Begroting 2027-2031 Gemeente Papendrecht - Digitale versie

Hierbij wordt de verbinding gezocht met de verenigingen. Met de verenigingen vindt afstemming plaats over groot onderhoud en vervanging van de sportvelden, waarbij de nieuwe constructie zo goed mogelijk wordt afgestemd op de actuele behoefte. Het meerjarenplan is hierin het vertrekpunt. In 2027 staat de vervanging gepland van de gehele atletiekbaan van AV Passaat en het hoofdveld VV Drechtsteek. Beide uitvoeringskredieten zijn onderdeel van de begroting 2027. Afval Beleidskader • Gemeentelijke begroting 2027 • Perspectiefnota 2026-2031 Het uitgangspunt voor afvalinzameling is het behalen van de VANG-doelstelling. VANG staat voor de inzamelmethode Van Afval naar Grondstof en omvat het stimuleren van scheiding aan de bron en het aanbieden van gescheiden inzamelingssystemen voor verschillende soorten afval, zoals plastic, papier, textiel, luiers, glas, GFT en restafval. De door de gemeenteraad vastgestelde doelstelling is: minder dan 100 kilo restafval per jaar per inwoner en 75% afvalscheiding. In 2027 ligt de focus op het beperken van afval en het vergroten van hergebruik en recycling, het verbeteren van kwaliteit van afvalstromen en verder implementeren van ontwerp/voorbereiding afval. 104 PARAGRAFEN ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN Vanuit de dienstverleningsovereenkomst (DVO) vindt samenwerking plaats met afvalinzamelaar- en verwerker HVC.

De gemeente is eigenaar van de ondergrondse betonbakken, die als behuizing dienen voor de ondergrondse afvalcontainers waar HVC eigenaar van blijft. Dit biedt de gemeente flexibiliteit bij reconstructies en aanpassingen in de openbare ruimte. De gemeente behoudt de regie voor de afvalinzameling en voert de participatie met bewoners. Baggeren Beleidskader • Meerjarenplan vijvers en watergangen 2021-2026 (met doorkijk naar 2033) • Water- en Rioleringsprogramma Door bladval en aangroei van baggerslib, groeien de watergangen langzaam dicht. Door te baggeren worden de watergangen op diepte gehouden. Het beheer- en onderhoudsplan vijvers en watergangen geeft inzicht in de trajecten die projectmatig gebaggerd wordt, zo nodig gecombineerd met het vervangen van de beschoeiing. In 2027 worden trajecten in de wijk Westpolder gebaggerd. De plaatselijke herstelwerkzaamheden aan beschoeiing of lokale baggerwerkzaamheden worden uitgevoerd vanuit de reguliere begroting. Gebouwen Beleidskaders • Voorzieningen Parkeergarages • Notitie Parkeerbeleid • Nota Hoofdlijnen Parkeerbeleid Centrum • Parkeergarages De Meent en De Overtoom –Technisch beheerplan 2023-2028 • Vastgoed- en Accommodatiebeleid 2023 In onderstaand bijgewerkt overzicht is de gemeentelijke vastgoedportefeuille weergegeven waarin de portefeuille is verdeeld in de volgende categorieën; • maatschappelijk vastgoed: t.b.v.

het realiseren van gemeentelijke/maatschappelijke doelen; • strategisch vastgoed: panden verworven voor een strategisch doel zoals herontwikkeling of gebruik voor toekomstige maatschappelijke doeleinden; • niet strategische strategisch vastgoed: verkopen wanneer mogelijk; • woningen: historisch ontstaan bezit en verkoop bij einde huidig gebruik; • vastgoed voor eigen gebruik. 105 PARAGRAFEN ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN PAR AGR AFEN ONDERHOUD K APITA ALGOEDEREN G emeen telijk v as tgoed – s t and per augus tus 2026 A D R E S: | GEBRUIKER: | C | AT E G O R I E Spor taccommodaties B u r g . Ke ijze r w e g 110 | Spor tcen t r um | maat schappelijk P. Ze emanl aan 39- 41 | Gy mz aal D e Ko oy | maat schappelijk Park weg 9 | G ebou w ijsclub | maat schappelijk Stellingmolen 182 | Gymzaal Molenvlie t | maat schappelijk Cultuurpanden A dres: | Gebruiker: | Categorie Den Briel | Commerciële Plint Den Briel | maat schappelijk Van der P al ms t r aa t 2 | T h ea ter D e W illem | maat schappelijk Eigen gebruik Adm. De Ruy ter weg 39 (poor tgebouw) | Gemeente, begraafplaat s beheer | maat schappelijk Mar k t 22 | Gemeentehuis | maat schappelijk W illem D re esl aan 4 | Gemeentewer f | maat schappelijk Boeieraak 1-3 | Suppord | maat schappelijk Huren Veerpromenade 10 4 | O verdek te fiet sens t alling | maat schappelijk A D R E S: | GEBRUIKER: | C | AT E G O R I E O verig A .

S chweit zer s t r aa t 115 | G emiv a | maat schappelijk Adm . D e Ru y ter we g 1 | Kinderboerderij | maat schappelijk Brederodel aan 9-11 | Roltrappen | maat schappelijk Duivens traat 68 | Oranje Nassau School | al s onder wijsgebouw overgedragen Duivens traat 70 | Oranje Nassau School | al s onder wijsgebouw overgedragen Goudenregens traat 15-17 | WA SKO en seniorenbond de Er tepeller | maat schappelijk J. Ver m e er s t r aa t 1 | G emiv a | maat schappelijk Jachthavenweg 3 | Jachthaven | maat schappelijk Noordhoek sewiel 1 | Drecht werk | maat schappelijk O v e r | t o o m 76 | Parkeergarage | maat schappelijk P. J.

Tro el s t r as t r aa t 10 0 | Ver vangende leslokalen Oranje Nassauschool | maat schappelijk Pie ter Ze emanl aan 37a | De Kooyker | maat schappelijk Rembrandtl aan 206 | Muziek vereniging Excel sior | maat schappelijk Rembr an d tl aan 4 01 to t 81 | Pompgemaal | maat schappelijk Schoor weg 4 | Dagopvang ouderen | maat schappelijk Schoor weg 6-6a | Dalton college/vluchtelingenonder wijs | maat schappelijk Stellin gm olen 174, 176 , en 18 4 | Ster k P ap en dre ch t , Yulius en diverse losse verhuur | maat schappelijk Vondell aan 158 | V U en Jeu de b o ules vereniging | maat schappelijk We teringsingel 8 | Parkeergarage | maat schappelijk Zuidkil 51 | Peuterspeel zaal Kajuit | maat schappelijk Zuidkil 55 | Kinderdagverblijf Trossen Los | maat schappelijk Zuidkil 59 | Wijk ver warming (belendend aan school) | s trategisch 10 6 ADRES: GEBRUIKER: CATEGORIE Overig Duindoornhof 1-7 Samenwerkingsverband passend onderwijs maatschappelijk B.K. weg 17, 13-15 2x Woningen niet-strategisch (onderzoek Flora & Fauna) voorafgaand aan sloop Den Briel Parkeergarage niet-strategisch De Waalburcht Parkeergarage niet-strategisch De Meent 5 Parkeergarage strategisch Kraaihoek 18 Huurwoning woning (verkopen na einde gebruik) Visschersbuurt 110 Huurwoning woning in verkoop Randweg 2, 6 en 8 3 sanitaire units t.b.v.

woningen Continu wordt geactualiseerd op het feitelijk gebruik en eveneens wordt het (toekomst) perspectief van de panden geactualiseerd. Meerjaren onderhoudsplan (MJOP) Met de vaststelling van het nieuwe meerjaren onderhoudsplan (MJOP) in 2026 is planmatig, preventief en correctief onderhoud voor het gemeentelijk vastgoed voor vier jaar in de meerjarenbegroting (2026-2030) opgenomen. Hierdoor wordt het onderhoud uitgevoerd als onderdeel van de zorgplicht, zolang het object eigendom is van de gemeente Papendrecht. De veiligheid van personen, eigendommen en het milieu staan hier centraal. Inclusief de gebouwen die worden verhuurd aan de RCH, is voor 2027 vanuit het vastgestelde MJOP voor 2027 een bedrag van € 981.058 benodigd voor het uitvoeren van planmatig, preventief en correctief onderhoud. Sportcentrum De brandmeldinstallatie, het omroepsysteem en de geluidsinstallatie is technisch afgeschreven en onderdelen voor onderhoud zijn niet meer voor dit systeem voorradig. In verband met het veilig gebruik van het sportcentrum dienen deze installaties op tijd te worden vervangen. Vervanging staat in het meerjaren onderhoudsplan opgenomen in 2029 en valt binnen de looptijd van de vastgestelde meerjaren begroting. De vervanging van de installaties wordt vanuit de meerjaren begroting naar voren gehaald voor uitvoering in 2027.

