WSD - Bijlage 1 Jaarverslag 2022
Tekst van het document
aan deelneemt. “Ik vind het gezellig in de klas. We leren elke dag heel veel van Annemarie.” Veerkracht
Annemarie geeft aan dat de veiligheid van de klas
maakt dat cursisten hun emoties durven te laten zien.
29 PASPOORT Naam:
Sherzad Sheibo (27)
Woont in:
Best
Afkomstig: Syrië Bijzonder:
Sherzad werkt naast zijn opleiding
kapperszaak waar vooral veel
bij WSD met drie broers in een Nederlandse klanten komen.
,,Als we met z’n allen blij zijn, lachen we veel en maken we grapjes. Als iemand bedroefd is, praten we daarover en steunen we elkaar. We werken fijn samen,
maar zijn er ook voor elkaar. Ik heb bewondering voor
het doorzettingsvermogen en de veerkracht van mijn cursisten. Elke les zetten we superkleine stapjes. En al
die kleine stapjes die in de klas gezet worden, vieren we groot.”
Fatima en Sherzad vertellen dat ze de Nederlandse
PASPOORT Naam:
Fatima Maho (43)
Woont in:
Nuenen
Afkomstig: Syrië
taal niet alleen op school leren, maar ook door naar
Bijzonder:
Fatima praat graag met haar
kapperszaak”, geeft Sherzad aan. “Daar komen vooral
sneller Nederlands te leren.
buiten te gaan. “Ik werk met mijn broers in een
Nederlandse klanten, dus ik praat veel Nederlands.
Ik ga ook elke week naar een taalcafé waar ik met een vrijwilliger praat over allerlei dingen, bijvoorbeeld
buurman en buurvrouw om zo (nog)
2022
Jongeren
Kim Hagens, projectleider Kwikstart en
trajectconsulent jongeren, WSD: “De lancering van ons jongerenlabel Kwikstart was het onbetwiste hoogtepunt van 2022. Kwikstart werd in mei afgetrapt met
een gaaf evenement dat aansloot bij de belevings-
wereld van jongeren. Een écht festival dus waar van alles voor jongeren te beleven was en waarvan de
naam natuurlijk door hen zelf was bedacht: Startfest.” 30
Community
“In 2022 hebben we bij WSD enthousiast gebouwd aan Kwikstart, dat speciaal voor jongeren in het leven is
geroepen en hen een veilige thuishaven biedt. Noem het een community waar jongeren de kans krijgen
zichzelf te zijn en hun verhaal met leeftijdsgenoten te kunnen delen. Het idee voor Kwikstart komt voort uit een behoefte van de negen WSD-gemeenten, die
jongeren in de leeftijd van 15 tot en met 27 jaar in hun
lokale plannen hoog op de prioriteitenlijst hebben gezet. WSD had als sociaal ontwikkelbedrijf altijd oog voor
jongeren, maar dankzij Kwikstart lukt het onze dienst-
verlening aan deze doelgroep nog beter op de kaart te zetten. Belangrijk: jongeren hebben met Kwikstart beter zicht op wat WSD voor hen kan betekenen. We hebben
ze nadrukkelijk bij de ontwikkeling van dit label betrokken en mee laten denken over een gave naam en dito logo. Binnen WSD richten we onze aandacht duidelijker op jongeren. Een goed voorbeeld is de training die onze
werkleiders in 2022 hebben gevolgd. Tijdens de cursus
maakten ze kennis met de werking van het puberbrein dat nog vol in ontwikkeling is. Het draagt bij aan meer
begrip voor jongeren en hun specifieke problematiek.” Maatwerk
“Het idee van Kwikstart is dat jongeren uit Best, Boxtel,
Meierijstad, Nuenen, Oirschot, Oisterwijk, Son en Breugel, Sint-Michielsgestel en Vught zich aanmelden, in korte tijd aan het werk gaan en bovendien de kans krijgen
hun eigen mogelijkheden te verkennen en zich verder
te ontwikkelen. Bedenk dat de stap van school of thuis op de bank naar de arbeidsmarkt voor veel jongeren
levensgroot is. Dankzij Kwikstart stellen we iedere jongere in staat een eigen unieke route richting arbeidsmarkt af te leggen. We bieden maatwerk!
WSD Jaarverslag
‘Kwikstart stelt iedere jongere in staat een eigen unieke route richting arbeidsmarkt af te leggen. We bieden maatwerk.’
Met onze begeleiding, training en aandacht helpen wij
voetballen met bladblazers, wraps en smoothies
tussen hun talenten en kansen op de arbeidsmarkt.
was present met een heuse schoonmaakchallenge.
jongeren die meedoen aan Kwikstart de link te leggen
Het traject bestaat uit verschillende sessies met onder
maken en heftruck rijden. De Schoonmaak Coöperatie
meer jongerencoaches, meeloopdagen, workshops en
Op 20 april 2023 houden we de follow-up van Startfest
met het tempo dat bij een jongere past en sluiten we
de naam Kwikfest pakken we dan nóg groter uit. Het
opleidingen. Daarbij wordt altijd rekening gehouden met de drie o’s aan bij de behoeften: ontdekken, ontmoeten en ontwikkelen.” Groter netwerk
“Kwikstart heeft in 2022 laten zien dat de ontwikkeling van jongeren binnen WSD in de lift zit. In december
stond de teller op 126 jongeren met een afstand tot de
arbeidsmarkt die binnen WSD of gedetacheerd buiten
WSD aan de slag zijn gegaan. Dat is boven verwachting en biedt vertrouwen voor de toekomst waarin we ons sterk blijven maken voor de duurzame inzetbaarheid van jongeren op de arbeidsmarkt.
De winst van Kwikstart is dat in de negen WSD-
gemeenten een steeds breder netwerk zichtbaar
wordt. Steeds meer organisaties sluiten zich aan en
weten de weg naar onze community te vinden. Denk aan klantmanagers van gemeenten en onderwijs-
medewerkers, maar ook verwijzers en jeugdwerkers. Mooi vind ik dat jongeren ook zelf bij WSD aan de bel trekken en zich enthousiast aanmelden bij Kwikstart
omdat ze zich willen ontwikkelen en aan het werk willen.” Kwikfest 2023
“Ik denk nog regelmatig terug aan het succes van Startfest. Het festival trok 200 bezoekers die kennis
maakten met Kwikstart, maar ook dingen deden die je op elk ander festival tegenkomt: lekker eten en drinken
en naar muziek luisteren. Vanuit onze leerlijnen werden tal van uitdagende activiteiten georganiseerd, zoals
bij activiteitenboerderij ’t Dommeltje in Boxtel. Onder uiteindelijke doel: zoveel mogelijk jongeren, rekening houdend met hun individuele mogelijkheden, met
Kwikstart aan het werk helpen. Dat kan voor de één een werkweek van 8 uur binnen WSD zijn, voor de ander
een werkweek van 37 uur bij kringloopwarenhuis Het Goed. Inderdaad, maatwerk.”
31
2022
Voorvrouw Natasja Mettler kijkt naar wat jongeren nodig hebben
32
‘In een veilige omgeving kunnen jongeren zich steeds verder ontwikkelen’ Natasja Mettler begeleidt in de gemeente Best een
De jongerenploeg startte anderhalf jaar geleden met
Sem, Justin en Mitchel leren over het groen maar
hechte groep geworden. Ze zijn open naar elkaar, durven
ploeg van zes jongeren. Vincent, Wesley, Remco,
ontwikkelen zich vooral als persoon. Natasja:
“Het begeleiden van jongeren vraagt om een andere
aanpak dan de begeleiding van oudere
medewerkers. Als je dan ziet dat ze groeien en
zich ontwikkelen, ondanks alles wat ze mee gemaakt hebben, dan is dat geweldig.”
drie jongeren. “Inmiddels zijn we met zes en is het een te delen, te mopperen en elkaar aan te spreken op
gedrag. Deze jongens hadden weinig sociale contacten. Die vinden ze nu op het werk. Er zijn vriendschappen ontstaan, ze zoeken elkaar op in het weekend en ze gamen samen.” Open gesprek
Dat de jongeren zich veilig voelen om zich te uiten, is volgens Natasja ontstaan door het bouwen aan
vertrouwen. “De meeste jongeren hebben in hun korte leventje al veel meegemaakt. Ze zijn beoordeeld,
veroordeeld en het was nooit goed. Dat ze weinig
vertrouwen hebben in anderen kan ik ze niet kwalijk
nemen. Wat ik wel kan doen is steeds het open gesprek voeren, alles op tafel leggen, zonder te veroordelen.”
