Programmabegroting 2024-2027 (2)
Tekst van het document
Versterking inclusie: Aansluiting bij Gelijke Kansen Alliantie (GKA). In samenwerking met het onderwijs en andere partijen sluiten we met verschillende projecten aan bij het landelijk subsidieprogramma GKA. Dit betreft onder meer projecten zoals De Brugroute. Een aanpak waarbij kinderen uit groep 7 en 8 laagdrempelig op thema’s al in het voortgezet onderwijs les krijgen en zo betere ontwikkelkansen krijgen (spoor 3).
-
Samen met het schoolbestuur Optimus werken we aan een vervangende
2026
voorziening voor de scholen in Megen/Macharen/Haren (Kindlandschap De Eiber). -
We gaan voor de scholen in MFA Noorderlicht een betere indeling maken en
2024
de akoestiek verbeteren. -
Samen met het schoolbestuur Optimus werken we aan een vervangende
2026
voorziening voor SBO Het Baken
48
Activiteit
Wanneer gereed (kwartaal/jaar)?
-
In aansluiting op de hogere leerlingaantallen zoeken we naar een oplossing
De Meander en
voor De Meander, Mozaïek en De Wissel.
Mozaïek: 2024 De Wissel: 2025
-
Samen met de schoolbesturen en het samenwerkingsverband passend
2028
onderwijs 3006 werken wij aan de realisatie van een integrale voorziening voor het speciaal onderwijs: nieuwbouw/inpassing speciale voorziening SO ‘2 scholen op 1 locatie’ voor Hub Noord-Brabant en Oosterwijs. -
Samen met de schoolbesturen en het samenwerkingsverband voortgezet
2028
onderwijs 3006 werken wij aan de realisatie van een integrale voorziening voor het voortgezet speciaal onderwijs: nieuwbouw/inpassing speciale voorziening VSO ‘2 scholen op 1 locatie’ voor Hub Noord-Brabant en Oosterwijs. -
Samen met de schoolbesturen Filios en SAAM werken we aan de vervangende
2026
nieuwbouw voor De Lockaert en De Polderhof. De planvorming van de scholen wordt integraal meegenomen met sport en evenementen (Ussenstelt) in de wijk Oss Noord-West -
We verkennen wat nodig is voor (ver)nieuwbouw van de scholen in de Schadewijk; daarbij sluiten we aan bij de herstructurering van de wijk.
3. Programma-informatie 3.1 Duurzaamheid Wij willen dat iedereen mee kan doen in onze samenleving. Onderwijs en werk zijn belangrijk voor participatie. Wij werken aan een duurzame plek op de arbeidsmarkt voor onze inwoners. Daarom streven we naar een startkwalificatie bij een zo groot mogelijke groep inwoners en gaan uitval uit onderwijs tegen. We ondersteunen mensen met een uitkering om passend werk te krijgen en te houden. We werken aan erkende certificaten en praktijkverklaringen waarmee kennis en vaardigheden beter aantoonbaar zijn. Leven lang ontwikkelen is een belangrijk uitgangspunt. Wij stimuleren inclusief onderwijs en organiseren hulp om de scholen heen. Wij hebben een breed pakket aan armoedemaatregelen voor huishoudens in financieel zware situaties en passen maatwerk toe voor mensen die het nodig hebben. De global goals die bij dit programma horen zijn: geen armoede, geen honger, kwaliteitsonderwijs, duurzame energie, fatsoenlijk werk en gezonde economie, ongelijkheid verminderen en partnerschappen. 3.2 Verbonden partijen Hier geven we weer in hoeverre onze verbonden partijen bijdragen aan de doelstellingen van dit programma. We noemen hier alleen de gemeenschappelijke regelingen omdat dit wettelijk verplicht is. Andere verbonden partijen laten we hier buiten beschouwing. De verbonden partijen hebben we ook toegelicht in de paragraaf hierover.
Werkvoorzieningschap Noordoost-Brabant Het Werkvoorzieningschap is opdrachtgever voor IBN als uitvoeringsorganisatie van de Wet sociale werkvoorziening (Wsw). Het Werkvoorzieningschap is namens 6 gemeenten enig aandeelhouder en eigenaar van IBN. Regionaal Bureau Leerplicht en Voortijdig Schoolverlaten Brabant Noordoost (RBL BNO) Het RBL BNO voert voor gemeente Oss en de regio de wettelijk verplichte taken rond leerplicht en RMC uit. Het voorkomen en terugdringen van ongeoorloofd schoolverzuim, voortijdig schoolverlaten en langdurig thuiszitten is haar kerntaak.
49
3.3 Beleidskaders 1.
Maatregelen Wet werk en bijstand (2015)
2.
Beleidskader Participatiewet (2015)
3.
Notitie re-integratiebeleid (2023)
4.
Beleidskader Wet Inburgering (2021)
5.
Beleidskader Armoede en Schulden 2024-2027 (2023)
6.
Plan van aanpak Laaggeletterdheid ‘Meedoen begint bij de basis’ (2023)
7.
Beleidskader 2021-2024 Regionaal Bureau Leerplicht en voortijdig schoolverlaten Brabant Noordoost (RBL) (2021)
8.
Onderwijsachterstandenbeleid ‘Sporen naar kansen voor kinderen’ (2019)
9.
Integraal Huisvestingsplan onderwijsvastgoed (actualisatie 2022)
3.4 Indicatoren
Indicator
Bron
2020
2021
2022
2023
Streefwaarde
Voortijdig schoolverlaters Oss
Vsvverkenner.nl
1,84%
Bereik VVE doelgroep
Peutermonitor
97%
Gebruik voorzieningen
WISZ
1,88%
n.n.b.
<2,0%
110%
n.n.b.
100% 85%
84,3%
82,2%
88,7%
n.n.b.
Gebruik huishoudens 120%
78,3%
73,9%
83,7%
n.n.b.
Gebruik huishoudens p-wet
90,2%
90,4%
93,7%
n.n.b.
5%
-3,1%
-1%
4%
armoedebeleid
Percentage stijging
WISZ
0%
bijstandsuitkeringen
3.5 Waar staat je gemeente In de volgende tabel geven we de verplichte indicatoren vanuit waarstaatjegemeente.nl weer. Om de cijfers van Oss te kunnen plaatsen hebben we daarnaast een referentiemeting opgenomen. We gebruiken hiervoor de gemiddelde waarde van gemeenten in de grootteklasse van 50.000 tot 100.000 inwoners. Indicator
Oss
Referentie
Jaar
Absoluut verzuim onderwijs per 1.000 leerlingen (niet
10,4
4,5
2022
17
25
2022
1,9%
1,8%
2021
5%
5%
2021
306,5
367,5
2021
ingeschreven op school) Relatief verzuim onderwijs per 1.000 leerlingen (wel ingeschreven, niet aanwezig) Voortijdig schoolverlaters (VO en MBO) Kinderen in uitkeringsgezin Personen > 18 jaar met een bijstandsuitkering per 10.000 inwoners Werkloze jongeren 16-22 jaar Personen 15-64 jaar met lopend re-integratietraject per
2%
2%
2021
219,7
191,6
2022
72,1
72,1
2022
68,5%
75,1
2023
10.000 inwoners Netto arbeidsparticipatie (aandeel beroepsbevolking met baan) Demografische druk (verhouding tussen nietproductieve leeftijdsgroepen < 20 jaar en > 65 jaar en productieve groep 20-64 jaar)
50
4. Financiën 4.1 Nieuw beleid + is nadeel: hogere uitgaven/lagere inkomsten - is voordeel: lagere uitgaven/hogere inkomsten bedragen x € 1.000
Omschrijving
2023
2024
2025
2026
2027
Investeringen
0
-11
145
194
521
450
0
0
0
0
0
0
0
0
520
Gratis taallessen
0
25
25
25
25
Inzet reserve opvang
0
-25
-25
-25
-25
0
0
247
347
397
0
41
41
41
41
450
30
433
582
1.479
onderwijshuisvesting 20242027 Onderzoek- en voorbereidingskosten scholen Schadewijk, scholen en sporthal Amsteleind en De Nolder Toekomstige investeringen onderwijshuisvesting
vluchtelingen Nieuw beleidskader Armoede en Schulden 2024-2027 Extra capaciteit complexe aanvragen voor leerlingenvervoer Totaal nieuw beleid
Toelichting nieuw beleid Investeringen onderwijshuisvesting 2024-2027 We investeren extra binnen het beleidsveld Onderwijs. Dit zorgt voor een hogere investeringslast van structureel € 0,5 miljoen. Door grote investeringen die we verwachten voor de jaren 2027 en 2028 in specialistische voorzieningen speciaal onderwijs en voortgezet speciaal onderwijs zullen de kosten buiten de planperiode van deze begroting mogelijk met circa € 1 miljoen structureel extra gaan stijgen. Dit vergt een integrale afweging in één van de komende begrotingen. De hogere kosten komen door: Voor de ontwikkeling de scholen in Oss Noord-West (Lockaert en Polderhof) begroten we in het investeringsplan afgerond € 11,4 miljoen. In mei 2023 stemde uw raad al in met het beschikbaar stellen van € 350.000 voorbereidingskrediet. Beoogde oplevering in 2026. Dit traject hangt samen met de vervanging van sporthal Ussenstelt (zie investeringsplan onderdeel sport). In de extra kosten is ook rekening gehouden met huuropbrengsten van extra kinderopvang. We voorzien door een leerlingengroei een noodzakelijke uitbreiding voor basisschool Mozaïek. Hiervoor is een spoedaanvraag ontvangen. Bij uitbreiding van de Mozaïek in het gebouwdeel van basisschool ’t Kleurenbos is vervangende huisvesting voor ’t Kleurenbos op een andere locatie nodig.
