Document · PDF

07b Ambities en Middelen in balans - Bijlage a - Ambities en Middelen in balans

Gemeenteraad 8 juli 2024, gemeente OldenzaalBij agendapunt: Ambities & Middelen in balans27.352 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 4

De vrijvallende kredieten hebben met name betrekking op investeringen velden en kleedkamers VV Oldenzaal. De bij de jaarrekening 2023 afgesloten kredieten ter grootte van ca. € 1.000.000, vertegenwoordigen een vrijvallende kapitaallast van ca. 45.000 (afschrijving 25 jaar, omslagrente 1,25%). De geschrapte investeringen voor velden en kleedkamers VV Oldenzaal (€ 749.000, afschrijving 15 jaar, omslagrente 1,25%) leveren een vrijval op van ca. € 55.000. De totaal geïnventariseerde vrijval aan investeringen correspondeert daarmee indicatief met een structurele vrijval aan kapitaallasten van ca. € 100.000 Stelpost onderuitputting Kapitaallasten Met de actualisering van de investeringskredieten bij Najaarsnota 2023 en Jaarrekening 2023 is een realistischer investeringsagenda ontstaan. Desondanks zou er, gezien de meerjarig geconstateerde onderschrijdingen op de kapitaallasten, aanvullend voor gekozen kunnen worden om een ‘stelpost onderuitputting Kapitaallasten’ op te nemen. Diverse gemeenten maken gebruik van een dergelijke stelpost. Zo houdt de gemeente Haarlemmermeer in zijn meerjarenbeeld rekening met het besteden van 75% van de totaal geraamde investeringsbedragen. Hierdoor vallen de geraamde kapitaallasten lager uit.

Omdat niet van te voren te bepalen is welke investeringen een vertraging oplopen in de uitvoering, is hiervoor een stelpost opgenomen onder het Overzicht algemene dekkingsmiddelen. Een soortgelijke stelpost voor de gemeente Oldenzaal zou betekenen dat na aftrek van de geplande investeringen/kredieten GRP (€ 13,1 mln., gedekt via heffingen) een openstaande investeringsvolume resteert van ruim € 46 miljoen. Bij onderuitputting van 25% valt in theorie een investeringsvolume van € 11,5 miljoen vrij. Bij een gemiddelde afschrijvingstermijn van 20 jaar en de actuele rekenrente van 1,25% zou daarmee een stelpost van (afgerond) € 650.000 beschikbaar komen.

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

2.1.3 Reserves T08 Overige baten en lasten Opheffen bestemmingsreserves en instellen reserve(s) kapitaallasten 195 Volg nr. Bezuiniging

195 Scan bestemmingsreserves en instellen dekkingsreserves kapitaallasten

Programma Taakveld Subtaakveld Beheersproduct Portefeuillehouder Domeinmanager Teamleider Wettelijk verplichte taak (0=nee; 1=ja; 2=gedeeltelijk)

FAD1 Financiering alg. dekkingsmiddelen T0 Bestuur en ondersteuning T08 Overige baten en lasten Opheffen bestemmingsreserves/ instellen reserve(s) kapitaallasten Evelien Zinkweg-Ankone (VVD) Christa Arkink Christa Voogdgeert 0

Meerjarenbegroting 2024-2027

2024

2025

2026

2027

0 0 0

2021

2022

2023

Lasten beheersproduct Baten beheersproduct Saldo beheersproduct Onderuitputting 2021-2023 Lasten beheersproduct Mogelijke bezuiniging(en): Kostenplaats

Grootboek

2025

…… ……

1.083.394

…… ……

385.000

2026

2027

2028

2029

2030

385.000

1. Wettelijk verplicht

999999… 999999… 2. Niet-wettelijk verplicht 2a. Niet meer doen

999999… 999999… 2b. Uitvoering versoberen

999999… 999999…

…… ……

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

Opheffen bestemmingsreserves Periodiek dient een scan/doorlichting van de (bestemmings-) reserves plaats te vinden. In het kader van het ombuigingstraject ‘Ambities en Middelen in balans’ is er door de projectgroep een 1 e scan gemaakt van bestemmingsreserves die, gezien het bestedingsdoel en gerealiseerde uitgaven, vrij zouden kunnen vallen. Ook voor de resterende reserves, waarvan de mogelijke vrijval minder vanzelfsprekend leek, is een uitvraag gedaan. Per reserve is daarbij gevraagd of met argumentaties aangegeven kon worden of vrijval mogelijk is, en zo ja voor welk bedrag? De vrij te vallen bedragen ‘vloeien’ naar de Algemene reserve. Weliswaar betreffen dit incidentele bedragen, maar een versterking van het weerstandsvermogen is wenselijk om overige besparingsopties, zoals de instelling van dekkingsreserves kapitaallasten, mogelijk te maken. Conform de onlangs vastgestelde ‘Notitie incidenteel/structureel voor het najaars BOFv 2023’ is het tevens mogelijk om het surplus in de algemene reserve aan te wenden voor structurele exploitatielasten en/of versneld toe te groeien naar een structureel en reëel evenwicht.

Onderstaand in tabel 1a de inventarisatielijst van bestemmingsreserves die, gezien het bestedingsdoel en gerealiseerde uitgaven, volgens de projectgroep vrij zouden kunnen vallen: Tabel 1a Reserve 01550 Reserve project Glinde Esch 01534 Reserve binnenstad 01542 Reserve masterplan binnenstad 01539 Reserve uitwerking visie openbaar groen 01105 Reserve sociaal domein 01562 Res. Willem Vleertmanstr huuregalisatie 01552 Reserve digitalisering

31-12-2023 80.907 18.993 183.000 9.956 214.541 141.010 203.000

Mogelijke vrijval 30.907 18.993 183.000 9.956 214.541 54.015 107.683 619.095

Na afstemming met de verantwoordelijke budgetbeheerders is expliciet instemming verkregen voor de vrijval van onderstaande reserves: Tabel 1b Reserve 01550 Reserve project Glinde Esch 01534 Reserve binnenstad 01539 Reserve uitwerking visie openbaar groen 01562 Res. Willem Vleertmanstr huuregalisatie

31-12-2023 80.907 18.993 9.956 141.010

Mogelijke vrijval 30.907 18.993 9.956 54.015 113.871

De argumentatie en afwegingen voor vrijval of handhaven van bovenstaande reserves staan weergegeven in onderstaande formats. In de formats wordt inzicht verschaft in de ontwikkelingen van de betreffende reserves en het verloop over de afgelopen jaren.

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

Naam en nummer

01550 Reserve project Glinde Esch

Soort Instellingsdatum Besluitvorming

bestemmingsreserve 2017 Reserve is in het leven geroepen op grond van: raadsbesluit Reserve ter dekking van de kapitaallasten van de investering voor het project Glinde Esch. Ruimte Hoe komen/kwamen de stortingen tot stand? éénmalig (uit reserve versneld afschrijven inv.maatschappelijk nut) n.v.t. n.v.t. € 80.907 Op basis van de projectadministratie is nog € 50.000 nodig. € 80.907 € 30.907 Nog niet bekend Nee

Bestedingsdoel Verantw. domein Voeding Plafond / streefbedrag Minimumbedrag Stand 31-12-2022 Bestedingsplan Stand 31-12-2023 Geprogn. vrije ruimte Looptijd Rente-toevoeging Ontwikkelingen Inhoudelijke beoordeling budgethouder Financiële beoordeling

Budgethouder akkoord met voorgestelde vrijval Er zou € 30.907 kunnen vrijvallen.

Naam en nummer

01534 Reserve binnenstad

Soort Instellingsdatum Besluitvorming

bestemmingsreserve 2015 en 2016 Reserve is in het leven geroepen op grond van: raadsbesluit Reserve ter realisatie projecten Binnenstad. Ruimte Hoe komen/kwamen de stortingen tot stand? éénmalig(uit algemene reserve: € 40.000 in 2015 en € 500.000 in 2016). n.v.t. n.v.t. € 18.993 Geen onttrekkingen/claims o.b.v. eerdere besluitvorming € 18.993 € 18.993 Tot einde subsidieregeling (eind 2019) Nee Deze reserve was bedoeld voor het Actieprogramma Binnenstad Oldenzaal. Dit was een subsidieregeling t/m 2019. Bij Nieuw Beleid voor de Programmabegroting 2020 is een aanvullende bijdrage gevraagd voor de jaren 2020 t/m 2023 (jaarlijks € 100.000). Dekking hiervan vindt plaats via de algemene reserve. M.i.v. de begroting 2023 is het budget verhoogd naar € 130.000 en structureel opgenomen. Budgethouder akkoord met voorgestelde vrijval

Bestedingsdoel Verantw. domein Voeding

Plafond / streefbedrag Minimumbedrag Stand 31-12-2022 Bestedingsplan Stand 31-12-2023 Geprogn. vrije ruimte Looptijd Rente-toevoeging Ontwikkelingen

Inhoudelijke beoordeling budgethouder Financiële beoordeling

In 2019 heeft de laatste onttrekking plaatsgevonden. Het restant van de reserve was in 2019 bedoeld voor het Actieprogramma binnenstad. Inmiddels is hiervoor structureel budget beschikbaar in de begroting. Deze reserve kan daarom vrijvallen.

