Jaarrekening 2023 bijlagen def

Maximale omvang

In het integrale beheerplan openbare ruimte wordt om de vier jaar de vervangingsopgave voor de openbare ruimte berekend en aan het bestuur voorgelegd. Onder deze vervangingsopgave wordt de verdere stijging van de vervangingsinvesteringen bedoeld. Deze stijgen omdat delen/objecten van de openbare ruimte aan het eind van de levensduur komen en vervangen behoren te worden. Deze vervangingsopgave wordt in de Programmabegroting (offertes – nieuw beleid) voorgelegd. Deze vervangingsopgave kan aan het bestuur worden voorgelegd mits de werkvoorraad van de IUP projecten niet boven een bedrag van € 6,5 miljoen uit komt. Deze norm is gebaseerd op een bedrag van € 3,5 miljoen voor “onderhanden werken” (groot onderhoudsgelden) en een bedrag van € 3 miljoen restant investeringsgelden (vervangingsgelden). Deze norm is op basis van ervaringsgegevens tot stand gekomen en worden als communicerende vaten beschouwd. Het totaal mag niet boven deze maximale norm uitkomen. Als aan het eind van het jaar een overschrijding heeft plaatsgevonden kan het komende jaar geen vervangingsopgave aan het bestuur worden voorgelegd. Dit om te voorkomen dat de werkvoorraad te hoog oploopt. 2.

Sparen voor groot onderhoudsprojecten in de openbare ruimte

2.1

Definitie

In de begroting is voor elk discipline (wegen, groen, VRI, OV, riolering, parkeren, haven) groot onderhoudsgeld aanwezig. Deze groot onderhoudsgelden worden ingezet voor: a. Regulier groot onderhoud; b. Groot onderhoud samen met vervangingsinvesteringen uitvoeren (IUP-projecten); c. Meerjarig sparen voor groot onderhoudsprojecten. Het regulier groot onderhoudsbudget is een zeer beperkt budget (circa 1 %). De groot onderhoudsgelden worden nagenoeg geheel ingezet voor de onderdelen b en c. Het groot onderhoud wordt gebaseerd op de beheerplannen Wegen, Groen, VRI (VerkeersRegelInstallatie), OV (Openbare Verlichting), riolering, parkeren en haven. De beheerplannen Wegen, Groen, VRI en OV zijn met ingang van het jaar 2021 samengevoegd tot 1 integraal beheerplan openbare ruimte. Het meerjarig sparen voor deze groot onderhoudsprojecten in de openbare ruimte worden onder deze noemer in deze reserve gestort. Deze projecten worden in het IUP expliciet met het

36

spaarbedrag benoemd. Op het moment dat het project wordt uitgevoerd worden deze gelden uit deze reserve gehaald. Bijvoorbeeld: het groot onderhoud aan de N329. Deze kunnen zo’n grote omvang hebben dat er eerst hiervoor jaren gespaard behoort te worden. 2.2

Maximale omvang

Dit deel van de reserve IUP kent geen maximale omvang. Op basis van het vastgestelde IUP kan dit bedrag voor het benoemde groot onderhoudsproject in deze reserve worden opgenomen. 3.

Opvangen projectresultaten

3.1

Definitie

Uitgangspunt is om de tegenvallers van de IUP projecten af te dekken uit de meevallers van de IUP projecten, we hebben dit nog niet begroot. We doen dit op basis van de werkelijke resultaten bij de jaarrekening. We stellen twee keer per jaar een voortgangsrapportage op omtrent de IUP projecten. (programmabegroting en jaarrekening). Hierbij wordt ingegaan op de voortgang van de projecten en de (voorlopige) projectresultaten. De projecten worden binnen deze kaders financieel bijgesteld zodat de projectleiders over het juiste budget kunnen beschikken. Een tekort of overschot op totaalniveau van alle projecten wordt met de reserve IUP verrekend. 3.2

Maximale omvang

De omvang van het opvangen van projectresultaten en het afdekken van kleine functionele verbeteringen mag in deze reserve maximaal € 750.000 bedragen. De tegenvallers bij de IUP projecten worden uit dit deel van de reserve opgevangen. Tevens mogen de kleine functionele verbeteringen in het bestek van het IUP projecten – mits deze financiële middelen aanwezig zijn- uit deze reserve worden betaald. Saldo reserve Het saldo reserve IUP bedraagt € 8.443.502. Onderdeel hiervan is het saldo jaarovergang onderhanden projecten € 6.821.372. Dit bedrag ligt hoger dan de norm van € 6.500.000. Nieuwe vervangingsopgaven zullen worden voorgelegd nadat het saldo weer onder de norm van € 6.500.000 uitkomt. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

8.812

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

116

-484

8.444

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen De reserve IUP start in 2023 met een saldo van € 8.811.898. Een aantal projecten heeft vertraging opgelopen door bezwaar en beroepsprocedures, afhankelijkheid van derde partijen of het ontbreken van het beleidsmatig kader. De technisch en/of functionele noodzaak zijn echter nog aanwezig. Voorbeelden van projecten zijn de Oude Litherweg, Nieuwstraat Ravenstein, Dr. Wiegersmastraat e.o. en Civieltechnische kunstwerken vervangen. Een aantal projecten zullen later worden gestart zoals Berghem Centrum, Fietsverbinding Mondriaanlaan en Fietspad Heihoeksingel. Voorbeelden van projcten die zijn komen te vervallen zijn Vlinderstraat en Amsteleindstraat. Bij de Dr. Wiegersmastraat hebben we een aanbestedingvoordeel.

37

Onttrekkingen Naast de genoemde storting onttrekken we een bedrag van € 400.000 aan de reserve. We hebben hogere kosten doordat we een aantal IUP (Integraal Uitvoeringsprogramma) projecten hebben uitgevoerd zoals de Sint Sebastianusstraat en Vergroenen Stadshart Fase 1. Projecten Kapelstraat, Joannes Zwijsenlaan en Megensebaan zijn in het voorgaande jaar gestart en dit jaar afgerond en betaald uit de reserve. Saldo reserve Het saldo reserve IUP bedraagt € 8.443.502. Onderdeel hiervan is het saldo jaarovergang onderhanden projecten € 6.821.372. Dit bedrag ligt hoger dan de norm van € 6.500.000. Nieuwe vervangingsopgaven zullen worden voorgelegd nadat het saldo weer onder de norm van € 6.500.000 uitkomt. Specificatie Reserve IUP 1. Jaarovergang / onderhanden werk projecten

6.821.372

2. Sparen voor groot onderhoudsprojecten in de openbare ruimte

872.130

3. Opvang projectresultaten en afdekken functionele verbeteringen

750.000

Nieuwe projecten

0 Totaal

8.443.502

Specificatie spaardeel Groot onderhoud projecten Aanpassingen aansluitende Infra van de Noordelijke Randweg

432.130

Prijsstijgingen wereldwijde marktsituatie

440.000 Totaal

872.130

Specificatie functionele zaken beginstand functionele zaken

250.000

Toevoeging / onttrekking projectresultaten

0 Totaal

250.000

Specificatie opvang projectresultaten Beginstand projectresultaten

500.000

Toevoeging / onttrekking projectresultaten

0 Totaal

Specificatie nieuwe projecten

500.000 0

Totaal

Zit er voldoende geld in de reserve?

ja

Moet de reserve aangevuld worden?

nee

0

Kan de reserve verlaagd worden? nee

38

Baggeren Haven (742049) Beleidsdoel/noodzaak reserve In 2020 zijn er onverwachte ondieptes in de haven van Oss, het Burgemeester Delenkanaal, de Oude Maasarm en de Lithse Ham geconstateerd. Daarnaast blijkt de kleilaag op plaatsen geërodeerd en heeft deze nadere inspectie en reparatie nodig. We willen de haven en het kanaal in een staat van onderhoud brengen zodat de havenbedrijven en de beroepsvaart op een economische, ecologische en veilige manier in de haven en het kanaal kan werken. Dit geldt ook voor de watergebieden waarbij het hier niet alleen om werken maar aanvullend ook om recreëren gaat. We gaan aanvullende metingen verrichten om de werkzaamheden en hoeveelheden goed in een bestek/opdracht op te nemen. Op basis hiervan krijgen we inzicht in de kosten. De kosten van deze baggeroperatie zullen we meenemen in de Eerste financiële tussenrapportage van 2022. Op basis van het eerste onderzoek zijn de kosten geraamd tussen € 1,7 en € 3,6 miljoen. In de voorziening van de haven is een bedrag van € 0,75 miljoen aanwezig voor het baggeren waardoor het tekort uit zal komen tussen € 0,95 en € 2,85 miljoen. We vormen hier een reserve voor. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

