdere intensieve controles, en er is vaker budgetbeheer noodzakelijk. Ook op de inwoner heeft het impact, die zal langer en meer onrust en onzekerheid ervaren, zal periodiek meer gegevens moeten inleveren en langer door financiële zorgen geremd worden in het verder oppakken van andere problemen in het leven. Het aanbieden van sk’s is onderdeel van de basisdienstverlening, een landelijke afspraak tussen de VNG en het Rijk. De afspraken zijn geen wettelijke verplichting. Sociale lening: Een sociale lening is beschikbaar voor inwoners met een laag inkomen (tot 130% van het wettelijk minimum). Zij kunnen deze lening gebruiken wanneer zij door omstandigheden uitgaven moeten doen waarvoor zij niet hebben kunnen reserveren. De sociale lening is een schuld waarover de inwoner rente betaald.

Per 31-12-2023 hadden 47 inwoners een actief saneringskrediet en 19 inwoners een sociale lening.

40 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

Vraag

Antwoord Met de saneringskredieten is ca. €11.000 gemoeid, met de sociale leningen ca. €14.000.

125.

Blz 14: versoberen onderwijsachterstandsmiddelen en stoppen indicatie vangnet 78k tot 327k

Wat zijn onderwijsachterstandmiddelen en wie maken daar gebruik van? Wat is het indicatie vangnet en wie maken daar gebruik van?

De gemeentelijke onderwijsachterstanden zetten we in voor 3 onderwerpen: 1) gelijke onderwijskansen, 2) versterken aanpak laaggeletterdheid, en 3) extra dekking SMI. 1) Gelijke onderwijskansen: Alle peuters kunnen ongeacht de situatie van hun ouders 2 ochtenden tegen een inkomensafhankelijke bijdrage naar de peuteropvang. Als ouders werken krijgen ze kinderopvangtoeslag, anders een peutersubsidie. Daarmee versterken we ook de integratie: alle peuters ontmoeten elkaar op de peuteropvang en bereiden zich voor op de basisschool. We bereikten in 2023 43 unieke kinderen. Dit aantal is de afgelopen jaren gestegen. In het voorstel wordt de peutersubsidie stopgezet voor nieuwe kinderen en afgebouwd voor peuters die nu nog deelnemen via de regeling. Aangezien deze ouders geen recht hebben op kinderopvangtoeslag zal het onwaarschijnlijk zijn dat zij gaan deelnemen aan peuteropvang, wat ongelijke kansen vergroot. Er zal ook geen voorliggende voorziening meer zijn voor peuters. 2) Aanpak laaggeletterdheid: met de voorgestelde ombuiging zal het Taalhuis- inloopspreekuur in Velp en Dieren verdwijnen voor laaggeletterde ouders/volwassenen. Hier werden in 2023 meer dan 70 inwoners laagdrempelig doorgeleid naar taalaanbod om basisvaardigheden te versterken. Daarnaast bekostigen we uit deze middelen ook de regionale kosten voor de aanpak laaggeletterdheid.

Die zullen na afbouw alsnog op de begroting komen.

41 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

Vraag

Antwoord 3) Sociaal medische Indicatie: We bereiken jaarlijks 68 kinderen van 0-12 jaar met een SMI. Zij kunnen tegen een inkomensafhankelijke bijdrage naar de kinderopvang als dat vanwege een sociale of medische situatie bij henzelf of bij hun ouders noodzakelijk is. Een SMI is een vangnetregeling voor de meest kwetsbare gezinnen. Het draagt bij aan ontlasting van de druk op de gezinssituatie, veiligheid in gezinnen en ontwikkeling van de kinderen. Hierdoor zijn gezinnen in beeld. Er is niets anders dan jeugdhulp als bijv. in een gezin ontlasting nodig is om uithuisplaatsing te voorkomen of wanneer ouders psychische klachten hebben. Alternatieven zijn duurder, zoals dagbehandeling of meer ambulante jeugdhulp. Een SMI werkt soms ook preventief. Door de SMI kan bij calamiteiten of terminale ziekte de andere ouder blijven werken. Hierdoor blijven inkomsten behouden. De ombuiging betekent intrekking van de verordening Kinderopvang en het stopzettten van de SMIindicatie. De gemeente heeft geen wettelijke taak in de SMI, maar wel een taak. We zoeken juridisch uit of helemaal stopzetten mogelijk is. Het is ook mogelijk de voorwaarden aan te passen en de inzet te maximaliseren .

126.

Blz 14: stopzetten subsidie preventie gezondheid 58k

Wie ontvangen vanaf 2023 tot heden deze subsidie?

Voor zowel de peutersubsidie als de SMI ontvangen gemeenten middelen in het gemeentefonds. Dat is ongeveer € 70.000 per regeling. Slachtofferhulp 18k) en subsidies preventie gezondheid: AED, burgerhulpverlening en EHBO verenigingen (40k)

42 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

Vraag

Antwoord

127.

Blz 15: ombuiging sociale basis collectief voorliggend 0,07 miljoen tot 1,28 miljoen 16

Welke collectief voorliggende voorzieningen worden hier bedoeld?

