Begroting 2027-2031 Gemeente Papendrecht - Digitale versie
Tekst van het document
Door een grotere bewustwording, intensievere controles en een verbeterde informatiepositie neemt het aantal signalen en meldingen toe. De focus verschuift daarbij steeds meer naar datagedreven werken, de aanpak van jonge aanwas, mensenhandel, arbeidsuitbuiting en risico’s op bedrijventerreinen en in woonwijken. De komende jaren blijven we hierin investeren. Zorg en veiligheid De relatie tussen zorg en veiligheid vraagt blijvende aandacht. Het aantal complexe situaties waarbij meerdere organisaties betrokken zijn, neemt toe. Denk hierbij aan woonoverlast, jeugdproblematiek, personen met onbegrepen gedrag en situaties waarin veiligheid en zorg nauw met elkaar verbonden zijn. Met de invoering van de AVE-werkwijze wordt de samenwerking tussen zorg- en veiligheidspartners verder versterkt en wordt onderzocht hoe een persoonsgerichte aanpak kan worden ontwikkeld. Daarnaast blijft de aanpak van jeugdgroepen, jeugdcriminaliteit en jeugdoverlast een belangrijk aandachtspunt. Er wordt extra ingezet op schoolveiligheid en het voorkomen van jonge aanwas in de criminaliteit. Crisisbeheersing en maatschappelijke weerbaarheid De impact van langdurige crises en verstoringen neemt toe. Uitval van vitale voorzieningen, extreme weersomstandigheden, digitale verstoringen of maatschappelijke onrust kunnen grote gevolgen hebben voor inwoners en (maatschappelijke) organisaties.
Daarom zetten we samen met de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid in op verdere versterking van de HOOFDSTUK 2 Veiligheid, Handhaving en Weerbaarheid 32 HOOFDSTUK 2 VEILIGHEID, HANDHAVING EN WEERBAARHEID crisisorganisatie, voorbereiding op crises en het vergroten van de maatschappelijke weerbaarheid. Het versterken van de zelfredzaamheid van inwoners en (maatschappelijke) organisaties speelt hierbij een belangrijke rol. Toezicht en handhaving Boa’s leveren een steeds bredere rol binnen toezicht, leefbaarheid en veiligheid in Papendrecht. Naast hun inzet op overlast en handhaving, leveren zij een belangrijke bijdrage aan de signalering van ondermijnende criminaliteit en het versterken van de informatiepositie van de gemeente. De toenemende vraag naar handhaving vraagt daarbij om voortdurende prioritering van de beschikbare capaciteit. Informatieveiligheid en cyberweerbaarheid Digitalisering biedt veel kansen, maar brengt ook nieuwe risico’s met zich mee. Cybercriminaliteit, datalekken en digitale verstoringen vormen een groeiende uitdaging voor zowel inwoners, ondernemers als de overheid. In de komende jaren ligt de focus daarom op het verder versterken van de digitale weerbaarheid, de implementatie van nieuwe wetgeving zoals de Cyberbeveiligingswet (NIS2), het verbeteren van risicomanagement en het borgen van de continuïteit van gemeentelijke dienstverlening.
Lees hierover meer in de paragraaf Bedrijfsvoering. Verkeersveiligheid Een veilige openbare ruimte blijft een belangrijk aandachtspunt. Verkeersveiligheid vraagt voortdurende aandacht. De komende jaren wordt verder uitvoering gegeven aan het Mobiliteitsplan Papendrecht 2035, waarbij veilige, duurzame en aantrekkelijke mobiliteit centraal staat. Tegelijkertijd zorgen grote infrastructurele projecten in de regio, zoals werkzaamheden aan de Papendrechtse Brug en Noordtunnel, voor uitdagingen op het gebied van bereikbaarheid en verkeersstromen. Samen met inwoners en (maatschappelijke) organisaties werken we aan een omgeving waarin mensen zich veilig kunnen verplaatsen. Lees hierover meer in programma 3. Fysiek. Waterveiligheid Waterveiligheid blijft een belangrijk aandachtspunt vanwege de ligging van Papendrecht in een waterrijke omgeving. Dit vraagt ook komend jaar om een toekomstbestendige aanpak van waterveiligheid en klimaatadaptatie. Samen met waterschappen en andere partners werken we middels het Water- en Rioleringsprogramma en het Programma Klimaatadaptatie aan het beperken van risico’s door hoogwater, wateroverlast en de gevolgen van klimaatverandering. Hierbij staan preventie, voorbereiding en een veerkrachtige leefomgeving centraal. Lees hierover meer in programma 3. Fysiek.
Omgevingsveiligheid Met de Omgevingswet staat een veilige en gezonde fysieke leefomgeving centraal. Bij ruimtelijke ontwikkelingen wordt nadrukkelijk aandacht besteed aan risico’s voor mens en milieu, zoals gevaarlijke stoffen, externe veiligheid en een veilige inrichting van de openbare ruimte. Door veiligheid vroegtijdig mee te nemen in beleids- en vergunningsprocessen dragen we bij aan een duurzame en veilige leefomgeving voor inwoners, ondernemers en (maatschappelijke) organisaties. Zo wordt in 2027 o.a. een ontwerp-omgevingsplan voor woongebieden ter inzage gelegd en wordt gestart met de uitwerking van regels voor bedrijventerreinen, waaronder geluidzonering. Lees hierover meer in programma 3. Fysiek.
33 HOOFDSTUK 2 VEILIGHEID, HANDHAVING EN WEERBAARHEID HOOFDSTUK 2 VEILIGHEID, HANDHAVING EN WEERBA ARHEID Financiële on t w ik kelingen FINANCIEEL MEER JARENPERSPECTIEF 2027-2031 | 2 027 | 2 028 | 2 029 | 203 0 | 2 031 PPN 2026-2031: D uiding meerja renp er sp ec tie f 2027-2031 7 | Begroting VR ZHZ | € - | € - | € - | € - | € -74.0 0 0 39 | Maat schappelijke weerbaarheid | € -200.000 | € - | € - | € - | € - Sub to t aal financiële on t w ik kelingen duiding Perspec tiefnota 2026-2031 | € -200.000 | € - | € - | € - | € -74.0 0 0 Overige ont wikkelingen en nagekomen posten Sub to t aal overige on t w ik kelingen en nagekomen posten | € - | € - | € - | € - | € - Dekkingsvoor stellen Totaal dekkings voors tellen | € - | € - | € - | € - | € - Voor toelich ting v an de overige financiële on t wik kelingen word t ver wezen naar par agr aaf ‘2. Financiële on t wik kelingen Begroting 2027-2031; van de Financiële Begroting.
34 HOOFDSTUK 2 VEILIGHEID, HANDHAVING EN WEERBA ARHEID BesluitBe | gr | otingenV | er | antw | oor | ding(BB | V) Geme | ente | nnemene | enunifo | rme | basisse | tbe | leidsindicato | reno | pinhunbe | gro | tinge | n jaarv | erslag.Dese | tbe | handelte | enbre | eds | pectrumv | anonde | rwe | rpe | n,vanmisdrijve | ne | n Wel ke (beleidsma tige) risico’s hebben we in dit progr amma?afv | altotbijstands | uitke | ringe | ne | nnie | uwbouwwoninge | n.Zokuntuziche | enhelde | rbe | eld vormenv | andebele | ids | resultatenv | andege | me | ente | . Ondermijning Er komen meer meldingen /onder zoeken van ondermijning binnen door gefocus te inzet . Daardoor bes t aa t de kans da t nie t alle meldingen /onder zoeken worden op gepak t .Veiligheid | Economie Polarisatie Pol aris a tie be teken t da t groepen s teeds meer tegenover el kaar komen te s t aan op basis v an Ver | wijzing | en Halt | Func | tiemenging | Ves | tiging | en(v | anbedrijv | en) hun mening of kijk op de wereld . Hoewel de inhoudelijke ver schillen in opv a t tingen nie t per per 1.000 jong | er | en | per1.000inw | .15t | /m64jr se groter worden , neem t he t gevoel v an verdeeldheid tussen groepen toe.