3.814

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

0

-2.298

1.516

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen We hebben geen bedragen gestort in 2023. Onttrekkingen De uitgaven voor baggeren haven van € 2.298.000 zijn onttrokken aan de reserve Baggeren Haven. Zit er voldoende geld in de reserve?

ja

Moet de reserve aangevuld worden?

nee

Kan de reserve verlaagd worden? nee

39

Egalisatie rioolbeheer (742008) Beleidsdoel/noodzaak reserve Vanuit de boekhoudvoorschriften (BBV) maken we onderscheid in een voorziening en een reserve rioolbeheer. In het tarief mogen spaarbedragen voor toekomstige vervangingsinvesteringen worden meegenomen. Deze worden in de exploitatie als last aan de voorziening rioolbeheer toegevoegd. Daarnaast hebben we een bestemmingsreserve egalisatie rioolbeheer. Afwijkingen ten opzichte van de begroting, zoals efficiency- en aanbestedingsverschillen, kunnen we aan de bestemmingsreserve riolering toevoegen of onttrekken. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

1.017

0

Storting

Onttrekking

0

-2

Saldo 31 december 1.015

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen We hehbben € 77.000 meer gestort in de reserve Rioolbeheer. Dit wordt als volgt verklaard: -

We hebben hogere opbrengsten van € 190.000 door naheffingen rioolheffing oude dienstjaar die door de BSOB alsnog zijn geïncasseerd.

-

We hebben hogere lasten € 77.000 door meer preventief en correctief onderhoud van gemalen en drukriolering en minder aangelegde nieuwe rioolaansluitingen.

-

In de begroting hielden we rekening met een tekort van € 36.000.

Zit er voldoende geld in de reserve?

ja

Moet de reserve aangevuld worden?

nee

Kan de reserve verlaagd worden? nee

40

Afvalstoffenheffing (742015) Beleidsdoel/noodzaak reserve De reserve afvalstoffenheffing is bedoeld om schommelingen in de kosten van afvalinzameling en verwerking op te vangen. Door de reserve daarvoor in te zetten voorkomen we grote schommelingen in de tarieven voor de afvalstoffenheffing. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

2.406

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

0

-342

2.065

Toelichting op het verloopoverzicht Onttrekkingen We hebben een bedrag van € 342.000 onttrokken aan de reserve afvalstoffenheffing. Het exploitatieresultaat was € 627.000 positiever dan verwacht. We hadden rekening gehouden met een onttrekking van € 968.000. Zit er voldoende geld in de reserve?

ja

Moet de reserve aangevuld worden?

nee

Kan de reserve verlaagd worden? nee

41

Groenfonds landelijk gebied (742017) Beleidsdoel/noodzaak reserve Deze reserve zetten we in om onze ambities op het gebied Groen, Blauw en Natuur in brede zin te kunnen uitvoeren en opvolgende periodieke (door het bevoegd bestuursorgaan) vastgestelde uitvoeringsprogramma’s. Daarnaast wordt de reserve ingezet om aan verplichtingen te voldoen welke direct voortvloeien aan gerichte bijdragen vanuit derden. De reserve wordt gevoed vanuit meerdere bronnen: 

Hiervoor in de plaats komt de bijdrage verbetering fysieke kwaliteit leefomgeving. Voor de periode 2022 tot en met 2031 is een aanvulling nodig van € 1,3 miljoen. Deze stortingen komen vanuit de reserve verbetering fysieke kwaliteit leefomgeving. De gemeente kan deze middelen inzetten voor natuurontwikkeling, landschapsverbetering, toeristisch-recreatieve ontwikkelingen, sloop en sanering van ongewenste bebouwing en bedrijvigheid, aanleg van ontsluitingen en (toegangs-)wegen in het landelijk gebied en cultuurhistorische ontwikkelingen.



Ruimtelijke kwaliteitsregelingen. We storten bedragen die we van particulieren ontvangen voor ruimtelijke kwaliteitsverbetering. Deze stortingen kennen in hoofdzaak een viertal grondslagen: a.

De regeling kwaliteitsverbetering landschap. Het betreft niet planmatige ontwikkelingen in het landelijk gebied met een grote impact op de omgeving en het landschap (de zgn “categorie 3 ontwikkelingen”). Hiervoor geldt een bijdrage van minimaal 20% van de bestemmingswinst. Dit kan “in natura” of middels een storting in deze reserve. De stortingen moeten worden ingezet in landschapsprojecten in het landelijk gebied.

b.

De 1% bijdrage bij nieuwe stedelijke ontwikkelingen. Bij stedelijke ontwikkelingen is de basisinspanning voor de landschappelijke tegenprestatie bepaald per m2 op 1% van de uitgifteprijs van de gronden. Dit kan worden gestort in een landschapsfonds, of worden geïnvesteerd in een landschapsplan. Die investering moet buiten het (toekomstig) stedelijk gebied landen. Het groen in de wijk maakt intrinsiek onderdeel van uit van een stedenbouwkundige ontwikkeling, en kan niet worden ingezet voor kwaliteitsverbetering landschap.

c.

Stimuleringsbijdrage vanuit de Ruimte voor Ruimte regeling. Per ontwikkelde Ruimte voor Ruimte woning ontvangen we een stimuleringsbijdrage van de provincie (m.u.v. het grondgebied van de voormalige gemeente Maasdonk). Deze bijdrage moet worden ingezet voor een kwaliteitsimpuls voor het landelijk gebied.

d.

Bijdrage vanuit de regeling Maatwerk Omgevingskwaliteit, anders dan de stimuleringsbijdrage voor RvR. Voor de ontwikkeling van een nieuwe woning op een ruimtelijk aanvaardbare locatie in het landelijk gebied kan in plaats van de aanschaf van een RvR titel gekozen worden voor het leveren van een tegenprestatie in omgevingskwaliteit. Deze zal in de meeste gevallen bestaan uit een fysieke tegenprestatie zoals de sanering van een VAB locatie, maar kan ook bestaan uit een (aanvullende) storting in deze reserve ten behoeve van de realisatie van omgevingskwaliteit zoals de sloop van opstallen, afwaardering van gronden ten behoeve van natuur, ontwikkeling van natuur, behoud van cultuurhistorische waarden. Voor de realisatie van de deze maatregelen geldt een termijn van 5 jaar.



Incidentele stortingen. Deze lichten we ieder jaar toe onder de rubriek stortingen. Incidentele stortingen worden niet geraamd, de werkelijke ontvangsten worden gestort.

Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

1.347

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

481

-28

1.800

42

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen We hebben de volgende bedragen gestort: -

Bijdragen landschappelijke kwaliteitsverbetering vanuit anterieure projecten: € 106.000

-

Bijdragen Ruimte-voor-Ruimte: € 375.000

Onttrekkingen We hebben de volgende bedragen onttrokken: -

Onttrekking Stila (stimulering landschap): € 28.000

Zit er voldoende geld in de reserve?

ja

Moet de reserve aangevuld worden?

nee

Kan de reserve verlaagd worden? nee

43

Klimaatadaptatie (742054) Beleidsdoel/noodzaak reserve Deze reserve is nodig om te kunnen anticiperen op de gevolgen van klimaatverandering. Hoe groot de gevolgen precies zijn, is niet met zekerheid te zeggen. We ondervinden al langere hete periodes en periodes met extreme neerslag en verhoogde afvoeren via de Maas. De gevolgen zijn divers: van schade aan ecosystemen en gezondheidsschade tot directe economische schade. De opgave is om de kwetsbaarheid van onze stad en het buitengebied met de kernen te verminderen. Zowel voor onze inwoners en ondernemers, als voor onze flora en fauna. Deze reserve willen we inzetten om robuuste ecosystemen te bouwen die beter bestand zijn tegen de klimaatverandering. Ook zijn de middelen nodig om directe verlichting te creëren op hittegevoelige plaatsen en plaatsen met veel wateroverlast. We kiezen hierbij voor een werkwijze die het water- en bodemsysteem als leidend principe neemt. Dit betekent in de praktijk dat we kiezen voor het vergroenen van bebouwde gebieden, voor natuurlijke waterbuffers en voor minder verharding. We vullen deze maatregelen aan met technologische oplossingen waar dat nodig is. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

0

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

500

0

500

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen We storten in de jaren 2023, 2024 en 2025 een bedrag van € 500.000 vanuit de programmabegroting 2023. Onttrekkingen We hebben geen bedragen onttrokken in 2023. Zit er voldoende geld in de reserve?

ja

Moet de reserve aangevuld worden?

nee

Kan de reserve verlaagd worden? nee

44

Bodemsanering (742018) Beleidsdoel/noodzaak reserve We gebruiken deze reserve om noodzakelijke en/of wenselijke bodemonderzoeken en saneringen te betalen waar op een andere manier geen geld voor beschikbaar is. Dat doen we op basis van het beheerplan bodemsanering. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

434

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

5

-27

413

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen We hebben een bedrag van € 5.000 gestort in de reserve voor de bommenregeling. Dit bedrag besteden we in 2024.

Onttrekkingen We hebben € 27.000 onttrokken aan de reserve voor diverse bodemsaneringsprojecten. Zit er voldoende geld in de reserve?

ja

Moet de reserve aangevuld worden?

nee

Kan de reserve verlaagd worden? nee

45

Ontwikkeling windpark (742026) Beleidsdoel/noodzaak reserve We gebruiken deze reserve om de voorbereidingskosten voor de ontwikkeling van een windmolenpark bij bedrijventerrein Elzenburg-De Geer te betalen. Als het windpark er inderdaad komt worden de inkomsten uit het park in deze reserve gestort. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

225

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

0

0

225

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen We hebben geen bedragen gestort in 2023. Onttrekkingen We hebben geen bedragen onttrokken in 2023. Zit er voldoende geld in de reserve?

ja

Moet de reserve aangevuld worden?

nee

Kan de reserve verlaagd worden? nee

46

Risicoreserve waardering lening Wachtmeesters (742059) Beleidsdoel/noodzaak reserve We hebben een lening van in totaal € 2,1 miljoen aan de Wachtmeesters BV verstrekt. Daarvan is € 1,4 miljoen een achtergestelde lening. Het terugbetalen van de lening is afhankelijk van een te verwachten uitspraak van de Raad van State en van het realiseren van de toekomstige businesscase in de exploitatie van windmolens. Voor deze onzekerheden hebben we een voorziening en een reserve gevormd. Deze risicoreserve betreft het deel van de lening wat niet besteed is en/of geen verplichtingen voor zijn aangegaan op 31 december 2023. Per 1 januari 2023 was dit: -

Risicoreserve: € 0,8 miljoen

-

Voorziening: € 1,3 miljoen

Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

800

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

0

0

800

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen We hebben geen bedragen gestort in 2023. Onttrekkingen We hebben geen bedragen onttrokken in 2023. Zit er voldoende geld in de reserve?

ja

Moet de reserve aangevuld worden?

nee

Kan de reserve verlaagd worden? nee

47

Investeringsfonds Duurzaamheid (742020) Beleidsdoel/noodzaak reserve Doel van het investeringsfonds is het in brede zin doen van investeringen in- en het financieren van kosten voor de warmte- en energietransitie, en het bevorderen van circulaire economie (grondstoffen). We financieren kosten voor de opgaven die we als gemeente moeten uitvoeren als uitvloeisel van het klimaatakkoord. Het fonds is ook opgericht voor de (nog te starten) financiële businesscases van de windmolens op industrieterrein Elzenburg-de Geer en duurzame polder, en eventuele grootschalige zonnevelden. Vanuit de opbrengsten van die businesscases kunnen nieuwe initiatieven en investeringen in duurzaamheid worden gefinancierd. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

1.526

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

0

-239

1.286

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen We hebben geen bedragen gestort in 2023. Onttrekkingen We hebben de volgende bedragen onttrokken: -

Projectleider energietransitie € 108.000

-

Duurzame polder € 59.752

-

Uitvoeringskosten energie- en warmtetransitie € 71.432

Zit er voldoende geld in de reserve?

ja

Moet de reserve aangevuld worden?

nee

Kan de reserve verlaagd worden? nee

48

Quick wins binnenhavens (742029) Beleidsdoel/noodzaak reserve Deze reserve is bedoeld voor het ontwikkelen van de Osse binnenhaven tot hét multimodale goederenknooppunt van de regio Noordoost-Brabant. In 2012 hebben we van het Ministerie van Infrastructuur en Milieu een bijdrage van € 3,8 miljoen gekregen voor de verdere ontwikkeling van de containeroverslag in onze binnenhaven. Voor de eigen cofinanciering van deze subsidie voor de realisatie van maatregelen aan het goederenspoor ten behoeve van veiligheid en functionaliteit is een bedrag van € 3,8 miljoen nodig. De containerterminal wil uitbreiden. Dit willen we mogelijk maken door gronden aan te kopen en vervolgens in erfpacht uit te geven aan de containerterminal. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar

2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

3.756

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

3.800

0

7.556

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen We hebben de volgende bedragen gestort: -

€ 3,8 miljoen als cofinanciering voor realisatie van maatregelen aan het goederenspoor ten behoeve van veiligheid en functionaliteit. Conform programmabegroting 2024-2027.

Vanaf 2025 betalen we de kapitaallasten voor de investering in de haven uit deze reserve. In 2024 verplaatsen we deze reserve naar de categorie 'reserves ter dekking van de afschrijvingslasten'. Zit er voldoende geld in de reserve?

ja

Moet de reserve aangevuld worden?

nee

Kan de reserve verlaagd worden? nee

49

Economie (742028) Beleidsdoel/noodzaak reserve De reserve economie is bedoeld om projecten en activiteiten te versnellen die bijdragen aan het realiseren van onze economische ambities. Het gaat om projecten die een stimulans zijn voor economische innovatie, kennisontwikkeling, ondernemerschap en nieuwe business initiatieven binnen de gemeente. In de afgelopen jaren hebben we bijvoorbeeld bijdragen verstrekt aan de Kracht van Oss, Pivot Park, BioConnection en Agrifood Capital. We gebruiken de volgende criteria om af te wegen of we geld uit de reserve halen:

-

Het moet gaan om het ondersteunen van projecten of activiteiten die een directe relatie hebben met ondernemers/bedrijven. Zij doen bij voorkeur ook mee aan de projecten.

-

De projecten of activiteiten zijn bedoeld om de samenwerking tussen het bedrijfsleven onderling en/of met het onderwijs en overige maatschappelijke instellingen te bevorderen.

-

Er is bij voorkeur sprake van een multiplier-effect: het project vormt een vliegwiel voor andere projecten of activiteiten.

-

We ondersteunen geen projecten of activiteiten die vooral gericht zijn op infrastructuur, locatieontwikkeling, gebiedsontwikkeling of vastgoedontwikkeling. Daarvoor hebben we andere middelen (bijvoorbeeld de reserve mobiliteit en het grondbedrijf).

