04 notulen 19 april 2021

15

langrijk onderdeel van. Hoewel ik snap dat u heel hoopvol bent over die app MaaS die in gebruik genomen gaat worden, staat er over hoe de treinen rijden heel weinig in dit plan. Dus dat mis ik echt. Wat ik daarnaast opmerk: mobiliteit en bereikbaarheid worden nu heel erg bekeken vanuit vervoer, terwijl natuurlijk ook de voorzieningen gewoon aanwezig moeten zijn in Oldenzaal. Vanuit dat oogpunt wordt in de KAN ook weinig beschreven, maar dat is wel iets ook om mee te nemen. Als je voorzieningen dicht bij de mensen hebt, hoeven ze zich ook minder te verplaatsen. Dus dat is ook een aspect wat echt naar mijn mening ook vanwege die inclusiviteit, dat mensen die zich minder goed kunnen vervoeren ook gebruik kunnen maken van voorzieningen, echt meegenomen moet worden bij het kijken naar mobiliteit. Dat wilde ik nog even naar voren brengen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan kom ik bij de VVD. Mijnheer Nijland. De heer Nijland: Dank, voorzitter. Goed te horen van de portefeuillehouder dat de Tulpstraat alsnog wordt toegevoegd aan de knelpuntenlijst. Ook het verhaal over het onderzoek naar 30 kilometerzones dat eerst terugkomt in de raad. Prima. Er schoot me nog iets te binnen.

Los van het feit dat natuurlijk de treinen gewoon elke dag rijden, maar daar waar het gaat om de bereikbaarheid van de bedrijventerreinen, zou ik me voor kunnen stellen dat onze Accountmanager Bedrijven ook wel eens die vraag misschien krijgt tijdens zijn bezoeken aan bedrijven. Hij zou ze natuurlijk kunnen enthousiasmeren om dit geluid daar ook over te brengen van: bedrijven, verenigt u en kom met mooie ideeën om het te bespoedigen. Daarmee haal je het ook een beetje van de schouders van de gemeente af, dus in dezen zie ik een verbindende factor vanuit de accountmanager. Tot slot nog even terugkomen op de elektrische fietsen waar de portefeuillehouder aan refereerde. Wij begrijpen ook heel goed dat je niet kunt reguleren, handhaven nog op de snelheid van die fietsen. Dus dat wil ik toch even gezegd hebben. Wat mij nu te binnenschoot naar aanleiding van ons gesprek van vorige week is dat de portefeuillehouders aangaf: als je toch iets meer wilt richting handhaving, dat het dan een beter idee is om rechtstreeks contact op te nemen met de politie tijdens een infoavond of wat dan ook om het daar wellicht nog aan de orde stellen. Klopt het als ik de conclusie trek dat als wij toch functioneel willen blijven handhaven, we ons dan beter tot de politie kunnen wenden? Tot zover. De voorzitter: Dank u wel. Volgens mij is dat de tweede termijn vanuit de gemeenteraad.

Dan geef ik tot slot het woord aan de wethouder. Mevrouw Renkema. Wethouder Renkema: Dank u wel, voorzitter. Er zijn niet zo heel veel vragen meer. Inclusieve samenleving betreft natuurlijk ook de bereikbaarheid met openbaar vervoer. Daar heeft mevrouw Oorthuis gewoon helemaal gelijk in. Nou, dat MaaS-project is ook gestart met name ook om het Wmovervoer makkelijker te maken. Dus eigenlijk is in Twente die pilot ook wel echt gericht op de mindervalide, dus daar ben ik heel erg blij om en om daar een zo compleet mogelijke keten tot stand te brengen. Dus nou ja, ik blijf hoopvol en ik weet dat er ook voor de mindervalide aandacht is. Dus we moeten maar zien na coronatijd of dat inderdaad dan ook zijn beslag zal krijgen, maar ik heb daar wel goede hoop op. Treinen zijn hier inderdaad wat minder aan de orde, maar binnenkort gaan wij u ook informeren over alles wat met het spoor te maken heeft. Een aantal uitvoeringszaken ook van hoe het gaat met de lijn Hengelo-Bielefeld en dat soort zaken allemaal. U hebt ook gelijk dat hoe dichter je bij voorzieningen zit, hoe minder je natuurlijk vervoersbewegingen moet maken. Ik ben ervan overtuigd dat Oldenzaal best een hoog niveau al van voorzieningen heeft voor een plaats van deze omvang.

Ook met ander beleid proberen we dat zo veel mogelijk in stand te houden dat de voorzieningen echt wel op niveau blijven, maar dat heb je met mobiliteit niet helemaal aan de orde. Ik heb in portefeuille hoe je van a naar b komt en dan is net vraag hoe ver a en b uit elkaar liggen, maar dat hebt u soms zelf ook in de hand om bepaalde voorzieningen wel of niet in Oldenzaal te handhaven. Dan was de VVD blij met de Tulpstraat op de knelpuntenlijst. Ik weet over de bereikbaarheid van bedrijventerrein dat dat best wel eens door de accountmanager onder de aandacht wordt gebracht. Die roept volgens mij ook op om dat te doen, om dat samen te doen. Wat natuurlijk in Oldenzaal niet helpt, is dat we niet echt georganiseerde ondernemersverenigingen hebben waar je dit stukje aan de orde zou kunnen stellen om dat gezamenlijk op te pakken. Maar dat wil niet zeggen dat de accountmanager hier niet nog wel eens een keer aandacht voor kan vragen. Vroeger, toen wij nog als een college bedrijfsbezoeken deden – dat voelt al heel lang geleden voor coronatijd – was dit ook vaak

16

een punt dat door bedrijven ook zelf werd aangebracht, dat zij vonden dat met name voor stagiaires bedrijventerreinen soms slecht bereikbaar waren. Toen hebben wij eigenlijk ook al teruggegeven dat dat ook een taak van henzelf is om dat eventueel gezamenlijk op te pakken en dat je misschien straks met OV-fietsen misschien iets meer kunt doen ook richting de bedrijventerreinen. Handhaving. Daar hebben we het inderdaad vorige week over gehad. Handhaving valt natuurlijk onder de portefeuille van onze burgemeester en dat wordt ook met name door de politie gedaan. Als daar andere accenten in de handhaving gezet moeten worden, dan moet je dat inderdaad via die weg aanstippen. Wat wel natuurlijk aan de orde is geweest is, is dat wij wel aandacht hebben gevraagd nu voor de handhaving op de Thorbeckestraat, omdat daar in feite de weg nu aangepast is en dat daar handhaving natuurlijk heel gepast is. Dat was het, voorzitter. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan kom ik aan het eind van de beraadslagingen van dit agendaonderwerp, dus dit raadsvoorstel. Dan wil ik het raadsvoorstel graag in stemming brengen. Er zijn geen moties of amendementen ingediend. Mijn vraag aan u is: wie is tegen dit raadsvoorstel? Om dat dan inmiddels een handje aan te geven. Dus tegen middels een handje. Ik kijk even. Ik zie geen handjes. Ik kijk de voor de zekerheid ook nog even richting de griffier.

Wij constateren beiden dat dat niet het geval is, dus dan is het unaniem aangenomen. (Hamerslag) Dank u wel. 7. Voorstel om akkoord te gaan met het voorlopige ontwerp van de RES Twente 1.0 De voorzitter: Dan ga ik met gezwinde spoed door naar het volgende onderwerp en dat betreft het Voorstel om akkoord te gaan met het voorlopig ontwerp van de RES Twente 1.0. Daar hebben we bij het begin van deze vergadering al even bij stilgestaan. U hebt daar een besluit overgenomen om dat opiniërend en ter informatie te doen, dus we gaan vanavond geen besluit nemen ten aanzien van dit raadsvoorstel. Het is uiteraard aan u om het college nog wat mee te geven. Hoe u dat wilt doen, daar treed ik even niet in. Dat is aan u. Ik zie allerlei fracties en met name de vertegenwoordigers van fracties nu in beeld. Ik ga ervan uit dat iedereen, elke fractie in de gemeenteraad, hier ook iets over wil zeggen. Dus ik ga even het rijtje langs. Ik doe dat in omgekeerde volgorde van zonet om op die manier ook het evenwicht in onze raad goed in het oog te houden. Dus ik begin bij D66. Mevrouw Ailo-Zaia. Ook voor u geldt: zes minuten. Mevrouw Ailo-Zaia: Jazeker. Voor ons ligt het voorlopig ontwerp van de Regionale Energie Strategie Twente 1.0. Wij onderschrijven de doelstelling van de RES volledig.