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

Naam en nummer

01539 Reserve uitwerking visie openbaar groen

Soort Instellingsdatum Besluitvorming

bestemmingsreserve 2016 Reserve is in het leven geroepen op grond van: raadsbesluit Reserve ter dekking van de budgetten ten behoeve van het Uitvoeringsplan omvormingen biodiversiteit 2016-2019. Ruimte Hoe komen/kwamen de stortingen tot stand? éénmalig(uit algemene reserve). n.v.t. n.v.t. € 9.956 Geen onttrekking/claims o.b.v. eerdere besluitvorming € 9.956 € 9.956 2016 – 2019 Nee

Budgethouder akkoord met voorgestelde vrijval De reserve kan vrijvallen

Naam en nummer

01562 Reserve Willem Vleertmanstraat huuregalisatie

Soort Instellingsdatum Besluitvorming

bestemmingsreserve 2021 Reserve is in het leven geroepen op grond van: raadsbesluit 25-10-2021 (33 Financiële bijstelling 2021 nr. 22) Reserve ter dekking van huuregalisatie Willem Vleertmanstraat 3 Maatschappij Hoe komen/kwamen de stortingen tot stand?

Bestedingsdoel Verantw. domein Voeding Plafond / streefbedrag Minimumbedrag Stand 31-12-2022 Bestedingsplan Stand 31-12-2023 Geprogn. vrije ruimte Looptijd Rente-toevoeging Ontwikkelingen

Inhoudelijke beoordeling budgethouder Financiële beoordeling

n.v.t. n.v.t. € 141.010 Onttrekking eerdere besluitvorming: € 86.995 huuregalisatie Willem Vleertmanstraat (2023) € 54.015 € 54.015 2021-2023 Nee De gemeente heeft in 2021 de Willem Vleertmanstraat 3 verkocht. In het pand zijn beschutte werkplekken voor de mensen uit de stichting Werkprojecten Oldenzaal gehuisvest. Deze kunnen tot en met 2034 in het pand blijven. Als gevolg van de verkoop is de huur echter marktconform aangepast. Het financiële nadeel voor de WSW wordt via een hiervoor getroffen reserve t/m 2023 gecompenseerd. Budgethouder akkoord met voorgestelde vrijval De looptijd is tot eind 2023. De vrije ruimte ultimo 2023 kan vrijvallen.

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

Naam en nummer

01542 Reserve masterplan binnenstad

Soort Instellingsdatum Besluitvorming

bestemmingsreserve 01-01-2017 Reserve is in het leven geroepen op grond van: raadsbesluit; Begroting 2017 NB nr. 27 Het Masterplan Binnenstad geeft de stip op de horizon en de hiervoor gevormde reserve draagt bij aan de realisatie van financieel omvangrijke projecten binnen dit masterplan. Ruimte Hoe komen/kwamen de stortingen tot stand? éénmalig t.l.v. algemene reserve bestemming rekeningresultaat 2017 Nog niet bekend n.v.t € 183.000 Er zitten geen claims meer op deze reserve € 183.000 € 183.000 Onbekend Nee In 2019 is een Uitvoeringsagenda binnenstad Oldenzaal opgesteld. Deze is in 2021 geëvalueerd. Budgethouder niet akkoord met voorgestelde vrijval:: “de reserve binnenstad en vastgoed is alleen voor deze collegeperiode ingesteld om de opgaven in de binnenstad te kunnen aanpakken. De Stadsnoabers hebben vele jaren maatregelen geagendeerd bij de gemeente, maar er waren destijds onvoldoende middelen hiervoor. Vorig jaar is de reserve binnenstad en vastgoed hiervoor ingesteld en zijn de maatregelen geprioriteerd (zie collegeadvies INTB-23-06041). De uitvoering van de acties worden nu voorbereid in diverse werkgroepen. Om deze redenen moet de reserve in stand blijven. Mocht de reserve niet helemaal benut worden valt deze reserve sowieso vrij na 2026”. Aangezien er geen claims op deze reserve zitten, kan deze reserve vrijvallen.

Bestedingsdoel

Verantw. domein Voeding

Plafond / streefbedrag Minimumbedrag Stand 31-12-2022 Bestedingsplan Stand 31-12-2023 Geprogn. vrije ruimte Looptijd Rente-toevoeging Ontwikkelingen Inhoudelijke beoordeling budgethouder

Financiële beoordeling

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

Naam en nummer

01552 Reserve digitalisering

Soort Instellingsdatum Besluitvorming

bestemmingsreserve 2018 Reserve is in het leven geroepen op grond van: raadsbesluit d.d. 29 oktober 2018 (3e burap 2018 nr. 6) De reserve wordt ingezet om onze digitale dienstverlening te verbeteren. Bedrijfsvoering Hoe komen/kwamen de stortingen tot stand? éénmalig (uit de algemene reserve) n.v.t. n.v.t. € 203.000 Onttrekkingen besluitvorming voorgaande jaren: € 10.000 Genealogiesite (2023) € 10.000 MS Teams (2023) € 30.478 Blockchain (2023) € 18.000 Buiten beter app (signalen): implementatie (2023) € 16.530 Common Ground (Dimpact) (2023) € 914 Beeldbank (2023) € 9.395 Monitor digitale dienstverlening (Tableau) (2023) € 95.317 Totaal onttrekkingen besluitvorming voorgaande jaren € 107.683 € 107.683 2018-2022 Nee Uit scan 2019: De gehele reserve zal benodigd zijn voor een applicatieparkeervergunning, APV/ evenementenplatform, platform sportaccomodaties, IBurgerzaken en overige e-formulieren en doorontwikkeling. Budgethouder niet akkoord met voorgestelde vrijval: “Bedrag kan niet vrivallen. We hebben nieuwe prijsafspraken met gemeente Hengelo, in het kader van onze ICT dienstverleningsovereenkomst. Deze kosten zullen gaan stijgen. Afgesproken is dat wij eerst proberen deze stijging op te vangen binnen onze eigen bestaande ICT budgetten”. De vrije ruimte kan vrijvallen

Bestedingsdoel Verantw. domein Voeding Plafond / streefbedrag Minimumbedrag Stand 31-12-2022 Bestedingsplan

Stand 31-12-2023 Geprogn. vrije ruimte Looptijd Rente-toevoeging Ontwikkelingen

Inhoudelijke beoordeling budgethouder

Financiële beoordeling

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

Naam en nummer

01105 Reserve sociaal domein

Soort Instellingsdatum Besluitvorming

bestemmingsreserve 2015 Reserve is in het leven geroepen op grond van: raadsbesluit Reserve voor transformatie van het sociaal domein. Het transformatiebudget wordt ingezet voor een tweetal hoofdactiviteiten, en wel inzet op projecten en inzet op regievoering en monitoring. Maatschappij Hoe komen/kwamen de stortingen tot stand? voordelige/nadelige exploitatiesaldi op sociaal domein. n.v.t. n.v.t. € 214.541 Geen onttrekkingen of claims € 214.541 € 214.541 Na afronden transformatie-opgave beëindigen Nee Uit scan 2019: In de loop van 2018 was de verwachting dat de reserve met het negatieve jaarrekeningresultaat 2018 en de lopende claims ‘leeg’ zou zijn. Door het minder negatieve jaarrekeningresultaat resteert er een vrij besteedbaar bedrag. Het minder negatieve jaarrekening resultaat wordt nagenoeg volledig veroorzaakt door een herverdeling van middelen op beschermd wonen binnen de regio Budgethouder niet akkoord met voorgestelde vrijval: “de reserve de sociaal domein wordt betrokken bij het nieuw beleid (implementatie nieuw inkoopmodel, als dekking)”. Reserve kan vrijvallen

Bestedingsdoel

Verantw. domein Voeding Plafond / streefbedrag Minimumbedrag Stand 31-12-2022 Bestedingsplan Stand 31-12-2023 Geprogn. vrije ruimte Looptijd Rente-toevoeging Ontwikkelingen