Door de gemeente gesubsidieerde vrij toegankelijke voorzieningen voor inwoners, zoals: bijna alle inwonersinitiatieven, Rhedens Maal, dorps- en buurthuizen, ouderenbonden, st. Vier het Leven, casemanagers geheugen, subsidieregeling Mijn Huis Mijn Toekomst, enz. Buurthuis "De Paperclip" in Velp: € 29.000 Buurthuis "De Elleboog" in Velp: € 54.069 Dorpshuis "'t Sprengenhus" in Laag-Soeren: € 52.000 Dorpshuis "Het Parkhuis" in de Steeg: € 20.000 Buurthuis "De Drieschaar" in Dieren: € 30.600 Dorpshuis "Nieuw Bergstein" in Ellecom: € 29.947 Dorpshuis "Spankeren" in Spankeren: € 15.472

128.

129. 130.

16: versoberen bibliotheek 16: strenger toezicht op woningaanpassingen

Op pagina 16 geeft u aan subsidies gericht op inwonersinitiatieven en voor de dorpshuizen stop te willen zetten. Met uitzondering van minder veerkrachtige wijken. • Kunt u aangeven voor welke specifieke dorpshuizen u de subsidie wilt stopzetten en om welke bedragen per situatie het gaat ? Kunt u de criteria nader specificeren, specifieker dan de melding ‘minder veerkrachtige wijken’

Is ook gedacht aan het verhogen van de tarieven van de bibliotheek? Wat bedoelt u met strenger? Zal dit meer capaciteit kosten?

In de meeste buurten en wijken leven mensen prettig samen op een manier die hen past. Voor deze bewoners is de buurt een solide basis voor een prettig en waardevol leven. Er zijn ook wijken waar die positieve basis er niet (meer) is, omdat belemmeringen het prettig samenleven in de weg staan. Daarbij kan het onder andere gaan over armoede, gezondheidsproblemen, taalbarrieres, ervaren onveiligheid en overlast en meestal in combinatie. Wanneer er in een wijk veel bewoners minder zelfredzaam zijn is de samenredzaamheid ook lager. Dit leidt tot sociale leefbaarheidsproblemen. Dit zijn de wijken, met veelal hoog percentage sociale huurwoningen. In de gemeente Rheden zijn dit Dieren Stenfert, Rheden West en Velp Zuid. Dit is een keuze van de Zoomerij, niet van de gemeente. Wij houden ons aan het wettelijk minimale. Binnen de wet kunnen woningaanpassingen aangevraagd worden. Voorbeeld van strenger toezicht: Indien er in een gezin een woningaanpassing is doorgevoerd voor een kind met een fysieke beperking en de ouders gaan scheiden. Vervolgens

43 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

Vraag

Antwoord vragen de ouders dezelfde woningaanpassingen aan bij de gemeente in twee woningen. Wij willen dan bijvoorbeeld nog maar voor één woning de minimaal noodzakelijke aanpassingen aanbrengen en niet in de tweede woning van de andere ouder. Wij vragen van ouders om de eerste, aangepaste woning, als wisselwoning te gaan gebruiken. Dit kost niet meer capaciteit. De contractafspraken met Incluzio zijn gemaakt tot en met 2026. De opdracht die Incluzio heeft is het versterken en verbreden van de sociale basis. Een sterke en brede sociale basis kan veel vragen van inwoners opvangen zodat geïndiceerde hulp- en ondersteuning niet, minder of korter ingezet kan worden. De ombuigingen voor Incluzio zijn 300k in 2027 en 300k in 2028.

131.

16: De impact van de ombuigingsvoorstellen sociale basis

Welke ruimte is er in het contract met Incluzio om te besparen? En welke besparingen zal Incluzio doen?

132.

17: We bezuinigen niet op de jaarlijkse ikbuurtmeecheques (100k)

Waarom bezuinigt u niet op de ikbuurtmeecheques?

Dit is een politieke afweging.

133.

22: Een subsidiepotje voor initiatieven van bewoners. 22

Wat is de hoogte van dit subsidiepotje? Hoe is deze verdeeld over de jaarschijven?

Hierbij is uitgegaan van een subsidiepotje van 35k per jaar voor de periode 2024 tot en met 2026 (dus totaal 105k voor de gehele periode) We ramen de kosten voor het duurzaamheidsfestival van 2025 op 50k.

135.

33: Centralisatie KCC Burgerzaken van twee locaties naar één locatie.

Momenteel zijn er twee locaties (Dieren en Velp), in 2025 zal het gemeentehuis weer geopend zijn. Dus zijn er dan drie. Welke vestigingen zullen gesloten worden? De besparing is €10.000. Wat zijn de huidige kosten per vestiging?

136.

38: Op dit moment geeft Rheden 25,1%

Wanneer u de inhuur met 50% verlaagt zal dat op 12,5% uitkomen. Zijn er gemeentes

134.

Wat zijn de kosten voor het klimaatfestival in 2025?

Locaties in Velp en Dieren zijn dan gesloten. De bedrijfsvoering van Burgerzaken is dan gecentraliseerd in het nieuwe gemeentehuis. Voor besparing Servicecentrum Dieren zie ook vraag 26. De kosten voor Servicecentrum Velp bedragen op jaarbasis tussen de 200.000 en 250.000 euro (huur, gas, licht, water, wifi, ICT, beveiliging, schoonmaak, koffie/thee, onderhoud machines, installaties, etc.) Dit hebben wij niet onderzocht.