Gebouwen Schoorweg 4 en 6-6a Per augustus vallen de gebouwen aan de Schoorweg vrij voor herontwikkeling. Vanaf dat moment is onderhoud niet meer van toepassing en drukt niet meer op de meerjarenbegroting. Visschersbuurt 110 Deze woning staat op de nominatie te worden verkocht. Er zijn verzakkingen aanwezig door funderingsproblemen onder dit pand. Een funderingsonderzoek dient te worden uitgevoerd, waarvan de uitkomst en de kosten voor herstel meegenomen zullen van invloed zijn op de verkoopprijs. Verwachting is dat de woning in 2027 wordt verkocht. 107 PARAGRAFEN ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN Regionale samenwerking Voor de samenwerking geldt dat we in Papendrecht lokaal doen wat lokaal kan. Waar mogelijk (en bij meerwaarde) vindt samenwerking plaats in de Drechtsteden en in de regio Alblasserwaard/Vijfheerenlanden. In de regio Drechtsteden vindt vanuit Papendrecht samenwerking en kennisuitwisseling plaats. Voor de openbare ruimte gaat het hierbij op zowel uitvoeringniveau (o.a. samenwerking met uitvoeringbestekken) tot op beheersmatig niveau, zoals de energietransitie. Voor de klimaatadaptatie wordt samengewerkt als onderdeel van de regionale groeiagenda. Op operationeel/ inhoudelijk niveau wordt efficiënt samengewerkt op inhoud door gezamenlijk uitvoeringsbestekken voor te bereiden, aan te besteden en uit te laten voeren.

Voorbeelden hiervan zijn het bestek leverantie speeltoestellen, leveren bomen en beplanting, en samenwerking met betrekking tot de flora & fauna. Ook in de regio Alblasserwaard/Vijfheerenlanden samenwerking plaats, dit op het gebied van zowel riolering en zuivering) als op het gebied van openbare verlichting (BOVL). In regionaal verband wordt samengewerkt in A5H verband en daarnaast in Drechtsteden verband met partners als provincie, waterschap, omgevingsdienst, veiligheidsregio, Woonkracht 10, GGD en andere partners. In samenwerking met de zeven gemeenten, twee provincies en het waterschap is de Regionale klimaat Adaptatie Strategie Alblasserwaard-Vijfheerenlanden (RAS A5H) vastgesteld. Aansluitend is een gemeenschappelijk uitvoeringsplan klimaatadaptatie voor de periode 2023-2027 opgesteld. Met het uitvoeringsplan zijn vanuit het Rijk extra middelen beschikbaar gesteld voor uitvoering van de lokale en regionale klimaatadaptatieprojecten. Deze projecten worden in 2027 afgerond. De gemeentelijke financiering van de projecten die voortkomend uit het uitvoeringsplan zijn hoofdzakelijk opgenomen in de meerjarenplanning van het WRP. In de Drechtstedengemeenten en Gorinchem vindt samenwerking plaats om de kracht en kansen van onze regio te versterken.

Dit vindt plaats vanuit de Regio Deals, waarin het Rijk investeert met een financiële impuls voor projecten die gericht zijn op het wonen, werken en leven in de regio. Met de deelprojecten vindt vanuit de organisatie inzet plaats om deze doelstellingen te benutten. Het traject heeft een doorlooptijd tot en met 2028. Financiering van werken De BBV schrijft voor dat vervangingswerken met maatschappelijk en/of economisch nut geactiveerd moeten worden. Dit betekent dat de volgende werken in de openbare ruimte met investeringskredieten gefinancierd worden: • Riolering • Pompen en gemalen • Asfaltwegen • Geluidsschermen • Civiele kunstwerken • Openbare verlichting • Bomen • Speelplaatsen • Sportvelden 108 PARAGRAFEN ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN Voor groot onderhoud waarbij sprake is van in standhouden van kapitaalgoederen zonder verlening van levensduur, schrijft de BBV voor dat een voorziening gevormd kan worden om de kosten te egaliseren over de looptijd van een onderhoudscyclus. Groot onderhoudswerkzaamheden waar een voorziening voor gevormd is zijn: • Waterbuspontons, met een onderhoudscyclus van 5 jaar en een jaarlijkse dotatie van € 9.000. • Baggeren havens, met een onderhoudscyclus van 16 jaar en een jaarlijkse dotatie van € 62.500. • Baggeren vijvers en watergangen, met een onderhoudscyclus van 12 jaar en een jaarlijkse dotatie van € 228.000.

• Parkeergarages, met een onderhoudscyclus variërend van 1 tot 60 jaar (conform MJOP) en een jaarlijkse dotatie van € 51.000. Geplande werkzaamheden jaarschijven 2027 t/m 2031 Met de hieronder genoemde activiteiten en bedragen voor de jaren 2027 t/m 2031 wordt bij de reconstructies rekening gehouden met de meerjarenplanning vanuit het Water- en Rioleringsprogramma. Omdat o.a. de ontwikkeling van Kraaihoek, de VO-scholen, de energietransitie en de uitrol van het warmtenet in de komende jaren een bepalende factor is in deze meerjarenplanning, ontstaan mogelijke bijstelling in de financiën en planning van de projecten in de onderstaande jaarschijven plaats. Integrale vervanging riolering, wegen en groen 2027 2028 2029 2030 2031 Persleiding Vrijheer van Eslaan Trasmolen Elzenzoom Fase 1 De Genestetstraat Bosch (Aanleg HWA) Hoofdstraat Fase 1 Fase 1 Fase 2 Fase 2 Staringlaan Elzenzoom Fase 2 + 3 Fase 2 Fase 2 Fase 3 Kraaihoek Midden Fase 3 Lage Molen Relinen stamriool Jan Steenlaan Van der Palmstraat Totaal krediet integrale vervanging € 3.500.000 € 3.500.000 € 3.500.000 € 3.500.000 € 3.500.000 Voor de integrale vervanging van riolering, wegen en groen is binnen het Water- en Rioleringsprogramma jaarlijks 3,5 miljoen euro beschikbaar voor uitvoering van de reconstructiewerkzaamheden. Binnen dit budget voeren we jaarlijks de vervangingsprojecten uit.

Het genoemde bedrag betreft de integrale kostprijs. De aangegeven projectjaren is de uitvoeringsperiode. Op deze wijze is meer flexibiliteit mogelijk tussen de onderliggende projecten. 109 PARAGRAFEN ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN PAR AGR AFEN ONDERHOUD K APITA ALGOEDEREN Projec tmatige ver vanging asfaltconstruc tie ASFALT WEGEN | 2 027 | 2 028 | 2 029 | 203 0 | 2 031 Ver vanging asfaltcons truc tie Bosch | € 700.000 Matena | € 110.0 0 0 BK-we g , J. R . Thorbeckesingel (delen fie t spad ) | € 100.000 Ondersl ag | € 165.0 0 0 Tiendweg-Oos t | € 270.0 0 0 Burgemees ter Keijzer weg ( Kenny l aan t /m Kluifrotonde) | € 525.0 0 0 Ve er we g ( BK-we g - W ie kl aan) | € 175.0 0 0 Cypressenl aan | € 150.0 0 0 V isschersbuur t | € 435.0 0 0 Beukenl aan | € 26 6 .0 0 0 A ndoornl aan | € 145.0 0 0 Rembrandtl aan (Rotonde Wes t) | € 124.50 0 Veer weg / Weteringsingel | € 4 47.50 0 TOTA AL | € 910.0 0 0 | € 1 .135.0 0 0 | € 150.0 0 0 | € 84 6.0 0 0 | € 572 .0 0 0 110 PAR AGR AFEN ONDERHOUD K APITA ALGOEDEREN O verige gepl ande werk zaamheden jaarschijven 2027 t /m 2031 2 027 | 2 028 | 2 029 | 203 0 | 2 031 Ci v iel e | Ver vanging v an civiel | € 128 .0 0 0 | € 202.0 0 0 | € 131.0 0 0 | € 5 45.0 0 0 | € 88 .0 0 0 Kunst werken | technische o b j e c t e n* Openbare | Projec tmatige verlichting | ver vanging armaturen | € 155.0 0 0 | € 185.0 0 0 | € 185.0 0 0 | € 185.0 0 0 | € 185.0 0 0

Baggeren | Baggeren v ij ver s en | v ij ver s en | € 224.0 0 0 | € 16 0.0 0 0 | € 267.0 0 0 | € 230.0 0 0 | € 232.0 0 0 watergangen | watergangen (wijkgericht) Speelpl aat sen | Projec tmatige en | ver vanging | € 110.0 0 0 | € 110.0 0 0 | € 110.0 0 0 | € 110.0 0 0 | € 110.0 0 0 speeltoestellen | speel- voor zieningen Spor t velden | Projec tmatige ver vanging spor t velden* | € 3.416 .0 0 0 | € 500.000 | € - | € - | € 255.0 0 0 Ver vangen | Ver vanging en aanpl anten | € 215.0 0 0 | € 215.0 0 0 | € 215.0 0 0 | € 215.0 0 0 | € 215.0 0 0 bomen/ heesters | bomen/ hees ters Ver vanging | Projec tmatige pompen | ver v an gin g v an riolering | pompen | € 100.000 | € 100.000 | € 100.000 | € 100.000 | € 100.000 Ver vanging | Ver vanging straatmeubilair | s t r aa t meubil air | € 35.0 0 0 | € 35.0 0 0 | € 35.0 0 0 | € 35.0 0 0 | € 35.0 0 0 Baggeren | Projec tmatig Havens | baggeren van de havens | € - | € - | € 27.50 0 | € 245.0 0 0 | € - Projec tmatig Parkeergarages | on der h o ud v an parkeergarages | € 14 0.0 0 0 | € 65.0 0 0 | € 51.50 0 | € 11.0 0 0 | € - * Is opg enomen in de PPN 2026-2031 111 PARAGRAFEN Financiering In deze paragraaf komen de onderwerpen aan de orde die behoren tot het geldstromenbeleid van de gemeente. Dit zijn risicobeheer (met name rente- en kredietrisico), de financierings- en schuldpositie, het kasbeheer en de informatievoorziening.