Het is belangrijk op een duurzame manier energie ter beschikking te krijgen en te houden, dit met zicht op betaalbaarheid en natuurbehoud. We gaan omwille van efficiëntie niet in op de individuele technische rol van Oldenzaal. Wel zouden wij graag zien dat Oldenzaal haar rol en ambities, ook die binnen de NoordoostTwentegemeenten, duidelijk zou vastleggen. Deze wens is geheel in lijn met de conclusies van het rekenkameronderzoek Sturen met beleidsindicatoren en de besproken aanbevelingen van de auditcommissie die binnenkort naar de raad worden gestuurd. Het bod van de NoordoostTwentegemeenten is met 100 GWh per uur verlaagd naar 225 GWh. Dit op basis van gevonden getallen voor het energieverbruik. Waarom zijn deze getallen niet door een onafhankelijke partij geverifieerd? D66 hecht grote waarde aan participatie. Wij lezen daarover op pagina 24: “Iedere gemeente in Twente geeft daar op eigen wijze invulling aan.” Ook lezen wij: “Echter stopt de beleidsparticipatie niet bij het afronden van RES Twente 1.0.” Lezen wij hier niet dat de samenleving op dit moment al moet zeggen: hoe mee betrokken bij het document dat wij op dit moment bespreken en binnenkort gaan goedkeuren? Terecht dat dit zou moeten zijn gedaan. Het gaat immers om een immense verandering in onze energieopwekking en -consumptie.

D66 stemt in met een zorgvuldige plaatsing van windmolens, maar maakt zich zorgen over het Twents landschap. We zien dat dit landschap langzaam verandert. Industrieterreinen worden aangelegd en uitgebreid zonder inpassing in het landschap. Houtwallen worden weggenomen. Graag zien we dat met de plaatsing van molens tegelijk zorg wordt besteed aan behoud van het Twents landschap. Niet alleen in het kader van de RES, ook buiten dit kader. Twente is een toeristische regio door het aantrekkelijk landschap. Laten we dat vooral zo houden. Vanwege ons streven naar inwonersparticipatie en het prikkelen van initiatieven pleiten we ervoor dat lokale ondernemers en corporaties de mogelijkheid hebben kleinschalige initiatieven uit te voeren. Wanneer deze initiatieven een

17

rendabele bedrijfsvoering laten zien, weten wij niet waarom deze initiatieven zouden moeten worden tegengehouden. Het zou treurig zijn als door ons gestelde regelgeving het onze inwoners niet mogelijk wordt gemaakt om duurzame plannen uit te voeren. Zulke initiatieven zouden wij juist moeten omarmen. Bij plaatsing van molens, groot of klein, moet niet alleen rekening worden gehouden met kwetsbare objecten zoals woningen, maar zal duidelijk moet worden aangegeven dat rekening wordt gehouden met het welzijn van omwonenden. Hierbij horen geluidsniveaus en slagschaduwen zeker tot de criteria. Verder zien we graag dat plaatsing van windmolens niet slechts in clusters zou moeten plaatsvinden. Plaats deze juist op een manier met een gevarieerd landschap als resultaat. Zoals u ook heeft kunnen lezen, hebben we drie amendementen en vijf moties. Misschien is het goed alleen het dictum voor te lezen? Dan pak ik het er even bij. Amendement 1, waar staat (op pag. 1 en het besluit op pag. 4): 4. eventuele reacties op het voorlopig ontwerp RES Twente 1.0 kenbaar te maken aan het college van B&W; te wijzigen in: 4. eventuele reacties inclusief minderheidsreacties op het voorlopig ontwerp RES Twente 1.0 via de griffie door te sturen aan de stuurgroep RES Twente en kenbaar te maken aan het college van B&W. Amendement 2, waar staat (pag.

25): Spreiding van kleinschalige opweklocaties voor zonne- en windenergie is niet wenselijk als we de kwaliteiten van het Twentse landschap zoveel mogelijk willen behouden, maar ook niet voor een haalbaar en betaalbaar energienetwerk. Te wijzigen in: Kleinschalige opweklocaties voor zonne- en windenergie hebben niet de voorkeur, maar blijven mogelijk binnen de kaders van de kwaliteiten van het Twentse landschap en een haalbaar en betaalbaar energienetwerk. Kleinschalige opweklocaties voor zonne- en windenergie hebben niet de voorkeur, maar blijven mogelijk binnen de kaders van de kwaliteiten van het Twentse landschap en een haalbaar en betaalbaar energienetwerk. Amendement 3, waar staat (op pag. 25): Bij het vinden van de zoeklocaties voor windturbines houden we rekening met de afstand tot kwetsbare objecten, zoals woningen. Te wijzigen in: Bij het vinden van de zoeklocaties voor windturbines houden we rekening met het welzijn van inwoners en de afstand tot kwetsbare objecten, zoals woningen. Dan de moties. Motie 3, Landschappelijke kwaliteit. we roepen het college op: - om in de RES 1.0 op te nemen dat bij plaatsen van opwekinstallaties (zowel zon- als wind) een wezenlijke bijdrage wordt geleverd aan het behoud, herstel en waar mogelijk intensivering van de landschappelijke kwaliteit; Motie 4, Windmolens we roepen het college op om: 1.

in de RES 1.0 op te nemen de mogelijkheid van losse windmolens toe te staan. Vanzelfsprekend moet met netbeheerders gekeken worden waar de infrastructurele voorzieningen al in de buurt liggen; 2. te waken voor een te regelmatig patroon bij clustering, maar een patroon te accepteren wat in het natuurlijk landschap past; Motie 5, Resultaatverplichting we roepen het college op om: 1. de teksten zodanig aan te passen dat de in de definitieve RES Twente 1.0 sprake is van een resultaatverplichting per 2030 en daarmee het woord ‘inspanningsverplichting’ wordt vervangen; 2. eens per 2 jaar de resultaten te beoordelen op de actuele ontwikkelingen, de passende innovaties en de daadwerkelijke realisatie van de planuitvoering;

18

3. waar dat op basis van evaluaties nodig is de plannen en uitvoering aan te passen, zodat het beoogde doel per 2030 werkelijkheid is; Motie 6, Inwonersfora we roepen het college op om: 1. de provincie Overijssel, met Studio Vers Bestuur, gemeenten die dit verzoeken de kennis en middelen beschikbaar te stellen om een inwonersforum succesvol te organiseren; 2. in de definitieve Regionale Energie Strategie Twente 1.0. afspraken over inwonersfora op te nemen; Ik ben echt aan het opsommen hier, maar het moet eventjes. Dan de laatste motie. Motie 7, Lokaal eigendom we roepen het college op om: 1. bij de verdere uitwerking en invulling in de finale RES 1.0 de ambitie m.b.t. het lokaal eigendom wordt aangepast; 2. de norm opgenomen wordt van maximaal lokaal eigendom met een ondergrens van 50%; 3. er procesafspraken gemaakt worden over de implementatie van deze harde norm waarbij het denkbaar is dat mocht blijken dat deze 50%, op geleide van een bedrijfsplan en tevens voorzien van een second opinion, niet haalbaar is het bevoegd gezag dat dan voorlegt aan de volksvertegenwoordigers die daarover dan expliciet een instemmingsbesluit nemen; 4. de stuurgroep via haar kanalen eventuele wettelijke belemmeringen onder de aandacht te brengt van de landelijke overheid en de lobby daarvoor ter hand te neemt; Bij dezen alle moties en amendementen, voorzitter.

Alleen één ding heel kort: ons gaat het erom dat we als raad ook even echt die kans in de volle breedte oppakken, zodat we duidelijk onze standpunten kunnen weergeven. Ik dank u vriendelijk. De voorzitter: Dank u. Iets over de tijd, maar ik heb u iets ruimte gegeven. Ik hoop dat u bij de andere thema 's die nog gaan komen op de agenda dat weer goed maakt. Even kijken. Ik kan me indenken dat zeker de amendementen, omdat we over het voorstel zelf niet een besluit nemen, ook gezien kunnen worden als een oproep richting het college om dat in toekomstige teksten een plek te geven. Maar dat is ook aan de wethouder om daar zo dadelijk iets over te zeggen hoe ze dat wil gaan zien en uiteraard ook aan de andere raadsleden om daar ook iets van te vinden. Dat gezegd hebbende, dank u wel. Dan ga ik naar de heer Gelevert namens het CDA. De heer Gelevert: Dank u wel, voorzitter. In 2050 Nederland CO2-neutraal, daar gaat het allemaal om. Een doelstelling waar verreweg de meeste mensen wel achter staan.

