Begroting 2026-2029 RdM
Tekst van het document
-1.828
64
Programma 2. Verkeer en vervoer Portefeuillehouder
Thema
Wethouder Van de Noort
Inrichting en beheer van openbare ruimte
Wethouder Rombouts
Bereikbaarheidsagenda, GVVP, slimme mobiliteit, openbaar vervoer
Wat gaan we doen? 2.1
Verkeer en vervoer
Ambities: Verbeteren bereikbaarheid, verkeersveiligheid en leefbaarheid.
Maatschappelijk effect / Resultaat
Inspanning 2026
A
Het zwaar vracht- en landbouw verkeer weren uit Hulsel, Hooge Mierde en Lage Mierde.
A.1
In 2025 is de voorbereiding gestart voor het dorpsplan Hooge Mierde (Myrthaplein, Torendreef, Kerkstraat, Hoogstraat en Smidsstraat). De uitvoering start in 2026. Voor Hulsel staat de voorbereiding gepland in 2026. Bij de plannen in de dorpscentra is aandacht voor beperking van zwaar verkeer en landbouwverkeer door de dorpskern. Voor 2025 en 2026 staat de uitvoering van het deelproject Markt op de planning. Daarna volgt de voorbereiding Wilhelminalaan incl. snelfietsroute F67. Met deze maatregelen zal het doorgaand zwaar verkeer gestimuleerd worden de kern te vermijden. Deze zullen onderzocht worden in het mobiliteitsplan en in de studie van de N284.
B
Doorgaand verkeer uit de kern van Reusel weren.
B.1
E
Veilige fietsverbindingen voor schoolgaande jeugd, naar bedrijventerreinen en het stedelijk gebied.
E.1
F
Een duurzame en betrouwbare openbare verlichting, waarbij de inwoner zich veilig voelt in het openbaar gebied.
F.1
In 2026 voert de gemeente verder het bestuurlijk vastgestelde beleidsplan openbare verlichting uit. Voor 2026 betekent dat onder andere het uitvoeren van het Dorpsplan Hooge Mierde.
G
Dunsedijk veilig maken voor fietsers.
G.1
Oplevering in 2026.
I
Reconstructie Kerkstraat Reusel, hier gaan we werk met werk maken. Riool en verharding wordt vernieuwd
I.1
In 2026 starten de voorbereidingen voor de reconstructie. Dit houdt in dat inwoners en ondernemers worden betrokken en kunnen participeren in het ontwerpproces. Het streven is om in het vierde kwartaal van 2026 een definitief ontwerp te hebben dat wordt gedragen en is gedeeld met de inwoners en ondernemers. Uitvoering van de werkzaamheden vindt na 2026 plaats.
K
Gedragsmaatregelen voor het verhogen van de verkeersveiligheid
K.1
In 2026 gaan we door met de gedragsgerichte maatregelen om de verkeersveiligheid te bevorderen.
L
Uitvoering Mobiliteitsplan
L.1
In 2026 wordt het uitvoeringsprogramma van het mobiliteitsplan concreet gemaakt, de maatregelen worden opgestart vanaf 2026.
M
Verkeersveilige schoolomgevingen
M.1
In 2026 wordt de omgeving van twee basisscholen (Klimop en de Leilinde) aangepakt.
65
Ambitie: Alternatieve parkeermogelijkheden en meer groen op dorpspleinen.
Maatschappelijk effect / Resultaat
Inspanning 2026
N
Een kwaliteitsimpuls voor de dorpspleinen in de kernen.
2.5
Openbaar vervoer
N.1
In 2026 wordt het Myrthaplein te Hooge Mierde vergroend en verbeterd qua beeldkwaliteit. Hiernaast wordt ook de doelstelling uit het dit jaar aflopende GVVP doorgevoerd: een veilige fietsverbinding door de kern van Hooge Mierde en een afwaardering van zwaar verkeer of het verrichten van maatregelen om zwaar verkeer zo veel als mogelijk te weren uit de kern. Hier wordt werk-met-werk gemaakt door de vergroening te combineren met het verkeersproject afwaarderen zwaar verkeer centrum Hooge Mierde.
Ambitie: Goed openbaar vervoer voor onze inwoners op de agenda houden en de busverbinding richting Tilburg verbeteren.
Maatschappelijk effect / Resultaat
Inspanning 2026
A
Goede bereikbaarheid van onze gemeente met het openbaar vervoer.
A.1
In 2025 is de nieuwe concessie Oost-Brabant (richting Tilburg) gegund. Lijn 143 zal ook in 2026 door Arriva gereden worden. De bushaltes worden dan ook vastgesteld. Richting Eindhoven (lijn 319) wordt een HOV (light) lijn gerealiseerd. Dit is gekoppeld aan de nieuwe concessie voor Zuidoost-Brabant (2029).
B
Openbaar vervoer verbinding richting Tilburg verbeteren.
B.1
De gemeente zal zich samen met de gemeenten Hilvarenbeek en Tilburg blijven inspannen om de buslijn 143 te verbeteren qua busritten. Na de gunning van de concessie zullen de gesprekken gaan plaatsvinden om de haltes en tijden te bespreken.
Wat mag het kosten? Verkeer en vervoer Bedragen x € 1.000
2.1 2.5
Rekening 2024
Begroting 2025
Saldo
Saldo
Begroting 2026 Lasten
Baten
Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029
Saldo
Saldo
Saldo
Saldo
Saldo per product Verkeer en vervoer Openbaar vervoer
-2.780 -84
-3.818 0
-3.024 0
56 0
-2.968 0
-2.981 0
-3.012 0
-3.045 0
Saldo programma 2
-2.864
-3.818
-3.024
56
-2.968
-2.981
-3.012
-3.045
66
Programma 3. Economie Portefeuillehouder
Thema
Wethouder Rombouts
Economische zaken, bedrijventerreinen, weekmarkt, toerisme, belastingen
Wethouder van de Noort
Centrumplan Reusel
Wat gaan we doen? 3.1
Economische ontwikkeling
Ambities: Economische groei en werkgelegenheid.
Maatschappelijk effect / Resultaat A
B
Stimuleren van duurzame economische ontwikkelingen.
Profiteren van en bijdragen aan economische groei en werkgelegenheid.
Inspanning 2026 A.1
Via Brainport, MRE en de subregio wordt ingezet op projecten die ertoe bijdragen om de economie van de maakindustrie en MKB te stimuleren. Dit gaat via projecten die bijdragen aan het ondernemersklimaat, zoals cursussen, betere bereikbaarheid en samenwerking tussen overheid, onderwijs en ondernemers.
A.2
Samen met programma Volksgezondheid en milieu is er een project gestart rond duurzaamheid en energie op het bedrijventerrein Kleine Hoeven I. Dit is in samenwerking met het Kempisch Ondernemers Platform (KOP) en VNO-NCW. Vanuit VNO-NCW wordt i.h.k.v. het ‘Landelijke Programma Verduurzaming Bedrijventerreinen’ gekeken om de bedrijventerrein duurzamer te maken. Het KOP verzamelt data voor het onderzoek naar een energiehub. Het onderzoek moet eind 2026 gereed zijn. Via Brainport Development, MRE en subregio leveren we onze bijdrage aan de belangrijkste economische thema’s zoals gezonde arbeidsmarkt, onderwijs, energiecongestie en -transitie, mobiliteit, het MKB en de ontwikkelingen op de bedrijventerreinen Kleine Hoeven.
B.1
Ambities: Samenwerking overheid – onderwijs – bedrijfsleven.
Maatschappelijk effect / Resultaat C
Samenwerking gemeenten, bedrijfsleven en onderwijs behouden.
Inspanning 2026 C.1
We ondersteunen techniekonderwijs op basisscholen en in het voortgezet onderwijs. Voor 2026 verwachten we, als Kempengemeenten, dat we een klein project gaan uitvoeren wat in het teken staat van ‘onderwijs in contact te brengen met lokale bedrijven’.
67
3.2
Fysieke bedrijfsinfrastructuur
Ambitie: Voldoende ruimte voor bedrijven op bedrijventerreinen. Bedrijven huisvesten op de juiste plek in de gemeente of regio.
Maatschappelijk effect / Resultaat
Inspanning 2026
A
Transformatie van bedrijventerreinen naar woningbouw.
A.1
Ten aanzien van de schaalsprong bezien we continu welke locaties kansrijk zijn voor transformatie. Dit vindt ook zijn plek in de nog vast te stellen omgevingsvisie.
B
Uitbreiding bedrijventerrein Kleine Hoeven.
B.1
In 2026 hebben we de eerste kavels verkocht van bedrijventerrein Kleine Hoeven fase II.