Inhoudelijke beoordeling budgethouder Financiële beoordeling

Afgezet tegen de oorspronkelijke inschatting is de uiteindelijke ingeschatte vrijval van tabel 1a (€ 619.095), na afstemming met budgethouders, beperkt gebleven tot het saldo van de bestemmingsreserves in tabel 1b (€ 113.871). De argumentatie daarbij, zoals vermeld in de formats, blijft subjectief. De projectgroep adviseert dan ook om de vrijval te heroverwegen en de oorspronkelijk geïnventariseerde reserves (1a) af te ramen ten gunste van de Algemene reserve. In afwachting daarvan wordt vooralsnog de reeds geaccordeerde € 113.871 ‘ingeboekt’. Ook voor de resterende reserves, waarvan de mogelijke vrijval minder vanzelfsprekend leek, is een uitvraag gedaan. Dit leverde onderstaande vrijval van reserves op, met instemming van budgethouders. Tabel 2 Reserve 01561 Reserve compensatiegelden Corona 01571 Reserve Noodfonds

31-12-2023 488.696 880.827

Mogelijke vrijval 488.696 480.827 969.523

Onderstaand de daarbij behorende toelichtende formats:

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

Naam en nummer

01561 Reserve compensatiegelden corona

Soort Instellingsdatum Besluitvorming

bestemmingsreserve 2021 Reserve is in het leven geroepen op grond van: raadsbesluit Reserve ter dekking van maatregelen ter bestrijding van de gevolgen van de coronacrisis Maatschappij Hoe komen/kwamen de stortingen tot stand? eenmalig € 816.000 uit rekeningsresultaat 2020; eenmalig € 330.000 TONK-middelen; incidentele compensatiegelden van het Rijk voor coronamaatregelen n.v.t. n.v.t. € 618.129 Onttrekkingen besluitvorming voorgaande jaren: € 144.264 Herstelplan Corona cultuur 2.0 (2023) € 144.264 Totaal onttrekkingen besluitvorming voorgaande jaren Onttrekkingen besluitvorming 2023: € 125.000 Talenthouse Studio 15 (2023 en 2024) € 10.000 Subsidieverzoek OCV De Vennemuskes (2023) € 26.000 Cultuurmakelaar (2023) € 161.000 Totaal onttrekkingen besluitvorming 2023 € 488.696 € 488.696

Bestedingsdoel Verantw. domein Voeding

Plafond / streefbedrag Minimumbedrag Stand 31-12-2022 Bestedingsplan

Stand 31-12-2023 Geprogn. vrije ruimte Looptijd Rente-toevoeging Ontwikkelingen Inhoudelijke beoordeling budgethouder Financiële beoordeling

Nee Akkoord met vrijval Er is nog een vrije ruimte van € 488.696. Kan vrijvallen.

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

Naam en nummer

01571 Reserve noodfonds

Soort Instellingsdatum Besluitvorming

bestemmingsreserve 2023 Reserve is in het leven geroepen op grond van: raadsbesluit 7-11-2022 (amendement bij Programmabegroting 2023)

Bestedingsdoel Verantw. domein Voeding

Plafond / streefbedrag Minimumbedrag Stand 31-12-2022 Bestedingsplan

Stand 31-12-2023 Geprogn. vrije ruimte Looptijd Rente-toevoeging Ontwikkelingen Inhoudelijke beoordeling budgethouder

Financiële beoordeling

Hoe komen/kwamen de stortingen tot stand? eenmalig € 1.000.000 (restantbudget 2022 van het ‘Energiefonds’ en vanuit de algemene reserve aan te vullen) € 1.000.000 n.v.t. €0 Onttrekkingen besluitvorming 2023 (INTB-23-05801): € 160.000 Ambtelijke capaciteit armoedebeleid (RP2023 nr. 81) (2023 € 67.500; 2024 € 90.000) € 210.000 Regeling Noodfonds Oldenzaal voor de individuele inwoner € 210.000 Ondernemers € 210.000 Maatschappelijke organisaties, cultuur- en sportverenigingen - specifiek voor energiecompensatie € 210.000 Maatschappelijke (welzijn)organisatie € 1.000.000 Totaal onttrekkingen besluitvorming 2023 € 880.827 € 400.000 Nee Reserve kan gedeeltelijk vrijvallen: “Het door de raad ingesteld Noodfonds is de afgelopen jaren nagenoeg niet nodig geweest. Het Noodfonds is met name ingezet voor het herijken van ons armoedebeleid en dit aan te jagen. Wij zien dat de inzet van het Noodfonds voor inwoners, ondernemers en verenigingen niet uit het Noodfonds hoeven. Dit betekent dat onze overige ‘vangnetten’ volstaan om daar waar nodig te ondersteunen. Ons voorstel is om het Noodfonds voor nu te brengen halveren naar 400.000 euro en het overtollige bedrag terug te laten vloeien in de algemene reserve”. De reserve is begin dit jaar ingesteld. De reserve daarom handhaven.

Conclusie: Per saldo heeft de ‘scan reserves’ in eerste termijn een vrijval, met instemming van budgethouders, opgeleverd van € 1.083.394. Dit bedrag kan, na accordering door de Raad, worden toegevoegd aan de Algemene Reserve. Indien het advies van de Projectgroep wordt overgenomen om de vrijval van de reserves uit tabel 1a te heroverwegen kan een aanvullend bedrag van € 505.223 vrijvallen ten gunst van de Algemene Reserve.

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

Instellen dekkingsreserve(s) kapitaallasten Dekkingsreserves zijn bestemmingsreserves voor de dekking van kapitaallasten van reeds gerealiseerde investeringen. Het is één van de mogelijkheden om incidentele middelen en overschotten in te zetten als structureel dekkingsmiddel. Dit kan gemeenten helpen financiële tekorten tijdelijk te overbruggen. In de praktijk betekent dit dat reeds gereserveerde bedragen (Algemene reserve) worden overgeheveld naar een dekkingsreserve kapitaallasten. Kapitaallasten (afschrijving en rente) van investeringen worden vervolgens jaarlijks ten laste van deze bestemmingsreserve kapitaallasten gebracht. De reguliere exploitatielasten nemen af met de omvang van de kapitaallasten Reserves mogen worden ingezet als structureel dekkingsmiddel ter dekking van de kapitaallasten van investeringen, mits de dekking vanuit de reserve plaatsvindt gedurende de gehele looptijd. Hierbij kan verwezen worden naar onder meer de toelichting op de BBV-wijziging van 25-06-2013, Stb. 2013, 267 en het GTK (Gemeenschappelijk Financieel Toezichtkader). De vervanging van op deze wijze bekostigde investeringen in de toekomst is geen vanzelfsprekendheid omdat er niet vanzelf ruimte in de begroting is gereserveerd voor toekomstige kapitaallasten en is daarom een aandachtspunt.

De voorkeur bij uitbreidings- en vervangingsinvesteringen gaat daarom uit naar het toepassen van de reguliere afschrijvings- en rentesystematiek ten laste van de beschikbare begrotingsruimte. Na afloop van de gebruiksduur van het actief vallen de kapitaallasten vrij in de exploitatie en ontstaat er ruimte om een nieuwe vervangingsinvestering met bijbehorende kapitaallasten te ramen. De uiteindelijke besparingsmogelijkheden voor de exploitatie zijn afhankelijk van de beschikbare vrije ruimte in de Algemene reserve. De algemene reserve wordt gevormd door vermogensbestanddelen die nog geen bestemming hebben gekregen en in bedrijfseconomisch opzicht vrij aanwendbaar zijn. Daarom vormt de algemene reserve ook de buffer van de gemeente en is in die zin ook een belangrijk onderdeel van de gemeentelijke weerstandscapaciteit. In de op 25 maart 2020 door uw raad vastgestelde beleidsnotitie reserves en voorzieningen 2020 is het beleid met betrekking tot de gewenste (minimum)omvang van de algemene reserve aangepast. Sinds jaren was de gewenste minimumomvang 6,6% van de begrotingsomvang. Sinds de herziening wordt de norm gekoppeld aan de risico’s en wordt dit inzichtelijk gemaakt met behulp van de weerstandsratio. De weerstandsratio wordt berekend door de som van de algemene reserves algemene dienst per 1-1-2023 (€ 13,1 mln.

rekening houdend met het rekeningsaldo 2021) en grondexploitatie (€ 3,6 mln.) te delen door de som van de geïnventariseerde risico’s (jaarrekening 2023 € 2,2 mln.) en de ondergrens van de algemene reserve grondexploitatie (€ 2,3 mln.). Concreet betekent dit voor 2023 een verwachte weerstandsratio van 3,7. Bij een weerstandsratio van 2 dient de minimale omvang van het weerstandsvermogen dus € 9 miljoen te bedragen. Op basis van het weerstandsvermogen ultimo 2023 (€ 16,7) is maximaal € 7,7 miljoen beschikbaar voor inzet ten behoeve van dekkingsreserves. Bij gemiddelde afschrijvingstermijnen van 20 jaar kunnen theoretisch afschrijvingslasten ter grootte van € 385.000 worden gedekt via dekkingsreserves. De omvang van het weerstandsvermogen is verder afhankelijk van eventuele vrijval van bestemmingsreserves (zie ook onderdeel scan reserves) die worden toegevoegd aan de Algemene Reserve en toekomstige rekeningresultaten die worden toegevoegd of onttrokken aan de Algemene Reserve, Gezien de geprognosticeerde tekorten in 2026 en 2027 lijkt op voorhand de vrije ruimte weerstandsvermogen beperkt. Advies: Bij gebruikmaking van ‘dekkingsreserves kapitaallasten’ worden kapitaallasten niet direct ten laste van de exploitatie gebracht.

