Jaarstukken 2023 - aangepast 5 jun. 24
Tekst van het document
De gemeente heeft een gezondheidsaanpak vastgesteld in de Nota Lokaal Gezondheidsbeleid 2020-2024 en het Lokaal Preventieakkoord.
Inwoners zijn gezond en ontwikkelen zich naar vermogen
Uit de gezondheidsmonitor van de GGD (volwassenenonderzoek 2020) blijkt dat Pijnacker-Nootdorp gemiddeld genomen een ‘gezonde’ gemeente is. Wel is er een aantal kwetsbare doelgroepen, waarvoor we preventieve maatregelen inzetten. Met deze maatregelen en met tal van collectieve voorzieningen zoals publieke gezondheidszorg, sport, cultuur en welzijn, faciliteren we de lokale samenleving, die hierdoor in staat is zich op eigen kracht, gezond en naar vermogen te ontwikkelen.
Volksgezondheid Samen met onze lokale en regionale partners, zoals scholen, sportverenigingen en welzijnsorganisaties, werken we aan de uitvoering van onze ambities uit de Nota Lokaal Gezondheidsbeleid 2020-2024 en het Lokaal Preventie Akkoord 2021-2023 en richten we ons de komende jaren op de volgende speerpunten: • Stimuleren gezonde levensstijl van jongeren en volwassenen; • Preventie genotmiddelen (waaronder alcoholgebruik, overmatig gamen en gebruik sociale media); • Bevorderen gezonde (rookvrije) leefomgeving; • Aanpak bestrijden eenzaamheid. In 2023 is de uitvoering van het Lokaal Gezondheidsbeleid en Lokaal Preventieakkoord voortgezet. De JOGG-coördinator is in 2023 aan de slag gegaan met de aanpak van overgewicht bij jonge kinderen. Het project Sociaal Vitaal is actief in Nootdorp Centrum West en de Venen Oost. In Delfgauw is eind 2023 gestart met dit programma. Het project in Pijnacker Noord is afgerond en de groepen gaan zelfstandig verder. Voor deelnemers aan de gecombineerde leefstijlinterventies (GLI) is aanvullend beweeg/sport aanbod gekomen. GLI kende vorig
68
jaar ruim 100 deelnemers. In Delfgauw is de KWIEK beweegroute geopend en tot slot is fitstap gestart in de avonduren (onder begeleiding wandelen), speciaal voor inwoners die overdag werken of bezig zijn. In 2023 hebben we samen met vele partners twee fitfestivals georganiseerd (mei 2023 in Pijnacker en september 2023 in Nootdorp). Samen met Brijder preventie en GGD Haaglanden heeft Pijnacker-Nootdorp actief meegedaan aan verschillende campagnes gericht op vermindering van alcoholgebruik en roken: 'ik stop (roken) en ik pas (alcohol)'. Verder biedt Brijder online preventie seminars. Ook wordt samengewerkt met het onderwijs in het kader van preventie van roken en vapen. In 2023 is een coalitieakkoord eenzaamheid getekend met vele regionale en lokale partners. De gemeente heeft een faciliterende rol, waarbij er periodiek netwerkoverleggen plaatsvinden m.b.t. preventie van eenzaamheid. Over de voortgang van het Lokaal Gezondheidsbeleid en het Lokaal Preventieakkoord rapporteren wij jaarlijks aan de raad. De rapportage is in september 2023 opgeleverd aan de raad. We gaan medio 2024 aan de slag met een nieuwe nota Lokaal Gezondheidsbeleid, dat eind 2024 afgerond zal worden.
Brede SPUK-regeling: Sportakkoord II, Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) en Integraal Zorgakkoord (IZA) Met verschillende zorgakkoorden beoogt de rijksoverheid een bijdrage te leveren aan een gezonde generatie in 2040 met weerbare gezonde mensen die opgroeien, leven, werken en wonen in een gezonde leefomgeving met een sterke sociale basis. De fysieke en mentale gezondheid vanaf het prille begin, de eerste 1000 dagen, wordt bevorderd en behouden en er gaat speciale aandacht uit naar mensen in kwetsbare situaties. Hiermee dragen we ook bij aan het betaalbaar houden van het zorgstelsel, zodat mensen die dat nodig hebben, kunnen blijven rekenen op zorg. Middels de brede SPUK regeling wil het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) meer samenhang faciliteren tussen verschillende thema's in het sociaal domein. Er komt een verschuiving van zorg naar preventie: oftewel van focus op ziekte naar focus op gezondheid. In het Sportakkoord II, het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) en het Integraal Zorgakkoord (IZA) is uitgewerkt hoe dit moet worden vormgegeven. Alle akkoorden samen bieden het fundament voor een samenhangende lokale aanpak op het gebied van gezondheid, sport en bewegen en sociale basis. Regionaal voeren wij het IZA uit door het Regionaal Integraal Gezondheidsakkoord (RIGA), dat op initiatief van zorgkantoor DSW is gesloten.
In 2023 hebben we de subsidie brede SPUK Regeling (2023-2026) aangevraagd bij het Ministerie van VWS, waarvoor we voor 2023 circa €703.000 toegekend gekregen. Hiervan is het ons gelukt om circa €636.000 te benutten in 2023 en is de verwachting dat er circa €40.000 van het budget uit 2023 meegenomen wordt naar 2024. We hebben onze lokale benadering vertaald naar een integraal plan van aanpak voor de jaren 2024 t/m 2026. Het plan voorziet in onze ambities op gebied van gezondheid in algemene zin, sport, bewegen en de sociale basis. Eind 2023 is het plan goedgekeurd, wat inhoudt dat we voor de jaren 2024 t/m 2026 subsidie ontvangen. Met de subsidies betalen we programma's, interventies en activiteiten die zich richten op het bevorderen van een gezonde leefstijl en het terugdringen van gezondheidsachterstanden. Ook wordt met de subsidie de planvorming en activiteiten bekostigd met betrekking tot de aan de SPUK verbonden ketenaanpakken: Gezonde Leefstijl Interventie/overgewicht volwassenen/Kansrijke Start/Kind naar gezonder gewicht/Valpreventie Ouderen/Welzijn op Recept. Voor de regionale SPUK-IZA verwachten we voor 2023 een bedrag van € 429.533 toegekend te krijgen.
Hiermee kunnen eenmalig de kosten van onze medewerkers die zich hebben beziggehouden met de planontwikkeling voor de landelijke zorgakkoorden en de kosten van de praktijkondersteuners jeugd in het sociaal domein, gedekt worden. Wij stellen uw raad voor om deze eenmalige bijdrage toe te voegen aan de reserve sociaal domein. De verschillende SPUK-regelingen brengen weliswaar kansen, maar zorgen ook voor een grote last door enerzijds de financiële en juridische risico’s en anderzijds omdat het geen structureel geld is. Ook is er nog steeds onduidelijkheid over de verantwoording van de middelen en de wijze waarop accountants de controle gaan uitvoeren.
69
De jeugd groeit gezond, veilig en kansrijk op
Pijnacker-Nootdorp is een jonge gemeente. In 2023 was 26,2% van onze bevolking tussen de 0-19 jaar, ten opzichte van 21,1% in Nederland. In vergelijking met andere gemeenten in Zuid-Holland, doen onze jongeren het over het algemeen goed. Zo hebben we minder achterstandsleerlingen, minder werkloze jongeren en hebben onze jongeren minder kans op armoede (bron: www.waarstaatjegemeente.nl). Ook in 2023 hebben we ingezet op preventie in de jeugdgezondheidszorg en het onderwijs en op samenwerking tussen de partijen. Dit hebben we gedaan op basis van de uitgangspunten uit het kader preventie jeugd: de jeugd groeit gezond, veilig en kansrijk op. De kernteams en het jeugd- en jongerenwerk hebben hier een grote rol in door preventie en vroegsignalering in de wijken en op de scholen. Er is veel aandacht voor ontmoeten van jeugd en jongeren in de wijken. In mei is de pumptrack in Nootdorp geopend. Hiermee is een voorziening voor de (oudere) jeugd gerealiseerd, waar zij kunnen spelen, sporten en ontmoeten. Aanvullend werken we aan een overkapping bij een zitplek daar en werken we aan een ontmoetingsplek binnen bij de Jozefschool. In Delfgauw is in 2023 een dug-out bij de skatebaan gerealiseerd. Onder leiding van het jongerenwerk kunnen jongeren wekelijks inlopen bij Chillings bij de Buren in Delfgauw. In Pijnacker kunnen jongeren elke week kickboksen in de Viergang met het jongerenwerk.
In 2024 verkennen we de mogelijkheden tot uitbreiding van ontmoetingsplekken in de gemeente. Ook stellen stellen we vast of de eerder vastgestelde visie op preventie jeugd aanscherping behoeft, waarbij de scope wordt verbreed naar het hele voorliggende en preventieve veld in het sociaal domein. Dit wordt onderdeel van de nieuwe visie op het sociaal domein, die in 2024 voorgelegd wordt aan de raad.