B.2
In 2026 gaan we onderzoeken wat de mogelijkheden zijn voor verdere uitbreiding van bedrijventerrein Kleine Hoeven. De Kempengemeenten zetten in op het accommoderen van de groei van de werkgelegenheid door autonome groei van de kempische bedrijven en doorontwikkeling van de slimme maakindustrie, zowel door revitaliseren van bestaande terreinen als uitbreidingsmogelijkheden met nieuwe locatie(s). In 2026 hopen we duidelijkheid te hebben over de locatie van KBP II. De opgave voor bedrijventerreinen (Thema Werken) en de bereikbaarheid vormt een onderdeel van de Ontwikkelstrategie De Kempen 2024-2040 “Samen op eigen wijze vorm geven”. In 2026 gaan we door met de uitvoering hiervan. Dit is mede afhankelijk wat de uitkomst zal zijn van de locatie van het KBP II.
C
Ontwikkeling nieuw aanbod bedrijfskavels in de Kempen.
C.1
D
Samenwerken in De Kempen.
D.1
Zie ook Programma 0.1 Bestuur A.1. 3.3
Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
Ambitie: In contact staan met onze ondernemers door middel van informatievoorziening, onze accountmanagers en overleg met ondernemersverenigingen.
Maatschappelijk effect / Resultaat
Inspanning 2026
A
Een bereikbare weekmarkt in het centrum van Reusel.
A.1
Medio 2026 zal de herinrichting van de Markt zijn gerealiseerd.
B.
Stimuleren ondernemerschap.
B.1
Stimuleren van ondernemerschap in onze gemeente door overleggen met ondernemersverenigingen en met ondernemers en door fysieke bijeenkomsten.
B.2
In 2026 is er aandacht voor ‘de Dag van de Ondernemer’.
68
3.4
Economische promotie
Ambitie: Aantrekkelijk centrumgebied Reusel.
Maatschappelijk effect / Resultaat A
Inspanning 2026
Een bruisend boodschappencentrum in Reusel.
A.1
Er is een start gemaakt met het Centrumplan. In 2026 wordt dit verder uitgewerkt tot een bruisend en aantrekkelijk centrum, conform de centrumvisie en het bestemmingsplan stedelijk gebied.
A.2
In 2026 gaan we de detailhandelsvisie van 2015 en de mid-term review evalueren.
Ambitie: Aantrekkelijke gemeente zijn voor recreatie en toerisme.
Maatschappelijk effect / Resultaat B
Inspanning 2026
Recreatief aantrekkelijke gemeente zijn.
B.1
B.2
Samen met Visit Bladel, Reusel-De Mierden en Visit de Kempen uitvoering geven aan de recreatieve projecten van het ‘Uitvoeringsprogramma waardevolle recreatie en toerisme in de Brabantse Kempen 2026-2030’. In 2025 stelde de gemeenteraad het bestemmingsplan “Herontwikkeling park Zwartven Hooge Mierde” vast en inmiddels is het onherroepelijk. Hiermee hebben de bestaande recreatiewoningen een permanente woonbestemming gekregen en is er geen sprake meer van een vakantiepark. Resort de Brabantse Kempen (voormalige Hertenwei) wordt wel recreatief herontwikkeld. De herontwikkeling heeft deels al plaatsgevonden op het noordelijke deel van het park en de centrumvoorzieningen.
Wat mag het kosten? Economie Bedragen x € 1.000
3.1 3.2 3.3 3.4
Rekening 2024
Begroting 2025
Saldo
Saldo
Begroting 2026 Lasten
Baten
Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029
Saldo
Saldo
Saldo
Saldo
Saldo per product Economische ontwikkeling Fysieke bedrijfsinfrastructuur Bedrijfsloket en -regelingen Economische promotie
-122 4.859 0 186
-160 181 -2 -24
-147 -716 -39 -154
0 889 39 240
-147 173 0 85
-149 173 1 90
-153 174 2 92
-158 178 2 95
Saldo programma 3
4.923
-5
-1.056
1.167
111
114
114
117
69
Programma 4. Onderwijs Portefeuillehouder
Thema
Wethouder Maas
Onderwijs (inhoudelijk), leerplicht, onderwijshuisvesting
Wethouder Rombouts
Leerlingenvervoer
Wat gaan we doen? 4.2
Onderwijshuisvesting
Ambitie: De huisvesting van onze scholen is veilig en toekomstbestendig.
Maatschappelijk effect / Resultaat A
Een basisschool in elke kern die past bij het leerlingenaantal van nu en de toekomst.
Inspanning 2026 A.1
A.2
4.3
Nieuwbouw Clemensschool. In september 2025 heeft de gemeenteraad de locatie voor de nieuwbouw gekozen. De voorbereidingsfase loopt dan door en in 2026 gaat dit over in de ontwerpfase. In juli 2025 heeft de gemeenteraad het uitvoeringsplan IHP 2026-2030 vastgesteld. In 2026 gaan we aan de slag met het project Clemensschool, de andere twee projecten (De Akkerwinde en De Torelaar) starten vanaf 2027.
Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
Ambitie: Aanpak laaggeletterdheid. Maatschappelijk effect / Resultaat A
Verbeteren van de basisvaardigheden van inwoners met betrekking tot de Nederlandse taal, rekenen en digitale vaardigheden.
Inspanning 2026 A.1
Samen met het DigiTaalhuis zorgen we voor voldoende aanbod voor de inwoners om Nederlandse taal, rekenen en digitale vaardigheden te versterken (zoals bijv. een cursus werken met DigiD). Dit alles doen we in samenwerking met onze ketenpartners. We richten ons vooral op de doelgroep 55 +. Daarnaast wordt de regionale aanpak basisvaardigheden herijkt en het uitvoeringsplan laaggeletterdheid geactualiseerd.
B.1
We implementeren de Peutermonitor (systeem om subsidies en resultaatafspraken te monitoren) samen met betrokken partners. We verbeteren de informatievoorzieningen over het aanbod peuterprogramma en VVE voor ouers en partners.
Ambitie: Bestrijden van onderwijsachterstanden
B
Meer kinderen tussen de 2 en 4 jaar die risico lopen op een onderwijsachterstand nemen deel aan een programma voor- en vroegschoolse educatie (VVE).
70
Ambitie: Alle leerlingen kunnen deelnemen aan het onderwijs
B
Een goede afstemming en samenwerking tussen de gemeente, het onderwijs en andere ketenpartners
B.1
C
Vervoer van leerlingen die niet zelfstandig naar speciaal onderwijs kunnen.
C.1
D
Deelname aan gym door alle leerlingen.
D.1
In schooljaar 2025-2026 wordt het uitvoeringsplan onderwijs geactualiseerd. In dit plan krijgt onder andere het onderwijsachterstandenbeleid en de samenwerking tussen onderwijs en jeugdhulp een plek. Dit landt in de lokale educatieve agenda 2026-2029. Daarnaast draaien we een pilot met de gemeente Bladel: de Regionale Educatieve Agenda. In deze bestuurlijke overlegstructuur bespreken we regionale ontwikkelingen met betrekking tot de Educatieve Agenda. We implementeren de nieuwe verordening leerlingenvervoer en beleidsregels die per 1-1-2026 van kracht zijn. We starten een nieuwe aanbesteding voor gymvervoer.
Wat mag het kosten? Onderwijs Bedragen x € 1.000
4.1 4.2 4.3
Saldo per product Basisonderwijs Onderwijshuisvesting Onderwijsbeleid en leerlingzaken Saldo programma 4
Rekening 2024 Saldo
Begroting 2025 Saldo
Begroting 2026 Lasten
Baten
-141 -318 -547
-114 -409 -535
-118 -373 -666
0 23 137
-118 -350 -528
-120 -353 -526
-124 -345 -541
-128 -341 -560
-1.006
-1.059
-1.157
160
-996
-1.000
-1.011
-1.029
Saldo
Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029 Saldo Saldo Saldo
71
Programma 5. Sport, cultuur en recreatie Portefeuillehouder
Thema
Wethouder Maas
Sport, kunst en cultuur, bibliotheek, muziekonderwijs
Wethouder Van de Noort
Monumentenbeleid, groen
Wethouder Rombouts
Recreatie
Wat gaan we doen? 5.1
Sportbeleid en activering
Ambitie: Zoveel mogelijk inwoners doen aan enige vorm van sport en/of bewegen.
Maatschappelijk effect / Resultaat
Inspanning 2026
A
Sporten en bewegen stimuleren, ook in de openbare ruimte.
A.1
B
Initiatieven op het gebied van sport en bewegen ondersteunen.
B.1
5.2
Sportaccommodaties
Bij reconstructies en inrichting van de openbare ruimte wordt in overleg met omwonenden bepaald op welke manier we de ruimte beweegvriendelijker maken. Door de tariefsverlaging voor het gebruik van de sporthallen stimuleren we het sporten in binnensportaccommodaties. De inzet van buurtsportcoaches en combinatiefunctionarissen sport wordt opnieuw vormgegeven waardoor we initiatieven directer kunnen ondersteunen.
Ambitie: Voldoende variatie aan mogelijkheden tot sportbeoefening bieden middels adequate basisvoorzieningen van sportaccommodaties.
Maatschappelijk effect / Resultaat
Inspanning 2026
A
Naar vermogen en capaciteit initiatieven van sportverenigingen oppakken waarbij een ondernemende houding van de vereniging verwacht wordt.