Dit kan leiden tot 14 minder onderling ver trouwen, meer wij-zij-denken, toenemende spanningen in de openbare 12 | 53 | ,8 | % | 148 | ,4 r uim te en een grotere kans op conflic ten en maa t schappelijke onr us t . Voor veiligheid , 10 | Papendr | echt | Papendr | echt handhaving en weer baar heid v r aag t dit om blijvende aandach t voor ver binding , dialoo g , 8 BesluitBe | gvroegsignalering en het vers terken van sociale samenhang, zodat tegens tellingen niet verder r | otingenV | er | antw | oor | ding(BB | V) 6 | 54 | ,6 | % | 196 | ,1 escaleren. Geme | ente | nnemene | enunifo | rme | basisse | tbe | leidsindicato | reno | pinhunbe | gro | tinge | n4 | Nederland | Nederland jaarv | erslag.De | seBBV-indicatorentbe | handelte | enbre | eds | pectrumv | anonde | rwe | rpe | n,vanmisdrijve | n2e | n afv | altotbijstands | uHieronder s t aan de BBV-indic a toren op he t gebied v an veiligheid . itke | ringe | ne | nnie | uwbouwwoninge | n.Zokuntuziche | enhelde | rbe | eld | Meer | der | ebr | onnen|2025 | LISA | |2025 vormenv | andebele | ids | resultatenv | andege | me | ente | .
| 0 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 Papendr | echtNederland Veiligheid | Economie | Halt | |2021-2025 | Onder | wijs Ver | wijzing | en Halt | FuMisdrijv | enc | tiemengingnVes | tiging | en(v | anbedrijv | en)Ab | soluut v | er | zuimRela | tie | f v | er | zuim per 1.000 jong | er | en | Papendr | echt | , per 1.000 inwonersper1.000inw | .15t | /m64jrper 1.000 leerling | enper 1.000 leerling | en 14 | 7 6 | 1,1 | 7 12 | 53 | ,8 | % | 148 | ,4 10 | Pa5pendr | echt5,0 | Papendr | echt | Papendr | echt | Papendr | echt 4,5 8 | 4 6 | 54 | ,36 | % | 196 | ,1 | 6,7 | 28 4 | Nederland2 | Nederland Nederland | Nederland 2 | 1 | 0,8 0,6 0 | Meer | der | ebr | onnen|2025 | LISA | |2025 | DUO | /Ingr | ado|2024 | DUO | /Ingr | ado|2025 0 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 Papendr | echtNederland | Ge | weldsmisdrijv | enVernieling | enenmisdrijv | ent | egenopenb | ar | eor | deeng | ez | ag Dief | stallenuitw | oningWink | eldief | stallen|Nederland Halt | |2021-2025 | Onder | wijs | CBS|2025 | Voortijdig | e schoolv | erla | ter | s z | onder s | tartkw | alific | atie (vsv | -er | s) 1,9 | % | 2,3 | % Papendr | echt | Nederland Misdrijv | enMet welke (verbonden) par tijen werken we samen? | Ab | soluut v | er | zuimRela | tie | f v | er | zuim | DUO | /Ingr | ado|2025 Papendr | echt | ,Binnen dit pro gr amma wer k t de gemeen te Papendrech t s amen me t een breed sc al a aan per
1.000 inwoners | per 1.000 leerling | enper 1.000 leerling | en 7 organisaties en ins t anties, hieronder worden enkele toegelicht . | 1,1 | 7 6 5 | • | P o l i t ie;5,0 | • | Scholen en andere Papendr | echt | Papendr | echt 4,5 4 | • | Brandweer; | onder wijsins tellingen; 3 | • | Openbaar Minis terie; | • | Zorgins tellin gen; • | Veiligheidsregio Zuid-Holl and Zuid; | • | Ondernemers verenigingen;6,7 | 28 2 • | Woningcorporatie; | • | Buur t- en wijk verenigingen.Nederland | Nederland 1 | 0,8 | 0,6 0 | DUO | /Ingr | ado|2024 | DUO | /Ingr | ado|2025 35 Ge | weldsmisdrijv | enVernieling | enenmisdrijv | ent | egenopenb | ar | eor | deeng | ez | ag Dief | stallenuitw | oningWink | eldief | stallen|Nederland CB | S|2025 | Voortijdig | e schoolv | erla | ter | s z | onder s | tartkw | alific | atie (vsv | -er | s) 1,9 | % | 2,3 | % Papendr | echt | Nederland DUO | /Ingr | ado|2025 Relevante beleidsnota De meest belangrijke beleidsnota’s voor het programma Veiligheid, handhaving en weerbaarheid zijn: Integraal Veiligheidsplan (IVP) 2022-2026 (februari 2023): Dit plan biedt een kader voor het lokale veiligheidsbeleid en ondersteunt de gemeente in haar regierol op het gebied van veiligheid.
Hyperlink: Format IVP bij Kernbeleid Veiligheid 2017 VTH-beleidsplan 2023-2027 (juli 2023): Dit plan schetst het beleid voor Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (VVTH) binnen het Omgevingsrecht, met uitzondering van milieutaken die zijn uitbesteed aan de Omgevingsdienst. Hyperlink: VTH-beleidsplan 2023 – 2027 Gemeente Papendrecht | Lokale wet- en regelgeving Plan van aanpak ondermijning 2024-2026 (december 2023): Dit plan beschrijft de aanpak van ondermijning binnen de gemeente, met als doel een optimale weerbaarheid tegen ondermijnende criminaliteit te bereiken. Hyperlink: D19-20231220-RIB-Plan-van-aanpak-ondermijning-2024-2026.pdf Integrale wijkaanpak (februari 2025) Hyperlink: Presentatie beeldvormende vergadering IWA 6 februari 2025.pdf Regionaal Risico Profiel (2025-2029) Hyperlink: https://www.zhzveilig.nl/nieuws/regionaal-risicoprofiel-2025-2028-vastgesteld Welke vijf grootste investeringen zitten in het programma? Er zijn geen investeringen in dit programma. 2.1 VEILIGHEID De inzet op openbare orde en veiligheid (OOV) en crisisbeheersing kenmerkt zich door planbare werkzaamheden en onverwachte ontwikkelingen die direct om inzet vragen. Maatschappelijke onrust, crises, incidenten en nieuwe vraagstukken op het gebied van veiligheid en leefbaarheid kunnen op elk moment ontstaan en leggen regelmatig druk op de beschikbare capaciteit.
Dit vraagt om een flexibele, wendbare en veerkrachtige organisatie die snel kan inspelen op veranderende omstandigheden, zonder de structurele veiligheidsopgaven uit het oog te verliezen. Binnen het nieuwe Integraal Veiligheidsplan 2027–2030 worden de strategische prioriteiten voor de komende jaren vastgesteld, waarbij blijvende aandacht uitgaat naar een veilige en weerbare samenleving. In 2027 ligt de focus binnen OOV en crisisbeheersing op verdere professionalisering, samenwerking en versterking van de informatiepositie. Binnen crisisbeheersing wordt geïnvesteerd in de ontwikkeling van regionale en lokale crisisfunctionarissen door middel van scholing, training en oefening. Daarnaast krijgt de aanpak van jeugd en veiligheid, zorg en veiligheid en de voorkoming van maatschappelijke escalatie nadrukkelijk aandacht. Met de invoering van de AVE-werkwijze (Aanpak Voorkomen Escalatie) wordt structureel gewerkt aan een effectieve samenwerking bij complexe casuïstiek op het snijvlak van zorg en veiligheid. Tegelijkertijd wordt verkend hoe maatschappelijke spanningen en ongenoegen eerder kunnen worden gesignaleerd en geduid, zodat tijdig passende interventies kunnen worden ingezet. 36 HOOFDSTUK 2 VEILIGHEID, HANDHAVING EN WEERBAARHEID De aanpak van ondermijning blijft een belangrijke prioriteit.
In 2027 wordt uitvoering gegeven aan het nieuwe op te stellen Plan van Aanpak Ondermijning 2027-2030, waarbij datagedreven werken, een sterke informatiepositie en intensieve controles bijdragen aan het opsporen en tegengaan van criminaliteit en misstanden. De boa’s vervullen hierbij een belangrijke rol als toezichthouder, verbinder en aanspreekpunt in de wijken. Hun zichtbaarheid en signalerende functie dragen bij aan een schone, hele en veilige leefomgeving. Ook de opvang- en huisvestingslocaties voor kwetsbare groepen, waaronder vluchtelingen, hebben hierbij voortdurend aandacht en worden wekelijks bezocht. Tegelijkertijd blijft aandacht bestaan voor de uitdagingen die personele wisselingen binnen de boa-capaciteit met zich meebrengen. Ook wordt blijvend ingezet op een Veilige Publieke Taak door agressie, geweld en intimidatie tegen medewerkers en bestuurders actief te voorkomen en adequaat op te volgen. Wat willen we bereiken? Wij zetten ons in voor een veilige en veerkrachtige samenleving waarin inwoners, ondernemers en (maatschappelijke) organisaties zich beschermd en welkom voelen. Daarom werken we aan het voorkomen en bestrijden van criminaliteit en investeren we in een slagvaardige en toekomstbestendige organisatie voor rampen- en crisisbeheersing.
Wat gaan we ervoor doen? Veiligheid en leefbaarheid • We geven uitvoering aan het Integrale Veiligheidsplan 2027–2030 en zetten in op een veilige, leefbare en weerbare samenleving. • We signaleren, monitoren en interveniëren op het gebied van leefbaarheid, openbare orde, veiligheid en maatschappelijke onrust. • We versterken de samenwerking tussen zorg- en veiligheidspartners om complexe casuïstiek integraal en effectief aan te pakken, waaronder de uitvoering, monitoring en evaluatie van de AVE-methodiek. • We bouwen onze aanpak van woonoverlast verder uit, verkennen mogelijkheden voor het ontwikkelen van een persoonsgerichte aanpak (PGA) voor inwoners die door hun gedrag herhaaldelijk zorgen veroorzaken of een risico vormen voor de openbare orde en veiligheid. • Wij verkennen de mogelijkheden voor een aanpak voor maatschappelijk ongenoegen, gericht op het beter signaleren, duiden en monitoren van maatschappelijke spanningen en onrust. Hiermee versterken we onze kennispositie en creëren we handvatten om tijdig en passend te handelen. • Wij werken aan de ontwikkeling en implementatie van een regionale preventieve last onder dwangsom binnen de Drechtsteden. Dit innovatieve instrument stelt ons in staat om vroegtijdig en daadkrachtig in te grijpen bij risicovol gedrag. Hierbij werken we nauw samen met de andere gemeenten binnen de Drechtsteden.