Je zou dan verwachten dat er landelijk een uitgewerkte visie en plan ligt hoe we daar als land wetenschappelijk onderbouwd op de meest efficiënte manier kunnen komen met een combinatie van alle beschikbare bestaande technieken en inspelend op nieuwe ontwikkelingen en waarbij bovendien aanzienlijk wordt geïnvesteerd in het terugdringen van het energieverbruik, want wat je niet verbruikt, hoef je ook niet op te wekken. En daarnaast aanzienlijke investeringen in nieuwe technologie om het doel te bereiken. Een werkwijze zoals die vroeger na de watersnoodramp waarmee de dreiging van water werd aangepakt met revolutionaire nieuwe technieken voortbouwt op bestaande. Helaas, dat is er niet. We hebben te maken met de Regionale Energie Strategie waar alleen grootschalige zon- en windenergieopwekking telt. Het is landelijk democratisch beslist dat wij het voorlopig zo moeten doen en daar willen we dan ook constructief aan bijdragen, want uiteindelijk streven we met zijn allen hetzelfde doel na: CO2-neutraal zijn in 2050. Er ligt nu een concept RES Twente 1.0 dat een samenvoeging is van veertien lokale gemeentevoorstellen die bij elkaar worden opgeteld. Dit levert per definitie geen efficiënte verdeling op van zon- en windenergie. Zeker ook niet wat betreft de afstemming met infrastructuur en de zwaarte van de elektriciteitsnetwerken.

Dit wordt voor ons allen dus nog een heel zware opgave. Goede communicatie met en participatie van onze burgers is daarbij cruciaal voor het succes van de RES en tevens ter voorkoming van het risico op wegvloeien van de baten van grootschalige energieprojecten door investeringen van dubieuze of misschien wel criminele organisaties. We roepen het college daarom op

19

zich in te zetten om de onderstaande punten en vragen in te brengen bij de stuurgroep RES en daarvoor te pleiten.  Waarom kan het Board for Twente niet worden afgestemd op de optelsom van de veertien onderliggende gemeenten in plaats van koste wat kost vast te houden aan die 1,5 TWu. Laat het getal los en baseer het op een percentage van energieverbruik, want dan telt indirect ook het verminderen van het verbruik mee in de RES wat nu niet zo is.  In de komende jaren te focussen op zon op dak en investeringen in het netwerk om meer zon op dak mogelijk te maken en het streven naar windmolens zolang mogelijk uit te stellen. De techniek schrijdt voort en de landelijke overheid beweegt zich steeds meer richting kernenergie, dat voor Nederland ook onvermijdelijk lijkt in de mix van ontlastingen. De kans is groot dat we met minder windmolens en zonnevelden toe kunnen in het Twentse landschap dan nu wordt voorgesteld.  Scherpere voorwaarden te stellen voor minimaal 50% lokale participatie voor grootschalige zonnevelden op landbouwgronden, zoals dat ook voor windmolens wordt voorgesteld.  Meer input van de burgers te vragen en daarvoor een concreet plan of werkwijze op te stellen en onderdeel te maken van de RES en die participatie breder te maken dan een klein groepje direct omwonenden.

 De zienswijzen, waaronder ook de vraag van SBTL, die zijn ingediend tegen windmolens en de daarin aangedragen oplossingen serieus te nemen.  Maatregelen op te stellen als onderdeel van de RES om organisaties met dubieuze achtergronden te weren bij investeringsprojecten in grootschalige zonnevelden en windmolens;  Zo mogelijk nog voordat de RES Twente 1.0 wordt vastgesteld een onafhankelijke efficiencyslag op wetenschappelijke basis over alle lokale plannen neer te leggen ter voorkoming van verkwisting van onze gezamenlijke financiële middelen en daarbij samen te werken met de veertien Twentse gemeenten om dit te realiseren. Om dit kracht bij te zetten, zouden we drie moties willen indienen. Ik zal daarbij ook van die drie het dictum voorlezen, voorzitter. De voorzitter: Ja, ik weet niet meer welke, maar dat is een behoorlijk lang, dus als u dat wat kunt comprimeren, dan is het heel fijn. De heer Gelevert: Ja, dat valt mee volgens mij. Ik noem alleen de oproep op. De voorzitter: Ja. Ga uw gang. Ga gauw door. De heer Gelevert: Motie 1, Standpunten voorlopig ontwerp. roept het college op: 1. dat we in Noordoost-Twente over de invulling van de Regionale Energie Strategie (RES) intensief willen communiceren en draagvlak creëren samen met onze inwoners, waarbij inwoners ruime mogelijkheden krijgen te participeren binnen de energietransitie; 2.

dat we in Oldenzaal maximaal inzetten op zon op dak en hiermee proberen zo veel mogelijk van de RES-doelstellingen te realiseren; 3. dat we in Noordoost-Twente nieuwe technieken en technologieën ruim de kans willen geven om de doelstellingen van de RES te realiseren; 4. dit proces veel tijd en capaciteit vraagt van de organisatie en dat hiervoor door het Rijk of de provincie Overijssel extra financiële middelen beschikbaar gesteld moeten worden; 5. dat alle cijfermatige uitgangspunten die ten grondslag hebben gelegen aan de RES 1.0 als open data te publiceren met bronvermeldingen en handleiding, zodat inwoners meer mogelijkheden krijgen om te participeren bij de totstandkoming van de RES 2.0; 6. dat er nog veel onderzoek moet worden uitgevoerd met betrekking tot de gevolgen van het opwekken van duurzame energie voor de volksgezondheid en het milieu. We dragen het college van burgemeester en wethouders op de punten 1 tot en met 6 actief in te brengen bij de stuurgroep RES en zich ervoor in te zetten dat deze worden meegenomen bij de formulering van de definitieve ontwerp-RES 1.0. Motie 2, Rekenmodel RES

20

roept het college op: - het Rijk te verzoeken het huidige doel (het harde getal van 1,5 TWh in de regio Twente) richting de RES 2.0 weer om te zetten naar het percentage duurzame opwek ten opzichte van het elektriciteitsverbruik; Motie 3, Participatie bedrijven roept het college op: - het genoemde risico te benoemen en duidelijke waarborgen en maatregelen op te nemen als onderdeel van de RES Twente 1.0 om organisaties met dubieuze achtergronden waarvan de achtergrond of de herkomst van geïnvesteerde gelden onduidelijk is te weren bij investeringsprojecten in grootschalige zonnevelden en windmolens; Tot zover, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Ook u iets buiten de tijd, dus laten de andere raadsleden dat niet als een uitnodiging zien. Maar ja, ik ga het merken. Dank u wel, mijnheer Gelevert. Dan ga ik naar de Partij van de Arbeid. Ik dacht dat ik daarvoor de heer Ankone zag. De heer Ankone: Dat klopt, voorzitter. Ik kreeg net nog een tip van iemand dat ik niet in beeld was, dus ik weet niet zeker of ik in beeld ben. Ik zie mezelf wel. De voorzitter: Ik zie u ook. De heer Ankone: Dat is dan niet zo mooi. De voorzitter: (Gelach): Nee, maar ik zie u wel, dus ik weet niet of dat de bedoeling is van ‘dat is niet zo mooi?’ De heer Ankone: Nee, nee. Ik ga met gezwinde spoed, zoals u dat altijd zo mooi zegt, van start.