In samenspraak met de schoolbesturen onderzoeken we de huisvesting van beide scholen integraal. Voor Mozaïek vragen we een investering aan van € 293.000. Beoogde oplevering in 2024. We willen basisschool 't Kleurenbos inpassen in een deel van de leegstand van MFA Noorderlicht, waar basisschool de Evenaar al is gevestigd. Om de meest optimale herindeling te maken en dubbele investeringen te voorkomen worden de vraagstukken integraal onderzocht. We vragen een investeringsplan aan van € 1,7 miljoen voor verbouwingskosten met beoogde oplevering in 2024. De Wissel is gehuisvest in MFA de Koppelinck. We voorzien een leerlingengroei, waardoor uitbreiding noodzakelijk is. We vragen hiervoor € 640.000 met beoogde oplevering in 2025.
51
Onderzoek- en voorbereidingskosten scholen Schadewijk, scholen en sporthal Amsteleind en De Nolder We vragen € 450.000 aan incidenteel budget voor onderzoeks- en voorbereidingskosten voor de scholen Schadewijk, voor de scholen en sporthal Amsteleind en voor gemeenschapshuis De Nolder. Dit bedrag storten we in 2023 in de reserve Integraal Voorzieningen Beleid (IVB). We stellen hieruit budgetten beschikbaar voor het doen van deze uitgaven. De daadwerkelijke uitgaven onttrekken we vervolgens uit de reserve. De beoogde investeringen (feitelijke bouw) zijn nog niet voorzien in 2024-2027 en daardoor nog niet zichtbaar in het investeringsplan bij de programmabegroting. Voor de voorbereidende kosten die niet gebouwgebonden zijn en daarmee niet activeerbaar vragen wij een storting in de reserve IVB van € 450.000. Voor de Nolder is dit € 50.000 waarvoor we de uitgaven voorzien in 2024 en 2025. Voor scholen Schadewijk is dit € 200.000 met beoogde uitgaven in 2024, 2025 en 2026 en voor scholen en sporthal Amsteleind is dit € 200.000 met beoogde uitgaven in 2024, 2025 en 2026. Toekomstige investeringen onderwijshuisvesting We reserveren alvast € 520.000 structureel voor toekomstige investeringen in onderwijshuisvesting. Het investeringsplan voor voorzieningen (MIP) is realistisch opgesteld. Daarbij is een aantal investeringen doorgeschoven naar buiten de begrotingsperiode 2024-2027.
Twee grote investeringen, die daarbij doorgeschoven zijn, zijn de bouw van specialistische voorzieningen voor speciaal onderwijs en voortgezet speciaal onderwijs. We schatten nu in dat de uitvoering in 2027/2028 zal plaatsvinden voor een totale investering van ruim 27 miljoen. Dit leidt tot extra investeringslasten van circa € 1 miljoen. Hiervoor willen we alvast deels budget voor reserveren. In de kadernota hebben we een structureel bedrag van € 900.000 opgenomen voor de uitvoering van het MIP. In deze begroting is het totaal effect van het MIP € 380.000 in 2027. Het verschil tussen deze bedragen (€ 520.000) willen we reserveren voor grote onderwijsinvesteringen na 2027. Gratis taallessen We vragen een structureel bedrag van € 25.000 voor inzet coördinatie Digi-Taalhuis punten. Deze kosten betalen we uit de reserve Opvang vluchtelingen. We verlagen de drempels voor arbeidsmigranten, statushouders en volwassenen richting een vorm van gratis taalonderwijs. We stimuleren en versterken het informele aanbod van taalgroepen en taalmaatjes in de buurt (Taal in de buurt) en we werken aan het vergroten van de participatiegraad van werkgevers met als doel dat zij hun mensen laten scholen in de Nederlandse taal. Daarnaast openen we Digi-Taalhuispunten waar mensen terecht kunnen voor digitale ondersteuning en taalaanbod. We hebben hier 0,2 fte voor nodig.
Dit kost € 25.000 en betalen we uit de reserve Opvang Vluchtelingen. Nieuw beleidskader Armoede en Schulden 2024-2027 Het nieuwe beleidskader Armoede en Schulden 2024-2027 is opgesteld met als doel om meer in te zetten op bestaanszekerheid en meedoen mogelijk te maken. We blijven inzetten op het vergroten van het bereik van de inwoners die dat het hardst nodig hebben, zodat zij gebruik kunnen maken van de ondersteuningsmogelijkheden die er zijn. De extra kosten van het nieuwe beleidskader zijn afgerond € 2,1 miljoen voor 2024 en vanaf 2025 structureel € 1,4 miljoen. Hiervoor hebben we de volgende dekkingsmogelijkheden: € 2,1 miljoen in 2024, € 1,2 miljoen in 2025, € 1,1 miljoen in 2026 en vanaf 2027 € 1,0 miljoen. Daarmee hebben we afgerond de volgende middelen nodig: € 250.000 in 2025, € 350.000 in 2026 en vanaf 2027 structureel € 400.000. In het nieuwe beleidskader staan diverse maatregelen. -
We verhogen de gemeentelijke bijdragen voor de aanvullende zorgverzekering Oss (Azoss), schoolkosten, sociaal-culturele activiteiten en uitbreiding van zwemvouchers. We zetten extra in op Budgetcoaching en BB-Oss (budgetbeheer en budgetondersteuning Oss) door uitbreiding van de capaciteit (2 fte vanaf 2024). We blijven inzetten op aanpak jongeren met schulden in de gemeente Oss (AJOSS). Dit sluit aan bij de landelijke ontwikkelingen. Om AJOSS op te kunnen nemen in de reguliere dienstverlening heeft het team Schuldhulpverlening structurele 0,6 fte formatie-uitbreiding nodig.
-
We zorgen voor extra tijdelijke capaciteit voor Vroegsignalering en extra middelen voor bijzondere bijstand om de gevolgen van de energiecrisis voor huishoudens zoveel mogelijk te beperken.
52
-
We voeren vanaf 2024 een nieuw debiteurenbeleid in en bieden daarin meer perspectief voor onze inwoners. Met het nieuwe beleid willen we een kortere terugbetaaltermijn hanteren. Na een periode van terugbetaling is kwijtschelding, onder bepaalde voorwaarden, mogelijk.
-
We zetten in op extra capaciteit ( 2 fte) voor Sociaal Raadslieden Werk (SRW). Vanuit de Kinderopvangtoeslagaffaire is er meer aandacht voor rechtsbescherming van de inwoner. We zetten in op een laagdrempelige klachtenprocedure.
-
We maken extra kosten voor preventie van armoede en schulden bij jongeren en aan communicatie. Daarmee willen we het bereik van kwetsbare groepen verhogen. Daarnaast gaan we het ROC spreekuur voortzetten vanaf 2024. We kunnen deze extra kosten betalen uit een aantal bestaande budgetten.
-
We verwachten financiële ruimte binnen het BUIG budget: 2024 € 800.000, 2025 € 650.000, 2026 € 550.000 en vanaf 2027 structureel € 500.000.
-
We kunnen jaarlijks € 162.000 inzetten vanuit het participatiebudget. Dit ter dekking van de extra capaciteit budgetcoaching en BB-Oss.
-
We hebben jaarlijkse ruimte van € 50.000 binnen het budget MIB (Meedoen is Belangrijk).
-
We ontvangen incidenteel in 2024 ESF (Europees Sociaal Fonds) subsidie een bedrag van € 633.000 incidenteel ter dekking van de extra kosten in 2024.
-
We zetten de reserve Versterken gemeentelijke dienstverlening (POK) in voor een bedrag van € 220.000 op jaarbasis voor de periode juli 2024 t/m juni 2028 ter dekking van de extra capaciteit voor Sociaal Raadslieden Werk.
-
In de meicirculaire 2023 hebben we € 206.000 van het Rijk ontvangen voor de aanpak van geldzorgen, armoede en schulden. Dit bedrag storten we in 2023 in de reserve Bestaanszekerheid en onttrekken we in 2024.