44 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

Vraag

Antwoord

137.

van haar loonsom uit aan externe inhuur. 37: OZB

met een inhuurpercentage van 12,5% of lager? Kunt u een overzicht geven van de extra baten bij 5%, 10%, 15% en 20% extra OZB verhoging? Dus 5/10/15/20% boven het Gelders gemiddelde?

138.

38: Op dit moment geeft Rheden 25,1% van haar loonsom uit aan externe inhuur.

Wat zijn de functies waarop momenteel externe inhuur plaatsvindt? Kunt u (bijv. met percentages) aangeven wat de reden van externe inhuur is?

139.

Algemeen

Kunt u een compleet register opleveren van de subsidies die de gemeente verstrekt? Wanneer dit problemen met privacy oplevert, mag dit vertrouwelijk.

Dit leidt indicatief tot de volgende extra opbrengsten: Bij 5% boven Gelders gemiddelde: € 557K Bij 10% boven Gelders gemiddelde: € 1.114K Bij 15% boven Gelders gemiddelde: € 1.670K Bij 20% boven Gelders gemiddelde: € 2.227K Dat is divers en kunnen wij niet uitdrukken in percentages. De externe inhuur is zowel toegepast voor bijvoorbeeld voor de uitvoering van specifieke programma’s. Daarnaast is er inhuur wanneer er geen vast invulling aan vacatures gegeven kan worden. Ook vervanging bij langdurige ziekte is reden voor externe inhuur. Bij de laatstgenoemden betreft het dus diverse functies. Er is niet één register van alle subsidies die de gemeente verstrekt.

Naam: PvdA Datum van indienen vragen: 14 juni ’24

Nr. Verwijzing (A) 140. Blz. 3 innovatieve en

Vraag Hoe kunnen wij controleren dat de maatregelen daadwerkelijk 'innovatief en samenhangend' zijn? Wat houdt 'innovatief' in deze context in?

Antwoord Innovatief en samenhangend kun je definiëren als dingen anders doen dan wat je gewend bent waarmee je verfrissend tegen problemen aankijkt zodat het leidt tot een andere manier om het doel te bereiken

45 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

Vraag

Antwoord

141. Blz. 3 ombuiging op programmakosten, aanpassing organisatie is daarop volgend

Houdt dit in dat wanneer programma's stoppen/versoberd worden, per definitie ook ambtelijke capaciteit verdwijnt/niet meer wordt ingevuld?

en het liefst met een minder beslag op je middelen. Vanzelfsprekend beschouw je die opzicht zelf, maar betrek je hiermee andere relevante processen. Niet per definitie, wel zullen aanpassingen in programma’s leiden tot andere werkwijzen of verminderende inzet. Met de begroting hopen wij u hier meer inzicht te geven.

142. Blz. 3 Omgevingsvisie

Omgevingsvisie is klaar in 2025. De koers omgevingsvisie die we onlangs vast hebben gesteld is weinig concreet en erg hoogover, en daarom lastig om 'willen' op te baseren. Hoe ziet het college dit voor zich als leidraad voor de bezuinigingsopgave?

De leidraad voor de bezuinigingsopgave is deze Kadernota. De koers omgevingsvisie is hiervoor een bouwsteen geweest

143. Blz. 6 Koers Omgevingsvisie

Deze is op 28 mei 2024 vastgesteld, niet 24 april 2024. Deze koers was niet financieel onderbouwd (in tegenstelling tot de concretere koers sociaal domein). Hoe kan de koers omgevingsvisie dan worden gezien als 'vastgestelde visie'?

De koers omgevingsvisie is in juni door uw raad vastgesteld. Deze koers geldt als bouwsteen voor de in 2025 vast te stellen omgevingsvisie. Deze zal ook financieel onderbouwd worden.

144. Blz. 7 De kansen in en de kracht van de regio beter benutten 145. Blz. 19/20 Vernieuwing omgevingsbeleid

Welke voorbeelden zijn hierbij te noemen, die nu nog niet (optimaal) worden benut?

Een voorbeeld is het met andere gemeente in dienst nemen van schaars personeel zodat je als gemeenten zelf geen volledige contract kan aanbieden.

De omgevingswet. We voeren veel uit, maar de toegezegde financiering uit het Rijk blijft (ver) achter toezegging was dat gemeenten budgetneutraal over konden van oude naar nieuwe wet. Welke zaken kan de gemeente hier laten zitten/afschalen om zo 'recht te doen' aan de achterblijvende financiering vanuit de Rijksoverheid?

Volgens ons kan er niet afgeschaald worden omdat alle instrumenten die nu uitgewerkt worden wettelijke verplichte instrumenten zijn.

146. Blz. 20 Duurzaamheidsagenda

Het stopzetten van de duurzaamheidsagenda heeft flinke gevolgen voor de betrokken en actief participerende inwoners. Schat het college in dat de actieve betrokken inwoners delen kunnen overnemen/blijven doen zonder

Wij zijn hierover nog met de betrokken inwoners in gesprek. Dit zullen wij de komende periode voortzetten . Hierbij kijken we welke onderdelen geïntegreerd kunnen worden met andere bestaande activiteiten.

samenhangende' maatregelen

46 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

Vraag begeleiding van de gemeente, in een warme overdracht? En bij welke onderdelen is dat wel/niet het geval?