A.1
Initiatieven worden besproken met verenigingen en getoetst aan het afwegingskader Op die manier scheppen we aan de voorkant duidelijke verwachtingen over wie welke rol heeft en wat de mogelijkheden zijn.
B
Toekomstbestendige sportaccommodaties in onze gemeente.
B.1
We onderzoeken samen met de sportverenigingen van de kleine kernen de toekomst van de buitensportaccommodaties. Het uitvoeringsplan Sportaccommodaties wordt, mede op basis van de uitkomsten van dit onderzoek, in 2026 opgesteld.
72
5.3
Cultuurpresentatie, -productie, en -participatie
Ambitie: Een toegankelijk aanbod van kunst en cultuur in onderwijs en vrije tijd.
Maatschappelijk effect / Resultaat A
Alle inwoners krijgen de kans om kennis te maken met verschillende culturele en muzikale uitingsvormen.
Inspanning 2026 A.1
Cultuurcoaches: De mogelijkheden voor verlenging van het contract met de cultuurcoaches wordt onderzocht, met het oog op continuïteit van de culturele dienstverlening. Denk hierbij aan Meer Muziek In De Klas en Kunstmenu op basisscholen. Dag van Cultuur: In het kader van een hernieuwde focus wordt in 2026 afgezien van het Sport- en Cultuurgala en ingezet op de organisatie van de 'Dag van Cultuur', in samenwerking met o.a. stichting MFA De Kei. Op het gebied van sport wordt verkend of samenwerking op Kempisch niveau meerwaarde kan bieden.
B
Toekomstbestendige bibliotheek waar iedereen welkom is, verbindingen tot stand komen en je samen jezelf kunt zijn.
5.5
Cultureel erfgoed
A.2
Samen met de bibliotheek stellen we een meerjarenplan op. In dit plan wordt weergegeven hoe we invulling geven aan de zorgplicht die we hebben tav bibliotheken. In 2026 worden concrete acties ter versterking van de bibliotheekfunctie opgepakt. Samen met de bibliotheek onderzoeken we bv o.a. de mogelijkheid om bibliotheekvoorzieningen op scholen uit te breiden. Ook wordt bekeken hoe de maatschappelijke functie en toegankelijkheid van de bibliotheek duurzaam versterkt kunnen worden binnen de nieuwe MFA.
Ambitie: Behoud van cultuurhistorische dorpsfeesten en gilden.
Maatschappelijk effect / Resultaat A
Faciliteren van cultuurhistorische volksfeesten en gilden.
5.6
Media
Inspanning 2026 A.1
Kermissen in de kleine kernen in stand houden door lokale activiteiten erbij te betrekken. Dorpsraden ondersteunen hierbij.
Ambitie: Lokaal toereikend media-aanbod.
Maatschappelijk effect / Resultaat A
Een lokaal toereikend media-aanbod zodat alle inwoners, ook in de toekomst, bereikt kunnen worden.
Inspanning 2026 A.1
Met het uittreden van de gemeente Oirschot en de aanstelling van een nieuwe voorzitter bij Streekomroep De Kempen, wordt bezien op welke wijze de samenwerking na het vervallen van de subsidieverplichting per 1 januari 2028 vormgegeven kan worden.
73
5.7
Openbaar groen en (openlucht)recreatie
Ambitie: Behoud en uitbreiding van een groene leefomgeving voor onze inwoners.
Maatschappelijk effect / Resultaat
Inspanning 2026
A
Een groene kwaliteitsimpuls voor zichtlocaties binnen onze gemeente.
A.1
De focus bij het realiseren van groene kwaliteitsimpulsen zal liggen bij vergroening van de geplande dorpsplannen (in 2026 Hooge Mierde).
B
Uitbreiding groenareaal gericht op herstel bestaande boomstructuren volgens groenbeleid en/of binnen nieuwe vergroeningsprojecten.
B.1
In combinatie met geplande (integrale reconstructie-) projecten en of mogelijk te realiseren groencompensatieverplichtingen wordt in 2026 bekeken in welke mate verdere uitvoering kan worden gegeven aan het Herstelplan boomstructuren/ Uitvoeringsprogramma Beleidsplan Openbaar Groen.
C
In samenspraak met dorpsraden de dorpspleinen multifunctioneel en groen inrichten.
C.1
Vergroening dorpsplein Hooge Mierde en uitbreiding biodiversiteit in openbare ruimte projecten.
D
Fraaie entrees van natuurgebieden.
D.1
Instandhouding/ doorontwikkeling bestaande entrees/ natuurpoorten. Binnen de Klimaatvisie Bosen Natuur wordt hier waar mogelijk rekening mee gehouden.
Ambitie: Goed onderhouden voorzieningen die uitnodigen tot spelen en bewegen in elke kern.
Maatschappelijk effect / Resultaat E F G H. I J
Inspanning 2026
Meerdere fietskronkels aanleggen in de gemeente. Verlengen route rolstoel-natuurpad Hoevenhei.
E.1
Aanleggen eerste fietskronkel
F.1
Reeds uitgevoerd.
Bezienswaardigheden op recreatieve routes zichtbaar maken. Natuurpoorten met elkaar verbinden middels recreatieve routes. Het Beleven afsluiten voor doorgaand gemotoriseerd verkeer. Centrale speelvoorzieningen in de kernen waarin we alle leeftijdsgroepen stimuleren om buiten te spelen.
G.1
Reeds uitgevoerd.
H.1
Reeds uitgevoerd.
I.1
Dit wordt in 2025 afgerond.
J.1
We geven uitvoering aan het Uitvoeringsplan Speelvoorzieningen 2024-2026.
Wat mag het kosten? Sport, cultuur en recreatie Bedragen x € 1.000
5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7
Rekening 2024
Begroting 2025
Saldo
Saldo
Begroting 2026 Lasten
Baten
Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029
Saldo
Saldo
Saldo
Saldo
Saldo per product Sportbeleid en activering Sportaccommodaties Cultuurpresentatie, -productie en -participatie Musea Cultureel erfgoed Media Openbaar groen en openluchtrecreatie
-40 -671 -165
-130 -734 -196
-112 -947 -199
28 193 0
-84 -754 -199
-88 -761 -200
-92 -781 -203
-110 -797 -204
-63 -80 -740 -1.545
-65 -65 -287 -1.130
-68 -54 -294 -1.367
0 0 0 133
-68 -54 -294 -1.234
-69 -56 -294 -1.214
-71 -58 -295 -1.249
-72 -61 -294 -1.292
Saldo programma 5
-3.304
-2.607
-3.041
354
-2.687
-2.683
-2.748
-2.830
74
Programma 6. Sociaal Domein Portefeuillehouder
Thema
Wethouder Maas
Sociaal domein, gemeenschapshuizen
Wat gaan we doen? 6.1
Samenkracht en burgerparticipatie
Ambitie: Behoud van leefbaarheid en verdere bloei van alle kernen.
Maatschappelijk effect / Resultaat
Inspanning 2026
A
In elke kern een ontmoetingsplek voor inwoners.
A.1
B
Inwoners worden betrokken bij diverse projecten die zich richten op eenzaamheid en GGZ problematiek.
B.1
Een ontmoetingsruimte voor de inwoners van Hulsel wordt in de nieuwe Clemensschool gerealiseerd. De voorbereidingsfase loopt en in 2026 gaat deze over in de ontwerpfase. Samen met informele en formele partners hebben we hierin afgelopen jaren al veel gerealiseerd. Deze samenwerking zetten we ook in 2026 voort. Een aantal voorbeelden: In 2026 worden er minimaal 2 Psysalons (bijeenkomst over psychische kwetsbaarheid) voor inwoners gehouden. We hebben actieve zelfhulpgroepen. In iedere kern verzorgt de Zorg en Welzijnsgroep een huiskamerproject en/of eetproject. We verstrekken subsidie aan verschillende vrijwilligersorganisaties die lokaal en Kempisch activiteiten verzorgen tegen eenzaamheid en voor mensen met bijvoorbeeld Ggz problematiek. We monitoren het project ‘Verankering van de Wijk Ggz in de 4 Kempengemeenten’. Jaarlijks organiseren wij het 3-kernenoverleg en nemen we deel aan de inwonersavonden die door de dorpsraden worden georganiseerd. .
C
Een goede samenwerking met de dorpsraden.
C.1
D
Waardering Vrijwilligers
D.1
De implementatie en verdere uitwerking van de acties zoals opgenomen in het uitvoeringsplan vrijwilligers wordt voortgezet. Denk hierbij aan onderzoek vraag&aanbod module grensdorpen, mediacampagne vrijwilligers, online cursusaanbod, themabijeenkomsten en waardering vrijwilligers.
E
Stimuleren en ondersteunen van initiatieven die bijdragen aan de maatschappelijke effecten van “Samen Doen”
E.1
Het huidige subsidiebeleid wordt geactualiseerd. De verschillende werkprocessen per subsidie worden aangescherpt en in beeld gebracht.
