Verslag Besluitvorming 6.7.2023 Jaarstukken - perspectiefnota.pdf

Ik zal aan het einde van mijn betoog het dictum voorlezen en de motie indienen. Voorzitter, met betrekking tot welzijn, is de D66-fractie tevreden dat de aanpak van kindermishandeling en geweld achter de voordeur, waaronder femicide nu echt de benodigde aandacht gaat krijgen. In het sociaal domein in Papendrecht, zien wij veel hulp voor mensen, bij armoede, schulden en eenzaamheid. Dat is fijn. Wij krijgen het signaal, onder meer vanuit het PMV die regelmatig welzijnsinitiatieven bezoekt, dat er bij veel 22

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

organisaties weinig kennis is over elkaar en hoe de één de ander kan aanvullen. Mensen kennen elkaar niet. De D66-fractie verzoekt het college hierin regie te pakken en te zorgen voor verbinding, met bijvoorbeeld, een congres als aftrap, bezoeken aan elkaars organisatie en regelmatige gezamenlijke bijeenkomsten. We moeten de rijkdom van hulp, professioneel en vrijwillig, beter benutten. Wij vragen het college (eerst zonder motie) om dit serieus op te pakken. Graag een reactie. Bij verbinding en welzijn hoort ook cultuur en evenementen. Over evenementen spreken we in tweede termijn. Met betrekking tot cultuur is onze vraag: Hoe staat het met de ontwikkeling in het cultuurplatform? Dan voorzitter, duurzaamheid en klimaatadaptatie. Bij klimaatadaptatie dienen wij een motie in met de progressieve partijen; GroenLinks zal deze toelichten en indienen. Verder kan de D66-fractie hier kort zijn: snelheid is geboden. Ten slotte, voorzitter, wordt er €7000,- gevraagd om iemand aan te stellen, die het energieverbruik in het gemeentehuis moet monitoren. Dit soort dingen vraagt een hoge frustratietolerantie van de D66-fractie. Wij vragen al een jaar of acht of de thermostaat standaard op 19 graden kan, in plaats van 23. Wij hebben tientallen toelichtingen gekregen, met de strekking: moeilijk, moeilijk, maar niemand gevonden die dat gewoon regelt.

En dan is 7000 euro ook nog eens precies het bedrag waarmee het Beeldenpark is wegbezuinigd. Optimisme, voorzitter, het is soms heel hard werken! De D66-fractie dient de volgend motie in: - Motie 4.M16. Eerlijke tarieven rioolheffing (mede ingediend door de OP en GL-fracties). Wethouder DE KEIZER merkt hierbij op dat Papendrecht landelijk gezien een laag tarief heeft. Om de consequenties te kunnen overzien wat het effect is van een gedifferentieerd tarief, inclusief het effect op de uitvoeringskosten van de belastingdienst, vraagt dit meer voorbereidingstijd. Dit is voor 5 oktober aanstaande niet haalbaar. Uiteraard is het college wel bereid om nader onderzoek te doen, waarvan men de uitkomst kan betrekken bij de begroting 2025. De heer STOUTHART spreekt namens de VVD-fractie de volgende algemene beschouwingen uit: Voorzitter, allereerst een woord van dank aan de ambtelijke organisatie en het college voor het opstellen van deze perspectiefnota. Mijn fractie hecht er waarde aan om iets te zeggen over de recente berichtgeving rondom Chemours/Dupont. Ik denk dat ik namens veel Papendrechters spreek als ik zeg dat we geschokt en verontwaardigd zijn over wat naar buiten is gekomen. Het is schandalig en misschien zelfs wel misdadig dat er bewust informatie achter lijkt te zijn 23

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

gehouden. Fractiegenoot Akkie Bokma trekt al langere tijd op met VVD’ers uit de regio om dit de aandacht te geven in Den Haag die het nodig heeft en te pleiten voor onder andere veel strengere controles. Al zou maar een deel van de Zembla uitzending waar zijn, dan lijkt het er toch verdacht veel op, dat dit bedrijf decennialang, willens en wetens, door is gegaan met het lozen van vergif over de rug van de gezondheid van medewerkers, inwoners, grondwater en eigenlijk de hele omgeving. Zich verschuilend achter vergunningen van een overheid, die mogelijk niet alle informatie had die ze had moeten hebben. Dat er nog steeds niet op inhoudelijk vragen van journalisten wordt gereageerd, maakt de zaak alleen maar ernstiger. We doen dan ook een klemmend beroep op Chemours/Dupont om openheid van zaken te geven. En de vragen te beantwoorden die er zijn. Als VVD pleiten we er middels een motie voor samen met de gemeenten in de regio een centraal informatiepunt in te stellen om inwoners makkelijk en eenduidig te voorzien van info en waar zij ook terecht kunnen met hun zorgen en vragen. Voorzitter, mijn volgende punt is de opvang van asielzoekers in Papendrecht. Het college gaat bijna in tegenstelling tot wat onze landelijke politiek doet tot nu toe keurig om met de opvang van asielzoekers.

Diverse locaties zijn ingericht er wordt voorzien in onderwijs en de overlast lijkt tot nu toe beperkt in de media lezen we echter dat het elders in het land er ook anders aan toegaat en dat zorgt voor angst en boosheid onder inwoners. De VVD begrijpt deze zorgen, daarom is communicatie en openheid van zaken zo vreselijk belangrijk ook al is het eerlijke verhaal niet altijd het verhaal wat mensen willen horen. Niemand wil in de schoenen staan van een vluchteling die zijn of haar land moest verlaten voor oorlog of andere gruwelijkheden. En wij vinden dat mensen die echt in nood zijn op een humane manier moeten worden geholpen. Om dit te blijven realiseren vind de VVD het nodig een grens aan te geven. En die grens trekken we hier. Om te zorgen dat er genoeg ruimte blijft, goede medische zorg gegarandeerd kan worden en er een bezigheid is voor de mensen die hier op dit moment worden ondergebracht in onze gemeente moeten we zeggen nu is het genoeg. Laat nu eerst het kabinet duidelijkheid geven hoe het verder moet. Laat er duidelijkheid komen over de spreidingswet. Laat duidelijkheid komen vanuit Europa. En laten we vooral vluchtelingen als mens blijven zien en ze zo behandelen en zorgen voor goede humane opvang binnen wat Papendrecht en de Papendrechtse gemeenschap aankan. Voorzitter, dan de gemeentelijke financiën, we staan er goed voor voorlopig.

De bezuiniging die zijn gedaan blijken effectief en met dank aan incidentele meevallers lijkt het allemaal best rooskleurig. Echter moeten we voorzichtig zijn als we het voorzieningen niveau in Papendrecht gelijk willen houden en op sommige punten willen verbeteren. Een oorlog in Europa en de gevolgen van de hoge inflatie en energieprijzen voelen we ook in Papendrecht. VVD Papendrecht is voor een streng financieel beleid om onze gemeentelijke budgetten op orde te houden en het voor onze inwoners ook betaalbaar te houden. We dienen daarom 24

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

een motie in waarin we de eerste stap willen zetten om meer grip te krijgen op de financiële ontwikkelingen bij de verbonden partijen. We doen dit in de eerste plaats om onze financiën op orde te houden en daarmee onze doelen te halen maar vooral doen we het om de Papendrechtse inwoners met plezier in onze gemeente te laten wonen. Dat brengt mij op het volgende punt. Het oog wil namelijk ook wat. De VVD ergert zich net als veel inwoners al lange tijd aan de voor het oog onverzorgde staat van het groen in Papendrecht, voortkomend uit het ecologisch beheer van de afgelopen jaren. Naast het onverzorgde uiterlijk zorgt dit ook voor onveilige situaties. Iets waar je bij ons als VVD al helemaal niet mee aan moet komen. We dienen daarom een motie in die oproept tot een andere wijze van groenbeheer. Voorzitter, evenementen kunnen ook bijdrage leveren aan woongeluk van onze inwoners, wij zijn daar dan ook een erg groot voorstander van. Echter zien we in de perspectiefnota exorbitant hoge bedragen staan voor onder andere het wereldfeest. En wij vragen ons serieus af of dit de bedoeling is. Er worden meer evenementen in Papendrecht georganiseerd maar dan door verenigingen, stichtingen of ondernemers en wat ons betreft hoort het daar vandaan te komen en is het geen taak van de gemeente om dit met zulke hoge bedragen te doen of te ondersteunen.