• We versterken de aanpak van jeugdproblematiek en jeugdoverlast door intensieve samenwerking met ketenpartners en informatiegestuurd werken. • We bevorderen bewustwording en zelfredzaamheid van inwoners en ondernemers door communicatie, campagnes en voorlichting, bijvoorbeeld door deel te nemen aan de landelijke Week van de Veiligheid. 37 HOOFDSTUK 2 VEILIGHEID, HANDHAVING EN WEERBAARHEID Ondermijning en georganiseerde criminaliteit • We voeren het regionale en lokale beleid voor de aanpak van ondermijnende criminaliteit uit. • We versterken onze informatiepositie, signalering en datagedreven werkwijzen om ondermijning, mensenhandel en (criminele) uitbuiting tijdig te herkennen en tegen te gaan. • We trainen medewerkers, partners, ondernemers, jongeren en inwoners op het gebied van herkenning van ondermijning. • We zetten bestuurlijke, toezichthoudende en handhavende instrumenten in om misstanden, criminele structuren en veiligheidsrisico’s te voorkomen en te bestrijden. • We werken lokaal en regionaal samen met partners om een integere, veilige en weerbare samenleving en economie te bevorderen. • We stellen beleid op ten aanzien van huisvestiging arbeidsmigranten en jonge aanwas met als doel arbeidsuitbuiting en criminele uitbuiting tegen te gaan.
Crisisbeheersing en maatschappelijke weerbaarheid • We versterken de voorbereiding van onze organisatie en partners op crises, rampen en langdurige ontwrichtende situaties o.a. door middel van het domeinoverstijgende programma maatschappelijke weerbaarheid. • We dragen actief bij aan de regionale crisisorganisatie door opleiding, training, oefenmomenten en deelname aan de regionale werkgroep. • We ontwikkelen de lokale en regionale maatschappelijke weerbaarheid verder, onder meer door samenwerking met netwerkpartners en het voorbereiden op opvang- en schuilmogelijkheden. Toezicht en handhaving • We zetten toezicht en handhaving risicogericht in om de veiligheid, leefbaarheid en openbare orde in de gemeente te bevorderen. • We voeren controles uit op basis van wet- en regelgeving en handhaven waar nodig op overlast, overtredingen en veiligheidsrisico’s. • We leveren een zichtbare bijdrage aan veiligheid bij evenementen, in wijken en buurten. 38 HOOFDSTUK 2 VEILIGHEID, HANDHAVING EN WEERBAARHEID HOOFDSTUK 2 VEILIGHEID, HANDHAVING EN WEERBA ARHEID W AT M A G H E T KO S T E N? OMSCHRIJVING | RE ALISATIE (-/- =NADELIG) | 2 025 | 2 026 | 2 027 | 2 028 | 2 029 | 203 0 | 2 031 Veiligheid , Handh a ving en Weerbaarheid L as ten | 5. 298 | 5 . 41 8 | 5 . 392 | 5.45 4 | 5. 50 4 | 5 . 51 4 | 5. 50 4 Veiligheid | 5. 298 | 5 . 41 8 | 5 . 392 | 5 . 45 4 | 5.50 4 | 5 .
514 | 5.50 4 Baten | 3 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Veiligheid | 3 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Saldo | -5 . 2 95 | -5 . 41 8 | -5 . 392 | -5 . 45 4 | -5 . 5 0 4 | -5 . 51 4 | -5 . 5 0 4 Bedrag en (x € 1.0 0 0 ) M U TAT I E R E S E R V E( S) | RE ALISATIE ZIE OOK BESTUUR | 2 025 | 2 026 | 2 027 | 2 028 | 2 029 | 203 0 | 2 031 Stor ting in reser ve (L as ten) | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Bes temmingsreser ve kapit aall as ten Pro gr amma 2 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 O n t trek king uit reser ve ( B a t e n) | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Bes temmingsreser ve kapit aall as ten Pro gr amma 2 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Saldo | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 Bedrag en (x € 1.0 0 0 ) 39 40 HOOFDSTUK 2 VEILIGHEID, HANDHAVING EN WEERBAARHEID Fysieke leefomgeving HOOFDSTUK 3 41 Algemene introductie De gemeente Papendrecht is groots in verscheidenheid, ook in de fysieke leefomgeving. In de gemeente liggen belangrijke bedrijventerreinen waar meerdere multinationals gevestigd zijn. Daarnaast ligt Papendrecht op een strategische locatie, omsloten door diverse hoofdwegen zoals de A15 en de N3. Ook de goederenspoorlijn Betuweroute en de rivieren de Beneden Merwede en de Noord lopen langs de gemeente. Dit alles binnen een van de kleinste gemeenten van Nederland: Papendrecht is op zes gemeenten na qua landoppervlakte de kleinste gemeente in omvang.
Het programma ‘fysieke leefomgeving’ richt zich op het zo aangenaam mogelijk maken en/ of houden van onze leefomgeving. Hierbij streven we naar een groene, klimaatbestendige, natuurinclusieve en veilige omgeving van de gemeente Papendrecht. We beheren en onderhouden de openbare ruimtes, bevorderen veilige en efficiënte verkeersstromen, stimuleren de lokale economie, dragen bij aan een schone en milieuvriendelijke leefomgeving. Daarnaast bevorderen we duurzame en betaalbare huisvesting, beheren en onderhouden we begraafplaatsen en zorgen we voor efficiënt beheer van riolering en afvalverwerking. Dit doen we door ons in te zetten op onder andere de volgende onderwerpen: openbare ruimte, verkeer, economie, milieu en klimaat, wonen en bouwen, begraafplaatsen en riolering en afval. Ontwikkelingen Programma Groenblauwe Netwerk In 2027 wordt het programma Groenblauwe Netwerk vastgesteld. Dit programma werkt het ruimtelijk kader uit de Omgevingsvisie 2.0 verder uit en actualiseert de visie op het groenblauwe netwerk uit 2013. Het programma Groenblauwe Netwerk beoogt een robuust en toekomstbestendig Groenblauwe Netwerk te ontwikkelen als ruggengraat voor duurzame stedelijke ontwikkeling, klimaatadaptatie, biodiversiteit en een gezonde leefomgeving in Papendrecht.
Het programma concretiseert duurzaamheidsdoelen, versterkt de ruimtelijke kwaliteit van hoofd- en secundaire groenstructuren, ondersteunt de mobiliteitstransitie en bevordert beweging in de openbare ruimte. Nota Omgevingskwaliteit De Nota Omgevingskwaliteit is een beleidsstuk dat deel uitmaakt van de planvorming onder de Omgevingswet (ingevoerd in 2024). Hierin worden richtlijnen vastgelegd voor een aantrekkelijke, functionele en veilige fysieke leefomgeving, met focus op stedenbouw, architectuur, landschap en duurzaamheid. De nota vervangt de bestaande Welstandsnota, waardoor een modern kader wordt geboden voor de esthetische en functionele inrichting van onze gemeente. In 2027 wordt gestart met de voorbereiding en totstandkoming van de Nota Omgevingskwaliteit. HOOFDSTUK 3 Fysieke leefomgeving 42 HOOFDSTUK 3 FYSIEKE LEEFOMGEVING Programma Openbare Ruimte Het beheer en onderhoud van de openbare ruimte in Papendrecht is grotendeels vastgelegd in het Beheerplan Openbare Ruimte (vastgesteld in 2022). Het beheerplan was bedoeld als een eerste bouwsteen voor een Programma Openbare Ruimte, maar is inmiddels verouderd, o.a. vanwege de Omgevingsvisie 2.0. Vanuit de Provincie is een actueel plan noodzakelijk als onderbouwing van de begroting van de budgetten voor het beheer en onderhoud van de openbare ruimte. Het programma openbare ruimte wordt in 2027 vastgesteld.