-
We zetten de reserve Bestaanszekerheid voor € 109.000 in op jaarbasis voor de periode 2024 t/m 2027 ter dekking van tijdelijk extra capaciteit voor vroegsignalering en extra middelen voor bijzondere bijstand. Daarnaast onttrekken we een extra bedrag van € 58.000 in 2024.Per saldo blijft er een tekort over van afgerond € 250.000 in 2025, € 350.000 in 2026 en vanaf 2027 structureel € 400.000.
Extra capaciteit complexe aanvragen voor leerlingenvervoer We hebben extra capaciteit nodig (0,5 fte) voor het afhandelen van complexe aanvragen leerlingenvervoer. De kosten hiervoor zijn € 41.000. Het afgelopen jaar is gebleken dat de aanvragen leerlingenvervoer complexer zijn geworden en niet meer enkel administratief afgehandeld kunnen worden. De Backoffice jeugd onderzoekt de complexe aanvragen en gaat hiervoor veelal op huisbezoek. We zien inmiddels effect van deze inzet. Het inhoudelijke gesprek en contact met ouders sluit beter aan bij de Samenwerkwijze en de behoefte van ouders en kind. In de gesprekken is er meer aandacht voor de ontwikkeling en de zelfredzaamheid van het kind in relatie tot het leerlingenvervoer. Ouders voelen zich meer gehoord en gezien. Deze extra inzet heeft ertoe geleid dat de reguliere werkzaamheden van de Backoffice jeugd vertraging opliepen. Hiervoor is afgelopen periode extra formatie ingehuurd om achterstanden te voorkomen.
53
4.2 3O-ontwikkelingen + is nadeel: hogere uitgaven/lagere inkomsten - is voordeel: lagere uitgaven/hogere inkomsten bedragen x € 1.000
Omschrijving
2023
2024
2025
2026
2027
Egalisatiereserve Wsw
-271
0
0
0
0
Vrijval Peuteropvang 2023
-100
0
0
0
0
Bijzondere bijstand en
490
0
0
0
0
-490
0
0
0
0
176
0
0
0
0
7
82
93
82
50
-250
0
0
0
0
0
0
0
0
24
100
100
100
100
100
0
300
0
0
0
0
-300
0
0
0
198
182
-549
-741
-286
0
0
0
0
-104
-140
364
-356
-558
-216
armoedebeleid Inzet reserve Bestaanszekerheid Huurkosten tijdelijke huisvesting Aventurijn Verlenging noodunits bij Hub Noord-Brabant en Martinus van Beekschool Lagere kosten participatiebudget Beëindigen onttrekking reserve Huisvestingsbeleid onderwijs 2027 Hogere kosten bijzondere bijstand Opvang vluchteling leefgeld 2024 Inzet reserve opvang vluchtelingen Aanpassing investeringsplan Onderwijs (MIP) Hogere huuropbrengsten kinderopvang Totaal 3O-ontwikkelingen
Toelichting 3O-ontwikkelingen Egalisatiereserve Wsw We hebben een incidenteel voordeel in 2023 omdat we vanuit het Werkvoorzieningschap € 271.438 hebben teruggekregen vanuit de egalisatiereserve Wsw. Dit bedrag kan vrijvallen. De egalisatiereserve Wsw is gevormd voor het verrekenen van de financiële gevolgen voor over- en onderrealisatie Wsw in onze regio waarbij geldt dat het saldo van de egalisatiereserve niet hoger mag zijn dan 2,5% van het totale regionaal fictieve Wsw budget. De stand van de egalisatiereserve was hoger dan 2,5% met als gevolg dat we ons aandeel van het overschot terug ontvangen. Vrijval Peuteropvang 2023 In 2023 verwachten we een eenmalige voordeel van € 100.000 vanuit het peuteropvang budget. Voor dit bedrag is in 2023 geen besteding peuteropvang voorzien. Vanaf 2024 is de verwachting dat het volledige budget peuteropvang wordt besteed. De bestaande ruimte is dan nodig om de tekorten op de Maatwerkregeling Kinderopvang af te dekken (MKO - voorheen SMI). Tot 2023 kon Ons Welzijn een gedeeltelijk van dit tekort afdekking uit hun reserve. Deze reserve wordt in 2023 uitgeput. Om een verdere stijging van de maatwerkregeling te voorkomen is deze regeling aangescherpt vanaf april 2023. Het financiële effect daarvan is op dit moment nog onvoldoende duidelijk.
54
Inzet reserve Bestaanszekerheid We hebben het bestedingsplan van de reserve Bestaanszekerheid geactualiseerd. We verwachten in 2023 in totaal afgerond € 1.303.000 uit te geven van de beschikbare € 3.256.000. In 2022 hadden we een onttrekking voor het jaar 2023 geraamd van € 363.000. Daar bovenop verwachten we voor 2023 nu nog € 941.000 te onttrekken. Het bedrag van € 941.000 is als volgt opgebouwd. Als eerste onttrekken we een bedrag van € 665.000 ten behoeve van het vergroten (verhogen van inkomensgrens naar 130%) van de doelgroep van de energietoeslag. In 2022 hadden we voor het jaar 2023 al een onttrekking geraamd van € 265.000. In 2023 verhogen we de onttrekking met € 400.000. Als tweede onttrekken we een bedrag van € 254.000 voor crisisaanpak en extra inzet voor bedrijfsvoering. We zetten middelen in voor de crisisaanpak van Werk naar Werk voor de lokale ondernemers die gebruikmaken van de Tozo regeling. Daarnaast zetten we middelen in voor extra inzet vanuit bedrijfsvoering. De uitvoering vindt plaats in de periode 2021-2024. De uitgaven hebben betrekking op inzet van extra mensen/inhuur. Als derde onttrekken we een bedrag van € 172.000 voor gemeentelijk schuldenbeleid. De middelen zetten we in voor preventie en het verbeteren van communicatie van schuldhulpverlening.
Verder onttrekken we een bedrag van € 90.000 omdat we een garantstelling van maximaal € 125.000 tot uiterlijk 1 augustus 2024 verlenen voor de aanpassing aan de Voedselbank. De aanpassingen zijn nodig voor het keuzeconcept, waarbij de inwoners zelf het voedsel uit schappen gaan kiezen. Daarnaast onttrekken we € 49.000 voor een digitaal samenwerkingsplan. Het budget wordt ingezet bij onderzoek, ontwikkeling en implementatie van datgene wat consulenten helpt om het werken met de Samenwerkwijze mogelijk te maken, zodat zij inwoners beter kunnen ondersteunen bij hun hulpvragen. Verder onttrekken we € 20.000 voor het teamontwikkelingstraject en schuiven we € 44.000 van de in totaal € 80.000 reeds geraamde onttrekking voor de uitvoering van pilot Budgetcoaching in 2023 naar 2024. De pilot is later gestart dan vorig jaar was ingeschat, hierdoor verschuiven de uitgaven in de tijd. Ook onttrekken we aanvullend € 109.000 op jaarbasis voor de periode 2024 tot en met 2027 ter dekking van tijdelijke extra capaciteit voor vroegsignalering en extra middelen voor bijzondere bijstand als onderdeel van het nieuwe beleidskader Armoede en Schulden 2024-2027. Verder onttrekken we in 2024 afgerond € 58.000 ter dekking van het tekort voor het nieuwe beleidskader Armoede en Schulden 2024-2027. Deze bedragen zijn bij het nieuwe beleidskader opgenomen.
Huurkosten tijdelijke huisvesting Aventurijn De kosten voor de tijdelijke huisvesting van De Aventurijn stijgen extra met € 176.000. We verwachten uiteindelijk € 930.000 kwijt te zijn aan de tijdelijke huisvesting. Vorig jaar zijn de kosten van € 164.000 betaald uit de reserve IVB. Het nog te betalen bedrag is naar verwachting € 766.000 terwijl de resterende dekking vanuit de IVB reserve € 590.000 bedraagt. Dit zorgt voor een tekort van € 176.000. De kosten voor de tijdelijke voorzieningen aan de locatie Woldreef vallen aanzienlijk hoger uit dan vooraf begroot. De marktcondities in 2022 zijn weerbarstig en onvoorspelbaar gebleken. Er is in het land veel vraag naar units vanwege maatschappelijke vraagstukken. Ook de indexering leidde tot kostenstijging van 7%. Naast deze overschrijdingen is bij de oorspronkelijke begroting geen post opgenomen voor het terugbrengen van het terrein naar de oorspronkelijke staat, nadat de units zijn verwijderd. Ook zijn te nemen verkeersmaatregelen hoger uitgevallen dan aanvankelijk voorzien. Beiden zijn opgenomen in de kostenraming. Verlenging noodunits bij Hub Noord-Brabant en Martinus van Beekschool Bij SO/VSO Hub Noord-Brabant (Ruwaardstraat) en bij SO Martinus van Beek (Troelstrastraat) hebben we noodlokalen staan. Vanwege de leerlingenaantallen zijn de noodlokalen nog nodig.