De exploitatie wordt weliswaar ontlast, maar tegelijkertijd ontstaat er hierdoor, na beëindiging van de afschrijvingstermijn, geen ruimte in de exploitatie voor vervangingsinvesteringen. Geadviseerd wordt dan ook om de eventuele inzet van ‘dekkingsreserves kapitaallasten’ te beperken tot incidentele investeringen, waar op voorhand geen vervangingsinvesteringen voor benodigd zijn.

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

Aanvullend daarop kunnen incidentele (reserve-) middelen en overschotten worden ingezet als structureel dekkingsmiddel op basis van de ruimte die de ‘notitie Incidenteel/structureel voor het najaars BOFv 2023’ biedt, namelijk de inzet van het surplus in de algemene reserve bij voldoende solvabiliteit en afdekking risico’s Het surplus van de algemene reserve is dat deel dat niet nodig is voor het afdekken van risico’s (weerstandscapaciteit). Van dit vrij besteedbare deel (surplus) kan een gemeente jaarlijks maximaal 10% inzetten voor het dekken van structurele lasten. Met de voorwaarde dat de solvabiliteit groter of gelijk aan 20% is en blijft. De inzet van het surplus algemene reserve (= vrije reserve) wordt door dit gebruik als structurele baat bestempeld. Het weerstandsvermogen moet naar het oordeel van de toezichthouder voldoende zijn. Dit betekent dat het moet zijn gebaseerd op een adequate risico-inventarisatie. De structurele onttrekkingen aan de algemene reserve moeten worden opgenomen in het overzicht van structurele reservemutaties. Op basis van de jaarrekening 2023 van de gemeente Oldenzaal bedraagt het structurele vrije deel € 7,7 miljoen, bij een solvabiliteit van 47%. Op basis daarvan zou Oldenzaal maximaal € 770.000 per jaar uit de Algemene Reserve kunnen inzetten voor het sluitend maken van de begroting.

Let wel: dit is slechts een dekkingsmogelijkheid die van invloed kan zijn op de vorm van Provinciaal Toezicht, maar niet zozeer op het terugdringen van begrotingstekorten

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

2.1.4 Overige maatregelen T08 Overige baten en lasten Overige maatregelen 196 Volg nr. Bezuiniging

196 Treasury en indiceringen

Programma Taakveld Subtaakveld Beheersproduct Portefeuillehouder Domeinmanager Teamleider Wettelijk verplichte taak (0=nee; 1=ja; 2=gedeeltelijk)

FAD1 Financiering alg. dekkingsmiddelen T0 Bestuur en ondersteuning T08 Overige baten en lasten Indexeringen/ rentelasten (treasury) e.a. Evelien Zinkweg-Ankone (VVD) Christa Arkink Christa Voogdgeert 0

Meerjarenbegroting 2024-2027

2024

2025

2026

2027

0 0 0

2021

2022

2023

Lasten beheersproduct Baten beheersproduct Saldo beheersproduct Onderuitputting 2021-2023 Lasten beheersproduct Mogelijke bezuiniging(en): Kostenplaats

Grootboek

2025

2026

2027

2028

2029

2030

…… ……

220.000 545.000

…… ……

366.302

1. Wettelijk verplicht

999999… 999999…

…… ……

2. Niet-wettelijk verplicht 2a. Niet meer doen

999999… 999999… 2b. Uitvoering versoberen

999999… 999999… Indexeringen

Huidige systematiek voor bepaling indicering begroting Voor de inschatting van de jaarlijkse prijsontwikkelingen voor het komende begrotingsjaar wordt in de begroting van de gemeente Oldenzaal gebruik gemaakt van de meest recente raming van het Centraal Planbureau (CPB). Voor de begroting 2024 betekende dit concreet het Centraal Economisch Plan (CEP) 2023 van maart 2023. De daarin genoemde voorlopige raming voor de index voor ‘Prijs materiele overheidsconsumptie (imoc)’ 2024 bedroeg 3,9%. De index voor het eerstvolgende begrotingsjaar is dus gebaseerd op een voorlopige raming, die het jaar daarop door het CPB wordt herrekend tot een definitief prijsinflatiecijfer. Conform bestendige ge-

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

dragslijn wordt in Oldenzaal het voorlopige indexcijfer voor het komende jaar gecorrigeerd met het verschil tussen de voorlopige ramingen en de definitieve ramingen van de 3 voorliggende jaren (prognose vs. werkelijkheid). Dit leidde voor de begroting 2024 tot onderstaande opstelling:

Jaar 2021 2022 2023 Correctie vorige jaren 2024 Totaal

CEP 2022 1,80% 4,10% 2,30%

CEP 2023 2,20% 5,10% 5,90%

Verschil +0,40% +1,00% +3,60% +5,00%

8,20%

3,90% 17,10%

+3,90% +8,90%

Bovenstaande systematiek wijkt af van de handelswijze van diverse andere gemeenten, die ‘slechts’ de prognose van het CPB voor het komende jaar als index hanteren. Achterliggende gedachte hierbij is dat op de langere termijn eventueel te optimistische of te negatieve schattingen worden ‘weggemiddeld’. Voordeel van deze methode is dat de systematiek beter aansluit bij de werkwijze van het Rijk: de inflatiecompensatie van de algemene uitkering bij de jaarlijkse meicirculaire wordt namelijk ook gebaseerd op de voorlopige CPB raming van de index materiele overheidsconsumptie (imoc). Wel vindt er over het algemeen in latere circulaires een compensatie voor het accres plaats voor werkelijke ramingen. De correctiesystematiek van het Rijk wijkt hiermee af van de systematiek van de gemeente Oldenzaal. Hoewel de benadering van Oldenzaal ‘zuiverder’ lijkt omdat budgetten door de jaarlijkse correcties sneller de juiste koopkracht vertegenwoordigen, kunnen er door de verschillende systematieken, jaar op jaar significante verschillen ontstaan tussen gebruikte index (uitgaven) door de gemeente Oldenzaal en de indicering van de Algemene Uitkering (baten). De verschillen nivelleren weliswaar in theorie op de langere termijn, maar specifiek voor bijvoorbeeld de Programmabegroting 2024 was het korte termijn effect negatief.

