CConstaterende datPijnacker Nootdorp
Koppel je AI →
Document · PDF

Programmabegroting 2025

Raad Beeldvorming 24 oktober 2024, gemeente Pijnacker NootdorpBij agendapunt: Actieve informatie college45.144 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 5

Door bekendheid te genereren voor onze winkelcentra, lokale winkels, culturele- en sportverenigingen, laten we nieuwe inwoners kennismaken met onze gemeenschap. De samenwerking tussen onderwijs en bedrijfsleven verloopt naar tevredenheid en zetten we voort. Gemeenten, partners uit het bedrijfsleven en het onderwijs willen de huidige opzet en afspraken (inclusief financiële bijdragen) voortzetten voor vier jaar. In 2026 evalueren we de samenwerking.

39

Wat mag het kosten? Economie en glastuinbouw (bedragen x €1.000)

Rekening 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Baten

7.631

1.374

10.639

2.507

278

283

Lasten

-8.940

-2.457

-11.672

-3.494

-889

-889

Totaal Economie en glastuinbouw

-1.308

-1.083

-1.033

-987

-611

-606

Rekening 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

310 - Economische ontwikkeling

-832

-829

-955

-913

-543

-543

320 - Fysieke bedrijfsinfrastructuur

-5.420

-689

-8.586

-1.486

0

0

-424

-447

-319

-319

-319

-319

Specificatie van de lasten en baten per product Economie en glastuinbouw (bedragen x €1.000) Lasten per Taakveld

330 - Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen 340 - Economische promotie

-61

-68

-28

-28

-28

-28

Totaal Lasten per Taakveld

-6.737

-2.033

-9.887

-2.746

-889

-889 0

Baten per Taakveld 310 - Economische ontwikkeling 320 - Fysieke bedrijfsinfrastructuur 330 - Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

3

0

0

0

0

7.220

1.113

10.371

2.235

0

0

50

47

48

48

48

48 235

340 - Economische promotie

260

213

219

225

230

Totaal Baten per Taakveld

7.532

1.374

10.639

2.507

278

283

796

-659

752

-238

-611

-606

320 - Fysieke bedrijfsinfrastructuur

-2.203

-424

-1.785

-748

0

0

Totaal Toevoegingen aan reserves

-2.203

-424

-1.785

-748

0

0

310 - Economische ontwikkeling

99

0

0

0

0

0

Totaal Onttrekkingen aan reserves

99

0

0

0

0

0

Toevoegingen en onttrekkingen reserves

-2.104

-424

-1.785

-748

0

0

Resultaat

-1.308

-1.083

-1.033

-987

-611

-606

Baten

Lasten

Urentoerekening: Als gevolg van een herverdeling van de uren een hogere urentoerekening aan het taakveld Economische ontwikkeling. De herverdeling van de toegerekende uren hebben per saldo geen effect op het begrotingsresultaat.

-

-158

Overig

-

32

Bouwgrond in exploitatie: Actualisatie van de hoogte van de inkomsten- en uitgavenramingen van de grondexploitaties bedrijventerreinen op basis van de actualisatie per 01-07-2024. Voor de begroting is dit budgetneutraal omdat eenzelfde bedrag wordt gemuteerd in de algemene reserve. Een uitgebreide toelichting is opgenomen in de paragraaf Grondbeleid.

9.258

-9.258

Overig

-0

0

Accountmanagement: In 2024 is eenmalig geld beschikbaar gesteld voor de Tour Feminin (110.000); deze post valt vrij met de Najaarsnota 24.

-

110

Overig

1

18

Totaal saldo van baten en lasten Toevoegingen aan reserves

Onttrekkingen aan reserves

Afwijkingen analyse - begroting 2025 t.o.v. 2024 02 Economie en glastuinbouw (bedragen × € 1.000) 310 Economische ontwikkeling

320 Fysieke bedrijfsinfrastructuur

330 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

340 Economische promotie Overig Totaal 02 Economie en glastuinbouw

Investeringen Dit programma heeft geen investeringen.

40

6

40

9.265

-9.215

3. Mobiliteit Pijnacker-Nootdorp is een verkeersveilige gemeente, met goed bereikbare voorzieningen, efficiënt openbaar vervoer en waarin gebruik wordt gemaakt van schoon vervoer.

Algemene omschrijving Het programma Mobiliteit bestaat uit drie onderdelen: 1. Verkeer en wegen; 2. Parkeren; 3. Openbaar vervoer. Met de uitwerking van deze onderdelen werken we aan de voorwaarden om de mobiliteit van de huidige en toekomstige inwoners en bedrijven mogelijk te maken.

Wat willen we bereiken?

Doelstelling

Lokaal en regionaal sterk verbonden gericht op duurzame mobiliteit

Wat willen we bereiken

Verkeersveilige gemeente

Wat gaan we daarvoor doen 1. Infrastructuur duurzaam veilig (her)inrichten en stimuleren verkeersveilig gedrag

Een duurzaam bereikbare gemeente Toegankelijk en bruikbaar OV Keuze voor schoon vervoer

2. Stimuleren van duurzamere vormen van mobiliteit 3. Duurzaam en doelmatig beheren van de Openbare Ruimte 4. Samen met de MRDH werken aan de instandhouding van een dekkend netwerk aan ov-voorzieningen 5. Faciliteren van de keuze voor schoon vervoer

Mobiliteit is geen doel op zich, maar zorgt ervoor dat onze inwoners kunnen werken, wonen, leren, ontspannen en ontmoeten. Dat doen zij niet alleen binnen de gemeente, maar ook in de regio. Een uitgebreid netwerk aan voetpaden, fietspaden, autowegen en openbaar vervoersverbindingen in de gemeente maken deze activiteiten mogelijk. De raad streeft in het raadsakkoord 2022-2026 naar een gemeente die lokaal en regionaal sterk verbonden is en die daarbij gericht is op duurzame mobiliteit. Deze ambitie is in lijn met de Omgevingsvisie waarin het toekomstbeeld is geschetst dat de gemeente in 2050 lokaal en regionaal goed bereikbaar is. In deze visie is daarbij aangegeven dat de inzet gericht is op duurzame vervoersvormen, zoals lopen, fietsen en het openbaar vervoer. Deze vormen van vervoer dragen daarbij ook bij aan andere ambities van de gemeente, zoals de ambitie voor groen en een aantrekkelijke openbare ruimte. Inwoners en ondernemingen reizen ook naar het omliggend stedelijk gebied. We werken daarom in MRDHverband samen aan de duurzame bereikbaarheid van de regio. Daarbij ligt de focus ook op het stimuleren van fietsen en reizen met het openbaar vervoer.

41

Stand van zaken en vooruitblik Algemeen Het programma Mobiliteit richt zich op het verduurzamen van de bereikbaarheid. Het accent ligt op het gebruiken van schone vervoersmiddelen, zoals de fiets en het openbaar vervoer. De komende jaren werken we de ambities uit het Fietsplan voor de fiets uit in concrete projecten. Het gebruik van het openbaar vervoer stimuleren wij onder meer door aantrekkelijke stationsgebieden te realiseren. Eventuele maatregelen daarbij zijn een meer groene inrichting van het stationsgebied, verbetering van de fietsparkeervoorzieningen en de realisatie van een stationsgebouw met daarin bijvoorbeeld een koffieuitgiftepunt. In 2025 starten wij met het opstellen van het Omgevingsprogramma Duurzame Mobiliteit. Dit Omgevingsprogramma vormt de uitwerking van de Omgevingsvisie. Hierin wordt het mobiliteitsbeleid en de maatregelen voor onder meer verkeersveiligheid en parkeren opgenomen. De kosten voor het opstellen van dit Omgevingsprogramma worden in 2025 bij de kaderstellende notitie in beeld gebracht.

1. Verkeer en wegen Beheer Het onderhoud van de wegen en verhardingen, de civiele kunstwerken, de openbare verlichting en de verkeerslichten gebeurt planmatig op basis van beheerplannen. De uitvoering van de beheerplannen voor met name wegen, civiele kunstwerken, groen en spelen verloopt onder meer door capaciteitstekorten niet volgens planning. In 2024 zijn we in gesprek geweest met de raad over de beheeractiviteiten, de prioritering hiervan en de daarbij te hanteren criteria. Hiermee komen we in 2025 met een geactualiseerde planning van de uitvoering, inclusief de bijbehorende investeringen. We hebben daarmee in 2025 een eerste beeld van de noodzakelijke investeringen en de benodigde doorlooptijd waarmee we dit kunnen uitvoeren. Op basis van deze inzichten actualiseren we in 2025 het beheerplan wegen.