Antwoord Wellicht zullen actieve inwoners bepaalde delen overnemen en wellicht dat een aantal zaken kunnen worden belegd bij andere inwonersinitiatieven. Maar een groot aantal activiteiten zullen ook geen doorgang kunnen vinden. Een warme overdracht is daarom slechts beperkt mogelijk en de faciliterende rol vanuit de gemeente zal beperkter zijn. Overigens zullen we ook in de komende jaren de samenwerking blijven zoeken met inwoners(initiatieven) omdat de weg naar een CO2 neutraal Rheden alleen haalbaar is in nauwe samenwerking met de samenleving.

147. Blz. 22 Voorstellingen voor ombuigingen

Het voorrang geven aan grote gebiedsontwikkelingen zoals Haveland, IJsseldistrict, Wijkaanpak Stenfert en Masterplan Welkom Veluwezoom kunnen wij volgen. Voor andere initiatieven stelt u voor om de rol van de gemeente te veranderen naar meer controlerend/toetsend. Hoe schat de gemeente de impact hiervan in, als bijvoorbeeld gekeken wordt naar de afgelopen 10 jaar, en plannen die in die 10 jaar onder deze voorwaarden dus niet van adequate begeleiding van de gemeente zouden zijn voorzien: welke plannen zouden dan niet gerealiseerd zijn geweest?

Dit is een “wat als” vraag over initiatieven die in het verleden hebben gespeeld. Het is niet mogelijk om de vraag te beantwoorden welke initiatieven geen doorgang zouden hebben gevonden als er geen gemeentelijke begeleiding op had gezeten. Wel is duidelijk dat de gemeentelijke inbreng bijdraagt aan het realiseren van maatschappelijke doelen. Zonder deze inbreng zouden deze meer onder druk komen te staan.

148. Blz. 23 kostendekkende leges

Begrijpelijke keuze. Hoeveel zullen de leges dan verhoogd worden, om daadwerkelijk kostendekkend te worden? Wij kunnen ons namelijk voorstellen dat vele ambtenaren een grotere of kleinere rol hebben bij bv een omgevingsvergunning. Wordt alle inzet dan doorberekend?

149. Blz. 24 Wonen met zorg in de wijk

Zouden we dit kunnen zien als ondoordacht en niet integraal rijksbeleid om zorgkosten te drukken: ouderen wonen steeds langer met zorg, thuis. Hierdoor blijven veel woningen bewoond door relatief weinig mensen, waardoor

Momenteel wordt er onderzoek gedaan naar de kostendekkendheid van de leges. Zodra dit onderzoek is afgerond zullen wij de nieuwe legesverordening aan uw raad voorleggen. Op dat moment is ook duidelijk hoeveel de leges verhoogd zullen worden. Wij streven er naar dat alle ambtelijke inzet wordt door berekend. Maar ook b.v. de inzet van software (licenties). Je kan hier op verschillende manieren tegenaan kijken, ook op uw manier. Wij zien dit niet zozeer als ondoordacht en niet integraal rijksbeleid maar meer als een opgave voor overheden om de doorstroming op de huizenmarkt te verbeteren. Dit doet ons college door de uitvoering van de woonvisie en de woonzorgvisie

47 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

150. Blz. 10 wat is onze visie?

Vraag

Antwoord

de druk op de volkshuisvesting oploopt, en de bouwopgave navenant hoog wordt? Hier wordt gesproken over 'korte en middenlange termijn'. Welke tijdsperioden hebben we het dan over?

Korte termijn = 2-4 jaar Middellange termijn = 4-10 jaar

151. Blz. 12 Doelgroep loonkostensubsidie 152. Blz. 12 bewindvoering

In hoeverre is nu te bepalen om hoeveel mensen dit zal gaan? De tarieven zijn in 2024 gestegen voor de onderdelen bewind, mentorschap en curatele. Welke van de regelingen voert de gemeente zelf uit en hoeveel inwoners staan onder bewind of curatele?

In 2023 gaat het om 146 inwoners in de doelgroep loonkostensubsidie.

153. Blz. 12 voorstellen voor ombuigingen

Kunt u aangeven op welke manier (over hoeveel jaar) u de ondersteuning aan minima en schuldhulpverlening gaat terugdraaien? Dat doet u al bij enkele projecten// werkzaamheden, maar graag wat meer specificeren.

Voor zowel de minima als de financiële hulpverlening geldt dat het gaat om structurele subsidies. We starten in 2026 met het afbouwen van de subsidies. We zullen afbouwen in drie jaar. We verwachten dat de subsidiepartners direct bij het eerste jaar aangeven hun taken niet langer uit te kunnen voeren en te stoppen.

154. Blz. 12 voorstellen voor ombuigingen

Voor de Gelre pas voor jeugd en jongeren zijn samenwerkingsverbanden met o.a. stichting leergeld. Staat de samenwerking met deze stichting ook op het spel? Zelfde vraag voor schoolspullen tegoed, stichting leergeld Arnhem (aanvraag smartphone), jeugdfonds sport en cultuur?