Algemeen Het Financieringsstatuut vormt het kader voor beleid en uitvoering van de treasuryfunctie. Afhankelijk van de hoogte en de verwachte duur van het liquiditeitstekort of –overschot, wordt vermogen tijdelijk of langdurig aangetrokken of uitgezet (vnl. Schatkist). Het uitgangspunt bij het aantrekken van vermogen is dat de kasgeldlimiet optimaal benut wordt en zoveel mogelijk kort vermogen wordt aangetrokken. Benadrukt wordt dat de financieringsfunctie van de gemeente Papendrecht uitsluitend de publieke taak dient en dat een prudent beleid gevoerd wordt binnen de kaders die zijn gesteld in de Wet financiering decentrale overheden (Wet fido). Binnen de financiële functie van de gemeente is het van belang om onderscheid te maken tussen de treasury- en de controlfunctie. Treasury zorgt voor de beschikbaarheid van geldmiddelen; de controlfunctie is belast met het toezicht en de bewaking van de aanwending ervan. Vanuit deze rollen is de focus bij treasury gericht op feitelijke in- en uitgaande kasstromen, terwijl de controlfunctie veelal redeneert in termen van baten en lasten. In deze paragraaf staan voornamelijk de feitelijke kas- en financieringsstromen centraal. Renteontwikkelingen De tarieven op de geldmarkt (kortlopende leningen) volgen het tarief dat de ECB hanteert met haar depositorente.

Na enkele jaren van stijgingen, met een percentage van 4% als hoogste stand, had de ECB dit tarief in stappen van een kwart procentpunt (0,25%) verlaagd tot 2,00%. Intussen is de weg omhoog weer ingezet en bedraagt het tarief, na een verhoging in juni, 2,25%. Het rentetarief op langlopende gemeenteleningen is op dit moment het hoogst voor aflossingsvrije leningen met een looptijd van 20 tot 30 jaar. Het tarief bedraagt circa 3,95%, inclusief een liquiditeitsopslag van ongeveer 55 basispunten voor 20 jaar en 65 basispunten voor 30 jaar. Kortere looptijden zoals 5 jaar met lineaire aflossing zijn een stuk goedkoper met een rentetarief van circa 3,20% inclusief een liquiditeitsopslag van circa 15 basispunten (0,15%). De liquiditeitsopslagen zijn iets afgenomen, maar historisch gezien nog steeds erg hoog. Mogelijke verklaringen zijn de toenemende overheidsschuld wereldwijd waardoor er veel vraag is naar financiering en het afbouwen van de portefeuille staatsobligaties door de ECB. 112 PARAGRAFEN FINANCIERING Het afgelopen jaar heeft de rente zich als volgt ontwikkeld: Financieringspositie Interne rente De BBV-notitie rente verplicht in de financieringsparagraaf inzicht te geven in de rentelasten, de aan taakvelden, grondexploitaties toe te rekenen rente en het renteresultaat. In onderstaande tabel is dit samengevat. Uit deze berekening komt een omslagrente van afgerond 0,5%.

RENTESCHEMA A. De externe rentelasten over de korte en lange financiering Betaalde rente kort en lange financiering € 2.304 + /+ B. De externe rentebaten € - Ontvangen rente kort en lang € 1.065 -/- Saldo rentelasten en -baten € 1.239 C1. Rente GREX (vervallen i.v.m. toepassen renteomslag) € - -/- C2. Betaalde rente projectfinanciering € 1.148 -/- C3. De rentebaat projectfinanciering € 1.064 + /+ Aan aan taakvelden toe te rekenen externe rente € 1.155 D1. Rente over eigen vermogen € - + /+ D2. Rente over voorzieningen € - + /+ Totaal aan taakvelden toe te rekenen rente € 1.155 E. De aan taakvelden toerekende rente met renteomslag van 0,5% € 922 -/- F. Renteresultaat op het taakveld treasury € 233 Afwijkingspercentage (mag max. 25% zijn) 20,2% (bedragen x €1.000) Renterisico’s Renterisico’s kunnen vanuit Wet fido-optiek worden bezien op de korte en op de langere termijn. Renterisico op korte schuld: de kasgeldlimiet Met de kasgeldlimiet is in de Wet fido een norm gesteld voor het maximumbedrag waarop de gemeente haar financiële bedrijfsvoering met kortlopende middelen (looptijd <1 jaar) mag financieren. Deze norm bedraagt 8,5% van het begrotingstotaal. 113 PARAGRAFEN FINANCIERING PAR AGR AFEN FINANCIERING Voor 2027 kan de kasgeldlimie t al s volg t worden bepaald: BEREKENING K A SGELDLIMIET 2027 Begrotingstotaal | € 119.9 97 Relevant percent age | 8 , 5% Kasgeldlimie t | € 10.

20 0 1e | 2e | 3e | 4 e k war taal | k war taal | k war taal | k war taal G emiddel d n e t to v lo t ten de s chul d (+) of | € 20.0 0 0 | € 15.0 0 0 | € 8 .0 0 0 | € 10.0 0 0 gemiddeld net to vlot tende overschot (-) Kasgeldlimie t | € 10. 20 0 | € 10. 20 0 | € 10. 20 0 | € 10. 20 0 O verschrijding kasgeldlimiet | € 9.80 0 | € 4.80 0 | € | - | € | - Ruim te on der k as gel dlimie t | € | - | € | - | € 2 .20 0 | € 20 0 ( bedra g en x €1.0 0 0 ) De gemeente Papendrecht ver wacht volgens de ac tuele liquiditeitenpl anning gedurende de eer s te helf t v an 2027 beide k w ar t alen de kasgeldlimie t te over schrijden . O ok in he t l aa t s te k w ar t aal v an 2026 lijk t de limie t te worden over schreden . Om binnen de nor m v an de we t Fido (ma x 3 k w ar t alen over schrijding v an de kasgeldlimie t) te blijven is he t noo dz akelijk om in de eer s te helf t v an 2027 een l anglopende lening aan te t rek ken . He t aan te t rek ken bedr ag z al dan rond de € 13 miljoen moe ten bedr agen . Indien er inciden teel behoe f te is aan kor tlopende financiering, dan worden daar voor 1-maands kasgeldleningen gebruik t . In de liquiditeitenpl anning is ook rekening gehouden met het aantrekken van l anglopende leningen voor de bou w v an de VO -scholen .

In he t t weede k w ar t aal 2026 zijn de leningen voor de VO -scholen W illem de Zw ijger (€ 3 4,7 miljoen me t een gemiddelde ren te v an 3,62% ) en De L age Waard (€ 77, 2 miljoen me t een gemiddelde ren te v an 3,6 0% ) en de MFA (€ 14,3 miljoen me t een gemiddelde ren te v an 3,58% ) afgesloten voor de volledige af schrijvingsduur v an de ac tiv a . De s tor tingsda t a zijn verdeeld over de jaren 2026 tot en me t 2032. In he t derde k w ar t aal 2026 worden de leningen ten behoeve v an de Spor t voor ziening (€ 17 miljoen) en Par keer voor ziening Van der Pal mgebied (€ 9,7 miljoen) afgesloten . De lening voor de inrich ting openbaar gebied (€ 5 miljoen) z al l a ter worden aange t rok ken . Renterisico op langlop ende schuld: de renterisiconorm De We t fido de finieer t v as te schuld al s op genomen geldleningen me t een ren te t y pische loop tijd groter of gelijk aan 1 jaar. Me t de ren terisiconor m bied t de We t fido een rich t snoer om renteaanpassingen van financieringen en beleggingen goed in de tijd te spreiden. Het doel v an deze nor m is he t voor komen v an een over ma tige af hankelijk heid v an he t ren teniveau in één bepaald jaar. Om da t te bereiken mag he t tot aal aan ren teher zieningen en aflossingen op grond v an deze nor m per jaar nie t meer bedr agen dan 20% v an he t begrotings tot aal .

