jaarrekening 2025

De financiële gevolgen brengen we bij de vaststelling van de bestemmingsplannen met bijbehorende exploitatieopzetten in beeld. Ook houden we al bij nieuwe bestemmingsplannen rekening met de uitspraak van de Raad van State over stikstof.

69

De nota grondbeleid is door u vastgesteld. Uitgangspunt voor bouwgrondexploitatie blijft een sluitende exploitatieopzet. Jaarlijks actualiseren we de exploitatieopzetten. Als hieruit blijkt dat een tekort ontstaat, verwerken we het verlies in de jaarrekening. Wij verwachten dat de exploitatie van zowel woningbouw als bedrijventerreinen minimaal kostendekkend is. In de nota grondbeleid gaan we nader in op de exploitaties en de maatregelen die nodig zijn om financiële risico’s te beheersen. Bij de waardering van de gronden houden we rekening met invoering van de vennootschapsbelastingplicht en kiezen we voor de fiscaal meest gunstige optie. Regionaal bedrijvenpark Laarberg In de huidige economische situatie zijn er financiële risico’s verbonden aan de bouwgrondexploitatie van Laarberg. De risico’s en onzekerheden kunnen we moeilijk inschatten. De financiële risico’s hebben we verdisconteerd in het benodigde weerstandsvermogen. Hierbij hebben we rekening gehouden met de lange looptijd van de exploitatie en het te verwachten exploitatieresultaat bij verschillende scenario’s. Planschadevergoeding Bij bestemmingsplannen en omgevingsvergunningen met projectafwijking sluiten we een afwentelingsovereenkomst planschade af. Zo vergoedt de initiatiefnemer eventuele planschadekosten.

Een tegemoetkoming in planschade als gevolg van de toekomstige ontwikkeling van bouwgrond die we als gemeente zelf in ontwikkeling brengen, bekostigen we binnen de exploitatieopzet van het plan. Implementatie Omgevingswet De Omgevingswet is per 1 januari 2024 in werking getreden. Met de invoering van de Omgevingswet krijgt de gemeente meer decentrale ruimte om eigen beleidskeuzes te maken. Deze beleidsvrijheid heeft vooralsnog niet gezorgd voor grotere risico's. De kennisontwikkeling binnen de gemeente en de voorlichting en informatieverstrekking naar partners heeft meer duidelijkheid gebracht en initiatiefnemers lijken de weg in de Omgevingswet gevonden te hebben. Onze laagdrempelige en integrale dienstverlening zorgt voor meer duidelijkheid in een vroeg stadium bij initiatieven. Het digitaal stelsel omgevingswet is weliswaar voor alle betrokken lastig en ingewikkeld maar door het vertalen naar “toepasbare regels” is dit beheersbaar. Het rekenkameronderzoek naar kostendekkendheid van onze leges draagt bij aan de verdere verfijning in de bijdrage van initiatiefnemers aan onze kosten van dienstverlening. Onze capaciteit en middelen zijn in lijn met de gevraagde ontwikkelingen en daadwerkelijk gevraagde dienstverlening. Wet Kwaliteitsborging Bouw Op 1 januari 2024 is de omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging (Wkb) ingevoerd.

Het nieuwe stelsel betekend dat voor bouwwerken in gevolgklasse 1 (woningen en kleine bedrijfspanden) geen vergunning maar een melding moet worden ingediend voor het bouwtechnisch gedeelte. Voor deze meldingen mogen we als gemeente geen leges berekenen. Echter de beoordeling van de meldingen en bij eventuele overtredingen hebben wij als gemeente wel een taak. Vanaf 2024 zijn er nauwelijks bouwmeldingen ingediend en kunnen we op dit moment nog niet inschatten hoeveel capaciteit dit vergt voor de organisatie. Gedurende de komende jaren zal de monitoring blijven plaatsvinden om zo tijdig in te schatten wat voor een gevolgen het nieuwe stelsel betekend voor de capaciteit. Dit wordt vastlegt in het Integraal uitvoeringsprogramma en jaarverslag. Fiscale risico’s Wij hebben geïnventariseerd welke activiteiten belastingplichtig zijn voor de vennootschapsbelasting en de fiscale openingsbalans is opgesteld. De vennootschapsbelasting kan ook een last in de begroting met zich meebrengen, over de fiscale winst moeten we vennootschapsbelasting betalen. De prognose is dat wij verliezen kunnen verrekenen zodat er geen vennootschapsbelasting verschuldigd is. Naar aanleiding van de negatieve uitspraak door de Belastingdienst op het door ons aangetekende bezwaar 2016 d.d.

5 januari 2024 hebben wij op 1 februari 2024 een beroepschrift ingediend inzake de toepassing van het zogenoemde “schoolkostenmodel” op de verbouwing van de scholengemeenschap het Marianum. De eerste zitting heeft begin januari 2026 plaatsgevonden. Er heeft nog geen uitspraak gedaan door de rechtbank.

70

Verzekeringsrisico’s Voor zowel materiële (gebouwen/kunstvoorwerpen e.d.) als immateriële zaken (aansprakelijkheid, fraudeverzekering en bestuurdersaansprakelijkheid e.d.) hebben we met verzekeringspolissen de risico’s afgedekt. Jaarlijks heroverwegen we de verzekeringspolissen. In regionaal verband besteden we de diverse verzekeringen aan. Momenteel is de VNG bezig met het mogelijk oprichten van een Risicobeheerfonds . Het Risicobeheerfonds ontzorgt gemeenten door risico’s te verminderen en de behandeling van schades over te nemen. Een eigen verzekeringsmaatschappij maakt deel uit van het Risicobeheerfonds. Hierdoor kunnen mogelijk forse premiebesparingen worden gerealiseerd en zijn aanbestedingen van verzekeringen niet meer nodig. Gemeente kunnen zelf bepalen of ze willen deelnemen. Doel van het VNG Risicobeheerfonds is het verlagen van de verzekeringspremies en het verhogen van de veiligheid. Dit sluit aan bij de Verenigingsstrategie 2030 om door samenwerking en kennisdeling de bestuurskrachten van gemeenten te versterken. We volgen de ontwikkelingen en zullen ter zijner tijd mogelijk van dit fonds gebruik gaan maken. Vastgoed De financiële risico’s maken we door middel van een jaarlijkse update van het kwaliteitsniveau van de gebouwen en de financiële vertaling daarvan zowel op het niveau van groot onderhoud als op niveau van klachtenonderhoud inzichtelijk.

De omvang van de bestemmingsreserve groot onderhoud gebouwen is op dit moment voldoende. Op dit moment wordt er ook geïnvesteerd in het verduurzamen van het eigen vastgoed om aan de wettelijke vereisten te voldoen. De wettelijke regelgeving is de laatste tijd aan behoorlijke veranderingen onderhevig is. Het is niet bekend of de regelgeving van vandaag, morgen ook nog geldt. Een belangrijk financieel risico betreft de mogelijke waardedaling van het gemeentelijk vastgoed. Het gaat hierbij om vastgoed waarbij de gemeente voornemens is wijzigingen door te voeren zoals een bestemmingsplanwijziging, verkoop of sloop. Jaarlijks kijken we of er sprake is van een wijziging bij een van de gemeentelijke gebouwen. Als sprake is van een waardedaling corrigeren we dat bij de jaarrekening. Het financieel effect hiervan kan van redelijk grote omvang zijn en een fors negatief effect hebben op het rekeningresultaat en daarmee op de vrij besteedbare reserve. Toereikende bestemmingsreserves voor onderhoudsvoorzieningen Op basis van de beschikbare beheerprogramma’s zijn de bestemmingsreserves op niveau. Onvoorziene omstandigheden daargelaten zijn de financiële risico’s voldoende afgedekt.

71

Financiële kengetallen Onderstaande kengetallen maken inzichtelijk(er) over hoeveel (financiële) ruimte onze gemeente beschikt om structurele en incidentele lasten te kunnen afdekken of opvangen. Ze geven zodoende inzicht in de financiële weerbaarheid en wendbaarheid.