Er moet me toch eerst even iets van het hart dat ik vanavond hier merk en bespeur wat het in elk geval met mij doet. Ik heb vanavond met betrekking tot dit onderwerp en ook het hele onderwerp van dit afgelopen weekend, wat er allemaal de revue is gepasseerd, af en toe wel het idee dat wij zitten en kijken naar een theaterstuk in Stadstheater De Bond met enorm veel amendementen, moties moeilijke verhalen. Er zit enorm veel gevoel in. Dan denkt onze fractie, en ik ook wel, van: Henk, waar leidt dit allemaal toe en wat is nou onze cirkel van invloed in dezen? Ik denk niet dat die zo heel groot is. De impact van ons besluit staat en ik ben ook heel benieuwd naar reacties van: we stellen het vanavond uit. Het is gewoon gigantisch complex en lastig. Ik durf de stelling wel aan dat het haast voor raadsleden die dit als hobby, werk of bezigheden naast hun reguliere werk doen, gewoon haast niet te doen is om dit allemaal tot je te nemen met alle wijzigingen die daaraan ten grondslag liggen. Maar we zijn wel aan de andere kant overtuigd van nut en noodzaak van de energietransitie, dus er moet gewoon wat gebeuren. Maar onze basis en grondhouding is wel om dat zonder, het CDA refereerde daar net ook al aan, windturbines in ons gigantisch mooie landschap te doen. Naar onze overtuiging is dat ook niet echt nodig.

We kijken dan vooral graag en vooral naar andere oplossingen zonder die gigantisch mooie windturbines. PvdA Oldenzaal begrijpt daarnaast ook niet echt de haast, en ik ook ben wel blij dat het dus vanavond niet doorgaat, die men wil maken. Wij zijn ook daarmee wel tevreden in de zin van dat onze inwoners ook niet echt de impact van onze keuzes hier kunnen overzien. Dat betekent ook dat wij ook graag een breed ingezet draagvlakonderzoek zouden willen zien. Naar onze mening staat dat ook als een keiharde voorwaarde genoemd in het Klimaatakkoord en de handreiking van de RES. En dan even naar de zonnepanelen. Het is een prima streven om richting de zonnepanelen te komen, maar daarbij wel ook de kanttekening te plaatsen dat dat voor al onze inwoners van Oldenzaal een haalbare en betaalbare kaart moet zijn. Dan niet alleen voor huiseigenaren, maar ook voor huurders. Daar hebben we zorg bij. Even kijken. Dan nog even terug komend. In het politiek forum heb ik een vraag gesteld. Er is een onderzoek geweest door het accountantskantoor. Die schrijft eigenlijk in zijn advies dat als wij daken maximaal benutten in Twente wij voldoen aan de criteria, de eisen die gesteld worden. Op de een of

21

andere manier komt dat niet helemaal bij het college onder de pet in de zin van: wat betekent dit nu voor inwoners? Wat betekent dat voor onze inwoners en zijn wij bij machte om dat te kantelen en in elk geval helder te krijgen of dat nu wel een haalbare kaart is of niet een haalbare kaart is? Hier wil ik het voorlopig in mijn eerste bijdrage even bij laten. De voorzitter: Dank u wel. Keurig binnen de tijd. Dan ga ik naar de heer Kosterink namens de VVD. De heer Kosterink: Voorzitter, dank u wel. RES 1.0, dat hebben we ondertekend en daarin zullen we mee. Alleen, we kunnen niet in een stencil voorleggen hoe dat moet, alleen wel kaders aangeven waarbinnen we dat moeten kunnen bereiken. Dat hebben we ook in het politiek forum aangegeven dat we het belangrijk vinden dat participatie door communicatie met en draagvlak bij de Twentse bevolking wordt gezocht. Dat is essentieel. Wij willen ook graag zo min mogelijk aantasting van het Twents landschap. Daarom willen we een flexibele houding naar andere vormen van energie, zoals kernenergie, want met alleen wind en zon redden we het gewoon niet. Om op die belangrijke punten de zoveelste motie in te dienen, hebben we achterwege gelaten en overeenstemming gezocht bij de motie van het CDA waarin wij ook onze punten kwijt konden. We vonden dit meer dan voldoende om de wethouder hiermee een richting te geven voor invulling van de RES 1.0.

Tot zover onze bijdrage, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar GroenLinks. Mijnheer Otter. De heer Otter: Dank u wel, voorzitter. RES 1.0. Klimaatverandering, pandemie, corona en de energietransitie. Steeds duidelijker blijkt dat allerlei publicaties en onderzoeken allemaal erg met elkaar te maken hebben. Klaske Kruk, deskundige op het gebied van circulaire economie, legde het afgelopen donderdag allemaal nog eens haarfijn uit in een webinar van de regio Twente: het roer moet radicaal om willen wij virussen en pandemieën kunnen bestrijden en onze planeet leefbaar kunnen houden. Het gaat hierbij niet alleen om technologische oplossingen, maar ook vooral om ons gedrag. Het gaat vooral om minder, minder, minder en niet meer. Minder grondstoffen gebruiken, minder spullen aanschaffen, minder energieverbruik, minder afval, et cetera. Maar goed, het gaat nu om de Regionale Energie Transitie 1.0. Ook erg belangrijk. In het politiek forum van vorige week maandag heb ik het er al uitgebreid over gehad, veel vragen gesteld en diverse antwoorden gekregen. Op dit moment wil ik op twee aspecten nog ingaan. Op de eerste plaats zon op daken. Het bijgestelde bod van Noordoost-Twente houdt nu in 63 hectare zon op bedrijfsdaken, 100 hectare zonnevelden en 9 windturbines.

Uit alle publicaties en onderzoeken de afgelopen tijd, onder andere van hoogleraar en deskundige op gebied van energietransitie Jan Rotmans, blijkt dat zon op daken de beste optie is voor mens en natuur en met het grootste draagvlak. GroenLinks ziet derhalve graag dat een verschuiving binnen het hiervoor genoemde bod naar meer zon op daken. Hiertoe hebben wij een motie ingediend. Het zou mooi zijn als iedereen deze gaat steunen. Dan wil ik even kort het dictum voorlezen. Ik zal het eventjes opzoeken. Daar komt hij aan. Het dictum luidt als volgt: wij roepen het college op 1. te onderzoeken welke lokale middelen er zijn om het leggen van zonnepanelen op daken te bevorderen waarbij o.a. gedacht zou kunnen worden aan de OZB, bijvoorbeeld door enige korting bij aanschaf van zonnepanelen te geven. Hierbij zou onderscheid gemaakt kunnen worden naar particuliere daken, huurwoningen, losse overkappingen en bedrijfsdaken; 2. samen met de andere Noordoost-Twentse gemeentes een uiterste inspanning te leveren om eerder genoemde verschuiving van zonnevelden en windturbines naar meer zon op daken te bewerkstelligen; Tot zover onze motie. Dan nog een tweede punt waar ik even bij stil wil staan, is toch nog even communicatie, informatie, participatie. In het recente politiek forum uitgebreid aan de orde geweest.

Ik vond eerlijk gezegd het antwoord van de portefeuillehouder toch wat teleurstellend. Ze noemde het Energieloket 3.0 wat nog een beetje op gang moet komen, verwees naar de website, binnenkort een krantje, maar vooral moeten we verder onze inwoners misschien maar een beetje met rust laten met betrekking tot zonnevelden en windturbines, want die komen toch niet zo veel in Oldenzaal. Dat roept bij mij toch een beetje de vraag op: gaat Oldenzaal wat dit betreft in ieder geval toch niet een nimby-gemeente worden? Tot zover mijn bijdrage. Dank u wel, voorzitter.

22

De voorzitter: Dank u. Dank u wel, mijnheer Otter. Net zoals de heer Kosterink keurig ruim binnen de tijd. Dan kom ik tot slot bij mevrouw Weideveld namens de WG. Mevrouw Weideveld: Dank u wel, voorzitter. Hierbij de hekkensluiter om het betoog te voeren. Vandaag staan er twee onderwerpen op de agenda geagendeerd die gelieerd zijn aan het Nationaal Klimaatakkoord: het voorstel om akkoord gegaan met het voorlopig ontwerp van de RES Twente 1.0 en het voorstel van Energievisie Noordoost-Twente, versie Oldenzaal. Het voor ons liggende voorlopig ontwerp RES Twente 1.0 geeft ons een kader, een strategisch koersdocument richting het definitieve ontwerp van de RES Twente 1.0. Voordat wij hierover ons standpunt geven, nemen wij u even mee in hoe wij als WG Oldenzaal tot dit standpunt zijn gekomen, want wat is het een ingewikkelde materie. Dat blijkt ook maar weer uit de vele moties en amendementen die zijn ingediend en ook mijn voorgangers hebben daar al een aantal keer over gesproken. De materie is zo ingewikkeld dat er de afgelopen maanden tal van bijeenkomsten zijn belegd: op Oldenzaalse niveau, in NoordoostTwenteverband, op Twents niveau en zelfs op provinciaal niveau. Bijeenkomsten om ons als volksvertegenwoordigers mee te nemen in wat RES Twente 1.0 nu eigenlijk is, waar het over gaat en wat onze opgave is.