“Als je jongeren een beetje leert kennen, leer je ook hun lichaamstaal kennen. Vaak zijn er geen woorden maar
zie ik aan die lichaamstaal dat er iets is en dat iemand iets anders nodig heeft. Dan haal ik hem uit de groep door bijvoorbeeld samen met de bus een rondje te maken langs de prullenbaken. Terwijl we de zakken
WSD Jaarverslag
‘Als ze voelen dat je er voor ze bent dan groeit hun vertrouwen.’
legen hebben we een gesprek over wat er gebeurd is
Het gebeurt wel eens dat een jongere boos is, om wat
en aandacht hebben is ontzettend belangrijk.
te geven voor de emoties. Dat zijn echt geen leuke
en zoeken we samen naar een oplossing. Meebewegen
Meebewegen
Natasja geeft aan dat jongeren geregeld een uitlaatklep nodig hebben. “Na twee uur serieus werken is de
spanningsboog er af. Dan mogen ze van mij even door de wijk lopen, soms trappen ze een balletje of mogen
ze even op hun telefoon. Even uit het werk. Daar hebben jongeren veel meer behoefte aan dan oudere mede-
voor reden dan ook. “Dan is het belangrijk om ruimte
momenten, ook niet voor de andere jongens. Maar het heeft op dat moment geen zin om het gesprek aan te
gaan. Ik laat ze eerst even uittieren. Pas als ik merk dat ik dichterbij kan komen, ga ik het gesprek aan. En dan hebben we het over hoe emoties een volgende keer
op een andere manier geuit kunnen worden. Samen zoeken we naar oplossingen.”
werkers. Door mee te bewegen met wat zij nodig heb-
Ontwikkelingen
hele harde werkers zijn als ze voor je willen werken.
verandering ten opzichte van toen ze net begonnen
ben, voelen ze zich gezien. En let wel, jongeren kunnen Meebewegen, meewerken.
Moeten we de heuvel op dan laat ik me niet kennen
en loop ook ik die heuvel op. Dat je er voor ze bent, dat waarderen ze en geeft vertrouwen.
Laatst was de fiets van een medewerker op weg naar het werk kapot gegaan. Hij belde en wist niet wat hij moest
doen. Hij kon wel het laatste stukje naar het werk komen lopen. Ik heb gezorgd dat de kapotte fiets opgehaald
en gemaakt werd. Dat hoort natuurlijk niet bij mijn werk
maar door het voor hem te regelen, maakte hij zich niet
Nu ik een tijdje met deze groep werk, zie ik echt een
met werken. Ik zie persoonlijke groei: alle zes de jongens durven te staan voor hun werk. Ze zijn belangrijk en
doen belangrijk werk. Daar zijn ze nu trots op. Ze durven voortaan hun mening te geven. Als zij het in het werk belangrijk vinden om rechtsom te gaan dan vind ik
dat goed. Zo krijgen ze zelf de regie. Ze durven vriendschappen te leggen. Ze nodigen elkaar uit voor het
eten of gamen online. En ze voelen dat ze er mogen
zijn en hebben meer vertrouwen in de wereld om hen heen. Ze zijn goed bezig en ik ben enorm trots op ze.”
meer druk en kon hij met een gerust gevoel werken.” Leren van gedrag
De jongens leren op het werk. “Ik geef aan wat er moet gebeuren en dat gaat niet altijd goed. Dat hoeft ook
PASPOORT
niet. De jongeren zijn bij WSD om te leren en zich te
Naam:
Natasja Mettler
ze anders moeten doen. Ik haal ze bij het werk en vraag
Woont in:
Schijndel
Beroep:
Voorvrouw bij WSD
Bijzonder:
Natasja begeleidt een groep
ontwikkelen. Op zo’n moment ga ik ze niet vertellen wat wat ze er zelf van vinden. Dan krijg je mooie reacties
als ‘dat is eigenlijk niet goed’ of ‘dat hadden we anders moeten doen’. Door de jongeren zelf na te laten denken, leren ze van hun werk.”
jongeren in het groen
33
2022
Ontwikkelingsgerichte Arbeidsmatige Dagbesteding (OAD) Birgitte Kochuijt, manager Werk en Ontwikkeling, WSD:
“Om maar met de deur in huis te vallen: OAD is in 2022 echt op gang gekomen. Natuurlijk zouden we graag nóg meer mensen voor OAD in aanmerking willen
laten komen - de ruimte is er! - maar er zijn wezenlijke
stappen gezet om mensen naar een zinvolle
daginvulling te begeleiden en zo bij te dragen aan stabiliteit en herstel.”
34
Diagnose-instrument
“OAD staat voor ontwikkelingsgerichte arbeidsmatige
dagbesteding, een initiatief dat WSD in eerste instantie met Weener XL en Reinier van Arkel heeft gelanceerd. Het doel: samen in beeld brengen wat nodig is om mensen met een psychische kwetsbaarheid waar mogelijk weer naar werk te helpen of anders de
daginvulling te verbeteren. We onderzoeken welke
omgeving, begeleiding en ondersteuning nodig is om duurzame vervolgstappen te zetten. Gebruikmakend
van onze expertise lukt het deelnemers meer structuur
en ritme te vinden en hun sociale vaardigheden te ver-
groten. Na een periode van maximaal één jaar krijgen we inzicht in hun (arbeids)potentie.
Een belangrijk criterium voor deelname aan OAD: de juiste motivatie van een kandidaat. Daarnaast mag een behandelplan dat iemand doorloopt geen belemmerende invloed hebben op het traject.
Bovendien wordt altijd gekeken welke invloed arbeid
kan hebben op een gezinsinkomen. Als iemand door
weer aan het werk te gaan alle toeslagen verliest, kan dat een reden te zijn nog even te wachten met werk.” Verlanglijstje
“OAD heeft zich ontwikkeld tot een diagnose-instrument
dat niet exclusief gebruikt wordt in de behandeling van mensen met psychische kwetsbaarheid. Ook kandidaten met andere onderliggende problemen komen ervoor
in aanmerking. Via de zelfredzaamheidsmatrix beoordelen behandelaars, beleidsmakers en onderzoekers de mate van zelfredzaamheid van deelnemers. In de
evaluatie wordt onder meer bekeken in hoeverre iemand taalvaardig en stressbestendig is, kan omgaan met
hiërarchie en beschikt over het nodige zelfvertrouwen, een zeker aanpassingsvermogen en sociale vaardigheden.
WSD Jaarverslag
‘Gebruikmakend van onze expertise lukt het OAD-deelnemers meer structuur en ritme te vinden en hun sociale vaardigheden te vergroten.’
2022 heeft laten zien dat steeds meer gemeenten
Daarvoor beschikt WSD over opstartlocaties: samen
OAD. We hebben met veel beleidsmedewerkers, P-wet
arme werkplekken zijn ingericht. Afhankelijk van de
binnen het werkgebied van WSD interesse hebben in en Wmo-consulenten aan tafel gezeten om OAD in de schijnwerpers te zetten en te onderstrepen dat
we waarde hechten aan korte lijntjes. Die komen het succes van de deelnemers ten goede. Voorop staat
dat we samen streven naar maximale participatie, die aansluit bij de kwaliteiten, wensen en doelen van de
met Reinier van Arkel in Vught en in Best waar prikkelmogelijkheden en beperkingen van deelnemers worden ook elders OAD-trajecten opgestart, bijvoorbeeld in enkele kringloopwarenhuizen van Het Goed, onze
textielsorteercentra in Boxtel en Schijndel en bij de
WOP-ploeg die buurten schoon en leefbaar houdt.”
deelnemer.
‘Simpel Switchen’
Vught is een van de gemeenten die met veel interesse
vanuit de deelnemer bij OAD altijd centraal staat.
kennis heeft genomen van OAD. Met onze collega’s van IBN in Meierijstad zijn stappen gezet om het diagnose-
instrument gemeentebreed in te zetten. Het is verheugend dat Boxtel en Sint-Michielsgestel, ambtelijk verbonden binnen MijnGemeenteDichtbij, OAD omarmen. Dat
geldt ook voor de nauw samenwerkende gemeenten
Best, Nuenen en Son en Breugel. Hoog op ons verlanglijstje staan Oisterwijk en Oirschot, die hopelijk in 2023 aanhaken.”
Documentaire
,,Ik ben trots op de documentaire die WSD in 2022 heeft laten maken. Die laat aan de hand van vier persoonlijke verhalen zien wat OAD voor mensen betekent.
Ontroerend is het verhaal van iemand die dankzij dit diagnose-instrument uitstroomt naar regulier werk. Prachtig! De film is belangrijk om OAD onder de
aandacht van gemeenten te brengen, zonder telkens opnieuw werkbezoeken of rondleidingen te organi-
seren. Zulke activiteiten zorgen op de werkvloer voor
stress of overprikkeling en daarmee zijn deelnemers niet gebaat.
Eenmaal aan de slag zetten deelnemers onder regie van een ambulant begeleider de eerste stappen.
“Ik sluit graag af met de boodschap dat het denken Samen kijken we wat nodig is om tot een goede
diagnose te komen; werk is daarvoor een prima middel. Mijn tip: bekijk online het filmpje over ‘De trap van Erik
Dannenberg’. Onder het motto ‘Simpel Switchen’ laat
de voorzitter van Divosa op inspirerende wijze zien dat drempels om aan het werk te gaan gerust wat vaker weggenomen kunnen worden. Dat maakt het voor
mensen makkelijker om ook een stapje terug te doen als het even niet lukt.”