Jaarrek. 2024

Jaarrek. 2025

Begrot. 2025

Netto schuldquote

69%

78%

68%

<90%

90-130%

>130%

Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen

57%

65%

57%

<90%

90-130%

>130%

Solvabiliteitsratio

36%

36%

35%

>50%

20-50%

<20%

Grondexploitatie (waarde van de grond t.o.v. geraamde baten)

3%

7,58%

0,1%

<20%

20-35%

>35%

Structurele exploitatieruimte Begroting

5,63%

7,55%

1,58%

Begr. en MJR >0%

Begr. of MJR >0%

Begr. en MJR < 0%

69%

70%

74%

<95%

95-105%

>105%

1349%

688%

292%

>100%

80-100%

<80%

Kengetallen

Gemeentelijke belastingcapaciteit Weerstandsvermogen

Cat. A

Cat. B

Cat. C

72

Paragraaf 2: Verbonden partijen en participaties Verbonden partijen en participaties Verbonden partijen zijn derde rechtspersonen waarmee Oost Gelre een bestuurlijke en financiële band heeft, zoals deelnemingen (vennootschappen), gemeenschappelijke regelingen, stichtingen en verenigingen. Het is niet onze bedoeling te rapporteren over alle partijen waarmee een verbintenis bestaat. We beperken ons tot de partijen waarin wij een bestuurlijk en/of financieel belang hebben. Wat voor ons de verbonden partijen vaak ingewikkeld maakt, is dat we zowel bestuurder als klant zijn. Bovendien zijn er vaak meerdere deelnemers aan de verbonden partij. Wij zijn dan niet de enige bestuurder en niet de enige klant en moeten dus onze bestuurlijke doelen en ‘klantwensen’ afstemmen met die van andere deelnemers. Dit alles maakt de aansturing van verbonden partijen complex. Centraal staat daarom de vraag hoe wij meer grip krijgen op het beleid, de financiën en het product van onze Wet gemeenschappelijke regelingen verbanden (Wgr). De sturing op en verantwoording van verbonden partijen versterken we door: •

De planning- en control-cyclus van gemeenten en WGR-verband beter op elkaar af te stemmen’; het gaat daarbij om afstemmen van de onderlinge informatievoorziening via begroting, tussentijdse rapportages en jaarrekening;

•

De overlegstructuren tussen gemeenten en WGR-verband verder te optimaliseren;

•

Meer invloed uit te oefenen aan de voorkant van het beleidsproces; meedenken over visie, ambities en de vertaling daarvan naar kaders is effectiever dan achteraf uitkomsten toetsen;

•

De begrotingsrichtlijnen tussen deelnemende gemeenten onderling af te stemmen en eenduidig te communiceren naar de verbonden partijen.

Verbonden partijen met bijzondere ontwikkelingen De volgende verbonden partijen kennen ontwikkelingen die belangrijk zijn.

Veiligheidsregio Noord en Oost Nederland (VNOG) De VNOG bestaat uit 22 gemeenten. Het bestuur van de VNOG, het Algemeen Bestuur, bestaat uit de 22 burgemeesters van de gemeenten. De VNOG heeft in 2025 in ieder geval haar wettelijke taken uitgevoerd op basis van de Wet veiligheidsregio's. Daarnaast heeft de VNOG: − Een nieuw regionaal beleidsplan 2025 - 2028 vastgesteld. − De gemeenschappelijke regeling van VNOG bijgewerkt en vastgesteld. - Gewerkt aan een versnelde gebiedsgerichte aanpak natuurbrandbeheersing. − Verdere stappen gezet op het gebied van duurzaamheid en energietransitie. − Eigen personeel door ontwikkelt, zowel repressief als ondersteunend, qua kennis en vaardigheden, opdat VNOG de vragen van de samenleving blijvend kan beantwoorden en duurzame inzetbaarheid, met oog voor vitaliteit voor medewerkers, wordt gerealiseerd, Risico's - Repressieve huisvesting (brandweerkazernes): de brandweerkazernes zijn in eigendom van ons als gemeente. Er zijn definitieve afspraken gemaakt over de demarcatie. Het is niet duidelijk hoe de kosten voor het beheer en onderhoud van de repressieve huisvesting zich gaan ontwikkelen. - De onrust in de wereld houdt aan. Er zijn vele onzekerheden, snelle ontwikkelingen en uitdagingen op allerlei vlakken, zoals klimaat, energie, prijzen, polarisatie en (wereldwijde) instabiliteit.

Niemand kan overzien of voorspellen waar deze ontwikkelingen toe zullen leiden; voorstelbaar is dat deze een effect gaan hebben op de veiligheid. De ontwikkelingen zullen hoe dan ook effect hebben op de uitvoering en kostenontwikkeling van deze en nog komende begrotingen. Het is lastig om de risico’s en gevolgen exact in te schatten, omdat zaken elkaar snel opvolgen.

73

Fijnder Fijnder heeft als doel inwoners die op zoek zijn naar werk en ontwikkelmogelijkheden een sluitende aanpak te bieden. Mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt krijgen begeleiding op weg naar werk, een opleiding of een zinvolle dagbesteding. Uitgaande van de cliëntvraag biedt Fijnder Maatwerk. Fijnder kent drie uitvoeringsprogramma's: a. Programma Werk en Activering Het re-integreren van werkzoekenden met een gemeentelijke uitkering (inclusief nieuw Beschut), maar ook van niet-uitkeringsontvangers en daarnaast het matchen en detacheren van Wsw-medewerkers. Het activeren van cliënten voor wie de stap naar betaald werk vooralsnog niet mogelijk is. Het inzetten van reintegratie-instrumenten om cliënten stappen te laten zetten in hun ontwikkeling; In 2025 is het uitkeringsbestand met 5,8% gedaald (11 personen). Landelijk was er een stijging van het aantal uitkeringsgerechtigden van 0,4%. b. Programma Inkomen Het verlenen van bijstand of leefgeld voor levensonderhoud aan cliënten die niet zelfstandig in hun bestaan kunnen voorzien. De inzet van Fijnder is tevens gericht op het voorkomen dat personen die een uitkering aanvragen deze ten onrechte krijgen (poortwachtersfunctie); c.

Programma Ondersteuning Het bieden van een financieel vangnet voor inwoners die onvoorziene kosten hebben en door buitengewone omstandigheden in financiële problemen dreigen te raken of zijn geraakt of willen participeren in de samenleving. Het gaat om de uitvoering van bijzondere bijstand en onze minimaregeling. Daarnaast is er nog een afgeleid programma dat vanwege de specifieke aard niet onder de hoofdprogramma’s is gebracht: d. Programma Overhead en algemene kosten Hier worden de algemene bedrijfsvoeringskosten, de incidentele baten en lasten en de mutaties in de reserves geraamd. We zagen over 2025 de volgende ontwikkelingen: Participatiewet in Balans Het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid kiest ervoor de herziening van de Participatiewet vorm te geven in het programma Participatiewet in Balans. In het programma komen de ingezette sporen om de Participatiewet te verbeteren samen. Hiermee wordt de beweging gemaakt om te werken vanuit vertrouwen. Fijnder liep in 2025 voorop met deze ontwikkeling door bij de intake het gesprek op basis van vertrouwen aan te gaan en niet op basis van documenten/bewijsstukken. Infrastructuur sociaal ontwikkelbedrijven Er zijn middelen vanuit het Rijk vrijgemaakt om de volgende stappen te zetten richting een duurzame infrastructuur.

Met deze middelen ontwikkelen we de regionale werkplaats van Fijnder tot een werkleerplaats: Di is een plek waar cliënten in een veilige, gestructureerde omgeving werken aan ontwikkeling, met als doel duurzame participatie of werk. De werkleerplaats is: •

Een springplank: voor jongeren, statushouders en cliënten Participatiewet naar werk buiten Fijnder;

•

Een veilige haven: voor wie (tijdelijk) niet mee kan komen in de reguliere arbeidsmarkt;

•

Een ontwikkelplek: gericht op werknemersvaardigheden, zelfredzaamheid, taal, cultuur en vakvaardigheden.

Bestandsontwikkeling In 2025 is het uitkeringsbestand met 5,8% gedaald (11 personen). Landelijk was er een stijging van het aantal uitkeringsgerechtigden van 0,4%. Steeds meer inwoners komen met behulp van loonkostensubsidie aan de slag. Eind 2025 waren dit er 57.