Maar bovenal hoe we tot de realisatie kunnen komen en hoe wij daarin gezamenlijk op Twents niveau en op Noordoost-Twents niveau kunnen samenwerken. De Regionale Energie Strategie gaat er niet over of we deze opgave gaan bereiken, maar hoe we die gaan bereiken en wat we daarvoor nodig hebben. En dat is toch echt nog wel een ding. Wij als WG Oldenzaal stellen de opgave dan ook niet ter discussie, maar nemen daarin onze verantwoordelijkheid en steunen daarin de portefeuillehouder. Tijdens het politiek forum vorige week dinsdag hebben we onze zorgen uitgesproken over hoe wij dit thema als volksvertegenwoordiging goed kunnen blijven volgen en hoe we dit vervolgens aan onze inwoners uit kunnen leggen. De informatie die tot ons komt, is soms gewoon too much. We hebben de oproep gedaan om deze materie simpeler te maken om het vervolgens beter, duidelijker, en simpeler te kunnen uitleggen aan onze inwoners. Deze oproep is gelukkig door de portefeuillehouder opgepakt en daar gaan we dan samen ook mee aan de slag. Afgelopen woensdag zag ik een reclame op televisie waarin werd afgesloten met twee zinnen die perfect bij onze opgave passen en die zou ik graag willen citeren: “Wij zijn de eerste generatie die weet dat we de wereld aan het vernietigen zijn.

Wij zijn ook de laatste generatie die hier nog iets aan kan doen, want dat is waar we het voor doen, zodat we onze aarde beschermen, zodat onze kinderen en kleinkinderen er straks ook fijn kunnen wonen en een gezond klimaat doorgeven naar de toekomst.” Het stipje op de hele aardbol die Oldenzaal heet, zal het verschil erin echt niet maken. De iets grotere stipjes NoordoostTwente of het gebied Twente of Nederland ook niet. Maar als we het besef groots aanpakken, dan moet het ons lukken. Dat moet. De enquête die eind vorig jaar is gehouden onder onze inwoners in Noordoost-Twente laat zien dat er een mix tussen zon op bedrijfsdaken, zonnevelden en windturbines de optie is met het grootste draagvlak. Wij vermoeden dat daar in de definitieve versie van RES Twente 1.0 ook op gekoerst gaat worden, maar dat betekent niet dat daarmee de invulling van de opgave en de locaties al besloten is. Zeker niet. Daarvoor zal nog genoeg water door de Dinkel moeten vloeien. Het prachtige landschap van Noordoost-Twente is vanwege Oldenzaal erg belangrijk. Daar genieten wij van en daar willen we ook van blijven genieten. Wij realiseren ons dat het gebied van Oldenzaal erg compact is en er weinig ruimte is om zonnevelden of windturbines ruimte te geven.

Hoe anders is dat in onze buurtgemeenten? Wij vinden het belangrijk hierin met de gemeenten in Noordoost-Twente, maar ook daarbuiten, nauw en in samenhang op te blijven trekken, want deze opgave moeten we samen oppakken. WG Oldenzaal blijft benadrukken dat communicatie, communicatie, communicatie ontzettend belangrijk is. Er is wel wat rondom dit thema, maar kan zeker nog vele malen beter. Participatie en betrokkenheid van onze inwoners en bedrijven zou een van de belangrijkste opgaven zijn om tot realisatie van zon op dak, de zonnevelden en de windturbines te komen. Voor deze communicatie zullen wij blijvende aandacht blijven vragen. Daarover hebben we twee vragen aan de portefeuillehouder. Kan de portefeuillehouder ons toelichten hoe er meer aandacht gegeven kan worden en gaat worden aan communicatie en hoe worden wij daar als volksvertegenwoordiging in meegenomen? Door mee te gaan in het ordevoorstel van het CDA stellen wij het proces om RES Twente 1.0 vast te stellen niet uit, want de ontwikkelingen gaan onverminderd door. Ook neemt WG Oldenzaal

23

onverminderd de verantwoordelijkheid hierin om ons in te spannen om de mega-opgave die behaald moet worden te gaan realiseren. Tot zover mijn bijdrage. Dank u wel. De voorzitter: Dank u. Dank u wel. Even voor de boekhouding. Ik heb naar aanleiding van de eerste termijn vanuit de raad in ieder geval, het klinkt wat gek omdat we geen besluit nemen dus er ligt geen raadsvoorstel ter besluitvorming voor, maar wel drie amendementen. Daar zal de wethouder dadelijk wellicht iets over zeggen. Dat betreft amendementen 1, dat gaat over wijziging punt 4, een raadsbesluit. Amendement 2, wijziging pagina 25, tekst opweklocaties en amendement 3, pagina 25, tekst zoeklocaties, windturbines. En vervolgens heb ik negen moties. Dat gaat van Zon op daken, motie 2 van GroenLinks. Dan de motie die ik als 3 heb staan, Landschappelijke kwaliteit. Dan motie 4, Windmolens van 66. Motie 5, Resultaatverplichting. Motie 6 is Inwonersfora, ook van D66. En tot slot van D66 motie 7, Lokaal eigendom. Dan kom ik bij drie moties van het CDA. Allereerst motie 8, Standpunten voorlopig ontwerp. Motie 9, het Rekenmodel RES en tot slot wat wij als motie 10 genoteerd hebben staan, dat betreft de Participatie bedrijven. Dan ga ik nu naar het college en dat is mevrouw Zinkweg. Mevrouw Zinkweg, ga uw gang. Wethouder Zinkweg-Ankone: Dank u wel, voorzitter.

Aan de bijdragen van jullie, de moties en ook de amendementen die zijn ingediend, kunnen we toch wel zien dat dit onderwerp echt leeft bij de Oldenzaalse gemeenteraad. Dat is ook goed, want de komende jaren zijn we hier nog niet klaar mee. Dus het is ook goed dat we allen bewust zijn van de opgave die we hebben en de invulling daarvan en waar we over een tweetal maanden een besluit over moeten nemen. Het afgelopen jaar bent u ook al meerdere keren meegenomen in dit proces en op de inhoud. En nu ligt dan het voorlopig ontwerp voor. U stelt dus voor om hem niet vast te stellen, maar voor kennisgeving aan te nemen en er wel opiniërend over te praten. Dat begrijp ik ook zeer zeker, maar dit is wel het moment, en dat gaf ik net ook al even aan toen het ordevoorstel ter er sprake kwam, waarop u uw mening kunt meegeven. Ik vind het ook heel belangrijk dat die mening en uw opmerkingen op de RES, op het voorlopig ontwerp, ook meegenomen kunnen worden naar die stuurgroep, zodat daar ook daadwerkelijk wat mee gedaan kan worden en dat er wellicht wijzigingen doorgevoerd kunnen worden. Ik heb u ook al meerdere keren aangegeven: ga ook vooral kijken bij uw partijgenoten in de regio, zodat er soortgelijke moties worden ingediend en aangenomen, want dan hebben die ook echt effect. Dus ik hoop dat u mij in ieder geval een heldere boodschap mee kunt geven.

Ik zie nu toch wel wat moties die soms zelfs wat tegenstrijdig zijn, dus ik hoop dat we het na vanavond scherp hebben wat de boodschap zal zijn die ik mee moet nemen richting de stuurgroep. Ik ga even kijken naar een aantal opmerkingen die zijn gemaakt. Allereerst is het, denk ik, goed om aan te geven dat de RES echt een opgave is die we hebben in het kader van het Klimaatakkoord. Daar hebben wij als VNG, als Nederlandse gemeenten, volmondig ja tegen gezegd. Dat betekent dat wij daarom een opgave hebben voor deze RES: 35 TWu dienen wij als Nederlandse gemeenten op te gaan wekken. En dan hoorde ik dingen van ja, maar het kan ook wel prima wind op zee. Ja, dat wordt ook al meegenomen, want die hebben 49 TWu wat zij als opgave hebben. Zo hebben allerlei partijen, de industrie heeft opgaven om minder energie te verbruiken. We hebben op allerlei terreinen opgaven en dat alles maakt het Klimaatakkoord. Dus het is niet zo dat als wij zeggen van: nou ja, het kan toch veel beter op zee en dat dan onze opgave verdwijnt. Nee, het is een plus, plus, plus en dat alles zorgt ervoor dat wij in Nederland als het goed is in 2050 CO2-neutraal zijn. Dus het is niet iets van, wij krijgen volledig die opgave vanuit het landelijke. Nee, wij zijn maar een klein onderdeeltje daarvan. Een vraag die werd gesteld. Dat is: waarom wordt het bod in Twente niet afgestemd met de gemeenten.