Conform de eerder geschetste handelswijze zouden, op basis van de CEP ramingen 2024, de volgende percentages gaan gelden voor de Programmabegroting 2025 van Oldenzaal:

Jaar 2022 2023 2024 Correctie vorige jaren 2024 Totaal

CEP 2023 5,10% 5,90% 3,90%

CEP 2024 7,70% 4,10% 2,90%

Verschil +2,60% -1,80% -1,60% -0,20%

14,90%

2,20% 16,90%

+2,20% +2,00%

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

In onderstaande tabel vanaf 2017 de effecten van de gebruikte index-systematiek op het prijspeil: Jaar

2017

2018

2019

2020

2021

2022

2023

2024

2025

CEP voorlopig Correctie CEP definitief CEP voorlopig Prijs CEP gecorrigeerd (2016=100) Prijs CEP voorlopig (20016=100)

1,2 -1,2 0 1,2 100,0

1,6 -0,5 1,1 1,6 101,1

1,4 -0,8 0,6 1,4 101,7

1,5 0,7 2,2 1,5 103,9

0,4 -0,4 0,0 0,4 103,9

1,4 1,7 3,1 1,4 107,2

2,3 2,2 4,5 2,3 112,0

3,9 5,0 8,9 3,9 122,0

2,2 -0,2 2,0 2,2 124,4

101,2

102,8

104,3

105,8

106,2

107,7

110,2

114,5

117,0

Conclusies: Uit de tabel blijkt dat de gehanteerde index-systematiek op korte termijn invloed kan hebben op het prijspeil. ‘Sec’ gezien over de tijdsperiode 2017-2025 is de oorspronkelijke € 100 uit 2017 in Oldenzaal in 2025 € 124,40 geworden, tegenover € 117 bij een index op basis van CEP voorlopige raming. Op de langere termijn zouden deze verschillen echter theoretisch worden ‘weggemiddeld’. Verder kan door het volgen van de ‘Oldenzaal werkwijze’ op korte termijn een ‘discrepantie’ ontstaan tussen de gehanteerde indexen van gemeente en het Rijk. Door aansluiting te zoeken bij de systematiek van het Rijk (voorlopige raming CEP) wordt voorkomen dat er afwijkingen gaan ontstaan tussen de bij de Kadernota geschatte inkomsten vanuit het gemeentefonds en de geïndexeerde uitgaven van de gemeente. Het effect van de indexering op het resultaat van de Programmabegroting wordt hierdoor verminderd. Veel gemeenten baseren hun indexeringen ‘slechts’ op de voorlopige ramingen van het Centraal Plan Bureau (CPB), zonder toepassing van correcties op voorgaande jaren. Overwogen kan dus worden om vanaf 2025 of 2026 de toekomstige indexering te baseren op de actuele voorlopige, (meerjaren)gegevens van het Centraal Plan Bureau (CPB).

De door Oldenzaal gehanteerde gecorrigeerde index 2024 voor goederen en diensten (8,9%) in plaats van de voorlopige CEP index (3,9%) had voor de begroting 2024 een kostenverhogend effect van ruim € 2,1 miljoen. Op langere termijn wordt deze kostenverhoging weggemiddeld. Een correctie is dan ook arbitrair, maar indicatief zou een correctie op de index met -1,25% voor de Programmabegroting 2025, een besparing gedurende 4 jaar van ca. € 545.000 per jaarschijf opleveren.

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

Rentelasten/Treasury Investeringen betaalt een gemeente niet met reserves maar met geld. Als dat niet op de bank staat, moet de gemeente lenen. Daarmee stijgt de schuld. Wat zijn de kritische grenzen? Als de netto schuld groter is dan 130% van de inkomsten, is er sprake van een erg hoge schuld. Het licht staat dan op rood. Maar al bij een netto schuld die 100% van de inkomsten te boven gaat, springt het licht op oranje. Dit zijn grove maten. De ruimte om nieuwe investeringen te doen, hangt dus af van hoeveel extra schuld een gemeente aankan. De hoogte van de schuld die een gemeente kan dragen, hangt af van de hoogte van de inkomsten. Om een grove indicatie te krijgen van de hoogte van de schuld, wordt de netto schuldquote berekend. De berekening van deze netto schuldquote gaat ongeveer zo: Trek de geldelijke bezittingen af van de schulden, het bedrag onderaan de streep is de netto schuld. Deel deze netto schuld vervolgens door de inkomsten. De uitkomst daarvan wordt uitgedrukt in procenten. Normaal ligt de netto schuldquote van een gemeente tussen 0% en 90%. Als de netto schuldquote tussen 100% en 130% ligt, is de gemeenteschuld hoog (oranje). Hij moet niet verder stijgen. Als de netto schuldquote boven de 130% uitkomt, dan bevindt de gemeente zich in de gevarenzone (rood). Op basis van de jaarrekening 2023 bedraagt de netto schuldquote voor Oldenzaal ca 20%.

De schuld ligt daarmee ruim onder kritische grenzen. Deze lage netto schuldquote is echter ook een indicatie dat Oldenzaal beschikt over relatief weinig vreemd vermogen c.q. langlopende leningen. Verder is het saldo van de opgenomen geldleningen de laatste jaren gestaag afgenomen. Waar de restantschuld per 1-1-2020 nog ruim € 32 miljoen bedroeg, is deze ultimo 2023 teruggelopen tot € 23,5 miljoen. Keerzijde hiervan is dat we als Oldenzaal relatief veel investeringen ‘op de plank’ hebben liggen (zie materiele vaste activa) die, wanneer tot uitvoer komend, een directe liquiditeitsbehoefte met zich meebrengt. Een liquiditeitsbehoefte die dan gefinancierd moet worden met relatief hogere rentes ten opzichte van de beginjaren 2020. In de Programmabegroting 2024 kwam dit effect al tot uiting in de gestegen omslagrente van 0,5% (2023) tot 1,25% (2024). Daarbij werd geconstateerd dat de opgelopen rentestanden een negatief effect hebben op het meerjarig begrotingssaldo, namelijk een structurele extra last voor de begroting 2024 van minimaal € 800.000. Een verdere stijging van de rente met 1% zou bij ongewijzigde investeringsbehoefte een structurele last met zich meebrengen van ca. € 1,1 miljoen.

Weliswaar is de sterk stijgende trend in de rentecurve aan het afvlakken en worden in 2024 de eerste renteverlagingen van de ECB verwacht, desalniettemin blijft hoge rente een aanzienlijk risico voor de gemeente Oldenzaal dat toekomstige investeringen onder druk kan zetten. De inzet van mogelijke middelen uit verkoop van bijvoorbeeld deelnemingen (Twence) of vastgoed kan een dempend effect hebben op de rentelasten van de gemeente Oldenzaal. Een opbrengst van bijvoorbeeld € 6 miljoen, waarvan de liquide middelen worden ingezet voor de financiering van investeringsbehoefte, zou in 2024 een dempend effect van 0,2% hebben gehad op de omslagrente. Dit correspondeert met een bespring van ca. € 220.000.

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

Onderwijshuisvesting Inleiding Gemeenten zijn verantwoordelijk voor (nieuwe) schoolgebouwen in het basisonderwijs, voortgezet onderwijs en speciaal onderwijs. Deze gebouwen moeten voldoen aan de huisvestingseisen van het Arbeidsomstandighedenbesluit (Arbowet) en het Bouwbesluit. Hiervoor krijgen gemeenten financiering ieder jaar uit het gemeentefonds. Schoolbesturen zijn daarentegen verantwoordelijk voor het onderhoud van de desbetreffende schoolgebouwen. Huidige situatie Op 4 februari 2021 is er een huisvestingsplan in opdracht van gemeente Oldenzaal opgeleverd. De aanleiding hiervan vooral gericht op, in samenwerking met de schoolbesturen, passende schoolgebouwen voor de kinderen. Denk hierbij ook aan verduurzaming. De situatie qua onderhuisvesting inzake optimale bezetting is aan veranderingen onderhevig. In totaal wordt er 46.900 m2 onderwijshuisvesting geboden. Dit is een vast gegeven. De leerlingprognoses voor zowel het VO, PO als ook SBO laten voor de komende jaren een duidelijke krimp zien. Gezien deze geografische ontwikkelingen strekt het tot de aanbeveling om de onderwijshuisvesting nader te onderzoeken. Op basis van hoog niveau kengetallen (vierkante meters in relatie tot leerlingaantallen) is de uitkomst dat een afname van schoolgebouwen is te realiseren met 2,6 scholen. Echter, dit is afhankelijk van vele factoren die nader bezien dienen te worden.

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

Onder- en overschrijding budgetten begroting Structurele onderschrijdingen Voor de jaren 2021, 2022 en 2023 zijn de geraamde lasten vergeleken met de uiteindelijk gerealiseerde lasten. Bij ieder beheersproduct is gekeken of er sprake is geweest van een structurele onderschrijding (dus drie opeenvolgende jaren budget over gehouden). Bij beheersproducten met structurele onderschrijding is het laagste bedrag in de telling meegenomen. Het totaal bedrag aan structurele onderschrijdingen over de afgelopen 3 jaar was rond € 1,9 mln. Structurele overschrijdingen Bovengenoemde berekening is ook gemaakt voor de structurele overschrijdingen in de jaren 2021, 2022 en 2023. Het totaal bedrag aan structurele overschrijdingen over de afgelopen 3 jaar was rond € 1,5 mln. Voorgesteld wordt om tot een bedrag van rond € 0,4 miljoen. op beheersproducten af te ramen.