De extra kosten voor 2023 t/m 2027 zijn respectievelijk € 7.000, € 82.000, € 93.000, € 82.000 en € 50.000. Voor Hub Noord Brabant voorzien we verlenging tot eind 2027. Voor Martinus van Beek school (Komeet) tot en met september 2026. Lagere kosten participatiebudget We hebben in 2023 lagere kosten ter hoogte van € 250.000. In 2021 is bekend geworden dat de btw die we op de re-integratiekosten betalen voor een groot deel compensabel is. Hierdoor is er financiële ruimte in het Participatiebudget ontstaan. In 2022 hebben we een deel van de financiële ruimte gebruikt voor incidentele kosten (bijvoorbeeld dubbele huurkosten vanwege de verhuizing van ons arbeidstrainingscentrum De Rotonde en de faciliteiten van het Desso House naar IBN). In 2023 verwachten we de financiële ruimte niet nodig te hebben.
55
Daarnaast hebben we in 2023 geïnvesteerd in directe bemiddeling door de vaste formatie van team Werk vanaf 2023 uit te breiden. We zorgen dat we de expertise in huis hebben en zetten meer eigen mensen in wat de dienstverlening goedkoper maakt. Bij het onderdeel nieuw beleid in deze programmabegroting stellen we voor om vanaf 2024 2 fte formatie-uitbreiding binnen team Schuldhulpverlening structureel te dekken uit het Participatiebudget. We hebben te maken met een nieuwe doelgroep namelijk inwoners die geen problematische schulden hebben, maar wel problemen. We willen inzetten op preventie om te voorkomen dat deze inwoners in een schuldregeling terechtkomen en om ervoor te zorgen dat inwoners kunnen (blijven) participeren in de samenleving. Daarom is alleen sprake van een incidenteel voordeel. Beëindigen onttrekking reserve Huisvestingsbeleid onderwijs 2027 We beëindigen in 2027 de structurele onttrekking van € 26.000 uit de reserve huisvestingsbeleid onderwijs, dit geeft een structureel nadeel. In 2027 onttrekken we nog eenmalig € 2.320. De reserve is hierna leeg. De reserve werd ingezet om huisvestingslasten voor scholen in de exploitatie af te dekken, tot dat deze reserve leeg was. Hogere kosten bijzondere bijstand We hebben vanaf 2023 jaarlijks € 100.000 hogere kosten voor bijzondere bijstand.
Voor de jaren 2023 tot en met 2025 verwachten we een tekort van € 300.000 binnen de bijzondere bijstand en vanaf 2026 een structureel tekort van € 100.000. Het tekort wordt veroorzaakt door extra kosten voor inrichting van woningen van gehuisveste vergunninghouders (€ 200.000) als gevolg van de verhoogde instroom en gestegen kosten voor individuele inkomenstoeslag (€ 100.000) waar inwoners met een langdurig laag inkomen en geen arbeidsperspectief gebruik van maken. We stellen voor om het verwachte tekort van € 200.000 voor de periode 2023 tot en met 2025 als gevolg van het huisvesten van vergunninghouders te betalen uit de reserve Opvang vluchtelingen. Per saldo hebben we dan een structureel tekort van € 100.000. Opvang vluchteling leefgeld 2024 We verwachten in 2024 € 300.000 uit te geven aan uitkeringen van leefgelden voor de opvang van vluchtelingen. Dit bedrag betalen we uit de reserve Opvang vluchtelingen, die is gevuld met de rijksgelden die we hiervoor ontvangen. Deze kosten zijn lastig te ramen omdat het verloop van de oorlog en het verloop in aantallen vluchtelingen niet te voorspellen is. We hebben als uitgangspunt de verwachte kosten 2023 genomen. Aanpassing investeringsplan Onderwijs (MIP) Het investeringsplan voor ontmoeten, sport en onderwijs is geactualiseerd.
Hierbij zijn nieuwe projecten toegevoegd (deze zijn opgenomen onder nieuw beleid) en er zijn bestaande projecten doorgeschoven (deze zijn opgenomen als 3O ontwikkeling). De 3O ontwikkeling voor onderwijs zorgt voor een voordeel van € 0,3 miljoen structureel. Belangrijke onderdelen zijn: -
De investeringen in de specialistische voorziening SO en VSO zijn verhoogd door prijsstijging van de bouwkosten. Daarnaast is de geplande bouw verschoven naar 2027 en 2028, waardoor de investeringslasten niet meer in deze programmabegroting 2024-2027 zitten.
-
De investering van Speciaal Basisonderwijs school Het Baken is uitgesteld naar 2025 en 2026. De investeringslasten schuiven hierdoor door naar 2027. Wel is het investeringsbedrag toegenomen door de hogere bouwkosten.
-
De investering in Kindlandschap De Eiber is uitgesteld naar 2026. De investeringslasten schuiven hierdoor door naar 2027. Wel is het investeringsbedrag toegenomen door de hogere bouwkosten. De investering in De Meander is met 1 jaar uitgesteld, waardoor de investeringslasten pas vanaf 2025 gaan lopen.
-
Tot slot hebben we een nadeel van jaarlijks € 198.000. Bij de begroting 2021 hebben we op basis van het investeringsplan rekening gehouden een voordeel door het wegvallen investeringskosten door de verwachte sloop van deze scholen (JF Kennedy, Het Baken, st Bernadetteschool en de Sterrekijker). De investeringen zijn opgeschoven, waardoor de beoogde sloop van de scholen ook is uitgesteld of niet plaatsvindt.
56
Hogere huuropbrengsten kinderopvang We investeren de komende jaren in onderwijshuisvesting, inclusief realisatie van de kinderopvang. Deze investering in kinderopvang leidt vanaf 2027 tot hogere huurinkomsten van jaarlijks € 104.000. Binnen SBO het Baken, De Eiber en de Specialistische voorziening SO wordt een kinderopvang gerealiseerd. We willen dat de huurinkomsten vanuit de kinderopvang onze investeringskosten van dit onderdeel dekken. Voor kinderopvang het Baken is dit jaarlijks € 64.000 vanaf 2027. Voor kinderopvang De Eiber € 40.000 vanaf 2027. De kinderopvang voor de specialistische voorziening SO is pas na 2027 gereed, dus deze hebben we nog niet in de begroting opgenomen. 4.3 Septembercirculaire + is nadeel: hogere uitgaven/lagere inkomsten - is voordeel: lagere uitgaven/hogere inkomsten bedragen x € 1.000
Omschrijving
2023
2024
2025
2026
2027
0
252
0
0
0
Participatie / WSW
1.425
241
226
208
190
Totaal septembercirculaire
1.425
493
226
208
190
Bijzondere bijstand en vroegsignalering
Toelichting septembercirculaire Bijzondere bijstand en vroegsignalering We ontvangen een bedrag van € 252.000 in 2024 voor bijzondere bijstand en vroegsignalering. Dit bedrag wordt door het Rijk beschikbaar gesteld om een stapeling van sociale en maatschappelijke problemen door de hoge inflatie te voorkomen. We stellen voor om dit geld toe te voegen aan onze budgetten voor armoede en schulden. Participatie / WSW We ontvangen in 2023 € 1,4 miljoen extra voor loon- en prijsontwikkeling voor de uitvoering van de wet Sociale werkvoorziening (WSW). Voor de jaren erna ontvangen we extra geld voor de bijzondere verhoging van het wettelijk minimumloon voor medewerkers in de Wet Sociale werkvoorziening. Deze extra gelden betalen we door aan ons WSW bedrijf. Dat gaat om ongeveer € 0,2 miljoen.
57
4.4 Wat mag het kosten? In de volgende tabel geven we een financieel overzicht van het programma. + is uitgaven - is inkomsten bedragen x € 1.000
Omschrijving
2023
2024
2025
2026
2027
Lasten
79.765
75.105
75.370
74.756
73.981
Baten
-34.583
-32.645
-32.645
-32.645
-32.645
Saldo
45.182
42.460
42.725
42.111
41.336
257
0
0
0
0
Onttrekkingen reserves
-4.639
-72
-55
-55
-55
Saldo mutaties reserves
-4.382
-72
-55
-55
-55
Totaal bestaand beleid
40.800
42.387
42.670
42.057
41.281
Nieuw beleid
450
30
433
582
1.479
3O-ontwikkelingen
-140
364
-356
-558
-216
27
-2.042
76
76
76
Septembercirculaire
1.425
493
226
208
190
Totaal programma
42.561
41.232
43.049
42.364
42.809
Bestaand beleid
Stortingen reserves
Budgettair neutrale wijzigingen
58
4.5 Lasten per product In de volgende figuur hebben we voor 2024 de totale lasten per product in beeld gebracht (bedragen x € 1.000).