Het Rhedens Kindpakket wordt voor een groot deel uitgevoerd door Stichting Leergeld. Als deze subsidie afgebouwd/beëindigd wordt, zullen de voorzieningen voor kinderen en jongeren wegvallen. Ook de uitvoeringskosten (per verstrekking en overhead mbt de organisatie) maken onderdeel uit van de subsidie. Het wegvallen ervan zal consequenties voor de organisatie van Leergeld.

De gemeente voert bewind, mentorschap en curatele niet uit. De gemeente weet niet hoeveel inwoners er onder bewind of curatele staan. De rechter stelt deze vormen van ondersteuning in. De gemeente heeft een rol wanneer inwoners de kosten voor deze ondersteuning niet zelf kunnen dragen. In 2023 hebben ca. 500 inwoners gebruik gemaakt van bijzondere bijstand voor bewindvoeringskosten.

Ook de samenwerking met het Jeugdfonds Sport en Cultuur staat op het spel. Dit fonds werkt nu als ‘vangnet’ op de Gelrepas: kinderen die geen recht hebben op de Gelrepas op waarvoor de Gelrepas ontoereikend is (bijv zwemles) kunnen van het fonds gebruik maken. Als het recht op de Gelrepas wordt teruggebracht naar 100% van bijstandsnorm en er geen subsidierelatie meer is met het Jeugdfonds,

48 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

Vraag

Antwoord zullen veel kinderen sport en een zwemdiploma niet meer kunnen bekostigen. De Gelrepas wordt i.o.v. de gemeente door een marktpartij uitgevoerd. Aanpassingen in de toewijzingscriteria zullen in overleg met de uitvoerder vanaf 2026 doorgevoerd kunnen worden. Het schoolkostentegoed is direct gekoppeld aan de Gelrepas. Alle kinderen die recht hebben op de Gelrepas krijgen een tegoed voor sport, cultuur en recreatie en een (apart) tegoed voor schoolkosten/schoolspullen. Als de doelgroep t.b.v. de Gelrepas wordt teruggebracht naar 100% van de bijstandsnorm, hebben ook minder kinderen recht op de Gelrepas en krijgen daarmee zowel geen tegoed meer voor sport als voor schoolkosten.

155. Blz. 12 voorstellen voor ombuigingen

Als subsidies aan vrijwilligersorganisaties (o.a.Humanitas) worden stopgezet tbv schulhulpverlening, hoe gaat de gemeente Rheden de schuldhulpverlening dan organiseren?

De gemeente heeft een wettelijke taak om alle inwoners met financiële hulpvragen te ondersteunen. Met het stopzetten van de subsidies hebben inwoners geen laagdrempelige inloopmogelijkheid meer. Inwoners komen later in beeld met grotere problemen, die meer maatschappelijke kosten met zich meebrengen om op te lossen. Er zal meer inzet nodig zijn vanuit de gemeentelijke financiële hulpverlening. Dit vraagt uitbreiding van de capaciteit. De verwachte kosten worden geraamd op ca. €73.000.

156. Blz. 12 Impact ombuigingsvoorstellen

Wat hier staat beschreven is een open deur. Dat de impact groot is bij inwoners waar de bestaanszekerheid onder druk staat, is logisch: de vraag is dan ook wat de effecten bij deze inwoners is? Hoeveel geld scheelt het hen ongeveer per maand? Welke mogelijkheden hebben zij niet meer?

Er zal daarnaast meer inzet nodig zijn vanuit andere leefgebieden. Maatschappelijke kosten op het vlak van werk, inkomen, jeugdzorg en Wmo zullen toenemen. Het is niet mogelijk aan te geven wat dit op het niveau van huishoudens betekent in hun portemonnee. Dit is sterk afhankelijk van de samenstelling van het huishouden, de hoogte van vaste lasten en andere (bijzondere) uitgaven. E.e.a. hangt daarnaast ook van de betreffende regeling.

49 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

Vraag

Antwoord Inwoners die bijvoorbeeld geen recht meer hebben op de Gelrepas, hebben daarmee geen budget (t.i. €200 pp per jaar voor een volwassene) meer voor sport, cultuur en recreatie. Een inwoner die geen recht meer heeft op de individuele inkomenstoeslag mist daarmee een jaarlijks extra bijdrage voor onvoorziene kosten (t.i. €478 per jaar voor een echtpaar). Met het eveneens bezuinigen op de fondsen (Stichting Urgente Noden) betekent dit dat inwoners vaker een beroep op de bijzondere bijstand zullen doen. Het stoppen met de gemeentepolis betekent dat inwoners een hogere eigen bijdrage voor bepaalde zorgkosten moeten betalen. En voor sommige kostenposten (bijv. de eigen bijdrage Wmo) geen vergoeding meer ontvangen vanuit de verzekering. Inwoners zullen daardoor vaker een beroep op de bijzondere bijstand doen.

157. Blz. 13 jeugdbescherming

Veilig thuis is een instelling die valt onder VGGM en is als zodanig al een onderdeel van het netwerk via de gemeenschappelijke regeling. Hoe gaat u de samenwerking met Veilig thuis versterken als die samenwerking er al is? De RvdK valt onder justitie en veiligheid. De jeugd instellingen zijn particuliere instellingen. Welke organisatie is verantwoordelijk voor het opzetten van een regionaal veiligheidsteam?