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

Afbouwen formatie Aan beheersproducten worden onder andere loonkosten doorbelast. Wanneer op een beheersproduct wordt bezuinigd kan dit ook gevolgen hebben voor de omvang van de werkzaamheden die resteren na bezuiniging. Bij veel bezuinigingsvoorstellen is hiermee nog geen rekening gehouden. Vooralsnog is voor de afbouw van formatie een pm-post opgenomen.

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

2.2 Inhoudelijke voorstellen T03 Beheer overige gebouwen en gronden Context verzekeringen accommodaties In de gehele begroting zijn in de beheersproducten van gebouwen (scholen, sporthallen, gymlokalen, gemeentelijke panden) opstal en glasverzekeringspremies begroot. De totale som van al deze opstalen glasverzekerings-premies, bedraag ruim € 400.000 per jaar. De schadegevallen tot € 2.500,- vallen niet onder de dekking. Er kan voor gekozen worden om een deel van de opstallen niet te verzekeren. Wij schatten in een taakstelling van indicatief € 150.000 structureel op te nemen, waarbij nader onderzocht moet worden welke objecten niet verzekerd hoeven te worden, dan wel het eigen risico verhoogd kan worden. Niet verzekeren betekent wel dat voorzien moet worden in voldoende omvang van het weerstandsvermogen, cq opname in de risicoparagraaf.

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

T04 Overhead 566 Verzekeringen / risico management(indir) 1 Volg nr. Bezuiniging

1 a. Verhoging eigen risico tot € 10.000 Wettelijke aansprakelijkheidsverzekering. b. Verhoging eigen risico tot € 100.000 Wettelijke aansprakelijkheidsverzekering.

Programma Taakveld Subtaakveld Beheersproduct Portefeuillehouder Domeinmanager Teamleider Wettelijk verplichte taak (0=nee; 1=ja; 2=gedeeltelijk)

FAD1 Financiering alg. dekkingsmiddelen T0 Bestuur en ondersteuning T04 Overhead 566 Verzekeringen / risico management(indir) Evelien Zinkweg-Ankone (VVD) Christa Arkink Christa Voogdgeert 2

Meerjarenbegroting 2024-2027 Lasten beheersproduct Baten beheersproduct Saldo beheersproduct Onderuitputting 2021-2023

2024

2025

2026

2027

115.459 0 115.459

2021

2022

2023

Lasten beheersproduct Mogelijke bezuiniging(en): Kostenplaats

Grootboek

2025

2026

2027

2028

2029

2030

438041 438041

36.000 87.000

1. Wettelijk verplicht

5660001 5660001 2. Niet-wettelijk verplicht 2a. Niet meer doen

566… 566…

…… ……

2b. Uitvoering versoberen

5660001 566…

…… ……

Onder dit beheersproduct vallen:  Wettelijke aansprakelijkheidsverzekering  fraudeverzekering  buitenvandalisme  collectieve rechtsbijstandsverzekering ambtenaren  WABM verzekering bestuurders Naast deze directe kosten is er ook eigen ureninzet beheer verzekeringen. Het schrappen van verzekeringen levert risico’s op. De kosten voor de te betalen jaarpremies zijn gering in relatie tot de mogelijke uitkeringen die voor eigen rekening komen zonder verzekering. De grootste kostenpost op dit product is de Wettelijke Aansprakelijkheidsverzekering. Het eigen risico bedrag voor de aansprakelijkheidsverzekering kan omhoog gebracht worden. Dit is nu € 2.500,- per Nu betaalt de gemeente Oldenzaal voor de premie WA € 3,7133 per inwoner.

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

Bij een eigen risico van €10.000 zakt dit naar € 2,5834 per inwoner. Dat geeft een besparing op de premie van € 36.000 per jaar. Bij een eigen risico van € 100.000 daalt dit verder tot € 0,9944 en is de te behalen besparing op de premie € 87.000

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

567 Huisvesting STW/Lubeckstr. 2 Volg nr. Bezuiniging

2 a.verhoging huur Twente Milieu b.versobering dienstverlening Stadswerken

Programma Taakveld Subtaakveld Beheersproduct Portefeuillehouder Domeinmanager Teamleider Wettelijk verplichte taak (0=nee; 1=ja; 2=gedeeltelijk)

FAD1 Financiering alg. dekkingsmiddelen T0 Bestuur en ondersteuning T04 Overhead 567 Huisvesting STW/Lubeckstr. Evelien Zinkweg-Ankone (VVD) Marcel de Jonge Guus Bekhuis 0

Meerjarenbegroting 2024-2027

2024

2025

2026

2027

0 0 0

2021

2022

2023

Lasten beheersproduct Baten beheersproduct Saldo beheersproduct Onderuitputting 2021-2023 Lasten beheersproduct Mogelijke bezuiniging(en): Kostenplaats

Grootboek

2025

2026

2027

2028

2029

2030

438014 ……

20.654

438014 ……

Pm.

1. Wettelijk verplicht

567… 567…

…… ……

2. Niet-wettelijk verplicht 2a. Niet meer doen

5670210 567… 2b. Uitvoering versoberen

5670210 567…

Dit beheersproduct betreft een hulpkostenplaats voor de doorberekening van de kosten van de gemeentewerf. Doel: Huisvesting buitendienstmedewerkers en opslag en beheer materialen en materieel. Dit product betreft reguliere huisvesting voor team Buitenbeheer (niet beïnvloedbare kosten). Het complex Lubeckstraat 30 maakt onderdeel uit van de portefeuille team Vastgoed. Team Buitenbeheer huurt het geheel van Vastgoed. Daarnaast is de schoonmaak en ‘catering’ integraal onderdeel van de schoonmaak en catering van de totale gemeente. Onderzochte taakstellingsbijdragen: Verhoging huur van de werkplaats door Twente Milieu De baten van de werkplaats worden doorberekend via de hulpkostenplaats werkplaats. De gemeente heeft met Twente Milieu een (gunstig) DVO afgesloten voor de huur en exploitatie van de Werkplaats/garage. De DVO is een overeenkomst die je niet eenzijdig kunt wijzigen maar bij afloop over

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

moet onderhandelen. Twente Milieu heeft in 2023 op grond van de afgesloten DVO € 60.072 huur betaald voor het gebruik van de garage/werkplaats en de gemeente betaalde in 2023 € 304.793 aan Twente Milieu voor de exploitatie van de garage/werkplaats (voor onderhoud voertuigen e.d.) Kortom wanneer de huur wordt verhoogt, betekent dit een verhoging van de kostendoorrekening. Versobering dienstverlening Lubeckstraat De catering en schoonmaak zijn onderdeel van de totale gemeentelijke catering en schoonmaak. Team buitenbeheer kent geen catering conform bedrijfsrestaurant Stadhuis. De catering beperkt zich hier tot gratis verstrekking van koffie/thee en soep. De gratis soep (instantsoep met enkele toevoegingen) is als compensatie ingericht op basis van niet of nauwelijks aanbod zoals het bedrijfsrestaurant van het Stadhuis dit kent. Ook kenden de medewerkers vanuit het oude Top Craft een bedrijfsrestaurant met een groot aanbod. Door het beëindigen van de gemeenschappelijke regeling (Top Craft) is dit door het toenmalige college gehonoreerd als compensatie. De catering is geïntegreerd in de schoonmaakorganisatie van CSU. Kortom; de schoonmaakster verzorgt ook voor de koffie/thee en soep. Voor de collega’s in de buitendienst wordt in de ochtend en middag een kan koffie/thee klaargezet om mee te nemen de wijk in, zij komen tussen door dan ook niet terug op de werf.

Dit scheelt veel reistijd. Het afschaffen van het aanbieden van de eenvoudige soep heeft een negatief effect op de motivatie van de medewerkers van dit team. Mocht desondanks gemeentebreed besloten worden de koffie/thee en catering af te schaffen dan betekent dit een besparing op dit beheerproduct van € 20.654.

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

525208 Personeelsmanagement 9 Volg nr. Bezuiniging

9 a. b. c. d. e. f.