43 HOOFDSTUK 3 FYSIEKE LEEFOMGEVING HOOFDSTUK 3 F YSIEKE LEEFOMGEVING Financiële on t w ik kelingen FINANCIEEL MEER JARENPERSPECTIEF 2027-2031 | 2 027 | 2 028 | 2 029 | 203 0 | 2 031 PPN 2026-2031: D uiding meerja renp er sp ec tie f 2027-2031 8 | Begroting OZHZ | € - | € - | € - | € 18.0 0 0 | € 36 .0 0 0 16 | Kapit aall as ten inves teringsprogramma | € -23.0 0 0 | € -182.0 0 0 | € -178.0 0 0 | € -177.0 0 0 | € -186 .0 0 0 27 | Parkeergarage De Meent | € -174.0 0 0 | € -174.0 0 0 | € -174.0 0 0 | € -174.0 0 0 | € -174.0 0 0 28 | Deal! | € 47.0 0 0 | € 47.0 0 0 | € 47.0 0 0 | € 47.0 0 0 | € 47.0 0 0 29 | Voor ziening Onderhoud gebouwen | € - | € - | € - | € -530.0 0 0 | € -530.0 0 0 30 | Huurinkoms ten Veer weg | € 4.0 0 0 | € 4.0 0 0 | € 4.0 0 0 | € 4.0 0 0 | € 4.0 0 0 31 | Voor ziening Civiele kuns t werken | € -81.0 0 0 | € -81.0 0 0 | € -81.0 0 0 | € -81.0 0 0 | € -81.0 0 0 32 | Groen onderhoud | € - 43.0 0 0 | € - 43.0 0 0 | € - 43.0 0 0 | € - 43.0 0 0 | € - 43.0 0 0 33 | Bijdr age H VC | € 15.0 0 0 | € 15.0 0 0 | € 15.0 0 0 | € 15.0 0 0 | € 15.0 0 0 34 | Buitenrecl ame | € 30.0 0 0 | € 30.0 0 0 | € 30.0 0 0 | € 30.0 0 0 | € 30.0 0 0 35 | Omgevingspl annen - BOPA | € -73.0 0 0 | € - | € - | € - | € - 42 | Inkoms ten Oneigenlijk gebruik gemeentegrond | € -86 .0 0 0 | € - | € - | € - | € - 43 | OZHZ - Advisering en toezicht Milieu | € - 6 0.0 0 0 | € - | € - | € - | € - 44
| Ac tualis a tie Ren teresult aa t G RE X | € 135.0 0 0 | € - | € - | € - | € - 45 | Ac tualis a tie Meerjarig Per spec tie f Grondexploit atie ( MPG ) | € -1.301.0 0 0 | € - | € - | € - | € - 46 | Ac tualis a tie Meerjarig Per spec tie f Grondexploit atie ( MPG ) | € 1.301.0 0 0 | € - | € - | € - | € - 53 | Onderhoud wegen | € -600.000 | € -600.000 | € -600.000 | € -600.000 | € -600.000 68 | A sf altonder zoek | € -75.0 0 0 | € - | € - | € - | € - Sub to t aal financiële on t w ik kelingen duiding Perspec tiefnota 2026-2031 | € -984.0 0 0 | € -984.0 0 0 | € -980.0 0 0 | € -1 .491 .0 0 0 | € -1 .482.0 0 0 Overige ont wikkelingen en nagekomen posten 69 | Ac tualis a tie kapit aall as ten | € -13.0 0 0 | € -23 4.0 0 0 | € 315.0 0 0 | € 118.0 0 0 | € -707.0 0 0 Sub to t aal overige on t w ik kelingen en nagekomen posten | € -13.0 0 0 | € -234.0 0 0 | € 315.0 0 0 | € 118.0 0 0 | € -707.0 0 0 Dekkingsvoor stellen V5 | Gef aseerd opbouw Onderhoud Wegen | € 600.000 | € 300.000 | € 200.000 | € 100.000 | € - V6 | Impul s Economie | € 110.0 0 0 | € 110.0 0 0 | € 110.0 0 0 | € 110.0 0 0 | € 110.0 0 0 V7 | Onderuitput ting Kapit aall as ten | € 250.0 0 0 | € 100.000 | € - | € - | € - V8 | Inze t res t an t budge t s t r uc turele inves terin gsr uim te | € 9 08.0 0 0 | € - | € - | € - | € - Totaal dekkings voors tellen | € 1 .868.0 0 0 | € 510.0 0 0 | € 310.0 0 0 | € 210.0 0 0 | € 110.0
0 0 44 Binnen programma 1 Bestuur wordt een aantal dekkingsvoorstellen voorgesteld. Deze zijn: V5. GEFASEERD OPBOUW ONDERHOUD WEGEN In de Perspectiefnota 2026-2031 is gevraagd om het budget voor onderhoud wegen vanaf 2027 bij te stellen met een bedrag van € 600.000. Er wordt voorgesteld om deze verhoging voor de komende jaren gefaseerd op te bouwen. Dit levert in 2027 een voordeel op van € 600.000 aflopend naar € 100.000 in 2030. Om het onderhoud op het minimale niveau te houden zetten we net als voorgaande jaren in op planmatig onderhoud en gaan we ook de degeneratievergoedingen 2 hierbij betrekken. Begin 2027 vindt er opnieuw een schouw plaats van de wegen. Mocht blijken dat in de loop van 2027 toch extra middelen nodig zijn dan zullen we dit incidenteel bij de perspectiefnota 2027 of bij de concernrapportage 2027 meenemen. V6. IMPULS ECONOMIE In de Perspectiefnota 2025-2030 zijn er middelen beschikbaar gesteld voor impuls economie ter grootte van € 110.000 structureel. De inzet was om daar waar mogelijk met de ondernemers het initiatief nemen om provincie en Rijksoverheid te bewegen de sociaaleconomische structuur van onze regio en met name ook de gemeente Papendrecht te versterken. Er wordt geconstateerd dat in de afgelopen jaren geen uitgaven hebben plaatsgevonden. Voorgesteld wordt om dit budget structureel af te ramen. V7 .
ONDERUITPUTTING KAPITAALLASTEN Jaarlijks wordt bij de concernrapportage de onderuitputting op de kapitaallasten verwerkt. Onderuitputting op de kapitaallasten ontstaat doordat er bij het opstellen van de jaarrekening de afronding van investeringen op een later tijdstip plaatsvindt dan verwacht. Voor het jaren 2027 en 2028 wordt een voorschot genomen op deze onderuitputting. V8. INZET RESTANT BUDGET STRUCTURELE INVESTERINGSRUIMTE Bij het actualiseren van de afschrijving- en rentelasten worden de lasten die voortkomen uit het project VO-scholen en Van der Palmgebied gedekt uit het budget structurele investeringsruimte. Dit budget wordt jaarlijks tot en met 2035 gevoed uit een deel van de volumegroei van de algemene uitkering en een de stijging van de OZB met 1,5%. In 2027 resteert na inzet van het budget een bedrag van € 908.000. Er wordt voorgesteld om dit budget vrij te laten vallen ten gunste van het begrotingssaldo. Voor toelichting van de overige financiële ontwikkelingen wordt verwezen naar ‘paragraaf 2. Financiële ontwikkelingen Begroting 2027-2031’ van de Financiële Begroting. 2 Degeneratievergoeding is een financiële compensatie die een nutsbedrijf of aannemer betaalt aan een gemeente voor de vermindering van de kwaliteit en de verkorting van de levensduur van de wegverharding door graafwerkzaamheden.
45 HOOFDSTUK 3 FYSIEKE LEEFOMGEVING Sport | , cultuur en r | ecr | eatie | Sociaal domein Nie | t-sport | er | s | Banen per 1.000 inwoners v | an 15-64 jaar 52 | ,7 | % | 42 | ,5 | % | 855 | ,4 | 858 | ,8 Papendr | echt | Nederland | Papendr | echt | Nederland Gez | ondheidsmonit | or| 2024 | Meer | der | e br | onnen| 2025 Volksg | ezondheid en Milieu | Jong | er | en me | t een delic | t v | oor de r | echt | er 1% | 1% HOOFDSTUK 3 | Papendr | echt | Nederland Omv | ang huishoudelijk r | eF YSIEKE LEEFOMGEVINGs | taf | val | CB | S| 2023 kg per inwoner Papendr | echt 72 | Acht | er | stand onder jeug | d Papendr | echt Nederland | 8% Wel ke (beleidsma tige) risico’s hebben we in dit progr amma?148 6% De uit voering v an dit pro gr amma is voor een bel angrijk deel af hankelijk v an ex ter ne 5% 4% par tijen , zo al s Rijk s w a ter s t aa t , de provincie Zuid-Holl and , woningcor por a ties , 2% | 2% netbeheerders en regionale samenwerkingspar tners.