De reserve kan ook gebruikt worden om economische haalbaarheid- en/of beleidsonderzoeken te betalen. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

742

0

2023

Storting

Onttrekking

250

-141

Saldo 31 december 852

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen We hebben de volgende bedragen gestort: -

Moleneind € 250.000

Onttrekkingen We hebben de volgende bedragen onttrokken: -

Kracht van Oss € 100.000

-

Marketing Oss Pivot park € 25.000

-

Erfpachtgronden € 15.500

Zit er voldoende geld in de reserve?

ja

Moet de reserve aangevuld worden?

nee

Kan de reserve verlaagd worden? nee

50

Walkwartier en omgeving (742024) Beleidsdoel/noodzaak reserve De financiële middelen in de reserve Walkwartier zijn gereserveerd voor: -

activiteiten in het centrum

-

centrumontsluiting

-

de revitalisering van De Wal en omgeving

-

Warenhuis en fietsenstalling

Activiteiten centrum Voor activiteiten in het centrum resteert een eenmalig bedrag van € 87.664. Deze is door COVID 19 niet aangewend. Centrumontsluiting Visie De visie centrumring geeft de gewenste kwaliteitsverbetering voor dit gebied weer. De visie geeft op hoofdlijnen aan waar de openbare ruimte aan moet voldoen. Het schetst een totaalbeeld van hoe de gebieden binnen het plangebied zich tot elkaar verhouden, welke sfeer deze gebieden zouden moeten uitstralen en op welke manier dat ruimtelijk zou kunnen. Uitgevoerde werkzaamheden In het voorjaar 2019 is de eerste fase opgeleverd. Dit betreft delen van de Raadhuislaan, Molenstraat en Oostwal. In deze fase is ook de rotonde met het kunstzwaard aangelegd. Voor deze fase is een subsidie van de provincie Noord-Brabant ontvangen. Deze inkomstenpost is op de uitgaven in mindering gebracht. In 2020 is de Bram van den Berghstraat opgeleverd en is de dynamische afsluiting (paaltjes uit de grond) in het centrum vernieuwd. Nog uit voeren werkzaamheden 2025-2026 De verwachting is dat de overige deelgebieden van de centrumontsluiting in 2025-2026 aan de beurt komen. Na volledige realisering van de bouw van het Walkwartier. Het gaat hierbij om de gebieden van: -

Deel Oostwal vanaf kruising Bram van Den Berghstraat tot Hooghuisstraat (inclusief kruising)

-

Deel Molenstraat vanaf rotonde tot Carmelietenstraat

-

Haarviltstraat

Revitalisering De Wal en omgeving De kernopgave binnen dit onderdeel is de herontwikkeling van het gebied V&D-De Wal. Deze herontwikkeling draagt bij aan het streven naar een compact stadscentrum en voegt nieuwe functies toe op deze plek. De revitalisering betreft de Molenstraat tot TBL, Walplein, Walstraat, Wal, Carmelietenstraat en het opheffen en omvormen van de parkeerplaats De Wal. Tevens worden de straten Hooghuisstraat en Burgwal hierbij betrokken. Voor deze investeringen is een bedrag geraamd op basis van kengetallen en hergebruik van bestaand materiaal. Naast deze investeringen behoort de boekwaarde van de parkeerplaats de Wal te worden afgeboekt. Ons aandeel voor de kosten waterberging bij het Walkwartier is bij deze post geraamd. De parkeerplaats van de Wal is inmiddels opgeheven. De boekwaarde van deze parkeerplaats is per 31-122020 uit deze reserve afgeboekt. De werkzaamheden worden voorzien in het jaar 2025 en 2026. Na de realisatie van het Walkwartier.

51

Warenhuis en fietsenstalling TBL Uit deze reserve wordt een deel van de afbouw van Warenhuis, externe adviseurs, verhuisbijdrage en de verplaatsing van de fietsenstalling naar de omgeving van het Walkwartier betaald. De projectleider/adviseurskosten voor de TBL ontwikkelingen (verplaatsen fietsstalling) is onderdeel van deze reserve. Tevens is in deze reserve een post onvoorzien van € 500.000 voor de bouw/inrichting van het Warenhuis opgenomen (raadsbesluit 30 januari 2020). Egalisatiereserve De reserve wordt gevoed vanuit de Programmabegroting 2018-2021 en de incidentele vrijval impulsgelden stadscentrum 2019 tot en met 2023. De impulsgelden dekken de exploitatie Warenhuis vanaf 2024 af. Deze middelen zijn nodig om de bovengenoemde activiteiten en investeringen in dit gebied te kunnen uitvoeren. Op het moment dat de projecten/investeringen worden uitgevoerd gaan we geld aan de reserve onttrekken. Middelen die we in een bepaald jaar niet uitgeven storten we terug in de reserve, zodat ze beschikbaar blijven voor de beschreven activiteiten en investeringen. Eventuele aanbestedingsvoordelen van de afzonderlijke projecten blijven in deze reserve aanwezig om tegenvallers van toekomstige aanbestedingen te kunnen afdekken. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

6.798

0

Storting

Onttrekking

1.307

-1.100

Saldo 31 december 7.005

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen We hebben de volgende bedragen gestort: -

€ 600.000 conform het raadsbesluit dd. 30 januari 2020. Dit bedrag is bestemd om het tekort van de grondexploitatie Walkwartier af te dekken en voor de vorming van een post onvoorzien voor de investering van het Warenhuis.

-

€ 707.000 conform programmabegroting 2023-2026. Dit bedrag is bestemd om de prijsstijgingen voor de investeringen in de openbare ruimte het Walkwartier en omgeving op te vangen.

Onttrekkingen We hebben de volgende bedragen onttrokken: -

€ 45.000 bestemd voor de voorbereidingskosten van de aanleg stadssportpark.

-

€ 1.055.000 wordt gestort in de reserve casco bouw Warenhuis. Deze reserve dekt voor een deel de investering van de bouw van het Warenhuis.

Zit er voldoende geld in de reserve?

ja

Moet de reserve aangevuld worden?

nee

Kan de reserve verlaagd worden? nee

52

Investeringsfonds Stadshart Oss (742025) Beleidsdoel/noodzaak reserve Doel investeringsfonds Het investeringsfonds draagt bij aan de realisatie van de koers Stadshart Oss. Het investeringsfonds is hierbij gericht op majeure investeringen in stedelijke (vastgoed) ontwikkeling waarvan parkeren en openbare ruimte & groen onderdeel kunnen zijn. Het betreft investeringen op fysieke plekken die een belangrijke bijdrage leveren aan een toekomstbestendig Stadscentrum, waarin vernieuwen van de vitaliteit, attractiviteit en de economische veerkracht centraal staat. Daarnaast wordt deze reserve gebruikt voor stimuleringsregelingen om de fysieke aantrekkelijkheid en de compactheid van het stadshart te verbeteren. Zo worden de regeling Wonen in het centrum en budget voor vergroening (beide raadsbesluiten van april 2020) gedekt uit deze reserve. Verder willen we middelen beschikbaar stellen voor regelingen die bijdragen aan het compact maken van het stadshart, zoals een regeling die de verplaatsing stimuleert van ondernemers naar de pit (en de schil) van het stadshart. Ook de stimulering van gevelverbeteringen dekken we uit deze reserve. Deze regelingen zijn voor een aantal jaren gefinancierd. Voor de beschikbare middelen voor deze regelingen wordt naar onderstaand financieel meerjarenbeeld verwezen (onttrekkingen).

Het werkgebied voor dit investeringsfonds is primair gericht op de ‘pit en de flexibele schil’. Investeringen in de ‘omgeving van het centrum’ komen (pas) in tweede instantie in aanmerking voor een bijdrage uit het fonds. Niet bedoeld zijn (consumptieve) bestedingen ten behoeve van bijvoorbeeld de samenwerking tussen partijen in het stadscentrum, de organisatie van evenementen, stimulering van ondernemerschap of de profilering van het Stadscentrum. Criteria en procedure De investeringsprojecten worden getoetst aan de hand van de volgende criteria. Aan de verschillende criteria kennen we geen relatieve weging en/of volgorde van voorkeur toe. Ook omdat weging in de tijd kan verschillen, bijvoorbeeld door marktomstandigheden of externe factoren. De criteria zijn: 1. Mate waarin een project bijdraagt aan de vorming van een compacter centrum en aan de versterking van de ‘pit’ of de ‘flexibele schil’; 2. Mate waarin projecten bijdragen aan de ontwikkeling van de prioritaire locaties uit de dynamische meerjarenplanning; 3. Mate waarin een project bijdraagt aan stedelijk transformatie; 4. Mate waarin ook andere partijen financieel bijdragen aan een project; 5. Mate waarin voor projecten ook middelen beschikbaar zijn vanuit andere gemeentelijke budgetten. De bijdrage voor deze projecten worden aan de gemeenteraad voorgelegd. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

3.816

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

845

-54

4.606

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen We hebben de volgende bedragen gestort: -

€ 650.000 voor bijdrage stadssportpark TBL. Dit is beschikbaar gesteld in de Programmabegroting 20222025.