5. Overzicht subsidies We geven hier een overzicht van de subsidies binnen dit programma. bedragen x € 1.000 Subsidies Arbeidsparticipatie Minimabeleid Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
Begroting 2024 3 424 2.683
Onderwijshuisvesting
5
Totaal Programma
3.115
59
Programma 3. Ontmoeten, sport en cultuur
60
1. Inleiding De begrotingsprogramma’s 1, 2 en 3 vormen samen het grootste deel van het sociaal domein in Oss. In de drie hoofdstukken staan veel verschillende deelonderwerpen. Onderstaande visie en uitgangspunten is wat ons verbindt in het sociaal domein. Vanuit het sociaal domein werken wij aan een veerkrachtige en inclusieve samenleving in Oss. Wij streven ernaar dat iedere inwoner mag meedoen. Wij doen dat vanuit de volgende waarden: •
Mens centraal. We stellen de mens centraal, we sluiten aan bij wat mensen zelf willen en kunnen. We doen hierbij recht aan de waardigheid van iedere inwoner van Oss. Inwoners willen zoveel mogelijk eigen regie en verantwoordelijkheid over hun leven en hun leefomgeving. Zij doen en kunnen veel zelf en samen met hun omgeving. Het vrijwilligerswerk, bijvoorbeeld bij sportclubs, scholen en culturele instellingen, is van grote meerwaarde voor de gemeenschap. Aansluiten bij wat mensen zelf willen en kunnen in samenhang met het algemeen belang, dat is voor ons een duurzame manier om bij te dragen aan actieve en verantwoordelijke gemeenschappen.
•
Nabijheid. We weten wat er leeft en speelt in buurten, wijken, dorpen, stadjes. We kennen de inwoner en de inwoner kent ons. Daarom zijn we makkelijk benaderbaar.
•
Eenvoud. We werken vanuit de bedoeling en doen wat nodig is, passend bij de inwoner en zijn mogelijkheden. We maken steeds de afweging hoe we administratieve processen voor inwoners, onze samenwerkingspartners en de gemeentelijke organisatie kunnen vereenvoudigen.
•
Vakmanschap en partnerschap. Onze medewerkers zijn deskundig, hebben de juiste competenties en blijven leren. Goede ondersteuning voor onze inwoners kan de gemeente niet alleen. We hebben de partners in het sociaal domein nodig om hieraan bij te dragen. Daarom bouwen we aan netwerken en participeren hier actief in. Professionals vanuit verschillende afdelingen en organisaties en inwoners werken waar nodig integraal samen. Hierbij is de Samenwerkwijze uitgangspunt.
Binnen het sociaal domein werken we vanuit deze waarden aan ons dienstverleningsconcept, onze werkprocessen, aan de vakmanschapsontwikkeling van onder andere onze consulenten, en aan onze digitaliseringsagenda. Inhoudelijk onderschrijven we de landelijke agenda voor het sociaal domein. Dat betekent investeren in herstellen van bestaanszekerheid, vergroten van kansengelijkheid en gezond leven makkelijker te maken. Naast passende dienstverlening aan onze inwoners en de transformatie van het sociaal domein sturen we op de betaalbaarheid van het geheel. We willen onze inwoners op een positieve manier ondersteunen in het leven door te zorgen voor onze cultuur, de sport, de culturele- en sportieve infrastructuur, aandacht voor een gezonde leefstijl en ontmoeting in onze wijk- en dorpshuizen. We hebben en onderhouden goede en toegankelijke voorzieningen voor iedereen. Voorzieningen die goed aansluiten op wat inwoners kunnen en willen. En die gedragen worden door inwoners en de vele gemeenschappen in Oss. Ontwikkelingen die de infrastructuur versterken zijn de bouw van een nieuw Golfbad, de realisatie van Het Warenhuis, de plannen voor theater De Lievekamp en Muzelinck en de bouw, renovatie en/of verduurzaming van diverse maatschappelijke accommodaties. De grootste uitdaging is om het voorzieningenniveau op peil en aantrekkelijk te houden.
We hebben verschillende beleidsvisies op basis waarvan we dat borgen: Cultuur Verbindt OnSS, het beleidskader Vitale Sportverenigingen, het Osse sport- en preventie akkoord en Thuis in de Buurt. De komende jaren gaan we specifieker beleid ontwikkelen voor een gezonde leefstijl en gezonde leefomgeving. Maar ook doen we dat voor de ondersteuning van het vrijwilligerswerk, dat op een aantal plaatsen onder druk staat. We doen dat in een brede samenhang van beleid in het sociaal domein. We zetten hierbij in op positieve gezondheid, het verkleinen van gezondheidsverschillen en een gezonde levensstijl. We werken aan een hernieuwd beleidskader voor ondersteuning van vrijwilligerswerk. We willen onze inwoners meer regie geven op wat er in hun leefomgeving wordt aangepakt. We continueren en intensiveren de komende jaren –samen met het programma Zorg & Welzijn- de gebiedsgerichte benadering.
61
2. Programma-onderdelen 2.1 Ontmoeten Wat willen we bereiken? In het sociaal domein werken we aan het vergroten van de bestaanszekerheid voor onze inwoners, aan het vergroten van kansengelijkheid en aan het verkleinen van gezondheidsverschillen. Ontmoeting en actief zijn, spelen daarin een belangrijke rol. Om dat mede mogelijk te maken hebben we in dorpen, kernen en wijken van de gemeente Oss toegankelijke gemeenschapshuizen. Deze wijk- en dorpshuizen bieden gelegenheid aan verschillende vormen van ontmoeting en samenkomen voor de inwoners: voor het verenigingsleven en voor allerhande andere activiteiten voor inwoners, inclusief laagdrempelige ontmoetingsactiviteiten voor kwetsbare inwoners. De gemeenschapshuizen bieden ook de vrijwilligers een betekenisvolle tijdsbesteding en kunnen fungeren als broedplaats voor gemeenschapsactiviteiten en sociaal ondernemerschap. We begeleiden de gemeenschapshuizen actief met deze transitie, die ze als gevolg van bovengenoemde maatschappelijke ontwikkelingen moeten doormaken. Op verschillende plekken in onze gemeente zijn we bezig met renovatie of nieuwbouw van gemeenschapshuizen. De plannen hiervoor worden in goed overleg met de gebruikers ontwikkeld, maar staan in toenemende mate onder druk.
Enerzijds door sterk oplopende prijsstijgingen in de bouw en anderzijds als gevolg van toenemende eisen en wensen in de ontwikkeling en concretisering van het betreffende plan. We ondersteunen de dorp- en wijkhuizen in hun functie. Om meer inzicht te krijgen in de maatschappelijke meerwaarde werken we samen aan een handzame tool om de activiteiten en de impact daarvan te monitoren. Dat biedt beleidsinformatie maar ook houvast voor de vrijwillige besturen. De monitoring is eenvoudig jaarlijks uit te voeren en wordt onderdeel van de jaarlijkse rapportage ten behoeve van de subsidie. Binnen het thema Ontmoeten nemen we ook de ontwikkelingen rondom het evenementenbeleid mee. Het raakvlak is immers dat ontmoeting centraal staat bij de brede waaier aan jaarlijkse evenementen in Oss. Het is noodzakelijk om de ondersteuning van het evenementenbeleid vanuit onze ambtelijke organisatie verder te intensiveren willen we verzekerd blijven van een gevarieerd en aantrekkelijk evenementenaanbod. We werken aan de volgende doelstelling(en):
-
De wijk- en dorpshuizen zijn kwalitatief op orde en geschikt voor de functies die er in uitgeoefend worden De vrijwilligersorganisaties voor gastheerschap, beheer en onderhoud worden adequaat ondersteund in hun werkzaamheden
-
De wijk- en dorpshuizen zijn verduurzaamd voor het gebruik
Wat gaan we hiervoor doen? Activiteit
Wanneer gereed (kwartaal/jaar)?
-
Ravenstein: Gezien de complexiteit van de opgave om een historisch
2024 definitief ontwerp en
verantwoord pand te bouwen op een rijksmonumentale locatie én gezien de
aanbesteding gereed
prijsstijgingen, is het gereserveerde budget in het Meerjarig Investerings
Uitvoering 2025/2026
Programma (MIP) van € 2,9 miljoen bij lange na niet voldoende. Op basis van het schetsontwerp met kostenraming moet dit verhoogd worden naar € 5,5 miljoen. Voor de investeringen in het gebied is een bedrag geraamd van € 850.000. Met dit bedrag kunnen de werkzaamheden worden uitgevoerd, die nodig zijn om het nieuwe gemeenschapshuis op het Hoornwerk te laten functioneren. We hebben dus € 3,45 miljoen extra investeringskrediet nodig. Sinds juni 2023 zijn we gestart met het uitvoeren van onderzoeken voor het opstellen van het bestemmingsplan, de gebiedsvisie en het voorontwerp met programma van eisen waarin verduurzaming en kostenbeheersing een grote rol spelen.