Programma Taakveld Subtaakveld Beheersproduct Portefeuillehouder Domeinmanager Teamleider Wettelijk verplichte taak (0=nee; 1=ja; 2=gedeeltelijk)

FAD1 Financiering alg. dekkingsmiddelen T0 Bestuur en ondersteuning T04 Overhead 525208 Personeelsmanagement Patrick Welman Christa Arkink Annet Guns

Versoberen sociaal personeelsbeleid Opzeggen lidmaatschap A&O fonds Generatiepact afbouwen Lagere werkgeversbijdrage personeelsvereniging Afdelingsoverstijgende opleidingen stoppen Opleidingsbudgetten domeinen 20% afromen

2 2024

2025

2026

2027

479.605 -27.000 452.605

476.380 -24.000 452.380

418.705 -21.000 397.705

415.480 -18.000 397.480

Onderuitputting 2021-2023

2021

2022

2023

Lasten beheersproduct

381

Meerjarenbegroting 2024-2027 Lasten beheersproduct Baten beheersproduct Saldo beheersproduct

Mogelijke bezuiniging(en): Kostenplaats

Grootboek

2025

2026

2027

2028

2029

2030

438051 438052 443801

30.000 13.000 5.000

438052 ……

5.000 210.021

5.000 129.064

5.000 98.695

1. Wettelijk verplicht

525208… 525208…

…… ……

2. Niet-wettelijk verplicht 2a. Niet meer doen

525208909 525208933 525208913 2b. Uitvoering versoberen

525208924 525208…

Onder het beheersproduct personeelsmanagement worden de volgende kosten begroot:  Rente lasten en baten hypotheken personeel (de regeling is al beëindigd, lasten en baten zijn gelijk)  Afdelingsoverstijgende opleidingen  Bijdrage aan personeelsvereniging De Koepel  Salarisadministratie (uitbesteed aan gemeente Wierden per 1-1-2024)  Bijdrage A&O fonds  Kosten ARBO  Rechtsgedingen en rechtskundige adviezen

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

Bezuinigingsvoorstellen 525208909 - Brede/afdelingsoverstijgende opleidingen – budget € 30.000,Hierop bezuinigen betekent minder trainen, is minder ontwikkelen. Het budget wordt de laatste jaren (fors) overschreden. Sinds een paar jaar hebben we geen budget voor organisatie ontwikkeling, maar doen we wel activiteiten tbv organisatie ontwikkeling vanuit het idee een lerende organisatie te willen zijn en blijven. 525208913 - Subsidie personeelsvereniging De Koepel - budget € 18.000,-. Besparing 5.000,-. Besparing zal leiden tot minder en kortere activiteiten, waardoor minder ontmoeting en binding van collega’s. 525208924 - Sociaal personeelsbeleid: budget 57.000,-. Versoberen: € 5.000,Het effect van versoberen is dat juist deze uitgaven bijdragen aan het werkplezier, verbinding en de sociale cohesie. Hiermee is Oldenzaal onderscheidend, daar waar de grote gemeenten onderscheidend zijn in hogere salarissen. Instroom en behoud medewerkers kan problematisch worden als deze budgetten krimpen. Bovendien is instemming vereist van de OR als regelingen worden gewijzigd/versoberd. In de attentieregeling zitten bijv. de uitgaven voor jubilea, vertrek medewerkers, kerstborrel, kerstpakketten etc. Aanbeveling is wel om deze vieringen zo veel mogelijk in de WKR te laten landen. De WKR naheffing is jaarlijks ong. 50K.

525208933 - A&O fonds – budget 13.000,- Besparing: € 13.000,Vanuit dit landelijke fonds maken we gebruik van trainingen, communities t.b.v. expertise uitwisseling, inspiratiesessies etc. t.b.v. organisatieontwikkeling, talentspiegel t.b.v. ontwikkeling medewerkers. En de personeelsmonitor met daarin kengetallen zoals verzuim, instroom, doorstroom, externe inhuur, salaris ontwikkeling. Geen lidmaatschap betekent geen voorzieningen zoals hierboven beschreven, waardoor sommige middelen/voorzieningen worden ingekocht en hiervoor alsnog kosten worden gemaakt. Voor zo ver bekend zijn alle Twentse gemeenten lid van het het A&O fonds. Opleidingsbudget is een vast percentage van de loonsom – Besparing met 20% is € 45.000. Naar schatting is 80% van het budget nodig om te blijven voldoen aan wettelijke eisen, vakinhoudelijke opleidingen, 20 % is voor persoonlijke/teamontwikkeling. Verminderen van het budget met 20 % kan leiden tot stagnatie van de ontwikkeling van medewerkers en organisatie. Dit kan ten koste gaan van de kwaliteit van in- en externe dienstverlening en het niet voldoen aan (wettelijke) eisen die aan de functie worden gesteld. Geen/minder ruimte voor training/ontwikkeling kan leiden tot vertrek (jonge) medewerkers. Volgens de personeelsmonitor 2022 van het A&O fonds bedragen de opleidingskosten bij gemeenten tussen de 20.000 tot 50.000 inwoners 1,5 % van de loonsom.

Het budget totale loonkosten gemeente Oldenzaal 2024 is ongeveer € 23,9 miljoen 1,5 % van € 22,9 miljoen is € 343.500. De totaal geraamde opleidingskosten 2024 zijn € 234.000 (excl. het budget voor afdeling overstijgende opleidingen ad € 30.000) . Gemeente Oldenzaal zit met haar budget voor opleidingskosten onder deze norm. Een bezuiniging van 20 % maakt dat we hier nog verder onder zakken. Een behoorlijk opleidingsbudget is belangrijk voor het zijn van aantrekkelijk werkgever en goed voor de kwaliteit van de organisatie. Vergelijking met andere gemeenten heeft, in de korte tijd die er was, 1 reactie opgeleverd: in Twenterand wordt een percentage van 1,8% van de loonsom gehanteerd voor het opleidingsbudget.

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

Generatiepact: afschaffen en afname loonkosten huidige deelnemers niet toevoegen aan budget herbezettingsgelden maar als bezuiniging opvoeren Afschaffen van het Generatiepact levert geen directe besparing op. Medewerkers die nu deelnemen behouden recht tot aan uitstroomdatum. Nieuwe instroom is er dan niet, dus ook geen besparing op loonkosten. Besparing kan wel gerealiseerd worden op korte termijn door de herbezettingsgelden niet in te zetten voor herbezetting. Dit kan echter wel leiden tot knelpunten in teams en mogelijk tot een vraag om extra inhuur/extra capaciteit om werk toch gedaan te krijgen. Bij afschaffing zullen we de duurzame inzetbaarheid van ouderen ook op andere manier moeten borgen, om te voorkomen dat verzuimkosten en evt. vervangingskosten oplopen in deze doelgroep. Ervan uitgaande dat de besparing die gerealiseerd kan worden op de loonkosten, in de komende jaren in grote lijnen overeen zal komen met de besparing die gerealiseerd wordt in 2024 (zie onderstaande tabel) omdat: - deze besparing wordt gerealiseerd met een deelname van gemiddeld 38 deelnemers per jaar.

- in de periode 2025 tot en met 2028 42 medewerkers de leeftijd van 60 jaar bereiken en dus kunnen deelnemen aan het generatiepact en daarvan gemiddeld 80%, zijnde 33 medewerkers, daadwerkelijk deelnemen; - Een deel van de huidige deelnemers stopt met deelname door pre-pensioen, AOW of deelname aan RVU. - En dus het aantal deelnemers aan het GP naar verwachting gemiddeld gelijk zal blijven aan het aantal deelnemers in 2024, zijnde 38. Besparing loonkosten door deelname generatiepact (peildatum 1.1.2024) Op basis van huidige deelnemers en deelnemers die in loop van 2024 gaan deelnemen. Vanaf 2025 kunnen weer nieuwe deelnemers instappen die in 2025 leeftijd van 60 jaar bereiken.