-

€ 194.510 om de prijsstijgingen van de investeringen voor de aanleg van het stadssportpark op te vangen. Dit is beschikbaar gesteld in de Programmabegroting 2023-2026.

53

Onttrekkingen In 2023 is een bedrag van € 54.000 onttrokken om de kosten van het stimuleren wonen in het centrum voor het jaar 2023 te betalen. Zit er voldoende geld in de reserve?

Ja.

Moet de reserve aangevuld worden?

Nee.

Kan de reserve verlaagd worden? nee

54

Heesch-West (742030) Beleidsdoel/noodzaak reserve Deze reserve is bedoeld als extra financiële buffer voor Heesch West. In 2014 is de gemeenschappelijke regeling (GR) Heesch West voor het ontwikkelen van een regionaal bedrijventerrein vastgesteld. Oss neemt voor 30% deel in deze gemeenschappelijke regeling. De grondexploitatieberekening Heesch West is begin 2024 geactualiseerd. De exploitatieberekening sluit met een exploitatietekort van € 43,7 miljoen. De deelnemende gemeenten hebben in 2022 de verliesvoorziening overgedragen aan de GR. Het aandeel van Oss bedroeg € 13,1 miljoen. Dit bedrag is afgeleid van ons deelnemingspercentage van 30% en het gecalculeerde verlies van € 43,7 miljoen. De reserve Heesch West is bedoeld om de risico’s die met deze grondexploitatie samenhangen af te dekken. In de grondexploitatie is een aantal belangrijke (in)schattingselementen opgenomen. De gemeenschappelijke regeling kent een gevoeligheidsanalyse en geen echte risicoanalyse. Iedere gemeente doet dit naar eigen inzicht. Oss heeft vanuit de specifieke uitgangspunten, kennis en omstandigheden een eigen inschatting gemaakt. Op basis van onze risicoanalyse hebben we een risicoreserve van € 1,73 miljoen. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

1.734

0

Storting

Onttrekking

0

0

Saldo 31 december 1.734

Toelichting op het verloopoverzicht Er hebben in 2023 geen financiële mutaties voorgedaan op deze reserve. Het regionale bedrijventerrein Heesch West is nog niet operationeel. Door bezwaren op het vastgestelde bestemmingsplan loopt dit project forse vertraging op. Voor verdere toelichting verwijzen we naar de paragraaf verbonden partijen en de paragraaf weerstandsvermogen/ risicobeheersing. Daar wordt nader ingegaan op de GR Heesch West en risico's. Zit er voldoende geld in de reserve?

ja, is uiteraard afhankelijk van toekomstige ontwikkelingen

Moet de reserve aangevuld worden?

nee

Kan de reserve verlaagd worden? nee

55

Mobiliteit (742010) Beleidsdoel/noodzaak reserve Koersnota Mobiliteit De Koersnota Mobiliteit is 6 juli 2023 vastgesteld. De Koersnota Mobiliteit wordt als een ontwikkelrichting gezien voor onze mobiliteit en infrastructuur. Deze fungeert als vertrekpunt voor de integrale uitwerking binnen individuele projecten en programma's in ons ruimtelijk domein. Wij willen hierbij een leefbare, verkeersveilige en bereikbare gemeente zijn die tevens gestalte geeft aan de verstedelijksopgave van de stad. Om dat te kunnen bereiken willen wij de kwaliteit van verblijven en ontmoeten in de openbare ruimte centraal stellen. Hierin is veel plaats voor fietsers en voetgangers. Fietsverkeer op korte afstand, zoals binnen de stad, willen wij stimuleren. De auto blijft belangrijk voor de bereikbaarheid van de stad. Op plekken waar de leefbaarheid belangrijk is, zoals in de binnenstad en de kloppende harten in wijk en dorp, streven we naar een verkeersluwe inrichting. Om dat mogelijk te maken moet op andere plekken in de stad de doorstroming voor het autoverkeer worden verbeterd. Voor verplaatsingen op langere afstand zetten wij daarnaast in op gedeelde mobiliteit. Naast de trein en hoogwaardig busvervoer (zoals Bus Rapid Transit) blijven kleinschalige mobiliteitsystemen, zoals buurtbus en wijkbus en deelmobiliteit, een belangrijke aanvulling.

Mobiliteitsprogramma In 2024 wordt het mobiliteitsprogramma gepresenteerd. In dit mobiliteitsprogramma geven wij inzicht in de programma’s en projecten en maatregelen waarmee we de komende vier jaar willen beginnen, met een doorkijk naar tien jaar. Prioriteiten en planning van programmaonderdelen wordt onder andere gebaseerd op de voortgang van andere projecten binnen het ruimtelijke domein, zowel van de gemeente Oss als van belangrijke externe partijen Kostenraming mobiliteitsopgave Op basis van de huidige inzichten is heel grof doorgerekend voor welke mobiliteitsopgave we ongeveer komen te staan. Deze heeft een doorkijk naar 2040. We ramen deze mobiliteitsopgave tussen de € 100 en € 125 miljoen. Dit is exclusief de Noordelijke- en Westelijke ontsluitingsweg en plannen spoorzone. Voorleggen mobiliteitsprogramma met uitvoeringsprogramma Op basis van het mobiliteitsprogramma wordt duidelijk voor mobiliteitsopgave we staan en hebben we een deel van deze gelden beschikbaar. Bij een aantal mobiliteitsmaatregelen is een bijdragen van de provincie en Rijk mogelijk. Het overgrote deel van de mobiliteitsopgave zullen we als gemeente zelf behoren te dragen. Het mobiliteitsprogramma met een uitvoeringsprogramma wordt aan u voorgelegd.

Reserve mobiliteit Vooruitlopend op het nieuwe mobiliteitsprogramma is in de Programmabegroting 2023-2027 een aanvang gemaakt om hiervoor gelden beschikbaar te stellen. In totaal is nu € 40 miljoen beschikbaar. Dit is verdeeld in een structureel bedrag van € 470.000 (investeringsbedrag van € 17 miljoen) en incidentele stortingen van in totaal € 23 miljoen. Subsidie mogelijkheden Deze reserve maakt het mogelijk om voor bepaalde mobiliteitsprojecten subsidie aan te vragen. Bij deze subsidie aanvragen wordt om ons co-financieringsaandeel gevraagd. Deze is nu beschikbaar. Relatie met nota kostenverhaal - bovenwijkse voorzieningen Indien een mobiliteitsmaatregel een bovenwijkse karakter heeft wordt deze naar de reserve bovenwijkse voorzieningen overgeheveld. Dit zullen wij te zijner tijd bij het uitvoeringsprogramma mobiliteit in beeld brengen. Alle investeringen die benoemd en gefinancierd worden uit de reserve bovenwijkse voorzieningen vormen namelijk onderdeel van de berekening van bijdrage bovenwijkse voorzieningen (nota kostenverhaal).

56

Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

11.039

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

470

-1.705

9.804

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen We hebben de volgende bedragen gestort: -

€ 470.000. Dit bedrag is beschikbaar gesteld in de programmabegroting 2023-2026 voor investeringsbedrag van € 17 miljoen

Onttrekkingen We hebben de volgende bedragen onttrokken: -

Mobiliteitsopgave € 1.705.000. Dit bedrag hebben we overgeboekt naar reserve bovenwijkse voorzieningen (afdekking Noordelijke Randweg fase 2). Het ontwerp voor de met de financiële dekking voor de Noordelijke Randweg leggen we nog voor aan de raad.