Daarnaas t kunnen ont wikkelingen CB | S| 2024 | 0% rondom de Omgevings wet , netconges tie, PFA S, arbeidsmark tkrapte, capaciteit bij samenwerkingspar tners en veranderingen in wet- en regelgeving invloed hebben op de Kinder | en in uitk | eringsg | ezinWerklo | ze jong | er | en|Nederland Per | cent | apl anning, uit voerbaarheid, capaciteit en financiering.g | e bek | ende hernieuwb | ar | e elek | tricit | eit CB | S| 2024 12 | ,9 | %BBV-indicatoren | 42 | ,8 | % Papendr | eHieronder s t aan de BBV-indic a toren op he t gebied v an de f y sieke lee f omgeving . chtNederland Klimaa | tmonit | or| 2024 | Ne | tto arbeidsp | articip | atie 74 | ,3 | % | 73 | ,2 | % Volkshuisv | es | ting, ruimt | elijk | e or | dening en s | tedelijk | eDemogr | aPapendr | efische drukchtNederlandJong | er | en me | t jeug | dhulp vernieuwing | CB | S| 2025 | % v | an alle jong | er | en t | ot 18 jaar Papendr | echt | Papendr | echt 80 | ,9% | 14 | ,4 Gemiddelde WO | Z-w | aar | de | Per | sonen me | t een bijs | tandsuitk | ering x €1.000 | Nper 10.000 inwonersederland | Nederland 480 | Papendr | echt 440 | 71 | ,3% | 13 | ,7 400 | 213 | ,6 360 320 | Nederland 280 240 | 281 | ,2 CBS - | ABF| 202 | 6 | CB | S| 2025 2022 | 2023 | 2024 | 2025 | 2026 Papendr | echtNederland Sport | , cultuur en r | ecr | eatieCB | S| 2022 - 2026 | Gemeent | eSociaal domeinlijk | ew | oonlas | tenéénper |
soonshuishoudenCB | S| 2025Jong | er | en me | t jeug | dbescherming €991 | €993 | 1,4 | % | 1,0 | % Papendr | echt | Nederland | Papendr | echt | Nederland Nieuw g | ebouw | de w | oning | en | Lopende r | e-int | egr | atie | voor | ziening | enCOEL | O| 2026 | CB | S| 2025 Nie | t-sport | er | s | Banen per 1.000 woning | en | per 10.000 inwoners v | an 15-64 jaar per 1.000 inwoners v | an 15-64 jaar 0,1 | 8,4 | 151 | ,4 | 217 | ,8 52 | ,7 | % | 42 | ,5 | % | 855 | ,4 | 858 | ,8 Papendr | eBesluitBe | gchtr | otNederlandingenV | er | antw | oor | ding(BB | VPapendr | echt)Nederland Papendr | echt | Nederland | Gemeent | ePapendr | echtlijk | e w | oonlas | tenNederlandJong | er | en me | t jeug | dr | eclassering BAG/ | ABF| 202 | 4 | CB | S| 2025 Gez | ondheidsmonit | or| 2024 | Meer | der | e br | onnen| 2025 Geme | ente | nnemene | enunifo | rme | basisse | tbe | leidsindicato | reno | pinhunbe | gro | tinge | nmeerper | soonshuishouden jaarv | erslag.De | setbe | handelte | enbre | eds | pectrumv | anonde | rwe | rpe | n,vanmisdrijve | n€1.100 | e | n | €1.089 | 0,4 | % | 0,4 | % afv | altotbijstands | uitke | ringe | ne | nnie | uwbouwwoninge | n.Zokuntuziche | enhelde | rPabe | ependr | eldcht | Nederland | Papendr | echt | Nederland vormenv | aVolksg | ezondebele | indheid en Milieuds | resultatenv | andege | me | ente | .
| Jong | er | en me | t een delic | t v | oor de r | echt | erCOEL | O| 2026 | CB | S| 2025 1% | 1% Veiligheid | PaEcopendr | enomiecht | Nederland | Cliënt | en me | t een maa | tw | erkv | oor | ziening Wmo Omv | ang huishoudelijk r | es | taf | val | CB | S| 2023 | per 10.000 inwoners kg per inwoner Papendr | echt | 810 | 720 Ver | wijzing | en Halt72 | Func | tiemenging | Ves | tiging | en(v | anbedrijv | en)Papendr | echt Nederland per 1.000 jong | er | en | Acht | er | stand onder jeug | dper1.000inw | .15t | /m64jr | CB | S GMSD Wmo | | 2025 Papendr | echt 14 Nederland | 8% 12 | 148 | 53,8 | % | 148 | ,4 6% 10 | Papendr | echt5% | Papendr | echt 4% 8 2% | 2% 6 | 54,6 | % | 196 | ,1 CB | S| 2024 | 0% 4 | Nederland | Nederland 2 | Kinder | en in uitk | eringsg | ezinWerklo | ze jong | er | en|Nederland Pe0r | cent | ag | e bek | ende hernieuwb | ar | e elek | tricit | eitMeer | der | e br | onnen| 2025LISA| 2025 CB | S| 2024 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 12 | ,9 | % | Papendr | echt42 | ,Nederland8 | % | 46 Papendr | echt | Nederland | Halt | | 2021 - 2025 | Onder | wijs Klimaa | tmonit | or| 2024 | Ne | tto arbeidsp | articip | atie 74 | ,3 | % | 73 | ,2 | % Volkshuisv | es | ting, ruimt | elijk | e or | dening en s | tedelijk | ePapendr | echtNederland Misdrijv | en | Ab | soluut v | er | zuim | Rela | tie | f v | er | zuim vernieuwing | CB | S| 2025 Papendr | echt |
, per 1.000 inwoners | per 1.000 leerling | enper 1.000 leerling | en 7 6 | 1,1 | 7 Gemiddelde WO | Z-5w | a5,ar | d0e | Per | sonen me | t een bijs | tandsuitk | ering Papendr | echt | Papendr | echt x €1.000 | 4,5 | per 10.000 inwoners 4804 | Papendr | echt 440 3 | 213 | ,6 400 | 6,7 | 28 360 2 320 | Nederland Nederland | Nederland 280 1 | 0,8 240 | 0,6 | 281 | ,2 0 | DUO | /Ingr | ado| 2024 | Datum export: 17-9-2026 - www.waarstaatjegemeente.nlDUO | /Ingr | ado | | 2025 2022 | 2023 | 2024 | 2025 | 2026 Ge | weldsmisdrijv | enVernieling | en en misdrijv | en t | egen openb | ar | e or | de en g | ez | ag Dief | stallen uit w | oningPapendr | echtWink | eldief | staNederlandllen|Nederland CB | S| 2025 | Voortijdig | e schoolv | erla | ter | s z | onder s | tartkw | alific | atie CB | S| 2022 - 2026 | (vsv | -er | s) | CB | S| 2025 1,9 | % | 2,3 | % Papendr | echt | Nederland Nieuw g | ebouw | de w | oning | en | Lopende r | e-int | egr | atie | voor | ziening | enDUO | /Ingr | ado| 2025 per 1.000 woning | en | per 10.000 inwoners v | an 15-64 jaar 0,1 | 8,4 | 151 | ,4 | 217 | ,8 Papendr | echt | Nederland | Papendr | echt | Nederland BA | G/ | ABF| 2024 | CB | S| 2025 Met welke (verbonden) partijen werken we samen? • Waterschap Rivierenland; • Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid (OZHZ); • Gemeenten in de polder Alblasserwaard-Vijfheerenlanden; • Rijkswaterstaat; • Provincie; •
Drechtsteden; • Bureau Openbare Verlichting Lek-Merwede; • HVC (afvalinzameling/warmtenet); • Nutsbedrijven (o.a. Stedin, Oasen, Telecom). Relevante beleidsnota De meest belangrijke beleidsnota’s voor het programma Fysieke Leefomgeving zijn: Omgevingsvisie Papendrecht 2.0 (februari 2025): Deze visie schetst de lange termijn ambities en beleidsdoelen voor de fysieke leefomgeving van Papendrecht voor de komende 20 tot 30 jaar. Hyperlink: Bijlage-1-Omgevingsvisie-2-0-Papendrecht-250228-1.pdf Water- en rioleringsprogramma (WRP) 2025-2029 (februari 2025): Dit programma beschrijft de strategieën en maatregelen voor het waterbeheer in Papendrecht, gericht op het verbeteren van de waterkwaliteit en het beheersen van wateroverlast. Het WRP is opgesteld in samenwerking met Waterschap Rivierenland en omliggende gemeenten. Hyperlink: https://raad.papendrecht.nl/Documenten/D03-20251002-RIB-Vaststelling-Water- en-rioleringsprogramma-2025-2029-met-bijlage.pdf Actieplan Geluid 2024-2029 (oktober 2024): Dit plan beschrijft maatregelen om geluidsoverlast door wegverkeer te verminderen, waaronder het aanbrengen van stiller asfalt op diverse locaties. Hyperlink: Actieplan Geluid 2024-2029 Wijziging Omgevingsplan - Thema Bodem (december 2024): Deze wijziging in het omgevingsplan adresseert hiaten in de bodemregelgeving onder de Omgevingswet.
Hyperlink: D16-20241219-RIB-wijziging-omgevingsplan-thema-bodem.pdf Mobiliteitsplan Papendrecht 2035 (september 2023): Dit plan, goedgekeurd door de gemeenteraad op 2 november 2023, richt zich op het bevorderen van duurzame mobiliteit, met nadruk op fietsers, voetgangers en openbaar vervoer, terwijl de bereikbaarheid en veiligheid van de gemeente gewaarborgd blijven. Hyperlink: Mobiliteitsplan Papendrecht 2035 Beleidskader Participatie onder de Omgevingswet (december 2023): Dit kader, vastgesteld op 29 december 2023, beschrijft hoe de gemeente participatie vormgeeft bij het opstellen van de omgevingsvisie en het omgevingsplan, in lijn met de Omgevingswet die op 1 januari 2024 in werking trad. Hyperlink: Beleidskader participatie onder de Omgevingswet Papendrecht: Programma’s en vergunningen | Lokale wet- en regelgeving Programma Klimaatadaptatie 2025-2029 In 2025 is het programma Klimaatadaptatie door het college vastgesteld. In dit programma is de structurele aanpak voor het onderdeel klimaatadaptatie opgenomen, waarin is aangesloten bij de huidige actualiteit en landelijke doelstellingen. Het programma sluit aan op de Strategie Klimaatadaptatie Papendrecht, waarbij de thema’s hitte, droogte en gezondheid in de woon- en leefomgeving verder zijn verdiept en een actueel uitvoeringprogramma is opgenomen.