De samenwerking met Veilig Thuis wordt versterkt door de fysieke aanwezigheid van een Veilig Thuis medewerker in de lokale teams. Hierdoor zal de samenwerking intensiveren, wordt kennis gedeeld en worden rollen en verwachting beter op elkaar afgestemd. De grootste organisatorische verandering die volgt uit het toekomstscenario kind en gezinsbescherming is de totstandkoming van regionale veiligheidsteams (RVT’s) onder decentrale aansturing. Het scenario is dat het RVT is gepositioneerd op regionaal niveau en opereert vanuit een nieuwe publiekrechtelijke regionale organisatie. Wie verantwoordelijk wordt voor het opzetten van regionale veiligheidsteams is nog niet bekend. De verwachting is dat in 2025 landelijke besluitvorming plaatsvindt over een voorkeursvariant voor de te vormen Regionale Veiligheidsteams. Het ligt wel in de lijn der verwachting dat gemeenten (in regionaal verband) hier de opdrachtgevende rol in krijgen.

50 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

158. Blz. 14 Voorstellen voor ombuigingen 159. Blz. 14 Voorstellen voor ombuigingen 160. Blz. 14 Voorstellen voor ombuigingen

161. Blz. 16 Voorstellen voor ombuigingen

162. Blz. 16 Voorstellen voor ombuigingen

Vraag

Antwoord Ondertussen werken we met de gemeenten en relevante uitvoerende partners in onze regio Centraal Gelderland vanuit het Projectplan Toekomsttuin aan de ontwikkeling van nieuwe werkwijze voor kind- en gezinsbescherming.

Zijn al deze ombuigingen niet in strijd met het uitgangspunt van de gemeente dat we vooral preventief en niet curatief willen werken? Wat gebeurt er met de subsidies vanuit de landelijke overheid in het kader van vitaal en gezond?

Binnen de mogelijkheden die ons geboden worden, blijven wij daarop inzetten.

Het lijkt erop dat preventie in onderwijs, gezondheid en zorg vooral wegbezuinigd worden. Dit voelt als peny-wise (preventie is lastig meetbaar), pound foolish (straks als preventie te laat is, lopen ambulante kosten snel op). Is er een beeld te schetsen wat dit betekent op langere termijn? Zowel financieel als in effecten voor onze inwoners?

Met het voorstel om cultuur en bibliotheek te versoberen, gaat ook een deel van de sociale basis verloren als het gaat om laag geletterdheid en digitaal vaardig zijn. Hoe gaat dit opgelost worden? Met het stopzetten van de onafhankelijke clientbegeleiding dementie gaat de functie van casemanager dementie verloren. Klopt deze conclusie?

Subsidies vanuit de landelijke overheid zullen blijven bestaan en wij maken daar als gemeente Rheden ook aanspraak op en blijven dat doen. Er zijn ombuigingsvoorstellen geformuleerd op datgene waar er wettelijk en niet-wettelijk bezuinigd kan worden. Naar een minimaal wettelijk niveau en naar een minimaal wettelijk niveau en daar waar er geen wettelijke verplichting ligt om taken uit te voeren. Dit alles om tot een sluitende begroting te komen in 2025 e.v. Hierin is weinig keuze. Het zal effect hebben op onze inwoners als veel niet-wettelijke taken worden wegbezuinigd in het meedoen, ontmoeten, eenzaamheid en de samenredzaamheid als ook in bij de zelfredzaamheid van onze inwoners. Welk effect dit op de lange termijn zal hebben is moeilijk in te schatten. Mogelijk dat er meer aanspraak gaat komen op Wmo maatwerk, jeugdhulp, schuldhulpverlening op het moment dat inwoners minder ondersteund worden door organisaties in de sociale basis. Het klopt dat een deel van de sociale basis versoberd gaat worden. Of de versobering op laaggeletterdheid en digitaal vaardig gaat plaatsvinden zal nader onderzocht en afgestemd moeten worden met de Zoomerij. Deze conclusie klopt niet. Casemanagers dementie kunnen via de ZVW en WLZ worden ingezet. De gemeentelijke subsidie is gericht op inwoners in de niet-pluisfase; als er nog geen diagnose dementie is.

Begin 2024 heeft Het Zorginstituut geduid dat via de ZVW een

51 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

Vraag

Antwoord casemanagers dementie ook voor inwoners in de niet-pluisfase kan worden ingezet. Er wordt een keuze voorgelegd om als gemeente met subsidie activiteiten vooral te stimuleren in niet-veerkrachtige wijken waar de zelfredzaamheid en samenredzaamheid laag is. De generieke subsidies die worden afgebouwd gelden ook voor inwoners in minder veerkrachtige wijken. Zoals bijvoorbeeld ondersteuning op het gebied van financiele hulpverlening, minima regelingen of inwonerssubsidies in het kader van samenredzaamheid.

163. Blz. 16 Voorstellen voor ombuigingen

Klopt het dat de subsidies aan minder veerkrachtige wijken, buurt en belangenverenigingen doorloopt en een succesvolle belangenvereniging dus de dupe wordt van het eigen succes?

164. Blz. 16 Voorstellen voor ombuigingen

Sturing op instroom, doorstroom en uitstroom: is dit nieuw? En zo ja: wie gaat die sturing uitvoeren ? In hoeverre is sturing mogelijk als een zorgplicht wettelijk is?