75
Ambitie: Wij zijn een inclusieve gemeente, voor mensen met en zonder handicap, beperking of kwetsbaarheid. Maatschappelijk effect / Resultaat E
Versterken van samenwerking tussen netwerken, zowel formele als informele
Inspanning 2026 E.1
De samenwerking tussen formele en informele netwerken is een belangrijk aandachtspunt in het hele sociaal domein. Een aantal voorbeelden hiervan zijn: De Werkgroep Mantelzorg en Dementie organiseert jaarlijks het Mantelzorgcafé, waardering voor de mantelzorgers, de Mantelzorg-dag en informatieve bijeenkomsten m.b.t. mantelzorg en dementie. Vanuit de Kempische woonzorgvisie werken we samen met welzijns- en zorgorganisaties, woningcorporaties en collega’s Wonen aan het uitvoeringsplan. We organiseren 4x per jaar een samenwerkingstafel met deze partijen. Uit deze tafel zijn werkgroepen ontstaan, die zich bezig houden met de thema’s; Uitstroom van beschermd wonen Bewustwording langer thuis wonen/ toegankelijkheid medische zorg Hoe bouw je een buurt Thematisch betrekken we ook lokale organisaties zoals de Seniorenverenigingen voor het creëren van bewustwording onder ouderen over het langer thuis wonen. In programma 7 staan de Ketenaanpakken beschreven. In een ketenaanpak staat de samenwerking tussen formeel en informeel ook centraal.
F
Alle inwoners kunnen meedoen in de samenleving.
F.1
We werken aan de volgende doelen van de inclusie agenda 2024-2028 In 2026 komt er een HIDT (Hulplijn Inclusie en DigitaleToegankelijkheid).Deze hulplijn ondersteunt de interne ambtelijke organisatie met vragen op dit gebied en creëert bewustzijn. De werkgroep Inclusie: Iedereen doet mee! wordt uitgebreid en versterkt. De Verbinder Sociaal Domein ondersteunt dit in het begin en zorgt dat er een sterke basis staat, zodat zij daarna zelfstandig kunnen functioneren. Het Meldpunt Antidiscriminatie is bekend gemaakt bij inwoners, middels onze eigen website en het verspreiden van folders. We richten een fysiek meldpunt in: Burgerzaken, het Loket van A tot Z en de receptie zijn op de hoogte van het Meldpunt Antidiscriminatie en kunnen inwoners verwijzen indien nodig. We voeren preventieve activiteiten uit op het gebied van discriminatie, racisme en polarisatie.
76
Ambitie: We nemen onze maatschappelijke verantwoordelijkheid en zorgen voor opvang / huisvesting voor urgente doelgroepen Maatschappelijk effect / Resultaat H
6.2
We bieden plaats aan vluchtelingen (huisvesting urgente doelgroepen).
Inspanning 2026 H.1
We zorgen voor een gemeentelijke opvang voor de vluchtelingen uit Oekraïne en ondersteunen de mensen via de inzet van Soulcare. Voor de begroting gaan we vooralsnog alleen uit van opvang in de eerste twee maanden van 2026. Eind 2025 wordt duidelijk of de opvang verlengd wordt.
H.2
In lijn met de spreidingswet en de maatschappelijke verantwoordelijkheid hebben we in 2025 een kansrijke locatie aangeboden aan het COA voor de opvang van maximaal 150 asielzoekers. Het COA onderzoekt de haalbaarheid van de locatie op verschillende vlakken (juridisch, financieel, ruimtelijk en planologisch) en het is nu verder aan het COA of het COA gebruik gaat maken van deze locatie. Verder blijven we zoeken naar oplossingen voor huisvesting van vergunninghouders.
Toegang en eerstelijnsvoorzieningen
Ambitie: Inwoners kunnen laagdrempelig en op één plek terecht voor hun hulpvraag. Maatschappelijk effect / Resultaat A
Laagdrempelige beantwoording van hulpvragen op één plek.
6.3
Inkomensregelingen
Inspanning 2026 A.1
Het Loket van A tot Z is de plek waar inwoners terecht kunnen voor hun hulpvraag.
Ambitie: Een laag inkomen mag geen belemmering vormen om deel te nemen aan de maatschappij. Maatschappelijk effect / Resultaat A
Iedereen kan meedoen in de samenleving.
Inspanning 2026 A.1
Vervolg uitvoeringsprogramma kadernota geldzorgen 2025-2028. - We leggen de focus op het life event 18 jaar worden. We werken een aanpak uit met de lokale partners voor een beter bereik van de doelgroep en de daarbij horende informatievoorziening. - We vergroten de bekendheid Geldfit, zodat kwetsbare inwoner gebruik kunnen maken van de voordelen van deze voorziening. - We faciliteren ontmoeting tussen diverse afdelingen binnen het sociaal domein door middel van dialoogavonden. - We implementeren de Basisdienstverlening SHV. - We evalueren de Participatieregeling 18+.
77
6.4
Participatiewet, WSW en beschut werk
Ambitie: Iedereen werkt, bij voorkeur in een betaalde baan. Maatschappelijk effect / Resultaat A
Iedereen werkt mee.
Inspanning 2026 A.1
In 2026 zal naar alle waarschijnlijkheid de ‘Participatiewet in balans’ in werking gaan treden, waardoor o.a. de menselijke maat wordt toegepast en de wet vereenvoudigd wordt. Uitvoeringsorganisatie KempenPlus gaat in opdracht en met hulp van gemeenten uitvoering geven aan de wetswijzigingen. In 2026 zal een heldere visie en strategie voor de participatiewet voorbereid en vastgesteld worden, zodat de langetermijnvisie aansluit bij de gemeentelijke opgaven en de dynamiek van de Participatiewet. Het beleidskader wordt herzien en vastgesteld, waardoor o.a. meer ingezet gaat worden op zo regulier mogelijk werken, wat het doel van de participatiewet is. De huidige verdeelsleutel is getoetst op solidariteit, profijt en continuïteit. Kostenverdeling op basis van de rijksmiddelen wordt aanbevolen en de verdeelsleutel wordt opnieuw vastgesteld (aanpassing bijdragenbesluit).
6.6
Maatwerkvoorzieningen
Ambitie: Bij inkooptrajecten sturen we op een goede kwaliteit voor een scherpe prijs. Maatschappelijk effect / Resultaat A
Inzet op scherpe inkoop en vermindering van regeldruk.
Inspanning 2026 A.1
Er wordt altijd gestuurd op een optimale inkoop: een goede kwaliteit voor een scherpe prijs. Dit is niet per sé de laagste prijs. Dit doen we in samenwerking met andere gemeenten. Voor 2026 is de uitvoering van Taxbus opnieuw aanbesteed. Mogelijk wordt een nieuwe aanbesteding gestart voor Begeleiding 18+.
6.71B
Begeleiding (WMO)
Ambitie: We streven naar de zorg zo dicht mogelijk bij de inwoner en zijn/haar netwerk te organiseren Maatschappelijk effect / Resultaat A
Zorg regelen zoveel mogelijk lokaal en dichtbij huis.
Inspanning 2026 A.1
We bieden op maat voorzieningen aan, zo dicht mogelijk bij de inwoner en zijn/haar netwerk.
78
6.72a
Jeugdhulp begeleiding
Ambitie: We bieden kwalitatief goede en betaalbare jeugdhulp die beschikbaar is voor kinderen en gezinnen die het nodig hebben Maatschappelijk effect / Resultaat A
Gezinnen en kinderen worden tijdig, in samenhang en effectief ondersteund, zodat jeugdigen veilig kunnen opgroeien, hun talenten kunnen ontwikkelen, zelfredzaam zijn en langdurige hulpverleningstrajecten worden voorkomen.
6.81A
Beschermd wonen (WMO)
Inspanning 2026 A.1
Met het Kempisch MeerJarenBeleidsKader jeugd leggen we de koers vast voor de jaren 2026 – 2029. De hoofddoelstellingen, ambities en strategieën vormen het fundament voor de manier waarop we binnen de vier gemeenten (en regio) werken aan jeugdhulp en preventief jeugdbeleid. Om deze ambities daadwerkelijk te realiseren, worden zij vertaald naar een concreet jaarlijks uitvoeringsplan. In 2026 wordt uitvoering gegeven aan het uitvoeringsplan. In dit plan worden de beleidsdoelen, zoals vastgelegd in het kader, vertaald naar concrete activiteiten en projecten. Het uitvoeringsplan is een dynamisch document dat jaarlijks wordt geactualiseerd om relevante ontwikkelingen en prioriteitswijzigingen te kunnen verwerken. De kosten voor jeugdzorg blijven structureel stijgen. Wij streven ernaar om proactief te sturen op de kwaliteit van de hulpverlening, kostenbeheersing en inzicht in de effecten van het gevoerde beleid. Op korte termijn is een daling van de uitgaven niet waarschijnlijk. Wel verwachten we dat op de langere termijn kostenreductie mogelijk is, onder invloed van het MJBK 2026 - 2029 en het bijbehorende uitvoeringsplan, landelijke ontwikkelingen zoals de Hervormingsagenda Jeugd en het Toekomstscenario, én door meer data-gestuurd te gaan werken.