Auto Om zicht te houden op de verkeersdruk monitoren we het verkeer op de belangrijkste gemeentelijke wegen. Het aantal verkeersbewegingen is in 2023 weer bijna op het niveau van voor de coronapandemie. Er zijn in de tussentijd wel veel nieuwe woningen opgeleverd zoals in Ackerswoude en Tuindershof. De wegen kunnen de groei nog opvangen. Hoewel het soms druk is, zijn er geen structurele knelpunten op het wegennet. De verwachting is dat de capaciteit van de wegen voorlopig nog voldoende is om de verkeerstoename op te vangen. We willen echter een scherper beeld hebben van verkeersstromen na 2030 op basis van de toekomstige (woningbouw)ontwikkelingen in de vier voorziene woningbouwlocaties Dwarskade, Overgauw, Rijskade en Balijade en regionale ontwikkelingen. In de Omgevingsvisie is hier al verkennend onderzoek naar gedaan en zijn mogelijke knelpunten in beeld gebracht. We willen dit onderzoek actualiseren met de nieuwe hogere woningbouwambities zoals in het Dwarskadegebied en Overgauw. We starten hiermee in de 2e helft van 2024. Mochten hieruit knelpunten naar voren komen, dan onderzoeken we mogelijke oplossingen. De analyse en mogelijke oplossingen zijn onderdeel van het Omgevingsprogramma Duurzame Mobiliteit waar we in 2025 mee aan de slag gaan. Onze (hoofdwegen)wegenstructuur is op zichzelf in orde, maar we ervaren een knelpunt in het glastuinbouwgebied Pijnacker West.

Hier moet het vrachtverkeer gebruik maken van de Noordeindseweg en de Rijskade. Met een verlengde Komkommerweg hoeft het vrachtverkeer niet meer over deze wegen te rijden. In 2025 starten wij met de planologische procedure voor de realisatie van deze weg. In 2024 starten wij met de planvoorbereiding, waarna in 2025 de Hofweg gedeeltelijk wordt aangepast om de gemiddeld gereden snelheid naar beneden te brengen en de ervaren geluidsoverlast in de wijk ’s-Gravenhout terug te dringen.

Fiets Vele tienduizenden arbeidsplaatsen, meerdere dorps-en stadskernen en andere bestemmingen liggen binnen tien kilometer van onze gemeente. Dit is een flinke fietsafstand die mede dankzij de opkomst van de elektrische fiets voor veel meer mensen haalbaar is geworden. Met de acties uit het Fietsplan willen we het fietsen nog veiliger, sneller en toegankelijker maken in de gemeente. Onderdeel van het Fietsplan is de realisatie van twee

42

metropolitane fietsroutes, van Delft naar Rotterdam Alexander en van Den Haag naar Pijnacker. De raad heeft in 2024 besloten om de MFR Delft-Rotterdam Alexander aan te leggen. In 2024 vindt nadere afstemming plaats met de omgeving en belanghebbenden in het kader van het afgesproken participatietraject. In 2025 gaan de betrokken gemeenten verder met de uitwerking en realisatie van deze route. De verwachting is dat twee tracédelen medio 2026 zijn gerealiseerd. Het fietsecoduct over de A13 en het tracé achter de Ackersdijkseweg zijn naar verwachting in 2029 gereed. Voor de MFR Den Haag-Pijnacker worden nog verschillende opties voor een nieuwe fietsbrug over de Vliet ter hoogte van de bestaande Nieuwe Tolbrug onderzocht. Deze brug vormt een onmisbare schakel in de route. In het najaar van 2024 wordt duidelijk of er overeenstemming is tussen de gemeenten Den Haag, Rijswijk, Leidschendam-Voorburg en de provincie over de opties. Indien dit het geval is, worden de voorbereidingen voor deze route gecontinueerd. Het exacte tracé van de route binnen onze gemeente ligt nog niet vast. In 2025 wordt dit tracé nader bepaald en wordt aan de gemeenteraad een voorstel voorgelegd voor deze MFR.

Deelmobiliteit In het raadsakkoord is opgenomen dat er ook aandacht moet zijn voor deelmobiliteit. Op dit moment hebben we in de gemeente een aanbod aan deelscooters en deelauto's, waarvan goed gebruik wordt gemaakt. Onze inwoners gebruiken deelmobiliteit voornamelijk voor verplaatsingen naar de omliggende gemeenten. Het deelaanbod verschilt echter per gemeente, waardoor gebruikers belemmeringen ervaren bij het gebruik van deelmobiliteit over gemeentegrenzen. In 2024 zijn de mogelijkheden tot regionale samenwerking op verzoek van de gemeenten Delft, Den Haag, Rijswijk, Leidschendam-Voorburg, Zoetermeer en Pijnacker-Nootdorp onderzocht. In 2025 werken deze gemeenten deze samenwerking verder uit. Deelmobiliteit kan een bijdrage leveren aan de mobiliteitsbehoefte in de nieuwe woongebieden. Bij de woningbouwontwikkeling in Centrumlijn Noord willen we hiermee ervaring opdoen. Hier biedt de ontwikkelaar deelauto’s en (elektrische) deelfietsen aan de nieuwe bewoners voor een periode van tenminste 3 jaar. Het aanbod aan deelmobiliteit wordt opgeschaald naar behoefte en in lijn met de oplevering van de woonblokken in de wijk.

Een verkeersveilige gemeente We willen ervoor zorgen dat het verkeer veilig is en blijft. Daarom richten we onze woonwijken, woonerven en wegen volgens de duurzaam veilig-richtlijnen in. In 2023 waren er in Pijnacker-Nootdorp 232 geregistreerde verkeersongevallen, waarbij er 134 gewonden te betreuren waren. De meeste gewonden waren fietsers (56), bromfietsers (33) en e-fietsers (11). Van 22 personen is bekend dat zij bij een eenzijdig ongeval gewond raakten door bijvoorbeeld een val of aanrijding met een vast of los voorwerp. Het aantal verkeersongevallen met gewonden is ten opzichte van 2022 iets afgenomen. Met name onder (elektrische) fietsers van 70 jaar en ouder zijn veel minder gewonden (van 27 naar 10). Het aantal fietsgewonden in de leeftijd 50 tot 70 jaar is daarentegen toegenomen (van 19 naar 27). Daar is niet direct een verklaring voor. Aandacht voor verkeersveiligheid blijft daarmee van groot belang: • In 2024 hebben we de rotondecampagne gehouden. Hiermee stimuleren wij fietsers en automobilisten om rotondes op de juist manier te gebruiken. In 2025 wordt de campagne doorontwikkeld. Interactie tussen fietsers en automobilisten is hierbij een belangrijk thema. • In 2022 is onderzoek gedaan naar het verkeersveiliger maken van de Kerkweg en Veenweg in Nootdorp. Op basis van een nieuwe CROW-richtlijn werken we aan een inrichtingsplan voor deze weg.

De kosten voor de inrichting worden nu op € 1,4 mln. geschat. Op basis van een verder uitgewerkte raming, wordt in 2025 een inrichtings-en dekkingsvoorstel aan de raad voorgelegd. De maatregelen worden in 2025/2026 uitgevoerd. • In het voorjaar van 2025 wordt gestart met het verkeersveiliger maken van het kruispunt Vlielandseweg/ Nieuwkoopseweg/Katwijkerlaan. Ook wordt de Reesloot die aansluit op de Katwijkerlaan veiliger gemaakt voor fietsers. Met de aanleg van een nieuwe rijweg en fietspad wordt de verkeersveiligheid van de Katwijkerlaan verbeterd. Daarbij wordt ook de beschoeiing vervangen en de kade opgehoogd. Voor deze werkzaamheden wordt aan de raad bij de kadernota 2026 of bij de programmabegroting 2026 nog nadere voorstellen voorgelegd.

43

• De Emmastraat is oncomfortabel en voelt onveilig voor fietsers. We willen deze situatie verbeteren en starten in 2025 met de planvorming en het overleg met de betrokken bewoners en ondernemers. • Via het Regionaal Ondersteuningsbureau Verkeersveiligheid (ROV Zuid-Holland) stimuleren we scholen om gebruik te maken van verkeersveiligheidsprogramma’s zoals School op Seef, Totally Traffic en Verkeerslokaal. We faciliteren basisscholen bij het afnemen van verkeersexamens. En we stimuleren verkeersveilig gedrag van weggebruikers met verkeersveiligheidscampagnes langs de weg en in de media. Deze activiteiten continueren we in 2025.

Schoon vervoer Zuinige en stille elektrische auto’s leveren een belangrijke bijdrage aan schoner vervoer en daarmee aan duurzame mobiliteit. In de Laadvisie ‘Opgeladen naar 2030’ is beschreven hoe we in de periode tot 2025 een toegankelijk, betrouwbaar en veilig laadnetwerk realiseren voor elektrische voertuigen. Daartoe hebben we onder meer een concessie voor het plaatsen van laadpalen aan Equans gegeven. In 2025 wordt onder leiding van de gemeente Rotterdam gestart met de voorbereidingen voor een nieuwe concessie. In het voorjaar van 2024 zijn 22 nieuwe laadpalen geplaatst. In totaal staan er nu (juni 2024) 242 openbare laadpalen in de gemeente. De laadpalen worden geplaatst volgens het in 2020 vastgestelde locatieplan. Het aantal aanvragen is inmiddels zo groot dat dit locatieplan niet meer voldoet. In 2024/2025 maken we een nieuw locatieplan voor de laadpalen voor de komende vijf jaar.

P+R-parkeren als onderdeel van gebiedsontwikkelingen Heron en Centrumlijn De P+R-parkeerterreinen Nootdorp en Pijnacker-Zuid maken respectievelijk deel uit van de ontwikkeling van bedrijvenpark Heron en de woningbouwontwikkeling op de Centrumlijn. We streven een ketenaanpak na, waarbij reizigers op een snelle en toegankelijke manier de fiets of de auto met het openbaar vervoer moeten kunnen combineren. Aanvullende voorzieningen op het station kunnen daarbij de aantrekkelijkheid van de stationsgebieden - en daarmee het gebruik- versterken.