62
Activiteit
Wanneer gereed (kwartaal/jaar)?
-
Herpen: Het gerenoveerde gemeenschapshuis 't Slotje is in juli 2023
Q1/2024
opgeleverd. Komende tijd werken we aan de programmatische invulling van
activiteitenplanning
Thuis in de Buurt in samenwerking met de zorg coöperatie. -
Macharen: In Macharen hebben we besloten om de integrale gebiedsuitwerking
Q4/2025 start bouw
Macharen ter hand te nemen. Dat betekent dat we de tennisvelden en het gemeenschapshuis gaan verplaatsen om het nieuwe woongebied goed te kunnen ontsluiten. De extra kosten zijn € 4, 1 miljoen. Vanaf november 2023 start een projectleider bouw om te komen tot een definitief ontwerp en investeringsplan. -
Oss-Noordwest: In samenspraak met Brabant Wonen werken we aan een
Q3/2024 bestemmingplan
nieuw gemeenschapshuis voor Oss Noordwest. Brabant Wonen gaat ter plekke
gereed
van de Hille een nieuwe ontmoetingsaccommodatie realiseren in samenhang met woningbouw. Hiervoor moeten we het bestemmingsplan aanpassen. In het najaar van 2023 starten we hierover een omgevingsdialoog. -
Maren-Kessel: In Maren-Kessel gaan we nieuwe plannen maken voor een
Q2/2024 oplevering
integrale oplossing voor ontmoeten. Het huidige gebouw van Den Nolder is gedateerd en de beheerder (exploitant van de naastgelegen horeca De Sleutel) is gestopt. We gaan de mogelijkheden voor ontmoeten onderzoeken in samenhang met het onderwijs, het aanwezige gymnastieklokaal en andere maatschappelijke organisaties met ontmoetingsruimte. We hebben in 2023 een storting in de reserve Integraal voorzieningenbeleid aangevraagd van € 50.000 voor niet gebouwgebonden voorbereidingskosten. -
Oss-Zuid: Scouting Titus Brandsma huurt momenteel een verouderd pand aan
2024 wijziging
de Industrielaan in Oss. Nieuwbouw van een multifunctionele outdoor locatie
omgevingsplan en sloop
voor onder andere de Scouting Titus Brandsma aan de Germanenweg/
gebouw
Docfalaan onderzoeken we. Hiervoor is een omgevingsplanwijziging nodig. Ook
2024/2025 realisatie
moet de bestaande opstal (voormalig ponystal) op het perceel aan de
nieuwbouw
Germanenweg gesloopt worden. -
De Binnenstad: We laten een onderzoek uitvoeren naar de functionaliteit en
Q1/2024 besluit over
bruikbaarheid van buurtcentrum De Binnenstad. Aan de hand daarvan maken
scenariostudie binnenstad
we een plan hoe het laagdrempelig ontmoeten voor het centrum van de stad Oss ingevuld kan worden. -
Financiering van gemeenschapshuizen: In de bestaande situatie is de
Q1/2024 voorstel voor
gemeente eigenaar van de gemeenschapshuizen en geeft deze om niet in
financieringsbasis gereed
gebruik aan beheerstichtingen. Die bekostigen uit de opbrengst van verhuur en horeca de exploitatie, inclusief klein onderhoud. Groot onderhoud en kapitaallasten zijn voor rekening van de gemeente. Dit sluit niet aan op het beleid van laagdrempelig ontmoeten. Daarom onderzoeken we een alternatief en meer passend financieringsmodel. -
Thuis in de Buurt: Met Thuis in de Buurt (laagdrempelig ontmoeten) maken de
Uitvoering van
gemeenschapshuizen een transformatie door van zalenverhuurder of
aanpassingen gedurende
verenigingsgebouw naar centrale plek in het dorp of de wijk voor collectieve
2024 en 2025
dienstverlening in zorg en welzijn. De huiskamer- en de keukenfunctie zijn daarbij essentieel. Het is een belangrijk middel in het versterken van de sociale basis en het mogelijk maken van meer zorg voor elkaar. En daarmee van beter zorg- en welzijnsaanbod en mogelijk kostenbeheersing. We investeren in de samenwerking met en in de samenleving, en in de bestuurlijke samenwerking die hiervoor nodig is. Voor de noodzakelijke aanpassingen hierin voor de gemeenschapshuizen is een bedrag nodig van € 685.000.
63
Activiteit
Wanneer gereed (kwartaal/jaar)?
-
Professionalisering evenementen: Op het gebied van evenementen willen we
Vanaf Q1 2024
zowel intern een slag maken om de kwaliteit te kunnen leveren die gewenst is, als een rol pakken in het ondersteunen van de vrijwilligers en organisatoren om te komen tot een goede evenementenaanvraag. Mooie evenementen waarbij oog is voor ondersteuning van vrijwilligers, veiligheid en het beperken van overlast is het uitgangspunt. Om hier stappen in te maken hebben we extra capaciteit nodig. De extra kosten zijn jaarlijks € 90.000 (1 fte) voor het team Vergunning, Toezicht en Handhaving (VTH) en € 45.000 (0,5 fte) bij het team Openbare Orde en Veiligheid.
2.2 Sport en gezonde leefstijl Wat willen we bereiken? Het belang van sporten en bewegen staat buiten kijf. Door het Rijk worden we via het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) en het Integraal Zorgakkoord (IZA) gestimuleerd om dat integraal in te vullen. In het kader van het GALA-akkoord werken we aan betere preventie-netwerken en betere samenwerking tussen zorgdomein, sociaal domein en partners met een rol op het gebied van leefstijl, welzijn, sport, cultuur en ontmoeten. Ook streven we naar een verschuiving van incidentele interventies naar structurele oplossingen, waarbij (leefstijl)preventie, sport, cultuur en ontmoeten vaker worden ingezet. Het Osse Sportakkoord (OSA) hebben we al vernieuwd en aangepast op de doelstellingen van IZA en GALA. Het OSA is ook voor de komende jaren ons richtsnoer op het gebied van sport en bewegen. In 2024 leggen we in een nieuw gezondheidsbeleid de speerpunten voor het Osse preventie- en gezondheidsbeleid integraal vast. De focus ligt daarbij op positieve gezondheid, het verkleinen van gezondheidsverschillen en een gezonde levensstijl. Ook hierin zoeken we de samenhang en integraliteit met de akkoorden GALA en IZA. Sportverenigingen zijn van belang voor lokale gemeenschappen.
Het is daarom van extra belang om te blijven investeren in een goede sport- en beweeginfrastructuur die ook meteen ten doel heeft om de (bredere) leefbaarheid in stand te houden of te verbeteren. Om dat voor elkaar te krijgen willen we meer de gelegenheid geven om de bestaande sportaccommodaties beter te laten gebruiken door niet-georganiseerde sporters. We zetten vanuit het thema Gezonde Leefomgeving ook in op het aantrekkelijk maken van de openbare ruimte voor sporten en bewegen. We verankeren het thema in onze organisatie. Samenwerking is vaak de sleutel tot succes, maar ook de sleutel tot voortbestaan. Het beleidskader Vitale Sportvereniging biedt uitgangspunten voor samenwerking tussen sportverenigingen en de rol van de gemeente daarin. We blijven inzetten op het ondersteunen van goede voorbeelden van sportverenigingen die hiervoor hun nek uitsteken. We blijven alert op bijvoorbeeld evenementen die op een positieve manier het belang van sporten en bewegen onder de aandacht brengen. We werken aan de volgende doelstelling(en):
-
We vergroten de mogelijkheden om te sporten en te bewegen door het openstellen van buitensportaccommodaties voor ongeorganiseerde sport- en beweegactiviteiten. Maar ook door de openbare ruimte aantrekkelijker te maken voor sporten en bewegen
-
We verbinden het gemeentelijk gezondheidsbeleid sterker aan de doelstellingen van het Osse Sportakkoord en houden daarbij de verbinding met Welzijn & Ondersteuning
-
We gaan de (sport)verenigingen meer ondersteunen om de maatschappelijke ontwikkelingen goed het hoofd te kunnen bieden
64
Wat gaan we hiervoor doen? Activiteit
Wanneer gereed (kwartaal/jaar)?