35
2022
OAD Hoe is het nu met Susan Hajer? Ik ben
Susan Hajer. Ik werk
Ik heb het
kledingafdeling en bij
mijn zin.
bij Het Goed op de het speelgoed.
hier naar
36
Als dat vaak
genoeg gezegd wordt door mensen die belangrijk voor je
Er is vroeger
vaak tegen mij
gezegd dat ik stom ben en ik niks kon.
zijn dan ga je dat geloven.
WSD Jaarverslag
Sinds ik voor
OAD werk zijn die
gedachten aan het
oplossen. Zo denk ik bijna niet meer
Door wat ik
meegemaakt heb voelde ik me niet
geaccepteerd. Met
Joany ging ik veel in gesprek over wat ik zelf wil…
Ik mag hier
zijn wie ik ben. Dat doet mij zo goed.
… wat zijn mijn
mogelijkheden, dus
dat gaf mij een zelfverzekerd gevoel.
Dat raakt me
en dat geeft mij net de power dat ik mag zijn wie ik ben.
Scan de QR-code en
bekijk het filmpje van Susan
37
2022
Passende werkplekken in duurzaam werk Marc Christiaens, directeur Werk & Ontwikkeling, WSD:
WSD volgt deze ontwikkelingen natuurlijk op de voet en,
veranderingen volgen elkaar in steeds rapper tempo
haar medewerkers. Zij acteren immers op deze arbeids-
“De arbeidsmarkt is continu in beweging. Sterker nog, op. Automatisering, digitalisering en robotisering zijn niet te stuiten ontwikkelingen die de arbeidsmarkt
onomkeerbaar veranderen en vooral gevolgen
hebben voor mensen die minder hoog zijn opgeleid. Het banenaanbod voor deze groep is de afgelopen twee decennia liefst maar 40 procent gedaald.
38
belangrijker nog, zoekt passende oplossingen voor
markt en ervaren de gevolgen het meest. Waar ver-
trouwde werkplekken in de industrie of logistiek
wegvallen of op termijn uit beeld raken, is het zaak
nieuwe wegen te bewandelen op de krappe arbeidsmarkt. In onze optiek liggen de kansen voor het
oprapen in duurzaam werk. Daarop richt WSD haar focus.”
Circulaire economie
“Duurzaam werk laat zich samenvatten door vier
thema’s die we bij WSD met hoofdletters schrijven als we de toekomstige arbeidsmarkt voor onze mede-
werkers in kaart brengen: Klimaat, Milieu, Energietransitie en Voedselverspilling. Steeds meer ondernemingen,
ook in de negen gemeenten waar WSD opereert, richten zich op de circulaire economie en hanteren maat-
schappelijk verantwoord ondernemen als standaard. Ze produceren duurzaam en bieden gastvrij emplooi aan mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt.
Gelukkig vinden ondernemers en WSD elkaar steeds beter op dit terrein. Enerzijds omdat onze account-
managers de markt verkennen en onze organisatie als een interessant alternatief in de schijnwerpers zetten,
anderzijds omdat werkgevers zien dat wij de capaciteit kunnen bieden die op de eigen werkvloer (nog) niet voorhanden is. Om die reden wordt duurzaam werk
nu al regelmatig uitbesteed en op een van de eigen WSD-locaties ingericht.” Textielsorteercentra
“2022 liet zien dat WSD een toenemend aantal mede-
werkers kon plaatsen binnen bedrijven en organisaties die actief zijn in de circulaire economie. Stond de
WSD Jaarverslag
‘Kansen liggen voor het oprapen in duurzaam werk’
teller begin 2022 op 220, rond de jaarwisseling met
2023 werkten al 300 mensen bij een onderneming die circulair werkt. Het aantal medewerkers bij de textiel-
sorteercentra in Schijndel (bestaand) en Boxtel (nieuw) groeide van 100 naar 130. Ook op milieustraten in Best,
Sint-Oedenrode en Nuenen gingen meer mensen aan de slag. We plaatsen ook medewerkers bij de kringloopwarenhuizen van Het Goed.
Belangrijk: WSD wil dat haar medewerkers op de werk-
plek nadrukkelijk bijdragen aan de circulaire economie. Daarom volgen ze de training Waardebepaling en zijn ze op milieustraten en in kringloopwinkels in staat om te beoordelen of aangeboden spullen geschikt zijn
voor een tweede leven of vallen onder de noemer restafval. Dit alles met één doel: de afvalberg verkleinen en recycling of refurbishing stimuleren. Zo draagt
iedereen, ook bij WSD, bij aan een schonere wereld en een beter klimaat.”
39
2022
Passende werkplekken in duurzaam werk
“Ik ben Samer
Alnabwani en ik kom uit Syrië. Ik werk bij Plastic Recycling
“Plastic Recycling
Schijndel.”
gespecialiseerd in het
Company uit
Company is
verwerken van harde kunststoffen…”
Dennis Jorissen
14 40
“…Deze bewerken
we tot een schoon
maalgoed wat wordt ingezet in de
kunststofverwerkende industrie.”
Samer:
“Het is heel
afwisselend werk,
plastic sorteren en met de heftruck rijden.”
Dennis: “Ik vind het
Samer: “Het is goed
gewoon heel mooi om
aardig voor mij.”
hier in Nederland iets
werk en ze zijn heel
te zien dat mensen
op kunnen bouwen…
WSD Jaarverslag
“… Als wij daar een stukje bij mogen
helpen dan doen we dat heel graag.”
“… Ook leer ik
me ontwikkelen in het werk, voor
Samer: “Hier leer
ik ook Nederlands
heftruck
en machines.”
spreken dus dat kan ik ontwikkelen…
15 41
Dennis: “Ja, we zijn
hartstikke tevreden. We zijn gestart met
een proefperiode en
nu heeft hij een jaarcontract.”
Scan de QR-code en bekijk het filmpje
2022
Ontwikkelingsmogelijkheden
Judith Robben, manager dienstverlening, WSD:
“Ontwikkeling is een woord dat we bij WSD graag met
hoofdletters schrijven. Het ontwikkelen van mensen en ze zo hoog mogelijk laten klimmen op de
re-integratieladder zit in ons DNA. Om ze daar te laten komen is maatwerk nodig. Alle inwoners die de
gemeenten bij WSD aanmelden, krijgen in een tijdsbestek van twee tot soms drie jaar volop ruimte om zich optimaal te ontwikkelen.
42
Dat ontwikkelen gebeurt met tien leerlijnen die we
hebben ingericht en kandidaten houvast bieden als ze bij WSD aan het werk gaan. In het jaarverslag van 2021 heb ik al uitgebreid over het belang van de leerlijnen verteld. Als clustermanager ben ik verantwoordelijk
voor de leerlijnen Logistiek, Retail, Catering, ICT en Zorg. Daarnaast bestaan de leerlijnen Productie, Techniek,
Groen, Schoonmaak en Facilitair, die door de clustermanagers Birgitte Kochuijt en Hassan Bengayou geregisseerd worden.” Zelf regie nemen
“Het doel van de leerlijnen? Een heldere en uniforme
route uitstippelen die alle kandidaten op hun ‘klantreis’ bij WSD volgen. Hoe die reis verloopt hangt af van
individuele mogelijkheden. De een stroomt uit naar
regulier werk en staat daarna op eigen benen op de
arbeidsmarkt, de ander is aangewezen op gesubsidi-
eerd werk, heeft baat bij extra begeleiding of doet een beroep op een veilig en vertrouwd vangnet. Belangrijk is dat iedereen die WSD begeleidt en ondersteunt het beste uit zichzelf haalt, zelf de regie neemt in zijn of
haar eigen ontwikkeling en binnen de diverse leerlijnen voldoende motivatie vindt.
In 2022 hebben we grote stappen gezet om het uniform werken binnen alle leerlijnen te stroomlijnen. Het uit-
rollen van deze methode krijgt in 2023 een vervolg en
zorgt ervoor dat alle medewerkers in een leerlijn vast-
omlijnde opdrachten krijgen die beter te monitoren en
te toetsen zijn. Iedereen beschikt straks over een eigen
ontwikkelmap waarin alle binnen de leerlijnen geleerde vaardigheden staan opgesomd.” Nieuw: ICT en zorg
“Bij WSD onderzoeken we continu of onze leerlijnen
nog voldoende aansluiten bij onze medewerkers en
WSD Jaarverslag
‘We onderzoeken continu of onze leerlijnen aansluiten bij onze medewerkers en passend zijn op de arbeidsmarkt’
de kansen op de arbeidsmarkt. Om die reden zetten
kan worden óf behoort tot de categorie restafval.
een externe partij hebben we in 2022 een diagnose-
onze medewerkers een steentje kunnen bijdragen aan
we onze schouders onder de leerlijnen ICT en Zorg. Met instrument opgezet. Dat brengt in kaart of jongeren voldoende affiniteit en competenties hebben voor
We houden in Meierijstad een veldproef om te zien hoe de verkleining van de afvalberg.
informatie- en communicatietechnologie. De leerlijn
Inburgeringsstages
waar jongeren in een tijdsbestek van drie maanden
gezet in 2022. Niet alleen verzorgen we NT2-taallessen
omvat een lespakket en biedt werkervaringsplekken
verkennen of ICT bij ze past. In 2023 zal de eerste groep starten met de diagnose.