Waarom hebben we er niet gewoon een nietje erdoor gedaan? Dat is eigenlijk de opmaak richting RES 2.0. Dat heb ik u ook al eerder meegegeven. Dan gaan we echt nog beter kijken van waar zou de opwek misschien nog beter kunnen landen dan hoe we dat nu hebben bedacht? We hebben ook te maken met een tijdaspect waarin we het moeten samenvoegen. We hebben te maken met veertien verschillende gemeenteraden die ook allemaal hun mening hebben, dus alles komt samen. Het is een lastig traject, dat kan ik u wel zeggen. Dat dit niet iets is wat makkelijk te lopen is. Het heeft er ook mee te maken dat het besluitvormingsorgaan niet een regionale raad is, maar dat we te maken hebben met veertien raden. Dat is wel iets wat we dus absoluut mee gaan nemen, mijnheer Gelevert, richting RES 2.0, maar u hoeft niet te verwachten dat u richting RES 1.0, waar we nog twee maanden tijd voor hebben, een efficiëntere invulling gaat zien van de grootschalige opwek.

24

Dan ook een belangrijk punt dat bij meerdere van u toch wel naar voren kwam, is het behoud van het Twentse landschap. Er is wat ons betreft echt alles aan gelegen om ons Twentse landschap te behouden, want die vinden wij uiteraard ook prachtig. Maar we hebben ook een opgave. Dus aan de ene kant weet je dat je iets moet doen. Aan de andere kant wil je iets behouden en dat conflicteert soms met elkaar. Daarom hebben wij ook een landschapsstudie uitgevoerd – onder andere van: waar zou je dan grootschalige opwek toe kunnen passen? – zodat we juist het behoud van het Twentse landschap op orde kunnen houden. Daar komt dan bijvoorbeeld ook uit naar voren dat je beter kunt gaan clusteren met windmolens dan dat je die overal neer gaat zetten. Dat zijn dingen die wij hebben meegenomen in ons bod en dat is ook wat u terugziet hier. Dus ja, daar kom ik zo meteen ook op de reactie op de moties wel verder over te spreken. En dan nog een vraag: waarom is het bod nou niet door een onafhankelijke partij nog even gecheckt? Waarom moet iedere gemeente dat zelf doen? We hebben als gemeente de mogelijkheid om ons bod in te dienen. Wij krijgen dit van boven opgelegd. Wel dat in totaal in Nederland 35 TWu moet worden opgewekt, maar voor de rest is het aan de regio zelf.

Binnen die regio ’s kan ook iedereen zelf bepalen: wat ga ik opwekken? En ja, natuurlijk heb je daar onderling tussen de verschillende gemeenten wel eens een discussie over van: kun jij niet wat meer doen, want ik doe nu veel te veel voor de RES. En dan komt er uiteindelijk het bod zoals dat er nu ligt. Maar dat door een onafhankelijke partij bepalen van: die gemeente moet ongeveer zoveel doen, hebben we juist bewust niet gedaan. Even kijken. Er worden nog wat dingen over gezondheid aangegeven. Die zag ik ook in de moties wel terugkomen. Het is ook belangrijk om te weten dat als het gaat om bijvoorbeeld slagschaduw of geluid daar ook al landelijk allerlei regels voor zijn ingesteld om ervoor te zorgen dat het welzijn en de gezondheid van onze inwoners niet wordt geschaad. Als je het dan hebt over de slagschaduw, dat mag maar zoveel minuten per dag zo zijn op een woning bijvoorbeeld en anders moet de molen uit. Dus daar zijn echt wel regels voor. Dus daar kunnen we zeggen: die moeten allemaal in die RES komen te staan, maar daar zijn al regels voor. De heer Ankone vraagt: wat is nou onze cirkel van invloed? Die heb ik volgens mij ook tijdens het politiek forum al aangegeven. Ik denk dat u daadwerkelijk wel invloed heeft.

Als u dus ook via partijlijnen probeert hetzelfde soort moties in te dienen, dan kunnen we er ook daadwerkelijk voor zorgen dat het RES-bod aangepast wordt als u daar in de verschillende raden een standpunt over in kunt nemen. Maar als we het alleen doen via één fractie in één gemeente en de motie wordt niet aangenomen, dan is die invloed er inderdaad niet. Maar dat is natuurlijk ook het politieke spel wat er dan gespeeld moet worden volgens mij. U zegt: waarom windturbines? Die zijn toch niet nodig? U refereert naar het onderzoek van Deloitte. Vorige week gaf ik ook aan: daar hebben wij zeker naar gekeken. We kunnen er nog niet een antwoord op geven, maar in het rapport van Deloitte wordt geen rekening gehouden met constructies, met verzekering en met andere regels. Je kunt heel snel zeggen: het zijn allemaal daken, dus op al die daken kan het, maar constructie-technisch kan het niet op ieder dak en verzekeringstechnisch kan het ook niet op ieder dak. Dus zo zijn er weer belemmerende maatregelen waardoor je minder daken vol kunt leggen. Dus dat is de reden waarom wij van mening zijn dat niet alle daken volgelegd kunnen worden en dat je daarom die mix moet hebben. Wat ons betreft, kunnen we in die mix schuiven en kunnen dat ook acht windmolens worden of zeven, of kan er veel meer zon op dak komen.

Als het allemaal te realiseren is, dan hebben wij ook het liefst zon op dak en die wil ik ook heel duidelijk hier gesteld hebben: dat is ook het liefst wat het college van Oldenzaal ziet, want dat is inderdaad ook het minst belemmerend voor de omgeving. Dan vraagt u ook nog over huiseigenaren dat die zonnepanelen voor hen ook allemaal wel betaalbaar moeten zijn en ook voor huurders. Het gaat niet direct over de RES, want de RES gaat over de grootschalige opwek. Maar ik wil wel meegeven dat we ook voor huurders mooie regelingen hebben dat we zelfs via Boeskoolstroom een speciale regeling hebben voor huurders die daar tegen lage tarieven stroom kunnen afnemen van Boeskoolstroom. Dus dat is er. We hebben daar juist naar gekeken dat het echt een sociale regeling is, dus volgens mij kunnen we eigenaren daarmee voldoende stimuleren ook om over te stappen op energie van Boeskoolstroom. Dan ga ik verder. De heer Kosterink gaf aan, en dat werd natuurlijk ook meerdere keren aangegeven, participatie, communicatie zijn toch wel de belangrijkste zaken waar we de komende jaren voor staan. Neem de inwoners mee. Communiceer goed naar ze. Ja, dat is ook echt de grootste opgave. Dat zien wij ook. Dat hebben we de afgelopen jaren ook al gezien. Hoe nemen we ze mee in de hele 25

energietransitie? Want dit is natuurlijk niet iets waar we nu pas mee beginnen. Dat hebben we de afgelopen jaren ook al gedaan. Dus dat hebben we al gedaan met bijvoorbeeld boomcoaches, energiecoaches. Die hebben natuurlijk al heel veel mensen op het spoor gekregen om te gaan verduurzamen, maar daar gaan we de komende jaren nog mee verder. Ik noemde laatst inderdaad Energieloket 3.0. Ik heb toen ook al aangegeven dat we met een krantje komen. Zo is er een aantal stappen die we de komende tijd gaan uitzetten, waardoor wij de inwoners verder mee gaan nemen dan dat we tot nu toe hebben gedaan. Maar dat is echt stap voor stap en het is niet iets waar je ze van het ene op het andere moment in mee krijgt. Het is ook: hoe ver is iemand al in gedachten bij die energietransitie? De heer Otter geeft ook aan: Oldenzaal moet toch geen nimby-gemeente worden. Volgens mij ziet men Oldenzaal ook niet als een nimby-gemeente, want het is niet zo dat wij het allemaal niet willen. Maar het is wel dat onze ruimte wel enorm beperkt is in onze gemeente, dus als je kijkt op hoeveel meters afstand bijvoorbeeld windmolens moeten staan van de bebouwde omgeving en zo is er een aantal belemmerende effecten die dus van invloed zijn op de mogelijkheden die we hebben. Daardoor lijkt het misschien alsof we het allemaal niet willen, maar dat is wat mij betreft helemaal niet aan de orde.

