Jaarrekening 2023 - Bijlage 2 Jaarstukken 2023
Tekst van het document
19
(veiligheids)risico voor zichzelf en hun omgeving (kunnen) zijn. De werkgroep dementievriendelijk Nuenen verzorgde activiteiten om onze inwoners te informeren, het sociale netwerk te betrekken en bouwde de ketenbenadering verder op. Met de regio Eindhoven zijn in het kader van het Integraal Zorgakkoord (IZA) afspraken gemaakt voor een preventieve infrastructuur voor onder andere deze inwoners. In 2023 is een subsidie toegekend voor Wijk-GGD subsidie zodat wij in 2024 kunnen starten. Zorg betaalbaar houden 7. Meer inzicht en grip krijgen op de kostenontwikkeling in de Jeugdzorg en WMO We volgden de kosten Jeugdzorg en Wmo maandelijks en pasten de begroting waar nodig aan. In 2023 is extra ingezet gepleegd om onderliggende data van de kosten te achterhalen en te duiden. Dit gaf beter zicht op de ontwikkelingen. Vanaf 2023 is het kwartaaloverleg met een afvaardiging van de lokale huisartsen anders vormgegeven. Niet alleen jeugd, maar ook volwassenen en specifiek ouderen zijn onderwerp van gesprek. Door het aantal verwijzingen naar jeugdhulp door huisartsen en de daarmee gepaard gaande kosten in beeld te brengen, is bewustwording over verwijsgedrag in gang gezet. Dit is aanleiding om een volgende fase in gaan, waarbij we dit verwijsgedrag proberen te sturen. De relatie tussen de huisartsen en de contactpersoon bij het CMD is versterkt en verliep naar wederzijdse tevredenheid. 8.
Minder noodzaak om duurdere zorgvoorzieningen in te zetten Gemeenten zijn verantwoordelijk voor de ondersteuning van inwoners die minder zelfredzaam zijn. We bieden maatwerk bij het bepalen welke zorg iemand ontvangt. Vanwege de kostenbeheersing is de goedkoopste adequate oplossing hierbij uitgangspunt. We zetten in op lichtere producten jeugdzorg en Wmo waar het kan en direct zwaardere (en duurdere) zorg waar het moet. Binnen de inkoopsamenwerking Een 10 voor de Jeugd was aandacht voor de doorontwikkeling van de producten jeugdhulp.. Het product 'Weer naar school' is een voorbeeld van een nieuw product. Dit product is bedoeld om jeugdigen zo snel mogelijk weer aan het onderwijs te laten deelnemen. Waar mogelijk wordt geïndiceerde zorg voorkomen door inwoners te verwijzen naar voorliggende algemene preventieve voorzieningen. Maximale ondersteuning naar werk/dagbesteding 9. Betere ondersteuning van inwoners door in te zetten op doelgroepgerichte begeleidingsmethoden Met inzet van Dienst Dommelvallei, WSD en Huis naar Werk (HnW), ondersteunden we inwoners vanuit het CMD met een afstand tot de arbeidsmarkt bij re-integratie, inburgering en waar nodig met inkomen. De samenwerking tussen de netwerkpartners in het CMD werd in 2023 door netwerkbijeenkomsten verstevigd. Meer kwetsbare jongeren maakten aanspraak op ondersteuning vanuit de Participatiewet.
Als onderdeel van het regionaal plan jeugdwerkloosheid regelden we de aansluiting op Jongeren in Beeld van het inlichtingenbureau. Dit gaf zicht op kwetsbare jongeren van 23 tot 27 jaar zonder werk, studie, startkwalificatie of uitkering. We vonden beterere aansluiting bij deze doelgroep door de inzet van Kwikstart, het jongerenlabel van WSD. We stelden een nieuwe re-integratieverordening op, voortkomend uit het wetsvoorstel Breed Offensief. Inwoners en werkgevers kregen daarmee meer zicht op de ondersteuningsmogelijkheden vanuit de Participatiewet zoals loonkostensubsidie, beschut werk en jobcoaching. Voor de uitvoering van het projectplan ‘’Perspectief op meedoen’’ stelden we een participatieconsulent aan met verworven ESF-middelen (Europees Sociaal Fonds). Inwoners met langdurige bijstand werden hierdoor maximaal ondersteund naar meedoen en werk. Door bestuurlijke en ambtelijke samenwerking binnen de regio (Son en Breugel, Nuenen, Best en Oirschot) zetten we in op de doorontwikkeling van de netwerkorganisatie Huis naar Werk (HnW). Met inzet van regionale middelen biedt HnW ondersteuning bij werk, scholing en ontwikkeling. Voor onze inwoners is dit een extra instrument om duurzaam aan het werk te komen en te blijven. In 2023 vond het Talentfestival plaats, met als doel inwoners en ondernemers te verbinden.