Hyperlink: D06-20251009-RIB-Vaststelling-Programma-Klimaatadaptatie-2025-2029.pdf 47 HOOFDSTUK 3 FYSIEKE LEEFOMGEVING Welke vijf grootste investeringen zitten in het programma? Binnen de openbare ruimte gaan investeringen onder meer om reconstructieprojecten, vervanging van wegen, vervanging van openbare verlichting door LED-verlichting, renovatie van bruggen en de renovatie van de waterbushalte Veerdam. Op het gebied van groen wordt onder andere geïnvesteerd in boomaanplant, verbeterde groeiplaatsen voor bomen, vervanging van speeltoestellen en klimaatadaptieve maatregelen. Ook wordt geïnvesteerd in de herinrichting van de begraafplaats; inclusief drainage, ophoging en een nieuw dienstgebouw. 3.1 OPENBARE RUIMTE EN MOBILITEIT Dit deelprogramma gaat over het voorbereiden en uitvoeren van beleid met betrekking tot wegen, straten en pleinen, verkeer en vervoer, openbaar groen en water. Dit noemen we de openbare ruimte en is de grootste gemeenschappelijke deler in de gemeente. Het is van ons allemaal. Als gemeente hebben we het grootste gedeelte van de openbare ruimte in eigendom en beheer. Daarmee zijn we verantwoordelijk voor het beheer en onderhoud van deze ruimte. Denk aan parken, speeltuinen, wegen en pleinen. Hierbij kijken we ook naar noodzakelijke aanpassingen vanwege het veranderende klimaat.
We streven naar een samenleving waaraan iedereen kan deelnemen en waarbij je zo lang mogelijk zelfstandig kan wonen en verplaatsen. Hierom streven we ook naar een openbare ruimte die toegankelijk is zodat voorzieningen voor iedereen bereikbaar en bruikbaar zijn. Ook realiseren we parkeervoorzieningen. Veiligheid staat bij alles voorop. VERKEER EN VERVOER Wat willen we bereiken? We streven ernaar de kwaliteit, veiligheid en functionaliteit van wegen en civiele objecten op het vastgestelde niveau te houden. Dit doen we met integrale vervangingsprojecten en regulier onderhoud. Daarbij geven we invulling met het Mobiliteitsplan Papendrecht 2035, het Beheerplan Openbare Ruimte en vastgestelde meerjarenplannen. Een belangrijk aspect van ons beleid op het gebied van mobiliteit is het bevorderen van verkeersveiligheid en de positieve beleving daarvan voor alle weggebruikers. We streven er ook naar om de bereikbaarheid te verbeteren. We zetten in op het stimuleren van lopen, fietsen, OV en elektrische (deel) mobiliteit als onderdeel van onze (duurzaamheids) doelstellingen. Wat gaan we ervoor doen? • Het beheer en onderhoud van de civiele objecten voeren we uit vanuit het Beheerplan Openbare Ruimte. Het beheerplan geeft inzicht in ‘hoe’ en ‘tegen welke kosten’ de openbare ruimte wordt beheerd om de kwaliteit en functie in stand te houden.
Het Beheerplan Openbare Ruimte wordt in 2027 vernieuwd door het Programma Openbare Ruimte. • Het uitvoeren van integrale vervangingsprojecten. Bij deze reconstructieprojecten is de meerjarenplanning vanuit het Water- en Rioleringsprogramma leidend. Bij reconstructieprojecten vindt een effectievere invulling van de openbare ruimte plaats, zoals het vergroenen van de openbare ruimte en het toepassen van klimaatadaptieve maatregelen. 48 HOOFDSTUK 3 FYSIEKE LEEFOMGEVING • Met het uitvoeren van grootschalig onderhoud (elementenverharding/vervanging asfaltdeklaag) werken we aan het behouden van het vastgestelde kwaliteitsniveau en het waarborgen van de verkeersveiligheid. • Met klein onderhoud voeren we plaatselijke en kleinschalige reparaties uit aan de wegen en civiele objecten. • We voeren de projectmatige vervanging uit van de openbare verlichting, waarbij conventionele verlichting wordt aangepast naar duurzame ledverlichting. • We voeren planmatig (groot) onderhoud en vervanging aan de bruggen uit vanuit het meerjarenplan civiele kunstwerken (bruggen, vlonders). • We stellen jaarlijks een uitvoeringsprogramma Mobiliteit op en voeren dit uit. • Verkeersveiligheid vormt het overkoepelende thema en is hiermee een randvoorwaarde voor alle te treffen maatregelen en/of te realiseren aanpassingen.
• Bij het ontwerpen en inrichten van de openbare ruimte wordt het STOMP-principe gehanteerd. STOMP is de basis voor de ruimtelijke inpassing van mobiliteit. Het gaat uit van de volgende prioriteit voor de vervoerswijzen: • Stappen; lopen • Trappen; fietsen • Openbaar vervoer • Mobility as a Service (MaaS) • Privé of Particuliere auto • Er is sprake van een behoorlijke onderhoudsopgave binnen Zuid-Holland. Rijkswaterstaat voert de komende jaren werkzaamheden uit aan veel bruggen en tunnels binnen de Regio. De werkzaamheden aan de Papendrechtse brug worden conform de planning van Rijkswaterstaat in 2027 afgerond. Ook starten dan werkzaamheden aan de Noordtunnel. Deze projecten hebben gevolgen voor de bereikbaarheid van Papendrecht en de regio. Samen met Rijkswaterstaat, Smart Delta Drechtsteden, de provincie Zuid-Holland en regiogemeenten blijven wij ons inzetten om de hinder zoveel mogelijk te beperken door middel van passende mitigerende maatregelen. • Op basis van de evaluatie van de samenwerking eind 2026 wordt beoordeeld of deelname aan Zuid-Holland Bereikbaar in 2027 wordt voortgezet. PARKEREN Wat willen we bereiken? We optimaliseren het gebruik van de openbare ruimte onder andere door slim om te gaan met parkeren. In lijn met de ambities uit de Omgevingsvisie 2.0 zoeken we naar innovatieve en toekomstbestendige parkeeroplossingen.
Daarbij besteden we ook aandacht aan parkeeropgaven in bestaande wijken waar werkzaamheden in de openbare ruimte worden uitgevoerd. Hiermee sluiten we aan op de ambities op het gebied van klimaat, groen en duurzaamheid. Ook omvat dit het monitoren en beheren van de bezetting van parkeerplaatsen en parkeergarages, overdekte fietsenstallingen en de blauwe zones binnen onze gemeente. 49 HOOFDSTUK 3 FYSIEKE LEEFOMGEVING Wat gaan we ervoor doen? • We stellen een uitvoeringsprogramma parkeren op. Dit is de uitwerking en uitvoering als onderdeel van het programma parkeren Papendrecht op basis van de parkeerstrategie 2035. Via deze uitwerking sturen we op actueel en functioneel houden van het thema parkeren volledig passend bij de geformuleerde ambities in de Omgevingsvisie 2.0 en het Mobiliteitsplan. OPENBAAR VERVOER Wat willen we bereiken? We verbeteren de bereikbaarheid van onze gemeente. We kijken steeds meer naar de reiziger en de volledige reis die gemaakt wordt. Hierdoor streven we naar betere, en waar mogelijk, meer op maat gemaakte oplossingen. Wat gaan we ervoor doen? • Als gemeente gaan wij niet direct over het openbaar vervoer. We blijven echter gesprekken voeren met onder andere de provincie over de gewenste upgrade van het openbaar vervoer over zowel de weg als het water.
Hierbij zoeken we nadrukkelijk aansluiting bij Smart Delta Drechtsteden zodat we (toekomstig) meer regie op de ‘reis’ krijgen en zo meer gericht kunnen sturen op behoeften vanuit de reiziger en de reis. • In het kader van de wegwerkzaamheden die de komende jaren op ons af komen zoeken we nadrukkelijk aansluiting bij het openbaar vervoer als onderdeel van het mitigerende maatregelenpakket. • We voeren regulier onderhoud uit aan de waterbushaltes binnen Papendrecht. Deze werkzaamheden worden regionaal afgestemd. OPENBAAR GROEN EN (OPENLUCHT) RECREATIE Wat willen we bereiken? We werken aan een groene, ecologisch verantwoorde omgeving die klimaatadaptief en natuurinclusief is. Dit omvat het bevorderen van biodiversiteit en het creëren van groene ruimtes die goed zijn aangepast aan veranderingen in het klimaat. Tegelijkertijd richten we ons op het speel- en beweegvriendelijk inrichten van deze groene omgeving om de recreatieve functie te versterken. Dit doen we bijvoorbeeld door speel- en sportmogelijkheden te integreren in groen. Door te investeren in een groene, speel- en beweegvriendelijke omgeving bevorderen we het welzijn en de gezondheid van onze inwoners en dragen we bij aan een duurzame en veerkrachtige leefomgeving voor de toekomst. Wat gaan we ervoor doen? • Het beheer en onderhoud van het groen voeren we uit vanuit het Beheerplan Openbare Ruimte.