De leerlijn Zorg verkeert in de brainstormfase. Daarin
trekken we enthousiast op met een aantal zorgpartijen in Best. We onderzoeken in hoeverre WSD haar medewerkers via een nieuwe leerlijn kan ontwikkelen tot
zorgmedewerkers. Daarbij gaat het nadrukkelijk om
ondersteunende werkzaamheden; om échte zorgtaken uit te kunnen voeren is een beroepsopleiding vereist. De WSD-handjes vind je straks - als de leerlijn verder uitgewerkt is – vermoedelijk dus niet aan het bed, maar op andere plekken in de zorg.” Circulair werken
“Als sociaal ontwikkelbedrijf draagt WSD duurzaam-
heid en circulair werken een warm hart toe. Een groot aantal medewerkers is al werkzaam op plekken waar
circulair werken centraal staat, zoals op gemeentelijke milieustraten en in kringloopwinkels van Het Goed.
Om nog beter aan te sluiten bij de eisen die circulair werken met zich meebrengt, heeft WSD een training waardebepaling ontwikkeld. Tijdens die training, die
mee wordt opgezet en verzorgd door recyclingprofessionals, leren ze hoe ze zelfstandig de waarde van aangeboden artikelen kunnen bepalen.
Ook kunnen ze na hun opleiding inschatten of een
tweedehands voorwerp hergebruikt of gerepareerd
Op taalgebied hebben we als WSD grote stappen
voor nieuwkomers en statushouders. Om de ontwikkeling van deze doelgroep verder te stimuleren, verzorgen we
voor alle gemeenten in ons werkgebied ook workshops en inburgeringsstages. Op de werkvloer leren deel-
nemers zowel de Nederlandse taal als werknemers-
vaardigheden. Met taalbuddy’s, taalmaatjes en tolken stimuleren we binnen alle leerlijnen dat iedereen snel vertrouwd raakt met de Nederlandse taal en het werken in Nederland.”
43
2022
Ontwikkelen en werken in werkleerlijnen bij WSD
Wil jij graag werken
Wat kun je nog
in een baan die bij je
ontwikkelen zodat
past? WSD helpt jou
jij aan de slag kunt?
jouw talenten zijn en
werkleerlijn.
graag ontdekken wat
Dit traject heet een
wat bij je past.
14 44
Je krijgt je eigen
ontwikkelplan en start meteen met wer-
ken op een van onze werkplekken.
“Ik moet me nog een beetje ontwikkelen
maar daar geven ze me ook de tijd voor.”
Daar leer je
basisvaardigheden
en met begeleiding
van de werkleider ook de vaardigheden van
“Ik heb geleerd om beter voor mezelf op te komen.”
het vak.
“Vooral doorzetten moet ik nog leren en omgaan met collega’s.”
WSD Jaarverslag
Als je de stap
naar buiten kan
maken dan helpen we je daarbij.
Een werkleerlijn
biedt je mogelijkheden. Aan het einde van dit
traject ben je klaar om een volgende stap te maken.
“Ik stapte
over van WSD
naar Hermes.”
Maar als je nog een
tussenstap nodig hebt
dan kun je verder werken en ontwikkelen binnen WSD.
“WSD betekent voor mij dat ik
gegroeid ben en sta waar ik nu sta.”
“We zijn nu ook in
de elektronica werk
aan het zoeken voor mij buiten WSD.”
“In de
toekomst wil ik
Scan de QR-code en bekijk het filmpje
zelfstandig zijn, een eigen huis eigenlijk.”
15 45
2022
Sturen op zelfsturing
Marjanne Wassink, directeur Personeel & Organisatie,
WSD: “Sturen op zelfsturing is sinds 2019 de
professionele standaard binnen WSD. Het is een
methodiek waarbij mensen op grond van hun eigen overwegingen en intenties gemotiveerd en
gestimuleerd worden tot ontwikkeling en verandering.
We willen dat iedere professional binnen onze
organisatie vanuit het gedachtengoed van sturen
op zelfsturing acteert en deze gespreksmethodiek 46
gebruikt. ”
“Want dat is sturen op zelfsturing: een uniforme
gespreksmethodiek die zorgt voor eenzelfde, eenduidige benadering van cliënten en medewerkers en onderlinge herkenning in aanpak en stijl. We zijn ervan
overtuigd dat onze medewerkers het voeren van
gesprekken dankzij sturen op zelfsturing leuker, beter
en gemakkelijker ervaren en het beter lukt om mensen in hun kracht te zetten.” Masterclasses
“Sturen op zelfsturing begint met een basistraining
die aan alle professionals van WSD krijgen. Sinds 2022 wordt de basistraining voortaan twee keer per jaar
georganiseerd voor nieuwe collega’s. Zodra iemand
in dienst treedt, volgt aanmelding. Daarnaast volgen onze medewerkers meerdere workshops naar keuze, waarbij de richtlijn is dat minimaal één workshop
per jaar wordt gevolgd. Meer mag altijd, als de agenda het toelaat…
In 2022 werden binnen sturen op zelfsturing twee
basistrainingen en twintig workshops aangeboden. Daarnaast werd een toolbox verzorgd voor mede-
werkers van de backoffice. Belangrijk zijn de master-
classes, een intensieve vervolgtraining van zes dagen die afgesloten wordt met een ‘proeve van bekwaamheid’. In 2002 zijn vier trainingen aangeboden. Eind 2022 stond bij WSD de teller op vijftig masters.
De verwachting is dat WSD nog minimaal drie jaar nodig heeft om te bereiken dat 80 procent van de professionals de titel master met trots draagt.” Verbinding zoeken
“WSD is inmiddels zo goed thuis in sturen op zelfsturing dat we deze gespreksmethodiek graag onder de
aandacht brengen van onze stakeholders. Noem het
WSD Jaarverslag
‘Het voeren van gesprekken wordt dankzij sturen op zelfsturing leuker, beter en gemakkelijker’
een zaadje planten en mensen binnen bijvoorbeeld
onze negen gemeenten en bij onze samenwerkings-
partners enthousiast maken. Hoe meer partijen sturen op zelfsturing toepassen, hoe sterker het gaat werken, dat is mijn overtuiging.
We hebben in 2022 stappen gezet om sturen op zelf-
sturing ook buiten de muren van WSD in de schijnwerpers te zetten. DeKenniskompanie heeft onder andere een kennislunch over sturen op zelfsturing gehouden, die in 2023 zal leiden tot een inspiratieworkshop.” Enquêteresultaten
“Onder alle professionals van WSD is in oktober 2022
een enquête uitgezet die een respons van 80 procent
heeft opgeleverd. De conclusies die getrokken kunnen worden, stemmen tevreden. Zo geeft 90 procent van
de respondenten aan gebruik te maken van sturen op zelfsturing. Korte workshops en oefenen in de praktijk
worden het vaakst genoemd als manieren om sturen
op zelfsturing te leren beheersen. Het meest interessant zijn, zo maakt de enquête duidelijk, de workshops over de gesprekstechnieken.
Bijzonder om te vermelden is dat WSD inmiddels haar eigen medewerkers inzet bij de basistrainingen en
workshops voor sturen op zelfsturing. Deze trainers zijn verbonden aan onze Werkacademie. Bij het verzorgen van de masterclasses trekken we nog samen op met het Gilde Vakmanschap.
Sturen op zelfsturing leer je trouwens pas echt door
de theorie toe te passen in de praktijk. Het is als een rijbewijs: pas als je het hebt behaald, leer je het
autorijden pas echt. Daarna is het oefenen, oefenen, oefenen.”
47
2022
Beheerconsulent Anne Maas is master sturen op zelfsturing
48
‘Intensiteit maakt mastertraining sturen op zelfsturing tot een succes’ Anne Maas volgde in 2022 de mastertraining
Voordat Anne zich aanmeldde voor de mastertraining,
van bekwaamheid af. De Eerselse werkt als
meestal twee per jaar. “De basistraining is een kennis-
sturen op zelfsturing en legde in oktober de proeve beheerconsulent bij WSD en heeft zo’n zestig
medewerkers in haar caseload. Het beheersen van een uniforme gespreksmethodiek, zoals sturen
op zelfsturing in het kort omschreven kan worden,
draagt bij aan professionalisering.
“De mastertraining is intensief en maakt
dat je er in elk gesprek op kunt terugvallen.”
volgde ze de basistraining en een aantal workshops,
making met sturen op zelfsturing, de workshops dragen
bij aan verdieping. Eenmaal begonnen aan de mastertraining ontdekte ik dat toen een totaalpakket werd
aangeboden en ik me echt kon onderdompelen in de materie. Zes volle trainingsdagen zorgen ervoor dat alle aangeboden kennis beklijft en écht gaat leven.