20
Arbeidsmatige dagbesteding, groepsbegeleiding en vele activiteiten vanuit de LEVgroep zorgt ervoor dat mensen zo lang mogelijk zelfstandig (thuis) blijven. Vergunninghouders kunnen zich zelfstandig redden in de (Nuenense) samenleving 10. Betere ondersteuning van vergunninghouders bij hun inburgering Op grond van de Wet inburgering 2021 (Wi2021) is de gemeente verantwoordelijk voor het afnemen van de brede intake en gesprekken voor het Plan Inburgering en Participatie (PIP). Dienst Dommelvallei voert dit uit. Vanwege de toenemende taakstelling huisvesting statushouders is de inzet van de PIP-consulenten opgehoogd. De PIP-consulenten verbeterden de dienstverlening aan inburgeraars. Zij zorgden voor een tijdige start van de inburgering, zo mogelijk al vanuit het AZC of de regionale opvang in Veldhoven. In 2023 zijn drie statushouders die gekoppeld waren aan Nuenen gestart met hun inburgeringsproces vóór de huisvesting. Wij zijn ook verantwoordelijk voor het begeleiden van overige inburgeraars. Deze kregen een brede intake, PIP-gesprekken en maatschappelijke ondersteuning. Daarnaast ondersteunden wij inburgeraars die onder de oude inburgeringswet vallen bij het afronden van de inburgeringsplicht met de Einde Lening Inburgeringsplicht (ELIP) regeling. Het inburgeringsaanbod is vanuit regionale samenwerking uitgebreid met onder andere alfabetiseringstrajecten.
Inburgeraars vinden hierdoor beter aansluiting op de inburgeringsroute. In samenwerkingsverband gaven we de Module Arbeidsmarkt en Participatie (MAP) voor de B1-route vorm. De module Participatieverklaringstraject (PVT) werd met vluchtelingenwerk van LEVgroep verder ontwikkeld. In 2023 organiseerden we de eerste PVT ceremonies voor inburgeraars onder de Wi2021. Bevorderen van een gezonde leefomgeving en leefstijl 11. Lager percentage inwoners met overgewicht, roken, drankgebruik en/of andere verslavingen We gaven uitvoering aan het lokale sport- en preventieakkoord. Hierbij lag de focus op het stimuleren van beweging onder andere om overgewicht tegen te gaan. We voerden het landelijke programma 'Rookvrije generatie' van de GGD uit. Het doel is om in 2040 een rookvrije generatie te realiseren. Daarvoor werken we aan het rookvrij maken van de omgeving waarin kinderen opgroeien zoals scholen, kinderopvang, sport- en speelterreinen en kinderboerderijen. In 2023 is ingezet op het rookvrij maken van (sport)accommodaties en Scoutinggebouwen. Om alcohol- en drugsgebruik onder jongeren terug te dringen boden we diverse preventieve activiteiten aan. Ook het jongerenwerk vervulde hierin een rol.