Heron De gemeente, RET en de MRDH willen het metrostation Nootdorp en het omliggend gebied opwaarderen. Daarbij wordt onder meer gedacht aan de realisatie van een stationsgebouw, opwaardering van de fietsparkeervoorzieningen en een meer groene inrichting van het stationsgebied. De RET is gestart met de voorbereidingen om de frequentieverhoging van de E-lijn in 2030 mogelijk te maken. In dat kader gaan we in 2025 met de MRDH in gesprek over de gewenste kwaliteitsslag in dit gebied.

Centrumlijn In juni 2022 is de aanbesteding van de ontwikkeling en realisatie van ruim 300 woningen en een mobilityhub in Centrumlijn Noord afgerond. De bouw van deze hub start in 2024 en wordt medio 2025 opgeleverd. De hub biedt ruimte voor het stallen van 500 fietsen, bakfietsen en scooters. Er is ruimte gereserveerd om uiteindelijk 850 fietsen te kunnen stallen als die behoefte ontstaat. Daarnaast worden de parkeerplekken in de hub door zowel bewoners als ov-gebruikers gebruikt. De woongebouwen beschikken over inpandige fietsenstallingen voor de bewoners.

2. Parkeren

In het raadsakkoord is opdracht gegeven om het parkeerbeleid te actualiseren. In maart 2023 heeft de raad de startnotitie ‘actualisatie parkeerbeleid’ vastgesteld. In 2024 zijn de meningen van bewoners, ondernemers, projectontwikkelaars en corporaties over parkeren in de gemeente gepeild. De parkeervisie wordt naar verwachting in 2024 door de raad vastgesteld en vrijgegeven voor de inspraak. Nadat de inspraakprocedure voor de parkeervisie is afgerond, wordt in 2025 de nota parkeernormen opgesteld en aan de raad ter vaststelling aangeboden.

3. Openbaar vervoer

De MRDH heeft in 2023/2024 nieuwe financiële afspraken gemaakt met de HTM, RET en EBS. Hiermee is het ondersteuningsprogramma om de financiële gevolgen van de coronacrisis op te vangen afgesloten. De MRDH en de RET zijn gestart met de voorbereidingen om de frequentieverhoging van de E-lijn in 2030 te realiseren. In 2025 gaan we met de projectorganisatie in overleg om afspraken te maken over de uitvoering van

44

de werkzaamheden, ook in relatie tot de aanpak van stationsgebieden Pijnacker Zuid en Nootdorp. De MRDH streeft ernaar om hiervoor een Bestuurlijke Overeenkomst (BOK) af te sluiten.

45

46

Wat gaan we daarvoor doen? Rol

Activiteit

1. Infrastructuur Uitvoeren projectenagenda verkeersveiligheid duurzaam veilig (her)inrichten en stimuleren Uitvoeren verkeersveiligheidsacties Fietsplan ' verkeersveilig gedrag Gelukkig op de Fiets'

Taakveld

Resultaat

Verkeer en Wegen

Onder meer: • •

Opstellen Omgevingsprogramma Duurzame mobiliteit • •

•

2.Stimuleren van duurzamere vormen van mobiliteit

Uitvoeren Fietsplan 'Gelukkig op de Fiets'

Verkeer en wegen

Uitvoering verkeersveiligheidsplan voor de Kerkweg en Veenweg in Nootdorp. Verbetering verkeersveiligheid kruispuntenKatwijkerlaan/ Nieuwkoopseweg en Katwijkerlaan/ Reesloot Planologische procedure Verlengde Komkomerweg Start planvorming voor herinrichting Emmastraat ((tussen de Van Brachtstraat en het Oranjeplein) Kaderstelllende notitie voor Omgevingsprogramma Duurzame Mobiliteit (waaronder analyse toekomstige verkeersstromen)

Onder meer: • •

Uitwerking metropolitane fietsroutes Raadsvoorstel MFR Den Haag-Pijnacker

Uitwerken MRDH-Handreiking' Ketenmobiliteit op OV-knooppunten' '

Openbaar Vervoer

•

Inrichtingsplannen stationsgebieden Nootdorp en Pijnacker-Zuid bij ontwikkeling bedrijvenpark Heron en woningbouw Centrumlijn

Herijken parkerbeleid

Parkeren

• •

Parkeervisie Nota parkeernormen

Faciliteren deelmobiliteit

Verkeer en Wegen

•

Uitgewerkt deelmobiliteitbeleid in regionaal verband

3. Duurzaam en doelmatig beheren van de Openbare Ruimte

Uitvoeren van het beheer op basis van de Verkeer en Wegen Beheerplannen voor wegen, civiele kunstwerken en openbare verlichting &verkeersregelinstallaties.

•

Uitgevoerd beheer op basis van de Beheerplannen Actualisatie Beheerplan Wegen

4. Samen met de MRDH werken aan de instandhouding van een dekkend netwerk aan ovvoorzieningen

Deelnemen aan de gemeentschappelijke regeling MRDH

Openbaar Vervoer

• •

5. Faciliteren van de kezue voor schoon vervoer

Uitvoeren Laadvisie ' Opgeladen naar 2030'

Verkeer en Wegen

•

•

Bestuursovereenkomst metronet Deelname aan MRDH-project voor uitbreiding van metro-capaciteit E-lijn richting Den Haag Voorstel voor weekendmetro

• •

Faciliteren plaatsing van laadpalen Locatieplan laadpalen

Toelichting Algemeen

In de Omgevingsvisie is als ambitie opgenomen dat de gemeente ook in 2050 lokaal en regionaal goed bereikbaar is. Dit doen we door in te zetten op duurzame vervoersvormen: lopen, fietsen en het openbaar vervoer. In 2025 starten we met het opstellen van het omgevingsprogramma Duurzame Mobiliteit, waarin we uitwerking geven aan de Omgevingsvisie. Onderdeel van het omgevingsprogramma is een analyse van de verkeersstromen na 2030 op basis van onze toekomstige (woningbouw) ontwikkelingen en de regionale ontwikkelingen.

1. Infrastructuur duurzaam veilig (her)inrichten en stimuleren verkeersveilig gedrag In 2025 werken we met de aanpak van de Kerkweg/Veenweg, de Emmastraat en het kruispunt Vlielandseweg/ Nieuwkoopseweg/Katwijkerlaan aan het verkeersveiliger maken van de infrastructuur. Het is daarnaast van belang om ook aandacht te besteden aan verkeersveilig gedrag. In 2025 gaan we daarom de rotondecampagne verder ontwikkelen. Interactie tussen fietsers en automobilisten is hierbij een belangrijk thema

2.Stimuleren van duurzamere vormen van mobiliteit De gemeente stimuleert lopen, fietsen en het reizen met het openbaar vervoer. In 2025 gaan we hiervoor verder met de uitwerking van de metropolitane fietsroutes. Voor het openbaar vervoer kijken we samen met de RET en de MRDH naar de mogelijkheden om de kwaliteit van de metrostations Nootdorp en Pijnacker-Zuid te verbeteren.

47

3. Duurzaam en doelmatig beheren van de Openbare Ruimte In de beheerplannen worden de onderhoudsactiviteiten voor onder de wegen, de civiele kunstwerken en de openbare verlichting & verkeerslichten opgenomen. Het onderhoud aan met name de wegen, de civiele kunstwerken, het groen en de speelvoorzieningen verloopt niet volgens planning. Nadat we in 2024 over deze problematiek met de raad in gesprek zijn geweest, actualiseren we in 2025 het beheerplan wegen en betrekken daarbij de opgehaalde beelden.

4. Samen met de MRDH werken aan de instandhouding van een dekkend netwerk aan ovvoorzieningen Met metrolijn E, tramlijn 15, diverse buslijnen en de buurtbus heeft de gemeente een dekkend netwerk aan openbaar vervoersvoorzieningen. Met de voor 2030 voorziene frequentieverhoging van de E-lijn worden de ov-voorzieningen verder verbeterd. We gaan in 2025 hierover afspraken maken met de MRDH en de RET en betrekken daarbij ook de gewenste kwaliteitsverbetering van de stationsomgevingen Nootdorp en Pijnacker-Zuid.

5.Faciliteren van de keuze voor schoon vervoer We faciliteren de elektrische auto door het plaatsen van laadpalen in het openbaar gebied. Dit plaatsen gebeurt op basis van een locatieplan. In 2024/2025 maken we een nieuw locatieplan voor de komende vijf jaar.