Normaliseren en de-medicaliseren Normaliseren is een thema waar we aandacht aan besteden. Via contractmanagement blijven we in gesprek gaan met een aantal van onze aanbieders om te sturen op commitment in onze visie van normaliseren. Onze partners vragen we actief te handelen vanuit het normaliseer-perspectief. Dat wil zeggen vanuit het perspectief dat het normaal is dat opgroeien een proces is dat gepaard gaat met vallen en opstaan. Bij hulpvragen vanuit inwoners kijken we hoe we de lichtere hulpvragen klein kunnen houden waar kan en doorverwijzen waar nodig. Ook hebben we hierbij aandacht voor welke rol en verantwoordelijkheid ouders hierin hebben en kunnen nemen. Daarnaast streven we ernaar om signalen van jeugdigen thuis, op school en in de omgeving in een zo vroeg mogelijk stadium te herkennen, zodat er snel gehandeld kan worden om verergering van problematiek te voorkomen. In de regio zijn we aangeschoven aan de Ontwikkeltafels waar gemeenten en jeugdhulpaanbieders samenkomen en participeren wij in het regionale leernetwerk Normaliseren van de Haagse Hogeschool. Dit om het gedachtegoed van normaliseren in de dagelijkse werkprocessen te blijven voeden. Wij richten ons ook op de jeugdgezondheidszorg (JGZ), die een belangrijke rol heeft in de preventie.
De JGZ heeft het eerste contactmoment met ouders/opvoeders en kan ondersteuning bieden die nodig is om te werken aan het versterken van het zelfvertrouwen van ouders/opvoeders. Vanuit ons kernteam hebben schoolmaatschappelijkwerkers een belangrijke taak in preventief werken aan de talenten en interesses van kinderen. Zij leggen actief verbinding tussen de kinderen en gezinnen, scholen en voorzieningen in de wijk. Het accent ligt op kansen en talentontwikkeling en problemen van kinderen worden genormaliseerd.
Jeugdgezondheidszorg De gemeenten Delft, Leidschendam-Voorburg, Midden-Delfland, Rijswijk, Wassenaar, Westland, Zoetermeer en Pijnacker-Nootdorp, werken op het gebied van jeugdgezondheidszorg samen met Jeugdgezondheidszorg Zuid-Holland West (JGZ-ZHW). Deze samenwerking is vastgelegd in het convenant uitvoering jeugdgezondheidszorg gemeenten Zuid-Holland West 2022-2027. Vanuit het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) gaat de JGZ vanaf 2024 een belangrijke rol spelen in de ketenaanpakken Kind naar Gezond Gewicht en Kansrijke Start. Voor beide aanpakken zijn hiervoor in 2023 de voorbereidingen getroffen. Regionaal is onderzocht welke kansen er liggen voor regionale samenwerking ten behoeve van versterking van zowel de lokale als regionale ketens. In 2024 wordt de koers voor regionale samenwerking verder uitgezet, waarbij de JGZ een belangrijke positie heeft.
70
Inwoners zijn zo zelfredzaam mogelijk en participeren in de samenleving
Het overgrote deel van de inwoners is zelfredzaam en participeert zelfstandig in de samenleving. Zij lossen hun eigen problemen op of doen een beroep op hun sociale omgeving. Waar ondersteuning nodig is, kunnen inwoners gebruik maken van door ons gesubsidieerde algemene voorzieningen, zoals het jeugd- en jongerenwerk, de SWOP, Bibliotheek Oostland en de laagdrempelige ondersteuning door de kernteams.
Faciliteren en regisseren preventieve en algemene voorzieningen De netwerkpartijen (SWOP, Bibliotheek Oostland en Jeugd- en Jongerenwerk) werken samen onder de noemer SBJ Samen Sterk. Gezamenlijk geven zij uitvoering aan een integrale resultaatgerichte opdracht. De opdracht richtte zich op de doelgroepen uit de Wmo, Participatiewet, Jeugdwet en statushouders. De thema's waarmee de netwerkpartijen aan de slag zijn gegaan, zijn wijken die werken, bestaanszekerheid, kansengelijkheid en goede gezondheid. SBJ Samen Sterk heeft op basis van de inhoudelijke thema's actieprogramma's opgezet, met daarin op elkaar afgestemde activiteiten, zoals het actieprogramma en uitvoeringsplan eenzaamheid 'Samen naar Verbinding 2024-2026'. Deze lokale samenwerking is bekrachtigd met het ondertekenen van een coalitieakkoord 'Samen naar verbinding in Pijnacker-Nootdorp', dat ondertekend is door vijfentwintig organisaties. Hiernaast is er vanuit SBJ Samen Sterk ondersteuning geboden bij de workshopdag rondom het Netwerk Preventie, Schuldhulpverlening en Nazorg Pijnacker- Nootdorp, de uitvoering van Young Leaders en Sociaal Vitaal. Deze projecten zijn inmiddels overgedragen voor de verdere uitvoering aan de SWOP en Gro-up.
Daarnaast neemt SBJ deel aan het netwerkoverleg Wijken die Werken en is er in drie wijken (Nootdorp Plan West, Delfgauw Emerald en Pijnacker Noord) gewerkt aan het opzetten van informele netwerken, waarbij professionals, vrijwilligers en inwoners gestimuleerd en ondersteund worden bij het bouwen van een duurzaam netwerk. De kennis en ervaring van de eerste drie wijken wordt uitgewerkt in een methodiekbeschrijving en op basis van (nog op te stellen) wijkprofielen wordt het project in 2024 in drie andere wijken opgestart.
Veilig thuis Wat betreft Veilig Thuis Haaglanden (VTH) zijn de raden vorig jaar geïnformeerd over het verlengen van de regiovisie huiselijk geweld en kindermishandeling Haaglanden tot uiterlijk 2026. In 2023 is verder, met oog op het toekomstscenario kind- en gezinsbescherming, de verbinding gezocht tussen de regiovisies Huiselijk Geweld en Kindermishandeling en De Toekomst is nu!, de regiovisie Jeugdzorg Haaglanden. Dit is gerealiseerd door onder andere het opleveren van de Routekaart naar Veiligheid, waarin ook de bouwstenen van Beter Samenspel zijn geïntegreerd. De Routekaart naar Veiligheid is voor alle professionals in de regio een hulpmiddel om gezamenlijk gefaseerd te werken aan veiligheid bij de aanpak van huiselijk geweld. Lokaal zien we dat de instroom van adviezen en meldingen de afgelopen jaren stabiel in omvang is geweest. Hetzelfde geldt voor de wachtlijst. Ook in 2023 is actief aandacht besteed aan de Orange the World campagne, waarin aandacht wordt gevraagd voor geweld tegen vrouwen en meisjes.
Wet verplichte GGZ en mensen met verward gedrag Vanaf 2020 voeren we de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz) uit. De Wvggz regelt verplichte behandeling in de Geestelijke gezondheidzorg (Ggz), wanneer dat voor iemand of diens omgeving noodzakelijk is en niet anders kan. Er is gewerkt volgens het uitvoeringsplan 'sluitende aanpak personen met verward gedrag'. Dit kunnen ook mensen zijn buiten de GGZ. Zodra de gegevens over de aantal meldingen ‘sluitende aanpak personen met verward gedrag’ beschikbaar zijn over 2023, zullen we deze, met onze bevindingen, delen met de raad.
Collectief aanvullend vervoer Tot aan de start van de coronamaatregelen in maart 20202 maakten rond 2.000 inwoners maandelijks gebruik van de Regiotaxi Haaglanden. In de Coronaperiode was het gebruik van de Regiotaxi gemiddeld met 40% gedaald. In 2023 is het gebruik gestegen tot 90% van het gebruik voor de coronamaatregelen. We gaan ervan uit dat dit ook in 2024 zo blijft. Omdat de meeste reizigers een Wmo-indicatie hebben, krijgen zij korting en betaalt de gemeente een deel van de kosten. Wel zien we een stijging van het gebruik van Regiotaxi als OV (dus zonder Wmo-indicatie). Het blijkt dat een aantal reizigers de Regiotaxi (vervoer van deur tot deur) prefeert boven gewoon OV (bus en metro). We hebben een langdurig contract met een vervoerder. Deze vervoerder heeft zich verbonden aan de doelstelling om zero-emissie vervoer aan te bieden. Zo rijden de voertuigen voor een groot deel op waterstof of worden elektrisch aangedreven. De kosten zijn ook in 2023 gestegen als
71
gevolg van een aanpassing van de loonkosten van de chauffeurs, de aanschaf van nieuwe voertuigen en hogere brandstofprijzen (ook van de elektrische voertuigen). Naast het vervoer van de Regiotaxi is de SWOP op 1 maart 2023 gestart met ANWB Automaatje. Dit is een vervoersservice waarbij 'vrijwillige' chauffeurs met eigen auto minder mobiele plaatsgenoten op verzoek vervoeren tegen een kleine vergoeding. De SWOP coördineert dit. De gemeente ondersteunt dit initiatief en heeft (eenmalig) bijgedragen om de voorbereidingskosten te dekken. De SWOP geeft aan dat in 2023 1281 unieke ritten zijn geboekt.