Inhouding generatiepact 2024

Inhouding generatiepact 2025

Inhouding generatiepact 2026

Inhouding generatiepact 2027

206.289,67

210.021,18

129.063,94

98.694,75

NB: geen structurele besparing! De kosten voor ARBO zijn wettelijke verplicht Voor de kosten voor rechtsgedingen en rechtskundige adviezen is een meerjarig raamcontract afgesloten. Dit doen we omdat dit voordeliger is dan per verzoek een bureau inschakelen en omdat hierdoor constante deskundig advies gevraagd kan worden. -

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

525624 Centrale inkoop 13 Volg nr. Bezuiniging

13 a. Besparen op bureaubehoeften b. Bezuinigen op abonnementen, boeken en drukwerk

Programma Taakveld Subtaakveld Beheersproduct Portefeuillehouder Domeinmanager Teamleider Wettelijk verplichte taak (0=nee; 1=ja; 2=gedeeltelijk)

FAD1 Financiering alg. dekkingsmiddelen T0 Bestuur en ondersteuning T04 Overhead 525624 Centrale inkoop Patrick Welman Christa Arkink Annet Guns 0 2024

2025

2026

2027

184.485 0 184.485

184.380 0 184.380

184.276 0 184.276

175.763 0 175.763

Onderuitputting 2021-2023

2021

2022

2023

Lasten beheersproduct

301

Meerjarenbegroting 2024-2027 Lasten beheersproduct Baten beheersproduct Saldo beheersproduct

Mogelijke bezuiniging(en): Kostenplaats

Grootboek

2025

2026

2027

2028

2029

2030

5.000 15.000

1. Wettelijk verplicht

525624… 525624…

…… ……

2. Niet-wettelijk verplicht 2a. Niet meer doen

525624902 525624905

438003 438001

2b. Uitvoering versoberen

525624… 525624…

…… ……

Op dit beheersproduct wordt begroot: Kantoorbenodigdheden, abonnementen, vakliteratuur, contributies, onderhoud en aanschaf meubilair en portokosten. We stellen voor om de budgettaire ruimte van 525624905 te verplaatsen naar 525624906. Op dit moment kunnen we onvoldoende voldoen aan de behoefte van medewerkers m.b.t. het bieden van passende faciliteiten om goed te kunnen werken. Denk hierbij aan flexible privacy zitjes in serre die gebruikt kunnen worden door medewerkers én in combinatie met externen (bijvoorbeeld door burgerzaken), ruimten voor privé bellen of teamsoverleggen. Bureaubehoeften/ computermateriaal (902)  Gemeente Oldenzaal maakt gebruik van een zogeheten NES-kast (never ending store). Afgelopen jaar is het assortiment flink uitgedund waardoor we nog minimale kantoorbenodigdheden op voorraad hebben. Specifieke kunnen worden aangevraagd via de servicedesk. Weinig gebruikte kantoorbenodigdheden worden zodoende niet meer op voorraad gehouden. Stoppen lijkt niet aan de orde i.v.m. continuïteit bedrijfsvoering.  Indien visitekaartjes niet meer worden verstrekt, zal dit een besparing zijn ongeveer € 500 op jaarbasis. Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal



Ruimte voor stoppen/versobering in totaalbudget € 5.000.

Abonnementen, boeken drukwerk (905)  We maken gebruik van een tool voor het beheren van alle abonnementen tegen een opslagpercentrage van 5%. Periodiek worden alle abonnementhouders aangeschreven met het verzoek aan te geven of iets wel of niet behouden moet blijven. In 2023 hebben we hierdoor een abonnement van ruim € 9.000 onderschept dat niet meer nodig bleek te zijn.  Oldenzaal kan alle abonnementen weer zelf gaan beheren. Dit betekent echter ook een verdubbeling van facturen, is minder overzichtelijk en belastend.  Ondanks de beschikking over de kennisbank van huisjurist Hekkelman, wordt het abonnement van Wolters Kluwer (juridische databank) nog gebruikt door een paar collega’s van domein ruimte (€ 25.000).  Los van bovenstaande, lijkt er zo’n € 15.000 ruimte te zitten in het totaalbudget. Onderhoud aanschaf meubilair (906) Per medewerker is er ongeveer € 100 op jaarbasis beschikbaar voor meubilair in het stadhuis en bij de gemeentewerf. Het budget dient voor reparaties van meubilair, nieuwe aanschaffingen ter vervanging of ter verbetering van onze (Arbo) faciliteiten. Het is een minimaal budget waarvan het advies om het niet verder naar beneden bij te stellen.

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

525627 Stadhuisbeheer 14 Volg nr. Bezuiniging

14 a. Verlagen frequentie schoonmaak stadhuis.

Programma Taakveld Subtaakveld Beheersproduct Portefeuillehouder Domeinmanager Teamleider Wettelijk verplichte taak (0=nee; 1=ja; 2=gedeeltelijk)

FAD1 Financiering alg. dekkingsmiddelen T0 Bestuur en ondersteuning T04 Overhead 525627 Stadhuisbeheer Patrick Welman Christa Arkink Annet Guns 0

Meerjarenbegroting 2024-2027 Lasten beheersproduct Baten beheersproduct Saldo beheersproduct Onderuitputting 2021-2023 Lasten beheersproduct

2024

2025

2026

2027

916.930 0 916.930

915.572 0 915.572

912.115 0 912.115

917.584 0 917.584

2021

2022

2023

13.847

Mogelijke bezuiniging(en): Kostenplaats

Grootboek

2025

2026

2027

2028

2029

2030

20.000

1. Wettelijk verplicht

525627… 525627…

…… ……

2. Niet-wettelijk verplicht 2a. Niet meer doen

525627… 525627…

…… ……

2b. Uitvoering versoberen

525627903 525627…

438032 ……

Op het beheersproduct Stadhuisbeheer worden de volgende posten begroot:  Kapitaallasten, onderhoud en kleine aanpassingen stadhuis  Energiekosten, waterverbruik en heffingen stadhuis  Schoonhouden stadhuis  Brand, storm en glasverzekering (circa € 16.000) Bezuinigingsvoorstel Schoonhouden (903)  Afschalen frequentie schoonmaakonderhoud stadhuis vanaf einddatum contract (2026). In plaats van dagelijks schoonmaak onderhoud zou een frequentie van 3 keer per week gehanteerd kunnen worden. Schatting is dat dit zo’n € 20.000 per jaar bespaart.  Afschalen van lediging vertrouwelijk papier containers naar een frequentie van 6 keer per jaar: besparing: € 200.

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

525630 Catering 16 Volg nr. Bezuiniging

16 a. Stoppen met bedrijfsrestaurant b. Stoppen met catering tijdens vergaderingen. c. Anders inzetten bedrijfsrestaurant

Programma Taakveld Subtaakveld Beheersproduct Portefeuillehouder Domeinmanager Teamleider Wettelijk verplichte taak (0=nee; 1=ja; 2=gedeeltelijk)

FAD1 Financiering alg. dekkingsmiddelen T0 Bestuur en ondersteuning T04 Overhead 525630 Catering Patrick Welman Christa Arkink Annet Guns 0

Meerjarenbegroting 2024-2027 Lasten beheersproduct Baten beheersproduct Saldo beheersproduct Onderuitputting 2021-2023 Lasten beheersproduct

2024

2025

2026

2027

128.547 0 128.547

2021

2022

2023

27.980

Mogelijke bezuiniging(en): Kostenplaats

Grootboek

2025

2026

2027

2028

2029

2030

38.000 35.000

1. Wettelijk verplicht

525630… 525630…

…… ……

2. Niet-wettelijk verplicht 2a. Niet meer doen

525630904 525630903

438030 435102

2b. Uitvoering versoberen

525630… 525630…

…… ……

Op dit beheersproduct wordt begroot de koffieautomaten, onderhoud keukenapparatuur, catering vergaderingen, catering bedrijfsrestaurant. Specifiek voor het bedrijfsrestaurant dient overigens opgemerkt te worden dat er een samenwerking is met stichting De Werkwijzer. Voor de samenwerking is een uitsluitend recht afgegeven. Het biedt een werkplek voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt en die onder de participatiewet vallen. Deze doelgroep verzorgt onder leiding van een begeleider, de lunchmogelijkheden in het bedrijfsrestaurant. Momenteel loopt er een discussie over de voortzetting van samenwerking, specifiek voor catering. De Werkwijzer heeft bij ons aangegeven een structureel tekort te hebben (< 45.000) op de al betalende exploitatiekosten á € 38.000. Het bedrijfsrestaurant is geen wettelijke verplichting, het vormt wel een plek voor collega’s voor sociale cohesie. Indien we stoppen met het bedrijfsrestaurant, levert het een besparing op van de exploitatiekosten á € 38.000.

Ambities en middelen in balans – 3 juli 2024 – gemeente Oldenzaal

Het is mogelijk om te stoppen met de catering (broodjes en drank) bij vergaderingen. Dat levert een bezuiniging op van € 35.000. Totaal aantal lunches in 2023 is nagenoeg 3000 (stadhuis en gemeentewerf). Hiervan was 13% voor externen. Let op, lunches besteld bij overige externe partijen zijn niet meegenomen in dit overzicht. Daar hebben we onvoldoende zicht op doordat lunches vaak rechtstreeks, zonder tussenkomst servicedesk, worden besteld. De ontwikkeling rondom het anders organiseren van het bedrijfsrestaurant nadert zijn einde met de besluitvorming in de raadsvergadering van 8 juli a.s. Hier wordt voorgesteld om het uitsluitend recht dat De Werkwijzer heeft wat betreft het bedrijfsrestaurant in te trekken. Marktonderzoek toont aan dat we met een andere partij een kwaliteitsimpuls en tevens een kostenbesparing kunnen realiseren van € 38.000.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/14359236/2