Beleidsindicatoren Naam
Indicator
Jaarrekening Begroting Jaarrekening 2022 2023 2023
Absoluut verzuim (5-18 jaar)
% van het aantal leerplichtigen
0,56
0,2
0,56
Relatief verzuim (5-18 jaar)*
% van het aantal leerplichtigen
0,75
0,5
0,8
Jongeren met jeugdhulp*
% van het aanal jongeren (0-18 jaar)
11,5
13,0
12,3
Verwijzingen jeugdzorg via CMD**
% verwijzigingen jeugdzorg via CMD ten opzichte van alle verwijzingen jeugdzorg
Kosten jeugdzorg per kind**
kosten jeugdzorg per kind
6633
Meldingen overlast Jeugd**
aantal politieregistraties van meldingen waarbij geklaagd wordt over de jeugd per 10.000 inwoners
13,5
17,5
Jongeren met jeugdreclassering*
% van het aantal jongeren (12-23 jaar)
0,14
0,06
0,07
Jongeren met jeugdbescherming*
% van het aantal jongeren (0-18 jaar)
0.43
0,5
0,33
Vroegtijdige schoolverlaters zonder kwalificatie (VSV-ers)*
% deelnemers aan het VO en MBO onderwijs
1,5
1,5
1,6
21
45
Naam
Indicator
Jaarrekening Begroting Jaarrekening 2022 2023 2023
Jongeren met delict voor rechter % van het aantal jongeren (12-21 jaar) (12-21 jaar)*
1
1,5 3
Kinderen in uitkeringsgezin*
% van het aantal jongeren (0-18 jaar)
4
4
Jeugdwerkeloosheid*
% van het aantal jongeren (16-22 jaar)
1
1
1
Bijstandsuitkeringen*
aantal per 1.000 inwoners (vanaf 18 jaar)
23
18
18
Uitstroom Participatiewet**
aantal inwoners dat niet langer gebruik maakt van een uitkering op grond van Participatiewet
97
60
Lopende reintegratievoorzieningen*
aantal per 1.000 inwoners (15-64 jaar)
8
10
Dagbesteding**
aantal inwoner in niet-arbeidsmatige dagbesteding vanuit Wmo
178
98***
Wmo-cliënten met een maatwerkarrangement *
aantal per 1.000 inwoners
54
47***
Wmo-woningaanpassingen**
aantal woningaanpassingen in kader van Wmo
87
183***
31
74***
7,6
49
Wmo: andere oplossingen t.o.v. % van verzoeken om Wmo-voorziening waarin voorzien doorverwijzingen naar kan worden door eigen netwerk, door medewerker CMD maatwerkarrangement** en/of algemene voorziening versus aantal doorverwijzingen Mantelzorgers **
aantal geregistreerde mantelzorgers bij de gemeente
750
950
Overgewicht**
% inwoners met overgewicht (BMI>25)
710
47,6
46
Alcohol gebruik jongeren**
ooit alcohol gedronken (klas 2 en 4 VO)
37
37
Middelen gebruik jongeren**
% jongeren dat ooit soft drugs heeft gebruikt (klas 2 en 4 VO)
8
8
Middelen gebruik jongeren**
% jongeren dat ooit hard drugs heeft gebruikt (klas 2 en 4 VO)
0,8
0,8
Inburgeringstrajecten **
aantallen persoonlijke ontwikkelingsplannen
46
14
28
Taakstelling huisvesting vergunninghouders **
% realisatie versus taakstelling
160
100%
100%
Taakstelling huisvesting vergunninghouders
absolute aantal gerealiseerd c.q. begroot
53
30
46
* verplichte indicator op grond van BBV ** uit Monitor sociaal domein Nuenen *** voorlopige data
Bijdrage verbonden partijen aan dit programma Gemeenschappelijke regeling WSD WSD is het sociaal werkbedrijf voor negen gemeenten. Zij ondersteunen inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt bij het vinden en behouden van werk. WSD voert de werkgeversverplichtingen uit van de voormalige Wet Sociale Werkvoorziening (WSW). Daarnaast begeleidt en ontwikkelt WSD inwoners die in het kader van de Participatiewet ondersteuning nodig hebben bij het vinden van werk en fungeren daarmee als sociaal ontwikkelbedrijf. De expertise, het netwerk en de infrastructuur van WSD vormt hiervoor een passende basis. Voor nieuwkomers met een grote afstand tot de arbeidsmarkt, voert WSD in het kader van de Wet Inburgering de Zelfredzaamheidsroute uit. Op basis van het vastgestelde koersdocument "Gezamenlijke doorontwikkelen" is in nauwe samenwerking met WSD een Lokaal Plan opgesteld voor de periode van 2022 t/m 2025. Het Lokaal Plan omvat deelprojecten waaronder de werkdiagnose AanZet en participatiehuis ‘t Goed Nuenen. De deelprojecten bieden de mogelijkheid om gezamenlijk optimale dienstverlening te ontwikkelen. Met de Kenniskompanie als kennis- en expertisecentrum bundelen de samenwerkende gemeenten kennis en ervaring voor het ondersteunen van inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt. Dienst Dommelvallei Dienst Dommelvallei voert gemeentelijke taken uit o.a.
met betrekking tot de Participatiewet, Wet Inburgering en het minimabeleid, samen met de ketenpartners, zoals WSD en het CMD. Daarnaast adviseert de dienst beleidsmatig op het taakveld Werk en Inkomen, Inburgering en arbeidsmarktbeleid. Dienst Dommelvallei voerde tijdelijke maatregelen uit om de (financiële) gevolgen van de coronapandemie te beperken, zoals Tozo, Tonk en bedrijfskredieten. De administratieve afwikkeling en de terugbetaling (Tozo-uitkering) neemt nog enkele jaren in beslag.