Wat mag het kosten? Mobiliteit (bedragen x €1.000)

Rekening 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Baten

5.633

829

746

566

525

565

Lasten

-11.586

-7.691

-8.100

-8.161

-8.303

-8.545

Totaal Mobiliteit

-5.954

-6.863

-7.354

-7.595

-7.779

-7.980

Rekening 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

-7.257

-7.677

-8.060

-8.142

-8.284

-8.526

-32

-15

-40

-19

-19

-19

-7.289

-7.691

-8.100

-8.161

-8.303

-8.545

210 - Verkeer en vervoer

654

216

217

217

217

217

Totaal Baten per Taakveld

654

216

217

217

217

217

-6.635

-7.475

-7.883

-7.944

-8.086

-8.328

210 - Verkeer en vervoer

-4.297

0

0

0

0

0

Totaal Toevoegingen aan reserves

-4.297

0

0

0

0

0

210 - Verkeer en vervoer

4.978

612

528

349

308

348

Totaal Onttrekkingen aan reserves

4.978

612

528

349

308

348

681

612

528

349

308

348

-5.954

-6.863

-7.354

-7.595

-7.779

-7.980

Baten

Lasten

30

-30

Specificatie van de lasten en baten per product Mobiliteit (bedragen x €1.000) Lasten per Taakveld 210 - Verkeer en vervoer 220 - Parkeren Totaal Lasten per Taakveld Baten per Taakveld

Totaal saldo van baten en lasten Toevoegingen aan reserves

Onttrekkingen aan reserves

Toevoegingen en onttrekkingen reserves Resultaat

Analyse afwijkingen - begroting 2025 t.o.v. 2024 03 Mobiliteit (bedragen × € 1.000) 210 Verkeer en vervoer Kapitaallasten: De hogere kapitaallasten worden veroorzaakt door de geactualiseerde staat van activa en investeringsplanning. De afschrijvingslasten worden gedekt uit een bestemmingsreserve. Voor een overzicht van de investeringsplanning wordt verwezen naar bijlage 1 bij deze begroting.

48

03 Mobiliteit (bedragen × € 1.000)

Baten

Lasten

Kapitaallasten: De hogere kapitaallasten worden veroorzaakt door de geactualiseerde staat van activa en investeringsplanning. Voor een overzicht van de investeringsplanning wordt verwezen naar bijlage 1 bij deze begroting.

-

-313

Kapitaallasten: Vanaf 2023 is de onderuitputting van de investeringsplanning een continue aandachtspunt. In de voorliggende begroting is hierin een nieuwe stap gezet. Door middel van een stelpost zijn de kapitaallasten voor met name automatisering en openbare ruimte realistischer begroot. De invulling wordt in de periode tot de Begroting 2026 uitgewerkt.

-

102

Mutaties reserves: De inzet van de bestemmingsreserve reserve degeneratie ten behoeve herstel van bestrating neemt in 2025 af ten opzichte van 2024.

-70

-

-

-159

-43

17

Urentoerekening: Als gevolg van een herverdeling van de uren een hogere urentoerekening aan het taakveld Verkeer en vervoer. De herverdeling van de toegerekende uren heeft per saldo geen effect op het begrotingsresultaat. Overig 220 Parkeren Overig Totaal 03 Mobiliteit

-

-25

-83

-409

Investeringen Vanaf de Jaarrekening 2022 is de voortgang van de investeringsplanning een continu punt van aandacht. Er worden door de organisatie stappen gezet om deze te verbeteren. In de voorliggende begroting is hierin een nieuwe stap gezet. De kapitaallasten voor met name automatisering en openbare ruimte zijn realistischer begroot. Het financiele gevolg voor de begroting is in bovenstaande tabel weergegeven. Mobiliteit (bedragen in €)

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

250.000

0

0

0

0

138.000

0

0

216.000

0

0

0

707063 MFR Bakkerenlaan-Brasserskade (2024)

0

255.000

0

0

707064 MFR Fietsbrug A13-Dubbeldankpad (2024)

0

0

66.000

0

707065 MFR Dubbeldankpad-Ackersdijkseweg (2024)

0

45.000

0

0

707114 BHP Wegen 22-25 Fietspad Delftsestraatweg (2022)

50.000

200.000

0

0

707115 BHP Wegen 22-25 Koningshof fase 8 (2022)

700.000

0

0

0

707117 BHP Wegen 22-25 Oranjeplein (2022)

400.000

50.000

0

0

707118 BHP Wegen 22-25 Emmastraat (2023)

600.000

250.000

0

0

0

0

0

5.200.000

707004 BHP wegen 17-20: fietspaden/wegen op kades (2020) 707008 Vervangen brug Reesloot/Katwijkerlaan (2021) 707062 MFR Hazepadbrug (2022)

707119 BHP Wegen 22-25 Klapwijk (2023) 707120 BHP Wegen 22-25 Nieuwkoopseweg (2023)

Begroting 2025

450.000

0

0

0

707121 BHP Wegen 22-25 Klapwijk (2024)

2.000.000

0

0

0

707123 BHP Wegen 22-25 Klapwijk (2025)

3.300.000

400.000

0

0

707124 BHP Wegen 22-25 Klapwijk (2026)

0

1.300.000

800.000

0

707125 BHP Wegen 22-25 Klapwijk (2027)

0

0

1.600.000

600.000 1.500.000

707126 BHP Wegen 22-25 Oude Leedeweg (2028)

50.000

50.000

1.400.000

707127 BHP Wegen 22-25 Rotonde Nobellaan (2028)

0

0

0

750.000

707128 BHP Wegen 22-25 Noordweg/Oudeweg (2028)

0

0

0

1.500.000

707129 BHP Wegen 22-25 Tuindersweg (2028)

0

0

0

300.000

102.215

184.430

266.645

533.290

707135 Aanleg MFR - deel 10 Subsidie (2031)

0

-72.240

-288.960

0

707136 Aanleg MFR - deel 10 Bouwrijpmaken (2031)

21.902

60.204

248.788

227.397

707139 Aanleg MFR - deel 11 Subsidie (2031

-103.950

-103.950

0

0

707140 Aanleg MFR - deel 11 Bouwrijpmaken (2031)

193.696

76.738

0

0

707143 Aanleg MFR - deel 12 Subsidie (2031)

-300.650

-300.650

0

0

707145 Aanleg MFR - deel 12 Bouwrijpmaken (2031)

578.048

225.364

0

0

1.400.000

0

0

0

93.154

0

0

0

707132 Aanleg MFR - deel 9 Bouwrijpmaken (2024)

707150 Herinrichting Kerkweg (2025) 707508 Herinrichting Raadhuisplein (2019)

49

Mobiliteit (bedragen in €)

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

707564 BHP CKW 23-26 Betonnen brug Nieuwkoopseweg (2023)

160.000

0

0

0

707570 BPH CKW 23-26 Betonnen brug Noordeindseweg (2024)

105.000

0

0

0

707571 BHP CKW 23-26 Betonnen brug Keulseweg (2024)

105.000

0

0

0

707572 BHP CKW 23-26 Houten brug Wagenmaker (2025)

66.360

66.360

0

0

0

130.083

130.083

0

707584 BPH OV 23-26 Armaturen Klapwijk (2024)

120.000

0

0

0

707586 BHP OV 23-26 Armaturen WC de Parade (2024)

350.000

0

0

0

707587 BHP OV 23-26 Lichtmasten Klapwijk (2024)

325.000

0

0

0

707588 BHP OV 23-26 Lichtmasten WC de Parade (2024)

60.000

0

0

0

707590 BHP OV 23-26 Armaturen Klapwijk (2025)

40.000

40.000

0

0

707591 BHP OV 23-26 Armaturen Oude Delfgauw (2025)

150.000

0

0

0

707594 BHP OV 23-26 Lichtmasten Klapwijk (2025)

162.500

162.500

0

0

707595 BHP OV 23-26 Lichtmasten Oude Delfgauw (2025)

40.000

0

0

0

707596 BHP OV 23-26 Verkeerspollers Raadhuisplein (2025)

87.500

87.500

0

0

707597 BHP OV 23-26 Armaturen buitengebied (2026)

433.750

0

0

0

0

40.000

40.000

0

403.125

0

0

0

707601 BHP OV 23-26 Lichtmasten Klapwijk (2026)

0

162.500

162.500

0

707602 BPH OV 23-26 Vervanging lichtmasten (2027)

0

0

110.000

110.000

707604 BHP OV 23-26Verkeersregelinst.Delftsestr.(2027)

0

0

100.000

100.000

707605 BHP OV 23-26 Verkeersregelin.Hofweg (2027)

0

0

100.000

100.000

707606 BHP OV 19-22: Masten & Netwerk Koningshof (2023)

100.000

0

0

0

707611 BHP CKW 23-26: vervangingskosten 2027-2030 (2027)

0

0

498.925

0

707612 BHP CKW 23-26: vervangingskosten 2027-2030 (2028)

0

0

0

498.925

707613 BHP OV 23-26 stroomkasten nobellaan markt (2028)

0

0

0

90.000

707614 BHP OV 23-26 Lichtm.en Netwerk vanaf 2027 (2028)

0

0

0

220.000

709502 DGW: uitbreiding parkeerterrein 80ppl (2019)

58.404

0

0

0

710006 Damwand zuidzijde Katwijkerlaan (2018)

772.987

0

0

0

734000 Herstructurering Katwijkerlaan fase 1 (2021)

500.000

0

0

0

734001 Herstructurering Katwijkerlaan fase 2 (2024)

500.000

4.333.333

2.166.667

0

1.000.000

1.034.900

0

0

754156 Aanl.aansluitingsweg rotonde Delfsestr/Komk.(2023)

375.000

761.200

400.000

0

754157 Aanschaf woningen Verl.Komkommerweg (2023)

600.000

0

0

0

16.515.041

9.576.272

7.800.648

11.729.612

707573 BHP CKW 23-26 26 steigers in Nootdorp (2026)

707598 BHP OV 23-26 Armaturen Klapwijk (2026) 707599 BHP OV 23-26 Armaturen Pijnacker-centrum (2026)

754155 Aansch. gronden en kassen Verl. Komkommerweg(2023)

Totaal Mobiliteit

50

4. Groen en recreatie Pijnacker-Nootdorp is een aantrekkelijke gemeente met veel onderscheidend groen, zowel in de kernen als in het buitengebied. Samen vormen deze gebieden een natuurnetwerk dat verbonden is met een regionaal geheel van groengebieden zoals het ‘Regiopark Buytenhout’ en het ‘Bijzonder Provinciaal Landschap Midden-Delfland’.