Je zou kunnen zeggen dat het in je DNA kruipt en de technieken in elk gesprek bruikbaar zijn.” Licht aan de horizon
Anne vertelt dat ze elf jaar geleden bij WSD aan het
werk ging en dagelijks gesprekken voert met mede-
werkers die individueel gedetacheerd zijn. “Ze werken
alleen en soms met wat meerdere collega’s van WSD
of Werkpartners buiten de organisatie van WSD zonder
directe aansturing van ons. Als ze na een beginperiode goed op hun plek zitten dan hebben we vaak maar
één of twee keer per jaar een gesprek. Als wat meer
aandacht nodig is of er veranderingen zijn in werk, kom ik vaker. Hoe vaak dat is afhankelijk van de situatie en de begeleiding die op dat moment nodig is.
WSD Jaarverslag
‘Steeds meer onbewust bekwaam’
Vaak neemt de inlener ook deel aan de gesprekken omdat die dagelijks met de medewerkers werkt.”
Ze vervolgt: “Mijn ervaring is dat de inhoud van de
mastertraining sturen op zelfsturing in veel gesprekken terugkomt en goed bruikbaar is. Ik ben aardig thuis in
het voeren van gesprekken, maar merk dat ik veel heb opgestoken en nog meer handvatten heb om een gespreksdoel te bereiken. Ik breng vooraf helder in beeld wat ik samen met mijn gesprekspartner wil
bereiken en hoe we zaken in beweging kunnen brengen. Belangrijk is dat je op hetzelfde level zit. Als jij al verder
bent in de verandering dan moet je terug. Je kunt niet
Onderhouden
Na afronding van de mastertraining was het even
aanpoten om de agenda weer in balans te brengen. “Mijn belangrijkste tip voor alle toekomstige masters: maak ruimte in je agenda. Je zult zien dat je dan
gedreven aan de slag gaat.” Met het afleggen van
de proeve van bekwaamheid is Anne trouwens niet
klaar met sturen op zelfsturing. “Het is belangrijk om alle kennis en vaardigheden te onderhouden. Ik blijf
dus workshops volgen, al wacht ik daar nu even mee omdat ook ander werk gedaan moet worden. Wordt vervolgd in 2023.”
rennen als diegene nog niet eens aan het wandelen is. Samen moet je die beweging maken. In alle gesprekken geldt: het is de toon die de muziek maakt.” Stevig aan de slag
Anne blikt enthousiast terug op de mastertraining, die in oktober 2022 werd afgerond met een proeve van bekwaamheid. Tijdens dat ‘examen’ voerde ze een gesprek waarin veel geleerde gesprekstechnieken
terugkwamen en op afstand werd beoordeeld. “Het voordeel van de mastertraining is dat je zes dagen
stevig aan de slag gaat. Juist die intensiteit maakt dat
de stof blijft hangen en je er ook echt mee aan de slag gaat in de alledaagse praktijk.”
“De intensiteit maakt het lastig voor je eigen werk. Mijn werk kan niet eenvoudig worden overgenomen door collega’s en dat maakt dat je je, voor zover dat lukt,
goed moet voorbereiden voordat je je aanmeldt. De
hoge frequentie in een korte periode maakt wel dat je
steeds meer onbewust bekwaam wordt. Hierdoor heb je er in de praktijk ook echt voordeel van.”
PASPOORT Naam:
Anne Maas
Woont in:
Eersel
Beroep:
Beheerconsulent bij WSD
Bijzonder:
Anne volgde in 2022 de master-
training sturen op zelfsturing
49
2022
50
Antoon Janssen
WSD Jaarverslag
3
Sociaal verslag
3.1 Algemeen
3.2 Ontwikkeling totale bezetting doelgroep
We gaan in dit sociaal verslag eerst in op de ontwik-
Het Dagelijks Bestuur heeft in november 2020 de Lokale
om daarna wat dieper in te gaan op de prestaties in
geaccordeerde Koersdocument. Onderdeel van dit
keling van de totale bezetting doelgroepmedewerkers
Plannen goedgekeurd, de uitwerking van het eerder
de uitvoering van de Wet Sociale Werkvoorziening en
besluit is de ambitie om in het collectief de werkge-
de Participatiewet om af te sluiten met het niet-ge-
legenheid te behouden voor 2100 personen. Hierbij is
subsidieerde (reguliere) personeel. Het inzicht in deze
als peildatum 31 december 2014 gehanteerd met een
cijfers geeft de inkleuring aan de financiële jaarcijfers
die verderop in het jaarverslag worden gepresenteerd. Een belangrijke succesfactor voor het realiseren van
onze doelen is het realiseren van voldoende arbeids-
groeipad van de beoogde bezettingsgraad eind 2025.
Onderstaand wordt inzicht gegeven in de vertaling van de bezettingsgraad per gemeente, eindstand december 2014 - beoogd aandeel 2025:
plaatsen voor de inwoners van onze gemeenten met een afstand tot de arbeidsmarkt. Jaar
2014 Eindstand
2020 Eindstand
Best
161
162
164
SW
110
110
PW
52
54
467
456
465
SW
322
PW
134
Boxtel
Haaren
2021 2022 Eindstand Q1 Q2 Q3 165
Q4
Referentie 153
161
159
164
112
111
110
110
53
50
49
54
457
455
467
465
299
316
307
303
299
166
141
148
164
166
458
93
SW PW Meierijstad
486
430
418
423
418
418
410
SW
328
308
321
315
312
308
PW
102
110
102
103
106
110
Nuenen, C.A.
89
90
90
89
89
90
90
SW
49
47
49
48
47
47
PW
41
43
40
41
43
43
153
108
108
110
108
108
108
SW
87
85
88
86
85
85
Oirschot
PW
21
23
22
22
23
23
195
185
179
185
181
182
179
SW
154
145
153
149
149
145
Oisterwijk
PW
31
34
32
32
33
34
265
209
201
207
204
204
201
SW
156
146
153
149
148
146
PW
40
46
49
50
53
52
Son en Breugel
50
51
48
50
50
51
28
26
26
26
26
26
Sint-Michielsgestel
52
SW PW
22
25
22
24
24
25
Vught
253
218
216
217
217
212
216
SW
167
156
164
162
157
156
PW
51
60
53
55
55
60
1908
1892
1901
1883
1890
1892
SW
1401
1322
1382
1353
1337
1322
PW
507
570
519
530
553
570
Totaal
2214
461
84
145
229
251
49
270
2100
51
2022
3.3 Wet Sociale Werkvoorziening (Wsw)
Arbeidsvoorwaarden Wsw-werknemers
Met de invoering van de Participatiewet per 1 januari
2021 tot en met 2025. De cao bevat afspraken over de
werkzaam waren in de SW onder de Participatiewet.
kopen van extra verlof.
Mensen die ultimo 2014 nog op de wachtlijst SW stonden,
De cao SW volgt de zogenaamde LPO-systematiek. De
zij een voorrangspositie genieten indien zij zich alsnog
de stijging van het Wettelijk minimumloon volgen.
overnemen van collega SW-bedrijven na een verhuizing
verdienen krijgen een loonsverhoging per 1 januari van
regelmaat mutaties van SW-dienstverband naar
volgens de meicirculaire in het voorgaand jaar.
van uitbreidingen of beperking van de uren dienstver-
een compensatie voor de loon – en prijsontwikkeling
De cao Sociale Werkvoorziening kent een looptijd van salarisontwikkeling, duurzame inzetbaarheid en het
2015 vallen mensen met een arbeidsbeperking die
Nieuwe instroom in de SW is vanaf die datum gestopt.
52
vallen nu onder de Participatiewet wat inhoudt dat
kern van deze systematiek is dat medewerkers in principe
melden. Er stromen nog beperkt mensen in die we
Medewerkers die meer dan het wettelijk minimumloon
naar het werkgebied van WSD. Ook zijn er met enige
elk jaar ter hoogte van de LPO in het Wsw-budget
Begeleid werken en omgekeerd en tot slot is er sprake
Jaarlijks wordt door de rijksoverheid via de Meicirculaire
banden:
(LPO) toegevoegd aan het Wsw-budget.
Met de meicirculaire gemeentefonds 2022 is een LPO
Instroom:
2022
2021
2020
Begeleid Werken
2
0
2
Dienstverband Wsw Totaal instroom
Uitstroom:
2
4
6
6
van 3,55% toegekend.
8
Om de duurzame inzetbaarheid te bevorderen is een
10
die SW-ers de mogelijkheid biedt om 2 jaar voor de
regeling vervroegd uittreden (RVU) overeengekomen AOW-leeftijd te stoppen met werken. Deelname aan
deze regeling is vrijwillig en alleen mogelijk gedurende
de looptijd van de cao. Medewerkers en bedrijven maken
2022
2021
2020
Ontslag op eigen verzoek
5
12
18
deze afspraken vast in een vaststellingsovereenkomst.
Voortijdige beëindiging*
0
0
2
Verder zijn aanvullende afspraken gemaakt rondom
Wegens (vroeg)pensioen
32
57
55
seniorenregeling, waarbij de medewerker van 64 jaar
6
6
werken onder doorbetaling van 92,5% van het salaris.