Subsidieregelingen Voor het ondersteunen van maatschappelijke initiatieven zijn er verschillende subsidieregelingen. Zo is er de Subsidieregeling voor activiteiten en evenementen van vrijwilligersorganisaties, bedoeld voor de doelgroepen jeugd tot en met 23 jaar, mensen met een beperking en kwetsbare inwoners. Voor het stimuleren en faciliteren van initiatieven van inwoners en inwonersorganisaties hebben wij de Buurtknip. De Buurtknip is een laagdrempelige subsidieregeling voor activiteiten op straat- of buurtniveau. Hiernaast kunnen inwoners een aanvraag indienen voor de Cultuurknip. De Cultuurknip is een subsidieregeling voor kleine culturele initiatieven die de cultuurparticipatie bevorderen. Met het Subsidiebeleidskader Maatschappelijke Voorzieningen 2019-2024 ondersteunen wij onze partners in het maatschappelijk netwerk (zoals de SWOP, Bibliotheek Oostland en het Jeugd- en jongerenwerk), die zich richten op het bieden van ondersteuning in het professioneel en vrijwillig vangnet. Voor de resultaten van de verschillende subsidieregelingen verwijzen wij naar het overzicht 'Wat hebben wij daarvoor gedaan?'
Ondersteuning mantelzorgers en vrijwilligers De mantelzorgconsulenten van de SWOP bieden mantelzorgers op diverse manieren ondersteuning zoals via collectief aanbod en lotgenotencontact (zoals Grip en Glans, het mantelzorgcafé en mantelzorgwandelingen), individuele contacten en de dag en de week van de mantelzorg. In 2023 is gebleken dat het aantal individuele contacten met mantelzorgers toegenomen is, wat (deels) te maken heeft met de aard van de ondersteuning en meervoudige problematiek. In de individuele gesprekken wordt gekeken of de mantelzorger gebaat zou zijn bij een collectief aanbod, bijvoorbeeld lotgenotencontact of een groepstraining. Zo hebben er in 2023 ook diverse mantelzorgers deelgenomen aan de training Grip en Glans (een groepstraining gericht op de versterking van zelfmanagementvaardigheid en welbevinden). Hiernaast is de pilot dagbesteding bij de SWOP geëvalueerd en maakt deze vanaf 2024 structureel onderdeel uit van het aanbod van de SWOP, waarbij het vanaf 2024 uitgebreid gaat worden naar andere locaties van de SWOP. Hiernaast maakt de SWOP onderdeel uit van het Ketenoverleg Dementie en zijn mantelzorgers via nieuwsbrieven en via de lokale media geïnformeerd.
De mantelzorgconsulten hebben hun expertise verder uitgebreid met de opleiding 'Als helpen niet helpt', een methodiek ter ondersteuning van naasten met een GGZ-diagnose en de training 'Acceptance en Commitment Thearpy (ACT). Ook in 2023 zijn er vrijwilligers ingezet voor het bieden van respijtzorg om mantelzorgers te ontlasten en is er ondersteuning geboden vanuit Vrijwillige Terminale Zorg. Om onze gemeente toegankelijker en vriendelijker te maken voor alle leeftijden, zijn er in de woonkernen Pijnacker en Nootdorp drie toegankelijke routes gerealiseerd. Dit zijn prettige en veilige looproutes tussen woonzorgcomplexen en de dichtstbijzijnde winkelcentra in Pijnacker Centrum, Pijnacker Zuid en Nootdorp Centrum. Deze routes zijn herkenbaar door gekleurde tegels en geschikt voor mensen die minder goed ter been zijn. Tijdens de Week van de Mantelzorg (5 - 10 juni 2023) hebben zich 166 mantelzorgers ingeschreven en is er 404 keer meegedaan aan een activiteit. Ook deze edititie van de Week van de Mantelzorg werd door de mantelzorgers gewaardeerd met een 8,8. Mantelzorgers waarderen de verbondenheid, herkenning en de waardering tijdens deze week. Op de Dag van de Mantelzorg op 10 november kon er deelgenomen worden aan een lezing over Geluk en Positieve Gezondheid, waarbij zowel mantelzorgers, als mensen die zorg krijgen en professionals uitgenodigd waren.
Er is door zo'n 140 mensen deelgenomen aan de lezing. Het Vrijwilligers Informatie Punt (VIP) heeft in 2023 74 vrijwilligers bemiddeld via de vacaturebank, maar ook via gesprekken. In 2023 zijn er in totaal 153 vrijwilligers aangemeld voor vrijwilligerswerk en is het
72
aantal beschikbare vacatures toegenomen van 155 in 2022 naar 216 in 2023. Ook dit jaar is er weer actief ingezet tijdens NL Doet door de verschillende vrijwilligersorganisaties. Er hebben 23 organisaties met ruim 225 vrijwilligers deelgenomen. Het VIP heeft in 2023 contact gezocht met de organisaties met vacatures in de vacaturebank om stil te staan bij het account van de organisatie en de vacatures die nog online staan. Hiernaast is aandacht besteed aan de zichtbaarheid en vindbaarheid van de nieuwe website en via de nieuwsbrief zijn organisaties geinformeerd over bijeenkomsten van Fonds 1818, Sociale Veiligheid in de Sport, Sociale Hygiëne, maatschappelijke stages, aanvragen VOG, UBO-wetgeving, verzekeringen voor evenementen, vertrouwenspersoon en de collectieve vrijwilligersverzekering. In samenwerking met het netwerk Jeugdoverleg Pijnacker Nootdorp en de gemeente is een Vrijwilligers Special uitgegeven via de Eendracht, Telstar en zijn de vrijwilligers bedankt voor hun inzet via de Robin Best reclameborden, die door de hele gemeente staan. In plaats van de stagemarkt zijn leerlingen in 2023 via de vacaturebank op zoek gegaan naar een stage en konden zij terecht bij het spreekuur als er meer ondersteuning nodig was.
Met de overname van Young Connection door de SWOP wordt de kennis en de samenwerking met maatschappelijke organisaties uitgebreid, om om op deze manier nog meer kansen en mogelijkheden te creeëren voor samenwerking tussen jongeren en organisaties.
Cultuur De hoofdlijnen van de Cultuurnota 'Verbinden door cultuur' zijn ook in 2023 uitgevoerd. In samenwerking met Pijnacker-Nootdorp-Cultuur is in 2023 de Uit-agenda uitgebreider gevuld met activiteiten in de gemeente en er is opnieuw cultuureducatie aangeboden op de scholen vanuit Cultuureducatie met Kwaliteit (CmK). Hiernaast hebben er diverse culturele evenementen en activiteiten plaatsgevonden zoals de jubileumviering van de Dansacker vanwege het 40-jarig bestaan, het Verbeeldingsweekend, dat vanwege het 30-jarig bestaan nog uitgebreider was, het 50-jarig bestaan van de Trucker en de succesvolle edities van Nootpop in Nootdorp en Zuidpop in Pijnacker. Ook zijn verschillende structurele en eenmalige culturele activiteiten en evenementen met subsidie ondersteund en zijn er kleinschalige culturele activiteiten ondersteund vanuit de Cultuurknip. Het project Ieder jaar een nieuw kunstwerk is begin dit jaar afgerond met het kunstwerk 'De beer' op de Markt in Nootdorp. In 2023 hebben negen gemeentelijke- en rijksmonumenten in Pijnacker, Nootdorp en Delfgauw hun deuren geopend voor de Open Monumentendag. Met betrekking tot ons cultureel erfgoed zijn er in 2023 door eigenaren van gemeentelijke monumenten zes aanvragen ingediend voor monumentensubsidie, waarvan vijf aanvragen toegekend zijn. Hiermee is een bijdrage geleverd aan het in stand houden van het cultureel erfgoed.