Algemene omschrijving Het programma Groen, Water en Recreatie bestaat uit drie onderdelen: 1. Het ontwikkelen, beheren en onderhouden van openbaar groen, speelvoorzieningen, water en oevers; 2. Natuur(bescherming); 3. Recreatieve voorzieningen.

Wat willen we Bereiken?

Doelstelling

Onderscheidend groen in en om de kernen, aantrekkelijk voor mens en dier

Wat willen we bereiken

Behoud en ontwikkeling van onderscheidend groen in de kernen, met biodiversiteit, aantrekkelijk voor mens en dier Behoud en ontwikkeling van een onderscheidend landschap in het buitengebied, met natuur en recreatie, aantrekkelijk voor mens en dier Het ontwikkelen van een klimaatbestendige gemeente, om de gevolgen van de klimaatveranderingen (hitte, droogte, wateroverlast) te ondervangen

Wat gaan we daarvoor doen 1. Het uitvoeren van regulier beheer en onderhoud voor het dagelijks beheer en onderhoud van groen, water, oevers en speelvoorzieningen in de openbare ruimte 2. Het opstellen en uitvoeren van beleid en maatregelen ter bevordering van de biodiversiteit en dierenwelzijn 3. Het opstellen en uitvoeren van beleid en maatregelen ter bevordering van ontmoeten, recreëren, bewegen en spelen in de kernen 4. Het opstellen en uitvoeren van beleid en maatregelen ter bevordering van natuur en landschap, en recreëren in het buitengebied 5. Het opstellen en uitvoeren van maatregelen om de gevolgen van klimaatverandering te ondervangen

Openbaar groen in de kernen Het groen in en om de kernen heeft een belangrijke functie voor flora en fauna, de natuur, recreatie en onze economie. Binnen de kernen is de gemeente verantwoordelijk voor het beheer en onderhoud van het openbaar groen. Het beschermen van zeldzame soorten planten en dieren, en het beperken van de overlast van niet inheemse invasieve soorten planten en dieren, is onderdeel van dit beheer. Het reguliere onderhoud leggen we vast in een onderhoudsplan, dat elke vier jaar wordt geactualiseerd. Onze plannen voor het behouden en ontwikkelen van de kwaliteit van het openbaar groen leggen we vast in het Omgevingsprogramma 'Groen in en om de Kernen'.

51

Speelvoorzieningen Het openbaar groen heeft een positief effect op de gezondheid van de mens. Het maakt de omgeving aantrekkelijk en levendig en brengt mensen in beweging. Voldoende ontmoetingsplekken, speelvoorzieningen, buitenfitness, en wandel-, fiets, en ruiterpaden zorgen voor aantrekkelijk en toegankelijk openbaar groen.

Water en oevers, (inclusief klimaatbestendig) Door de klimaatverandering is het beperken van de gevolgen van extreme weersomstandigheden noodzakelijk. De weersomstandigheden veranderen en worden steeds extremer: extreme hitte, regenval en wateroverlast en langdurige droogte komen steeds vaker voor. Het beleid en de maatregelen zijn vastgelegd in het Programma Water en Klimaat.

Natuur(bescherming) Door de variatie aan leefgebieden levert het groen in en om de kernen een grote bijdrage aan de biodiversiteit. Veel verschillende soorten planten en dieren zorgen voor een grotere veerkracht van de natuur. Daarnaast heeft de natuur een positief effect op de gezondheid van de mens. Centraal staat het lokale natuurnetwerk van leefgebieden en ecologische verbindingszones. Delen hiervan zijn ook onderdeel van het Natuurnetwerk Nederland (NNN).

Dierenwelzijn Er zijn nieuwe overeenkomsten gesloten met de dierenambulance en met vogelopvang De Wulp voor de periode 2023-2026. Herijking van dierenwelzijnsbeleid wordt meegenomen bij het Omgevingsprogramma Groen in en rond de Kernen.

Recreatieve voorzieningen Het verbeteren van de recreatiemogelijkheden voor onze inwoners is een opgave in ons groene buitengebied. Hierbij moet het recreatieve gebruik in balans zijn met de natuur, het milieu en het cultuurhistorisch waardevolle landschap van droogmakerijen en veenweidepolders. De landbouwbedrijven hebben als eigenaar, gebruiker en/of beheerder een belangrijke rol bij de instandhouding van dit landschap. De realisatie van het weidevogelkerngebied in de Zuidpolder van Delfgauw speelt hierbij een belangrijke rol. Overheid, ondernemers, terreinbeheerders en recreanten zorgen samen voor een aantrekkelijke groene omgeving, waar natuur en recreatie elkaar versterken. Hierbij zien wij twee hoofdgebieden met een eigen karakter: Buytenhout (De Balij-Bieslandsebos, Dobbeplas), en het Bijzonder Provinciaal Landschap Midden-Delfland (Oude Leedegebied, Ruyven, Ackerdijkse Plassen, Groenzoom).

Regionaal groengebied Het groene buitengebied is een kwaliteit, waarmee onze gemeente zich onderscheidt. Het is belangrijk voor het woon- en leefmilieu van onze inwoners en de omliggende regio. Ons buitengebied levert een bijzondere bijdrage aan het vestigingsklimaat van de regio. Om dat te kunnen blijven doen is een bijdrage van zowel de regio als de provincie nodig. Daarmee kunnen we het recreatief aanbod uitbreiden en recreatieve en ecologische verbindingen maken, die nu nog ontbreken. Ook houden we hiermee het waardevolle landschap in stand, als drager voor natuur en recreatie.

Stand van zaken en vooruitblik 1. Het ontwikkelen, beheren en onderhouden van openbaar groen, speelvoorzieningen, water en oevers.

Binnen de kernen ligt ongeveer 188 hectare openbaar groen (2021). Wij beheren dit groen. De hoeveelheid openbaar groen neemt geleidelijk toe door ontwikkeling van nieuwe wijken in onze gemeente. Per inwoner is er in de kernen ongeveer 32 m2 openbaar groen beschikbaar. Hiervan is ongeveer twintig procent ingericht als sieren bosplantsoen, bestaat ongeveer dertig procent uit gazon en wordt de rest beheerd als extensief of ecologisch gras. Het openbaar groen zorgt voor mooie en leefbare wijken. In onze Omgevingsvisie staat dat een gevarieerde en kwalitatief hoogwaardige groeninrichting bijdraagt aan bewegen en ontmoeten van onze inwoners, aan de biodiversiteit, en aan weerbaar zijn tegen klimaatverandering.

52

Het onderhoud van het openbaar groen, de speelvoorzieningen en de waterwegen gebeurt planmatig op basis van beheerplannen. De uitvoering van de beheerplannen voor met name wegen, civiele kunstwerken, groen en spelen verloopt onder meer door capaciteitstekorten niet volgens planning. In 2024 zijn we in gesprek geweest met de raad over de beheeractiviteiten, de prioritering hiervan en de daarbij te hanteren criteria. Hiermee komen we in 2025 met een geactualiseerde planning van de uitvoering, inclusief de bijbehorende investeringen. We hebben daarmee in 2025 een eerste beeld van de noodzakelijke investeringen en de benodigde doorlooptijd waarmee we dit kunnen uitvoeren.

Waardering Leefomgeving

Rapportscore

9 8 7 6 2015

2017

2019

2021

2023

Totaaloordeel Groenvoorzieningen Speelvoorzieningen

De Leefbaarheidsmonitor laat vanaf 2009 een stijgende waardering zien van de inwoners van onze gemeente voor hun woon- en leefomgeving (zie zaaksysteem, nr. 1460430). Dat geldt specifiek ook voor het aanbod en het onderhoud van de speelvoorzieningen en de groenvoorzieningen. De laatste jaren is de waardering verder gestegen. De volgende Leefbaarheidsmonitor is in 2025.

Water en klimaatbestendig De komende jaren werken we eraan dat water wordt vastgehouden waar het valt. Neerslag valt niet alleen in het openbare gebied, maar ook op de gronden van inwoners en bedrijven. Het is daarom belangrijk om samen op te trekken. Het Programma Water en Klimaat 2021-2024 is een gezamenlijk beleidsplan met het Hoogheemraadschap van Delfland, inclusief uitvoeringsprogramma. In 2024 hebben wij informatiebijeenkomsten gehouden over het vergroenen van wijken. In de tweede helft van 2024 voerden we vergroening ook uit in enkele versteende wijken. Daarnaast heeft de gemeente in 2024 voor het eerst meegedaan aan het project NK Tegelwippen, met diverse inzamelacties. In 2025 stellen we het nieuwe omgevingsprogramma Klimaatbestendige gemeente op. Hierin verwerken we de resultaten van de uitgevoerde stresstesten zoals voor hittestress en wateroverlast. In 2025 voeren we nog enkele maatregelen uit van het Programma Water en Klimaat 2021-2024, waaronder de uitvoering van de communicatiekalender ‘Groen, Water en Klimaat’.