Ambitie: We hebben een sterke zorg- en veiligheidsketen voor onze (kwetsbare) inwoners. Maatschappelijk effect / Resultaat A
De beweging van beschermd wonen naar beschermd thuis.
Inspanning 2026 A.1
De doordecentralisatie is uitgesteld zonder nieuwe datum. In samenwerking met de regio werken we een nieuw samenwerkingsscenario uit. Op basis van de aantallen uit de Ethostelling werken we het uitvoeringsplan ‘preventie dakloosheid’ verder uit en prioriteren we de doelen. We stimuleren nieuwe innovatieve ideeën van zorgaanbieders op het gebied van beschermd wonen en maatschappelijke opvang middels de regionale innovatiesubsidie.
B
Samenwerking, procesregie en casusregie bij meervoudige zorgproblematiek met eventuele veiligheidscomponent.
B.1
We gaan verder met het implementeren van de Integrale Aanpak ter Voorkoming van Escalatie (AVE) bij huishoudens met oplopende problematiek. Met de start van het Toekomstscenario kind en gezinsbescherming is het belangrijk dat we onze lokale zorg- en veiligheidsketen versterken. Hiervoor sluiten we aan bij regionale werkgroepen die hand-
79
vaten en inzichten bieden. Dit doen we in samenwerking met het CJG+, Jeugdbeleid, Wmo beleid, procesregisseurs. We monitoren de Pilot Casusregie bij Veilig Thuis meldingen. Bij het succesvol afronden van de pilot doen we een voorstel voor het definitief implementeren van deze functie.
6.82A
Jeugdbescherming
Ambitie: Als thuis niet kan, dan verblijf meer dichtbij en kleinschaliger waar direct een vorm van hulp wordt ingezet. Maatschappelijk effect / Resultaat A
Inspanning 2026
Nul of jaarlijks een daling van het aantal uithuisplaatsingen.
A.1
Het streven is dat jeugdigen thuis kunnen blijven wonen en wanneer er verblijf noodzakelijk is, dat dit zo kort als mogelijk is. Indien een jeugdige niet meer thuis kan wonen, woont deze zo thuis als mogelijk; bijvoorbeeld in een kleinschalige woonvoorziening, pleeggezin of gezinshuis waarbij de laatste twee voorbeelden de voorkeur genieten. Hierbij benutten we actief de input en ontwikkelingen uit de regio. In het uitvoeringsplan 2026–2029 wordt op subregionaal (kempisch) niveau beschreven hoe we de sturing hierop organiseren en monitoren. Daarnaast is het doel om in 2026 het 'Toekomstscenario kind en gezin in de Kempen' — in verbinding met Wmo en integrale veiligheid — verder te ontwikkelen.
Wat mag het kosten? Sociaal domein Bedragen x € 1.000
Rekening 2024
Begroting 2025
Saldo
Saldo
Begroting 2026 Lasten
Baten
-2.062
865
Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029
Saldo
Saldo
Saldo
Saldo
6.1
Saldo per product Samenkracht en burgerparticipatie
6.2
Wijkteams
-658
-606
-632
5
-627
-640
-655
-667
6.3
Inkomensregelingen
-1.110
-1.276
-3.279
1.954
-1.324
-1.370
-1.412
-1.445
6.4/ Begeleide participatie / 6.5 Arbeidsparticipatie
-3.162
-3.685
-3.797
0
-3.797
-3.878
-3.969
-4.050
6.6
Maatwerk-voorzieningen (Wmo)
6.7
Maatwerkdienst-verlening
6.8
55
-753
-1.196
-1.086
-1.070
-1.082
-536
-539
-596
95
-501
-401
-411
-422
-6.338
-6.614
-6.538
0
-6.538
-6.682
-6.829
-6.974
Geëscaleerde zorg
-407
-334
-425
0
-425
-436
-446
-456
Saldo programma 6
-12.156
-13.807
-17.329
2.920
-14.409
-14.493
-14.792
-15.096
80
Programma 7. Volksgezondheid en milieu Portefeuillehouder
Thema
Wethouder Maas
Gezondheidszorg
Wethouder Van de Noort
Inrichting en beheer van openbare ruimte, milieu
Wethouder Rombouts
Belastingen
Wat gaan we doen? 7.1
Volksgezondheid
Ambitie: Bevorderen van de geestelijke en lichamelijke gezondheid van onze inwoners
Maatschappelijk effect / Resultaat
Inspanning 2026
A
Eenzaamheid onder inwoners aanpakken en terugdringen.
A.1
B
Van zorg naar gezondheid: we zetten in op een transitie van zorg naar positieve gezondheid, door meer integrale inzet op preventie. Inwoners hebben vaardigheden om de uitdagingen van het leven aan te kunnen zodat ze mentaal gezond blijven. En ze hebben de kennis en vaardigheden om ook fysiek zo gezond mogelijk te blijven.
B.1
We stimuleren en faciliteren programma’s / activiteiten die gericht zijn op het voorkomen van eenzaamheid zoals Lofjoe, Bondgenoten (voorheen Join Us), de huiskamer- en eetprojecten die door de werkgroepen Zorg en Welzijn worden georganiseerd. Ook worden er trainingen georganiseerd om eenzaamheid te herkennen en bespreekbaar te maken. Deze projecten worden geëvalueerd en gesubsidieerd. Het Plan van aanpak Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) is t/m 2026 onze leidraad voor preventieve activiteiten op het gebied van gezondheid. We gaan verder met de uitrol van de ketenaanpakken Valpreventie, Welzijn op Recept en Overgewicht & Obesitas. De gevormde coalities voor deze ketenaanpakken (de samenwerkings-partners) maken afspraken en geven mede richting aan de ketenaanpakken. Wij hebben hierin een coördinerende en sturende rol. Het GALA is een integraal plan waarbij we verbindingen leggen in de beleidsvorming en in de uitvoering met bijvoorbeeld bewegingsaanbod, cultuuraanbod, interventies om armoede aan te pakken, een gezonde ruimtelijke omgeving e.d.. Dit vergt een voortdurende afstemming met andere beleidsterreinen en de diverse plannen / activiteiten. Dit draagt bij aan een effectieve preventie aanpak.
Ambitie: Jongeren groeien op in een gezonde en kansrijke omgeving
Maatschappelijk effect / Resultaat C
Het welbevinden van jongeren verbetert en het middelengebruik neemt af.
Inspanning 2026 C.1
13 gemeenten in de regio Zuidoost Brabant zetten komend schooljaar (2025-2026) het programma STORM door op de 33 VO-scholen in de regio. De STORM-aanpak is een wetenschappelijk onderbouwde, preventieve werkwijze die tot doel heeft een depressie of suïcide bij jongeren vóór te zijn. Vanuit het programma Kempenbranie worden er diverse projecten uitgevoerd, er wordt een nieuwe boost gegeven aan de website Kempenbranie en ook aan communicatie over de diverse projecten vanuit Kempenbranie. De tweejaarlijkse monitor wordt uitgevoerd door de GGD en het vervolg hierop
81
D
Elk kind heeft een Kansrijke Start.
D.1
E
Kinderen groeien op in een rookvrije omgeving.
E.1
(dialoogsessie) wordt voorbereid. Er worden voorlichtingsbijeenkomsten en workshops georganiseerd over Triple P (Positive Parenting Program) voor ouders. Er worden met sportclubs gesprekken gevoerd hoe we kunnen ondersteunen in het tegengaan van middelen gebruik bij jongeren < 18 jaar. Er wordt een project Expo voor geluk gestart, dit is gericht op de mentale gezondheid van basisschool kinderen (groep 7 en 8). Verder zijn Kamperen bij de Boer en de Mobile Spot activiteiten die jaarlijks terugkomen en die we faciliteren. De samenwerking tussen de diverse partijen die werken aan het programma Kansrijke Start, gericht op de eerste 1000 dagen van een kind, wordt gestimuleerd en het programma Nu Niet Zwanger wordt voortgezet. Hierbij komt er een grotere rol voor CJG+. Er wordt samen met de sportverenigingen gezocht naar een vervolg op de gesprekken die er geweest zijn over het middelengebruik bij jongeren <18 jaar. De norm niet drinken en roken tot je 18e is uitgangspunt. De bedoeling is om aan een visie en (stappen)plan te werken om dit te bereiken.
Ambities: Versnellen aanrijtijden hulpdiensten op de agenda houden. Dekkend netwerk van AED’s en hulpverleners. Maatschappelijk effect / Resultaat
Inspanning 2026
F
Aandacht houden voor het versnellen van de aanrijtijden van onze ambulancehulpdiensten.
F.1
G
Dekkend netwerk van AED’s en burgerhulpverleners.
G.1
7.2
Riolering
De ambulancepost in Eersel is verplaatst naar het industrieterrein in Hapert. We monitoren de aanrijtijden van de ambulances. En dit blijft een aandachtspunt op de bestuurlijke agenda van de GGD. Regulier werk.
Ambitie: Een klimaat robuuste gemeente waar het prettig wonen en recreëren is. Maatschappelijk effect / Resultaat A
Een klimaat robuuste gemeente waar het prettig wonen en recreëren is.