Bovendien doen we daar mee andere initiatieven te kort. Wij vinden dat evenementen best gesteund mogen worden, maar dan wel op basis van een gelijk speelveld en een eerlijke verdeling van de daarvoor beschikbare middelen. Misschien is een eenduidig evenementenbeleid een goed idee voorzitter. Dat zeg ik met een knipoog omdat eerder is aangegeven dat hieraan gewerkt gaat worden. Voorzitter, al eerder refereerde ik aan een speerpunt van ons VVD’ers en dat is veiligheid. Veel te vaak horen we berichten over kinderen maar ook volwassenen die zijn verdronken. Onlangs ook nog een jong leven uit onze gemeente. Zonder de oorzaak van iedere verdrinking te weten horen we te vaak dat kinderen maar ook volwassenen niet kunnen zwemmen. Dat is toch haast ondenkbaar een zo’n waterrijk land als Nederland voorzitter. Voorzitter, vaak is de reden dat de financiële middelen niet voor handen zijn of dat simpel weg het nut niet wordt ingezien van het leren zwemmen. Voorzitter, wat is mooier dan dat we als gemeente mogelijk kunnen maken dat we kinderen leren zwemmen doormiddel van schoolzwemmen? Ieder kind is gelijk en kan hier van profiteren en er is geen onderscheid of je ouders het nu wel of niet kunnen betalen. Bovendien past schoolzwemmen bij de ambities voor beweegonderwijs en jeugdsportdeelname in Papendrecht.

We dienen daarom vanavond een motie in die het college verzoekt te onderzoeken of het schoolzwemmen voor de basisonderwijs groepen 5 en 6 weer ingevoerd kan worden. Tot slot voorzitter, het laatste punt dat ik wil aanhalen is het thema wonen. Er zijn in Papendrecht mooie projecten in voorbereiding die veel mensen onderdak kunnen bieden. Daar zijn we als VVD gelukkig mee. We realiseren ons de 25

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

beperkingen in ruimte en roepen het college op daarom creatief te kijken naar mogelijkheden. Ga in gesprek met investeerders die bestaande bedrijfspanden willen omvormen naar wonen, denk aan alternatieve bouw zoals prefab om zo goedkopere woningen te realiseren. Kortom blijf denken in mogelijkheden en niet in beperkingen. De VVD-fractie dient de volgende moties in: - Motie 4.M20. Meer grip op de financiële ontwikkelingen sociaal domein. Wethouder VAN ERK merkt op dat het college deze motie die oproept meer grip te krijgen in relatie tot de DG&J en de GR Sociaal ontraadt. Dit omdat er ieder jaar een kadernota/uitgangspuntennotitie is, met als vervolg daarop een concept begroting waarop de zienswijze kan worden gegeven door de raad. Dit is het moment om aan te geven wat men hierin wil stellen. T.a.v. grip op financiële ontwikkelingen heeft de raad al belangrijke zaken, zoals het realistisch begroten, aangegeven. Tenslotte merkt hij op dat het college staat voor goede dienstverlening tegen zo laag mogelijke kosten. Als het om het sociaal domein gaat staat men en gaat men voor voorkostenbeheersing. -

Motie 4.M21. Schoolzwemmen opnieuw invoeren voor basisonderwijs (mede , ingediend door de CU-fractie). Wethouder VAN DER BORG staat positief ten opzichte het onderzoek of men het schoolzwemmen op het basisonderwijs kan herinvoeren. Hij zal met de betreffende partijen, het zwembad en de basisschool, het gesprek aangaan om te kijken of men hier positief tegenover staat. Hier gaan positieve geluiden over, maar het is goed ook de randvoorwaarden met hen te bespreken.

-

Motie 4.M22. Ecologische bermen en het oog wil ook wat. Wethouder VAN DER BORG zal deze motie ontraden, dit omdat men een aantal jaar geleden het maaibeleid heeft aangepast (i.v.m. de forse afname van het aantal insecten) en heeft geïnvesteerd in een betere biodiversiteit, die enige tijd nodig heeft voordat dit zichtbaar is. De motie vraagt om het inzaaien van de bermen met een bloemenmengsel waarin meerjarige bloemen zijn opgenomen en te zorgen voor vaste planten in die delen van de bermen, zodat dit bijdraagt aan een betere verkeersveiligheid. De wethouder merkt op dat met de huidige werkwijze een 1 jarig mengsel voor een jaar een zeer kleurrijk beeld geeft, dat voor meerjarige bloemen een schrale grond nodig is die binnen Papendrecht beperkt aanwezig is, waardoor er meer bloembollen ingezaaid moeten worden, hetgeen veel kosten intensiever is om in het groenonderhoud op te nemen. De huidige werkwijze sluit aan op de wens de biodiversiteit te vergroten en heeft tijd nodig om dit te realiseren. M.b.t. de verkeersveiligheid en het toepassen van vaste planten heeft de 26

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

wethouder in eerdere instantie aangegeven dat er altijd aandacht is voor de verkeersveiligheid, door hier d.m.v. het beter maaien aandacht voor te hebben. Binnen het huidige maaibeleid wordt dit geëvalueerd en indien nodig bijgesteld. Dit is echter nog niet aan de orde. -

Motie 4.M26. Informatiepunt PFAS, zorgen één centraal informatiepunt. Wethouder KOSTEN vindt dit een goede motie, waarmee het college zou kunnen instemmen. Hierbij merkt hij op dat in andere gemeenten een dergelijke motie de afgelopen dagen al is aangenomen en dat men als bestuur al heeft afgestemd om dit samen te gaan doen.

Mevrouw KARSO spreekt namens de PvdA-fractie de volgende algemene beschouwingen uit: Standbeeld van een jonge zwarte vrouw. Voorzitter, toen ik vorige week voor het eerst het nieuwe standbeeld van een jonge zwarte vrouw (‘Moments Contained’) voor het Centraal Station van Rotterdam zag staan, keek ik met enige jaloezie. Dat doen ze daar toch beter, dacht ik, want hier in Papendrecht worden de beelden in de openbare ruimte wegbezuinigd. Wat dit standbeeld voor mij zichtbaar maakte, is dat vrouwen, maar ook mensen van kleur en andere achtergronden, vaak onzichtbaar zijn in de Papendrechtse straten of bij evenementen. Waar zijn zij, bij de nieuwsjaarborrel, informatiebijeenkomsten, 4 en 5 mei enzovoort? Voorzitter, ik dacht: waarom hebben wij in Papendrecht, op zo'n centrale plek, op de Marktplein, niet een standbeeld. Een beeld die inwoners trots maakt, hoopvol. En heel misschien, als we geluk hebben, zelfs verbindt. De PvdA-fractie wil onze gemeente inclusiever en daarmee rechtvaardiger maken; de onzichtbare, zichtbaar maken. Wij verwachten dat bij alle communicatie en het evenementenbeleid de verantwoordelijkheid wordt genomen, dat iedereen zich welkom voelt en meedoet. Vraag 1: Graag een reactie van de portefeuillehouder communicatie. Visie, daadkracht en duidelijkheid. Voorzitter, de Perspectiefnota blinkt niet uit in (strategische) visie, daadkracht en duidelijkheid.