Zit er voldoende geld in de reserve?

Nee, de mobiliteitsopgave is groter. In de Programmabegroting 2023-

2026 is een aanvang gemaakt om te gaan sparen voor deze mobiliteitsopgave. Moet de reserve aangevuld worden?

Ja, dit is echter afhankelijk van de mobiliteitsambities van de

gemeenteraad. Kan de reserve verlaagd worden? nee

57

Parkeren (742009) Beleidsdoel/noodzaak reserve Met deze reserve vangen we schommelingen in de opbrengsten van betaald parkeren op. In het parkeerbeleidsplan gaan we uit van een kostendekkende gesloten exploitatie. Dit betekent dat we er vanuit gaan dat we de kosten van parkeren kunnen betalen uit de parkeeropbrengsten. In de berekeningen gaan we er vanuit dat de volumes gelijk blijven. Hierin schuilt het risico dat de volumes door een forse tariefstijging zullen dalen en dat de verwachte parkeeropbrengsten niet gerealiseerd worden. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

675

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

255

0

930

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen In de begroting was rekening gehouden met een tekort van € 215.000. We hebben een bedrag van € 255.000 gestort in de reserve omdat het exploitatieresultaat € 470.000 gunstiger was door lagere kosten onderhoud, inzameling en storingen omdat we minder parkeerautomaten vervangen. Hiernaast zorgt de scanauto voor meer opbrengsten. Zit er voldoende geld in de reserve?

ja

Moet de reserve aangevuld worden?

nee

Kan de reserve verlaagd worden? nee

58

Openbare verlichting (742012) Beleidsdoel/noodzaak reserve De reserve is bedoeld voor de dekking van de vervangingsinvesteringen van alle lichtmasten en armaturen voor de komende planperiode en voor schilderwerk aan de lichtmasten. Dagelijks onderhoud (inclusief energielasten) betalen we doorgaans uit de structurele begroting. In de periode 2014-2018 geven we een impuls aan het verduurzamen van de openbare ruimte. In deze periode halen we gefaseerd bedragen uit de reserve om lichtmasten te vervangen en armaturen met led-verlichting te plaatsen. Bij het dagelijks onderhoud betaalt de ombouw naar led-verlichting zich terug in een afname van het aantal storingen en energieverbruik. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

111

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

0

-11

100

Toelichting op het verloopoverzicht

Onttrekkingen We hebben een bedrag van € 11.000 onttrokken voor groot onderhoud openbare verlichting. Zit er voldoende geld in de reserve?

ja

Moet de reserve aangevuld worden?

nee

Kan de reserve verlaagd worden? nee

59

Geluid (742016) Beleidsdoel/noodzaak reserve Deze reserve gebruiken we om knelpunten op het terrein van geluidsoverlast op te lossen. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

484

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

0

-28

455

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen We hebben geen bedragen gestort in 2023. Onttrekkingen We hebben de volgende bedragen onttrokken: -

Locatieprofielen € 28.231.

Zit er voldoende geld in de reserve?

ja

Moet de reserve aangevuld worden?

nee

Kan de reserve verlaagd worden? nee

60

Strategische aankopen (742027) Beleidsdoel/noodzaak reserve Doelstelling Om de ambities van gemiddeld 600 woningen op jaarbasis te realiseren en meer bedrijventerreinen voor o.a. MKB beschikbaar te krijgen wordt op een actief grondbeleid ingezet. Bij een actief grondbeleid houdt de gemeente zelf de regie bij de ontwikkeling. De gemeente verwerft zelf de gronden en voert de grondexploitatie uit. De gemeente heeft hierbij meer inspraak in de kwaliteit en het programma van plannen en het bouwtempo. Bij een actief grondbeleid is een actief aankoopbeleid noodzakelijk om de gewenste grondposities in bezit te krijgen. Het gaat om strategische verwervingen voor uitbreidingslocaties. Voor inbreidingslocaties wordt verwezen naar de reserve binnenstedelijke transformaties. Deze reserve biedt financiële ruimte en beperkt het financiële risico om de strategische aankopen voor uitbreidingslocaties in een vroeg stadium te kunnen realiseren. Inzet reserve De reserve wordt hierbij voor twee onderdelen ingezet, te weten: a.

Afdekken overwaarde De commissie BBV (Besluit Begroting en Verantwoording) heeft in de notitie Grondbeleid in begroting en jaarstukken (2019) een aantal waarderingsregels voor grondaankopen en vastgoed voorgeschreven. Bij de aankoop van bepaalde gronden en vastgoed behoort de overwaarde te worden afgeboekt. Dit is het verschil tussen de aankoopwaarde en de marktwaarde van de huidige bestemming. Dit beperkt het financiële risico voor de gemeente.

b.

Afdekken rentekosten voorfinanciering

Bij een actief grondbeleid worden de aankopen door de gemeente voorgefinancierd. Het uitgangspunt is om de rentekosten voor de aankoop van warme gronden af te dekken tot het moment dat deze gronden onderdeel worden van BIE (Bouwgrond In Exploitatie). De ontvangen pachtgelden van deze aankopen worden in mindering op deze rentekosten gebracht. Administratieve verwerking overwaarde Bij potentiële grondexploitaties wordt de afgewaardeerde overwaarde, op grond van fiscale overwegingen, in een (tijdelijke) voorziening bijzondere waardeverminderingen MVA gestort vanuit deze reserve. Als er voor deze gronden een grondexploitatie (BIE) wordt opgesteld dan worden deze gronden tegen de aankoopwaarde ingebracht. De afgewaardeerde overwaarde wordt dan weer naar deze reserve strategische aankopen terug gestort (revolverend fonds). Dit geschiedt alleen als de (bouw)grond in exploitatie (BIE) wordt genomen. Het startpunt van een BIE is een raadsbesluit met de vaststelling van een grondexploitatie. Indien het niet leidt tot een BIE dan zal afboeking plaatsvinden ten laste van de voorziening. Voeding reserve Het op termijn terug storten van de afgewaardeerde overwaarde creëert middelen voor deze reserve (revolverend fonds). De rentekosten van de voorfinanciering wordt uit deze reserve betaald. Dit betekent dat vooral voor dit deel de reserve op termijn aangevuld behoort te worden.

De reserve wordt op basis van de ambities op het gebied wonen en werken geactualiseerd. Een benodigde aanvulling van deze reserve wordt met voorrang uit de eventuele vrijval van ABR verricht. De ABR grondbedrijf wordt gevoed vanuit grondexploitaties en heeft dus een sterk causaal verband met deze reserve.

61

Minimale omvang Het bepalen van de benodigde omvang van deze reserve is complex. In de berekening is rekening gehouden met de ambities op het gebied van wonen en werken voor de periode tot en met 2034. De waarderingsregels en het afdekken van de rentekosten van de voorfinanciering levert voor de aankoop van de gronden en vastgoed voor woningbouw, bedrijventerreinen en ruilgronden andere berekeningen op. Ruilgronden zijn ook opgenomen omdat deze bij de aankoop van gronden en vastgoed een belangrijke meerwaarde kunnen vervullen om een transactie te kunnen realiseren. In totaal is op basis van deze berekeningen een bedrag van circa € 6,1 miljoen benodigd. Dit bedrag is geen hard gegeven en is van veel factoren afhankelijk. Het vormt een richtinggevend bedrag dat dienst doet als werkkapitaal om strategische grondaankopen te kunnen verrichten. In 2021 is € 376.300 onttrokken t.b.v. voorziening afwaarderingen (I)MVA i.v.m. gronden bij Stationskwartier Ravenstein. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

5.707

0

Storting

Onttrekking

0

-21

Saldo 31 december 5.686

Toelichting op het verloopoverzicht In 2023 hebben we € 21.000 onttrokken uit deze reserve. Dit zijn rentekosten met betrekking tot twee grondaankopen. Eén ten behoeve van Stationskwartier Ravenstein en een aankoop 2022 voor Klein Amsteleind Oss. Zit er voldoende geld in de reserve?

Nee

Moet de reserve aangevuld worden?