74

Stadsbank Oost Nederland (SON) De Stadsbank Oost Nederland is een samenwerkingsverband van 21 gemeenten in de Achterhoek en Twente. De SON beschikt over kennis en ervaring als financieel schulddienstverlener en verstrekker van sociale kredieten. In samenwerking met de ketenpartners werkt SON aan een oorzaakgerichte oplossing. Met oog voor het geheel en het besef dat schulden nooit alleen komen. SON werkt interdisciplinair en is geografisch ingedeeld in een vijftal gebiedsteams (waaronder Gebiedsteam Achterhoek). Elk gebiedsteam bestaat uit een klantmanager, budgetconsulent, schuldregelaar, allround consulent en een administratief ondersteuner. Doel: de klanten maximaal faciliteren door middel van een integrale aanpak, discipline overstijgend. Ontwikkelingen 2025 Klant voorop! Doorbouwen aan een klant- en resultaatgerichte dienstverlening De vernieuwde strategie strategie van Stadsbank; ‘Samen lossen we schulden op’, wordt steeds meer vertaald naar de verdere omvorming naar een dynamische organisatie. Het profiel van de Stadsbank is een klant- en resultaatgerichte expertise-organisatie in optimale verbinding met en faciliterend naar gemeenten en hun regie op het sociaal domein. Samen met de inzet vanuit het sociaal team wordt daarmee de impact van de dienstverlening van de Stadsbank in het gemeentelijk sociaal domein vergroot.

De vernieuwde strategie is vertaald in een meer klant- en resultaatgerichte dienstverlening (klantreis). Sneller schulden regelen, betere begeleiding De aflosperiode in een schuldregeling natuurlijke personen is verkort naar 18 maanden. Hoe sneller schulden kunnen worden geregeld, hoe eerder rust voor de klant ontstaat. Het verkorten van een schuldregeling levert echter alleen wat op als het lukt om terugkeer in de problematische schulden in de toekomst te voorkomen. Naast de preventie aan de voorkant is ook de nazorg geïntensiveerd. Als gemeente nemen we ook deel aan de Pilot Financiële begeleiding om inwoners meer in hun kracht te zetten. Doorontwikkeling basisdienstverlening De basisdienstverlening is ontwikkeld door het Ministerie van SZW, VNG, Divosa en NVVK om de schuldhulpverlening in Nederland, ten aanzien van het bereik en de kwaliteit en de wijze waarop begeleiding en nazorg wordt vormgegeven, te verbeteren en de verschillen tussen gemeenten te verkleinen. De Stadsbank participeert ook in 2025 een landelijke klankbordgroep om de elementen van de basisdienstverlening uit te werken. In 2025 is ook het aangepaste en toekomstbestendige bekostigingsmodel geïmplementeerd. Een model dat zoals voorheen is gebaseerd op solidariteit, gemeenschappelijkheid en flexibiliteit, maar met meer voorspelbaarheid, minder productdifferentiatie en meer ruimte voor ontwikkeling.

Regio Achterhoek Oost Gelre neemt samen met 7 andere gemeenten deel aan de gemeenschappelijke regeling Regio Achterhoek. Regio Achterhoek heeft hoofdzakelijk tot doel het behartigen van de gemeentelijke belangen op diverse terreinen. De gemeenten werken daarbij nauw samen met ondernemers en maatschappelijke organisaties onder de noemer 8RHK Ambassadeurs. De samenwerking vindt plaats aan Thematafels en in de Achterhoek Board. De gemeenten voeren daarbij hun controlerende en visievormende taak uit via de Achterhoek Raad. Regio Achterhoek zelf voert de regie op de algehele samenwerking en heeft daarbij met name een faciliterende en adviserende rol. Tevens richt Regio Achterhoek zich op het uitvoeren van de regionale lobby, regiomarketing en het verwerven en verstrekken van subsidies. Centraal in de regionale samenwerking staat de Achterhoek Visie. In deze visie staan de ambities van de regio om in 2030 te excelleren als gezonde, schone, leefbare, gekwalificeerde, productieve en bereikbare regio. De visie draagt integraal, beleidsterrein- en gemeentegrensoverstijgend bij aan de beleidsdoelstellingen van Oost Gelre. Het realiseren van de regionale ambities gebeurt voor een belangrijk deel via (interne en externe) projecten waar het samenwerkingsverband een bijdrage aan levert in financiële zin of in een andere vorm.

75

2025 hebben Regio Achterhoek en 8RHK Ambassadeurs zich onder meer beziggehouden met de volgende onderwerpen: - uitvoeren van lobby (waaronder de organisatie van werkbezoeken, Lentefestival, aspergediner en dergelijke) - uitvoeren van profilering (onder andere via de campagne Onverwachte Hoek) - aansturen en uitvoeren van Regio Deal II - opstellen van Regionale wonen-, welzijn- en zorgvisie - opstellen van Gebiedsinvesteringsagenda N18 - opstellen van Regioplan Achterhoek voor het Nationaal Programma Vitale Regio's - opstellen van Toekomstverhaal 2100 (Ruimtelijk Perspectief Achterhoek) - toewerken naar Achterhoek Visie 2050 - uitwerken van inhoudelijke agenda en verbetering regionale governance

NV Rova De afvalinzameling door de ROVA, met het systeem van het omgekeerd inzamelen, levert aanhoudend een goed beeld op ten aanzien van de afvalscheiding als ook de klanttevredenheid. Hoewel de VANGdoelstellingen voor aantal kg restafval per inwoner al vele jaren ruimschoots wordt gehaald en in 2025 dus opnieuw is gehaald, blijft de VANG-doelstelling 2025 met een scheidingspercentage van 75% een aandachtspunt. Op basis van de laatste cijfers is in 2025 de VANG-doelstoelling 2025 gehaald namelijk met een voorlopige score van 82%. De extra inspanning in 2025 met strengere controles met name op PMD en GFT hebben effect gehad. Hoewel het ca. 7% boven de norm ligt, blijven algemene informatievoorzieningen, controles noodzakelijk om de voorsprong te behouden, maar ook ons PMD als grondstof zo zuiver mogelijk aan te leveren om een zo hoog mogelijk vergoeding te ontvangen om daarmee de afvalstoffenheffing voor inwoners te blijven drukken en acceptabel te houden. Naast de afvalinzameling verzorgt de ROVA ook de taken behorend bij de uitvoering Beheer Buitenruimte in de gemeente. Net zoals voorgaande jaren is de samenwerking goed met ROVA en leidt dit tot een goed kwaliteitsbeeld van de openbare ruimte. In 2025 hebben we gezamenlijk met ROVA het ecologische werkprotocol rondom de Wet Natuurbescherming afgerond.

In 2025 is er een verdere invulling gegeven aan de maaipilot voor verbetering van de biodiversiteit door gefaseerd te maaien. De pilot bokashi voor het circulair toepassen van blad en maaisel heeft een vervolg gekregen, waarbij we in 2025 tot de conclusie zijn gekomen dat we bladbokashi goed circulair kunnen toepassen, maar grasbokashi onvoldoende geschikt is voor toepassingsmogelijkheden. Op financieel gebied hadden we in 2025 een behoorlijke kostenstijging, waarbij we gezamenlijk eind 2025 hebben gekeken ook met de lange termijn in gedachten hoe we de kosten acceptabel kunnen houden.

Omgevingsdienst Achterhoek (ODA) De Omgevingsdienst Achterhoek (ODA) werkt sinds 2003 in opdracht van gemeenten en de provincie en heeft als doel het beschermen en verbeteren van de leefomgeving in de Achterhoek met name op milieugebied. De taken die zij uitvoeren behelzen preventie, vergunningverlening, toezicht en handhaving alsmede specialistisch advies op milieutaken zoals bodem, water, geluid, geur etc. Om te voldoen aan de landelijke criteria in het kader van de Interbestuurlijke programma versterking VTH is er een verkenning gestart om te fuseren met de Omgevingsdienst Veluwe. Een doel hierbij is om gemeenten meer inzicht te geven en grip te krijgen op inkomsten en uitgaven van de ODA.

76

Achterhoekse Groene Energie Maatschappij (AGEM) AGEM Gemeentelijke Energie B.V. (AGE BV) AGE BV is leverancier van groene energie voor de gemeentelijke aansluitingen van de Achterhoekse gemeenten. Doelstelling van AGE BV is het energieneutraal maken van het gemeentelijke energieverbruik. Naast inkoop en levering van energie zorgt AGE BV dan ook voor eigen opwekking van duurzame energie. Hiervoor is het Zonnepark Braamt in eigendom waarmee tegen kostprijs, via het zelfleveringsmodel, zonnestroom wordt geleverd voor gemeentelijk gebruik. Coöperatie Energieloket Achterhoek Het Energieloket Achterhoek werkt in opdracht van de Achterhoekse gemeenten. Bij het loket kunnen inwoners terecht voor kennis, onafhankelijk advies en ondersteuning bij het verduurzamen van de woning. Het loket zorgt zo o.a. voor begeleiding bij subsidie- en financieringsmogelijkheden. Om de inwoners zo goed en laagdrempelig mogelijk te kunnen helpen is het loket ook fysiek in de gemeenten aanwezig. Tevens is er in Wehl een fysiek loket welke dagelijks geopend is. Het loket organiseert collectieve acties ten behoeve van het verduurzamen van woningen.