Het beheerplan openbare ruimte wordt in 2027 vervangen door het programma openbare ruimte. Belangrijk uitgangspunt bij het groenbeheer is Papendrecht aantrekkelijk maken en houden voor mens en dier. We streven naar een beeldkwaliteit B, met uitzondering van een deel van het centrum en de begraafplaats. Hier streven we naar beeldkwaliteitsniveau A. • We versterken groen om hittestress te beperken en water langer in groen vast te houden. Dit beperkt het risico op wateroverlast bij hevige regen en zorgt voor meer schaduw van 50 HOOFDSTUK 3 FYSIEKE LEEFOMGEVING HOOFDSTUK 3 F YSIEKE LEEFOMGEVING bomen . Daarom pl an ten we onder andere bomen aan . O ok ver be teren we s t andpl aa t sen voor bomen, zodat bomen groter kunnen worden en meer schaduw kunnen leveren. • | V ia na tuur v riendelijk beheer v an ber men , oever s en bospl an t soen blijven we bijdr agen aan een gezonde lee f omgeving voor mens en dier. • We wer ken s amen me t inwoner s en (maa t schappelijke) par t ner s om de Papendrech t se natuur op par ticulier terrein en in openbaar gebied te vers terken. Dit doen we onder andere door he t ter adop tie aanbieden v an boomspiegel s , he t mo gelijk maken v an groenadop tie en geveltuintjes en het s timuleren van groene schoolpleinen en citizen science ( icoonsoor ten).
• | We ver s ter ken - en geven r uim te aan - maa t schappelijk initia tie f zo al s de jaarlijk se Meer BomenNu z aailingen ac ties v an de Ruiltuinen v an Papendrech t . Daar naas t s timuleren en onders teunen we het vergroenen van schoolpleinen vanuit het programma klimaat adapt atie. • | We blijven een veel zijdig speel aanbod realiseren. We l aten buitenspeelruimtes inspec teren en onderhouden. We ver vangen waar nodig speeltoes tellen. Ook schenken we aandacht aan andere vor men v an buiten spelen zo al s na tuurlijk spelen en andere speel aanleidingen dan speeltoes tellen . We hebben bij aanpassingen v an speel plek ken oo g voor he t bieden v an mogelijkheden aan kinderen met- en zonder beperkingen om samen te spelen, bijvoorbeeld door he t toepassen v an inclusieve speeltoes tellen . • | Me t be t rek king tot de beweeg v riendelijke omgeving inf or meren we inwoner s over he t huidige aanbod zoal s wandelgroepen en f ysieke voor zieningen. Verder betrekken we de mo gelijk heden voor spor t , spelen en bewegen bij he t toe t sen v an initia tieven en bij in tegr ale af wegingen m .b.t . ( heron t wik kelings-) projec ten . • | He t pro gr amma ‘G roenbl au we Ne t wer k ’ word t in 2027 v as tges teld . In dit pro gr amma worden de Groenbl auwe duur zaamheidsdoel s tellingen en ruimtelijke kaders geconcretiseerd.
Het programma benoemt op hoofdlijnen maatregelen en projec ten voor groen in de openbare ruimte. Waar s t aan we nu? INDIC ATOR | EENHEID | WA A R D E NEDERL AND | STREEF WA ARDE PAPENDRECHT Verkeers- | Percent age van | 6 8 , 0 ( 2 0 24 ) | 7 9,9 ongevallen – | tot aal aan t al | BRON: WS JG materiële | verkeersongevallen schade Verkeers- | Percent age van | 3 2 , 0 ( 2 0 24 ) | 19, 7 | We s t reven ongevallen – | tot aal aan t al | BRON: WS JG | daar w aar opname | verkeersongevallen | mo gelijk naar ziekenhuis | ver l agin g Verkeers- | Percent age van | 0 ( 2 0 24 ) | 0 ,4 | v an he t ongevallen – | tot aal aan t al | BRON: WS JG | percent age. Dodelijke | verkeersongevallen afloop A an t al (semi) | A an t al s tuk s | 4 8 9 ( 2026 ) | Onbekend | ≥ 4 42 (2030) publieke | (1 l aadpaal = 2 | B R O N: R V O l aadpunten | l aadpunten) voor elek trische a u t o ’s 51 3.2 ECONOMIE We hebben functionele en aantrekkelijke winkelcentra en diverse bedrijventerreinen. Via het ondernemersloket en de gemeentelijke accountmanagers staat de gemeente in direct contact met ondernemers. Hiermee versterken we het lokale en regionale ondernemersklimaat en benutten kansen voor samenwerkingsprojecten. De gemeente heeft op relatief weinig oppervlak een aantal significante bedrijventerreinen die een flink aantal arbeidsplaatsen vertegenwoordigen.
Naast de zakelijke dienstverlening zijn de maritieme sector, vliegtuigindustrie en bouwnijverheid grote werkgevers. Dit onderscheidt het Papendrechts bedrijfsleven in de regio en maakt dit gebied toonaangevend binnen Nederland. De directe of indirecte koppeling met het water is essentieel voor een deel van de bedrijvigheid bijvoorbeeld op bedrijventerrein Oosteind. Dit is niet alleen het grootste bedrijventerrein van Papendrecht, het is een van de belangrijkste watergebonden bedrijventerreinen. Tezamen zijn de bedrijventerreinen in de Drechtsteden een van de grootste maritieme hotspots van Nederland. Ook op kleinere schaal in de wijk en aan huis zijn talrijke en diverse ondernemingen gehuisvest. De ondernemers- en winkeliersverenigingen zorgen voor onderlinge verbinding en maatschappelijke betrokkenheid. Ieder bedrijf heeft zijn eigen verhaal, zijn eigen passie. Dat maakt ondernemend Papendrecht verrassend, boeiend en dynamisch. We versterken de regionale en lokale economie door samenwerking met (buur)gemeenten. Door deelname in de Smart Delta Drechtsteden, de Regio Deal en de maritieme sectoragenda ontwikkelen we ons in een steeds meer innovatieve en concurrerende regio. HAVENS Wat willen we bereiken? De havens in de gemeente spelen een belangrijke rol in de maritieme sector, zowel landelijk (baggeren) als regionaal (scheepsreparatie).
Onderhoud in de gemeentelijke havens is noodzakelijk voor de bedrijvigheid en toegankelijkheid. We houden de Jachthaven, de Kooyhaven, Ketelhaven en Schaarhaven daarom goed begaanbaar en in een goede staat. Wat gaan we ervoor doen? • Uitvoeren van het onderhoud van de haven (baggeren, verwijderen drijfvuil) in samenwerking met de gemeente Dordrecht (de Johannahaven is een particuliere haven). • Binnen het walstroomcollectief inzetten op samenwerking tussen havenbedrijven, havengemeenten, provincies en vaarwegbeheerders met als doel om op de juiste locatie de juiste walstroomvoorziening aan te leggen. • Het nader onderzoeken en uitwerken van een laadinfrastructuur (HUB) in de Kooyhaven. ECONOMISCHE STRUCTUUR Wat willen we bereiken? We zetten ons in voor het stimuleren van een bloeiend lokaal ondernemersklimaat en het bevorderen van het bedrijfsleven in Papendrecht. Dit doen we door nauwe samenwerking binnen Smart Delta Drechtsteden, waardoor we de regionale en lokale economie versterken en gezamenlijke kansen benutten. Een belangrijk aspect is het verbinden van het 52 HOOFDSTUK 3 FYSIEKE LEEFOMGEVING bedrijfsleven aan onderwijs- en arbeidsmarktprojecten en programma’s. Daarnaast is ons doel werklocaties competitief en aantrekkelijk te houden en het bieden van ondersteuning via ons ondernemersloket. We promoten ook het succesvolle en verrassende bedrijfsleven van Papendrecht.
Wat gaan we ervoor doen? Dienstverlening Bedrijven • Het voeren van accountmanagement ten behoeve van de dienstverlening aan bedrijven door het afleggen van bedrijvenbezoeken, het beantwoorden van ondernemersvragen en het informeren van ondernemers over relevante ontwikkelingen en thema’s. • Het koppelen van thema gerelateerde vraagstukken van lokale bedrijven aan regionale en landelijke loketten waaronder het Regionaal Werkcentrum. • Via Smart Delta Drechtsteden input leveren aan de regionale lobby op economisch relevante thema’s. • We faciliteren ondernemers op bedrijventerreinen om de energiecoöperatie verder uit te breiden. Zo kunnen zij onderling informatie uitwisselen en hun lokale energievoorziening organiseren door energieopwekking, -opslag en -verbruik slim op elkaar af te stemmen. • De Ondernemers Vereniging Papendrecht faciliteren in het doorontwikkelen van hun vereniging. • Deelname in samenwerking met de regio aan het digitale Ondernemersplein onder regie van de Kamer van Koophandel ten behoeve van dienstverlening bedrijven. Economische Promotie Papendrecht • Opdrachtgeverschap Papendrecht Verrast en Papendrecht Verrast in business ter promotie van het bedrijfsleven van Papendrecht. • De organisatie van de jaarlijkse ondernemersborrel Business & Bites, gekoppeld aan de dag van de ondernemer en de uitreiking van lokale ondernemersprijzen door Papendrecht Verrast.