2. Natuur(bescherming)

In 2024 actualiseren we de nota 'Natuur op de Kaart' met het Omgevingsprogramma Groen in en om de Kernen. Hierin bepalen wij welke maatregelen wij nemen vanaf 2025. De verwachting is dat het ontwerp Omgevingsprogramma eind 2024 ter besluitvorming aan de raad wordt voorgelegd. In het geval dat voor de uitvoering van dit omgevingsprogramma extra financiële middelen nodig zijn, dan wordt dit afgewogen bij de Kadernota 2026.

Weidevogelkerngebied Zuidpolder van Delfgauw In het buitengebied levert de realisatie van het Weidevogelkerngebied Zuidpolder van Delfgauw een belangrijke bijdrage aan de natuur in onze gemeente. Hiervoor zijn al de nodige stappen gezet, waaronder een ruilverkaveling zodat een aaneengesloten gebied is ontstaan. Het project voeren we uit met de provincie Zuid-Holland, Staatsbosbeheer en het Hoogheemraadschap van Delfland. In het najaar van 2024 is de uitvoering van de inrichtingsmaatregelen gestart. De werkzaamheden worden in het eerste kwartaal van 2025

53

afgerond. Voor het beheer zijn in 2024 pachtovereenkomsten gesloten voor weidevogelbeheer. In 2025 worden meerjarige afspraken over de pacht en het beheer gemaakt.

Dierenwelzijn In 2024 actualiseren wij het beleid Dierenwelzijn waarbij dit herkenbaar een plek krijgt in het Omgevingsprogramma Groen in en om de Kernen. Hierin bepalen wij welke maatregelen wij nemen vanaf 2025. Verder is in 2024 een ganzenbeheerplan opgesteld voor de aanpak van de overlast door vooral uitheemse ganzensoorten.

3. Recreatieve voorzieningen

Om de kernen ligt ruim 2.200 hectare buitengebied. Dat is ruim meer dan de helft van het totale gemeentelijk grondgebied. Daarvan is ongeveer 1.030 hectare natuur- en recreatiegebied. Dat is ruim 26% van het grondgebied van onze gemeente (bron: CBS). Dit geeft onze inwoners, en die van omliggende gemeenten, veel mogelijkheden om te bewegen in de groene ruimte. We willen de recreatieve mogelijkheden verder vergroten, in balans met natuur en landschap.

Recreatieve voorzieningen groene buitengebied In 2024 hebben wij verder gewerkt aan de afronding van het project de Groenzoom. In 2023 is gefaseerd begonnen met de recreatieve verbinding Groenzoom-Balij (deel Reesloot tot Katwijkerlaan). In het 3e kwartaal van 2024 is de aannemer begonnen met de voorbelasting van het fietspad Molenlaan, het graven van de watergang en de benodigde aanpassingen van de diverse kabels en leidingen. Hierna volgt het aanleggen van het fietspad, de benodigde aanpassingen bij de Molenlaan en het aanbrengen van de groeninrichting. Deze projecten lopen door in 2025. Daarnaast is in 2024 de toiletvoorziening bij de Dobbeplas vernieuwd. Verder heeft Staatsbosbeheer in 2024 de Ontwikkelagenda Balij-Bieslandsebos afgerond. Deze agenda geeft de aanpak om de recreatieve waarde en de natuurkwaliteit van De Balij-Bieslandsebos en de Dobbeplas te vergroten. Het bevat korte en lange termijn maatregelen. Dit is meegenomen als input voor het Omgevingsprogramma Groen in en om de Kernen.

Beheerverantwoordelijkheid groene buitengebied In het groene buitengebied werken wij samen met partners zoals Staatsbosbeheer, het Hoogheemraadschap van Delfland en de provincie Zuid-Holland. Onze gemeente is verantwoordelijk voor het beheer van de Dobbeplas, het Wandelbos Laakweg, en het natuurgebied de Groene Keijzer. Staatsbosbeheer voert het beheer van deze gebieden uit volgens de samenwerkingsovereenkomst die wij met hen gesloten hebben. Van de provincie krijgen wij een jaarlijkse bijdrage voor het beheer van de Dobbeplas. De PZH heeft aangekondigd dat er vanaf 2026 een meer uniforme regeling komt voor alle recreatiegebieden in Zuid-Holland. Wij verwachten hierdoor aanzienlijk minder subsidie te ontvangen voor de Dobbeplas. In 2025 brengt Staatsbosbeheer in beeld wat de gevolgen hiervan zijn. Recreatiegebied Ruyven beheren wij zelf. Daarnaast zijn wij eigenaar van een deel van het weidevogelkerngebied in de Zuidpolder van Delfgauw. Het beheer hiervan verloopt via pachtcontracten aan agrariërs. Samen met de gemeente Lansingerland zijn we ook verantwoordelijk voor het beheer van de Groenzoom. Hiervoor zijn beheerplannen gemaakt en afspraken met de Beheercombinatie Groenzoom. Voor de ontwikkelingen in de Groenzoom onderhouden wij contact met het Gebruikersplatform Groenzoom.

Wat gaan we daarvoor doen? Rol

Activiteit

Taakveld

Resultaat

1. Het uitvoeren van regulier Uitvoeren van het regulier Onderhoudsplan Groen in Openbaar groen en speelvoorzieningen Uitgevoerd onderhoud groen, water, oevers en beheer en onderhoud van de Kernen speelvoorzieningen in de openbare ruimte groen, water, oevers en speelvoorzieningen in de openbare ruimte. 2. Het opstellen en Uitvoeren Omgevingsprogramma Groen in en om uitvoeren van beleid en de Kernen maatregelen ter bevordering

54

Openbaar groen en speelvoorzieningen Omgevingsprogramma Groen in en om de Kernen in uitvoering Natuur(bescherming)

Rol van de biodiversiteit en dierenwelzijn

Activiteit

Taakveld

Resultaat

3. Het opstellen en Realiseren project Weidevogelkerngebied uitvoeren van beleid en Zuidpolder van Delfgauw maatregelen ter bevordering van ontmoeten, recreëren, bewegenen spelen in de kernen

Natuur(bescherming)

Gerealiseerd Weidevogelkerngebied Zuidpolder van Delfgauw van minimaal 110 hectare

4. Het opstellen en uitvoeren Realiseren ecologische en recreatieve van beleid en maatregelen verbinding Groen-Zoom-De Balij (onderdeel van ter bevordering van natuur reconstructie Reesloot-Katwijkerlaan) en landschap, en recreëren in het buitengebied

Natuur(bescherming)

Gerealiseerde ecologische en recreatieve verbinding Groenzoom-De Balij

5. Het opstellen en uitvoeren van maatregelen om de gevolgen van klimaatverandering te ondervangen

Realiseren recreatieve verbinding GroenzoomMolenlaan

Recreatieve voorzieningen

Gerealiseerde recreatieve verbinding GroenzoomMolenlaan

Opstellen en uitvoeren Omgevingsprogramma Klimaatbestendige gemeente

Water en oevers (inclusief klimaatbestendig)

Omgevingsprogramma Klimaatbestendige gemeente in uitvoering

Recreatieve voorzieningen

Toelichting 1. Het uitvoeren van regulier beheer en onderhoud van groen, water, oevers en speelvoorzieningen in de openbare ruimte. Onderhoudsplan Groen in de Kernen Voor de uitvoering van het onderhoud van het openbaar groen in de kernen is het Technisch beheerplan openbaar groen 2023-2026 leidend. Voor de openbare speelvoorzieningen is dat het Beheerplan Spelen 2023-2026.

Omgevingsprogramma Groen in en om de Kernen Het Omgevingsprogramma Groen in en om de Kernen is het nieuwe beleidskader voor natuur, recreatie, landschap openbaar groen en dierenwelzijn in Pijnacker-Nootdorp. Het Omgevingsprogramma is één van de kerninstrumenten in de omgevingswet. Het Omgevingsprogramma werkt de doelen en ambities uit van de Omgevingsvisie Pijnacker-Nootdorp 2050. Dit beleidsdocument bevat naast uitvoeringsmaatregelen ook kaders voor beheer en gebiedsontwikkeling, en geeft input voor het omgevingsplan. Hierin bepalen wij welke maatregelen wij nemen vanaf 2025. De verwachting is dat het ontwerp Omgevingsprogramma eind 2024 ter besluitvorming aan het college wordt voorgelegd. Daarvoor heeft de raad in het vierde kwartaal 2024 de gelegenheid om dit ontwerp te bespreken.

2. Het opstellen en uitvoeren van beleid en maatregelen, ter bevordering van de biodiversiteit en dierenwelzijn. Biodiversiteit De beleidsnota Natuur op de Kaart (2018) is met het Omgevingsprogramma Groen in en om de Kernen in 2024 geactualiseerd. Hierin nemen we de maatregelen op vanaf 2025. Het beschermen en versterken van het gemeentelijk natuurnetwerk is een belangrijk onderdeel hiervan. Dit helpt mee aan een hogere biodiversiteit en belevingswaarde.