Inspanning 2026 A.1
A.2
A.3
A.4
In Hooge Mierde worden de verouderde rioleringen in de dorpskern vervangen door een gescheiden riolering. Voor de Kerkstraat in Reusel en de Willibrordlaan in Hulsel worden de plannen voor het vervangen van de riolering verder uitgewerkt. De drukriolering, hoofdgemalen en het vacuümstation aan de Wilhelminalaan worden gerenoveerd. Het functioneren van de riolering en eventuele knelpunten worden in beeld gebracht door het opstellen van het Systeemoverzicht Stedelijk Water (SSW). Hierbij wordt ook rekening gehouden met de capaciteit en het functioneren van de riolering in relatie tot toekomstige woningbouwontwikkelingen. Het beleid en het bestek rondom het maaien en onderhouden van watergangen worden geactualiseerd, waar mogelijk vereenvoudigd en toekomstgericht gemaakt (bijdrage aan biodiversiteit, opvangen van extreme regenval en periodes van droogte). Het vereenvoudigen van het beheer en de kosten zijn hierbij een belangrijk uitgangspunt.
82
A.5
A.6
A.7
B
Stimuleren bewustwording en eigen verantwoordelijkheid voor meer klimaat adaptieve maatregelen.
B.1
B.2 B.3
B.4
B.5
7.3
We zetten in op het oplossen van de foutaansluitingen die in eerdere onderzoeken al zijn geconstateerd maar nog niet zijn opgelost. Het stedelijk watersysteem wordt doelmatig en kostenefficiënt beheerd. We voeren een analyse uit op onze beheerdata en stellen een plan op om de kwaliteit te verbeteren op basis van de analyse. De opgebouwde en jaarlijks doorgeschoven achterstanden worden inzichtelijk gemaakt en verwerkt in een plan van aanpak. Het Programma Water en Riolering 2024-2028 wordt financieel geëvalueerd en indien nodig bijgesteld. Verkenning van deelname aan het project "Inwoners aan zet" voor het stimuleren van het nemen van klimaatadaptatieve maatregelen door inwoners. Voortzetting van de afkoppelsubsidie. We onderzoeken of er ruimte is voor waterberging in het Deken van der Weepark als onderdeel van de herinrichting van de Kerkstraat in Reusel. Ook onderzoeken we de mogelijkheid tot het aanleggen van waterberging bij het aanleggen van de gescheiden riolering in Hooge Mierde. Verstevigen van de integrale samenwerking met de partners binnen het regionale watersysteem. Er wordt op regelmatige basis overlegd met Waterschap De Dommel om de plannen rondom het beekherstel ten noorden van de kern Reusel intensief te volgen en waar nodig de belangen van de gemeente en haar inwoners te bewaken.
Verkennen wat de intensivering van de Kaderrichtlijn Water betekent voor de gemeente en of er aanvullende maatregelen genomen moeten worden.
Afval
Ambitie: Opnieuw gebruik van materialen (recycling) stimuleren. Maatschappelijk effect / Resultaat
Inspanning 2026
A
Recycling stimuleren, ook van kleine hoeveelheden grondstoffen.
A.1
B
Alternatief voor restafvalzak (kliko).
B.1
Middels communicatie over het Mobiel scheidingsstation willen we meer recyclebare grondstoffen uit het restafval halen. Ook seizoen afhankelijke afvalstromen uitlichten in de communicatie om deze uit het restafval te houden. Het contract voor de levering van de tariefzakken loopt in 2027 af. Bij de aanbesteding van de tariefzakken is de kwaliteit (dikte) één van de selectiecriteria. Ook een vergelijking met de herintroductie van restafvalcontainer wordt dan uitgevoerd.
Ambitie: Afvaldumping beperken. Maatschappelijk effect / Resultaat C
Minder afvaldumping.
Inspanning 2026 C.1
Controles van handhaving bij dumpingen. Alle meldingen worden opgevolgd.
83
7.4
Milieubeheer
Ambitie: Naar duurzame alternatieven in plaats van aardgas. Maatschappelijk effect / Resultaat A
Stimuleren overgang aardgas naar duurzame alternatieven.
Inspanning 2026 A.1
In 2026 stimuleren we inwoners om stappen te zetten richting aardgasvrij wonen, met aandacht voor de beperkte capaciteit van het elektriciteitsnet. We richten ons op maatregelen die weinig netbelasting veroorzaken, zoals isolatie en hybride warmtepompen, en bereiden wijken voor waar overstap op termijn mogelijk is. In nauwe samenwerking met de netbeheerder stemmen we onze wijkgerichte aanpak af op de planning van netverzwaring. Zo zorgen we voor een haalbare en realistische energietransitie.
Ambitie: Gemeente energieneutraal. Maatschappelijk effect / Resultaat
Inspanning 2026
B
‘Onze gemeente energieneutraal in 2025’.
B.1
C
Stimuleren van zonnepanelen op daken.
C.1
D
Een waterstoffabriek in onze gemeente.
D.1
E
Voldoende netwerkcapaciteit.
E.1
In de klimaatvisie 2007–2010 is de ambitie vastgelegd om in 2025 energieneutraal te zijn. Met deze klimaatvisie heeft de gemeente in een relatief vroeg stadium van de energietransitie reeds ambitieuze doelen vastgelegd. Hoewel inmiddels duidelijk is dat we de gestelde ambitie voor 2025 niet kunnen realiseren, heeft de klimaatvisie wél geresulteerd in goede stappen richting een energieneutrale gemeente, onder meer door het realiseren van duurzame opwek. Eind 2024 is de lokale energiestrategie (LES) vastgesteld en deze vervangt de klimaatvisie. Het overkoepelende doel van de energietransitie is om in 2050 energieneutraal te zijn. De route daar naartoe loopt via twee belangrijke sporen: energie besparen en het resterende energieverbruik duurzaam opwekken. De komende jaren neemt de vraag naar en de productie van elektriciteit door woningen toe. Deze ontwikkelingen hebben grote impact op het lokale elektriciteitsnet. Het huidige laagspanningsnet en de transformatorhuisjes zijn niet berekend op de toename van de elektriciteitsvraag en -productie. Zolang het elektriciteitsnet nog niet versterkt is zullen we terughoudend zijn met het stimuleren van zonnepanelen op daken. Mocht er een plan zijn voor een waterstoffabriek dan toetsen we of een dergelijk initiatief mogelijk en passend is. We nemen hierin niet zelf het initiatief.
Ons elektriciteitsnetwerk wordt langzamerhand te klein voor de vraag. Ook de schaalsprong (grootschalige uitbreiding van woningbouw, infrastructuur en bedrijvigheid) heeft directe en indirecte effecten op de energietransitie. De vraag naar elektriciteit wordt alleen maar meer waardoor er meer druk komt op de netcapaciteit. Het elektriciteitsnetwerk is een uitdaging voor de komende jaren. De oplossing is een enorme uitvoeringsopgave en vraagt intensieve samenwerking tussen gemeente en Enexis omdat we gezamenlijke belangen hebben in beoogde snelheid. Daarnaast zijn slimme oplossingen voor het energienetwerk essentieel om de schaalsprong én
84
de energietransitie succesvol te realiseren. Deze oplossingen richten zich op het efficiënter benutten van de bestaande netcapaciteit en het verminderen van netcongestie. In onze gemeente zetten we hier actief op in. Zo voeren we momenteel een onderzoek uit naar de mogelijkheden voor één of meerdere energiehubs op het bedrijventerrein de Kleine Hoeven. Hiermee verkennen we hoe lokale opwek, opslag en slim gebruik van energie beter op elkaar afgestemd kunnen worden, zodat het energienet minder wordt belast en duurzame groei mogelijk blijft. Enexis gaat de komende jaren het stroomnetwerk versterken en uitbreiden. Deze netversterking doet Enexis samen met de gemeente(n). Om de vraag en het aanbod van energie in de toekomst ook te garanderen zijn er meer transformatorhuisjes en regelstations nodig. Dit is nodig door de toename van het aantal woningen, het gebruik van zonnepanelen, warmtepompen en laadpalen. Zo worden storingen in de toekomst zo veel mogelijk voorkomen en blijft iedereen zeker van energie. Dit gebeurt niet in één keer. Het hele project gaat enkele jaren duren. Voor 2026 dient er door onze gemeente meegewerkt te worden aan de transportverdeelstations van Lage Mierde (zoeklocatie) en Reusel (Kleine Hoeven).
Deze medewerking zit met name in meedenken/ toetsen locatiekeuze (lage Mierde) en inpassen/ grond(ver)koop (Kleine Hoeven Reusel) en uiteraard de kabels- en leidingvergunning voor de beoogde electriciteitskabels van en naar de stations. Tot slot verwachten we dat ondanks het feit dat de zogenaamde Buurtaanpak (grootschalige buurtsgewijze versterking van middenspanningsnet) pas over 5-6 jaar start met 60-70 nieuwe trafohuisjes (er zijn er nu 155 stuks in totaal) en 62 kilometer middenspanningskabel, er wel al in 2026 behoorlijk forse inspanningen geleverd dienen te worden door de gemeente. Die inspanning betreft ongeveer 10 trafohuisjes en 22 km middenspanningskabel. Deze toekomstige trafohuisjes en bijbehorend kabelwerk dient naast inpassing (trafohuisje) in de openbare ruimte ook vergund worden. F
Stimuleren hergebruik grondstoffen.