Conf or m voor schrif t v an de We t fido word t he t ren terisico in de navolgende t abel voor de komende vier jaren bepaald , ter w ijl de ren terisiconor m alleen be t rek king hee f t op he t tot aal v an de begroting v an he t komende jaar. 1 14 PAR AGR AFEN FINANCIERING Uit onder s t aande t abel blijk t da t de ren terisiconor m v an de gemeen te Papendrech t voor 2027 circ a € 23,9 miljoen bedr aag t , zijnde 20% v an he t begrotings tot aal . RENTERISICONORM Renterisico’s | 2 027 | 2 028 | 2 029 | 203 0 Renteher zieningen | € - | € - | € - | € - Aflossingen | € 4.587 | € 9.0 02 | € 3.018 | € 3.0 97 Renterisico | € 4.587 | € 9.0 02 | € 3.018 | € 3.097 Berekening renterisiconorm Begrotingstotaal | € 119.977 | € 119.9 07 | € 121.167 | € 124.302 Percentage c f. regeling | 20% | 20% | 20% | 20% Renterisiconorm | € 23.995 | € 23.981 | € 24.233 | € 24.860 To e t sin g ren terisico aan n or m: Renterisiconorm | € 23 .9 95 Ren terisico 2027 | € 4.587 Ruim te on der de nor m | € 19.4 08 ( bedra g en x €1.0 0 0 ) Uit deze ops telling blijk t da t de gemeen te Papendrech t r uim binnen de grenzen v an de renterisiconorm opereer t . Kredietrisico’s Kredietrisico’s kunnen worden gelopen vanuit uit zet tingen (vers trek te geldleningen en beleggingen) of uit ver s t rek te gar an ties .

Ver strek te geldleningen De gemeen te hee f t per 1 januari 2027 voor een tot aal bedr ag v an circ a € 25,6 miljoen aan leningen ver s t rek t . Dit kan al s volg t worden gespecificeerd naar risico c a tegorie: C | AT E G O R I E | 1/1/2027 | 1 2 / 31 / 2 027 | % VERDELING P E R E I N D 2027 Gemeenten / Provincies | € - | € - | 0,0% O verheidsbanken | € - | € - | 0,0% Wonin gcor p or a ties m e t gar an tie W S W | 0,0% Semi-overheidsins tellingen | € - | € - | 0,0% Financiële ins tellingen (A en hoger) | € - | € - | 0,0% Overige toeges tane ins tellingen volgens Treasur ys t atuut | € 25.567 | € 23.9 42 | 10 0 , 0 % Niet-toeges tane ins tellingen volgens Treasur ys t atuut | € - | € - | 0,0% To t | a a l | € 25.567 | € 23.942 | 10 0,0% ( bedra g en x € 1.0 0 0 ) 115 PAR AGR AFEN FINANCIERING De per jaar ultimo ver melde bedr agen be t re ff en: • | Riv as (€ 6 ,3 miljoen) • | Fabriek Slobbengor s C V (€ 10,8 miljoen) • | Hoofdkantoor Slobbengors C V (€ 6,8 miljoen) • | In tens BV (€ 9 4 duizend ) Dit zijn alle toeges t ane ins tellingen volgens he t Treasur y s t a tuu t Verleende garanties De borgs tellingen kunnen al s volg t worden gespecificeerd naar risico groep: V E R W A C H T E S TA N D P E R C | AT E G O R I E | RISICO PROFIEL | 1/1/2027 | 1 2 / 31 / 2 027 | % VERDELING P E R E I N D 2027 Direc te bors tellingen (m.b.t .

lokale ins tellingen, verenigingen e.d.) | Middel / hoger | € 6 .314 | € 6 . 255 | 5,0% Ach ter v an gp ositie in waarborgfondsen (bijv. WS W ) | L aag | € 120.193 | € 119.431 | 95, 0 % To t | a a l | € 126.507 | € 125.686 | 10 0,0% ( bedra g en x € 1.0 0 0 ) Schatkistbankieren Bij he t ver plich t scha t kis t bankieren mag de gemeen te een bedr ag v an 2% v an he t begrotings tot aal buiten de Schatkis t houden, het zogenoemde drempelbedrag. Het drempel bedr ag mag al s gemiddeld credit bedr ag per k w ar t aal nie t over schreden worden . Wanneer de gemeente het drempelbedrag overschrijdt , dient het meerdere afges tor t te worden in ‘s Rijk s S cha t kis t . O ver dit s aldo word t op dit momen t (medio 2026) een t arie f vergoed v an ongeveer 2,15% . Dit t arie f beweeg t mee me t de depositoren te v an de ECB en kan in een tijdsbes tek v an enkele maanden s ter k s tijgen of dalen . He t drempel bedr ag voor de gemeen te Papendrech t voor 2027 kan al s volg t worden berekend: BEREKENING DREMPELBEDR AG SKB 2027 Begrotingstotaal | € 119.9 7 7 Relevant percent age | 2% Drempelbedrag (afgerond) | € 2 .4 0 0 ( bedra g en x € 1.0 0 0 ) Informatievoor ziening Enkele keren per jaar vind t een overleg pl aa t s me t Bedrijf s voering Drech t s teden ( BD), voor heen S er vicegemeen te Dordrech t , over de voor tgang en uit voering v an de t reasur y z aken .

Indien daar toe v anuit de gemeen te of v anuit BD behoe f te dan wel noo dz aak word t gevoeld , vind t daar naas t ook con t ac t op inciden tele basis pl aa t s . Voor zover relevant zullen door BD rappor t ages worden opgeleverd voor in- of ex tern gebruik . 116 PARAGRAFEN Lokale heffingen Lokale heffingen kunnen we onderscheiden in gebonden en ongebonden heffingen. Gebonden wil zeggen dat de besteding gerelateerd is aan een direct aanwijsbare tegenprestatie van de gemeente. Dit zijn retributies (bijvoorbeeld leges, marktgeld) of bestemmingsheffingen (bijvoorbeeld afvalstoffenheffing, riool- en waterzorgheffing). Deze heffingen worden verantwoord op de desbetreffende gemeentelijke programma’s en worden niet tot de algemene dekkingsmiddelen gerekend. Ongebonden lokale heffingen zijn zogenaamde zuivere belastingen. De opbrengsten hieruit kunnen door de gemeenteraad vrijelijk binnen het werkterrein van de gemeente worden ingezet. Het gaat hierbij om de Onroerende Zaakbelastingen (OZB), hondenbelasting en precariobelasting. Deze heffingen zijn niet verbonden aan een inhoudelijk programma en behoren tot de algemene dekkingsmiddelen. Deze paragraaf heeft betrekking op beide heffingen.

In het vervolg gaan wij achtereenvolgens in op: • Ontwikkelingen en rijksbeleid • Overzicht opbrengst gemeentelijke heffingen • Heffingen woonlasten (lokale lastendruk) • Overige lokale heffingen • Kwijtscheldingen Ontwikkelingen en rijksbeleid Mogelijke verhoging afvalstoffenbelasting Rijk Op Prinsjesdag (16 september 2025) heeft het demissionaire kabinet een aankondiging gedaan dat de belasting op het verbranden van afval vanaf 2028 meer dan verdubbeld gaat worden. Hiermee wil het Rijk een prikkel geven om minder restafval te produceren. Deze belasting wordt door afvalverwerkende bedrijven verwerkt en doorbelast aan klanten, waaronder gemeenten, die de hogere kosten op hun beurt doorberekenen in de afvalstoffenheffing voor huishoudens. Dekkingsvoorstel Verhoging OZB Om het begrotingsjaar 2027 structureel sluitend te maken wordt een voorstel gedaan voor een aanvullende verhoging van de OZB-opbrengsten. De OZB-opbrengsten worden in totaal met 15% verhoogd in 2027. Deze stijging bestaat uit meerdere componenten. Allereerst betreft dit de reguliere inflatiecorrectie van 2,5% en een aanvullende verhoging van 1,5% voortvloeiend uit bestaand beleid. Daarnaast is een stijging van 3% noodzakelijk als gevolg van een correctie op de WOZ-maatstaf binnen de Algemene Uitkering. Het resterende deel van de verhoging, 8%, heeft betrekking op een inhaalslag in de indexatie.

De gemiddelde inflatie bedroeg de afgelopen jaren circa 4,5% per jaar, terwijl voor de OZB steeds is uitgegaan van een indexatie van 2,5%. Hierdoor is in de afgelopen jaren onvoldoende geïndexeerd en is cumulatief een achterstand ontstaan. Met de aanvullende verhoging van 8% wordt deze achterstand gecorrigeerd. Daarmee komt de totale verhoging van de OZB uit op 15%. 117 PARAGRAFEN LOKALE HEFFINGEN PAR AGR AFEN LOK ALE HEFFINGEN O ver zich t gemeen telijke bel as tingopbrengs ten (x € 1 .0 0 0) Onders t aande t abel geef t een over zicht , ingedeeld naar algemene dekkingsmiddelen en gebonden he ffingen , me t de ger aamde opbrengs t voor 2027 en 2026 , evenal s de ver an t woorde opbrengs ten over 2025. W ij mer ken op da t de ver schillen tussen 2027 ten opzich te v an 2026 geen indic a tie geven v an de s tijging of daling v an de t arieven , maar v an de tot ale opbrengs t . Fac toren zo al s on t wik kelingen in de WOZ-w aarde en areaaluit breiding spelen hier bij een bel angrijke rol . REKENING | B E G RO T I N G | B EG ROTI N G | M U TAT I E 2027 HEFFINGSOORT | 2 025 | N | A | W | IJ | Z | . 2 026 | 2 027 | T. O .V. 2026 Algemene dekkingsmiddelen (ongebonden heffingen) Onroerende-zaakbel as ting | 9. 3 42 | 9. 617 | 11 . 0 6 0 | 1 . 4 | 43 Toeristenheffing / Logiesheffing | 63 | 6 6 | 76 | 10 Subtotaal | 9.4 0 4 | 9. 6 83 | 11 . 13 6 | 1 .