Dimpact Dimpact is de Coöperatieve vereniging van, voor en door gemeenten. Dimpact helpt ons om de digitale dienstverlening verder te ontwikkelen. De leden zijn de eigenaar van de coöperatie en sturen de ontwikkelingen aan. De digitale innovatie van dienstverlening aan inwoners en bedrijven moet versneld worden, en dat kunnen we niet alleen. Samen staan we voor dezelfde uitdagingen en ambities. Daarom ligt samen organiseren voor de hand. Sinds 2006 zijn wij lid van de vereniging Dimpact. Ook is Dimpact de partij die voor ons (40 gemeenten, 3 miljoen inwoners) landelijke ontwikkelingen probeert te vertalen naar een stuk digitale informatievoorziening en bedrijfsvoering. Verder vertegenwoordigt Dimpact ons in overleggen (bijv. VNG en VNG Realisatie), waarin landelijke afspraken gemaakt worden over het realiseren en invoeren van ontwikkelingen. Te denken valt hierbij aan de informatiehuishouding rond de Omgevingswet, invoering zaakgericht werken, informatiebeveiliging. Ook organiseren zij de samenwerkingsprocessen voor collectieve vraagbundeling, collectieve aanbesteding en collectief contractmanagement ten behoeve van doorontwikkeling en beheer van ICT-diensten. Dit resulteert voor de leden in een gezamenlijk verworven portfolio.

Dimpact is inmiddels koploper als het gaat om de transitie van de gemeentelijke informatiearchitectuur naar een informatiestructuur op basis van Common Ground.

Erfgoed Centrum Achterhoek Liemers (ECAL) Het ECAL beheert, maakt archiveren toegankelijk en stelt archieven beschikbaar van de deelnemende overheidslichamen overeenkomstig de Archiefwet. Daarnaast zorgt het ECAL voor het in stand houden en bevorderen van het cultureel erfgoed in het gebied van de Achterhoek en de Liemers in de ruimste zin van het woord. Sinds 2019 gebeurt dit ook voor digitale archiefbescheiden met het e-Depot.

GGD GGD Noord- en Oost-Gelderland is de gezondheidsdienst van 22 gemeenten die de gezondheid van alle inwoners bewaakt, beschermt en bevordert. Alle deelnemende gemeenten aan deze gemeenschappelijke regeling nemen de basisproducten van de GGD af die betrekking hebben op de Publieke gezondheid. Deze taken liggen vast en worden omschreven in de Wet publieke gezondheid (Wpg). Met uitzondering van de gemeente Apeldoorn nemen de overige 21 gemeenten ook de taken af die betrekking hebben op de Jeugdgezondheidszorg (JGZ) 4-18 jaar. De gemeenten bekostigen de basisproducten voor de publieke gezondheidszorg en voor de JGZ op basis van bijdragen per inwoner aan de GGD. Daarnaast biedt de GGD aan diverse partijen op contractbasis andere producten aan. De GGD werkt volgens de bestuursagenda 2023-2027. Deze gaat uit van de volgende vier prioriteiten: •

vergroten van gelijke kansen op gezondheid voor iedereen 77

•

mentale gezondheid

•

gezonde leefstijl

•

gezonde fysieke en sociale leefomgeving

Laarberg In ontwikkeling is een volgende fase van het terrein. Het beschikbare areaal is vrijwel volledig verkocht of in optie gegeven. Een bestemmingsplanprocedure is in voorbereiding. Door de stikstofproblematiek is de bestemmingsplanprocedure voorlopig ”on hold” gezet. Inmiddels is door de raad een beleidskader vastgesteld. Bij nieuwe bedrijfsvestigingen zal op basis van dit kader nu steeds maatwerk geleverd gaan worden om te voorkomen dat bedrijven op slot gaan. Het opstellen van het Regionale Programma Werklocaties (RPW) is afgerond. Inmiddels is de vraag naar kavels nog meer aangetrokken waardoor verdere uitbreiding van De Laarberg nodig is. Voor de nadere uitwerking van de paragraaf verbonden partijen verwijzen wij u naar de bijlage.

78

Overzicht verbonden partijen Het overzicht van de verbonden partijen is opgenomen in het onderdeel 'verbonden partijen' in de financiële jaarrekening 2025. 1. De volgens de Vestigingsplaat Openbaar belang rekenkamer s gedefinieerde verbonden partijen met een bestuurlijk en aanmerkelijk financieel belang.

Bestuurlijke relatie

Collegevertegenwoordigi Aantal ng deelnemers

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

veranderin resultaat g belang Financiële bijdrage

begin eind begin eind dienstjaar dienstjaar dienstjaar dienstjaar dienstjaar Gemeenschappelij ke regelingen Regio Achterhoek

Doetinchem

Regio Achterhoek zet AB-Bestuurslid Burgemeester A. 8 gemeenten zich in voor een Bronsvoort, Plv. duurzaam vitale, Wethouder G.J. Teselink aantrekkelijke en gezonde regio door samen met andere partners (bedrijfsleven en maatschappelijke organisaties) de Achterhoekvisie 2030 en jaarplannen uit te voeren. Met deze agenda wil de regio een antwoord bieden op diverse ontwikkelingen die op de Achterhoek afkomen, zoals demografische krimp, economische uitdagingen en klimaat- en milieuproblematiek. Door krachten te bundelen en slimme verbindingen te leggen kan de Achterhoek vitaal gehouden worden. Via Regio Achterhoek wordt er gewerkt aan een coöperatieve regio die nieuwe, onverwachte oplossingen

7.150.000 6.808.000 15.429.00 12.579.00 geen 0 0

97.000

208.680

79

1. De volgens de Vestigingsplaat Openbaar belang rekenkamer s gedefinieerde verbonden partijen met een bestuurlijk en aanmerkelijk financieel belang.

Bestuurlijke relatie

Collegevertegenwoordigi Aantal ng deelnemers

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

veranderin resultaat g belang Financiële bijdrage

ontwikkelt en toepast. Daarnaast zal invulling gegeven worden aan de Regio Deal Achterhoek die de regio heeft gesloten met het Rijk en waarmee een (extra) impuls gegeven wordt aan de regionale opgaven waar gemeenten voor staan. Veiligheidsregio Noord- en OostGelderland

Apeldoorn

De veiligheidsregio AB-Bestuurslid Burgemeester A. werkt in nauw Bronsvoort, Plv. overleg met Wethouder J. maatschappelijke Hoenderboom partners aan een veilige leefomgeving. Zeven dagen per week, 24 uur per dag ligt de focus op het beheersen van risico's en het bestrijden van incidenten. Voortdurend goed voorbereid zijn in samenspraak met burgers, bedrijven en instellingen in de regio Noord- en Oost-Gelderland

22 gemeenten 22.717.00 25.061.00 30.501.00 49.899.00 geen 0 0 0 0

Omgevingsdienst Achterhoek (ODA)

Hengelo (Gld)

De Omgevingsdienst AB-Bestuurslid AB lid: Wethouder G.J. Achterhoek is voor Teselink overheden in deze regio (en namens deze overheden ook voor bedrijven en burgers) hèt aanspreekpunt voor vraagstukken op het gebied van milieu. De adviseurs bieden

8 gemeenten

613.000

621.000 2.518.000 2.007.000 geen

1.342.00 1.949.000 0

8.000 1.292.000

80

1. De volgens de Vestigingsplaat Openbaar belang rekenkamer s gedefinieerde verbonden partijen met een bestuurlijk en aanmerkelijk financieel belang.