Wij proberen als Oldenzaal te doen wat we kunnen en als wij ergens met een windmolen wat gaan doen, dan staan wij daar ook voor open. In ieder geval het college staat ervoor open. De voorzitter: Dank u wel, wethouder, dat u even een pauze inlast, want dan geef ik graag de heer Otter even de gelegenheid om te interrumperen. Mijnheer Otter. De heer Otter: Dank. Even een korte interruptie. Ik bedoel dus niet alleen dat we geen windmolens wel of niet hier kunnen plaatsen, maar ook hoe het behandeld wordt in Oldenzaal. We opereren samen met andere Noordoost-Twentse gemeenten en ik denk dat voor ons als Oldenzaal het hele gebied gezien moet worden. En dat dan ook in Oldenzaal mensen moeten worden geïnformeerd over de windmolens die hier kunnen komen, de turbines en de zonnevelden. Dus het gaat vooral om de informatie en het betrekken van en noem maar op. Ik zie ook wel in dat er in Oldenzaal minder mogelijkheden zijn dan in de rest van Noordoost-Twente, maar het gaat nogmaals ook om de informatie, het betrekken bij, enzovoort. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Als u het handje ook weg wilt nemen? Mooi. Wethouder, gaat u verder. Wethouder Zinkweg-Ankone: Dan had ik hem inderdaad niet helemaal goed begrepen. Het gaat u meer om de communicatie richting de inwoners, dat ook windmolens geplaatst worden in het gebied Noordoost-Twente dat het voor Oldenzalers ook invloed heeft.

Jazeker. Die neem ik ook zeker mee, want als ik dan kijk naar wat we inderdaad de afgelopen tijd ook gedaan hebben, dat heb ik ook gezegd: wij kunnen onze inwoners ook verwijzen naar webinars over het windbeleid in Losser bijvoorbeeld. Maar ik vind het een terecht punt van u en ik wil ook zeker daar onze inwoners wel iets meer in informeren dat die mogelijkheden er zijn. Wellicht dat we dat tot nu toe, wat u zegt, onvoldoende hebben gedaan, dus ik wil die opmerking zeker meenemen. En dan mevrouw Weideveld: hoe gaan we nou meer aandacht besteden aan die communicatie en hoe gaan we dan de raad meenemen? Ik heb net al even aangegeven wat we van plan zijn om te gaan doen, maar ook qua participatie. Daar zitten we ook wel te denken om soms ook echt wat meer buurten te betrekken bij de mogelijke effecten die er kunnen zijn in hun omgeving. Dus daar gaan we dan ook wel een stap verder dan alleen maar het overall informeren. Daar wil ik u uiteraard ook meenemen in de momenten dat ik met u spreek of op het moment dat er wat gaat gebeuren, dat we dan aangeven richting de gemeenteraad wat wij van plan zijn. Dus dat even als reactie op de vragen. Ik ga ook even in op de verschillende amendementen en moties die zijn ingediend. Ik denk dat er dan ook nog even wat antwoord komt op een aantal vragen. Allereerst het amendement 1.

Om de minderheidsreacties ook door te gaan geven aan de stuurgroep. Ik ben volgens mij de boodschapper voor de mening van de Oldenzaalse raad. Ik zal volgens mij ook uit moeten gaan van een meerderheid van die Oldenzaalse raad, anders kan een mening van één raadslid gevolgen hebben, terwijl de andere 22 raadsleden het hier niet mee eens zijn. Dat kan volgens mij niet de bedoeling zijn. Dus wanneer er geen meerderheid is voor een bepaalde motie of amendement, dan is het normaal gesp-

26

roken niet mijn taak om die boodschap over te brengen. Dus ik ben ook wel benieuwd hoe de rest van de raad hiernaar kijkt. Dan amendement 2, Spreiding van kleinschalige opwek heeft dan niet de voorkeur in plaats van niet wenselijk. Dat is een tekstuele aanpassing. Eigenlijk, als ik kijk naar hoe dit dan werkt, dan valt dat ook in het lokale beleid. Dus mijn advies om dat niet per se in die RES te laten wijzigen, maar dat lokaal te laten bepalen in het beleid dat de gemeenten hebben. Maar het kan ook gewijzigd worden. Maar wat ik al zeg, het is een kleine tekstuele aanpassing, dus volgens mij is het niet per se noodzakelijk. Dan amendement 3, rekening houden met het welzijn van inwoners. Dat betreft ook een tekstuele aanpassing in de RES en dat is ook vaak onderdeel van de regelgeving wat ik net ook al aangaf over de gezondheid van inwoners, dus dat dat vaak al gewoon regelgeving is en dat een windmoleneigenaar zich daar ook aan dient te houden. Dat maakt voor de strategie ook niet veel uit. Dus ook dit amendement heeft volgens mij niet heel veel toegevoegde waarde. Dan motie 2 van GroenLinks, Zon op daken. Het is net alsof GroenLinks het iets breder trekt dan de RES, want in de RES spreken we eigenlijk alleen maar over grootschalige opwek door wind en zon op dak en zonnevelden. Hier wordt ook gesproken over bijvoorbeeld huurwoningen, particuliere daken, et cetera.

Dus ik denk dat dit niet per se bij dit agendapunt thuishoort, want wanneer u van mening bent dat zon op particuliere daken mee moet worden geteld, dan moeten we weer bij de landelijke overheid zijn, want dat is dus iets wat vanuit het Klimaatakkoord ook wordt verwacht dat dat sowieso al gebeurt. Dus dat is niet meer een opgave binnen die RES. Dus ik vind uw motie wel sympathiek en ik kan me ook wel voorstellen dat u zegt: daar moeten we misschien nog wat meer gaan doen, maar dat valt niet onder de RES. Dus dat wil ik u dan ook even teruggeven. Dan motie 3 van D66, Landschappelijke kwaliteit. In Noordoost-Twente staat dit bijvoorbeeld al opgenomen in het zonneveldenbeleid en ook in het concept- windbeleid, dus het zou in de RES kunnen, maar dergelijke vormen zijn normaal gesproken opgenomen in het lokale beleid. Dus dat dat per se in de RES moet, is niet nodig wat mij betreft. Dan motie 4 over de kleine windmolens. Ik ben al even ingegaan ook op wat we willen met de kwaliteit van ons landschap. Ik heb ook al even genoemd dat de voorkeur wat ons betreft de clustering van windmolens is. Dus ik ben wel benieuwd wat u bedoelt met kleine windmolens. Want zoals ik al zei, wij gaan dus nu voor clusteren om het landschap zo veel mogelijk te ontzien, maar ook om er efficiënter mee om te gaan.

Als het echt gaat om echte kleine windmolens, bijvoorbeeld kleiner dan 25 meter, dan kunnen we daar eventueel best wel anders mee omgaan. Dat staat ook wel in ons concept-windbeleid. De voorzitter: Ja, mevrouw Ailo-Zaia. Ga uw gang. Een interruptie. Mevrouw Ailo-Zaia: Als ik daar heel even kort op mag inhaken inderdaad. In dit geval gaat het echt puur om initiatieven die vanuit inwoners komen die het zelf voor elkaar willen regelen, zeg maar. Dan vinden wij het eigenlijk jammer dat wij zo’n leuk en interessant initiatief meteen via onze regelgeving tegen zullen gaan. Daar is die eigenlijk specifiek voor bedoeld, dat we eigenlijk meer vrijheid richting de inwoners geven. De voorzitter: De wethouder. Wethouder Zinkweg-Ankone: Ja, ik begrijp uw oproep. Dat is ook wel iets waar wij zelf over hebben gediscussieerd, maar waar wij juist heel bewust hebben gekozen, ook als we gewoon kijken naar de het ruimtelijke aspect, om juist voor die clustering te gaan. Want als je het hebt over een windmolen dan heb je het over minstens 100 meter. Dat is niet een molentje wat bijna niemand ziet. Dus als je vanuit ieder initiatief vindt dat die overal mag komen, dan krijg je een enorme verrommeling. En dat is iets waarvoor wij in ieder geval, en dat hebben we ook in ons windbeleid staan, niet willen gaan. Maar uiteindelijk gaat u daarover.