4 53 Gebonden heffingen Af val stoffenheffing | 5.4 4 4 | 5. 863 | 6 . 14 0 | 27 7 Rio ol- en w a ter zorgh e ffin g | 2 . 637 | 2 . 753 | 2. 898 | 145 Lijkbezorgingsrechten | 427 | 4 0 8 | 43 3 | 25 Bouwleges | 9 61 | 86 0 | 86 0 | - Overige leges | 1 | 1 | 1 | - Bedrijven Investeringszone | 3 47 | 335 | 325 | -1 0 Subtotaal | 9 . 8 17 | 10 . 22 0 | 10 . 657 | 437 TOTA AL | 19. 2 2 1 | 19. 9 0 3 | 21 .793 | 1 .889 In he t begrotingsjaar is circ a 18% v an de inkoms ten v an de gemeen te Papendrech t af koms tig uit lokale he ffingen . De lokale he ffingen vor men daarom een bel angrijke inkoms tenbron voor de gemeente. 118 PAR AGR AFEN LOK ALE HEFFINGEN Heffingen woonl asten (lokale l astendruk) Tot de lokale woonl as ten worden gerekend de OZB , de af v al s toff enhe ffing en de riool- en water zorgheffing. Deze heffingen bepalen het leeuwendeel van de gemeentelijke opbrengs ten en bepalen daar mee ook grotendeel s de lokale l as tendr uk . In onder s t aande t abellen worden de on t wik keling v an gemiddelde WOZ-w aarde (= de basis voor he t berekenen v an de OZB-aansl ag) v an alle woningen s amen en de woonl as ten voor meerpersoonshuishoudens in euro’s weergegeven over de l aat s te vier jaren. Hier zijn voor de af val s toffen- en de riool- en water zorgheffing de gemiddelden opgenomen.

• | De gemiddelde woonl as t OZB is berekend door de gemiddelde WOZ-waarde te vermenigvuldigen met het geldende (voor 2027 de geprognos ticeerde) t ariefpercent age. • | Voor de af v al s toff enhe ffing is he t gemiddelde v an de drie basis t arieven voor af v al s toff enhe ffing gebr uik t . Sinds 2024 is de Dif t ar inges teld w aarin ook een t arie f voor het ontgrendelen van de ondergrondse af valcont ainers in rekening worden gebracht . Hierin word t een bepaalde aanname gedaan voor he t aan t al klepbewegingen . Voor 2024 geld t een gemiddelde v an 25 klepbewegingen per inwoner, voor 2025 16 klepbewegingen per inwoner, voor 2026 en 2027 11 klepbewegingen per inwoner. • | Voor de riool- en w a ter zorghe ffing is he t geldende t arie f voor 2026 gebr uik t voor woningeigenaren me t een WOZ-w aarde v an minimaal € 75.0 0 0 gehan teerd . O ok zijn de woonl as ten op genomen voor huurder s . Huurder s be t alen geen OZB en riool- en water zorgheffing eigenaar. In de kolom 2027 zijn de gevolgen v an de bel as ting voor s tellen ver wer k t . Eigenaren-bewoner s met woningen met een gemiddelde WOZ-waarde 2 023 | 2 024 | 2 025 | 2 026 | 2 027 * Gemiddelde WOZ-waarde | 385.0 0 0 | 39 9.

0 0 0 | 425.0 0 0 | 463.000 | 493.000 OZB-eigenaar | 4 4 6 | 453 | 4 62 | 4 86 | 552 Af val stoffenheffing | 3 67 | 4 07 | 4 02 | 416 | 435 Riool- en water zorgheffing eigenaar | 165 | 169 | 1 74 | 165 | 169 O n t w ik kelin g l as ten dr uk | 9 78 | 1 . 029 | 1 . 038 | 1 . 0 67 | 1 .156 % s t ijgin g t .o.v. vorig jaar | 5, 2% | 0 ,9 % | 2, 8% | 8 , 3% * D e OZB is bep a a ld op basis van ver wachte wa arden. D efinitieve cijfer s en tarieven worden gebruik t bij he t vas t s tellen van de belas ting verordeningen op basis van definitieve vas t s tellingen van de WOZ-wa arden door he t CBS . In de presen t a tie v an de lokale woonl as ten in de voorgaande begrotingen en jaar s tuk ken is abusievelijk een verkeerde WOZ-waarde gepresenteerd. In pl aat s van de gemiddelde WOZ- w aarde voor een koopwoning v an jaar T-1 is per abuis de gemiddelde WOZ-w aarde voor objec ten me t kenmer k ‘ Wonen’ v an jaar t-2 gepresen teerd . Voor de berekening v an de OZB- t arie f is wel de juis te WOZ-w aarde gehan teerd . 119 PAR AGR AFEN LOK ALE HEFFINGEN Huurder s 2 023 | 2 024 | 2 025 | 2 026 | 2 027 Af val stoffenheffing | 3 67 | 4 07 | 4 02 | 416 | 435 O n t w ik kelin g l as ten dr uk | 3 67 | 4 07 | 4 02 | 416 | 435 % s t ijgin g t .o.v.

vorig jaar | 10 ,9 % | -1 , | 2 % | 3 , 5% | 4 , 6% Uit bovens t aande t abel blijk t da t de gemiddelde woonl as ten in Papendrech t in 2027 tussen 4,6% en 8,3% zullen s tijgen ten opzich te v an he t jaar er voor. Hieronder t re f t u per he ffing een toelichting aan. Onroerende zaakbel astingen (OZB) De onroerende zaakbel as tingen (OZB) genereren veruit het groot s te deel van de gemeentelijke bel as tingopbrengs t . De OZB bes t aat uit drie verschillende bel as tingen: een eigenarenbel as ting voor woningen en nie t-woningen en een gebr uiker sbel as ting voor nie t- woningen . De opbrengs t vloeit naar de algemene middelen v an de gemeen te. De r aad bepaalt me t he t v as t s tellen v an de begroting de tot ale opbrengs t v an deze he ffing . Tot en me t 2019 gold al s enige res t ric tie voor de opbrengs t OZB de macronor m . Deze is ver v angen door de benchmar k lokale l as ten . Deze t re f t u verderop aan in de par agr aaf. De he ffingsgrondsl ag voor he t bepalen he t OZB-t arie f (= percen t age) is de tot ale WOZ-w aarde van de onroerende zaken, of tewel de OZB-capaciteit . Deze wordt vas tges teld volgens de regel s v an de We t w aardering onroerende zaken ( We t WOZ ). Voor 2027 gelden de WOZ- w aarden me t al s w aardepeilda tum 1 januari 2026 .

Door de ger aamde opbrengs t te delen door de OZB-c apaciteit on t s t aa t he t t arie f (= percen t age) en daar mee he t bedr ag da t de bel as tingplichtigen moeten bet alen. De OZB wordt berekend naar een percent age van de WOZ-waarde van de onroerende zaak . De WOZ-w aardeon t wik keling v an peilda tum 1 januari 2025 naar 1 januari 2026 is voorlopig ver w ach t op 6 ,5% . Rekening houdend me t de gewens te (meer) opbrengs t en de w aardeon t wik keling leid t dit voor 2026 tot de volgende t arieven . Om de on t wik keling v an de t arieven te l aten zien zijn ook de t arieven over eerdere jaren opgenomen. 2 023 | 2 024 | 2 025 | 2 026 | 2 027 * Eigenaar woning | 0 ,1158 | 0 ,113 6 | 0,1088 | 0 ,1050 | 0 ,1119 Eigenaar nie t-woning | 0 , 319 8 | 0 , 3261 | 0 , 3359 | 0 , 3323 | 0 , 378 8 Gebruiker niet-woning | 0 , 2371 | 0 , 243 8 | 0 , 233 4 | 0 , 23 02 | 0 , 2 55 7 * D e tarieven voor 2027 voor de OZB zijn gebaseerd op de ver wachte WOZ-wa arden. Wanneer de definitieve cijfer s van he t CBS bekend zijn worden de nieu we tarieven opgenomen bij de belastingverordening 2027. Af val stoffenheffing Af v al s toff enhe ffing word t geheven ter dek king v an de kos ten voor he t inz amelen en ver wer ken v an huishoudelijk af v al . We t telijk uitgangspun t is da t de opbrengs t nie t ho ger mag zijn dan de kos ten ter z ake.

120 PAR AGR AFEN LOK ALE HEFFINGEN De t arieven v an de af v al s toff enhe ffing zijn op basis v an de begroting v an H VC berekend . Bij de toepassing van de t ariefdifferentiatie wordt onderscheid gemaak t tussen een vas t t arief ( basis) en een klep t arie f (v ariabel). Beide componen ten zijn aan loon- en prijson t wik keling onder hevig . Daar naas t word t he t klep t arie f ook no g beïnv loed door de hoeveel heid res t af v al die word t aangebo den . A angezien de af v al s toff enhe ffing een gesloten s y s teem is , alle uitgaven worden gedek t door he ffing , z al bij de burger nooit meer in rekening worden gebr ach t dan no dig is . De kos ten v an de af v al s toff enhe ffing s tijgen , maar er is spr ake v an minder meer kos ten . Al s we de oude lijn hadden voor tgeze t w as he t aanbieden v an meer res t af val hoger gewees t . In Papendrecht gebeur t dit wel kos tendekkend. Dit blijk t uit onders t aande berekening. BEREKENING KOSTENDEKKENDHEID | B | E | D | R | A G | E | N ( X € 1.000) kos ten taak veld(en), incl . (omsl ag)rente | € 5.158 Inkoms ten t aak vel d (en), excl . H e ffin gen -/- | € 307 N e t to kos ten t aak vel d | € 4.851 O verige toe te rekenen kos ten: Kwijt schelding | € 24 0 O verhead incl .