Ja, de rentekosten van de grondaankopen voor Oss-West worden tot

het moment dat het een grondexploitatie betaald uit deze reserve. Het gaat hierbij om grote aankopen. Dit heeft een grote impact op deze reserve. Kan de reserve verlaagd worden? Nee

62

Binnenstedelijke transformaties (742046) Beleidsdoel/noodzaak reserve Doelstelling Binnenstedelijke transformaties beogen de leefbaarheid wonen-werken te verbeteren en toekomst bestendig te maken. Hierbij wordt o.a. rekening gehouden met woningbouwambities, energietransitie, bereikbaarheid, klimaatadaptatie en bestuurlijke ambities voor specifieke gebiedsontwikkelingen. Bij deze gebiedstransformaties is het uitgangspunt om een sluitende businesscase/grondexploitatie op te stellen. Dit is echter niet altijd mogelijk. De reserve binnenstedelijke transformatie draagt bij om deze binnenstedelijke transformaties mogelijk te maken. De binnenstedelijke transformaties gaan gepaard met hoge investeringskosten en lange doorlooptijden. Een deel van de kosten is op termijn door de ontwikkeling terug te verdienen en een deel is onrendabel. Bij het terug verdienen wordt o.a. naar de mogelijkheden van meer woningbouw, kostenverhaal, samenwerking met private partijen gekeken. Om de onrendabele toppen af te dekken is deze reserve noodzakelijk. Voor het afdekken van deze onrendabele toppen worden ook mogelijkheden onderzocht om bijdragen/fondsen van o.a. provincie, Rijksoverheid en Europa te ontvangen. Bij deze verzoeken is in beginsel een gemeentelijke bijdrage (cofinanciering) nodig om de onrendabele top mee af te dekken.

De gebiedstransformaties kunnen leiden tot een herinrichting van de openbare ruimte. Als deze kosten niet kunnen worden toegerekend aan de grondexploitatie of kostenverhaal dan worden de kosten uit deze reserve betaald. Het is dus wenselijk om aansluiting te houden met de vervangingsopgave van de openbare ruimte van deze gebieden. De openbare ruimte kan dan wellicht voor een deel van de beschikbare vervangingsgelden van deze openbare ruimte worden betaald. Inzet reserve – instemming raad Als een project wordt voorgedragen om een deel van de kosten uit deze reserve te betalen dan behoort er een globaal inzicht te zijn bij de andere projecten die in deze reserve benoemd zijn. Op deze wijze kan geborgd worden dat de middelen uit deze reserve wordt afgewogen met alle projecten die in aanmerking kunnen komen voor een bijdrage uit deze reserve. De afweging geschiedt bij de Programmabegroting of in een afzonderlijk raadsvoorstel. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

10.000

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

0

0

10.000

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen In 2024 en 2025 wordt de reserve per jaar met € 5 miljoen aangevuld vanuit reguliere storingen. Dit conform besluitvorming bij de Programmabegroting 2023-2026. Zit er voldoende geld in de reserve?

nee

Moet de reserve aangevuld worden?

ja en het is essentieel dat we partners (o.a. Rijk en provincie) vinden

die bijdragen aan het realiseren van de doelstellingen op dit gebied Kan de reserve verlaagd worden?

nee

63

Bovenwijkse voorzieningen (742047) Beleidsdoel/noodzaak reserve Doelstelling reserve Met deze reserve sparen we om een aantal grote ruimtelijke ambities op het gebied van mobiliteit te realiseren. Het gaat hierbij om de Noordelijke en Westelijke ontsluitingswegen en een bedrag van € 2 miljoen voor het mobiliteitsplan in voorbereiding. Deze projecten vormen hierbij de onderlegger van de berekening van de bijdrage bovenwijkse voorzieningen. In het jaar 2022 is deze bijdrage voor het eerst berekend op basis van de Nota Kostenverhaal 2022. We voeden deze reserve dus vanuit de bijdrage van de bovenwijkse voorzieningen en aanvullende bijdragen vanuit de vrijval Algemene Bedrijfsreserve Grondbedrijf 2022 en 2023 en een structureel bedrag van € 495.000 vanuit onze beschikbare middelen in onze begroting (€ 250.000 structureel mobiliteitsgeld en € 245.000 vanuit het Parkeerbedrijf voor mobiliteit). De geraamde aanvullende bijdrage 2023 vanuit vrijval (afroming) ABR ad € 3,37 miljoen heeft slechts voor € 2,17 miljoen kunnen plaatsvinden. Dit omdat de ABR anders per 1-1-2024 negatief zou worden. De Nota Kostenverhaal wordt in 2025 geactualiseerd. Dan worden de actuele doorrekeningen en besluiten omtrent deze projecten meegenomen. Tevens worden een aantal mobiliteitsprojecten toegevoegd die op de rol staan voor uitvoering.

Op deze wijze kan de nieuwe bijdrage bovenwijkse voorzieningen worden vastgesteld. De gebieden waar nieuw vastgoed wordt ontwikkeld betalen een bijdrage voor bovenwijkse voorzieningen. Deze projecten betalen op basis van het PPT-criteria (Profijt, Proportionaliteit en Toerekenbaarheid) mee aan de aanleg van bovenwijkse voorzieningen (voorzieningen op het gebied van infrastructuur). Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

3.508

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

5.139

0

8.647

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen Bijdrage vanuit PB 2023 (afroming ABR) In de Programmabegroting 2023 is besloten om een bedrag van € 3,38 miljoen te storten (afroming ABR). De ABR blijkt bij de jaarrekening 2023 van onvoldoende omvang te zijn om deze volledige storting te verrichten. We storten een bedrag van € 2,17 miljoen gestort vanuit afroming ABR. Dit is € 1,2 miljoen lager. De ABR zou anders negatief uitkomen. Een negatieve reserve is vanuit het Besluit begroting en verantwoording (BBV) niet toegestaan. Bijdrage bovenwijkse voorzieningen grondexploitaties gemeente Oss Op basis van verkopen 2023 binnen de grondexploitaties is er € 217.074 gestort (raming was € 409.865) in deze reserve vanuit de ABR. De storting is achtergebleven omdat er minder vierkante meters grond zijn verkocht dan begroot bij het Najaarsbericht 2023 grondbedrijf. Bijdrage bovenwijkse voorzieningen anterieure overeenkomsten De bijdrage van de anterieure overeenkomsten komt voor het jaar 2023 uit op € 21.000. Overheveling vanuit reserve mobiliteit Vanuit de reserve mobiliteit hebben we een bedrag van € 1,7 miljoen overgeheveld voor de aanleg van de Noordelijke Randweg fase 2. 64

Overige stortingen De reserve wordt voor een aantal jaren gevoed vanuit een structureel bedrag in onze begroting van € 495.000 (€ 250.000 mobiliteitsgeld en € 245.000 vanuit het Parkeerbedrijf voor mobiliteit). De aanleg van de Noordelijke Randweg heeft vertraging opgelopen. De financiële ruimte hiervoor in de begroting 2023 blijft voor deze Randweg gereserveerd en is hiervoor in deze reserve gestort (Eerste financiële tussenrapportage 2023). Zit er voldoende geld in de reserve?

nee

Moet de reserve aangevuld worden?

Dit is afhankelijk van de investeringsambities van de gemeenteraad

en de toekomstige opbrengsten van de bovenwijkse voorzieningen Kan de reserve verlaagd worden? nee

65

Verbetering fysieke kwaliteit leefomgeving (742048) Beleidsdoel/noodzaak reserve Doelstelling reserve Op basis van de nota kostenverhaal -die eind 2021 door de gemeenteraad is vastgesteld- betalen projecten waarbij nieuw vastgoed wordt ontwikkeld een bijdrage voor bovenwijkse netwerkvoorziening. Deze projecten betalen allemaal een bijdrage. Dit is een publiekrechtelijk afdwingbare vordering. De onderbouwing hiervoor behoort in een structuurvisie/omgevingsvisie of –programma te worden vastgelegd. Het gaat hierbij om de verbetering van de fysieke kwaliteit leefomgeving op het gebied van landschappelijke waarden, natuur en netwerkvoorzieningen. Netwerkvoorzieningen betreffen investeringen op het gebied van de infrastructuur openbare ruimte waarvan de gehele gemeente profijt heeft. Deze inkomsten worden in deze reserve verantwoord en vervolgens ingezet om de fysieke kwaliteit leefomgeving te verbeteren. Deze bijdrage voor bovenwijkse netwerkvoorzieningen is met ingang van het jaar 2022 ingevoerd. Met deze reserve sparen we om de ambities op het gebied van de verbetering fysieke kwaliteit leefomgeving te kunnen uitvoeren. Dit zijn de ambities op dit gebied van met name de plannen voor de spoorzone, de vergroening van de Noordelijke ontsluitingsweg en Groen, Blauw en Natuur. Het gaat om zeer grote investeringsbedragen.