De cultuurcoördinator speelt een belangrijke rol in het verbinden en ondersteunen van het culturele veld en realiseert in samenwerking met de Noitdorpsche Historiën en Historisch Genootschap Oud-Pijnacker een vijtiental monumentenborden op historische plekken in de gemeente. Deze borden worden begin 2024 onthuld. Het ontwerpproces van het Sociaal Cultureel Centrum in Pijnacker is in 2023 verder vormgegeven. De gebruikers vanuit het culturele veld en de klankbordgroep met een afvaardiging van bewoners, winkeliers en ondernemers zijn nauw betrokken bij het vervolg van het ontwerpproces. In maart 2023 is het schetsontwerp aan de raad gepresenteerd, waarbij de architect een toelichting heeft gegeven over het schetsontwerp en er stilgestaan is bij het ontwerpproces, het participatietraject, de planning en het proces. Vervolgens is juni 2023 het voorlopig ontwerp aan de raad gepresenteerd, waarbij het participatietraject, de bouwkosten, de planning en het proces zijn toegelicht. Op 3 juli 2023 zijn de omwonenden over het ontwerp geinformeerd tijdens een bijeenkomst in de Beatrixschool. Begin 2024 wordt het voorstel voor de realisatie van het SCC voorgelegd aan de raad. Het voormalige Rabobank gebouw is ook in 2023 gebruikt voor een succcesvolle, steeds wisselende, expositie van etalagekunst door lokale kunstenaars.
Sportbeleid en activering Onze gemeente kent een rijk en gevarieerd aanbod aan sportorganisaties. Zowel sportverenigingen, als commerciële aanbieders. De meest recente cijfers over het percentage 'niet sporters' in onze gemeente stammen uit 2022. Het percentage 'niet sporters' in onze gemeente was toen 39,8 tegen een landelijk percentage van 46,4. In 2021 was 38,8% van de mannen en 22,8% van de vrouwen aangesloten bij een sportvereniging tegenover landelijk 31,8%, respectievelijk 16,8% (bron: waarstaatjegemeente.nl).
73
In 2023 hebben wij het Sportakkoord PN 2023-2026 opgesteld. Dit nieuwe sportakkoord is een vervolg op het Sportakkoord PN 2020-2022 en de Nota sport en bewegen uit 2017 en gebaseerd op het landelijke Sportakkoord II: ‘Sport versterkt’. De komende jaren ligt de nadruk op het versterken van de lokale sportorganisaties. In het Sportakkoord PN 2023-2026 zijn, zonder volledig te zijn, de volgende interventies en activiteiten opgenomen: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.
Verenigingsondersteuning sportverenigingen Bewegend Leren in het primair onderwijs Nationale Sportweek Ondersteuning beweegactiviteiten voor mensen met beginnende geheugenproblemen Sociaal Vitaal voor inactieve senioren die eenzaamheid ervaren Samenwerkingsverband 'Inclusief sport en bewegen Haaglanden' Facilteren lerend netwerk vakleerkrachten bewegingsonderwijs
De inzet van de sportfunctionarissen van Team4Talent (T4T) is in 2023 onverminderd door gegaan. T4T richt zich op het organiseren en faciliteren van sport- en beweegactiviteiten voor de jeugd op school, bij de kinderopvang, in de wijk en bij de sportvereniging. Eén van de taken waar T4T zich op richt is het ondersteunen van sportverenigingen. Hiervoor is een verenigingsondersteuner beschikbaar voor gemiddeld acht uur per week. Samen met de verenigingsondersteuner is medio 2023 een vitaliteitsscan sport uitgevoerd. De vitaliteitsscan brengt in beeld hoe toekomstbestendig en vitaal een sportvereniging is. Uit de analyse van de scan kwam naar voren dat het macro gezien goed gaat met de sportverenigingen in onze gemeente. Op micro niveau zijn er aandachtspunten, waaronder de beschikbaarheid van binnensportaccommodaties gedurende het winterseizoen. Met de ingebruikname van de nieuwe en grotere Jan Janssen sporthal in Nootdorp en de nieuwe binnensportvoorziening in Pijnacker Noord in 2024 wordt voorzien in meer capaciteit voor de binnensport. Naast de sportfunctionarissen van T4T beschikken wij sinds 2017 over beweegcoaches. De beweegcoaches richten zich op de doelgroepen senioren, aangepast sporten en chronisch zieken (waaronder inwoners met obesitas en long-covid patiënten). Bij de beweegcoaches zijn de SWOP, Pieter van Foreest, Ipse de Bruggen en Stichting VTV als partner betrokken.
Er zijn afspraken gemaakt voor vier jaar: 2023-2026.
Niet-sporters
Inwoners in %
75
50
25
0 2012
2016
Pijnacker-Nootdorp
2020
2022
Nederland
Grafiek 6.1 laat het aantal 'niet-sporters' zien over de periode 2012 - 2022. Hieruit blijkt dat het aantal 'niet-sporters' in Pijnacker-Nootdorp gedurende deze periode lager lag dan het landelijk gemiddelde.
Sportvoorzieningen In Nootdorp is in juni 2023 gestart met de bouw van de nieuwe Jan Janssen sporthal. Deze nieuwe sporthal is groter dan de oude Jan Janssen sportzaal. De oplevering van de nieuwe Jan Janssenhal is voorzien aan het einde van het eerste kwartaal in 2024. Tijdens de bouw van de nieuwe sporthal zijn de gebruikers ondergebracht in een tijdelijke voorziening. Hiermee kon het bewegingsonderwijs en konden de activiteiten van de sportverenigingen tijdens de sloop en gedurende de periode van nieuwbouw worden voortgezet. In Pijnacker is begonnen met de bouw van een nieuwe voorziening voor het bewegingsonderwijs als onderdeel van het onderwijscluster aan de
74
Groen van Prinstererlaan in Pijnacker Noord. De realisatie verloopt volgens planning. De verwachting is dat de voorziening in oktober van 2024 klaar is. Voor wat betreft de buitensportaccommodaties is in de zomerperiode de renovatie en de herinrichting van het korfbalcomplex van Avanti uitgevoerd. Daarnaast is er groot onderhoud uitgevoerd aan een drietal natuurgrasvoetbalvelden op de diverse sportcomplexen en is er ledverlichting gerealiseerd op de velden 4 en 9 op De Groene Wijdte. Hiernaast zijn er gesprekken geweest met het bestuur van de Hockeyclub Pijnacker voor de vervanging van de kunstgrashockeyvelden en met de besturen van DSVP en Oliveo over de sportvelden ter voorbereiding op het nieuwe beheerplan sportvelden 2024-2027.
Wat hebben we daarvoor gedaan ? Om de beoogde maatschappelijke effecten te bereiken, hebben we ingezet op acht prestatievelden (zie de doelenboom). Per prestatie geven we de activiteiten , het beoogde resultaat en de feitelijke realisatie in 2023 weer. Activiteit
Resultaat
Toelichting status
Programma: 06 Collectieve voorzieningen Hoofdactiviteit (rol): 1. Investeren in voorzieningen voor sport en cultuur en faciliteren van sportieve en culturele activiteiten Actualiseren accommodatieplan binnensport
Beschikbaarheid van goed onderhouden binnensportaccommodaties
Actueel houden (Addendum) Lokaal Sportakkoord
Een up-to-date uitvoeringsprogramma sport In de eerste helft van het jaar en bewegen op basis van de aanpak van het is het Sportakkoord PN 2023-2026 Lokaal Sportakkoord opgesteld. Dit nieuwe Sportakkoord is met inbreng vanuit sport-, onderwijsen kinderopvanginstellingen en andere maatschappelijke organisaties tot stand gekomen. Het Sportakkoord PN 2023-2026 is medio 2023 ter informatie aan de raad aangeboden en is in uitvoering.
Opstellen eindevaluatie Cultuurnota, inclusief uitvoeringsagenda 2020-2023
Evaluatieverslag met een voorstel voor een nieuw uitvoeringsprogramma
Door capaciteitsknelpunten wordt pas in 2024 een start gemaakt met de startnotitie cultuur, waarbij tevens teruggeblikt wordt op de periode tussen 2019 en 2024. In de startnotitie wordt een voorstel gedaan voor een geactualiseerde cultuurnota en uitvoeringsagenda. De startnotitie inclusief evaluatie cultuurnota wordt in het begin van 2025 opgeleverd.
Realiseren (nieuwe) Jan Janssenhal
Start bouw (nieuwe) Jan Janssenhal op de huidige locatie
In juni is de bouw van de nieuwe Jan Janssenhal van start gegaan. De bouw verloopt volgens planning. Naar verwachting wordt de nieuwe Jan Janssenhal aan het einde van het eerste kwartaal van 2024 opgeleverd.
Realiseren Sociaal Cultureel Centrum Pijnacker
Een vastgesteld en door de betrokken Het ontwerpproces van het Sociaal Cultureel partijen gedragen definitief ontwerp (DO) en Centrum is in 2023 afgerond, waarbij er start aanbestedingsprocedure een door de betrokken partijen gedragen ontwerp opgesteld is. In 2024 wordt het voorstel voor de realisatie van het Sociaal Cultureel Centrum met het ontwerp en de uitwerking van de exploitatiebegroting en investeringskosten voorgelegd aan de raad.