Bestuurlijke relatie

Collegevertegenwoordigi Aantal ng deelnemers

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

308.497

460.292

veranderin resultaat g belang Financiële bijdrage

hoogwaardige kennis en expertise aan op het gebied van vergunningverlening, toezicht, handhaving en milieuadvies. Door de bundeling van kennis, de korte lijnen en het snel en efficiënt werken zijn de geleverde producten steeds van hoog niveau. Het doel van de ODA is om samen met haar opdrachtgevers zich dagelijks in te zetten voor een gezonde, schone en veilige leefomgeving voor de inwoners en bedrijven in haar werkgebied. Plv lid: Wethouder J. Hoenderboom Erfgoed Centrum Doetinchem Achterhoek Liemers (ECAL)

Het Erfgoedcentrum AB Bestuurslid Lid: Wethouder J. Achterhoek Liemers Hoenderboom beheert het archief van de acht Achterhoekse gemeenten Aalten, Berkelland, Bronckhorst, Doetinchem, Montferland, Oost Gelre, Oude IJsselstreek en Winterswijk. Voor deze gemeenten bewaart het Erfgoedcentrum historische informatie en stelt deze beschikbaar. Het beschikbaar stellen

8 gemeenten

525.259

416.847 geen

216.762

178.763

81

1. De volgens de Vestigingsplaat Openbaar belang rekenkamer s gedefinieerde verbonden partijen met een bestuurlijk en aanmerkelijk financieel belang.

Bestuurlijke relatie

Collegevertegenwoordigi Aantal ng deelnemers

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

veranderin resultaat g belang Financiële bijdrage

gebeurt via de website of op de studiezaal. De komende jaren zal het archief naast papieren informatie meer en meer digitale informatie bevatten. Plv lid: Wethouder E. Dusseldorp Fijnder

Groenlo

De dienst is van en DB-Bestuurslid DB lid 1: Wethouder E. voor de gemeenten Dusseldorp (Berkelland, Oost Gelre en Winterswijk); De dienst staat voor maximale zelfstandigheid op het gebied van arbeid, inkomen en participatie; De dienst is klantgericht, resultaatgericht en levert in haar samenwerking met partners maatwerk; De dienst voert de opgedragen taken uit met betrokken, professioneel en kwalitatief goed personeel; De dienst heeft ambitie en wenst een voortrekkersrol te vervullen

3 gemeenten

2.923.000 3.723.000 9.967.000 10.622.00 geen 0

887.000 11.227.60 5

AB-Bestuurslid AB lid 1: Wethouder E. Dusseldorp AB lid 2: Wethouder A. Schutten plv. AB lid: G.J. Teselink

82

1. De volgens de Vestigingsplaat Openbaar belang rekenkamer s gedefinieerde verbonden partijen met een bestuurlijk en aanmerkelijk financieel belang. Stadsbank Oost Nederland

Enschede

Bestuurlijke relatie

Collegevertegenwoordigi Aantal ng deelnemers

De Stadsbank Oost AB-Bestuurslid Lid: Wethouder E. Nederland is een Dusseldorp Gemeenschappelijke Regeling ‘van en voor’ gemeenten. De missie is om financiële weerbaarheid en eigen kracht van huishoudens te versterken. Dit doen door voortdurend te bouwen aan een betrouwbare, transparante en kwalitatief hoogwaardige uitvoeringsorganisati e, die samen met klanten duurzame resultaten boekt en zich daarover altijd maatschappelijk verantwoordt.

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

22 gemeenten

veranderin resultaat g belang Financiële bijdrage

geen

270.000

251.494

22 gemeenten 1.921.000 3.102.000 11.330.00 6.969.000 geen 0

1.184.00 0

681.189

2.235.700 2.185.700 10.582.80 8.953.000 0

Plv lid: Wethouder vA. Schutten GGD Noord- Oost Gelderland

Warnsveld

De GGD is de AB-Bestuurslid AB lid: Wethouder E. gezondheidsdienst Dusseldorp van en voor de gemeenten Aalten, Apeldoorn, Berkelland, Bronckhorst, Brummen, Doetinchem, Elburg, Epe, Ermelo, Hattem, Harderwijk, Heerde, Lochem, Montferland, Nunspeet, Oldebroek, Oost Gelre, Oude IJsselstreek, Putten, Voorst, Winterswijk en Zutphen. Centraal

83

1. De volgens de Vestigingsplaat Openbaar belang rekenkamer s gedefinieerde verbonden partijen met een bestuurlijk en aanmerkelijk financieel belang.

Bestuurlijke relatie

Collegevertegenwoordigi Aantal ng deelnemers

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

veranderin resultaat g belang Financiële bijdrage

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

veranderin resultaat g belang Financiële bijdrage

bij de GGD staat preventie: het voorkomen van ziekten in de regio. Plv lid: Burgemeester A. Bronsvoort Naamloze, Commanditaire en Besloten Vennootschappen en verenigingen

Vestigingsplaat Openbaar belang s

Bestuurlijke relatie

Collegevertegenwoordigi Aantal ng deelnemers

begin eind begin eind dienstjaar dienstjaar dienstjaar dienstjaar dienstjaar Gebiedsondernemin Groenlo g Laarberg CV

Laarberg is het Vennoot regionale bedrijvenpark in het oostelijke deel van de Achterhoek. Door een bundeling van krachten kunnen we de concurrentiepositie van de regio waarborgen, verstevigen en verbeteren. Met ruimte voor ondernemingen tot en met milieucategorie 5

Vert : Wethouder A. Schutten

2 gemeenten

48% aandelen

Gebiedsondernemin Groenlo g Laarberg BV

Laarberg is het regionale bedrijvenpark in het oostelijke deel van de Achterhoek. Door een bundeling van krachten kunnen we de concurrentiepositie van de regio waarborgen, verstevigen en

Lid raad van Vert : Wethouder A. commissarisse Schutten n Aandeelhoude r

2 gemeenten

48% aandelen

84

1. De volgens de Vestigingsplaat Openbaar belang rekenkamer s gedefinieerde verbonden partijen met een bestuurlijk en aanmerkelijk financieel belang.

Bestuurlijke relatie

Collegevertegenwoordigi Aantal ng deelnemers

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

veranderin resultaat g belang Financiële bijdrage

verbeteren. Met ruimte voor ondernemingen tot en met milieucategorie 5 Plv vert: Wethouder J. Hoenderboom Alliander NV

Aandeelhoude Vert: Wethouder A. r Schutten

Niet in kaart gebracht

395.494 aandelen

Niet in kaart gebracht

Ca. 2.500

Plv vert: Wethouder G.J. Teselink Nuval Platform

Lid vereniging Vert: Wethouder A. Schutten Plv vert: Wethouder G.J. Teselink

Vitens NV

Aandeelhoude Vert: Wethouder A. r Schutten

5 provincies

€ 649,5 miljoen

€ 677,7 miljoen

€1446,6 miljoen

€ 1559,7 miljoen

€ 27,2 18.693 miljoen aandelen

Plv vert: Wethouder G.J. 92 gemeenten Teselink NV ROVA

Zwolle

ROVA is een Aandeelhoude Vert: Wethouder G.J. duurzaam r Teselink dienstenbedrijf dat voor de aandeelhoudende gemeenten zorg draagt voor de inzameling van het huishoudelijk afval en het onderhoud van de openbare ruimte. De missie van de ROVA is om zorg te dragen voor een schone en duurzame leefomgeving voor de inwoners van de aandeelhoudende gemeenten. De ROVA is actief voor 23 gemeenten verdeeld in 3 regio's: IJssel-Vecht,

20 gemeenten en 2 regio’s (IJssel-Vecht en Afvalverwerkin g Utrecht)

295 aandelen

85

1. De volgens de Vestigingsplaat Openbaar belang rekenkamer s gedefinieerde verbonden partijen met een bestuurlijk en aanmerkelijk financieel belang.

Bestuurlijke relatie

Collegevertegenwoordigi Aantal ng deelnemers

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

veranderin resultaat g belang Financiële bijdrage

Achterhoek en Eemland. Plv vert: Wethouder A. Schutten AGEM

Doetinchem

Lid vereniging Vert: Wethouder G.J. Teselink

8 gemeenten

38 aandelen

BNG Bank N.V.

Den Haag

Aandeelhoude Vert: Wethouder A. r Schutten

de staat, gemeenten, provincies

51.363 aandelen

coöperatieve Enschede vereniging “Dimpact” u.a.

Gemeenten staan Lid vereniging Vert: Wethouder J. allemaal voor Hoenderboom dezelfde uitdagingen, zoals digitalisering, antwoo rd geven, zaakgericht werken en ketensamenwerking. Elke gemeente heeft daarbij te kampen met onvoldoende middelen, kennis en capaciteit. Samenwerken met elkaar ligt dan voor de hand. Dimpact is een coöperatieve vereniging 100% van, voor en door gemeenten. De Dimpact-gemeenten hebben de handen ineen geslagen om vraagstukken rondom dienstverlening en bedrijfsvoering gezamenlijk op te pakken.