F.1
We stimuleren hergebruik van grondstoffen en duurzame bouw en duurzaam slopen en scheiden en geven hierin het goede voorbeeld.
Ambitie: Meer oplaadmogelijkheden elektrische voertuigen in de openbare ruimte. Maatschappelijk effect / Resultaat G
Extra laadpalen voor elektrische voertuigen.
Inspanning 2026 G.1
Voor 2026 geldt net als voor 2025 dat de firma Vattenfall in samenspraak met de provincie Noord-Brabant en de gemeente verder de uitrol van openbare laadpalen oppakt. Het betreft de zogenaamde ‘proactieve’ plaatsing van laadpalen conform de plaatsingscriteria op basis van de samenwerkingsovereenkomst tussen gemeente, provincie en Vattenfall (uit 2024). Voor de gemeente zijn er geen kosten verbonden met uitzondering van het eventueel verwijderen van laadpalen in gemeentelijke reconstructies of (bouw) / (onderhouds-) projecten. Rolverdeling is dat de gemeente het gemoeide verkeersbesluit neemt en Vattenfall de laadpalen plaatst.
85
Wat mag het kosten? Volksgezondheid en milieu Bedragen x € 1.000
7.1 7.2 7.3 7.4
Rekening 2024
Begroting 2025
Saldo
Saldo
Begroting 2026 Lasten
Baten
Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029
Saldo
Saldo
Saldo
Saldo
Saldo per product Volksgezondheid Riolering Afval Milieubeheer
-499 -143 135 -904
-683 459 225 -1.211
-768 -1.468 -1.275 -948
62 2.077 1.555 125
-706 609 280 -824
-727 622 288 -844
-746 718 296 -866
-765 792 303 -887
Saldo programma 7
-1.411
-1.209
-4.459
3.818
-641
-661
-598
-557
86
Programma 8. Volkshuisvesting, Ruimtelijke ordening, Stedelijke vernieuwing (VHROSV) Portefeuillehouder
Thema
Wethouder Van de Noort
Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening, transitie intensieve dierhouderij, vergunningen, beheer onroerend goed, woningbouwprojecten, centrumvisie Handhaving RO-vergunningen
Wethouder Rombouts Wat gaan we doen? 8.1
Ruimte en leefomgeving
Ambitie: Gebiedsontwikkeling mogelijk maken.
Maatschappelijk effect / Resultaat A
Een gebiedsgerichte aanpak om integraal initiatieven in een gebied op te kunnen pakken.
Inspanning 2026 A.1
A.2
B
Goede ruimtelijke en landschappelijke kwaliteit.
B.1
Tot eind 2026 staat de planvorming van de woningbouwlocatie Braaksche Akkers centraal. Onderdeel hiervan zijn onder andere: Het voeren en afhandelen van een omgevingsdialoog; Start en afronding ruimtelijke procedure. Parallel hieraan wordt ook gewerkt aan de grondverwerving. Gebiedsontwikkeling Hoeven 26 Gezamenlijk project tussen de gemeente Bladel en de gemeente Reusel- De Mierden. Aanleg nieuwe verbindingsweg, aanleg waterberging en groenontwikkeling. In 2025 wordt er gestart met de ruimtelijke procedure, nieuwe samenwerkingsovereenkomst en kredietaanvraag. In 2026 wordt er gestart met de aanleg van de nieuwe verbindingsweg. Naast dat sprake is van regulier werk, gaan we in 2026 verder met het werken naar een Nota Ruimtelijke Kwaliteit voor het stedelijk gebied.
Ambitie: Leefbaar buitengebied. Maatschappelijk effect / Resultaat
Inspanning 2026
C
Geactualiseerd bestemmingsplan buitengebied
C.1
Het bestemmingsplan Buitengebied 2023 is vastgesteld op 24 september 2024 en lag voor beroep ter inzage van 25 november 2024 tot en met 6 januari 2025. Er zijn 16 beroepsschriften ingediend waarop verweer gevoerd moet worden. Bezien moet worden of enkele reparaties in het bestemmingsplan doorgevoerd moeten worden, hangende de beroepszaak en ontwikkelingen ten aanzien van der stikstofproblematiek. Hier zal ook in 2026 aan gewerkt worden.
D
Bevorderen transitie buitengebied en neerslag stikstof in Natura-2000 gebieden te reduceren
D.1
Faciliteren van omschakeling agrarische bedrijven naar andere bestemmingen. Herbestemmingen van de locaties die deelnemen aan de LBV-regelingen worden waar mogelijk met Bopa’s mogelijk gemaakt
87
E
Opstellen gebiedsvisie Wellenseind en directe omgeving
E.1
De raad heeft opdracht gegeven voor het opstellen van een gebiedsvisie voor het gebied Wellenseind en directe omgeving. Deze gebiedsvisie is nodig om alle recreatieve ontwikkelingen in dat gebied integraal te kunnen beoordelen en alle relevante belangen te kunnen afwegen. Dit wordt een onderdeel van de Gebiedsgerichte aanpak Kempenland-West. Er wordt samen met partners gewerkt aan een koersdocument voor het gebied. In het koersdocument wordt beschreven wat er moet gebeuren in het gebied en wordt de richting bepaald. Het koersdocument vormt de basis voor de verder uitwerking in een uitvoeringsprogramma. Per deelgebied wordt vervolgens een uitvoeringsplan opgesteld en een gebiedsteam opgericht. Landgoed Wellenseind en omgeving vormt samen met Landgoed De Utrecht een apart deelgebied. De landgoedeigenaren zullen een aanvraag opstellen en daarvoor subsidie aanvragen. De verwachting is dat eind 2025 gestart kan worden met opstellen van een (uitvoerings)plan en de rest van het traject. De werkzaamheden hiervoor zullen de komende jaren doorlopen.
Ambitie: Implementatie Omgevingswet. Maatschappelijk effect / Resultaat
Inspanning 2026
F
Implementatie van de Omgevingswet.
F.1
G
Opstelling omgevingsvisie.
G.1
Maatschappelijk effect / Resultaat
In 2024 / 2025 wordt gewerkt aan een pilot omgevingsplan voor de kern Hooge Mierde, waarbij eind 2025 een eerste integrale regelset wordt opgeleverd. Vanuit deze eerste opzet kan in 2026 verder worden gewerkt aan de overige 3 kernen en themagewijze aanpassingen. Verder faciliteren we ruimtelijke ontwikkelingen zoveel mogelijk met Bopa’s en is een TAM IMRO veegplan in voorbereiding dat voor 1 januari 2026 in ontwerp ter inzage moet worden gelegd voor zienswijzen. We zijn in 2025 gestart met het actualiseren van onze gemeentelijke omgevingsvisie inclusief participatietraject. Onder meer de Ontwikkelstrategie de Kempen vormt de basis voor deze actualisatie. Eind 2026 dient het ontwerp Omgevingsvisie gereed te zijn.
Inspanning 2026
H
Een bruisend boodschappencentrum in Reusel.
H.1
Medio 2026 zal de herinrichting van de Markt zijn gerealiseerd.
I
Voorkomen van leegstand in het gemeentehuis.
I.1
Gesprekken met de directie van de GRSK lopen voor huisvesting van 50 werkplekken van het onderdeel Maatschappelijke Dienstverlening (MD) van de GRSK. Voor de huisvesting van MD beogen we een combinatie van reeds bestaande faciliteiten en werkplekken en (een deel van) de plint. Hiermee is commerciële verhuur van de plint voorlopig van de baan.
88
8.2
Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen)
Ambitie: Bestaand actief grondbeleid voortzetten en differentiëren van grondprijzen.
Maatschappelijk effect / Resultaat
Inspanning 2026
A
Een actief en strategisch grondbeleid.
A.1
We zetten het bestaande grondbeleid conform de Nota Grondbeleid voort. De grondprijzen worden in een grondprijzenbrief gepubliceerd. Conform de Nota grondbeleid wordt een externe deskundige ingeschakeld voor een advies over de grondprijzen.
B
Woningen voor iedere doelgroep en naar behoefte van elke kern.
B.1
Via de uitvoering van het vastgestelde grondbeleid werken we bij nieuwbouwplannen aan de mogelijkheden voor de realisatie van deze doelstelling.
8.3
Wonen en bouwen
Ambities: Het bouwen van meer woningen heeft onze prioriteit, voor elke doelgroep en in elke kern.
Maatschappelijk effect / Resultaat
Inspanning 2026
A
Bouwen van 488 woningen in de periode 20222026.
A.1
De gemeente faciliteert de woningbouwopgave waar het kan volgens de vastgestelde prioritering. De planning is niet altijd haalbaar vanwege uitvoeringsproblemen, zoals de trage behandeling van bezwaren bij de Raad van State, gebrek aan ambtelijke capaciteit en voortgang in planvorming bij initiatiefnemers.