-
We werken verder aan de Open Sportclub in Herpen. In de vorige
Q3/2024
Programmabegroting is een investeringskrediet van € 950.000 opgenomen voor de verhuizing van tennisvereniging VIP naar sportpark Wilgendaal. Het beoogde multifunctionele gebruik van het sportpark noodzaakt tot een verdere aanpassing ervan. Inmiddels ligt hier een meerjarig ontwikkelprogramma onder om daarin te voorzien. Dit is opgesteld in samenwerking met diverse betrokken partijen in Herpen. We denken als eindresultaat aan een kunstgrasveld en laagdrempelige sportvoorzieningen zoals een pannaveldje en beweegplein. De realisering van het kunstgrasveld stemmen we af op de voortgang van het ontwikkelprogramma van de Open Sportclub Herpen en wegen we af in een volgende begrotingscyclus. De extra investeringskosten voor het aanpassen van het sportpark ramen we op € 1,4 miljoen. In 2024 verwachten we tot aanbesteding van het te vernieuwen sportpark over te kunnen gaan. -
Voetbalvereniging Vesta: Het onderzoek naar de beste en haalbare plek in
Q3/2024
Ravenstein om in de toekomst te kunnen blijven voetballen is nog in uitvoering. Ongeacht de uitkomsten van dit onderzoek moeten we wel investeren in de sportaccommodatie van Onder d'n Plag, om er voor te zorgen dat fusievereniging Vesta'19 daar vanaf 2025 kan trainen en zijn thuiswedstrijden kan spelen. We reserveren daarvoor een bedrag van € 600.000. -
De voorbereidingen voor het nieuwe zwembad gaan onverminderd door. Het
Continu
programma van eisen is afgerond. De aanbestedingsprocedure voor de bouw loopt en leidt eind 2023 tot gunning van het ontwerp en realisatie aan een consortium van partijen. Het jaar 2024 staat in het teken van het ruimtelijk, functioneel en technisch ontwerp van het nieuwe zwembad. Momenteel onderzoeken we opnieuw of we binnen de geldende regels met de huidige exploitant (Golfbad Exploitatie BV) door kunnen gaan. De voorbereiding op de ruimtelijke procedure voor de locatie van het nieuwe zwembad aan de Osseweg is gestart. Wij verwachten 2024 nodig te hebben voor het doorlopen van deze procedure in het kader van de Omgevingswet. Het is wel noodzakelijk om het beschikbare budget voor de nieuwbouw te verhogen vanwege de gestegen rekenrente voor de gemeente van 1,1% naar 1,9%. Daarvoor is een bedrag van € 270.000 geraamd. -
In 2024 verwachten we een aannemer te kunnen selecteren die het Urban
Q1/2024 aanbesteding
Sports Park gaat aanleggen in het Sibeliuspark. Daarmee krijgt Oss een
gereed
hoogwaardige sport- en beweegplek in de openbare ruimte erbij. In 2024 werken we aan een taakverdeling tussen de initiatiefnemers en de gemeente met betrekking tot beheer en onderhoud. -
Gymzaal Verdistraat: We hebben al een reservering gemaakt voor de renovatie
Start 2023 en gereed in
van de gymzaal aan de Verdistraat. Omdat we deze voorziening
2025
energieneutraal willen maken, is nieuwbouw de beste optie. Daarvoor is aanvullend een budget nodig van € 1,9 miljoen. -
Sportzaal Ussenstelt: Op 11 mei heeft de gemeenteraad besloten de extra
Start 2026
kosten voor de nieuwbouw van sportzaal Ussenstelt integraal af te wegen in deze Programmabegroting. De extra kosten hiervoor bedragen € 3.500.000. Het plan voeren we samen uit met de nieuwbouw van de basisscholen De Lockaert en De Polderhof en SBO Het Baken.
65
Activiteit
Wanneer gereed (kwartaal/jaar)?
-
De capaciteit van sportpark De Koppelsteeg (Berghem) is volgens de
Start en gereed 2024
gemeentelijke planningsnormen onvoldoende voor de speelveldbehoefte van Berghem Sport. We vergroten de capaciteit door een natuurgrasveld te vervangen door een kunstgras voetbalveld. De aanleg van het kunstgrasveld kost € 600.000. -
In 2024 leggen we een nieuwe nota gezondheid en preventie voor aan de raad.
Q2/2024
2.3 Cultuur Wat willen we bereiken? Cultuur is belangrijk voor mensen. Dat hebben we in coronatijd aan den lijve ondervonden. Cultuur heeft een krachtig verbindend vermogen. Voor veel mensen is cultuur beoefenen een belangrijke waarde in het dagelijkse leven, om het zelf te doen of als toeschouwer om er van te genieten. Cultuur biedt je de gelegenheid om jezelf te ontwikkelen en te groeien. Het draagt bij aan fijn wonen en leven. Die hernieuwde kennis over het belang van cultuur in de samenleving versterkt de pijlers van onze in 2021 vastgestelde cultuurnota “Cultuur verbindt O(n)SS!”. Cultuureducatie en cultuurparticipatie zijn onze pijlers. We blijven daarbij inzetten op het (mede) mogelijk maken van zoveel mogelijk cultuur door (amateur)kunstenaars, verenigingen, stichtingen en professionele culturele organisaties. Dat doen we met regelingen en fondsen. Daarbij zien we graag dat de verbindingen tussen amateur en professionele kunsten talrijk zijn, zonder dat nu belangrijk is wat precies het onderscheid hiertussen is. Dat stimuleren we in samenwerking met onze professionele culturele organisaties, actief. We zijn trots op onze kunstenaars, amateurbeoefenaars, kunstverenigingen en onze professionele cultuurinstellingen. Daarom ontwikkelen we ook een cultuurprijs.
Onze culturele infrastructuur (instrumenten, functies en voorzieningen) die we hebben in Oss, biedt volop kansen voor aantrekkelijke culturele activiteiten. Maar de basis van die structuur moet wel op orde blijven. Daarom onderzoeken we of ons financieringsmodel voor de kernorganisaties nog wel het meest optimale model is. We werken aan de fysieke infrastructuur door middel van de voorbereidingen voor vernieuwde huisvesting voor theater De Lievekamp en centrum van de kunsten Muzelinck. Ook dragen we mede zorg voor een levendig Walkwartier met Bibliotheek en Stadsarchief daarin. We zoeken in goed overleg met Museum Jan Cunen naar optimalisatie van de Villa in haar museale taak en functie. In de samenhang met andere beleidsvelden in het sociaal domein werken we aan integratie van cultuur. Bijvoorbeeld als preventieve maatregel waarbij je kunt denken aan cultuur op recept, het programma Kunst & Geluk van Muzelinck en Theater van de Stad. Cultuur is een belangrijke schakel in het welzijn van onze inwoners, net als sport dat is. We gaan daar in het kader van IZA/GALA actief op inzetten en werken daarvoor intern samen. We willen weten hoe inwoners van de gemeente cultuur en dat wat er in Oss aan cultuur is te beleven, ervaren. Een eerste burgerpanel doen we in het laatste kwartaal van 2023. We werken aan de volgende doelstelling(en):
-
Culturele activiteiten zijn aantrekkelijk en voor iedereen toegankelijk om aan deel te nemen of om er van te genieten. We zetten in op gezamenlijke programma’s van het culturele veld voor intensivering van cultuureducatie en cultuurparticipatie
-
Onze culturele infrastructuur is breed, divers en sterk We zetten in op het behoud van een eigentijds voorzieningenniveau
-
Het subsidiebeleid voor de culturele sector is helder en sluit aan op de ambities in de cultuurnota. We zetten in op het afspreken van prestatie indicatoren met onze kernvoorzieningen om ontwikkelingen te kunnen monitoren
66
Wat gaan we hiervoor doen? Activiteit
Wanneer gereed (kwartaal/jaar)?
-
In de loop van 2023 levert de architect het Voorlopig Schetsontwerp voor
Voorlopig ontwerp gereed
Theater De Lievekamp en Centrum van de Kunsten Muzelinck. Op basis van
Q4/2024
dat ontwerp berekenen we de nieuwe bouwkosten en prijzen. De gemeentelijke bijdrage stijgt met € 440.000. Door de stijging van de bouwprijzen nemen de kapitaallasten toe met € 160.000. Door de stijging van de rente nemen de rentelasten toe met € 280.000. Om te komen tot een financieel aanvaardbaar en betaalbaar plan zien we de volgende lijnen om de structurele kosten te beperken: o
Keuzes in het voorlopig ontwerp om de (stijging van de) bouwsom te verlagen.
-
o
Aanvraag van (Europese) subsidie(s).
o
Het gebruik van een langere afschrijvingstermijn dan standaard.
o
Optimalisaties in de businesscase (exploitatie) van De Lievekamp.