Thans 31 gemeenten lid

Plv vert: Wethouder A. Schutten Leisurelands B.V

Doetinchem

Lid vereniging Vert: Wethouder G.J. Teselink

8 gemeenten

1.049 aandelen

86

Paragraaf 3: Bedrijfsvoering Inleiding Met onze visie ‘We doen het samen, met hart voor Oost Gelre’ zetten we de komende jaren verdere stappen in de doorontwikkeling van onze organisatie en optimalisatie van onze bedrijfsvoering. We zijn wendbaar en leren continu. We stimuleren en leiden onze medewerkers op om hun werk professioneel en dienstverlenend te verrichten waarbij onze kernwaarden ‘verbindend, nabij en vindingrijk’ leidend zijn. Op deze wijze weten we de samenleving, partners en collega’s te vinden. Via drie pijlers richt onze focus zich de komende jaren op de volgende thema's: • Buiten met binnen verbinden; • Bestuurlijk en ambtelijk samenspel; • Groei en ontwikkeling. Met bedrijfsvoering bedoelen we de manier waarop processen in onze organisatie zijn georganiseerd en worden aangestuurd en de wijze waarop de verschillende bedrijfsmiddelen worden ingezet. De kwaliteit van de bedrijfsvoering bepaalt in belangrijke mate of we de doelstellingen, benoemd in de programma’s van de voorliggende begroting, succesvol kunnen realiseren. De paragraaf Bedrijfsvoering heeft een expliciete relatie met programma 4 Dienstverlening. De scheiding die we hier trekken is dat het programma zich inhoudelijk richt op de relatie tussen de burger en de gemeente. Deze paragraaf richt zich vooral op de reguliere operationele kaders en doelstellingen met betrekking tot onze bedrijfsvoering.

De eisen die burger- en overheidsparticipatie stellen aan onze bedrijfsvoering worden ook belicht. De operationele kaders hebben betrekking op het beleid ten aanzien van communicatie, personeel, integriteit, informatisering en automatisering en planning & control. In deze paragraaf gaan we in op de ontwikkelingen die aan de orde zijn binnen onze bedrijfsvoering.

Communicatie in het hart van beleid Verbinding met de samenleving In het afgelopen jaar hebben we veel onderwerpen opgepakt, zowel in het fysieke als sociale domein. Daarbij hebben we steeds duidelijk uitgelegd wat wel en niet kan. Onze kernwaarden 'Verbindend, Nabij en Vindingrijk' stonden centraal in onze communicatie. Zo bouwen we samen aan een sterke brug tussen inwoners en de gemeentelijke organisatie. Alle kanalen benut We hebben volop ingezet op communicatie via verschillende kanalen. Offline én online. Denk aan de gemeentepagina’s in de huis-aan-huisbladen, onze website, sociale media en video’s. Ook organiseerden we bijeenkomsten om te informeren, meningen te peilen en inwoners te betrekken. Daarnaast speelt persoonlijke communicatie een grote rol: medewerkers, het college en de gemeenteraad hebben veel contact gehad met inwoners en ondernemers. Participatie: samen meedoen Participatie blijft een belangrijk thema. Bij veel projecten hebben we inwoners actief betrokken. Denk aan woningbouwplannen, maar ook bij thema’s zoals de tijdelijke huisvesting van nareizigers of de opvang van Oekraïners. Door ideeën en suggesties mee te nemen, zijn plannen beter geworden. Bovendien zorgt participatie voor verbinding: mensen komen met elkaar in gesprek over onderwerpen die hen raken. Dat maakt het proces wederkerig.

Er is ook gewerkt aan een leidraad participatie voor de organisatie. Deze leidraad zal verder door ontwikkeld worden met participatiebeleid en een participatieverordening. Daar is in 2025 een start mee gemaakt.

87

Algemeen belang voorop We blijven aandacht vragen voor het feit dat participatie niet hetzelfde is als draagvlak. Het blijft soms lastig om iedereen tevreden te stellen. Ons doel is om het algemeen belang goed uit te leggen en belanghebbenden te betrekken bij de uitvoering. Zo komen ontwikkelingen op de best mogelijke manier tot stand.

Personeelsbeleid Doorontwikkeling 'Hart voor Oost Gelre' In voorgaande jaarrekeningen hebben we aandacht besteed aan het doorontwikkelingstraject ‘Hart voor Oost Gelre’. Ook in 2025 hebben we een vervolg gegeven aan de doorontwikkeling van onze organisatie. Uit de in 2023 uitgevoerde evaluatie kwam naar voren dat de structuur van de afdeling Dienstverlening & Bedrijfsvoering (DV&BV) in grote lijnen goed staat, maar nog enige verfijning nodig had. In 2025 zijn we hiermee aan de slag gegaan. Door een structuurwijziging die de overgang van iets minder dan 20 medewerkers naar een ander team of andere afdeling inhoudt, sluit de afdelingsstructuur meer aan bij de organisatievisie en kunnen we toekomstige opgaven beter beleggen. Het afgelopen jaar heeft de vorming van de structuurwijziging plaatsgevonden, per 1 januari 2026 gaat het formeel in. In 2025 hebben de leidinggevenden een gezamenlijk leiderschapsontwikkeltraject gevolgd. Door dit traject heeft leiderschap in onze organisatie (zowel de visie op als persoonlijk leiderschap) weer een verdere ontwikkeling doorgemaakt. Zo is er gewerkt aan het samenspel tussen MT en teamleiders, en hebben we belangrijke thema’s zoals weerbare samenleving en wonen met elkaar integraal verkend en bijbehorende acties weggezet in tijd. Arbeidsmarkt De krapte op de arbeidsmarkt was er ook dit jaar.

We hebben iets meer dan 30 vacatures (vast/tijdelijk) gepubliceerd. Ondanks de krapte konden we, een uitzondering daargelaten, invullen. Een mooi resultaat waaruit blijkt dat we een positief imago hebben in de Achterhoek. We blijven dingen doen om dit image te houden, kleine en grote acties. Zo hebben we het afgelopen jaar de verbreding van de vergoedingsregeling woon-/werkverkeer opgepakt om aantrekkelijk te blijven op de arbeidsmarkt. Ook in 2025 werden SW medewerkers gedetacheerd vanuit Fijnder naar onze organisatie. Op deze wijze droegen we bij aan de maatschappelijke verantwoordelijkheid om mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt deel te laten nemen aan de arbeidsmarkt. Fijnder bedient naast SW medewerkers ook andere doelgroepen met een (mogelijke) afstand tot de arbeidsmarkt. Bij mogelijk passende vacatures zoeken we dan ook contact met hen. We vulden onze maatschappelijk verantwoordelijkheid ook in door afgesloten overeenkomsten met gecontracteerde partijen als het gaat om inzet flexwerkers, door in deze overeenkomst de voorwaarde Social Return op te nemen. Formatie (fte) De structurele formatie bedraagt 216 fte (peildatum 1 december 2025 -totaal structurele formatie inclusief structurele vacatureruimte). De cijfers in-/door- en uitstroom in 2025 zijn: Instroom: 33 medewerkers (= instroom via tijdelijke of vaste arbeidsovereenkomst).

Interne doorstroom: 10 medewerkers. Uitstroom: 19 medewerkers (= uitstroom via een tijdelijke of vaste arbeidsovereenkomst) waarvan 12 op eigen verzoek, 2 einde arbeidsovereenkomst, 2 wederzijds goedvinden, 3 eigen verzoek/RVU). Daarnaast werden in 2025 flexwerkers geworven, personen die via een payroll-/uitzend/detacheringsconstructie of als ZZP’er tijdelijk aan ons verbonden zijn. Redenen voor een focus op een tijdelijke, flexibele schil zijn met name specialistische kennis en de hoeveelheid projecten en aanvragen die spelen en werkdruk. Tot slot is ook dit jaar binnen onze organisatie extra tijdelijke inzet nodig geweest ten behoeve van de opvang van Oekraïners en nieuwkomers. We hebben in 2025 8 stagiaires/afstudeerders begeleidt. Daarnaast verrichten 3 SW-medewerkers, via detachering vanuit Fijnder, werkzaamheden bij ons. 88

Ontwikkeling salariskosten De salariskosten zijn gestegen van € 14,3 miljoen in 2023, naar € 16.2 miljoen in 2024 en € 17,3 miljoen in 2025. De stijging zit grotendeels in de cao-verhogingen. Ziekteverzuim Het ziekteverzuim in onze organisatie over 2025 (t/m 17 december 2025) bedraagt 4,41%. Binnen onze organisatie is dit -in vergelijk met 2024- een lichte daling, vorig jaar was het namelijk 4,96%. Het percentage van 2025, 4,41%, is lager dan het landelijke gemiddelde van 2024, 6,7% (landelijk gemiddelde van 2025 is nog niet beschikbaar). We hebben blijvend aandacht voor ziekteverzuim en het voorkomen daarvan. Werkdruk en het bespreken hiervan is onder andere om deze reden een actueel thema binnen onze organisatie. Aantrekkelijk werkgeverschap In 2025 besteedden we aandacht aan het (verder) ontwikkelen van aantrekkelijk werkgeverschap. We kijken terug op de volgende resultaten: Vergoedingsregeling woon-/werkverkeer Per 1 januari 2024 voerden we een vergoedingsregeling woon-/werkverkeer in. Het is een passende arbeidsvoorwaarde die bijdraagt aan aantrekkelijk werkgeverschap. In 2025 onderzochten we, in samenwerking met het Lokaal Overleg en de OR, een verbreding van de regeling. Dit is gelukt, we zijn het afgelopen jaar een vergoedingsregeling overeengekomen voor onbepaalde tijd die is verbreed met een aangepaste fietsregeling.