Naar reguliere arbeid Door verhuizing
Einde contract voor bepaalde tijd
1
2
2
2 1
28
30
Totaal uitstroom
79
110
*
9
3
samen afspraken over de exacte invulling en leggen
3
extra verlofmogelijkheden. Er komt een aanvullende
32
en ouder kan verzoeken om in totaal 2/5 minder te
120
Medewerkers wordt daarnaast de mogelijkheid geboden
2
Overlijden / 2 jaar ziek Overige
1
Door werkgever beëindigd wegens disciplinaire
om extra verlof te kopen.
De Wet Arbeidsmarkt in Balans (WAB) die vanaf 2020
redenen of tijdens proeftijd.
van kracht is geworden, kent een specifieke uitzondering voor de Wsw en heeft dus geen gevolgen voor Sw-
Doorstroom:
2022
2021
2020
naar BW
10
4
5
conform hun eigen cao. WSD kent bovenop datgene
Wsw-dienstverband
1
4
1
voorzieningen die, zoals WSD dat ziet, passen bij “goed
Van Wsw-dienstverband Van BW naar
Totaal instroom
11
8
6
medewerkers. Deze behouden de arbeidsvoorwaarden wat in de cao is geregeld een groot aantal personeelswerkgeverschap” zoals een kerstpakket, een bijdrage
WSD Jaarverslag
aan de personeelsvereniging, bedrijfsfeesten en
gemeente het budget wordt geschat. De werkelijke
voorzieningen in het kader van arbeidsontwikkeling
van de blijfkans (vertraagd) gecorrigeerd.
dergelijke. Daarnaast kent WSD een aantal personeelsen gericht op bepaalde doelgroepen binnen WSD.
Bijvoorbeeld ondersteuning bij schuldhulpverlening
en bedrijfsmaatschappelijk werk, training persoonlijke
hygiëne, griepspuit en psychologische ondersteuning. Binnen de huidige lopende cao Wsw is geen ruimte aanwezig om de SW-collega’s ingeschaald boven
Wettelijk minimum loon te compenseren voor de forse
ontwikkeling van het bestand wordt in de herziening In onderstaande tabel wordt getoond hoe de totale
realisatie (in arbeidsjaren) per gemeente is opgebouwd uit realisatie dienstverbanden en Begeleid Werken.
Begeleid
inflatie in 2022/2023. Gesprekken daarover tussen
Best
tot wijzigingen in de cao en aanvullende financiering
Meierijstad *)
bonden, gemeenten en het ministerie hebben nog niet
In dienst
bij WSD 94,0
Boxtel
Werken bij WSD Totaal 8,1
245,5
270,8
10,0
42,6
44,5
Oirschot
68,8
7,3
Het aantal personen dat in het kader van de Wsw bij
Sint-Michielsgestel
114,3
1.160 fte in 2021 naar 1.078 fte gemiddeld in 2022. Over
Vught
Arbeidsplaatsen Wsw
WSD is geplaatst is in 2022 afgenomen van gemiddeld de afgelopen jaren geeft dat het onderstaande beeld van de ontwikkeling van de gemiddelde bezetting in arbeidsplaatsen (fte).
Gemiddelde SW-bezetting Werk & Ontwikkeling Begeleid Werken WSD-Groep
2022
2021
2020
92
93
984
1.069
1.079
1.161
95
Oisterwijk
Son en Breugel Totaal
*
32,6
119,6
9,9
22,9
131,5
1.064,4
101,0
258,7
27,9
Nuenen
stelling
13,2
235,2
voor gemeenten en uitvoeringsorganisaties geleid.
102,1
Taak
263,1
76,1
129,5
267,1 77,9
132,0
12,1
126,5
129,8
8,6
140,0
144,5
2,2
25,1
99,3 1.163,7
27,1
1.194,7
Betreft het deel van de voormalige gemeenten Schijndel en Sint-Oedenrode
1.148
In 2022 hebben de WSD-gemeenten gezamenlijk in
1.241
Om het financieel effect van deze ‘onderrealisatie’ te
totaal 31,0 AJ onder de fictieve taakstelling gerealiseerd. kunnen beoordelen is het van belang om de complexi-
De SW-bezetting van WSD bedroeg ultimo 2022 totaal
teit van de financieringssystematiek met de betrekking
Begeleid Werken houdt in dat een persoon met een
cieel verdeelmodel spelen een aantal factoren een
1.313 personen, waarvan 113 in Begeleid Werken.
Wsw-indicatie in dienst treedt bij een reguliere werkgever, eventueel met werkplekaanpassing en onder begeleiding van een jobcoach. Financiering Wsw
De financiering van de Wsw is sinds de invoering van
de Participatiewet onderdeel van het Participatiebudget. De landelijke verdeling van het macrobudget vindt plaats aan de hand van en actuarieel model. Dat
betekent dat per gemeente de stand ultimo voorgaand boekjaar afgezet tegen de berekende blijfkans per
tot doelgroep ‘oud-Wsw’ te doorgronden. In het finanrol die vervolgens elkaar over en weer beïnvloeden.
Enerzijds is er het prijseffect dat wordt bepaald door
het aflopend rijksbudget (taakstellende korting macrobudget), anderzijds de lagere werkelijke landelijke uit-
stroom ten opzichte van de gecalculeerde blijfkansen.
Gevolg is dat bij een gefixeerd macrobudget voor enig jaar een van de verwachtingen afwijkende bestands-
ontwikkeling wordt gecorrigeerd op de vergoeding per arbeidsjaar.
53
2022
3.4 Participatiewet (PW)
van de financiering van de Participatiewet noodzakelijk
Met de invoering van de Participatiewet in 2015 zijn de
worden aan het realiseren van meer Participatiebanen.
traject in te gaan om de koers van WSD opnieuw te
Vanuit de voorgaande ontwikkelingen is, met het oog
tijd van bijna 4 jaar is in juli 2020 de nieuwe koers
programma ontworpen. Dit programma voorziet, voor-
deelnemende gemeenten en WSD gezamenlijk een
bepalen. Na een gedegen proces met een doorloop-
op realisatie van het break-evenscenario, het Stimulus-
vastgesteld die is uitgewerkt in de volgende pijlers:
uitlopend op herziening van de rijksfinanciering, in
1.
Ontwikkel gezamenlijk de infrastructuur door,
2. Ontwikkel een WSD-breed expertisecentrum,
54
was. De financieringssystematiek moet meer dienstbaar
middelen om te investeren in extra banen.
In de financiering van Participatiebanen zijn recent een
3. Ontwikkel de plusdiensten verder door.
aantal positieve wijzigingen doorgevoerd. De financie-
De eerste twee pijlers betreffen de ontwikkeling van de
in positieve zin gewijzigd waarbij het realiseren van
aanvullende plusdiensten voor onze doelgroep in het
latere jaren. Per 1 januari 2023 is ook de financiering
ring van de loonkostensubsidies is per 1 januari 2022
basisdienstverlening terwijl de derde pijler zich richt op
LKS-banen wordt beloond door extra financiering in
sociaal domein.
van de begeleidingsvergoeding voor de reguliere
Realisatie van de koers en de lokale plannen kan alleen
het budget Nieuwe doelgroep Regulier naar de Algemene
toekomst-bestendigheid. Het Algemeen bestuur van
via de Algemene uitkering voorziet in financiering op
voor het break-evenscenario. Concreet betekent dat
hier een incentive op plaatsing in banen met LKS is
Participatiebanen aangepast door overheveling van
plaatsvinden onder de voorwaarde van financiële
uitkering uit het Gemeentefonds. Ook de financiering
WSD heeft daartoe als einddoel van de koers gekozen
basis van realisatie in voorgaand jaar waarmee ook
WSD tenminste 2.100 personen met een SW- of een
gerealiseerd.
zijn geplaatst en begeleid bij een externe werkgever.
Onderzoeken lopen om ook het begeleidingsbudget
dienstverlening van de gemeenschappelijke regeling
worden gestimuleerd door extra budget.
exploitatie te realiseren, waarbij er ook ruimte is om het
Vanuit de evaluatie van de Participatiewet in 2020 is
is om in een groeipad dit break-evenscenario ultimo
offensief. Meer dan 20 maatregelen zijn aangekondigd
PW-dienstverband in dienst heeft of via WSD direct
Samen met het expertisecentrum betreft dit de basisWSD. Met dit volume is WSD in staat een sluitende
Beschut zodanig vorm te geven dat nieuwe plaatsingen
gezamenlijke expertisecentrum te bekostigen. Besloten
de staatssecretaris van SZW gestart met het Breed
2025 te bereiken.
en liggen ter besluitvorming voor. Het gaat van het
Om gemeenten te faciliteren bij de invoering en de
proces, aanpassen van de no-risk polis, aanvraagrecht
van WSD in totaal € 2,6 miljoen vrijgemaakt.
Ten gevolge van de val van het kabinet en de Tweede
Ten tijde van de besluitvorming over de koers en de
vertraagd en nog steeds niet afgerond.
beschikbaarheid van toereikende rijksbudgetten nog
Een aantal van die maatregelen raken de financiering
kwamen er steeds meer geluiden dat de herziening
is dat er een nieuwe financiering komt die gemeenten
uitvoering van de lokale plannen is vanuit de reserves
doorrekening van het break-evenscenario was de een belangrijke onzekere factor. Vanuit Den Haag
invoeren van een landelijk preferent administratief
op no-risk, tot betere informatie voor werkgevers etc.