Realiseren voorziening voor sport en bewegingsonderwijs als onderdeel van de IKC ontwikkeling locatie Groen van Prinstererlaan
Start bouw van de sportvoorziening, als onderdeel van de IKC ontwikkeling aan de Groen van Prinstererlaan
75
Vooruitlopend op het actualiseren van het Accommodatieplan binnensport, voeren we in het vierde kwartaal van 2023 en het eerste kwartaal van 2024 een capaciteitsonderzoek binnensportaccommodaties uit. Het geactualiseerde accommodatieplan binnensport wordt in het tweede kwartaal van 2024 aan de raad aangeboden.
In juli is de bouw van de voorziening voor sport en bewegingsonderwijs aan de Groen van Prinstererlaan (als onderdeel van de IKC ontwikkeling Pijnacker Noord) van start gegaan. De bouw verloopt volgens planning. Naar verwachting wordt het onderwijs- en
Activiteit
Resultaat
Toelichting status sportcluster aan de Groen van Prinstererlaan in oktober 2024 opgeleverd.
Uitvoeren beheerplan sportvelden 2020-2023
Beschikbaarheid van goed onderhouden buitensportaccommodaties
Tijdens de zomerperiode is conform planning groot onderhoud uitgevoerd aan veld 4 op sportpark Centrum en veld 3 op sportpark 's Gravenhout in Nootdorp. In Pijnacker is op sportcomplex De Groene Wijdte extra onderhoud verricht aan veld 4. Tevens is het korfbalcomplex van Avanti gerenoveerd.
Uitvoeren cultuurnota
Resultaten volgens uitvoeringsagenda 2020-2023
De hoofdlijnen van de Cultuurnota Verbinden door cultuur worden uitgevoerd, zoals diverse activiteiten op de Uit-agenda, in samenwerking met Pijnacker-NootdorpCultuur, de Open Monumentendag, Cultuureducatie met Kwaliteit in het basisonderwijs, wisselende exposities in het voormalige Rabobank gebouw in Pijnacker en de afronding van het ontwerpproces voor het Sociaal Cultureel centrum. Hiernaast zijn er in samenwerking met de historische verenigingen van Pijnacker en Nootdorp verschillende monumentenborden in Pijnacker, Nootdorp en Delfgauw vormgegeven, die in 2024 onthuld worden. Er zijn in 2023 8 aanvragen toegekend voor de Cultuurknip. Hiermee zijn initiatieven op het gebied cultureel erfgoed, literatuur en poëzie, muziek, dans, filosofie en fotografie ondersteund.
Uitvoeren subsidieregelingen
Initiatieven in de samenleving worden gestimuleerd en gefaciliteerd
Het stimuleren en faciliteren van initiatieven uit de samenleving is een continu proces. Hiervoor zijn drie subsidieregelingen beschikbaar: - Buurtknip: er zijn in 2023 69 aanvragen ingediend (41 aanvragen voor een straat, 19 aanvragen voor een wijk), waarvan er 60 toegekend zijn. - Cultuurknip: er zijn in 2023 acht aanvragen ingediend. Alle aanvragen zijn toegekend. - Subsidieregeling voor activiteiten en evenementen van vrijwilligersorganisaties: er zijn in 2023 acht aanvragen ingediend voor het organiseren van structurele activiteiten in 2024. Alle aanvragen zijn toegekend. Voor incidentele activiteiten/evenementen zijn er in 2023 tien aanvragen ingediend. Acht aanvragen zijn toegekend.
Hoofdactiviteit (rol): 2. Uitvoeren en monitoren van een actueel Lokaal Gezondheidsbeleid Uitvoeringsprogramma Nota lokaal gezondheidsbeleid 2020-2024 / Lokaal Preventieakkoord 2021-2023
Uitvoeren van het Lokaal Gezondheidsbeleid volgens de actiepunten uit het uitvoeringsprogramma en de ambities volgens het Lokaal Preventieakkoord
Hoofdactiviteit (rol): 3. Faciliteren, regisseren preventieve en algemene voorzieningen SD
76
De uitvoering van het Lokaal Gezondheidsbeleid verloopt voorspoedig, waarmee we werken aan een gezonde leefstijl voor jongeren en volwassenen, preventie genotsmiddelen, bevorderen van welbevinden (inclusief het tegengaan van eenzaamheid) en werken aan een gezonde leefomgeving. Het huidige beleid loopt af in 2024. In september 2023 is de raad geïnformeerd over de voortgang van het Lokaal Gezondheidsbeleid en Lokaal Preventieakkoord en de vooruitblik naar het nieuwe gezondheidsbeleid waar in 2024 een start mee wordt gemaakt. Ook wordt hierin de verbinding gezocht met de nieuwe taken voor de gemeente op het gebied van gezondheid (brede SPUK/ Gezond en Actief Leven Akkoord) en de nieuwe visie op het sociaal domein, maar ook flankerend beleid: zoals Milieu/Groen-, Sport- en Onderwijsbeleid.
Activiteit
Resultaat
Toelichting status
Doorontwikkeling dementievriendelijke gemeente
Kwalitatief goede zorg voor inwoners met dementie en vermindering zorgdruk van hun mantelzorgers
Mantelzorgers kunnen terecht bij de mantelzorgconsultenten van de SWOP voor informatie, voorlichting en advies in de vorm van lotgenotencontact, individuele ondersteuning en informatieve (groeps)bijeenkomsten. Hiernaast wordt de vrijwillige terminale zorg aangeboden. Tevens kunnen mantelzorgers en degene voor wie zij zorgen terecht bij de zinvolle daginvulling, dat vanaf 2024 behoort tot het structurele aanbod van de SWOP. In juni heeft de Week van de Mantelzorg plaatsgevonden. De Week van de Mantelzorg van 5-10 juni werd gewaardeerd met een 8,8 en er hebben zich 166 mantelzorgers ingeschreven. In totaal is er 404 keer meegedaan aan een activiteit. Op 10 november, de Dag van de Mantelzorg, heeft de SWOP een inspirerende lezing over geluk en positieve gezondheid georganiseerd, waarvoor mantelzorgers, zorgvragers en professionals uitgenodigd waren.
Hoofdactiviteit (rol): 4. Faciliteren maatschappelijke (netwerk)organisaties die ouders, kinderen/ jongeren helpen bij vragen over opvoeden/ opgroeien Creëren ontmoetingsplekken voor de jeugd
Een aangepaste en uitgebreide In mei 2023 is de pumptrack in Nootdorp ontmoetingsplek voor de jeugd in Nootdorp geopend. Hiermee is een voorziening voor de (oudere) jeugd gerealiseerd, waar zij kunnen spelen, sporten en ontmoeten. Aanvullend werken we nog aan een overkapping voor een zitplek bij deze voorziening. Hier is behoefte aan bij de jongeren. In Delfgauw is bij de skatebaan een dug-out gerealiseerd. In 2024 verkennen we de mogelijkheden tot uitbreiding van ontmoetingsplekken in de gemeente.
Uitvoeren regionaal convenant jeugdgezondheidszorg
Subsidieafspraken met Stichting Jeugdgezondheidszorg
Er zijn subsidieafspraken gemaakt met Jeugdgezondheidszorg Zuid-Holland West (JGZ). Naast afspraken over de uitvoering van het wettelijke basistakenpakket zijn lokale afspraken gemaakt over de inzet van het programma Stevig ouderschap, schoolverzuimtrajecten en inzet voor statushouders. Vanuit het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) gaat de JGZ vanaf 2024 een belangrijke rol spelen in de ketenaanpakken Kinderen naar Gezond Gewicht en Kansrijke Start.
Uitvoeren van het jeugdbeleid in samenwerking met subsidiepartners
Subsidieafspraken met maatschappelijke organisaties op het gebied van jeugdbeleid
Met gro-up buurtwerk (jongerenwerk), Jong Perspectief, Humanitas Home-Start en stichting MEE Integrale Vroeghulp zijn subsidieafspraken gemaakt. Hiermee is in 2023 uitvoering gegeven aan de uitgangspunten zoals die in het kader preventief jeugdbeleid zijn bepaald.
Wat heeft het gekost ? In onderstaand overzicht zijn per taakveld de baten en lasten voor bestemming, de bestemming en het saldo na bestemming vermeld van de primaire begroting 2023, begroting na wijziging 2023, rekening 2022, rekening 2023 en de afwijking rekening 2022 ten opzichte van de begroting na wijziging en de afwijking rekening 2022 ten opzichte van de rekening 2022.