22
In 2023 heeft Dienst Dommelvallei ook de regelingen Energietoeslag en Leefgeld Oekraïense vluchtelingen uitgevoerd. Extra aandacht ging in 2023 uit naar de uitvoering van de huisvesting statushouders waar nieuwkomers in samenwerking met Vluchtelingenwerk van LEV-groep, gehuisvest werden in de gemeente Nuenen. Onder doelstelling 9 en 10 is aangegeven wat er is opgepakt binnen deze samenwerking. Gemeentelijke Gezondheidsdienst (GGD) De GGD hield zich bezig met het bestrijden van Covid-19 door testen, vaccineren en informeren. In 2023 is een inhaalcampagne gehouden om jongeren van 19 tot en met 26 jaar te vaccineren tegen HPV ter bescherming tegen verschillende soorten kanker. Begin 2023 zijn twee belangrijke akkoorden door het rijk en de VNG ondertekend: het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) en het Integraal Zorgakkoord (IZA). De GGD heeft de gemeenten hierin ondersteund bij de regionale en lokale planvorming. De contracttaak Wvggz is uitgebreid. Er is gewerkt aan het opzetten van Wijk GGD om subsidie vanuit ZonMW mogelijk te maken en de jeugdgezondheidszorg is vernieuwd. De bestuursopdracht is afgerond waarbij onder andere zelforganisatie en het LEAN-gedachtegoed in de organisatie is geïmplementeerd.
Via het maatwerkpakket heeft de GGD voor Nuenen inzet geleverd op lokale gezondheidspreventie, door onder meer de werkgroepen dementievriendelijk Nuenen en preventie alcohol en drugs. De GGD verzorgde opvoedondersteuning op scholen en via het Oudercafé. Zij had ook een rol in rookvrije omgeving, aansluiting bij het landelijk programma één tegen eenzaamheid, Kansrijke start en Nu Niet Zwanger (NNZ) waarbij inwoners in een kwetsbare positie actief geïnformeerd en begeleid worden bij een eventuele (toekomstige) kinderwens.
Wat heeft het gekost? In onderstaande tabel zijn de baten en lasten opgenomen die aan het programma zijn verbonden. Zowel de baten als de lasten worden als positieve bedragen weergegeven. Het saldo (afwijking budget 2023) wordt weergegeven als positief als het gerealiseerde bedrag hoger is dan de begroting. Bij de lasten is een positief bedrag dus een nadeel, bij de baten een voordeel. Door afronding kunnen er verschillen ontstaan omdat tellingen uit het financieel systeem komen en daarom soms afwijken. Bedragen x €1.000 Omschrijving
Primaire begroting 2023
Begroting na wijziging 2023
Realisatie 2023
Afwijking budget 2023
0.10 Mutaties reserves programma 3
0
1.951
1.814
4.1 Openbaar basisonderwijs
97
97
93
-4
4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
814
935
1.012
77
6.1 Samenkracht en burgerparticipatie
Lasten -137
3.352
5.420
5.192
-228
6.2 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen
542
381
354
-27
6.3 Inkomensregelingen
6.254
7.009
6.884
-125
6.4 WSW en beschut werk
1.428
1.431
1.402
-29
6.5 Arbeidsparticipatie
713
756
844
87
6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO)
988
1.104
1.188
84
6.71A Hulp bij het huishouden (WMO)
1.855
1.755
1.672
-83
6.71B Begeleiding (WMO)
970
786
820
35
6.71C Dagbesteding (WMO)
345
365
407
42
6.71D Overige maatwerkarrangementen (WMO)
335
330
301
-28
6.72A Jeugdhulp begeleiding
875
1.245
1.251
6
6.72B Jeugdhulp behandeling
1.915
2.180
2.143
-37
6.72C Jeugdhulp dagbesteding
255
104
124
20
6.72D Jeugdhulp zonder verblijf overig
202
222
243
21
6.73C Jeugdhulp met verblijf overig
765
565
475
-90
6.74A Jeugdhulp behandeling GGZ zonder verblijf