Zeker de duidelijkheid hoe de doelen bereikt moeten worden, ontbreekt. Hoe gaan we grote opgaven tot een goed einde brengen en tegelijkertijd de Papendrechtse samenleving eerlijker en rechtvaardiger krijgen? Die antwoorden ontbreken. ‘Geen knaken (van burgers) zonder taken’ Voorzitter, het ziet er niet best uit voor de inwoners van Papendrecht. En al helemaal niet voor meerpersoonshuishoudens met een eigen woning. Een rekensom laat zien dat de woonlasten voor deze groep in 2023 t.o.v. 2020 gemiddeld met bijna 50% zijn gestegen. Dat is opgeteld de OZB, de afvalstoffenen de rioolheffing. De PvdA vindt, dat wanneer lastenverzwaring niet nodig is, dit 27

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

achterwege moet blijven. Kies je als college hier toch voor, dan moet je dit op een open en transparante manier naar je raad en de inwoners melden. Dat is in de Perspectiefnota vorig jaar niet gebeurd en dat vinden wij niet oké. Zo zien we rondom de huisvesting van de Vo-scholen van alles gebeuren: - De zogenaamde tegenstelling tussen onderwijs belangrijk vinden en financieel verantwoorde besluiten nemen. Dat is voor ons geen tegenstelling. - Aan de ene kant de ozb steeds verder verhogen en de tekorten die daarmee voor de huishoudens ontstaan met armoedemaatregelen willen repareren. - Het college dat met één grote ozb verhoging, eerlijkheid predikt en daarna rust beloofd, om het jaar daarop direct weer met een ozb verhoging voor de toekomstige dekking van de VO-schoolgebouwen te komen. Hoezo is dit eerlijk en zorgt dit voor rust? - Een bestuursakkoord waarin staat dat zorgvuldig, nuchter en realistisch begroten belangrijk is en tegelijkertijd een overschot laat zien van 11 miljoen én de aankondiging dat er voortaan risicovol wordt begroot. - De coalitie zegt in hun akkoord voor meer openheid in het samenspel tussen raad, samenleving, college en ambtelijke organisatie te kiezen, maar we moeten als een detective door de stukken spitten om te achterhalen wat precies de beslispunten zijn.

Om deze reden dienen wij samen met D66, OP en GL de motie ‘geen knaken (van burgers) zonder taken’ in. Voorzitter, ik lees het dictum voor en dien deze aan het einde van mijn betoog in. Wij doen er geen dekkingsvoorstel bij, omdat we deze als een correctie zien. Een onterechte niet transparante verhoging van de ozb. Toegankelijkheid openbaar vervoer. Voorzitter, met deze raad is eerder gesproken over gratis openbaar vervoer en na de zomer staat dit onderwerp weer op de agenda. Het behoeft geen discussie, dat openbaar vervoer en de mobiliteit van inwoners onlosmakelijk met elkaar zijn verbonden. Wij lezen in de PPN, dat het college bezig is met een mobiliteitsplan. We weten nog niet welke plannen er in de maak zijn en wat dit voor de inwoners gaat betekenen, maar ik wil het college graag meegeven dat de toegang tot het openbaar vervoer al een tijdje geen vanzelfsprekendheid meer is. ‘Haltes om de hoek’ die zomaar verdwijnen, Busritten die duurder en duurder worden en/of minder vaak rijden, ouderen die niet meer in hun wijk in een bus kunnen opstappen en scholieren die niet meer binnen een uur hun stageplek kunnen bereiken. Inwoners moeten zich nu en in de toekomst makkelijk, snel, veilig, betaalbaar en zo duurzaam mogelijk kunnen verplaatsten binnen Papendrecht én binnen de regio (en tussen de regio’s).

Alleen een toegankelijk openbaar vervoersysteem, kan bijdragen aan een beter functionerende samenleving en dat mag best wat gaan kosten, omdat het uiteindelijk ook geld oplevert. Vraag 2: Wij vragen het college bij OV-maatregelen niet alleen de kosten, maar ook de baten mee te wegen. Graag een reactie van het college. Regeldruk. 28

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

Voorzitter, zoals u weet is de PvdA voorstaander van het vereenvoudigen van regelgeving en het opheffen van overbodige regels. Vorig jaar noemden we dit De Paarse Krokodil. De wethouder zegde ons toe om hier direct werk van te maken. We zijn een jaar verder en daarom de vraag (3) aan de wethouder: Hoeveel overbodige regels en administratie voor de inwoners hebben we inmiddels afgeschaft? Tot slot, Voorzitter, nog een paar vergaderrondes te gaan en dan zitten we al op de helft van deze raadsperiode. De PvdA-fractie zal vandaag en al die dagen en maanden, die we met deze raad hebben, samenwerken en doen wat nodig is voor Papendrecht. Wij zullen het college, de raad en onszelf scherp houden op kwaliteiten als visie, daadkracht en duidelijkheid. De PvdA-fractie dient de volgende motie in: - Motie 4.M17 Geen knaken (van burgers) zonder taken (mede ingediend door de D66, OP en GL-fracties). Wethouder DE KEIZER constateert dat de komende jaren forse investeringen op de gemeente afkomen. Daarom wordt hierop al vanaf de begroting 2023 geanticipeerd, door o.a. de OZB jaarlijks extra met 1,5% te verhogen. Zoals het financieel meerjarenbeleid laat zien is het nodig om deze lijn vast te houden. Niet doorvoeren van de extra indexatie van de OZB leidt in 2024 tot een daling van het begrotingssaldo van € 160.000,- structureel en tot € 850.000,- structureel in 2028.

Om deze reden ontraadt het college deze motie. De heer VAN DEN DOOL spreekt namens de CDA-fractie de volgende algemene beschouwingen uit: Het college wil vanuit een toekomstvisie bouwen aan inhoudelijke opgaven. Dat vinden we oprecht een mooie en een goede gedachte. Dank voor deze perspectiefnota, zowel aan het adres van college als ook dank aan de ambtelijke organisatie. We hebben het stuk met veel waardering gelezen. Kijkend naar de toekomst zien wij een belangrijk vliegwiel dat heel veel mooie ontwikkelingen op gang kan brengen. We doelen op de nieuwe huisvesting van het onderwijs. Helderheid daarover en een eerste investering vinden we cruciaal, want het brengt heel veel op gang dat nodig is. 1. Natuurlijk een impuls voor het onderwijs, basis voor een goede toekomst van onze kinderen en jongeren. Je opleiding neem je je hele leven mee, de mooiste investering in de toekomst en in ons sociaal domein. 2. Het legt ook de weg open naar het bouwen van woningen. Wat willen we dat allemaal graag. En dan heel graag ook woningen die de doelgroepen helpen die ze het hardst nodig hebben, woningen voor ouderen die elkaar helpen, woningen 29

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

voor jongeren die willen starten met hun eigen leven. Er komt een flinke locatie vrij op de Douwes Dekkerlaan en nog meer later langs de burg, Keijzerweg. 3. Die investering is mooi te combineren met een bedrijfsschool in samenwerking met grote bedrijven in onze gemeente als Fokker en Boskalis. Dat is volgens ons de gouden kans om nu een keer investeringen van de regiodeal naar Papendrecht te halen. Zo kunnen jongeren en volwassenen blijven investeren in hun toekomst met opleidingen die gelijk gekoppeld zijn aan een baan in de sectoren waarin wij in Papendrecht sterk zijn. 4. De nieuwe gebouwen leveren ook de kans om een nieuw cultuurhuis te realiseren. Wij zijn heel benieuwd naar de kansen die het biedt als je verbinding legt tussen het theater, muziekverenigingen, volksuniversiteit en andere organisaties. Een cultuurhistorisch evenement kan hierbij een prachtige impuls betekenen. De motie over een cultuurhistorisch evenement dienen we daarom graag in, samen met de SGP. 5. Het is ook een impuls voor het vastgoed van de gemeente. Door slim te bouwen, spelen we verouderd vastgoed vrij, daar kan dan iets anders mee. De functies nemen we mee in de geplande nieuwbouw. 6. Duurzaamheid, dwars daar doorheen speelt dat we duurzaam bouwen. Dat kost nu geld, maar levert veel op in de exploitatie later. 7. Sport en gezondheid kan ook een impuls krijgen.

Niet alleen de sport in de binnenruimte. Corona liet zien dat ook sport in de openbare ruimte populair is. Kleine toevoegingen helpen al, een kraan, een kluisje, een bankje om samen af te spreken aan het begin van het loopparcours. En voorzitter, wat hebben we veel sporters, mooie sportverenigingen en wat zijn er veel sportieve prestaties van Papendrechters. Wij vinden dat daar de schijnwerpers meer op mogen staan, dat motiveert en stimuleert. Vandaar onze motie …. Zo ben ik zomaar door alle inhoudelijke opgaven heengelopen die in het voorwoord worden genoemd. De opgaven hangen sterk samen. Dat is ook gevaarlijk, want als alles samenhangt, komt het nooit of zeer vertraagd tot stand. Dat moet niet. Om dat te voorkomen is niet alleen visie nodig, goed dat het college daar aan denkt trouwens, maar ook uitvoeringskracht. Gelukkig vonden we die bij punt 85 op pagina 31. Daar gaat het over de versterking van de ambtelijke organisatie. Wat ons betreft had dat ook op pagina 1 vermeld mogen worden, zo belangrijk vinden wij het. Vragen: Wanneer kunnen we het stedenbouwkundig plan verwachten dat wordt aangekondigd voor de Vo-scholen? Wat vinden de andere partijen van het vliegwieleffect dat wij in zeven punten schetsen? Ziet u dit belang ook? Als dat zo is, moeten we als raad sturen op een goede en tijdige start.