Weidevogelkerngebied Zuidpolder van Delfgauw In het Oude Leedegebied werken wij aan de realisatie van het Weidevogelkerngebied Zuidpolder van Delfgauw. Het gaat hierbij om de inzet van circa 110 hectare grond van de gemeente, de provincie Zuid-Holland en Staatsbosbeheer. Dit is inclusief het bestaande natuurgebied de Groene Keijzer (28 hectare). Dit gebeurt in nauw overleg met de belanghebbende gebiedspartijen waaronder de agrariërs. Over het beheer zijn afspraken vastgelegd met de pachters /agrariërs uit de Zuidpolder. De inrichting wordt grotendeels in 2024 uitgevoerd en begin 2025 afgerond. Daarna wordt de pacht en beheer meerjarig geregeld.

Dierenwelzijn De beleidsnota Dierenwelzijn (2016) actualiseren we met het Omgevingsprogramma Groen in en om de Kernen. Hierin nemen we de maatregelen op vanaf 2025.

55

3. Het opstellen en uitvoeren van beleid en maatregelen, ter bevordering van ontmoeten, recreëren, bewegen en spelen in de kernen. Speelvoorzieningen Het Beheerplan Spelen 2023-2026 geeft de maatregelen voor beheer en onderhoud. In het Omgevingsprogramma Groen in en om de Kernen zijn de doelen voor speelvoorzieningen verder uitgewerkt. In het Omgevingsprogramma is ook aandacht voor andere voorzieningen, zoals wandelpaden en ontmoetingsplaatsen.

4. Het opstellen en uitvoeren van beleid en maatregelen, ter bevordering van natuur en landschap, en recreëren in het buitengebied. Het gebruik en de waardering van ons groene buitengebied willen we verder verbeteren. Recreatie moet daarbij in evenwicht blijven met natuur, milieu en landschapswaarden. Dit doen we in verbinding met onze inwoners, ondernemers, groene organisaties en terreinbeheerders. We benutten hiervoor onder andere de regionale samenwerkingen van Buytenhout, de Groenzoom en het Bijzonder Provinciaal Landschap Midden-Delfland. Het Omgevingsprogramma Groen in en om de Kernen geeft de beleidskaders l voor het groene buitengebied, inclusief de maatregelen vanaf 2025.

Afronden aanleg Groenzoom Hierbij werken we aan twee projecten. Het gaat ten eerste om realisatie van een fietspad bij de Molenlaan. De gronden zijn verworven; de planvorming en uitvoering worden verder uitgewerkt. Ten tweede werken we gefaseerd aan de realisatie van een ecologische en recreatieve verbinding tussen Groenzoom en De Balij (over de Katwijkerlaan). Fase 1, Reesloot tot de Katwijkerlaan is medio 2025 gereed. Fase 2 is gekoppeld aan de totale herinrichting van de Katwijkerlaan. In 2024 is gestart met de aanleg van het fietspad, de benodigde aanpassingen bij de Molenlaan en het aanbrengen van de groeninrichting. De projecten lopen door in 2025.

5. Het opstellen en uitvoeren van maatregelen, om de gevolgen van klimaatverandering te ondervangen. Omgevingsprogramma Klimaatbestendige Gemeente Het bestaande Programma Water en Klimaat 2021-2024 wordt vervangen door het omgevingsprogramma Klimaatbestendige Gemeente. Hierin verwerken we ook de resultaten van de uitgevoerde stresstesten voor hittestress en wateroverlast. Met deze stresstesten onderzoeken wij de gevolgen van de klimaatverandering in onze gemeente. In 2025 starten wij met het opstellen van het nieuwe omgevingsprogramma, samen met het Hoogheemraadschap van Delfland. Daarnaast voeren in 2025 nog maatregelen uit van het bestaande programma. Voor het beheer en onderhoud van water en oevers werken we met het beheerplan Oevers en het beheerplan Baggeren.

Wat mag het kosten? Groen en recreatie (bedragen x €1.000)

Rekening 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Baten

694

863

468

333

333

508

Lasten

-6.108

-7.477

-7.561

-7.465

-7.442

-7.647

Totaal Groen en recreatie

-5.414

-6.614

-7.092

-7.131

-7.109

-7.139

56

Specificatie van de lasten en baten per product Groen en recreatie (bedragen x €1.000)

Rekening 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Lasten per Taakveld 570 - Openbaar groen en (openlucht)recreatie

-6.108

-7.292

-7.561

-7.465

-7.442

-7.647

Totaal Lasten per Taakveld

-6.108

-7.292

-7.561

-7.465

-7.442

-7.647

570 - Openbaar groen en (openlucht)recreatie

400

738

349

274

274

274

Totaal Baten per Taakveld

400

738

349

274

274

274

-5.708

-6.554

-7.212

-7.191

-7.168

-7.374

570 - Openbaar groen en (openlucht)recreatie

0

-185

0

0

0

0

Totaal Toevoegingen aan reserves

0

-185

0

0

0

0

570 - Openbaar groen en (openlucht)recreatie

294

125

120

60

60

235

Totaal Onttrekkingen aan reserves

294

125

120

60

60

235

Toevoegingen en onttrekkingen reserves

294

-60

120

60

60

235

-5.414

-6.614

-7.092

-7.131

-7.109

-7.139

Baten

Lasten

-205

-

-

-21

Mutaties reserves: Eenmalige extra storting in de voorziening baggeren vanwege negatief saldo.

85

-85

Resultaatbestemming: In 2024 is eenmalig budget beschikbaar gesteld vauit het beheerplan Water & Klimaat.

-73

73

Subsidies: In 2024 is eenmalig een afkoopsom begroot vanuit Provincie inzake Weidevogelgebied.

-185

-

-

-92

Baten per Taakveld

Totaal saldo van baten en lasten Toevoegingen aan reserves

Onttrekkingen aan reserves

Resultaat

Analyse afwijkingen - begroting 2025 t.o.v. 2024 04 Groen en recreatie (bedragen × € 1.000) 570 Openbaar groen en (openlucht)recreatie Beheerplan baggeren: Met het verwerken van de financiele gevolgen van het beheerplan baggeren in 2024 is de bijdrage vanuit het gemeentelijk rioleringsplan als aparte inkomst begroot. Kapitaallasten: De hogere kapitaallasten worden veroorzaakt door de geactualiseerde staat van activa en investeringsplanning. Voor een overzicht van de investeringsplanning wordt verwezen naar bijlage 1 bij deze begroting.

Urentoerekening: Als gevolg van een herverdeling van de uren een hogere urentoerekening aan het taakveld Groen en recreatie. De herverdeling van de toegerekende uren heeft per saldo geen effect op het begrotingsresultaat. Overig Totaal 04 Groen en recreatie

-17

41

-395

-84

Investeringen Vanaf de Jaarrekening 2022 is de voortgang van de investeringsplanning een continu punt van aandacht. Er worden door de organisatie stappen gezet om deze te verbeteren. In de voorliggende begroting is hierin een nieuwe stap gezet. De kapitaallasten voor met name automatisering en openbare ruimte zijn realistischer begroot. Het financiele gevolg voor de begroting is in programma 10 Algemene dekkingsmiddelen, overhead, VpB en onvoorzien onder ‘overige stelposten’ weergegeven. Groen en recreatie (bedragen in €) 711517 Prog.Water & Klimaat Urban waterbuffer 3 (2024)

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

0

0

0

300.000

711522 BPH Oevers 22-26 Wilhelminasingel (2023)

325.000

0

0

0

711523 BPH Oevers 22-26 Goudenregensingel (2024)

325.000

0

0

0

711524 BPH Oevers 22-26 Katwijkerl.vanaf S-bocht F1(2025)

175.000

175.000

0

0

711525 BPH Oevers 22-26 Katwijkerl.vanaf S-bocht F2(2026)

0

175.000

175.000

0

711530 Prog.Water & Klimaat Urban waterbuffer 2 (2026)

0

300.000

0

0

720057 BHP groen 19-22: herinr.Koningshof fase 8 (2020)

50.000

0

0

0

720058 BHP groen 19-22: herinr. Klapwijk (2023)

100.000

0

0

0

720059 BHP groen 19-22: herinr. Klapwijk, (2024)

150.000

0

0

0

720061 BHP groen 19-22: herinr. Klapwijk, (2025)

0

200.000

0

0

57

Groen en recreatie (bedragen in €)