Kamerverkiezingen van maart 2021 is de besluitvorming
van gemeenten vanuit de Participatiewet. Belangrijk
WSD Jaarverslag
stimuleert om meer mensen te plaatsen. De aan-
Arbeidsvoorwaarden PW-werknemers
het begeleidingsbudget naar de Algemene uitkering
Cao Aan de Slag geldt voor mensen met een arbeids-
passingen in het Buigbudget en de overheveling van waardoor gerealiseerde banen met LKS structureel betaalbaar blijven zijn een aantal goede stappen.
Maar dit alleen is onvoldoende. De financiering van
Participatiebanen met loonkostensubsidie is structureel onvoldoende om de business case rond te krijgen.
Door de invoering van de Wet arbeidsmarkt in balans
per 1 januari 2020, leidend tot een cao voor de Participatiewet en een pensioenregeling zijn de kosten voor
De cao “Aan de slag” is per 1 juli 2021 van kracht geworden. beperking die: •
niet zelfstandig het minimumloon kunnen
•
met behulp van subsidie werken (loonkosten-
•
de gemeenten opgelopen met ca. 20% per arbeids-
plaats PW. De stijging van het WML per 1 januari 2023
met 10,15% en de aankondiging van invoering van een Wettelijk minimum uurloon per 1 januari 2024 o.b.v. 36
uur zorgen voor verdere verhoging van de kosten van
verdienen;
subsidie) of werken in een veilige, aangepaste omgeving (beschut werk);
in dienst zijn bij een (onderdeel van een) gemeente, gemeenschappelijke regeling of andere publieke
organisatie die belast is met de uitvoering van de •
Participatiewet;
in het doelgroepregister banenafspraak zijn opgenomen.
een Participatiebaan die niet te financieren zijn vanuit
De cao heeft een looptijd van 1 juli 2021 tot en met 31
nog investeren WSD en gemeenten in nieuwe banen
week. Er zijn 3 generieke functieprofielen die horen bij
de te realiseren netto toegevoegde waarde. Vooralsmede door inzet op het stimulusprogramma. Inzet Werkpartners BV
Bij het inregelen van de Participatiewet door WSD
december 2023.De formele arbeidsduur is 37 uur per
drie verschillende niveaus van taken en verantwoordelijkheden. Medewerkers vanaf 18 jaar bouwen daarnaast een pensioen op.
werd al snel duidelijk dat werkgevers huiverig zijn om
Trajecten Participatiewet
risico’s en onzekerheden zijn daarvoor te groot. WSD
werking met de gemeenten Plusdiensten. Deze diensten
mensen uit deze doelgroep zelf in dienst te nemen. De biedt hierin samen met Werkpartners BV een oplossing voor werkgevers.
Collega-bedrijf Weener XL maakt inmiddels 7 jaar
gebruik van de diensten van Werkpartners voor de
invulling van de formele werkgeversrol voor te realiseren Participatiebanen in de regio ’s-Hertogenbosch.
De samenwerking rondom het werkgeverschap voor
WSD ontwikkelt al dan niet op verzoek van en in samenworden uitgevoerd via trajecten in het kader van de
Participatiewet, zowel voor de klassieke doelgroep Wet werk en bijstand als de nieuwe doelgroep (voorheen SW en voorheen Wajong met arbeidsvermogen). In
nauwe samenwerking met de gemeenten wordt de
dienstverlening steeds afgestemd op de behoefte en de vraag.
Participatiebanen verloopt tot wederzijdse tevreden-
De focus ligt op de geformuleerde doelstellingen
komst tussen WSD en de sector Weener XL van de ge-
het in beeld brengen van de capaciteiten van de
heid en is vastgelegd in een samenwerkingsovereenmeente ’s-Hertogenbosch. Per ultimo 2022 waren 401 door Weener XL toegeleide Participatiewetters werkzaam in een dienstverband.
(opdrachtgever) en de kerncompetenties van WSD: medewerker (diagnose en intake), het ontwikkelen
van de werknemersvaardigheden en het plaatsen en begeleiden van de medewerker op de (reguliere) arbeidsmarkt via leerwerk- en praktijk leerlijnen.
Deze kerncompetenties, het relatienetwerk en de infrastructuur van WSD vormen hiervoor de basis.
55
2022
De instroom in dienstverbanden met loonkostensub-
3.5 Niet-gesubsidieerde Arbeid (NGA)
rajecten. Inmiddels neemt het aantal inburgeringtra-
Arbeidsplaatsen
sidie is ook zichtbaar in het aantal Diagnose/Intaket-
jecten als gevolg van overheveling van de taken op dit gebied naar de gemeenten nog steeds toe. Onder-
medewerkers in dienst. Naast de ambtenaren zijn twee
staand een weergave van het aantal trajecten dat in
personen volgens de cao Welzijn werkzaam bij WSD.
het kader van de Participatiewet is uitgevoerd.
Tot de niet-gesubsidieerde formatie van WSD behoren
Trajecten Participatiewet
2022
2021
2020
Diagnose/intake
693
364
290
Werkacademie / Inburgering Trajecten zonder dienstverband
293
141
104 137
66
89
(=werk met behoud van uitkering)
Trajecten met dienstverband
643
514
478
1
1
1
(= Transitie-arrangement)
56
Wiw-dienstverbanden (oud) Loonwaardemetingen
Gids onderzoek
477 36
417
30
(Psychologisch onderzoek)
Coachtraject
Totaal
62
2.346
48
1.615
Bij WSD waren ultimo 2022 in totaal 46 fte ambtelijk
413 22
39
1.398
naast de ambtelijke dienstverbanden ook nog een
aantal personen gedetacheerd vanuit Werkpartners BV. Deze medewerkers kennen ambtelijk-volgende
arbeidsvoorwaarden. Het gaat hierbij om totaal 170 fte. Daarnaast zijn er 4 medewerkers permanent werkzaam bij vanuit een detachering of als ZZP-er. Niet-gesubsidieerde
2022
2021
2020
Ambtenaren
49
52
57
Werkpartners BV
164
154
140
219
212
204
medewerkers gemiddeld in fte:
Cao-Welzijn
Permanent gedetacheerden bij WSD*)
Totaal
2
4
2
4
2
5
*) Waarvan 1 persoon extern gedetacheerd. De kosten
van deze medewerker worden volledig gedekt door de opbrengsten.
Bovengenoemde aantallen zijn exclusief de plaatsingen bij De Schoonmaakcoöperatie. Ultimo 2022 waren bij De Schoonmaakcoöperatie eveneens 4 NGA medewerkers geplaatst.
WSD Jaarverslag
3.6 Ziekteverzuim
tegen het licht gehouden. WSD werkt op basis van het
WSD had in 2022 een gemiddeld ziekteverzuimcijfer
bij arbeidsontwikkeling ons primair proces is willen we
percentage als volgt:
aanpakken . Naast ziekteverzuimbegeleiding is de
gedragsmodel. Juist in een organisatie als WSD waar-
van 14,1%. Per bedrijfsonderdeel was het ziekteverzuim-
Bedrijfsonderdeel
Werk & Ontwikkeling Participatie
Stafafdelingen
Totaal WSD-Groep
ziekteverzuim of beter gezegd inzetbaarheid integraal
laatste jaren daarom steeds meer aandacht gegeven 2022
2021
2020
aan preventie en duurzame inzetbaarheid, inmiddels
3,2
0,7
4,1
van de eigen regie. Dit doen we met “Ik ben aan de
14,6 7,8
14,1
13,9 3,3
13,3
14,3
via een integrale aanpak, gebaseerd op het stimuleren
3,3
bal”, bestaande uit de onderdelen “ik leef gezond”, “ik
13,9
blijf groeien” en “ik werk met plezier”.
De verzuimvisie op basis van het gedragsmodel is
De verzuimcijfers van de afgelopen 2 jaren zijn wat hoger
herbevestigd en de daarbij behorende quote iets
vergelijking met de landelijke cijfers. Dit past in het
keuze” naar “ziekte overkomt je, verzuim overleg je”.
WSD, mede als gevolg van gerichte inzet op verzuim-
stoppen met werken en bijbehorende ziekmelding de
branche.
werker en leidinggevende.