Dan hebben we als raad ons eerste punt voor de lange termijn agenda te pakken. Ziet u dat ook zo? De omgevingswet zal dan toch eindelijk 1 januari 2024 in werking gaan treden. Maar voor die tijd moeten er nogal wat hobbels genomen worden. Goed als we als

30

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

raad, kort na het zomerreces, bijgepraat worden over wat er op ons af komt. Waar we keuzes en beslissingen over moeten gaan nemen. Asielzoekers. Op verschillende plekken in de perspectiefnota wordt gesproken over de opvang van asielzoekers en Oekraïners. Het CDA vindt het heel belangrijk om hieraan bij te dragen. De komende spreidingswet, het belang van duidelijkheid en draagvlak in de samenleving en vooral ook een goede opvang en integratie vraagt om een visie van ons als gemeente. Wat zijn onze mogelijkheden en ook: waar ligt onze grens. Wat is onze capaciteit en wanneer gaan we overvragen? Bij welke opgave kunnen we bijvoorbeeld nog goed onderwijs bieden? En goede zorg? En goede huisvesting die niet gaat schuren met de woningen die voor anderen nodig zijn? Wij zijn van mening dat kleinschalige opvang goed bij ons past, vooral omdat zo ook vrijwilligers en inwoners een rol kunnen spelen. Die rol wordt naar onze mening nog wel karig mogelijk gemaakt. Daar liggen nog kansen die we niet invullen. Vragen: Is de raad het eens met het CDA dat we hierover een raadsgesprek moeten voeren? Bent u het met ons eens dat dit niet heel lang kan wachten? Wil het college een dergelijk gesprek ondersteunen, onder andere door in te gaan op vragen op het gebied van zorg, onderwijs en huisvestingsmogelijkheden? Financieel. We zijn blij met het degelijk beleid dat is gevoerd.

Het geeft ons een goede uitgangspositie, het geeft kracht om onze opgaven op te pakken. Dat is echt een compliment waard, een compliment aan de wethouder en zeker ook aan de ambtelijke organisatie. Er zijn ook gemeenten die nu vergaderen over de tegenvallers en tekorten, dus laten we vooral blij zijn met deze situatie. Tegelijk blijven we ook met vragen zitten. Jaar op jaar worden er incidentele meevallers gemeld, maar die zijn wel telkens heel fors. Zo worden we het gezin dat ieder jaar niet op vakantie gaat, maar aan het eind van het jaar het vakantiegeld over houdt. Dat is niet leuk, dat is heel lastig uit te leggen en op den duur is het niet vol te houden. Er is een analyse nodig. Welke achterliggende mechanismen zijn er? Welke incidentele meevallers zijn eigenlijk toch structureel, ook al komen ze niet elk jaar terug, wat zien we toch met enige regelmaat? Maar ook: met welke kosten houden we nu geen rekening die wel structureel gaan doorwerken. Niet alleen de onderwijsinvesteringen spelen daar een rol, ook de kosten voor de aanleg van een warmtenet. De kosten voor ons personeel over enkele jaren? Kortom: we juichen een beeldvormende avond over de financiën toe. Onze vraag hier is: College u hoeft nu geen antwoorden te geven op al deze vragen, maar Gaat het college voorafgaand een kritische analyse maken en neemt het college dan deze vragen mee? Sociaal domein.

Bij Sterk Papendrecht wordende laatste jaren mooie stappen gemaakt. Wij hebben wel eens kritische vragen gesteld, we willen nu vooral onze waardering uitspreken. Recent nog de deelname aan ANWB auto-maatje. In buurgemeente 31

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

Zwijndrecht was er vorig jaar na de start in 5 maanden al 200 keer gebruikt van gemaakt. Maar zoals vermeld in de perspectiefnota, heldere subsidie afspraken en sterk opdrachtgeverschap blijven noodzakelijk. Met de nieuwe GR Sociaal en nu Papendrecht weer zelf het risico draagt voor alle plussen en minnen op het sociaal domein, lijkt een wat andere benadering ons belangrijk. We zullen ons meer moeten richten op die inzet die lokaal echt verschil kan maken. We willen ons daarbij laten inspireren door wat al bekend is, dat wat elders goed werkt en verschil maakt. We hebben concrete suggesties die we graag bespreken: - De gemeente kan 1 plaats in een verzorgingshuis betalen en inzetten om mantelzorgers even een weekje vrij te geven. Die verzorging helpt vaak ook goed doordat iemand anders aandacht geeft en suggesties kan geven op het gebied van gezondheid en zorg. In de Hoeksche Waard is men erg tevreden over deze voorziening. Wat vinden andere partijen van dit idee? Onze suggestie zou zijn dat het college deze suggesties meeneemt in het uitvoeringsplan dat nu in voorbereiding is. Dan PFAS en Dupont. Het nieuws hierover houdt onze inwoners en ons hier in de raad enorm bezig. Het gaat over de bedreiging van onze gezondheid. Er zijn hoorzittingen in het parlement en op het provinciehuis.

Ruim twee jaar geleden namen we initiatief met enkele andere partijen om onze nationale overheid aan te sporen snel met strengere regels en normen te komen. Het CDA Papendrecht betaalde ruim een jaar geleden mee aan een grote advertentie waarin veel partijen opriepen met PFAS te stoppen. Het CDA staat niet snel in protest aan de poort van een industrieel bedrijf, maar dat stonden we nu wel. Vragen: Ik heb de website van de gemeente gelezen, maar toch de vraag: kan het college ons kort en goed aangeven welke lijn we volgen om tot duidelijkheid te komen voor onze inwoners als het gaat om de veiligheid van ons water in de sloot, het regenwater, het zwemwater? Welke mogelijkheden hebben we om de PFASuitstoot naar nul te krijgen? Een dringende wens die we al jaren hebben. Laten wij samen het vliegwiel op gang brengen, samen maken we Papendrecht. De CDA-fractie dient de volgende moties in: - Motie 4.M15. Cultuurhistorisch evenement in Papendrecht (mede ingediend door de SGP-fractie). Wethouder VAN DER BORG neemt deze motie over en geeft aan dat men aan de slag gaat met een lokaal evenementenbeleid, waarbij men een afweging kan maken welke evenementen men van belang vindt, welke rol de gemeente heeft en welke financiële bijdrage men hiervoor over heeft. De wens voor een nieuw evenement past hierbij en het college vindt dit een mooi initiatief om

32

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

uit te werken. Wel merkt hij hierbij op dat er nog geen budget is opgenomen voor het komende jaar. -

Motie 4.M18. Sportprestaties in het zonnetje zetten. Wethouder VAN ERK is het er mee eens dat het belangrijk is sportprestaties te waarderen en dat dit beter kan. Als deze motie wordt aangenomen gaat het college hier van harte mee aan de slag. Hierbij merkt hij op dat de gemeente Alblasserdam dezelfde wens heeft en men hierin wellicht kan samenwerken.

-

Motie 4.M19. concrete initiatieven sociaal domein. Wethouder VAN ERK geeft aan dat het college adviseert dit voorstel over te nemen. In de agenda die in vervolg op de visie Wonen en Zorg wordt gemaakt kan men deze ideeën meenemen. Of men deze precies gaat uitgevoerd, of ze worden gebruikt als inspiratie kan hij nog niet aangeven. Het vraagstuk eronder is eenzaamheid onder senioren en de behoefte aan ontlasting van mantelzorgers voor een korte periode.