De coronacrisis en recent de energiecrisis hebben de kwetsbare financiële basis
Q1/2024
van diverse kernorganisaties in het programma sport-cultuur-ontmoeten blootgelegd, waaronder die van Cultuurpodium Groene Engel. Onder andere door corona, de sterk gestegen prijzen, maar ook door een te lage weerstandsreserve voorziet Groene Engel in 2024 een tekort van € 287.000. We onderzoeken een meer passende subsidiemethodiek voor de Groene Engel. Een raadsvoorstel met een nadere onderbouwing van de structurele subsidiebehoefte leggen we aan uw raad voor in het eerste kwartaal van 2024. Tot die tijd is voor 2023 (€ 323.000) en 2024 (€ 287.000) incidenteel extra subsidie noodzakelijk. -
Ook Muzelinck ondervindt structurele financieringsproblemen. Het lijkt er op
Q1/2024
dat de basisfinanciering te krap is, waardoor Muzelinck incidentele projectgelden moet inzetten om structurele kosten te dekken. In 2024 voorziet Muzelinck een tekort van € 246.000. Ook voor Muzelinck onderzoeken we een meer passende financieringsmethodiek. Een raadsvoorstel met een nadere onderbouwing van de structurele subsidiebehoefte leggen we aan uw raad voor in het eerste kwartaal van 2024. Tot die tijd is voor 2023 (€ 183.000) en 2024 (€ 246.000) incidenteel extra subsidie noodzakelijk. -
Via een motie heeft de gemeenteraad ons gevraagd een cultuurprijs in te
Q4/2023
stellen in de gemeente Oss. Eind van 2023 willen wij hierover aan de hand van een voorstel in gesprek met de raad. In deze begroting doen we een voorstel om hiervoor eens in de drie jaar geld te reserveren. De cultuurprijs willen we voor de eerste keer in 2024 uitreiken. -
Zoals hierboven aangekondigd willen we een onderzoek uitvoeren naar een
Q2/2024
stabielere subsidiemethodiek voor Groene Engel en Muzelinck. Nu staan te vaak kwaliteit en of continuïteit op het spel bij deze organisaties en dat geeft telkens veel onrust. We willen onderzoeken of we een meer stabiele situatie kunnen bereiken door een andere subsidiemethode te gebruiken. Een voorstel voor een structurele oplossing willen we in 2024 voorleggen aan de raad. Tot die tijd is voor 2023 en 2024 incidenteel extra subsidie voor beide organisaties noodzakelijk.
67
Activiteit
Wanneer gereed (kwartaal/jaar)?
-
In verband met de planning van fase 1 nieuwbouw Lievekamp (bouw grote
Q4/2023
zaal) moet de plaats waar nu de bibliotheek en het stadsarchief gevestigd zijn, beschikbaar zijn vanaf september 2024. Omdat het Warenhuis dan nog niet gereed is, zoeken we een tijdelijke oplossing voor de bibliotheek en stadsarchief. Zodra de mogelijkheden hiervan in beeld zijn zullen wij de raad daarover informeren. -
In 2024 loopt de financiering van het Cultuurfonds voor de Amateurkunst af.
Q2/2024
Dat geldt ook voor het fonds professionele makers. Daarom starten we in 2023 met een evaluatie van resultaten en effecten. Aan de hand van de bevindingen hiervan zullen we voor de Kadernota 2025-2028 een voorstel neerleggen over de wijze waarop we beide cultuurfondsen eventueel kunnen voortzetten. -
In de cultuurnota 'Cultuur verbindt O(n)ss' hebben we aangekondigd om de
Q1/2024
culturele infrastructuur nauwlettender te gaan monitoren. Die gaan we in het 4e kwartaal van 2023 uitvoeren. De uitkomsten hiervan presenteren we als 0meting aan de raad. 2.4 Vrijwilligers Wat willen we bereiken? Maatschappelijke verenigingen, stichtingen, coöperaties en andere samenwerkingsverbanden zijn er in allerlei soorten en maten. In al hun verscheidenheid is er een grote gemeenschappelijke factor; het werk wordt gedaan door vrijwilligers die tijd en energie stoppen in 'hun klupje'. Vrijwilligersorganisaties en vrijwilligers zijn belangrijk voor de sociale samenhang in een wijk, buurt of dorp, voor het erbij horen, voor zingeving, voor leefbaarheid, voor gezamenlijkheid, voor omzien naar elkaar. We zien dat het vrijwilligerswerk onder toenemende druk staat als gevolg van allerlei maatschappelijke ontwikkelingen, zoals individualisering, complexere vrijwilligerstaken en drukkere agenda's. We zien dat bij de sportverenigingen, bij de gemeenschapshuizen, bij amateurkunstorganisaties, bij jeugdclubs, eigenlijk overal. Het lijkt steeds moeilijker te worden om vrijwilligers te vinden die voor een langere periode een functie uitvoeren of een taak oppakken. Vanuit de gemeente willen we ons inspannen om de vrijwilligersorganisaties te helpen en ondersteunen, zodat ze deze ontwikkelingen het hoofd kunnen bieden.
Kan er bijvoorbeeld meer en/of op een slimme manier samengewerkt worden, kunnen taken anders georganiseerd worden, kunnen andere vrijwilligers aangeboord worden, kan de gemeente het eenvoudiger maken voor vrijwilligers et cetera? Bestaande programma's als Thuis in de Buurt en Vitale Sportverenigingen hebben al veel van deze elementen in zich. We hebben afgelopen jaar gesprekken gevoerd met alle vrijwilligersorganisaties om te kijken wat zij nodig hebben en hoe we hen verder kunnen ondersteunen/faciliteren. Op basis van die gesprekken schrijven we een nota vrijwilligersbeleid voor de langere termijn en een uitvoeringsagenda voor 2024. Het waarderen van vrijwilligers hebben we in 2023 weer opgepakt en nemen we op in de nota vrijwilligersbeleid en de uitvoeringsagenda. We werken aan de volgende doelstelling(en):
-
Vrijwilligersorganisaties kunnen een beroep doen op ondersteuning vanuit de gemeente, wanneer zij moeite ondervinden in het uitoefenen van hun taken en activiteiten
-
Vrijwilligersorganisaties worden adequaat ondersteund
68
Wat gaan we hiervoor doen? Activiteit
Wanneer gereed (kwartaal/jaar)?
-
Nota Vrijwilligersbeleid: We leggen de raad een voorstel voor om het beleid
Q1/2024
van de gemeente Oss vast te stellen over de ondersteuning en waardering van het vrijwilligerswerk. -
Uitvoeringsagenda vrijwilligersbeleid: Aan de hand van het vast te stellen
Q1/2024
beleidskader Vrijwilligersbeleid maken we een uitvoeringsagenda 2024. Onderdeel van de uitvoeringsagenda is de vrijwilligerswaardering. 3. Programma-informatie 3.1 Duurzaamheid We geven op het gebied van duurzaamheid zelf het goede voorbeeld. Daarom gaan we met de gebruikers van gemeentelijke gebouwen en onze partners de maatschappelijke vastgoed portefeuille verduurzamen. Denk aan de realisatie van het nieuwe Golfbad en de beoogde herbouw van het Zuiderstrandtheater voor Theater De Lievekamp. We volgen daarbij het Klimaatakkoord zoals beschreven in de Nota Verduurzamen Maatschappelijk Vastgoed en streven naar een CO2 arme portefeuille in 2050. De gemeentelijke regeling voor de verduurzaming van buitensportaccommodaties blijft van kracht. Ieder jaar zal in de paragraaf Integraal voorzieningenbeleid verslag worden gedaan van de voortgang van de verduurzaming. We proberen zoveel mogelijk de ‘natuurlijke momenten’ te gebruiken voor het verduurzamen, zoals verbouw, nieuwbouw of groot onderhoud. De global goals die bij dit programma horen zijn: goede gezondheid en welzijn, gendergelijkheid, ongelijkheid verminderen, duurzame steden en gemeenschappen en vrede, veiligheid en gerechtigheid. 3.2 Verbonden partijen Hier geven we weer in hoeverre onze verbonden partijen bijdragen aan de doelstellingen van dit programma.
We noemen hier alleen de gemeenschappelijke regelingen omdat dit wettelijk verplicht is. Andere verbonden partijen laten we hier buiten beschouwing. De verbonden partijen hebben we ook toegelicht in de paragraaf hierover. Brabants Historisch Informatiecentrum (BHIC) Het Brabants Historisch Informatiecentrum (BHIC) voert voor Oss en de andere deelnemende gemeenten en waterschappen wettelijk verplichte taken uit op het gebied van archiefbeheer, ordening, controle en – ontsluiting. Binnen de mogelijkheden werkt het BHIC aan het beleidsdoel ‘meer publiek, meer divers publiek’. Dit sluit aan bij onze doelstelling om cultuur, in dit geval het papieren en digitale erfgoed van de gemeente, gemakkelijk toegankelijk te maken voor belangstellenden. Het BHIC gaat actief aan de slag met het e-depot. Over de verhoging van de kosten per inwoner is overeenstemming. Het BHIC is landelijk een van de koplopers in de digitaal ontsloten historische naslag. Gezondheidsdienst Hart voor Brabant (GGD) De GGD voert taken uit voor ruim 1 miljoen inwoners voor zijn werkgebied. Hij bewaakt, beschermt en bevorderd de gezondheid van alle inwoners, met speciale aandacht voor kwetsbare inwoners en de jeugd. 3.3 Beleidskaders 1.