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

720063 Weidevogelkerngebied aankoop 36ha grond (2023)

0

450.000

0

0

720064 BHP Groen 23-26 Herinrichting Emmastraat (2024)

50.000

50.000

0

0

720065 BHP Groen 23-26 Herinrichting Klapwijk (2026)

0

200.000

0

0

720066 BHP Groen 23-26 Herinrichting Klapwijk (2027)

0

0

0

50.000

720067 BHP Groen 23-26 Herinrichting Klapwijk (2028)

0

0

0

200.000

720540 Speelvoorzieningen Klapwijk (2023)

15.000

0

0

0

720545 Speelruimteplan2019-2022: Klapwijk skatepark(2022)

60.000

0

0

0

720549 BHP spelen 23-26 Speelplek Pijnacker-centrum(2023)

15.000

0

0

0

720551 BHP spelen 23-26 Speelplek Koningshof (2023)

37.500

0

0

0

720553 BHP spelen 23-26 Speelplek de Venen oost (2023)

35.000

0

0

0

720554 BHP spelen 23-26 Speelplek de Venen centrum (2023)

40.000

0

0

0

720556 BHP spelen 23-26 Speelplekkn Pijnacker (2024)

132.500

0

0

0

720557 BHP spelen 23-26 Speelplekken Pijnacker (2025)

35.000

35.000

0

0

720558 BHP spelen 23-26 Speelplekken Nootdorp (2025)

127.500

127.500

0

0

720559 BHP spelen 23-26 Speelplekken Pijnacker (2026)

0

55.000

55.000

0

720560 BHP spelen 23-26 Speelplekken Nootdorp (2026)

0

23.500

23.500

0

720561 BHP spelen 23-26 Sport-speelinr. Ackerswoude(2023)

30.000

0

0

0

720562 BHP spelen 23-26 Speelplekken Delfgauw (2024)

35.000

0

0

0

720563 BHP spelen 23-26 Speelplekken Nootdorp (2024)

68.000

0

0

0

720564 BHP spelen 23-26 Speelplekken Delfgauw (2025)

60.000

60.000

0

0

720565 BHP spelen 23-26 Speelplekken Delfgauw (2026)

0

52.500

52.500

0

720566 BPH spelen 23-27 Speelplekken (2027)

0

0

175.000

175.000

720567 BHP Spelen 23-26 Speelplekken (2028) Totaal Groen en recreatie

58

0

0

0

350.000

1.865.500

1.903.500

481.000

1.075.000

5. Onderwijs en kinderopvang In Pijnacker-Nootdorp beschikken we over de juiste voorzieningen, waar jongeren en volwassenen zich kunnen ontwikkelen tot volwaardige en verantwoordelijke inwoners in de samenleving.

Algemene omschrijving Het programma Onderwijs en kinderopvang bestaat uit drie onderdelen: 1. Openbaar basisonderwijs; 2. Onderwijshuisvesting; 3. Onderwijsbeleid en leerlingzaken, inclusief volwasseneneducatie.

Wat willen we bereiken?

Doelstelling

Wat willen we bereiken

Passende onderwijs- en opvangvoorzieningen waar kinderen, jongeren en volwassenen zich kunnen ontwikkelen

Kinderen en jongeren gaan naar opvang of school en krijgen begeleiding en -als dat nodig is- professionele hulp Kwalitatief goede volwasseneneducatie

Wat gaan we daarvoor doen 1. Realiseren basisvoorzieningen in de eigen woon- en leefomgeving 2. Stimuleren samenwerking onderwijs en opvang in (integrale) kindcentra 3. Een actieve aanpak van schooluitval en stimuleren behalen startkwalificatie 4. Ondersteunen lokale partners bij ontwikkelen en versterken basisvaardigheden volwasseneneducatie

We willen bereiken dat er basisvoorzieningen zijn, bestaande uit scholen en opvangvoorzieningen, waar kinderen en jongeren zich in hun eigen woon- en leefomgeving zo goed mogelijk kunnen ontwikkelen. Scholen en kinderopvangorganisaties, samenwerkend in (Integrale) Kindcentra, maar ook maatschappelijke (netwerk)organisaties, helpen ouders en jongeren bij vragen over opvoeden en opgroeien. Samen met het onderwijs, de kinderopvang en andere kindpartners geven wij invuling aan ons IKC-beleid. Daarnaast werken we samen met het onderwijs, de kinderopvang en onze sport- en preventiepartners aan een gezond Pijnacker-Nootdorp. Deze aanpak is uitgewerkt in het Sportakkoord PN 2023-2026 en de Nota Lokaal Gezondheidsbeleid PN 2020-2024, waarin ambities zijn geformuleerd en activiteiten, programma's en interventies zijn opgenomen. We willen dat kinderen en jongeren naar school of opvang gaan. En dat ze daarbij begeleiding en - als dat nodig is - professionele hulp krijgen. Daarvoor is het belangrijk dat jongeren zijn ingeschreven op een school en daadwerkelijk onderwijs volgen en een startkwalificatie halen. Kinderen en jongeren met (een risico op) onderwijsachterstanden krijgen op de voorschoolse voorzieningen, op school en in de omgeving de nodige ondersteuning en kunnen mogelijke achterstanden inlopen en hun kansen op een succesvolle schoolloopbaan vergroten.

De samenwerking tussen het onderwijs en het bedrijfsleven zetten we voort. Voor volwassenen die dat nodig hebben, is er volwasseneneducatie beschikbaar. We maken daarbij zoveel mogelijk gebruik van lokale partners zoals het Taalhuis. We richten ons op het ontwikkelen en versterken van basisvaardigheden. Dit zijn taal, rekenen, digitale en sociale vaardigheden.

59

Stand van zaken en vooruitblik Demografische gegevens Voordat we ingaan op de inhoudelijke stand van zaken, staan we eerst stil bij enkele demografische gegevens. Die zijn belangrijk voor de behoefte aan onderwijshuisvesting en andere maatschappelijke voorzieningen. We analyseren daarom regelmatig de woningbouwplanning en beoordelen de gevolgen daarvan. We laten jaarlijks nieuwe leerlingenprognoses opstellen op basis van de actuele woningbouwplanning. Volgens de woningbouwplanning per 1 januari 2024 streven we naar start bouw van 425 nieuwe woningen in 2025. Uit de prognoses voor het primair onderwijs van 2024 blijkt dat het aantal leerlingen in de kern Nootdorp de komende jaren daalt van 1.300 leerlingen in 2025 naar 1.174 in 2030. Hierbij is nog geen rekening gehouden met de ontwikkeling van het Dwarskadegebied. Het leerlingenaantal in Delfgauw blijft in diezelfde periode vrijwel stabiel en schommelt tussen de 673 en 659 leerlingen. De kern Pijnacker krijgt de komende jaren, zoals bekend, te maken met een lichte groei van het aantal leerlingen. In 2025 gaat het om 3.104 leerlingen tegenover 3.266 in 2030. De gemeente Pijnacker-Nootdorp is een gemeente met veel jongeren. Het aantal jongeren in de leeftijd van 4-18 jaar gemeentebreed vlakt langzaam af. Voor de kern Pijnacker is de komende jaren echter nog sprake van groei. Onderstaande grafieken tonen de demografische ontwikkeling.

6.000

4.000

20 23 20 25 20 27 20 29 20 31 20 33 20 35 20 37 20 39 20 41 20 43

Aantal leerlingen

Jongeren in de leeftijd van basis- en voortgezet onderwijs

Doelgroep basisonder… Doelgroep Voortgezet …

Bron: Pronexus

Aantal leerlingen

Leerlingen kern Pijnacker 3.500

20

23 20 25 20 27 20 29 20 31 20 33 20 35 20 37 20 39 20 41 20 43

2.500

04 tot 12 jaar

12 tot 18 jaar

Bron: Pronexus

1. Openbaar basisonderwijs

De bestuurlijke taken van het openbaar onderwijs in onze gemeente vallen onder verantwoordelijkheid van Stichting Scholengroep Holland. Deze stichting heeft in onze gemeente vier openbare basisscholen: de Bonte Tol en het Dalton kindcentrum in Pijnacker, de Meander in Delfgauw en Omnia in Nootdorp. De Scholengroep heeft een strategisch beleidsplan voor de periode 2024-2028. De begroting en jaarrekening van de Scholengroep Holland zijn in orde.

60

2. Onderwijshuisvesting Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs Pijnacker-Nootdorp De gemeente is verantwoordelijk voor (nieuwe) huisvesting van scholen in het primair onderwijs, voortgezet onderwijs en speciaal onderwijs. Schoolbesturen zijn verantwoordelijk voor het onderhoud van het schoolgebouw. Afspraken over de bekostiging van schoolgebouwen zijn vastgelegd in de Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs Pijnacker-Nootdorp 2015. De bekostiging is gebaseerd op de normvergoeding van de VNG. De normvergoeding wordt jaarlijks geïndexeerd volgens het advies van de VNG.

Scholen en kinderopvangorganisaties, samenwerkend in (Integrale) Kindcentra (IKC) De afgelopen jaren zijn er zowel op het gebied van huisvesting als inhoudelijk goede stappen gezet met het IKC-beleid. Op huisvestingsgebied zijn er inmiddels vier (integrale) kindcentra opgeleverd: Dalton kindcentrum Pijnacker, kindcentrum Vlinderboom, kindcentrum Schatkaart en kindcentrum Casa. Er zijn nog drie plannen voor realisatie van (integrale) kindcentra in uitvoering (zie volgende alinea). In 2022 hebben wij samen met de schoolbesturen en kinderopvangaanbieders die betrokken zijn bij ons IKC-beleid een tussenevaluatie uitgevoerd. Hieruit kwam naar voren dat de inhoudelijke samenwerking tussen onderwijs en kinderopvang achter bleef bij de realisatie van de (integrale) kindcentra. Onze focus lag en ligt daarom op het verbeteren van de inhoudelijke samenwerking. Dit doen we door het IKC-beleid te integreren in de Lokaal Educatieve Agenda (LEA), om zo vanuit één verenigd spoor te werken aan de ontwikkeling van onze kinderen en jongeren. De LEA bevat een visie op het versterken van de pedagogische basis. De LEA en het IKC-beleid zijn op zo’n manier met elkaar vervlochten dat ze elkaar versterken in de beweging naar een wijkgerichte aanpak, waarbij vraaggericht gekeken wordt naar waar behoefte aan is.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/14544838/2