Dus als u uiteindelijk van mening bent dat het wel moet, dan is dat uw keuze, maar dat is in ieder geval in eerste instantie niet de keuze geweest vanuit NoordoostTwente, laat ik het zo maar benoemen. Dus zo staat die dus ook niet in de RES. Dan motie 5 over de Resultaatsverplichting. De oproep die u doet bij punt 1 wil ik echt ontraden, want u noemt daar dat we het eigenlijk om moeten zetten van een inspanningsverplichting naar een resultaatverplichting. Maar dat is best wel lastig, want als gemeente zijn wij namelijk niet degene die 27

de initiatieven ook daadwerkelijk gaan ontplooien. Dus dat is hetzelfde als ik tegen u zou zeggen: thuis, u moet dat doen, maar als u daarover gaat en u doet dat niet, dan kan ik heel vaak gaan roepen en als u mij zegt: dat is een resultaatverplichting, dan kan ik dat niet waarmaken want ik ben daar de eigenaar niet van of de initiatiefnemer. Dat geldt hierbij ook. De gemeente kan het aanjagen. Die moet er volgens mij ook alles aan doen om daartoe te komen, maar wij kunnen niet het resultaat daadwerkelijk borgen. Dus dat wil ik echt ontraden. We kunnen eventueel wel meegaan met punt 2 en 3, want dat is ook al wel iets wat meegaat en gebeurt bij de RES 2.0. Dan motie 6. Die gaat over Inwonersfora. Dat vind ik een mooi idee, alleen moet u zich er wel bewust van zijn dat dit niet alleen inspanning vergt van die partij, maar dat dat ook veel extra tijd en inspanning kost van ons als lokale overheid. Dus dan hebben we daar ook echt meer middelen voor nodig. Dus dat is wel iets om bewust van te zijn. Dan motie 7. De voorzitter: Wethouder, als u nog een momentje heeft. Ik ga ervan uit, beste raad, dat er hierdoor geen behoefte is aan een tweede termijn, zeg ik even heel stiekem, want ik geef hier wat ruimte. Mevrouw Ailo-Zaia. Mevrouw Ailo-Zaia: Een kleine toevoeging alleen, voortbouwend op wat de wethouder hiervoor heeft genoemd.

Dit is wel een motie die meerdere D66-fracties binnen hun gemeenten indienen en zelfs GS doet hieraan mee. Dat wilde ik even toevoegen. De voorzitter: Oké. Waarvan akte. De wethouder. Wethouder Zinkweg-Ankone: Wat ik al zeg, ik vind het ook een mooi idee, maar het vergt wel wat. Ik moet even schakelen en dan hoop ik dat die over gaat en dat u mij nog hoort. Goed zo. Oké. Dus ik sta daar positief tegenover en wat mij betreft. Moment. (Gerommel op de achtergrond) De voorzitter: Dit is ook goed. Ja. Wethouder Zinkweg-Ankone: Dat heb je met thuiswerken. Sorry. (Gelach) De voorzitter: Geen probleem. Dat hoort er allemaal bij. Wethouder Zinkweg-Ankone: Dus daar kunnen we best positief tegenover staan, maar ben er wel bewust van dat het dus ook voor ons meer gaat vergen. Dan motie 7, minimaal 50% eigendom. Wij streven eigenlijk al, dus dat woord streven, naar minimaal 50% eigendom. In de beleidsstukken hebben wij dat ook al best wel scherp gesteld. Alleen, als je echt zegt: wij vinden dat het minimaal moet en het liefst nog meer, dan kunnen we volgens mij daar ook meer vertraging mee veroorzaken. Want op het moment dat er vanuit een omgeving zelf geen mensen zijn die iets willen ontplooien, maar dat er wel een andere is en de omgeving vindt dat prima, dan zou je dus daarmee zo’n ontwikkeling belemmeren.

Het streven is volgens mij al iets heel moois dat we echt willen gaan voor het lokale eigendom, maar als het anders ontstaat daar waar lokaal niets van de grond komt, moeten we dat volgens mij niet tegen gaan houden. Als ik zo die motie lees, dan ben ik er bang voor dat dat wel het gevolg kan zijn. Dus daarvan denk ik: laat dat aan het lokale beleid en laat de gemeente daar zelf hun keuzes in maken wat zij realistisch en passend vinden bij hun omgeving. Dan motie van het CDA, motie 8, over de standpunten. Eigenlijk zijn het wel bekende punten die u heeft meegenomen. Ik kan me ook echt vinden in de punten die u hier benoemt, maar ik vraag me wel even af wat ik hiermee moet richting die stuurgroep. Want één voorbeeld. U stelt dat Oldenzaal zich maximaal inzet voor zon op daken en zo veel mogelijk om voor de RES te realiseren. Maar wat moet ik dan richting die stuurgroep toe oproepen? Het is eigenlijk een stelling en dat gaat over Oldenzaal, maar de RES gaat over heel Twente. Dus wat wilt u dan dat ik meeneem richting die stuurgroep? Kijk, u reageert al. De voorzitter: Ja wethouder, als u een oproep doet, komt daar uiteraard wel reactie op. Dus mijnheer Gelevert. 28

De heer Gelevert: Daar kunnen we ook Noordoost-Twente van maken als iedereen dat goed vindt. De voorzitter: Wethouder. Wethouder Zinkweg-Ankone: Dat blijft eigenlijk op hetzelfde uitkomen, want wat ik al zeg: de RES gaat over Twente. En dat we dan zeggen: binnen Noordoost-Twente gaan wij zo veel mogelijk zon op dak doen, is prima. Daar gaan wij over. In ons lokale beleid zetten we dat we dat willen doen. Maar wat is dan de oproep die ik doe? Meestal roep ik op om iets op te nemen of om iets scherper te maken in het stuk, maar wat is dan de oproep in dezen? Ik kan me vinden in uw standpunten, maar als ik dan echt iets moet oproepen, dan hoor ik graag wat dat is. Als u zegt: nou, dit is het gewoon, dit moet u dan indienen en daar is een meerderheid voor in de raad, dan zal ik het ook meenemen, maar het is mij niet helemaal duidelijk. Dan ga ik even naar uw rekenmodel. U zegt: kunnen we dat niet omzetten van die 1,5 TWu naar percentages? Het is altijd 35 TWu geweest. Het is wel zo dat we in Twente willen naar 49% minder CO2-uitstoot, maar voor de RES is altijd gezegd dat het 35 TWu moet zijn. Als RES Twente hebben we gezegd dat we daar 1,5 TWu van realiseren. Dus het is niet praktisch om uit te gaan van percentages, want die veranderen. En onze netbeheerders moeten zich ook kunnen aanpassen aan de capaciteit die wij van hen vragen, die 1,5 TWu.

Dus als we dan kijken naar het rekenmodel en wat u zegt of we geen percentage kunnen opnemen, dan wil ik die als college richting uw kant ontraden, want het is wat ons betreft niet praktisch. Daarnaast stellen we ook regelmatig het bod bij naar updates. Dat is ook de bedoeling, naar verschillende RES-versies. Dus volgens mij is dit niet per se nodig. En als laatste motie 10 van u. Die gaat ook over Participatie bedrijven. Dat is een terechte opmerking die u daar maakt. Het is belangrijk inderdaad dat er geen malafide bedrijven zich mee gaan bemoeien. Dat is niet de bedoeling, dus dat is ook niet iets wat wij willen. Ik wil deze oproep graag meenemen richting de RES. Dan zouden we dat mogelijk of in de RES kunnen doen of een oproep dat het iets scherper nog in onze lokale beleid komt te staan. Dus die motie zou ik zeker mee willen nemen. Ik hoor graag hoe u hier allen in staat. Dat was mijn reactie. De voorzitter: Dank u wel, wethouder. Ik kijk nog even richting de raad of er behoefte is aan een tweede termijn. Ik wijs u er even op dat we inmiddels op kwart voor tien leven en we nog een aantal onderwerpen te gaan hebben. Dus mocht u behoefte hebben, en ik zie dat die behoefte er is, dan wil ik u wel oproepen om het vooral kort te houden. Dan ga ik het rijtje langs. Dan begin ik bij D66. Mevrouw Ailo-Zaia: Dank u, voorzitter. Ik probeer het inderdaad kort te houden.