De heer GRIMMIUS spreekt namens de GL-fractie de volgende algemene beschouwingen uit: Ik wil u graag meenemen naar 6 jaar geleden: het jaar 2017: toen werd hier de kaderbrief van 2018 besproken. Donald Trump was net een klein half jaar president van Amerika en had Amerika net teruggetrokken uit het Klimaatakkoord van Parijs. Nederland had net twee panda’s te leen gekregen van China. Feyenoord was net voor de 15e keer in de geschiedenis landskampioen geworden. Tom Dumoulin had net de Giro D’ Italia gewonnen. De hoogste temperatuur van het jaar was 35,2 graden in het Limburgse Arcen. Het lijkt wel gisteren. 2017 voelt nog heel erg dichtbij en toch is de wereld enorm veranderd in de tussentijd. Donald Trump is weer gewoon meneer Trump en zijn opvolger Biden heeft Amerika gelukkig weer aangesloten bij het klimaatakkoord. De twee panda’s hebben in 2020 een jong gekregen, dat ondertussen al weer bijna een jaar in China is om deel te nemen aan het fokprogramma. Feyenoord is notabene net voor de 16e keer kampioen geworden. Tom Dumoulin heeft zijn fiets in 2022 aan de wilgen gehangen. De hoogste temperatuur van het jaar komt nu zomaar boven de 40 graden uit, dat is geen uitzondering meer. We hebben een wereldwijde pandemie meegemaakt en ondertussen is er oorlog op het Europese continent. 33

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

Opeens bleek dat sociale maatregelen en maatregelen over duurzaamheid toch snel van de grond konden komen, als we maar de juiste motivatie hebben. 2017 is 6 jaar geleden. Over 6 jaar is het 2029 en wordt hier de perspectiefnota 2030 besproken. In 2030 hebben we een hoop deadlines te behalen, - de ambitie om in 2030 co2-neutrale gemeente te zijn, zoals ook in onze progressieve agenda staat. - We hebben een woonplan dat doelen voor 2030 heeft. - En de RES voorziet ook in voldoende doelen voor 2030. Maar 6 jaar is kort en vliegt voorbij. De tijd dringt. Ook in de voorgangsrapportage van de RES wordt gesteld dat er op alle fronten versneld moet worden om de doelen te halen. Tegelijkertijd kan er in 6 jaar een hoop gebeuren, als we de juiste motivatie hebben. Dit is de tweede perspectiefnota van dit college. Wat dat betreft zijn we al op de helft van deze bestuursperiode. Toch wordt het jaartal 2030 in de perspectiefnota 2 keer genoemd en dan niet in het kader van de doelstellingen die we moeten halen. Het is al vaker gezegd de afgelopen weken: het is tijd om in de doe-stand te gaan. En dat merken wij als GroenLinks nog te weinig. Dit college en deze raad gaat 2030 niet halen. Het is aan onze opvolgers als college en de raad van de volgende bestuursperiode om de doelstellingen te gaan halen.

Ik had de vraag willen stellen aan dit college en aan deze raad: hoe gaan we onze opvolgers goed afzetten om die doelstellingen te halen? Gaan we ze een vliegende start meegeven of moeten ze het zelf op gaan lossen? Maar voorzitter, ik ben bang dat ik het antwoord op die vraag al weet. Het is welk een belangrijke vraag, want we hebben net bij de jaarstukken en de perspectiefnota gezien, dat juist vanaf 2026 er een enorm financieel doomscenario op ons afkomt. Precies op het moment dat deze bestuursperiode afgelopen is. Ik weet het antwoord op de vraag: we doen al heel veel en doen ons best, we zijn goed bezig. En als we het niet willen doen dan dienen we een motie in en laten we de deadline vervallen en hoeven we het ook niet meer te doen en hoeft de volgende raad er ook niet meer over na te denken. Zoals we dat hebben gedaan bij het integraal huisvestingsplan: 2030 was niet nodig, het mocht ook wel later.

Voorzitter, in plaats van de vraag die ik wil stellen aan het college en deze raad wil ik vragen om een toezegging van het college: GroenLinks wil voor het einde van dit jaar graag een uitgebreide beeldvormende bijeenkomst, waarin het college de volgende zaken duidelijk inzichtelijk maakt: - Welke doelstellingen, gekoppeld aan een deadline, hebben we momenteel? - Welke deadline hoort daarbij? - Wat is de voortgang op deze doelstelling? Lopen we op schema, lopen we achter, groen, oranje, rood? - Wat is er nodig om deze doelstelling binnen de deadline alsnog te kunnen halen? - Wat kan déze raad en dít college in deze bestuursperiode nog betekenen bij het halen van deze doelstellingen? 34

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

Wij zullen een amendement tegen eenzaamheid mede indienen, ik laat de toelichting aan de SGP of de ChristenUnie-fractie. De GL-fractie dient de volgende moties in: - Motie 4.M12. Eerste burgerbegroting van Papendrecht (mede ingediend door de D66-fractie). Wethouder KOSTEN vindt het een goed idee om de burgerbegroting mee te nemen bij de uitwerking van de participatie instrumenten. Hierbij worden gesprekken gevoerd met inwoners, waarin deze optie kan worden meegenomen. Wel heeft men moeite met de voorliggende motie, omdat inwoners op deze manier nooit formeel over de begroting kunnen beslissen en het moet passen binnen het financiële systeem zoals de gemeente hanteert. Omdat men eerst wenst te onderzoeken wat dit idee inhoudt ontraadt hij deze motie. -

Motie 4.M13. Definitie toekomstige investeringen. Wethouder DE KEIZER merkt op dat de bestemmingsreserve inderdaad voor alle investeringen kan worden aangewend. De stelling dat de bestemmingsreserve kapitaalslasten toekomstige investeringen een algemene pot zonder kaders is, klopt in feite. Zij merkt hier echter wel bij op dat het budgetrecht ten alle tijden bij de raad ligt. Men vraagt om extra reserves aan te maken. In de nota reserves en voorzieningen is opgenomen dat de raad haar voorkeur heeft uitgesproken om zo min mogelijk reserves aan te houden. De punten die de GL-fractie uitspreekt in deze zijn voor hen van groot belang, maar het kan ook zo zijn dat deze punten voor andere raadsleden niet zo hoog op hun lijstje staan. Daarom wil het college hier goed naar kijken en komt men bij de begroting terug met een voorstel hierover en acht men de motie voor nu overbodig.

-

Motie 4.M14. Klimaatburgemeester van Papendrecht (mede ingediend door de OP, PvdA en D66-fracties). Wethouder JANSSEN vindt dit een heel sympathieke motie, maar gaat hier niet in mee. Dit omdat het college hier niet over gaat en iedereen klimaatburgemeester kan worden door zich aan te melden bij het ministerie van EZK. Om te voorkomen dat er meerdere klimaatburgemeesters komen, vindt men het goed om hierop wel de regie te pakken. Omdat de voorgestelde actie het college niet snel genoeg gaat ontraadt men deze motie en gaat men voor de klimaatweek van dit jaar al een burgemeester zoeken, door de oproep via de kanalen aan geïnteresseerden om zich via de gemeente te melden. De gemeente draagt vervolgens bij EZK een klimaatburgemeester aan en geeft deze persoon een rol rondom de 35

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

klimaatweek en mogelijk bij andere relevante momenten in het jaar. Via het aanwijzen door de gemeente krijgt de functie van klimaatburgemeester meer status. De heer BEZEMER spreekt namens de CU-fractie de volgende algemene beschouwingen uit: Voorzitter, vorig jaar begon ik met de constatering dat bij velen ook in Papendrecht grote onzekerheid en bezorgdheid heerste over de toekomst. En helaas is dit nu nog niet veranderd. De perspectiefnota 2023 begint ook typerend met “We leven in een tijd van zekere onzekerheden”. Dat is de realiteit. Juist ook in Papendrecht, want naast de onzekere economische situatie, inflatie, arbeidsmarkt, Rijksuitkering, energietransitie, vluchtelingenopvang e.d. speelt in onze lokale situatie een aantal specifieke grote projecten zoals het huisvestingsplan basis- en Vo-scholen, integraal veiligheidsplan accommodatiebeleid, mobiliteitsbeleid, herijking kompas sociaal domein, etc. Dit vraagt lef voor college en raad om keuzes te maken, zonder direct alle aspecten zeker te weten. Het vraagt ook om alle relevante ontwikkelingen goed en zo volledig mogelijk in beeld te brengen. We zijn dan ook blij dat het college aangeeft dat zij werkt aan een integrale strategische agenda, die weer leidt tot een strategische visie.