77
Collectieve voorzieningen (bedragen x €1.000)
Prim. begroting 2023
Begroting na wijziging 2023
Lasten
-17.552
-24.850
-23.791
-23.475
1.375
316
Baten
2.688
13.092
9.831
14.183
1.091
4.352
Totaal
-14.864
-11.758
-13.959
-9.292
2.466
4.667
78
Rekening 2022
Rekening 2023
Afwijking tov. begroting na wijziging 2023
Afwijking tov. rekening 2022
Specificatie van de lasten en baten per taakveld Collectieve voorzieningen (bedragen x €1.000)
Prim. begroting 2023
Begroting na wijziging 2023
Rekening 2022
Rekening 2023
Afwijking tov. begroting na wijziging 2023
Afwijking tov. rekening 2022
Lasten per taakveld 510 - Sportbeleid en activering
-497
-974
-678
-832
142
-154
520 - Sportaccommodaties
-4.043
-4.717
-4.158
-4.780
-62
-622
530 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie
-1.333
-1.121
-969
-1.153
-32
-184
550 - Cultureel erfgoed
-73
-73
-67
-56
17
11
560 - Media
-963
-1.023
-933
-1.005
18
-72
-7.247
-12.503
-11.764
-10.042
2.461
1.722
-626
-996
-934
-1.893
-897
-959
-2.623
-3.116
-2.468
-3.381
-265
-913
-147
-120
-149
-126
-6
24
-17.552
-24.643
-22.120
-23.267
1.375
-1.148
610 - Samenkracht en burgerparticipatie 620 - Toegang en eerstelijnsvoorzieningen 710 - Volksgezondheid 750 - Begraafplaatsen en crematoria Totaal Baten per taakveld 510 - Sportbeleid en activering
0
368
162
438
69
276
1.026
1.649
1.218
1.740
92
523
530 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie
15
50
49
50
0
1
560 - Media
0
55
0
55
0
55
192
8.769
4.626
8.334
-435
3.708
620 - Toegang en eerstelijnsvoorzieningen
0
0
618
1.296
1.296
678
710 - Volksgezondheid
30
457
49
788
331
739
750 - Begraafplaatsen en crematoria
12
21
26
21
0
-5
1.276
11.368
6.748
12.721
1.353
5.973
-16.276
-13.275
-15.372
-10.546
2.728
4.825
520 - Sportaccommodaties
0
-207
-672
-207
0
464
610 - Samenkracht en burgerparticipatie
0
0
-999
0
0
999
Totaal
0
-207
-1.671
-207
0
1.464
520 - Sportaccommodaties
610 - Samenkracht en burgerparticipatie
Totaal Totaal saldo van baten en lasten Toevoeging aan reserves
Onttrekking aan reserves 510 - Sportbeleid en activering
0
0
20
0
0
-20
520 - Sportaccommodaties
732
977
1.411
818
-158
-593
530 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie
537
67
186
67
0
-119
610 - Samenkracht en burgerparticipatie
28
189
1.181
185
-4
-996
620 - Toegang en eerstelijnsvoorzieningen
0
336
170
236
-100
67
710 - Volksgezondheid
24
63
24
63
0
39
750 - Begraafplaatsen en crematoria
91
91
91
91
-0
0
Totaal
1.412
1.724
3.083
1.462
-262
-1.621
Toevoegingen en onttrekkingen reserves
1.412
1.517
1.412
1.255
-262
-158
-14.864
-11.758
-13.959
-9.292
2.466
4.667
Resultaat
79
Analyse afwijkingen tussen de begroting 2023 na wijziging en de Jaarrekening 2023 06 Collectieve voorzieningen (bedragen × € 1.000)
Baten
Lasten
92
-
510 Sportbeleid en activering Combinatiefunctionaris: De bijdrage van de deelnemende partijen in de combinatiefunctionaris is niet begroot. Combinatiefunctionaris: Lagere besteding van eigen middelen vanwege inzet Brede SPUK-regeling.
-
141
-23
1
-
-58
Het Baken: Als gevolg van de brandschade in sporthal het Baken zijn herstelkosten gemaakt en heeft de verzekeringsmaatschappij een schadeuitkering gedaan.
101
-101
Mutaties reserves: Het beschikbaar gesteld budget voor de huur van de tijdelijke sporthal in Nootdorp loopt door tot mei 2024. Een deel van dit budget wordt ingezet in 2024.
-158
158
Sporthal Jan Janssen: De sanering- en sloopkosten zijn hoger uitgevallen dan begroot.
-
-29
Urentoerekening: Betreft een hogere urentoerekening aan taakveld Sportaccommodaties. Hier tegenover staat een voordeel op programma 10. Algemene dekkingsmiddelen, taakveld 0.80 Overige baten en lasten. Per saldo heeft dit geen effect op het rekeningresultaat.
-
-29
Overig
-9
-3
-
-50
Overig
0
18
Overig
-
17
Overig
-
18
Algemeen budget Wmo: Op dit taakveld worden kosten voor Wmo geboekt welke niet direct verstrekkingen zijn, het betreft bv externe ondersteuning, medische advisering bij indicaties, software abonnementen en communicatie activiteiten. Het betreft een structureel budget, de kosten wijken jaarlijks af afhankelijk van het aantal en de aard van deze activiteiten.
-
42
Crisisnoodopvang asielzoekers: Voor de crisisnoodopvang vallen de kosten voor coördinatie, beveiliging en ondersteuning lager uit. Deze dienst wordt aanbesteed dat heeft geleidt tot lagere kosten.
-110
110
Inburgering: Uitvoering van de nieuwe Wet Inburgering 2021 vindt plaats met de inkomsten uit een specifieke uitkering van het Rijk als dekking. Vrijwel alle kosten kunnen hieronder verantwoord worden, een enkele post komt voor rekening van de gemeente. Zowel de baten als de lasten binnen dit onderwerp fluctueren jaarlijks, dit zorgt voor afwijking aan zowel de baten- als de lastenkant van de begroting.
-
557
Inburgering: Uitvoering van de nieuwe Wet Inburgering 2021 vindt plaats met de inkomsten uit een specifieke uitkering van het Rijk als dekking. Vrijwel alle kosten kunnen hieronder verantwoord worden, een enkele post komt voor rekening van de gemeente. Zowel de baten als de lasten binnen dit onderwerp fluctueren jaarlijks, dit zorgt voor afwijking aan zowel de baten- als de lastenkant van de begroting.
-598
-
Kinderopvang SMI: Het gebruik van kinderopvang SMI in het kader van Participatie vindt plaats op basis van toewijzingen door de kernteams. Er is een structureel budget beschikbaar maar de uitgaven fluctueren jaarlijks met afwijkingen als gevolg.
-
37
Noodopvang vluchtelingen: Gemeenten ontvangen uit de "Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne" in 2023 een normbedrag per gemeentelijke opvangplek per dag. Door de doorstroom naar de tijdelijke huisvestingslocaties vallen de kosten lager uit dan verwacht.
-
1.644
Opvang statushouders: Door de doorstroom naar huisvestingslocaties vallen de kosten lager uit dan verwacht.
-
244
Subsidie: Gemeenten ontvangen uit de "Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne" in 2023 een normbedrag per gemeentelijke opvangplek per dag. Dit is hoger ten opzichte van de begroting.
274
-
Urentoerekening: Dit betreft een hogere urentoerekening aan dit taakveld. Hier tegenover staat een voordeel op programma 10. Algemene dekkingsmiddelen, taakveld 0.80 Overige baten en lasten. Per saldo heeft dit geen effect op het rekeningresultaat.
-
-203
Overig
-5
30
Jeugdhulp ZIN: Op dit taakveld wordt een deel van de ambulante jeugdhulp verantwoord dat regionaal is gecontracteerd. Het maakt deel uit van het geheel van jeugdhulp dat voornamelijk binnen programma 7 Individuele voorzieningen staat verwerkt . Het hoort binnen het saldo van jeugdhulp zoals dat over meerdere taakvelden verwerkt staat en waarover ook wordt gerapporteerd in de paragraaf sociaal domein.
-
-188
Overig 520 Sportaccommodaties Buitensport: De hogere lasten worden veroorzaakt door advieskosten voor de renovatie van drie grassportvelden, hogere onderhoudskosten kunstgrasvelden en een te laag energiebudget.
530 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Urentoerekening: betreft een hogere urentoerekening van personeel aan taakveld Cultuurpresentatie, -productie en -participatie. Hiertegenover staat een voordeelop programma 10. Algemene dekkingsmiddelen, taakveld 0.80 Overige baten en lasten. Per saldo heeft dit geen effect op het rekeningresultaat. 550 Cultureel erfgoed 560 Media 610 Samenkracht en burgerparticipatie
620 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen
80
06 Collectieve voorzieningen (bedragen × € 1.000)
Baten
Lasten
Kinderopvangtoeslag affaire: Binnen dit taakveld worden de baten en lasten van de uitvoering van hulp aan gedupeerden van de kinderopvangtoeslagaffaire verantwoord. Per jaareinde wordt een saldo getrokken van het totaal aan lasten dat voor vergoeding in aanmerking komt met daarbij opgeteld een vergoeding voor handelingen waarvoor door het Rijk normbedragen verstrekt worden. Deze werkwijze veroorzaakt afwijkingen op de bestaande begroting, per saldo resteert er een bedrag van € 382.000 op dit onderwerp. Hiervan wordt voorgesteld om dit door middel van resultaatbestemming van het saldo van de jaarrekening in 2024 beschikbaar te stellen op de activiteit Hulp gedupeerden kinderopvangtoeslagaffaire.