(omsl ag)rente | € 150 BT W | € 9 0 0 To t aal overige kos ten | € 1 .290 To t al e kos ten (a) | € 6.141 Opbrengsten heffingen (b) | € 6.14 0 Dek k in g ( b/a x 10 0%) | 10 0 % De basis t arieven hebben zich in de afgelopen jaren al s volg t on t wik keld (x € 1): 2 023 | 2 024 | 2 025 | 2 026 | 2 027 Eenpersoons | 3 0 9, 0 0 | 29 0,0 0 | 3 0 9, 0 0 | 328 , 0 0 | 3 | 4 7, | 0 | 0 Tweepersoons | 36 0,0 0 | 31 2 , 0 0 | 339, 0 0 | 36 0,0 0 | 381,0 0 Meerpersoons | 43 2 , 0 0 | 36 0,0 0 | 39 4 , 0 0 | 4 1 7, | 0 | 0 | 4 4 0,0 0 % s t ijgin g t .o.v. vorig jaar | -1 2 , 6 % | 8 , 3% | 6,0% | 5,7% Papendrech t hee f t me t ingang v an 2024 he t rec ycle-t arie f (dif t ar) ingevoerd . Inwoner s be t alen v anaf dan een v as t bedr ag af hankelijk v an gezinss amens telling en een v ariabel bedr ag voor res t af v al per on tgrendeling v an de ver z amelcon t ainer en /of lediging v an een minicon t ainer. D eze t arieven p er on tgren delin g / le digin g b e dr agen: 2 025 | 2 026 | 2 027 Ontgrendeling 30 liter | 0 ,75 | 0 ,9 0 | 0 ,95 Ontgrendeling 60 liter | 1,50 | 1,80 | 1 ,9 0 Minicon t ainer 14 0 liter | 3,50 | 4, 20 | 4,4 0 Minicon t ainer 24 0 liter | 6 ,0 0 | 7, | 2 0 | 7, | 6 | 0 % s t ijgin g t .o.v.

vorig jaar | 20 ,0% | 5 , 6% 121 PAR AGR AFEN LOK ALE HEFFINGEN Riool- en water zorgheffing Me t ingang v an 2010 is he t riool rech t ex ar tikel 229 v an de G emeen tewe t ver v angen door de riool he ffing ex ar tikel 228a v an diezelfde we t . Dit is he t gevolg v an de inwer king t reding van de Wet verankering en bekos tiging van gemeentelijke water t aken. Hiermee hebben gemeen ten de mo gelijk heid gek regen om naas t de kos ten v an zorgplich t voor he t af v alw a ter ook de kos ten v an de zorg voor he t hemel- en grond w a ter te ver halen via de riool- en w a ter zorghe ffing . We t telijk uitgangspun t is da t de opbrengs t nie t ho ger mag zijn dan de kos ten ter z ake. Wel ke kos ten via de riool- en w a ter zorghe ffing worden ver haald dien t me t he t G emeen telijk Wa ter- en Rioleringspl an ( W RP ) te zijn v as tges teld . In Papendrecht gebeur t dit wel kos tendekkend. Dit blijk t uit onders t aande berekening. BEREKENING KOSTENDEKKENDHEID | B | E | D | R | A G | E | N ( X € 1.000) kos ten taak veld(en), incl . (omsl ag)rente | € 2.491 Inkoms ten t aak vel d (en), excl . H e ffin gen -/- | € 451 N e t to kos ten t aak vel d | € 2 .0 4 0 O verige toe te rekenen kos ten: O verige kos ten | € 212 O verhead incl .

(omsl ag)rente | € 418 BT W | € 228 To t aal overige kos ten | € 858 To t al e kos ten (a) | € 2 .898 Opbrengsten heffingen (b) | € 2 .898 Dek k in g ( b/a x 10 0%) | 10 0 % De basis t arieven voor woningeigenaren hebben zich in de afgelopen jaren al s volg t on t wik keld (x € 1): 2 023 | 2 024 | 2 025 | 2 026 | 2 027 Rioolheffing eigendom | 165, 0 0 | 169, 0 0 | 1 74 , 0 | 0 | 165, 0 0 | 169, 0 0 % s t ijgin g t .o.v. vorig jaar | 2 , 4% | 3,0% | -5 , 2% | 2 , 4% De gemeen te Papendrech t hee f t in 2026 een nieu we riool he ffingss y s tema tiek ingevoerd . Er word t ges t ree fd naar een he ffing die be ter aansluit bij he t gedach tegoed ach ter de riool- en w a ter zorghe ffing , zo al s bedoeld door de we tgever en bij de zorgplich ten v an de gemeen te op he t gebied v an af v al-, hemel- en grond w a ter. Daar naas t dr aag t de nieu we he ffingss y s tema tiek bij aan een eerlijkere verdeling v an de t arieven , zo da t de l as ten op een evenwich tiger manier worden verdeeld over de inwoner s en bedrijven v an Papendrech t .

De specifieke t arieven voor riool- en w a ter zorghe ffing zie t al s volg t uit: Voor Woning-Eigenaren WOZ-WA ARDE WONINGEN | 2 026 | 2 027 € 1 to t € 75.0 0 0 | € 33,0 0 | € 3 4,0 0 € 75.0 0 0 of m e er | € 165,0 0 | € 169,0 0 Wonin gen in aanb o u w | € 165,0 0 | € 169,0 0 122 PAR AGR AFEN LOK ALE HEFFINGEN Voor Niet-Woning-Eigenaren WOZ-WA ARDE NIET-WONINGEN | 2 026 | 2 027 Niet-woningen met voorheen vrijs telling WOZ | € - | € 169,0 0 € 1 to t € 75.0 0 0 | € 33,0 0 | € 3 4,0 0 € 75.0 01 to t € 30 0.0 0 0 | € 165,0 0 | € 169,0 0 € 300.000 tot € 500.000 | € 275,0 0 | € 282,0 0 € 500.001 tot € 900.000 | € 6 05,0 0 | € 620,0 0 € 900.001 tot € 1.400.000 | € 1.10 0,0 0 | € 1.127,0 0 € 1.400.001 tot € 2.000.000 | € 1.705,0 0 | € 1.74 6 ,0 0 € 2.0 0 0.0 01 of m e er | € 2.4 01,0 0 | € 2.459,0 0 Vergelijking andere gemeenten Om inzich t te k rijgen in he t algemene verloop v an de hoo g te v an de woonl as ten (OZB , riool he ffing en af v al s toff enhe ffing) is he t goed een vergelijking me t andere gemeen ten te maken . O ok he t l andelijk gemiddelde is hierin op genomen . Vergelijking van woonl as ten kan worden gemaak t met de Drecht s tedengemeenten. Deze is gebaseerd op de ac tuele gegevens v an de Digit ale Atl as v an de lokale l as ten 2026 op w w w. coelo.nl en geef t de woonl as ten van een meerpersoonshuishouden voor zowel eigenaren- bewoner s al s huurder s weer.

Voor eigenaar-bewoner s is de OZB berekend op basis v an de gemiddelde WOZ-w aarde v an een koopwoning . Huurder s be t alen geen OZB en riool he ffing eigenaar. De woonl as ten in 2026 in Al bl asserdam , Dordrech t , Hardinx veld- Giessendam , Hendrik Ido A mbacht , Papendrecht , Sliedrecht en Zwijndrecht l aten zich samenvat ten in onder s t aande schema’s (x € 1). 123 GEMEENTE GEMIDDELDE WOZ-WA ARDE % OZBE WONINGEN OZB EIGENAAR RIOOLHEFFING EIG./GEBR. AFVALSTOFFEN- HEFFING TOTAAL RANGNR. Dordrecht 450.000 0,0795 358 252 374 985 76 Sliedrecht 444.000 0,0735 326 313 381 1.020 103 Papendrecht 463.000 0,1050 486 165 416 1.067 169 Zwijndrecht 455.000 0,0801 364 346 386 1.097 194 Hendrik-Ido-Ambacht 523.000 0,0859 449 237 452 1.139 225 Alblasserdam 468.000 0,099 463 189 510 1.162 243 Hardinxveld-G’dam 463.000 0,1077 499 231 450 1.180 251 Landelijk gemiddelde 555.000 0,087 470 245 381 1.096 De indicatie in de laatste kolom hoe lager de rangnummer, hoe lager de woonlasten. GEMEENTE RIOOLHEFFING GEBRUIK AFVALSTOFFEN- HEFFING TOTAAL RANGNR. Papendrecht - 416 416 108 Sliedrecht 106 381 486 153 Dordrecht 119 374 493 159 Alblasserdam - 510 510 181 Hendrik-Ido-Ambacht 75 452 528 200 Hardinxveld-G’dam 231 450 681 300 Zwijndrecht 346 386 733 319 Landelijk gemiddelde 120 381 501 De indicatie in de laatste kolom hoe lager de rangnummer, hoe lager de woonlasten.