Arbodienstverlening
als beste partij naar voren gekomen waardoor met
de dienstverlening van Zorg van de Zaak.
vanaf 2023 is afgesloten.
het zogenoemde Eigen Regiemodel. Op basis van
Medewerkersonderzoek
ingezet. In 2022 betrof dit gemiddeld 20 uur bedrijfsarts
naar de motivatie, betrokkenheid en tevredenheid van
De capaciteit van de praktijkondersteuner is in 2022
nieuw onderzoek plaatsgevonden. Het onderzoek werd
dan de jarenlange trend maar vallen alleszins mee in
aangepast, van: “ziekte overkomt je, verzuim is een
beeld van de afgelopen jaren dat het ziekteverzuim bij
Achterliggende gedachte is dat er situaties zijn waarin
begeleiding, positief afsteekt bij de verzuimcijfers in de
enige optie is. Het gaat om de dialoog tussen mede-
WSD maakt voor de arbodienstverlening gebruik van De arbodienstverlening is vormgegeven middels
Vanuit de Europese aanbesteding is Zorg van de Zaak hen een nieuw contract voor arbodienstverlening
detachering worden professionals van de arbodienst
WSD doet gemiddeld 1 keer per 3 jaar een onderzoek
per week en 12 uur praktijkondersteuner bedrijfsarts.
haar medewerkers. In februari-maart 2022 heeft een
uitgebreid van 8 naar 12 uur per week onder meer door
uitgevoerd door Market Response.
de tijden voor bepaalde spreekuren zijn opgehoogd.
Voor deelname aan het onderzoek hebben de mede-
uitvoering van de ziekteverzuimbegeleiding. Naast
uitnodiging gekregen. Degene waarvan alleen een
worden zij daarbij ondersteund door verzuimcoördina-
deel te nemen. In het geval dat zowel het emailadres
administratieve ondersteuning vanuit RAZ.
op beide uitgenodigd. Degene waarvan beide, email
Omdat het contract met de huidige arbodienstver-
brief ontvangen met daarin de informatie om deel te
een toename van de vraag naar spreekuren en omdat De leidinggevende is primair verantwoordelijk voor de
werkers waarvan het emailadres bekend is een email-
bedrijfsarts en praktijkondersteuner bedrijfsarts
mobiel nummer bekend is, zijn via SMS gevraagd om
toren, personeelsconsulent, arbeidsdeskundige en de
als het mobiele nummer bekend was is de medewerker
lener eind 2022 afliep, heeft in 2022 een Europese
aanbesteding voor een nieuwe arbodienst plaats-
gevonden. Vooruitlopend daarop is de verzuimvisie
en mobiel nummer, onbekend waren, hebben een kunnen nemen.
57
2022
Voor dit onderzoek zijn de 11 SBCM benchmarkstellingen
Integriteitsbeleid WSD
rapportcijfer voor de tevredenheid over het werken
gedragscode met daarin onder andere een richtlijn
gebruikt. Deze zijn voorafgegaan door een algemeen bij/via WSD. Afhankelijk van het antwoord hebben de
medewerkers dit rapportcijfer kunnen toelichten met wat er goed gaat of wat (nog) beter kan. In totaal
hebben 1.043 medewerkers de vragenlijst ingevuld. Dit komt neer op een respons van 51%. Dit percentage ligt bijna 20% hoger dan bij de voorgaande meting.
relatiegeschenken. Tevens heeft WSD een regeling
nevenwerkzaamheden en een klokkenluiderregeling. Binnen WSD komt het onderwerp integriteitsbeleid
regelmatig terug in besprekingen met de ondernemingsraad en in personeelsbijeenkomsten.
De algemene tevredenheid over werken bij WSD komt
In het kader van transparantie worden de relevante
cijfer ligt hiermee zestiende hoger dan bij de meting
jaarverslag opgenomen.
uit op een 7,8. Dit is een bijzonder fraai resultaat. Het
in 2018 (7,2) en maar liefst zeven tiende hoger dan de
nevenwerkzaamheden van de directie van WSD in het
J. Simons
benchmark (7,1). Zeker in een tijd waarbij er veel onzeker-
Naam:
volgende maatregelen. In totaal geeft bij WSD 14% van
Nevenactiviteit:
31% een 9 of een 10.
heid is geweest als gevolg van corona en de daaruit 58
WSD heeft haar integriteitsbeleid vastgelegd in een
de medewerkers een 6 of lager, 55% een 7 of een 8 en
Het rapportcijfer is aanzienlijk gestegen ten opzichte
van de voorgaande meting. Een resultaat waar WSD
Functie:
Algemeen directeur
Bezoldigd:
ja
Naam:
R. Vorstenbosch
Functie:
Nevenactiviteit:
Voorzitter RvC Risse Groep
Directeur SEZ
Administrateur EB Bewindvoering
trots op is. Het is gelukt om de werksituatie dusdanig
Bezoldigd:
nee
gemiddelde werkbeleving.
Centrum-management Boxtel
te veranderen dat dit heeft geresulteerd in een boven-
De resultaten van het onderzoek zijn teruggekoppeld
naar de medewerkers in een brief en in de overleggen met leidinggevenden. Aan hen zijn handreikingen
gegeven hoe in het werkoverleg met de medewerkers
de resultaten te bespreken en verder mee aan de slag te gaan.
Nevenactiviteit: Bezoldigd:
Nevenactiviteit:
Bezoldigd:
Penningmeester Stichting nee
Penningmeester PvdA-GroenLinks Boxtel nee
De overige directieleden hebben geen nevenfuncties. Medewerkers worden gevraagd om opgave te doen van nieuwe of andere nevenwerkzaamheden. De in
2022 gedane opgaves van deze nevenactiviteiten zijn beoordeeld. Geconcludeerd is dat deze het beginsel van goed werknemerschap niet aantasten en dat er
geen risico’s op belangenverstrengeling aanwezig zijn. Omdat nieuwe medewerkers worden aangesteld via Werkpartners B.V. en er daarmee gen ambtenaren worden aangenomen, komt het afleggen van de ambtseed zelden, en in 2022 helemaal niet, voor.
Periodiek worden op basis van prioriteitstelling de
beschrijvingen van de belangrijke bedrijfsprocessen
WSD Jaarverslag
geactualiseerd. Het voorkomen en beperken, via
van een bezwaarschrift ook komen te vervallen. Ter
risico’s voor kritische functies is daarbij een specifieke
WSD met een klachtencommissie ingevoerd.
procedures en controles, van eventuele integriteitontwerpeis.
Cliëntenraad
De Wsw Cliëntenraad bestond in 2022 uit 6 personen die woonachtig zijn in de regio van WSD.
vervanging is de Regeling interne klachtenbehandeling
Klachtencommissie (0)
De klachtencommissie heeft in 2022 geen klachten behandeld.
De Wsw Cliëntenraad vertegenwoordigen de SW-mede-
Ontslagaanvragen, aanvraag ontslagadviezen (0)
is de vergaderfrequentie afgelopen jaar minder
aangevraagd.
werkers binnen de regio. Door diverse omstandigheden geweest. Een delegatie van de Cliëntenraad is aanwezig
geweest bij de vergaderingen van het Algemeen Bestuur van WSD en waar nodig bij andere bijeenkomsten Vertrouwenspersonen
WSD wil graag dat iedereen kan werken in een veilige
en prettige omgeving. Er kunnen zich desondanks situaties voordoen waarin medewerkers zich niet op een correcte manier behandeld voelen en waardoor zij belemmerd worden in hun functioneren. In eerste
instantie is de direct leidinggevende de aangewezen persoon om voor een oplossing te zorgen. In die
In 2022 zijn er geen ontslagvergunningen bij het UWV
Bezwaarschriften UWV (21)
In 2022 zijn er 21 bezwaarschriften bij het UWV
ingediend. Hierbij een overzicht per onderwerp: •
Boetes: 6
•
Herindicatie: 1
• • • • •
Afwijzing WIA: 1 Loonkostenvoordeel: 1
Loonsanctie: 3 (waarvan 2 bekortingsverzoeken) Melding te late beslissing: 1 Weener XL medewerkers: 1
(in 2022 mee gestopt, doet WXL nu zelf)
gevallen dat de leidinggevende geen oplossing kan
•
vertrouwenspersonen beschikbaar. Bij WSD zijn er 4
Overige bezwaarschriften (2)
teitskwesties aangesteld, waarvan één externe. De 3
bij het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
bieden zijn er voor de medewerker onafhankelijke
vertrouwenspersonen Ongewenst Gedrag en Integrivertrouwenspersonen vanuit WSD zijn sinds 2019 ook benoemd als vertrouwenspersoon voor Werkpartners B.V.. De vertrouwenspersonen werken onafhankelijk onder leiding van de manager Juridische zaken.
Klachtencommissie ongewenste omgangsvormen (3)
Ziektewet: 7
Verder is er in 2022 nog een bezwaarschrift ingediend
verband houdende met de vaststelling tegemoetkoming verhuurders sportaccommodaties COVID-19. Ook loopt er een grootschalig bezwaar tegen de Belastingdienst betreffende beschikking Wet tegemoetkoming loondomein inzake LKV.
Er zijn drie klachten binnen gekomen in 2022, waarvan
Ontbindingsverzoek kantonrechter (1)
ongegrond. De commissie heeft wel adviezen gegeven.
kantonrechter, echter hebben we in de tussentijd met
één niet-ontvankelijk verklaard en de andere twee
Bezwaarschriftencommissie (0)
In 2022 is de bezwaarschriftencommissie komen te vervallen. Met de inwerkingtreding van de Wnra is
de Awb niet meer van toepassing op de ambtelijke
rechtspositie en is de mogelijkheid van het indienen
In 2022 is er 1 ontbindingsverzoek ingediend bij de
deze medewerkster alsnog een vaststellingsovereen-