Wanneer kan het college deze strategische agenda en strategische visie aanbieden aan de raad? Graag ga ik nu wat in op enkele punten uit de perspectiefnota. Maar allereerst wil ik het college en de ambtelijke organisatie bedanken voor het opstellen hiervan. Niet alleen de veelheid van zaken, maar ook de complexiteit en samenhang maken het een uitdagende en ongetwijfeld ook tijdrovende klus. Het kader. Het college geeft aan dat de strategische visie niet gedomineerd mag worden door een beperking in de financiële middelen. We zijn het daarmee van harte eens. Echter we moeten wel realistisch zijn, we kunnen niet alles realiseren wat we mogelijk willen. Daarvoor ontbreken op termijn de middelen. Het geschetste financieel meerjarenperspectief maakt dat heel duidelijk. Daarom hebben wij vooral behoefte aan het totaalplaatje, zodat we als college en raad de goede keuzes kunnen maken. We zijn erg geholpen met de paragraaf “Wat komt er nog financieel op ons af". Ook al zijn dit nog indicatieve bedragen en zijn de besluiten nog niet genomen, we weten 1 ding wel zeker: we kunnen met betrekking tot deze zaken niet niets doen. Het zou helpen als deze ontwikkelingen in hun minimumvariant – uiteraard onder voorbehouden – in een extra overzicht toegevoegd zou kunnen aan het Financieel meerjarenperspectief. Dit zal het o.i.

ook aan de inwoners beter duidelijk maken waarom niet alles mogelijk is en waarom soms tariefsverhogingen noodzakelijk zijn. Sociale domein. Het Kompas Sociaal Domein is een goede leidraad om te komen tot een goed en samenhangend beleid. Bij de herijking daarvan vragen we in het bijzonder aandacht voor 36

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

bestaanszekerheid, schuldenproblematiek, zorg voor ouderen en voor jongeren en eenzaamheid. We waarderen dat het college hier aandacht voor heeft, wel vragen we waar nodig door te pakken. Al eerder hebben we als CU gepleit voor een goede en duidelijke regiefunctie op het gebied van bestaanszekerheid. Hierbij denken we aan een 1-loket functie voor alle regelingen, zodat mensen niet van het kastje naar de muur gestuurd worden. De herziening van de WMO, waarbij de algemene voorzieningen kunnen worden versterkt en zo lang mogelijk lichtere ondersteuning wordt geboden, is een goede zaak. Graag zien we de raad in dit herijkingsproces maximaal meegenomen en niet alleen bij de besluitvorming. De extra capaciteit op de casusregie Jeugd en Volwassenen ondersteunen we, want dat voorkomt latere en dus duurdere inzet en vooral ook groter persoonlijk leed. We benadrukken verder het genoemde punt van goede subsidieafspraken en duidelijk opdrachtgeverschap bij Sterk Papendrecht. We zijn blij dat Papendrecht passend invulling geeft aan opvang van vluchtelingen en Oekraïners en daarvoor duidelijke richtlijnen en kaders opgesteld zijn. Wel heerst bij omwonenden van de nieuwe locatie Poldermolen veel onrust en onduidelijkheid omtrent invulling, mogelijke overlast en veiligheid. We roepen het college op hier snel meer duidelijkheid over te verschaffen. Wonen.

We realiseren ons dat mogelijkheden voor nieuwbouw gezien de beperkt beschikbare ruimte niet groot zijn. Tegelijk blijft het aantal woningzoekenden hoog. Daarom vragen wij om vaart te maken met de plannen die er nu liggen. Dit geldt zowel voor permanente als flex woningen. Daarbij roepen we op om ook zoveel mogelijk sociale woningbouw te realiseren. Met name in het plan Kraaihoek liggen kansen en we vragen het college om samen met Woonkracht 10 hier invulling aan te geven. Dat geldt ook voor Beschermd Wonen. Ook hier is een grote behoefte, die in Kraaihoek goed ingevuld kan worden. Groen en openbare ruimte. We delen de ambitie om voor het beheer van het openbaar groen het kwaliteitsniveau B te bereiken. We vragen wel aandacht voor de soms al te eenzijdige bloemloze en hoge grasranden die onverzorgd ogen. Ook kan de hoogte gevaar opleveren voor de verkeersveiligheid. We waarderen dat het college werkt aan een combinatie van functies zoals recreëren, sporten en ontmoeten in de parken. Daarbij vragen we wel nadrukkelijk vooraf na te gaan wat best practices zijn elders en achteraf te evalueren welk gebruik daadwerkelijk van faciliteiten gemaakt wordt. Ook lijkt het weghalen van zitbanken op een aantal plaatsen niet te passen in deze opzet van ontmoeten. Onderwijs.

37

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

We zien uit naar de concrete invulling van het Integraal Huisvestingsplan BO en de huisvesting van de Voortgezet Onderwijs scholen, omdat hieruit zeer grote financiële consequenties voortvloeien. Hoewel we liever in 1 keer het totaalplaatje voor de Voscholen zouden vaststellen, begrijpen we dat gezien de omvang en complexiteit een fasegewijze besluitvorming meer voor de hand ligt. Wel gaan wij er dan vanuit dat de uitgangspunten van de eerder gepresenteerde businesscase leidend blijven. Energietransitie. Terecht geeft u ruim aandacht aan de energietransitie vanwege de snelle klimaatverandering en de hoge volatiele energieprijzen. Niet duidelijk wordt echter nog welke concrete stappen het college op dit gebied gaat zetten. Vraag: Wat is het concrete actieplan hierin? Veiligheid. De drie geformuleerde prioriteiten t.w. verkeersveiligheid, integrale wijkaanpak en aanpak ondermijning geven de richting aan. We zijn benieuwd naar de concrete uitwerking in het uitvoeringsplan wat aan de raad wordt voorgelegd. Organisatieontwikkeling. Moeilijk te vervullen vacatures, groot personeelsverloop en veel externe inhuur maken onze gemeente kwetsbaar. Gegeven de grote opgaves in Papendrecht is dit effect nog sterker. We vragen het college hier vooral niet ‘penny wise and pound foolish’ te zijn. Afrondend.

We leven in onzekere tijden, zeker, maar als we samen de uitdagingen durven aangaan kunnen we met vertrouwen de onzekere toekomst ingaan. Daarbij wens ik allen veel wijsheid en zegen toe. De heer BOERSMA spreekt namens de SGP-fractie de volgende algemene beschouwingen uit: Voorzitter! Heeft u ze al zien wapperen? Ik heb het over de vlaggen die sinds een paar weken de entree van het winkelgebied versieren. Bovenaan en onderaan de Veerpromenade. ’Winkelpark De Meent 15 jaar’ staat erop. En inderdaad, oktober 2007 werd de vernieuwde Meent feestelijk geopend. Het kristallen jubileum – zo noem je een vijftiende verjaardag – is zeker een felicitatie waard voor al die winkeliers en ondernemers! Toch zette het mij aan het denken. Vijftien jaar? Is die Meent niet veel ouder? Ik ben de archieven ingedoken. Wat schetst mijn verbazing – kristal blijkt diamant te zijn! De Meent bestaat niet 15, maar precies 60 jaar. Op 8 oktober 1963 opende burgemeester Keijzer het gloednieuwe winkelcentrum. Kunnen de vlaggen nog aangepast worden? Voorzitter, als kersverse inwoner van Papendrecht heeft u zich misschien afgevraagd: wat is een meent eigenlijk? Daarvoor moet je niet zestig, maar vele honderden jaren terug. In de Middeleeuwen was een meent een stuk grond waar meerdere mensen gezamenlijk rechten en plichten hadden. Bijvoorbeeld om het te bewerken of er vee te houden. 38

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

Er is geen bewijs dat in Papendrecht ooit een meent was. Maar hoe komt onze Meent dan aan haar naam? Nou, daar kan de huidige Commissie Naamgeving nog een puntje aan zuigen. De voorgangers van de heer Van Heteren zullen ontdekt hebben dat ‘meent’ hetzelfde betekent als ‘gemeenschap’. Het boek Geschiedenis en verklaring van de straatnamen in Papendrecht meldt dus dat men het nieuwe winkelgebied naar eer en geweten ‘Meent’ kon noemen omdat de winkeliers tenslotte... een gemeenschap vormden. Een fraai staaltje straatnaamgeving! Voorzitter, meenten lijken iets van lang geleden. Middeleeuws! Toch pleit ik vandaag voor herwaardering van de meent. Niet dat we het Marktplein voor het gemeentehuis moeten omploegen en inzaaien als een gezamenlijke tuin. Wel dat De Meent ons eraan herinnert hoe belangrijk het is om onszelf als een gemeenschap te zien, omdat we dat zijn. Voorzitter, onze tijd kenmerkt zich doordat vaak het individu als de maat der dingen wordt genomen. Zelfontplooiing, zelfbeschikking, zelfregulering. Die ik-gerichte manier van denken sijpelt ook door in gemeentelijk beleid. Bijvoorbeeld een term als ‘zelfredzaam’, die ik een paar keer tegenkwam in de Perspectiefnota. Jezelf kunnen redden. Alsof dat echt mogelijk is. Alsof je ‘de tuin van je leven’ – om in de beeldspraak te blijven – helemaal zonder anderen kunt bijhouden of er alleen zelf de vruchten van mag plukken.