Lokaal economisch beleid • Het opstellen van een uitvoeringsprogramma economie. • Uitvoering geven aan economie gerelateerde projecten uit diverse beleidslijnen en programma’s waaronder programma Centrum en het Detailhandel & Horeca beleid. • Het vernieuwen van de Bedrijveninvesteringszone Centrum Papendrecht inclusief onderzoek naar mogelijkheid tot behoud van het 2 uur gratis parkeren. • Deelname aan werklocatie versterkende initiatieven zoals de BIZ Centrum Papendrecht, Keurmerken Veilig Ondernemen (Samen Veilig Ondernemen) op de diverse winkelcentra. • Stimuleren en faciliteren van duurzame en innovatieve ontwikkelingen voor ondernemers, zoals duurzame en/of circulaire economie en sociaal maatschappelijk verantwoord ondernemen. We faciliteren de oprichting en samenwerking in een lokale energie coöperatie van en voor ondernemers om netcongestie te beperken. • Faciliteren van activiteiten en projecten ten behoeve van bedrijfsleven en voortgezet onderwijs (Onderwijsroute en Netwerkevent). • Lokaal uitvoering geven aan activiteiten uit de regionale Human Capital Agenda Drechtsteden waaronder de mogelijkheid om samen te werken met de stichting Maatschappelijk Betrokken Ondernemen Drechtsteden en Smart Campus Leerpark (SCALE).
53 HOOFDSTUK 3 FYSIEKE LEEFOMGEVING Regionale economische samenwerking • Vanuit gezamenlijke ambities zoals geformuleerd in het de Witt toekomstpact Maritieme maakindustrie uitvoering geven aan projecten rondom thema’s gebiedsontwikkeling, innovatie en human capital ter versterking van de maakindustrie clusters in de regio. Voorbeelden hiervan zijn project Zero-emission Dredging (emissievrij baggeren), Werf van de Toekomst en de Refit Alliantie (verduurzamen van de binnenvaart). • In samenwerking met uitvoeringsorganisatie Smart Delta & Partners inzetten op het aanhaken van het Papendrechtse bedrijfsleven bij de regionale triple helix samenwerking en relevante projecten via de innovatietafels. • Aandeelhouderschap verbonden partij ROM-D ten behoeve van gebiedsontwikkeling op bedrijventerreinen ten behoeve van efficiënt ruimtegebruik en ontsluiting van watergebonden potentieel. Waar staan we nu? INDICATOR EENHEID WAARDE PAPENDRECHT NEDERLAND STREEFWAARDE Vestigingen bedrijven Aantal vestigingen per 10.000 inwoners 1.098 (2026) BRON: KvK 1.435 (2026) ≥1.100 (2030) Banen Aantal banen per 1.000 inwoners van 15-74 jaar 717 (2024) BRON: WSJG 726 (2024) ≥710 (2030) 3.3 MILIEU EN KLIMAAT Papendrecht ligt in een verstedelijkte regio. De ligging aan grote transportassen is gunstig voor onze inwoners en ondernemers.
Tegelijkertijd ondervinden we hiervan de nadelen, zoals geluidsoverlast en fijnstof. We vinden het belangrijk het milieu te verbeteren en daarmee bij te dragen aan een gezonde leefomgeving voor onze inwoners. Dit doen we samen met onze partners in de regio. Wat willen we bereiken? We zetten in op een gezonde omgeving en een prettig woon-, werk- en leefklimaat. Wat gaan we ervoor doen? • Regie voeren op de uitvoering van het ‘Jaarprogramma’ voor de uitvoering van milieutaken door OZHZ, waarin lokale prioriteiten worden opgenomen. Die lokale prioriteiten zijn: uitvoering omgevingswet op milieuthema’s, ondermijning, stimuleren & toezicht energiebesparing bij bedrijven en bedrijfsmatige activiteiten asbestverwijdering. • Advisering over vergunningverlening Chemours/DuPont. De nadruk ligt op het verlagen en waar mogelijk naar nul terugbrengen van emissies naar lucht, water en bodem en op de aanpak van de gevolgen van eerdere emissies, die met name tot uitdrukking komen in de bodem. • In samenwerking met gemeente Dordrecht, Sliedrecht en Molenlanden verder zoeken naar manieren om de schade vanwege PFAS te herstellen. Uitvoering geven aan de tussenuitspraak door de rechter over Chemours op 27 september 2023. Dit houdt in het hertstellen van de moestuinen, de zwemplas Merwelanden en oprichten van een fonds om PFAS-schade aan gemeentegrond te kunnen herstellen.
54 HOOFDSTUK 3 FYSIEKE LEEFOMGEVING • Om de schade van PFAS aan moestuinen te herstellen, zet Stichting Moestuinherstel hun herstelmaatregelen voort. In juli 2026 is de pilot voor het opschonen van moestuinen positief afgerond. De komende jaren worden honderden moestuinen voorzien van schone aarde. Voor Papendrecht is Stichting Moestuinherstel in 2026 gestart met de voorbereiding voor het herstel van de moestuinen van Door Eendracht Sterk (DES), dit loopt in 2027 door. Het doel van de herstelmaatregelen is om weer te kunnen moestuinieren zonder enige (gebruiks)beperkingen. Chemours betaalt de kosten van alle werkzaamheden zoals beschreven in het plan van aanpak. • Uitvoeren van maatregelen uit het Schone Lucht Akkoord (SLA) inclusief aanvullende maatregelen die niet opgelegd worden door het SLA, waaronder acties op het gebied van mobiliteit, duurzame inkoop en communicatie over houtstook. Papendrecht is door de ligging langs autowegen en rivieren een aandachtsgebied en heeft de verplichting jaarlijks de luchtkwaliteit te monitoren (jaarlijkse rapportage richting Ministerie). • In samenwerking met OZHZ beleidsmatige keuzes onder de Omgevingswet op milieuthema’s uitwerken, onder andere ten behoeve van het omgevingsplan, projectontwikkelingen en, woningbouwopgaven (met name geluid en omgevingsveiligheid).
Waar staan we nu? INDICATOR EENHEID WAARDE PAPENDRECHT NEDERLAND STREEFWAARDE Fijnstof (lange termijn PM10) µg/m3 Gemiddeld 15,62 µg/m3 (2024) BRON: RIVM 18,1 µg/m3 (2024) Op alle meet/ rekenpunten: <15 µg/m3 (2030) 3.4 WONEN, BOUWEN EN DUURZAAMHEID In Papendrecht streven we naar een leefomgeving die zowel aantrekkelijk als toekomstbestendig is. Onze focus ligt op het realiseren van woningbouwprojecten, waarbij we zorgvuldig omgaan met de schaarse ruimte. Grondexploitatie speelt hierbij een belangrijke rol, waarbij we gericht investeren in locaties met de juiste potentie voor wonen. De ontwikkelingen zijn met zorg afgestemd op de omgeving. We zetten in op compacte nieuwbouw en kiezen voor duurzame, klimaatadaptieve en natuurinclusieve bouwmethoden. RUIMTELIJKE ORDENING Wat willen we bereiken? In navolging van de Omgevingsvisie 2.0 gaan wij stappen zetten in de implementatie en borging van de visie. Zo moet een definitief omgevingsplan zijn vastgesteld op uiterlijk 1 januari 2032 en worden verschillende programma’s opgesteld. Daarnaast is per 1 januari 2024 een gedeelte van de Wet Kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) ingevoerd. Een volgende fase van de invoering van de Wkb is tot nader order door de minister uitgesteld. We zetten in op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties binnen de fysieke leefomgeving.
We bouwen en dragen bij aan de bouw van voldoende, kwalitatief hoogwaardige woningen volgens het Woonplan 2020-2030 voor zoveel mogelijk doelgroepen. 55 HOOFDSTUK 3 FYSIEKE LEEFOMGEVING Wat gaan we ervoor doen? • We bouwen ons omgevingsplan gefaseerd op waarbij we leren door te doen. Het opstellen van een omgevingsplan is namelijk een nieuwe en complexe opgave waarvoor alle gemeenten ervaring moeten opbouwen. Door regionale samenwerking, kennisdeling en een gefaseerde aanpak werken wij stapsgewijs toe naar een omgevingsplan. • We delen kennis, leren van voorbeelden uit de regio en bouwen verder aan ons omgevingsplan. Hiervoor hebben we tot 2032 de tijd. Het omzetten van regels naar één omgevingsplan gaat over verordeningen, bouwen, planologie en milieu. Dit maakt het een complex en intensief proces. Door regionale samenwerking en te faseren boeken we vooruitgang. In 2027 wordt een ontwerp-omgevingsplan ter inzage gelegd. Dit zal gaan over de algemene regels voor woongebieden. Daarnaast starten we in 2027 met de bedrijventerreinen; meer specifiek geluidzonering. Dit is een nieuwe en ingewikkelde systematiek die in samenwerking met de OZHZ wordt opgepakt. Wij verwachten niet eerder dan 2030 hiervoor regels ter inzage te kunnen leggen.