Naast deze bijdrage voor bovenwijkse netwerkvoorzieningen wordt deze reserve vanaf 2025 structureel aangevuld met bedrag van € 750.000 (besluitvorming Programmabegroting 2022-2025). Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

336

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

271

0

607

Toelichting op het verloopoverzicht Storting Vanuit de grondexploitaties hebben we € 184.275 gestort (raming was € 281.400) op basis van werkelijke verkochte m2 grond in 2023. Verder hebben we ook € 86.402 gestort vanuit kostenverhaal op basis van anterieure overeenkomsten. Zit er voldoende geld in de reserve? Moet de reserve aangevuld worden?

nee dit is afhankelijk van de investeringsambities van de gemeenteraad

en de toekomstige opbrengsten van de bijdrage bovenwijkse netwerkvoorzieningen Kan de reserve verlaagd worden? nee

66

Volkshuisvesting (742021) Beleidsdoel/noodzaak reserve Deze reserve is bedoeld om initiatieven op het gebied van volkshuisvesting te kunnen betalen. We deze reserve voortaan ook om de jaarlijkse beheerkosten van duurzaamheidsleningen te betalen. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

228

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

0

-27

201

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen We hebben geen bedragen gestort in 2023. Onttrekkingen We hebben de volgende bedragen onttrokken: -

Beheerskosten duurzaamheidslening € 25.049

-

Beheerskosten stimuleringslening € 653

-

Beheerskosten verzilverlening € 774

-

Beheerskosten blijverslening €141

Zit er voldoende geld in de reserve?

ja

Moet de reserve aangevuld worden?

nee

Kan de reserve verlaagd worden? nee

67

Omgevingswet (742045) Beleidsdoel/noodzaak reserve We reserveren een bedrag voor de implementatie van de omgevingsvisie/-wet. Dit is nodig voor: -

De voorbereiding op de komst van de Omgevingswet, zodat we goed van start gaan bij inwerkingtreding van de nieuwe wet. Dit betekent onder andere het Omgevingswetproof opstellen van processen, tools en documenten, maar ook het inrichten van ICT/techniek en systemen. Dit zorgt voor tijdelijk extra werk/tijdsinvestering vooraf, hiervoor is extra capaciteit benodigd. Er moeten toepasbare regels worden opgesteld. Vanaf de invoeringsdatum sluiten gemeente verplicht aan bij het landelijke DSO (Digitaal stelsel omgevingswet). Voor de publicatie van plannen en voor het aanvragen van vergunningen en doen van meldingen. Gemeenten moeten zorgdragen dat de eigen informatie via het loket zichtbaar is én actueel blijft. Het is de bedoeling van inwoners zoveel mogelijk zelf via het loket kunnen checken of een vergunning nodig is en welke vereisten daaraan gesteld worden. Dat kan door het invoeren van zogenaamde vragenbomen of toepasbare regels. Naarmate wij ons omgevingsplan ontwikkelen, kunnen we ook meer regels omzetten in toepasbare regels zodat de dienstverlening zo optimaal mogelijk is (natuurlijk blijft persoonlijk contact ook mogelijk).

-

Na inwerkingtreding van de Omgevingswet, gaan we verder met de implementatie van de nieuwe wet: o

We gaan de nieuwe wet toepassen op nieuwe ruimtelijke initiatieven.

o

We gaan de transitie van het Omgevingsplan vormgeven, zodat we aan de wettelijke verplichting voldoen om binnen 8 jaar van een tijdelijk Omgevingsplan een nieuw Omgevingsplan te gaan. Hiervoor gaan we bestemmingsplannen omzetten naar het omgevingsplan en we gaan Rijksregels en lokale (beleids)regels afstemmen op de lokale situatie in Oss en opnemen in het Omgevingsplan.

Ook de implementatie en het werken onder de nieuwe Omgevingswet zorgt voor tijdelijk extra werk/tijdsinvestering, hiervoor is extra capaciteit benodigd. Verwacht wordt dat na een paar jaar de hoeveelheid werk afneemt door opgedane ervaring.

Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

1.716

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

845

-885

1.675

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen We hebben de volgende bedragen gestort: -

Administratief hebben wij de toegekende budgetten op de personeelskostenplaatsen minus de werkelijke uitgaven gestort in de reserve: € 617.000.

-

Voor uitgaven met betrekking tot de omgevingsvisie was € 227.650 gedekt uit de algemene reserve. De uitgaven voor de omgevingswet- en visie onttrekken we uit de reserve omgevingswet. Om uiteindelijk gebruik te maken van één financieringsbron (reserve) hebben we het geraamde gedeelte vanuit de algemene reserve gestort in de reserve omgevingswet: € 227.650.

Onttrekkingen We hebben de volgende bedragen onttrokken: -

Administratief hebben wij de toegekende budgetten op de personeelskostenplaatsen met dekking uit de reserve onttrokken uit de reserve: € 628.000.

-

Besteding m.b.t. implementatie Omgevingswet IBOR Vakbeheer en specialisten: € 97.000

68

-

Besteding op RO omgevingsvisie. Voor projectleiding en het uitvoeren van een Milieu Effectrapportage (MER) hebben we € 160.000 onttrokken.

Zit er voldoende geld in de reserve?

Ja

Moet de reserve aangevuld worden?

Nee

Kan de reserve verlaagd worden? Nee

69

Woonwagens (742039) Beleidsdoel/noodzaak reserve We hebben bij de programmabegroting de reserve 'Brutering Woonwagens' aangepast naar deze reserve: 'Woonwagens'. De reserve brutering woonwagens is gevormd op basis van de Regeling afkoop geldelijke steun woonwagens en standplaatsen. We hebben daarvoor een afkoopsom van het rijk gekregen. Daarmee heeft het rijk de langlopende verplichtingen rondom kapitaallasten en onderhoud van woonwagens afgekocht. We hadden deze afkoopsom in deze reserve gestort. Voorheen hebben we de reserve ingezet om de kapitaallasten en onderhoudskosten van woonwagens en standplaatsen voor een deel af te dekken. Het bedrag is echter niet meer nodig voor de kapitaallasten en onderhoudskosten. Daarom willen we het bedrag reserveren voor woonwagens algemeen. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

501

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

0

0

501

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen We hebben in 2023 geen stortingen gedaan in de reserve: Onttrekkingen We hebben in 2023 geen onttrekkingen gedaan uit de reserve. Zit er voldoende geld in de reserve?

ja

Moet de reserve aangevuld worden?

nee

Kan de reserve verlaagd worden? nee

70

Beheerkosten startersleningen (742022) Beleidsdoel/noodzaak reserve Deze reserve gebruiken we om de beheerkosten van de startersleningen te betalen en de risico’s daarvan af te dekken. Verder storten we de bijdragen van de verkopers in deze reserve. De startersleningen zijn bedoeld om de (koop-)woningmarkt een impuls te geven. Verloopoverzicht 2023 bedragen x € 1.000 Jaar 2023

Saldo

Rente

1 januari

bijschrijven

870

0

Storting

Onttrekking

Saldo 31 december

0

-20

850

Toelichting op het verloopoverzicht Stortingen We hebben geen bedragen gestort in 2023. Onttrekkingen We hebben de volgende bedragen onttrokken: -

Beheerskosten starterslening € 19.821