Dit is uiteraard niet nieuw maar de ombuiging is gelegen in het vormen van een beter en meer afgebakend afwegingskader voor onze consulenten van waaruit zij hun besluit baseren om vormen van geïndiceerde Wmo begeleiding wel of niet toe te kennen. Ook hiermee gaan wij op de grens zitten van wat minimaal wettelijk noodzakelijk is.

165. Blz. 16 Voorstellen voor ombuigingen

Welke dorps- en buurthuizen vervalt dan wel/niet de subsidie?

166. Blz. 16 impact van ombuigingsvoorstellen sociale basis

Vanwege de financiele situatie wordt over de hele linie bezuinigd. De sociale basis in onze gemeente is hierin extra van belang, om zaken op te vangen die de gemeente niet meer kan doen. Maar diezelfde sociale basis staat ook al onder druk door vergrijzing, door sociaal maatschappelijke problemen, wordt elders gezegd. Wat is het risico dat de sociale basis door z'n hoeven zakt en bezwijkt onder de extra zaken die op de sociale basis af komen? Wat zijn precies de zogenaamde tussenvoorzieningen in Velp, Rheden en Dieren?

Zoals het voorstel nu is, vervallen de subsidies voor de dorpshuizen in Velp (de Paperclip en De Elleboog), De Steeg (het Parkhuis), Ellecom (Nieuw Bergstein), Dieren (de Drieschaar), Spankeren (dorpshuis Spankeren) en Laag-Soeren ('t Sprengenhus). Voor de dorpshuizen in Velp (De poort), Rheden (Willem de Zwijger) en Dieren (De Oase) vervalt de subsidie niet. Het klopt dat de sociale basis van belang is en dat deze door bezuinigingen onder druk komt te staan, dit is een risico (zie ook rapport Berenschot).

167. Blz. 17 niet gekozen besparingen 168. Blz. 24 Flexwonen

Realiseren van flexwonen is geen wettelijke taak: waarom niet? In de grondwet (artikel 22, lid 2) staat toch dat de

We zullen samen met de organisaties uit de sociale basis zoeken naar de activiteiten die ze nog wel kunnen oppakken.

Dit zijn Ons Raadhuis in Velp, het Inloophuis Dieren en een te ontwikkelen tussenvoorziening in Rheden. Er is ons geen wet bekend die de gemeenten opdraagt flexwoningen te realiseren. De realisatie van de 170 flexwoningen waar u het over heeft

52 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

169. Blz. 25 Economische ontwikkeling

170. Blz. 26 Reclamebelasting

171. Blz. 27 Autonome ontwikkeling biodiversiteit/erfgoed/landschap

Vraag

Antwoord

overheid moet zorgen voor voldoende volkshuisvesting? Daarbij: het schrappen van 50k budget heeft naar verwachting beperkte consequenties, tenzij budgetten voor de woningbouwversnelling niet gehonoreerd worden. Hoe groot is die kans dat goedkoop (50k besparen) duurkoop (170 of meer flexwoningen die niet doorgaan) blijkt te zijn? We zullen uitvoeringsagenda recreatie en toerisme moeten herijken. De ambities zoals die zijn opgenomen in de onlangs vastgestelde visie recreatie en toerisme zullen we moeten temporiseren of stopzetten. Het verder terugbrengen van de beschikbare middelen heeft een impact op de beschikbare middelen voor onderhoud en beheer van fiets- en wandelnetwerk, gemeentelijke bijdrage aan lokale evenementen en beschikbare middelen voor de Veluwe Alliantie en Toerisme Veluwe Arnhem Nijmegen. Groot risico hierbij dat de lobby/inzet naar de regio (Groene Metropool Regio en Veluwe-op-1) voor wat betreft bestemmingsmanagement, uitloopgebieden en kans op regiodealgelden etc. stopt.' wat zijn de consequenties voor Rheden voor het benoemde grote risico dat lobby/inzet naar de regio, stopt? En: wat wordt er in de uitvoeringsagenda recreatie en toerisme getemporiseerd of stopgezet?

is niet afhankelijk van de 50K. Dit geld was oorspronkelijk bedoeld om een beperkt aantal flexwoningen in de gemeente te realiseren. Door de mogelijkheid om nu op Haveland 170 flexwoningen te realiseren bereiken wij ook zonder deze 50K onze doelstellingen ruimschoots

Aan uiterlijk kunnen we er wat van vinden, maar we zouden er ook substantiële inkomsten geregeld kunnen worden door bij invalswegen van onze dorpen LEDschermen (ter grote van een gemiddelde TV) te plaatsen voor reclame (inkomsten) en communicatie vanuit de gemeente? Er worden kansen gezien om slim in te spelen en deel te nemen aan gebiedstafels van andere overheden. Hierbij wordt benoemd dat we dan zelf goed voor ogen moeten hebben wat we willen realiseren. Dit leggen we vast in de

Wij hebben deze mogelijkheid niet onderzocht vanuit het perspectief van inkomsten genereren aangezien een LED scherm voor wat betreft de commerciële uitingen wordt geëxploiteerd door een bedrijf. De niet commerciële uitingen worden om niet geplaatst. Wel loopt er een traject met BIZ Velp over het plaatsen van digitale bebording voor o.a. communicatie-uitingen in het dorp Rheden. De omgevingsvisie wordt in 2025 vastgesteld. Mede op basis van het recent vastgestelde koersdocument werken wij verder aan de omgevingsvisie. Welke concrete zaken hier uiteindelijk in opgenomen

In de begroting wordt duidelijk op welke punten wij de uitvoeringsagenda zullen aanpassen. Wij houden juist de lobby in de richting van de regio overeind om geen kansen onbenut te laten.