1.287
-939
Maatwerkbudget: Om te kunnen beschikken over budget in gevallen waar de reguliere dienstverlening op dat moment niet in voorziet, beschikken de kernteams over een maatwerkbudget. Dit is een structureel budget dat jaarlijks gelijk is opgenomen in de begroting. Afhankelijk van de noodzaak ervan vinden uitgaven hierop plaats. Dit wijkt jaarlijks af. In 2023 was er op dit budget vanuit het actieplan bestaanszekerheid € 100.000 extra beschikbaar vanuit de Bestemmingsreserve bestaanszekerheid. Hierop is geen aanspraak gemaakt.
-100
156
Urentoerekening: Dit betreft een lagere urentoerekening aan dit taakveld. Hier tegenover staat een nadeel op programma 10. Algemene dekkingsmiddelen, taakveld 0.80 Overige baten en lasten. Per saldo heeft dit geen effect op het rekeningresultaat.
-
83
Overig
9
-9
-
-67
Subsidie: Vanuit gemeente Delft als mandaatgemeente is € 429.533 beschikbaar gesteld met betrekking tot de Specifieke uitkering Integraal Zorg Akkoord. Deze bijdragen is bedoeld voor de inzet op coördinatie en uitvoering van activiteiten op het snijvlak van het medisch-sociaal domein en preventie.
430
-
Subsidie: Vanuit het ministerie van VWS is budget beschikbaar gesteld via de specifieke uitkering voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis. Deze is minder besteed dan is ontvangen. Gedeeltelijk is dit bedrag gereserveerd voor 2024.
-99
-
Urentoerekening: Dit betreft een hogere urentoerekening aan dit taakveld. Hier tegenover staat een voordeel op programma 10. Algemene dekkingsmiddelen, taakveld 0.80 Overige baten en lasten. Per saldo heeft dit geen effect op het rekeningresultaat.
-
-198
Overig
-0
-0
710 Volksgezondheid GGD gemeenschappelijke regeling: Een tussentijdse begrotingswijziging van de gemeenschappelijke regeling GGD/Veilig Thuis is niet verwerkt in de gemeentelijke begroting met een overschrijding van het budget GGD met € 67.000 als gevolg.
750 Begraafplaatsen en crematoria Overig Totaal 06 Collectieve voorzieningen
-
-6
1.091
1.375
Investeringen Investeringsbudget Beschikbaar na bijstelling Najaarsnota 2023
Werkelijke uitgaven 2023
DGW: korfbalvelden - toplaag (2022)SPUK
333.749
345.249
-11.500
afsluiten
BHP gebouwen23-26 Gemeentekant. dakbedekking(2023)
41.000
36.000
5.000
afsluiten
Het Baken branddetectiesysteem (2023)
38.000
36.551
1.449
afsluiten
Ledverlichting De Groene Wijdte (2023)
108.000
72.510
35.490
afsluiten
520.749
490.310
30.439
Totaal af te sluiten
Nieuwb. sporthal Jan Janssen - bouwk. SPUK (2022)
3.498.167
3.268.487
229.680
handhaven
SPUK Nieuwbouw sporthal Jan Janssen-install (2022)
856.671
1.148.310
-291.639
handhaven
Casa/Schatkaart:gymaccommodatie 1 zaal (2021)SPUK
500.000
637.834
-137.834
handhaven
4.854.838
5.054.631
-199.793
Totaal te handhaven
5.375.587
5.544.941
-169.354
Collectieve voorzieningen
Totaal Collectieve voorzieningen
81
Restant
afsluiten / handhaven
82
7. Individuele voorzieningen De gemeente Pijnacker-Nootdorp zorgt voor individuele (persoonsgebonden) voorzieningen voor inwoners die het (tijdelijk) nodig hebben om deel te kunnen (blijven) nemen aan de samenleving.
Algemene omschrijving Het programma Individuele voorzieningen bestaat uit de volgende zeven onderdelen: 1. Inkomensregelingen; 2. Begeleide participatie; 3. Arbeidsparticipatie; 4. Schuldhulpverlening; 5. Maatwerkvoorzieningen Wmo en maatwerkdienstverlening 18+; 6. Geëscaleerde zorg 18+; 7. Maatwerkdienstverlening 18-; 8. Geëscaleerde zorg 18-jeugdhulp. We willen bereiken dat iedereen naar vermogen als volwaardig lid kan deelnemen aan het maatschappelijk verkeer. Of zoals het in het raadsakkoord op hoofdlijnen 2022-2026 staat: we beseffen dat zelfredzaamheid niet voor iedereen haalbaar is. De maatschappij kan voor mensen te complex zijn, waardoor (tijdelijk) ondersteuning nodig kan zijn.
Wat wilden we bereiken ?
Doelstelling
Individuele voorzieningen voor inwoners die het (tijdelijk) nodig hebben om deel te kunnen (blijven) nemen aan de samenleving
Wat wilden we bereiken
Iedereen kan naar vermogen als volwaardig lid deelnemen aan het maatschappelijk verkeer Adequate en passende ondersteuning binnen verantwoorde financiële kaders
Wat hebben we daarvoor gedaan 1. We bieden laagdrempelige en doelmatige oplossingen voor jongeren, ouderen, gezinnen en inwoners in een kwetsbare positie 2. We continueren de maatregelen om de kosten te beheersen en de kwaliteit te borgen
De komende jaren gaan we door met het ontwikkelen van de transformatie van het sociaal domein waarin de inwoner centraal staat: we zijn open en betrokken en bieden laagdrempelige en doelmatige oplossingen voor kinderen, jongeren, ouderen en gezinnen in een kwetsbare positie. Systemen zijn hierbij niet leidend. Het bieden van bestaanszekerheid is hierbij een belangrijk thema. De gemeente heeft een bepalende rol bij de inzet van de individuele voorzieningen. Dit vanuit verschillende wettelijke kaders: de Participatiewet, de Wet maatschappelijke ondersteuning, de Jeugdwet, de Wet inburgering en de Wet schuldhulpverlening. Uitgangspunt is om ontschot hulp te bieden vanuit de verschillende regelingen. Waar nodig worden gezinnen ondersteund vanuit één plan. In onze huidige visie op het sociaal domein hebben inwoners aandacht voor elkaar en vinden ze het normaal zelfredzaam en zelfwerkzaam te zijn. We beseffen dat zelfredzaamheid niet voor iedereen haalbaar is. De maatschappij kan voor mensen complex zijn waardoor zij (tijdelijk) ondersteuning nodig hebben. Een doelmatig werkend (professioneel) vangnet is het sluitstuk binnen dit perspectief. In het hoofdlijnenakkoord is afgesproken te komen tot de nieuwe visie op het sociaal domein. Met de nieuwe visie willen we nog
83
meer in samenhang antwoord geven op (toekomstige) maatschappelijke vraagstukken en opgaven, zoals de demografische ontwikkeling, de kostenontwikkeling, extra taken voor de gemeente en de veranderingen in onze samenleving. In 2023 is er begonnen met het ontwikkelen van deze nieuwe visie op het sociaal domein. De nieuwe visie wordt in 2024 opgeleverd. Het interventieplan 'Grip op het sociaal domein' gericht op de beheersing van kosten en versterking en verbetering van de kwaliteit van dienstverlening, heeft een duidelijke daling van de kosten gerealiseerd. Hierover is, doormiddel van een eindrapportage, begin oktober 2023 aan de raad gerapporteerd. Vanwege nieuwe stijgende kosten binnen het sociaal domein, wordt kostenbeheersing verder opgepakt. We blijven alert op nieuwe kansen en signaleren daarnaast ontwikkelingen. Hierbij kijken we niet alleen naar de toegang, het (preventieve) aanbod en samenwerking met zorgaanbieders en maatschappelijke partners, maar ook kritisch naar onze eigen organisatie. Om zo ook in de toekomst zorg en ondersteuning te kunnen blijven verlenen. Deze is adequaat en passend, en zo licht en zo kort mogelijk. Dit programma staat niet op zichzelf. Het heeft een duidelijke relatie met programma 6 ‘collectieve voorzieningen’. In programma 6 worden immers activiteiten en diensten ontwikkeld die voorliggend of aanvullend zijn op de individuele voorzieningen.
Deze collectieve voorzieningen spelen een cruciale rol bij preventie, het vroeg signaleren van problemen en het vergroten van de zelfredzaamheid van inwoners. Binnen dit programma wordt ook verbinding gelegd met andere programma’s zoals wonen, onderwijs, economie en veiligheid.