124 PARAGRAFEN LOKALE HEFFINGEN Benchmark lokale lasten Tot en met 2019 gold de zogenoemde ‘macronorm’. Dit was een afspraak tussen de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) en de Rijksoverheid over de maximale stijging van de landelijke opbrengst onroerende zaakbelastingen (OZB). Deze macronorm bepaalde de maximale jaarlijkse stijging van de ozb-opbrengsten van alle gemeenten samen en stamde uit 2007. In 2014 is uit onderzoek gebleken dat de macronorm geen effectief instrument is, omdat de norm niet heeft bijgedragen aan de gematigde lastenontwikkeling, daar de besluitvorming over tarieven in gemeenten in de eerste plaats geënt is op lokale afwegingen. Sinds die tijd is de vergelijking van de lokale lasten, OZB, afvalstoffen- en rioolheffing, tussen gemeenten volgens het Rijk beter mogelijk geworden. Onder meer door de jaarlijkse Atlas van de lokale lasten van het COELO en de wettelijke verplichting om in de gemeentebegroting de ontwikkelingen toe te lichten. Vanaf 2020 is de macronorm vervangen door de jaarlijkse benchmark, waarin naast de ozb ook de riool- en afvalstoffenheffing worden vergeleken. De benchmark beoogt door middel van meer vergelijking, de informatievoorziening over de ontwikkeling van de lokale lasten te bevorderen.

De benchmark vergelijkt voor alle gemeenten binnen een provincie de hoogte van de woonlasten voor meerpersoonshuishoudens met een koopwoning. De woonlasten zijn de som van de gemiddeld betaalde ozb, de afvalstoffenheffing en de rioolheffing minus een eventuele heffingskorting. In de benchmark voor 2026, opgenomen in de Coelo atlas 2026 vanaf pagina 185, wordt een vergelijking van de gemeentelijke woonlasten en de gemeentelijke tariefontwikkeling per provincie gegeven, net als de landelijke en provinciale gemiddelden. Middels de (grafische) vergelijking voor Zuid-Holland op pagina 194 worden de onderlinge verschillen tussen gemeenten inzichtelijk gemaakt. Het overzicht vergelijkt binnen de provincie het cumulatief bedrag van de drie heffingen per gemeente voor 2026 en de mutatie van de woonlasten per gemeente ten opzichte van 2025. 125 PARAGRAFEN LOKALE HEFFINGEN 126 PARAGRAFEN LOKALE HEFFINGEN De figuren bieden de mogelijkheid om de gemeenten op verschillende punten te vergelijken. De positie op de x-as (hoe ver naar rechts staat de gemeente?) geeft informatie over de hoogte van de gemeentelijke woonlasten in vergelijking met die van de andere gemeenten in de provincie. De horizontale rode lijnen laten zien in hoeverre de gemeentelijke woonlasten en de mutatie afwijken van het gemiddelde in Nederland (doorgetrokken rode lijn) en de provincie (gestippelde rode lijn).

Het gemiddelde voor Nederland bedraagt € 1.095 en voor Zuid-Holland is dit € 1.138. Het stijgingspercentage ten opzichte van 2025 bedraagt landelijk 4,3% en voor Zuid-Holland 4,4%. Verder kan de hoogte van de ozb, afvalstoffenheffing en rioolheffing worden vergeleken. Naast de vergelijking per provincie wordt ook een overzicht op G40-G4niveau gepresenteerd. 127 PARAGRAFEN LOKALE HEFFINGEN 128 Overige lokale heffingen • BIZ (Bedrijven InvesteringsZones) Zowel ondernemers als gemeenten hebben belang bij investeringen in de bedrijfsomgeving. Voor het bedrijfsleven is de kwaliteit en veiligheid van de bedrijfsomgeving een belangrijke factor voor de aantrekkelijkheid van een onderneming voor klanten. Voor de lokale overheid is een veilige en leefbare openbare ruimte van belang om bedrijven (werkgelegenheid) en bezoekers aan te trekken. Een leefbare bedrijfsomgeving heeft invloed op de leefbaarheid van het omliggende gebied; burgers willen een veilige en leefbare omgeving om in te werken, te wonen en te winkelen. Het collectieve belang van de ondernemers valt op deze punten samen met het algemene belang van een kwalitatief hoogwaardige bedrijfsomgeving. Gezamenlijke investeringen liggen voor de hand omdat dit synergievoordelen oplevert en het effect van de investeringen groter wordt.

Gemeenten hebben met de Wet op de bedrijveninvesteringszones (Wet BIZ) de bevoegdheid om een gebied aan te wijzen (de bedrijveninvesteringszone (BIZ)) waarbinnen een bestemmingsbelasting (de BIZ-bijdrage) mag worden geheven ter financiering van door een meerderheid van de bijdrageplichtigen gewenste extra voorzieningen. De voorzieningen dienen zowel het gezamenlijk belang van de ondernemers als het algemeen belang. De BIZ kan echter niet worden ingezet voor de financiering van concrete verantwoordelijkheden die de wetgeving exclusief aan de gemeente opdraagt. De BIZ is alleen bedoeld om een hogere kwaliteit aan voorzieningen tot stand te brengen die de gemeente op grond van een optimale verdeling van de beschikbare middelen zelf niet kan en hoeft te realiseren. Papendrecht kent sinds 2018 deze heffing voor Centrum Papendrecht. Het doel van deze BIZ is om de concurrentiekracht van het winkelgebied te vergroten. Deze bijdrage wordt geheven van eigenaren en gebruikers van onroerende zaken in het centrum, zijnde de niet-woningen. Gebruikers van de panden betalen een vast bedrag, eigenaren betalen een percentage van de WOZ-waarde. Deze BIZ liep in 2022 af en is inmiddels met vijf jaar verlengd, tot en met 2027. • Lijkbezorgingsrecht BEREKENING KOSTENDEKKENDHEID BEDRAGEN (X € 1.000) kosten taakveld(en), incl. (omslag)rente € 589 Inkomsten taakveld(en), excl.

Heffingen -/- € - Netto kosten taakveld € 589 Overige toe te rekenen kosten: Overhead incl. (omslag)rente € 288 BTW € - Totaal overige kosten € 288 Totale kosten (a) € 876 Opbrengsten heffingen (b) € 433 Dekking (b/a x 100%) 49% 129 • Leges (Burgerzaken, omgevingsvergunningen, APV) BEREKENING KOSTENDEKKENDHEID BEDRAGEN (X € 1.000) kosten taakveld(en), incl. (omslag)rente € 1.019 Inkomsten taakveld(en), excl. Heffingen -/- € - Netto kosten taakveld € 1.019 Overige toe te rekenen kosten: Overhead incl. (omslag)rente € 516 BTW € - Totaal overige kosten € 516 Totale kosten (a) € 1.535 Opbrengsten heffingen (b) € 1.445 Dekking (b/a x 100%) 94% Voorheen werd hier enkel de kostendekkendheid van de omgevingsvergunningen gepresenteerd. In deze nieuwe presentatie wordt ook de kosten en opbrengsten van publiekszaken en APV toegevoegd om de gehele kostendekkendheid van de legesverordening te presenteren. De kosten en opbrengsten van publiekszaken en APV werden voorheen onder de overige leges gepresenteerd. • Overige leges (Marktgeld, Parkeerbelasting, Kadegeld en BIZ) BEREKENING KOSTENDEKKENDHEID BEDRAGEN (X € 1.000) kosten taakveld(en), incl. (omslag)rente € 593 Inkomsten taakveld(en), excl. Heffingen -/- € - Netto kosten taakveld € 593 Overige toe te rekenen kosten: Overhead incl.

(omslag)rente € 80 BTW € - Totaal overige kosten € 80 Totale kosten (a) € 674 Opbrengsten heffingen (b) € 420 Dekking (b/a x 100%) 62% Kwijtschelding Als een belastingplichtige als gevolg van financiële omstandigheden niet in staat is een belastingaanslag geheel of gedeeltelijk te betalen, kan gehele of gedeeltelijke kwijtschelding worden verleend. De regels voor het toekennen worden bepaald door de rijksoverheid. Deze regels komen erop neer dat kwijtschelding mag worden verleend aan belastingplichtigen die een inkomen hebben dat niet hoger ligt dan 90% van de bijstandsnorm. Gemeenten mogen hier in die zin van afwijken, dat deze inkomensgrens wordt verruimd naar 100% van de bijstandsnorm. Onze gemeente hanteert de zogeheten 100%-norm, wat betekent dat inwoners met een inkomen op bijstandsniveau in beginsel voor kwijtschelding in aanmerking 130 komen. Tevens vindt een vermogenstoets plaats. Onlangs is de wettelijke vermogensnorm verhoogd. Ook hier geldt dat de gemeente de ruimste norm toepast. Een groot deel van de kwijtscheldingen wordt geautomatiseerd getoetst. Het doel hiervan is om zo de administratieve lasten voor de burger te verminderen. Gemeenten mogen zelf bepalen voor welke belastingen kwijtschelding wordt verleend.