53 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

172. Blz. 27 Autonome ontwikkeling biodiversiteit/erfgoed/landschap 173. Blz. 27 Voorstellen voor ombuigingen

174. Blz. 29 Voorstellen voor ombuigingen openbare ruimte

Vraag

Antwoord

Omgevingsvisie. Hier zijn we het helemaal mee eens, echter missen we concrete zaken zoals die volgens ons genoemd zouden moeten worden in de omgevingsvisie, zoals afsluiten Doesburgsedijk, Dalstein/Ellecomsedijk, DINO i.r.t. Kanaalstraat, wandel/fietspad langs de IJssel tussen Dieren en Doesburg en door de ontgronding van K3Delta, oude steenfabriek bij Rheden i.r.t. IRM, etc. Welke concrete punten ziet het college op deze wijze allemaal terugkomen in de Omgevingsvisie?

worden is nu nog niet duidelijk. Bij vaststelling in 2025 zal dit duidelijk zijn.

Versterking van de biodiversiteit in de openbare ruimte zal minimaal zijn. Wordt er in dit licht ook nog gekeken naar optimalisatie van beheer en onderhoud, om toch het meest mogelijke te doen? Door klein deelbudget te behouden, kan een multiplier door binnenhalen van externe financiering mogelijk blijven. Een slimme keus. Is deze aanpak ook elders in de kadernota nog toepasbaar? We belasten structureel 200K personeelslasten door aan de projecten: Wat levert dit netto op? Want de projecten moeten ook betaald worden door de gemeente. Scheelt dit vaste formatieplaatsen voor de gemeente?

Wij zijn dagelijks bezig om het beheer en onderhoud van onze openbare ruimte te optimaliseren en een belangrijk onderdeel daarvan is het versterken van de biodiversiteit.

175. Blz. 30 Voorstellen voor ombuigingen openbare ruimte

Het schrappen van een jaarschijf in de investeringsplannen wordt opgevoerd. We lezen niet wat hier de besparing van is. Wat gaat dit opleveren?

176. Blz. 33 Centralisatie KCC burgerzaken

Ligt het in de lijn van verwachtingen dat het gekozen KCC dan in het nieuwe gemeentehuis is?

Wij hebben o.a. dezelfde aanpak bij economische ontwikkeling en de woningbouwversnelling toegepast

Deze 200K wordt ten laste gelegd van de verschillende projecten in de openbare ruimte. Er valt 200k vrij vanuit loonsom vrij ten behoeve van de algemene middelen. Daarentegen worden projecten extra belast en zullen deze kapitaalslasten naar ratio worden doorbelast. Dit wordt inzichtelijk gemaakt in de nota kapitaalgoederen. Het heeft geen invloed op het aantal vaste formatieplaatsen van de gemeente. Op dit moment weten wij nog niet wat de daadwerkelijk besparing dit op gaat leveren. De komende periode starten wij met het opstellen van een Nota Kapitaalgoederen, we verwachten deze in 2025 op te kunnen leveren. Op basis daarvan kunnen wij dit exact(er) aangeven. Dat klopt.

54 / 63

Nr.

Verwijzing (A)

Vraag

Antwoord

177. Blz. 33 Centralisatie KCC burgerzaken

Wat betekent dit voor je personeel van de 2e locatie?

178. Blz. 33 organisatie

De organisatie wordt slim en lean ingericht. Verderop in dit hoofdstuk wordt benoemd dat het budget voor professionalisering van de organisatie 2023 niet wordt benut. Dat terwijl ontwikkeling nodig is. Ook worden vacatures niet ingevuld, geschrapt, wordt inhuur met 50% beperkt. Hiermee wordt een organisatie op alle vlakken geraakt: want die inhuur is er niet voor niets, evenals die vacatures. Wat houdt dit alles bij elkaar in? Kunnen we dit zien als een reorganisatie van een organisatie die al onder druk staat? Wat zijn hiervan de risico's/ consequenties? Werkprocessen worden ook lean ingericht: wat levert dit op in €, en vooral ook: wat kost dit om voor elkaar te krijgen? Onderaan pagina 34 worden voorstellen gedaan om regiegemeente te worden en zaken uit te besteden omdat dit voordeliger zou zijn. Geen kind met badwater weggooien! Voorbeeld van bomenexperts die wij onlangs hebben gesproken: we hebben er 2 in dienst, die nu goed bij zijn in onze gemeente. Zij nemen dode takken mee in een ronde, die aannemers zouden laten zitten. Dit kostte onze eigen bomenexperts 5 jaar om staan wat ze nu hebben bereikt. De efficiëntie en effectiviteitsvoordelen van het zelf doen worden nu gepakt, waardoor ze meer (naast bomen, ook bosjes) kunnen doen voor hetzelfde geld. Het kan niet zo zijn dat die energie in opdoen ervaring en opleiden nu teniet wordt gedaan door zaken weer op de