Inwoners zijn gezond en ontwikkelen zich naar vermogen Inkomensregelingen
Aantal personen per 10.000 inwoners
Personen met een bijstandsuitkering 500
250
0 2018
2019
Pijnacker-Nootdorp
2020
2021
Nederland
Grafiek 7.1 Op 31 december 2022 werd aan 459 huishoudens een bijstandsuitkering verstrekt. Op 31 december 2023 is dit met één gedaald naar 458. Grafiek 7.1 laat het aantal personen met een bijstandsuitkering zien. Volgens de meest recente CBS-cijfers zijn dit in 2021 166 personen per 10.000 inwoners. Landelijk is dit aantal 431 per 10.000 inwoners. Het bemiddelen van inwoners naar werk is een proces dat tijd vraagt. Dat komt bijvoorbeeld door factoren die het ingewikkeld maken, zoals een inburgeringsverplichting, taalproblematiek, gezondheidsproblemen of geldproblemen. Het gaat ook vaak om een combinatie van deze factoren. We zien de groep inwoners die relatief makkelijk en snel naar werk bemiddelbaar is, steeds kleiner wordt. In 2019 is het plan van aanpak 'Werken, werken aan en meedoen' opgesteld om participatie te bevorderen. De maatregelen uit dit plan zijn in 2023 voortgezet. Met de Erasmus Universiteit is een diagnosetool ontwikkeld om een goed beeld te krijgen van de competenties van de werkzoekenden en de vervolgstappen die nodig zijn bij de re-integratie. Ook zijn wij in 2023 doorgegaan met het verder verbeteren van onze werkprocessen.
84
Armoede
Kinderen in uitkeringsgezinnen
Kinderen in %
10
5
0 2018 Pijnacker-Nootdorp
2019
2020 Nederland
Grafiek 7.2 In 2023 is een armoedemonitor uitgevoerd over het jaar 2022. Onze gemeente had in 2022 929 minimahuishoudens met een inkomen tot 130% van het wettelijk sociaal minimum. Dit is 4% van alle huishoudens. Hiervan hadden 764 huishoudens een inkomen tot 110% van het wettelijk sociaal minimum. Dit is 3,3% van alle huishoudens. Dit betekent een afname van 0,4% van het aantal minimahuishoudens met een inkomen tot 110% van het wettelijk sociaal minimum ten opzichte van 2018. In onze gemeente woonden in 2022 13.310 kinderen van 0 tot 18 jaar. Hiervan groeien 819 kinderen op in een minimahuishouden met een inkomen tot 130% van het wettelijke sociaal minimum. Dit is 6,1% van alle opgroeiende kinderen in Pijnacker-Nootdorp. Hiervan groeiden 458 kinderen op in een huishouden met een inkomen tot 100% van het wettelijk sociaal minimum. Dit is 3,4% van alle opgroeiende kinderen in Pijnacker-Nootdorp. Het aandeel minimakinderen in Pijnacker-Nootdorp ligt lager dan landelijk. Grafiek 7.2 geeft vanwege BBV-voorschriften1 een andere indicator dan het aantal kinderen in minimahuishoudens. Namelijk het aantal kinderen in uitkeringsgezinnen. In 2020 was dit 3% in PijnackerNootdorp en 6% landelijk. Ook de armoedemonitor 2022 laat een dalende trend zien in het aantal minimakinderen in Pijnacker-Nootdorp dat opgroeit in een huishouden met een uitkering.
Kinderen uit huishoudens met een inkomen tot 130% kunnen gebruik maken van het kindpakket van Stichting Leergeld. Een kindpakket bestaat uit verschillende onderdelen, zoals een schoolspullenpas of fiets. Ook kunnen zij lid worden van een sport- en/of cultuurvereniging via het Jeugdfonds Sport & Cultuur. De overeenkomst met Stichting Leergeld is in 2022 met vier jaar verlengd. In 2023 is het mogelijk voor kinderen om zowel een sportieve als culturele activiteit gelijktijdig te doen via het fonds. Ook is de Rotterdampas te koop. Voor minimahuishoudens is deze met korting beschikbaar. In 2023 zijn er bij het Jeugdfonds Sport & Cultuur 251 aanvragen voor sport goedgekeurd. Voor cultuur zijn er 28 aanvragen goedgekeurd. Dit is een verdere stijging ten opzichte van 2022. Bij Stichting Leergeld zijn er in 2023 1340 aanvragen, verdeeld over 516 kinderen toegekend. Dit zijn iets meer aanvragen en iets meer kinderen dan in 2022 (1221 resp. 505). Medio 2023 zijn we gestart met het Volwassenenfonds Sport & Cultuur. Daar zijn 36 aanvragen toegekend, waarvan 34 voor sport en 2 voor cultuur.
Energietoeslag In verband met de gestegen energiekosten ontvingen in 2023 huishoudens met een inkomen tot 130% van het sociaal minimum een aanvulling op de energietoeslag 2022 van maximaal € 500. In totaal is aan 1333 huishoudens een aanvulling uitgekeerd. In het najaar van 2023 is aan 1122 huishoudens ambtshalve een 1
85
Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten
energietoeslag 2023 van maximaal € 800 toegekend. Het aanvraagproces is opengesteld op 20 december 2023. Op 31 december 2023 zijn er in totaal 48 aanvragen voor de energietoeslag 2023 ingediend. Het aanvraagproces blijft open tot 30 april 2024.
Schuldhulpverlening In 2019 zijn we gestart met het professionaliseren van onze taken rondom schuldhulpverlening en vroegsignalering. In 2020 is onze gemeente toegelaten als lid van de NVVK. Deze certificering houdt in dat onze dienstverlening wordt uitgevoerd binnen de kaders van de Gedragscodes Schulphulpverlening. Begin 2023 zijn we opnieuw geaudit en wederom positief beoordeeld. Net als in 2022 hadden we ook in 2023 te maken met de nasleep van de coronapandemie en de energiecrisis. Een deel van onze inwoners maakte zich zorgen over rondkomen. Met de middelen uit het actieplan bestaanszekerheid konden we de inzet op schuldhulpverlening en vroegsignalering versterken. Vanaf de zomer in 2023 zagen we een stijging in het aantal aanmeldingen van ondernemers. We zijn gestart met het doorontwikkelen en professionaliseren van de (financiële) dienstverlening voor ondernemers en zzp’ers met financiële problemen. Naar verwachting is dit proces in het eerste kwartaal van 2024 gereed. Dit doen we conform de NVVK richtlijnen en de Wgs normen. De aantallen hulpvragen van particuliere inwoners waren in lijn met de cijfers van voorgaande jaren. Daarnaast lag de focus in 2023 op het vergroten van de zichtbaarheid van team schuldhulpverlening.
Met de lancering van de website www.vragenovergeld.nl, de bijbehorende communicatiecampagne en de start van het informatiepunt is er outreachend gecommuniceerd richting inwoners over de mogelijkheden voor hulp. Vanuit het netwerk Preventie, Schuldhulpverlening en Nazorg is er in het najaar weer een workshopdag georganiseerd voor vrijwilligers en professionals die actief zijn in de financiële hulpverlening. Deze dag is bedoeld om elkaar te ontmoeten, samen te ontwikkelen en samen kennis te vergroten. De workshops stonden in het teken van communicatie met cliënten. Deze kan bemoeilijkt worden door o.a. culturele verschillen, taalbarrières en laaggeletterdheid. Er is ook extra aandacht voor inwoners met een licht verstandelijke beperking. Ook kan er sprake zijn van weerstand of agressie wanneer cliënt en vrijwilliger/medewerker elkaar niet goed begrijpen. Een belangrijk preventiemaatregel om (problematische) schulden te voorkomen is het vroegtijdig signaleren van betalingsachterstanden. In 2020 is het convenant Vroeg Eropaf gesloten met zes signaalorganisaties, waaronder woningcorporatie Rondom Wonen en waterbedrijf Dunea. In 2023 viel opnieuw op dat met name in de tweede helft van het jaar het aantal meldingen van woningcorporaties toenam. Dit is een zorgelijke ontwikkeling. Over deze casussen hebben wij nauw contact met de woningcorporaties.
Doordat het team in 2023 is uitgebreid, zijn wij in staat in 2024 meer huisbezoeken te doen. Uit onderzoek blijkt dat dit het meest effectief is om inwoners te bereiken met een hulpaanbod. We merken dat het vertrouwen in de overheid aandacht vraagt. Dit zorgt ervoor dat inwoners terughoudend zijn in het accepteren van hulp en er meer tijd nodig is vanuit de regisseurs vroegsignalering om een vertrouwensband op te bouwen. We verwachten dat dit in 2024 ook het geval zal zijn.