Op deze wijze werkten we aan aantrekkelijk werkgeverschap én duurzaamheid. Actualiseren functiehuis Dit jaar hebben we volop gewerkt aan de actualisatie van ons functiehuis. Het project bevindt zich nu in de laatste fase. Door aan te sluiten bij de HR21 methodiek (voorkeurssysteem op basis van de Cao gemeenten) hebben we een transparant en actueel functiehuis wat weer bijdraagt aan een toekomstbestendige organisatie. De Raad is via een memo geïnformeerd over deze actualisatie en de (financiële) gevolgen.

Integriteit en ondermijning Bestuurlijke en ambtelijke integriteit Om als gemeente een betrouwbare en integere partner te zijn, besteden we aan dit onderwerp blijvend aandacht. We willen dat zowel bestuurders als ambtenaren integriteitskwesties herkennen en ernaar handelen. Daarom bevorderen we een sfeer waarin we hier open over spreken. Dat geldt voor raadsleden, collegeleden en de ambtelijke organisatie. Het is van belang dat ambtenaren, wethouders en raadsleden alert zijn op mogelijke onverenigbaarheid van nevenfuncties en handelingen die ze verrichten. We werken transparant doordat ambtenaren hun nevenfuncties melden bij hun leidinggevende. Vanuit het oogpunt van bestuurlijke transparantie publiceren we de nevenfuncties van de politieke ambtsdragers op onze website . Ook de declaraties van bestuurders zijn opvraagbaar en op de gemeentelijke website in te zien. Gedragscodes Er zijn naast het wettelijk kader (Gemeentewet) ook gemeentelijke gedragscodes van toepassing. Eén code voor de integriteit van collegeleden / raadsleden (door de gemeenteraad op 22/11/2022 opnieuw vastgesteld) en één voor medewerkers. Zij vormen een beoordelingskader en leidraad bij twijfel, vragen en discussies. We beschikken over een integriteitscoördinator die adviseert over integriteitskwesties. Daarnaast zijn er vertrouwenspersonen (extern en intern) aan wie meldingen kunnen worden gedaan.

Dat gebeurt op basis van de Gedragscode voor medewerkers of in het kader van de zogenaamde klokkenluidersregeling. Dit geldt ook voor integriteitskwesties. Ambtseed – belofte / Verklaring Omtrent Gedrag / bijeenkomsten-trainingen Onze nieuwe medewerkers leggen een ambtseed of –belofte af. Dit geldt op vergelijkbare wijze voor tijdelijke krachten (uitzendkrachten, gedetacheerden, payrollers etc.). Zij hebben een schriftelijke verklaring afgelegd die vergelijkbaar is met de ambtseed. Verder vragen we voor elke medewerker die nieuw in dienst komt een Verklaring Omtrent Gedrag aan. In 2022 is er, na vaststelling van de nieuwe gedragsregels, voor de college- en raadsleden een bijeenkomst/training rondom integriteit/ongewenst gedrag georganiseerd. 89

We hebben als gemeente het RIEC (het Regionaal Informatie en Expertise Centrum) convenant ondertekend. Dat geeft ons met betrekking tot de aanpak van ondermijning de mogelijkheid om informatie uit te wisselen met belangrijke partners zoals de politie, het Openbaar Ministerie en de Belastingdienst. Specifiek met betrekking tot het onderwerp ondermijning werken we samen met het RIEC aan bewustwording rond dit onderwerp waarbij ook de Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (Bibob) aandacht krijgt. Samen met het RIEC is er onder andere een ondermijningsbeeld, analyse van het buitengebied en de bedrijventerreinen gemaakt. Dit vormt onder andere de basis voor de effectieve inzet van preventie en interventiecapaciteit en het fundament onder (nieuw) beleid. De uitkomsten van de analyses zijn grotendeels opgepakt en veel adviezen zijn werkzaamheden die continu doorlopen. Voorbeelden hiervan zijn: het keurmerk veilig buitengebied, integrale controles op bedrijventerreinen en in het buitengebied en bewustwordingsacties voor het signaleren van ondermijnende activiteiten. Tot slot werken we in de aanpak van ondermijning samen met de andere Achterhoekse gemeenten. Er is een opgaveregisseur ondermijning Achterhoek. De burgemeester van Oost Gelre is bestuurlijk opdrachtgever en de gemeentesecretaris van Oost Gelre ambtelijk opdrachtgever.

Deze samenwerking zorgt voor uniform beleid, gezamenlijke integrale acties en zorgt ervoor dat we als Achterhoek ons weerbaar maken tegen ondermijning.

Informatiemanagement Afdeling Informatiemanagement Informatiemanagement is de verbindende schakel tussen organisatie, inwoners, technologie en informatie. Wij realiseren een betrouwbare, veilige en toekomstgerichte informatievoorziening die de maatschappelijke opgaven van Oost Gelre ondersteunt. Beleid en Privacy Informatiebeleid vormt het fundament waarop de organisatie haar gegevensbeheerstrategieën bouwt. Het omvat richtlijnen, procedures en standaarden voor het verzamelen, opslaan, verwerken en delen van informatie. Hierbij wordt ook aandacht besteed aan privacywetgeving en ethische normen om de vertrouwelijkheid, integriteit en beschikbaarheid van gegevens te waarborgen. De afdeling Informatiemanagement fungeert als de bewaker van deze beleidskaders en zorgt voor hun implementatie in de hele organisatie. Tevens verzorgen we alle wettelijke audits op dit gebied. Speerpunten: • Ensia/Bio/Nis2 • Doorontwikkeling security governance en bewustwording. Applicatiebeheer Moderne organisaties vertrouwen op een scala aan softwareapplicaties om hun bedrijfsprocessen te ondersteunen. Het beheer van deze applicaties, inclusief installatie, configuratie, onderhoud en optimalisatie, valt onder de verantwoordelijkheid van het applicatiebeheerteam.

Dit team zorgt ervoor dat de applicaties naadloos integreren met de organisatorische behoeften en bijdragen aan de efficiëntie en productiviteit van de gebruikers. Speerpunten: •

Ontwikkelen, implementeren van nieuwe functionaliteiten

•

Vervanging Esuite voor nieuwe oplossing gebaseerd op Common Ground in Dimpact verband

•

Verantwoord datagedreven werken

Geo-informatie Voor organisaties die afhankelijk zijn van geografische gegevens, speelt Geo-informatie een essentiële rol. Het omvat het beheer van geografische data, zoals kaarten, locatiegegevens en geospatiale analyses. Het Geo-informatieteam binnen Informatiemanagement richt zich op het verzamelen, organiseren en analyseren van deze gegevens om waardevolle inzichten te bieden voor besluitvorming en planning.