Voorzitter, een ‘meent’ doet een beroep op ‘wat we gemeen hebben’. De waarde van hechte verbanden is niet gauw te overschatten. We moeten gemeenschappen koesteren en versterken. Bijvoorbeeld door te investeren in nieuwe schoolgebouwen. Bouwen aan scholen is bouwen aan gemeenschappen. Of door werk te maken van woningbouw. Bouwen van huizen is bouwen aan gemeenschappen. Voorzitter, een sterke gemeenschap is ook een zorgzame gemeenschap. Omzien naar elkaar in gezinnen, families, scholen, kerken en verenigingen. Maar ook een overheid die – indien nodig – optreedt als ‘schild van de zwakken’. Uit recent onderzoek blijkt dat de helft van onze inwoners niet bekend is met het gemeentelijk hulpaanbod bij eenzaamheid, opvoedondersteuning, echtscheiding en relatieproblemen (Monitor Sociaal 2021). Ik schrok daarvan! Samen met ChristenUnie en GroenLinks diende collega Goudriaan een amendement in om ook in 2024 geld beschikbaar te stellen om eenzaamheid tegen te gaan en ontmoetingen mogelijk te maken. Voorzitter, mooi dat het adviespunt Scheiden, Kind en Ouderschap nu structureel gefinancierd wordt. - Maar hoe wordt de bekendheid van het hulpaanbod vergroot? - Komen er preventieve maatregelen om ouderschap en relaties te versterken vóórdat er sprake is van een heftig conflict? Voorzitter, Papendrecht is een gemeenschap met een eigen karakter en geschiedenis. 39

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

Het college gaat volgend jaar evenementenbeleid opstellen. Samen met het CDA diende ik een motie in om te onderzoeken of er in Papendrecht een evenement kan worden georganiseerd waarin de cultuurhistorie van onze gemeente centraal staat. Zo’n evenement kan een samenbindende rol vervullen voor de hele Papendrechtse gemeenschap. Voorzitter, in de Perspectiefnota wordt flink geïnvesteerd in de ambtelijke organisatie. Terecht. De arbeidskrapte zal de komende jaren bepalen wat de gemeente aankan. We zeggen vaak: ‘Geen taken zonder knaken’. Ik voeg daaraan toe: ‘Geen wensen zonder mensen’! Voorzitter, de opvang van vluchtelingen roept veel reacties op. De SGP is principieel voor het bieden van onderdak aan mensen in nood. Tegelijkertijd houden we oog voor de draagkracht van de Papendrechtse gemeenschap. - Mijn indruk is dat er méér gebruik kan worden gemaakt van de inzet van vrijwilligers, verenigingen en kerken. Klopt dat? Voorzitter, waarom het beeld van de ‘meent’ mij aanpreekt en inspireerde bij dit debat, is omdat ik ervan overtuigd ben dat ieder mens geschapen is met een diepgewortelde behoefte aan betekenisvolle relaties. Zonder gemeenschap, liefde, vriendschap met anderen kan een mens simpel niet leven. Maar ik geloof dat die diepe behoefte aan gemeenschap pas écht wordt vervuld als er sprake is van een persoonlijke relatie met God.

Gods Zoon, Jezus Christus, wil met ieder van ons zo’n relatie aangaan. Hij had er zelfs Zijn leven voor over. Voorzitter, namens de SGP-fractie wens ik het college, alle raadsleden en ambtenaren van harte Gods zegen en wijsheid toe bij hun werk. Tot slot. Zestig jaar De Meent. Het is een prachtig gebruik dat de burgemeester een feestelijk bezoek brengt aan echtparen die zestig jaar getrouwd zijn. Bloemen, foto’s in de krant. U voelt hem aankomen: heeft een 60-jarig winkelcentrum óók niet recht op zo’n bezoek? Burgemeester VAN DRIEL merkt op dat als het bruidspaar dit op prijs stelt, zij haar mogen uitnodigen voor een feestje.

De SGP-fractie dient het volgende amendement in: Amendement 4. A1. Tijdelijke subsidieregeling impuls ontmoetingen verlengen tot en met 2024 (mede ingediend door de CU en GL-fracties). Wethouder VAN ERK merkt op dat het advies vanuit het college is om dit amendement te ontraden. De argumenten die men hiervoor heeft zijn dat de regeling tijdelijk en n.a.v. de effecten van corona was. Daarnaast wenst men geen zaken over te nemen die door derden ondersteund kunnen worden. Verder worden meerdere subsidies bij verlenging structureel, hetgeen een impact zou hebben voor de jaren daarna. Men kent deze subsidie voor het derde jaar toe en deze zou nu na 3 jaar structureel 40

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

worden. Tenslotte merkt de wethouder op dat het vraagstuk eenzaamheidsbestrijding dit jaar middels een meerjarig actieplan Eenzaamheid, dat begin 2024 met de raad wordt gedeeld, wordt aangepakt. Hierbij zal de eventuele ondersteuning van dergelijke initiatieven worden betrokken. Eventuele financiële consequenties hiervan zullen via de reguliere P&C-cyclus voorgelegd. (Schorsing 18.29 – 19.52 uur)

Eerst termijn college Wethouder DE KEIZER geeft aan dat men de toekomst vanuit financieel perspectief zo goed en zuiver mogelijk wenst te voorspellen. De voorspelbaarheid is de laatste jaren echter onder druk komen te staan. Men leeft in een dynamische wereld en is aan veel veranderingen onderhevig. Dat ziet men ook terug in de perspectiefnota, waarbij men moet inspelen op de opvang van vluchtelingen en Oekraïners. Er zijn uitdagingen op de arbeidsmarkt en waar wil men in investeren bij grote projecten? En dan heeft men ook nog de discussie rondom de financiële verhouding tussen het Rijk en de gemeente. Dit alles vraagt om constante flexibiliteit. Mede daarom onderzoekt het college in het najaar de wijze waarop het begrotingsproces kan worden geoptimaliseerd en de financiële huishouding naar de toekomst toe nog beter kan. Men zoekt naar een goede balans en kijkt daarbij onder andere naar de wettelijke taken, efficiency en integraliteit van lokaal beleid. Men is constant in beweging om aan te sluiten bij de wensen uit de raad en alle maatschappelijke en economische ontwikkelingen waar men met elkaar voor staat en waar men met elkaar verantwoordelijkheid voor draagt. Verder hoort de wethouder de raad spreken over keuzes maken, sparen voor toekomstige investeringen, over nuchter en realistisch begroten en mooie woorden over Feijenoord.