B
Woningen voor elke doelgroep.
B.1
We geven uitvoering aan de vastgesteld Kempische visie op Wonen 2024-2028 en hanteren het vastgestelde woningbouwprogramma (30% sociale huur, 2/3 betaalbaar en 1/3 vrij) om woningen voor elke doelgroep te bouwen.
C
Bouwen voor eigen inwoners.
C.1
Zie B.1
D
Realisatie voldoende woningen in elke kern.
D.1
We faciliteren woningbouwinitiatieven en gaan naast inbreidingslocaties aan de slag met uitbreidingslocaties om in elke kern voldoende woningen te realiseren. We streven naar een eigen gemeentelijke woningbouwontwikkeling in elke kern vanwege:
E
F
Versnellen procedures woningbouw.
Verhogen aanbod sociale huurwoningen
E.1
Tempo Volkshuisvestelijke doelen Kwaliteiten planvorming Zie 8.1 F planologische procedures
E2.
Opstellen Leidraad Inrichting Openbare Ruimte. Het verouderde handboek Openbare Ruimte wordt geupdatet.
F.1
Nieuwe ontwikkelingen dienen te voldoen aan het woningbouwprogramma, waarvan 30% moet bestaan uit sociale huurwoningen. Uitgangspunt is dat
89
sociale huurwoningen worden geëxploiteerd door een toegelaten instelling (corporatie). G
Duidelijkheid over onderscheid sociale huur- en koopwoningen.
G.1
In het vastgestelde woningbouwprogramma staan de prijsgrenzen vermeld. De prijsgrenzen voor een sociale huurwoning worden jaarlijks bepaald door het ministerie van BZK.
Ambities: We trekken op het thema woningbouw samen op met de andere Kempengemeenten. Maatschappelijk effect / Resultaat H
Inspanning 2026
Samenwerken in de Kempen op het gebied van woningbouw.
H.1
Eind 2024 hebben de gemeenteraden van Bergeijk, Bladel en Reusel-De Mierden de Ontwikkelstrategie De Kempen 2024-2040 met de titel “Samen op eigen wijze vorm geven” unaniem vastgesteld. De gemeenteraad van Eersel heeft middels een amendement een ander raadsbesluit genomen. In 2025 zijn we gestart met een impactbeoordeling van deze beslissing op de Kempen en voor de regio. We onderzoeken hoe en op welke punten/thema’s we gezamenlijk uitvoering aan kunnen geven en gaan daar ook in 2026 mee aan de slag. De Kempische visie op wonen 2024-2028 geeft met het uitvoeringsprogramma hier voor de korte termijn uitvoering aan. Zie ook programma 0.1 A.1
I
Faciliteren van CPO-initiatieven.
I.1
Indien er een groep is die in collectief opdrachtgeverschap een woonproject wil realiseren, kijken we samen naar de mogelijkheden om dit te faciliteren.
Ambitie: Goede huisvesting voor arbeidsmigranten. Maatschappelijk effect / Resultaat J
Inspanning 2026
Goede huisvesting van arbeidsmigranten.
J.1
We geven uitvoering aan het vastgesteld ruimtelijk afwegingskader huisvesting arbeidsmigranten en toetsen nieuwe initiatieven hieraan. In 2023 heeft het college besloten in principe medewerking te verlenen aan de planologische wijziging van het perceel De Hoeven 26, Reusel naar een maatschappelijke bestemming met de aanduiding logies ten behoeve van arbeidsmigrantenhuisvesting.
Wat mag het kosten? VHROSV Bedragen x € 1.000
8.1 8.2 8.3
Rekening 2024
Begroting 2025
Saldo
Saldo
Begroting 2026 Lasten
Baten
Begroting Begroting Begroting 2027 2028 2029
Saldo
Saldo
Saldo
Saldo
Saldo per product Ruimtelijke ordening Grondexploitatie Wonen en bouwen
-1.487 -269 151
-1.857 -197 -40
-1.566 -1.504 -516
45 1.370 621
-1.522 -134 105
-1.509 -141 102
-1.567 -146 104
-1.627 -180 118
Saldo programma 8
-1.605
-2.094
-3.586
2.036
-1.550
-1.548
-1.609
-1.689
90
Bijlage 1 Verschillenanalyse Structureel saldo na Begrotingswijziging juli 2025 (jaarschijf 2026)
€
-1.671.000 N
Structureel saldo 2026 in deze Programmabegroting
€
-474.000 N
Verschil
€
1.197.000 V
1 Wijzigingen nieuw beleid structureel (incl. IHP)
€
-326.000 N
2 Spoor 2 Bezuinigingen
€
487.000 V
3 Meicirculaire gemeentefonds
€
1.903.000 V
4 Algemene verlaging prijsindexering CBS
€
280.000 V
5 Bedrijfvoeringskosten GRSK en KempenPlus
€
-457.000 N
6 Programmakosten jeugd en WMO
€
-789.000 N
7 Programmakosten Participatiewet
€
-55.000 N
8 Dekking overhead op grondexploitaties
€
136.000 V
9 Dotatie APPA voorziening
€
-400.000 N
10 Verschuiving lasten Oekraïners naar incidenteel
€
314.000 V
11 Diverse kleine aanpassingen
€
104.000 V
€
1.197.000 V
1. Wijzigingen nieuw beleid structureel De voorgestelde aanpassingen uit de lijst nieuw beleid en vervangingsinvesteringen 2026-2029 leidt tot een nadelige bijstelling van € 326.000. Dit betreft onder andere kosten voortvloeiend uit het nieuwe onderhoudsplan gebouwen (IHP). De lijst nieuw beleid en vervangingsinvesteringen is te vinden in bijlage 2. 2. Bezuinigingen Spoor 2 Zoals beschreven in paragraaf 3.9 zijn een aantal bezuinigingsmaatregelen in gang gezet om het laatste jaar van deze meerjarenbegroting sluitend te krijgen. Het effect bedraagt hiervan in 2026 reeds € 487.000 voordeel. 3. Meicirculaire gemeentefonds Vanuit het Rijk is in mei 2025 een begin gemaakt om de gemeentes te compenseren voor tekorten in de jeugdzorg. Dit betreft de verzachting van het ingroeipad voor de Hervormingsagenda Jeugd en een vergoeding vanuit de Commissie van Ark voor tekorten in de jeugdzorg die door het Rijk gecompenseerd worden. Daarnaast stijgt de Algemene Uitkering door aanpassing van het volumedeel en de prijsontwikkeling. Beide ontwikkelingen samen zorgen voor een toename van de Rijksbijdrage van 1,6 miljoen Euro in 2026. Daarbovenop mag nog een te verwachten compensatie-uitkering vanuit het BTW compensatiefonds structureel als ontvangst geraamd worden van € 289.000. 4.
Algemene verlaging prijsindexering CBS Gelijk aan andere jaren corrigeren we de begroting met de actuele prijsindex van CBS zoals verklaard in paragraaf 2.1. Voor 2026 geldt een lagere prijsindex dan vorig jaar toegepast, waardoor over de hele linie de kosten in onze gemeentelijke begroting verlaagd worden. 5. Bedrijfsvoeringskosten GRSK en Kempenplus Ondanks taakstellingen aan de besturen van onze gemeenschappelijke regelingen om te besparen op de uitvoeringskosten, stijgen de kosten voor de taakvelden Jeugd, WMO en Participatiewet nog steeds, evenals onze automatiseringskosten die belegd zijn in het Shared Service Center.
91
6. Programmakosten Jeugd en WMO De stijgende vraag naar Wmo voorzieningen, vanwege het feit dat mensen langer thuis moeten blijven wonen en de vergrijzing van inwoners zorgt voor stijgende kosten. De introductie van de inkomensafhankelijke bijdrage (in plaats van het huidige abonnementstarief) is landelijk uitgesteld naar 1 januari 2027. Ook voor jeugdhulp lopen de kosten door diverse oorzaken op. 7. Programmakosten Participatiewet Het aantal mensen met een bijstandsuitkering en mensen met een arbeidsbeperking die ondersteuning nodig hebben om passend werk te vinden groeit nog steeds in onze gemeente. De uitvoering van de Participatiewet hebben we belegd bij Kempenplus. Zij zorgen voor aanbod van participatiebanen en het stimuleren van werkgevers om banen beschikbaar te stellen voor deze doelgroep. De kosten lopen op ten opzicht van vorig jaar met € 55.000. 8. Dekking overheadkosten Aan grondexploitaties worden conform geldende voorschriften, ambtelijke loonkosten toegerekend, verhoogd met een overhead-toeslag per uur. De dekking van de overheadkosten vanuit deze grondexploitaties zorgt voor een positief effect op de exploitatie. Ten opzichte van 2025 is het aantal toegerekende uren gestegen en daarmee de dekking van de overheadkosten verhoogd. 9. Dotatie APPA voorziening Voor de (Algemene Pensioenwet Politieke Ambtsdragers) wordt een voorziening getroffen.