90

Speerpunten: • Vervaardigen actueel digitaal kaartmateriaal • Gis-analyses en presentaties analyses • Gegevens ontsluiten in ArcGIS Online DIV (Documentaire Informatievoorziening) Een gestroomlijnde documentaire informatievoorziening is van vitaal belang voor een georganiseerde en efficiënte werkomgeving. Het DIV-team binnen Informatiemanagement beheert de levenscyclus van documenten, van creatie tot archivering of vernietiging. Dit omvat het opstellen van classificatieschema's, het beheren van documentatieprocessen en het waarborgen van naleving van wettelijke vereisten met betrekking tot archivering en recordkeeping. Speerpunten: • Digitale ontsluiting binnengekomen stukken • Archivering • Overdracht archieven naar Ecal. Systeem- en Netwerkbeheer De IT-infrastructuur vormt het fundament van de digitale operaties van een organisatie. Het systeem- en netwerkbeheerteam binnen Informatiemanagement is belast met het beheren, onderhouden en beveiligen van deze infrastructuur. Dit omvat servers, netwerken, databases en andere IT-middelen, evenals het implementeren van beveiligingsmaatregelen om de organisatie te beschermen tegen cyberdreigingen en gegevenslekken. Speerpunten: • • •

Vervanging Systemen Systeem- Netwerkbeheer Continue beveiligingsmaatregelen aanscherpen om Cyberdreigingen en gegevenslekken te voorkomen. In samenhang vormen deze aspecten van informatiemanagement een geïntegreerde benadering om de waarde en impact van informatie binnen een organisatie te maximaliseren. Door strategische planning, effectieve implementatie en voortdurende monitoring draagt de afdeling Informatiemanagement bij aan het succes en de veerkracht van de organisatie in een steeds digitalere wereld.

Financiën, planning & control De financiële en planning en control functie voorziet het gemeentebestuur en de ambtelijke organisatie van actuele, volledige en relevante informatie ter ondersteuning van de gemeentelijke beleidsontwikkeling en – uitvoering. Planning en control (P&C), of sturing en beheersing, gaat over de instrumenten waarmee we onze kaders en doelstellingen vastleggen waarmee we monitoren wat daarvan terecht is gekomen en vervolgens hierover verantwoording afleggen. Wat willen we bereiken, wat gaan we daarvoor doen en wat gaat het kosten? Op welke punten kan en hoe moet er worden bijgestuurd? Hebben we bereikt wat we voor ogen hadden? Dit zijn de vragen die onder ‘planning en control’ vallen en waarop achtereenvolgens de begroting, de bestuursrapportage, slotwijziging en de jaarrekening antwoord geven. De P&C-cyclus biedt een instrumentarium dat college, raad en ambtelijke organisatie helpt om succesvol te kunnen opereren. Begrotingsapp Publicaties van de kadernota, programmabegroting, bestuursrapportage, slotwijziging en de jaarstukken vindt plaats via de begrotingsapp van Pepperflow. We streven naar een meer compacte programmabegroting en verantwoording die de raad beter in staat stelt haar kaderstellende en controlerende rol uit te oefenen.

De beoogde maatschappelijke effecten en doelstellingen worden zo SMART mogelijk beschreven en output en outcome (indicatoren) worden waar mogelijk en zinvol aan het P&C instrumentarium toegevoegd. De doorontwikkeling van het P&C instrumentarium is een continue proces welke in nauwe samenwerking met de gemeenteraad wordt vormgegeven.

91

Beleidsindicatoren Vanaf 2017 zijn gemeenten verplicht om de effecten van beleid toe te lichten op basis van een vaste set beleidsindicatoren. Daarmee wordt het mogelijk om gemeenten onderling beter en makkelijker met elkaar te vergelijken (benchmarken). De voorgeschreven indicatoren zijn opgenomen in dit jaarverslag. Via de website www.waarstaatjegemeente.nl is het mogelijk onze gemeente te vergelijk met bijvoorbeeld een buurgemeente of alle gemeente in Gelderland. De informatiewaarde van deze beleidsindicatoren zullen wij verder versterken door in de begroting, tussentijdse rapportage en de jaarrekening historische waarden op te nemen. Zo wordt het bijvoorbeeld mogelijk om (trendmatige) ontwikkelingen en effecten van beleid te monitoren. Venster voor bedrijfsvoering Sinds 2025 neemt onze gemeente deel aan het platform Venster voor Bedrijfsvoering van de VNG. Dit instrument geeft inzicht in het presteren van de verschillende aspecten van onze bedrijfsvoering. Door onze cijfers te vergelijken met andere gemeenten verkrijgen we vergelijkingsmateriaal en interessante sturingsinformatie. Ook stelt het dashboard ons instaat om onze eigen cijfers over de jaren heen te volgen. In het najaar van 2026 kunnen we een vergelijk presenteren over de jaren 2023 tot en met 2025.

Samen met het auditcommitte zal worden vastgesteld welke dashboards de raad jaarlijks wenst te ontvangen om haar kaderstellende en controlerende rol te kunnen uitoefenen. Interne beheersing Wij willen een organisatie zijn waar de uit beheersingsoogpunt relevante bedrijfsprocessen continu (en zichtbaar) financieel ’in control’ zijn. Het ’in control’ zijn houdt in dat we zowel de opzet, bestaan als (goede) werking van de beheersmaatregelen vaststellen. De noodzakelijke (verbijzonderde) interne controle is afgestemd op de beschreven risico’s en getroffen beheersmaatregelen. Deze zijn opgenomen in het interne controleplan. De bevindingen, conclusies en aanbevelingen worden vastgelegd in een rapportage. Deze rapportage wordt teruggekoppeld met de proceseigenaren en met het management. Tijdens de interim controle in oktober door de accountant was deze beschikbaar. De bevindingen en aanbeveling naar aanleiding van deze controle zijn door de accountant vastgelegd in een managementletter welke in het auditcommittee is besproken. Tevens is de verbijzonderde interne controle uitgevoerd over het tweede helft van het jaar.

Juridische kwaliteitszorg Een klein team juristen ondersteunt de organisatie bij vragen van juridische aard. Ook het college krijgt gevraagd en ongevraagd advies. Hierdoor adviseren we in een vroeg stadium vanuit juridisch oogpunt, maar ook met een praktijkgerichte blik over beleid, procedures en andere zaken.

Mediation Het is belangrijk dat wij goed contact hebben met bewoners, bedrijven en anderen. Het liefst kiezen we voor mediation boven oplossingen die via bezwarenprocedures, klachtenprocedures of de juridische weg tot stand komen. Daarom is het mooi dat we over een eigen registermediator beschikken. Zij is in staat om gesprekken te leiden tussen diverse partijen en om belangen helder te krijgen. Daarnaast werken wij samen in de Mediators Groep Achterhoek +. Binnen deze groep kunnen mediators voor elkaars gemeente ingezet worden.

92

Bezwarencommissie De gemeente heeft een onafhankelijke adviescommissie voor bezwaarschriften. De adviescommissie adviseert het college over bezwaren die binnenkomen. We nodigen bezwaarden uit om eerst in gesprek te gaan. Samen met de bezwaarmaker onderzoeken we dan of er naast een bezwarenprocedure nog andere wegen zijn die tot een oplossing kunnen leiden. Als bezwaarschriften tijdens het informele traject niet worden opgelost, dan worden deze behandeld tijdens een hoorzitting. De adviescommissie voor bezwaarschriften houdt gemiddeld genomen 10 hoorzittingen per jaar. In 2025 zijn er 7 hoorzittingen geweest.

Ombudsman We hebben sinds 2012 een onafhankelijke gemeentelijke ombudsman die klachten behandelt als de interne klachtenbehandeling tot onvoldoende resultaat leidt. De ombudsman doet elk jaar verslag van zijn werkzaamheden in ons jaarverslag.

Participatie Inwonerparticipatie In het afgelopen jaar hebben we gewerkt vanuit één belangrijk uitgangspunt: de mens centraal. Dat geldt voor onze inwoners, maar ook voor partners en collega’s. We hebben samengewerkt met de samenleving en gezorgd voor korte lijnen. Bij projecten en initiatieven maakten we het proces transparant, legden verwachtingen vooraf uit en communiceerden helder. We beseffen dat we als gemeente verschillende rollen hebben. Soms zijn we dienstverlenend, soms faciliterend, regisserend, kaderstellend of handhavend. In 2025 hebben we steeds gekeken welke rol het beste past bij de situatie. Daarbij hebben we vertrouwd op de kracht van de samenleving, maar waren we er ook voor mensen die extra hulp nodig hadden of als belangen botsten. Als we iets oppakten, gingen we er vol voor. En als we iets niet deden, legden we uit waarom. Een belangrijke stap was en is het versterken van onze participatie-aanpak. We hebben een tijdelijke participatieadviseur ingezet om een leidraad participatie voor onze collega's op te stellen. In de begroting 2026 is hiervoor structureel budget opgenomen om ook een aantal vervolgstappen te kunnen zetten als het gaat om participatiebeleid. Zo zorgen we ervoor dat participatie bij projecten en initiatieven goed wordt georganiseerd en inwoners echt kunnen meedoen.