Daarnaast zijn de woorden van wensen en bedenkingen net zo belangrijk als de lovende woorden en laat dit zien dat men met elkaar op een constructieve manier bezig is het financiële proces en de hele P&C-cyclus een dynamisch document te houden dat continue aan verbetering onderhevig is. Wethouder KOSTEN merkt m.b.t. de vo-scholen op dat de D66-fractie vraagt om comfort, dat waarschijnlijk iedereen wil, bij de te nemen maatregelen. Hij denkt hierbij dat er voor alles een tijd is en merkt op dat de raad op 31 augustus wordt bijgepraat over het vo-scholen proces en later in brede zin over de financiële situatie. In september zal het college op hoofdlijnen een herijking geven van de bedragen waarover tot nu toe gesproken is. Voor meer gedetailleerde informatie is nog meer tijd en onderzoek nodig. Men zal de raad meenemen in besluiten en t.z.t. met een duidelijk investeringskrediet, voorzien van een second opinion, 41

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

komen. Op de vraag van de CDA-fractie wanneer men een stedenbouwkundig plan kan verwachten antwoordt de wethouder dat begin dit jaar de stedenbouwkundige visie is vastgesteld en in september een voorbereidingskrediet voor de architect zal worden aangevraagd. Men wil voordat men de raad de definitieve stedenbouwkundige plannen voorlegt deze eerst met de architect bespreken. In de presentatie na de zomer zal men ook meer duiding en toelichting geven op de uitgewerkte denkrichtingen, zodat men meer gevoel krijgt welke kant het stedenbouwkundig op gaat. M.b.t. PFAS en Chemours hecht de wethouder er aan om uit te spreken dat het college begrip heeft voor alle commotie en verontwaardiging. Hij heeft zelf ook de schokkende uitzending van Zembla gekeken. Men wil een veilige en prettige leefomgeving, hetgeen niet vanzelfsprekend lijkt. Het is belangrijk dat men samen met andere partijen -zoals de GGD en het RIVM- optrekt en samen met de 4 gemeenten naar de rechter. Hij kijkt met veel belangstelling uit naar de uitspraak in september, die van groot belang is voor de gemeente en voor de inwoners. Waar mogelijk moet men stappen zetten, hetgeen echter wel tijd en inzicht vraagt. Het vraagt inzicht omdat men een aantal onderzoeken heeft gedaan, maar nog niet alles weet en verder moet kijken naar bv. het slootwater.

Daarnaast is tijd van belang, hetgeen ook te maken heeft met de rechtszaak, en kan men hoe graag men dit ook zou willen niet alle acties direct in gang zetten. Op de vraag van de CDA-fractie welke lijn het college volgt antwoordt wethouder KOSTEN dat er 0 uit de pijp moet komen en dat Chemours sinds 2012 geen PFOA en ook minder andere PFAS uitstoot. Hierover is men niet ontevreden, maar men wil meer resultaat. In de eerste plaats ligt de verantwoordelijkheid hiervoor bij Chemours, blijft men het bedrijf samen met de provincie en andere gemeenten aanspreken en blijft men scherp kijken naar de vergunningen. Het college wenst waar mogelijk duidelijkheid te geven m.b.t. risico’s. Rondom de moestuinen heeft men dit gedaan, er ligt een gedegen onderzoek en goede adviezen. Op dit moment is er veel informatie en geluid, waarop inderdaad regie moet komen. Deze behoefte, zie ook de VVD-motie en een aantal moties van de OP-fractie die hierop wijzen, proeft hij breder. De VOORZITTER merkt op dat motie M6. van de OP-fractie is aangepast, waarop de heer LAMMERS aangeeft dat de moties M6., M7. en M8. zijn samengevoegd tot motie M6.

In antwoord op de vraag van de D66-fractie inzake een mogelijk betere samenwerking tussen professionals en vrijwilligers binnen het sociaal domein en een betere regiefunctie vanuit de gemeente geeft wethouder VAN ERK aan dat men dit als een heel belangrijke opdracht ziet. Hierbij merkt hij op dat er al veel verschillende overleggen met professionele partners en vrijwilligersorganisaties plaatsvinden, een goed voorbeeld hiervan is het netwerk waarin allerlei 42

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

professionals en vrijwilligers actief zijn i.v.m. het armoedevraagstuk, en dat er recent een verbindende bijeenkomst heeft plaatsgevonden in het sportcentrum. Daarnaast merkt hij op dat de gemeente hierin een duidelijke regiefunctie vervult, dat men desgewenst altijd bereid is hierover het gesprek te voeren, maar dat men daar waar het kan en moet de verantwoordelijkheid neemt. Inzake de opmerking van de SGP-fractie dat inwoners niet bekend zouden zijn met het gemeentelijke hulpaanbod bij eenzaamheid, opvoedondersteuning, scheiding- en relatie problemen en een daaraan gerelateerd onderzoek noemt merkt wethouder VAN ERK op dat hem onbekend is aan welk onderzoek wordt gerefereerd. Hierbij geeft hij aan dat men een theatervoorstelling over scheiden, kind en ouderschap aanbiedt en men gebruik maakt van Puur Papendrecht voor het verspreiden van informatie over het hulpaanbod, waarvoor recent een verbeterslag is gemaakt. Ter versterking van de relatie tussen ouders voordat er sprake is van een heftig conflict noemt de wethouder het adviespunt scheiden, kind en ouderschap, waarvoor geld is gevraagd d.m.v. de scheidingsatlas. Tot slot vervult Sterk Papendrecht gerelateerd aan al deze thema’s een belangrijke adviesfunctie. Wethouder JANSSEN merkt richting mevrouw Karso op dat hij de stelling deelt dat het afgelopen moet zijn met het rendement denken in het openbaar vervoer.

Niet alleen in het mobiliteitsplan heeft men hier aandacht voor (het plan ligt een dezer dagen ter inzage), maar ook in bestuurlijke en ambtelijke gesprekken in de regio en de pijler Ruimte binnen de M50 staat het openbaar vervoer hoog op het lijstje. Niet in de laatste plaats vanwege de vele afsluitingen van tunnels en bruggen de komende 5-10 jaar in deze regio, maar ook omdat er in het kader van het niet doorgaan van grote infrastructurele projecten, zoals de verbreding van de A15, een toezegging ligt van minister Harbers dat een substantieel deel (1015%) van het nu dus niet uit te geven budget van 700 miljoen zou moeten worden benut om in het onderliggend wegennet en openbaar vervoer te zorgen voor een betere bereikbaarheid en doorstroming. M.b.t. de vraag van de heer Van den Dool aan het college en de raad om een raadsgesprek over (houdbaarheid van) de vluchtelingenopvang en tot hoever men dit moet faciliteren te ondersteunen merkt wethouder JANSSEN op dat het college altijd bereid is het gesprek aan te gaan. Men heeft eerder ook in de openbaarheid gesproken over de kaders en uitgangspunten die men heeft gehanteerd, maar sommige zaken -bv. het onderhandelen over een beoogde locatie- kunnen (nog) niet in de openbaarheid besproken worden.

Richting de heer Boersma merkt hij op dat vrijwilligers en maatschappelijke instellingen bij de opvang betrokken zijn, maar dat dit inderdaad -binnen de kaders en richtlijnen rondom veiligheid van het COA- nog beter kan en dat men hier mee bezig is. M.b.t. vraag van de heer Bezemer naar een concreet actieplan voor de energietransitie geeft wethouder JANSSEN aan dat men hard werkt aan een RES 1.0, waarvan de raad onlangs de voortgangsrapportage heeft ontvangen. Daarnaast is er een transitievisie warmte, 43

Verslag besluitvormende raadsvergadering 6 juli 2023

start men een nationaal isolatieprogramma en zal men na de zomer geïnformeerd worden over de opzet van het team energietransitie. Op de vraag van de heer Grimmius naar de toezegging voor een beeldvormende bijeenkomst in het kader van duurzaamheidsdoelstellingen, deadlines en stand van zaken, etc. merkt wethouder JANSSEN op dat hij reeds eerder heeft toegezegd dat dit na de afronding van het rekenkameronderzoek zal plaatsvinden. Hierbij kan men samen kijken naar de duurzame doelen die worden gesteld en naar de status hiervan. Wanneer de heer Grimmius dit breder bedoelt verwijst de wethouder daarvoor naar de P&C-cyclus en alle producten daarin. M.b.t. wonen: de voortgang van nieuwbouw en doelgroepen die men zoveel mogelijk wenst te bedienen en dit zoveel mogelijk probeert te doen merkt de wethouder richting de heer Bezemer op dat er vaart wordt gemaakt met de ‘piep en knarrenwijk’ (de zorgzame buurt fase 1 Kraaihoek) en dat fase 2 en 3 afgelopen week zijn doorgesproken met Woonkracht10 en dat hier, met een nieuwe projectleider bij de gemeente, versnelling in komt. M.b.t. de vragen gesteld door de D66-fractie inzake het cultuurplatform merkt wethouder VAN DER BORG op dat er onderzoek is gedaan, dat net na de zomer zal worden gepresenteerd aan het college.