Er kan kwijtschelding worden verleend voor: • Afvalstoffenheffing (vaste bedrag volledig, variabele bedrag gemaximaliseerd) • Leges gereserveerde invalidenparkeerplaats Naar verwachting wordt in 2027 voor de volgende bedragen kwijtschelding verleend: KWIJTSCHELDING WERKELIJK 20 25 B EG ROTI N G 2026 B EG ROTI N G 2027 Afvalstoffenheffing 239 220 240 Bedragen x € 1.000 131 Algemeen Het grondbeleid van de gemeente Papendrecht is ondersteunend de omgevingsvisie. De gemeente hanteert een waakzame houding in haar grondbeleid om de doelstellingen uit deze visies te realiseren. In de praktijk is sturing via grond in Papendrecht beperkt. Vrijwel de gehele gemeente is volgebouwd en er is nog slechts één, relatief kleine, uitleglocatie in ontwikkeling. De gemeente heeft in vergelijking met andere gemeenten relatief weinig grond in eigendom en er wordt nauwelijks actief aangekocht. Een randvoorwaarde bij het grondbeleid is namelijk, dat er geen onaanvaardbaar maatschappelijk en/of economisch risico gelopen wordt. In praktijk wordt hierdoor met verwerving zeer terughoudend omgegaan en amper ingezet. De gemeente hanteert geen reserve voor strategische aankopen. Ruimtelijke ontwikkelingen in Papendrecht vinden hoofdzakelijk plaats binnen bestaand stedelijk gebied. Dat betekent automatisch dat er veel meer spelers zijn met een grote diversiteit aan belangen.

Ontwikkelingen zijn daardoor complex, duren lang, vragen relatief veel (ambtelijke) inzet en de uitkomsten kennen een hoge mate van onzekerheid. De woningmarkt kenmerkt zich door een grote vraag, met name naar passende en betaalbare woningen, waarin de markt onvoldoende voorziet. Door economische groei blijven inkomens stijgen; tezamen met het tekort aan woningen heeft dit prijsopdrijvend effect. Hoewel er sprake is van een lichte afkoeling, is vooralsnog de verwachting dat de huizenprijzen verder zullen stijgen in de komende jaren. De beperkte hoeveelheid grond in eigendom maakt dat de financiële risico’s in omvang beperkt zijn. Deze financiële risico’s in de grondexploitatie van het complex Centrum is nog in aflopende mate aanwezig. Werkwijze De afgelopen jaren zijn de taken bij het voeren van de grondexploitatie over meerdere personen verdeeld. De uitvoering en control zijn van elkaar gescheiden. Voor alle projecten worden aparte dossiers opgesteld, waarin alle relevante financiële gegevens, taxaties, ramingen en onderliggende contracten verzameld zijn. Deze werkwijze zal in 2027 voortgezet worden. Afronding projecten In 2027 is de verwachting dat de grondexploitatie Centrum kan worden afgesloten. Naar de huidige inzichten zal gronduitgifte van de afrondende twee projecten PC Hooftlaan en Veerpromenade geschieden in Q1 2027.

Resterende activiteiten zoals de herinrichting van het parkeerterrein achter het gemeentehuis zijn zodanig beperkt van omvang dat deze kunnen worden ondergebracht in een restplan. PARAGRAFEN Grondbeleid 132 PARAGRAFEN LOKALE HEFFINGEN Nieuwe ontwikkelingen Een aantal ruimtelijke (her)ontwikkelingen kunnen leiden tot actieve grondexploitatie complexen. Het betreffen de locatie aan de Douwes Dekkerlaan en de schoollocaties. Andere ontwikkelingen zijn op dit moment te prematuur om deze conclusie te kunnen trekken. Meerjarenperspectief Grondexploitaties De exploitatieberekeningen worden jaarlijks bij de jaarstukken herzien. Enerzijds wordt daarbij teruggeblikt op de daadwerkelijke inkomsten en uitgaven ten opzichte van de ramingen, anderzijds wordt vooruitgekeken. Door middel van (her)taxaties worden de ingeschatte opbrengsten opnieuw gewaardeerd en de ramingen voor de nog uit te voeren werkzaamheden worden geactualiseerd. Zo nodig worden de fasering en de looptijd van het project aangepast en de parameters voor rente en inflatie opnieuw beoordeeld. Vanaf 2025 wordt conform de richtlijn van het BBV de omslagrente toegepast welke is vastgesteld op 0,50%. Niet in exploitatie genomen gronden De strategische grondposities zijn opgenomen onder de materiële vaste activa en vallen onder de zogenaamde warme gronden.

Dit zijn gronden die door de gemeente zijn aangeschaft met het oog op ontwikkeling op afzienbare termijn, maar die nu nog niet in een operationele grondexploitatie zijn opgenomen. Het betreft o.a. percelen ten noorden van de A15 en grond ten behoeve van ontwikkeling van de Douwes Dekkerlaan. In exploitatie genomen gronden Jaarlijks worden de exploitatieberekeningen van complexen geactualiseerd. Voor complexen waar een tekort wordt verwacht, wordt een voorziening gevormd. Omdat het enige complex (Centrum) verliesgevend is hiervoor een verliesvoorziening voor gevormd Winstneming Winsten op grondexploitaties worden tussentijds genomen of bij afsluiting van een complex. Dit is, afhankelijk van de grootte van het complex, per deelgebied of voor het hele complex. Bij winstneming wordt het behaalde resultaat verrekend met de risicoreserve grondexploitaties. Winstneming geschiedt volgens de voorschriften van het BBV volgens de POC-methode (naar rato van realisatie). Momenteel worden er geen toekomstige winsten verwacht omdat het enige complex (centrum) verliesgevend is. Risicoreserve grondexploitatie De risicoreserve grondexploitaties vormt het weerstandsvermogen voor grondexploitaties en is bedoeld om financiële risico’s op te kunnen vangen en tekorten op lopende grondexploitaties af te dekken.

Komt de risicoreserve boven of onder het gewenste niveau, dan zal dit in lijn met het gemeentelijk beleid worden geëgaliseerd. Risicobepaling grondexploitaties In lijn met de nota grondbeleid worden risico’s in de grondexploitatie per complex geïnventariseerd. Van deze risico’s wordt een inschatting gemaakt hoe groot de kans is dat een bepaald risico zich voordoet. Uitgangspunt bij het bijstellen van exploitatieberekening is, dat risico’s waarvan de kans dat het zich voordoet groter dan of gelijk is aan 50% volledig worden verwerkt in de exploitatieopzet van betreffend complex. Risico’s worden situationeel 133 PARAGRAFEN LOKALE HEFFINGEN PAR AGR AFEN LOK ALE HEFFINGEN beoordeeld , en af hankelijk v an he t ingescha t te risico, voor zien v an een wegings f ac tor. Voor deze wegings f ac tor word t 10% , 20% , 30% en 4 0% gehan teerd . He t tot aal gewo gen risico (risicobedr ag x kans) is berekend op € 10 0.0 0 0. Meerjarenbegroting 2026 – 2029 Budget ten van de grondexploit atie zijn onderdeel van de gemeentebegroting. In onder s t aande t abel uit he t MP G 26 is een specific a tie op genomen per kos tensoor t v an de ver wacht uitgaven en inkoms ten. Ac tualis a tie v an de begrotingscijf er s vind t s teeds pl aa t s bij her ziening v an he t MP G al s onderdeel v an he t jaar rekening pro ces .

Totaal grondexploitaties per 01-01-2026 KOSTENSOORT | B | E | G | R | O | O | T | 2 026 | B | E | G | R | O | O | T | 2 027 Exploitatiel as ten | € - | € - Rentekos ten | € 14 0.621 | € 135.4 83 Pl ankos ten en V T U | € 10 6 .430 | € 125.563 Ver wer vingen | € 720.0 0 0 | € - Sloop | € - | € - Milieukos ten | € - | € - Bouw- en woonrijpmaken | € 145.0 0 0 | € 6 02. 874 Tijdelijk beheer | € - | € - Overige | € - | € - W ins t neming | € - | € - Kos tens tijging | € 20.9 0 6 | € 37.9 95 Totale uitgaven | € 1 .132 .957 | € 901 .915 Woningbouw | € 2.16 0.375 | € - Bedrijventerrein | € - | € - Kantoren | € - | € - W inkel s en h ore c a | € - | € - Voor zieningen | € - | € - Bijdragen | € - | € 39 9. 0 0 0 Rente en exploit atiekos ten | € - | € - Opbrengs tens tijging | € - | € - To t al e inkom s ten | € 2 .160.375 | € 399.0 0 0 Totaal saldo | € 1 .027.418 | € -502 .915 13 4 PARAGRAFEN Verbonden partijen Inleiding De uitvoering van een aantal gemeentelijke taken is overgedragen aan verbonden partijen. De gemeente ervaart een duidelijke meerwaarde van samenwerking met deze partijen. Met behoud van eigen karakter en identiteit zal continuering van regionale samenwerking plaatsvinden. Hoewel de gemeente de bij verbonden partijen belegde taken niet meer zelf uitvoert, blijft zij hiervoor wel verantwoordelijk.