15
15
19
4
6.74B Jeugdhulp crisis/LTA/GGZverblijf
42
77
101
24
6.74C Gesloten plaatsing
20
29
36
8
6.81A Beschermd wonen (WMO)
3
3
26
23
6.81B Maatschappelijke- en vrouwenopvang (WMO)
18
18
17
0
23
Omschrijving
Primaire begroting 2023
Begroting na wijziging 2023
6.82A Jeugdbescherming
383
285
275
6.82B Jeugdreclassering
58
25
21
-4
7.1 Volksgezondheid
918
1.121
1.044
-77
23.161
28.209
27.758
-452
0.10 Mutaties reserves programma 3
0
707
707
0
4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
76
145
147
2
6.1 Samenkracht en burgerparticipatie
365
3.489
3.373
-116
6.2 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen
110
110
69
-41
6.3 Inkomensregelingen
2
Totaal Lasten
Realisatie 2023
Afwijking budget 2023 -10
Baten
5.028
5.011
5.013
6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO)
0
0
3
3
6.71D Overige maatwerkarrangementen (WMO)
150
150
142
-8
7.1 Volksgezondheid Totaal Baten Saldo (baten -/- lasten)
0
127
78
-49
5.728
9.739
9.531
-208
-17.432
-18.470
-18.227
244
Analyse 3. Werk (participatie), Zorg & Jeugd
I/S Bedrag
Taakveld 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
I
-38.000
I
227.000
I
146.000
I
39.000
I
116.000
I
28.000
I
137.000
I
8.000
I
-345.000
De realisatie van het peuterwerk en de vroeg- en voorschoolse educatie was hoger dan begroot. Doordat een inkomensafhankelijke ouderbijdrage wordt berekend is pas bij de afrekening bekend wat de bijdrage van de gemeente is. Taakveld 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie De verleningen voor jeugdsubsidies waren lager dan begroot, Voor het jongerenwerk waren de kosten incidenteel lager vanwege tijdelijk minder inzet. Project Mazl is medio 2023 stopgezet. Kosten voor preventief jeugdbeleid, kansrijke start, sociaal cultureel werk en LEVgroep passen gedeeltelijk bij de uitgangspunten van de GALA en zijn grotendeels betaald uit de SPUKmiddelen. Vanwege de late huisvestingen van statushouders en wachtlijsten bij de taalaanbieder en kinderopvang zijn veel inburgeringstrajecten pas in 2024 gestart. In 2023 ontvingen we een nabetaling 2022 van de SPUK-Oekraïne opvang ontheemden. Taakveld 6.3 Inkomensregelingen Het aantal bijstandsuitkeringen is afgenomen en daarnaast is meer teruggevorderd. Een lening bedrijfskapitaal is in een keer terugbetaald, in plaats van over meerdere jaren. Taakvelden Wmo Enkele grote woningaanpassingen zijn in 2023 begroot en beschikt maar de kosten betalen we in 2024. De geïndiceerde zorg is niet volledig gebruikt. Taakvelden Jeugd De kosten voor verblijf met behandeling zijn fors lager dan begroot door afname van dit zorgverbruik.
Er is minder gebruik gemaakt van ambulante jeugdhulp dan verwacht. Taakveld 7.1 Volksgezondheid Inzet uren interne medewerkers hoger dan onderschrijding budget. Budget Brede SPUK GALA is hiermee opgemaakt en dit is zodanig verwerkt in de SiSa verantwoording Stortingen en onttrekkingen reserves Er is minder gestort in de reserve vluchtelingen, omdat er een lager resultaat op het Oekraïnebudget was dan begroot bij de tussentijdse rapportage (er is minder overgehouden van de rijksbijdragen). Kapitaallasten Zie Algemene toelichting en inleiding bij programma's Verdeling salarislasten en overhead Zie Algemene toelichting en inleiding bij programma's Overig
-74.000
Totaal programma 3
244.000
24
Programma 4. Verenigingen & Accommodaties Portefeuillehouder(s) S. Löwik
Wat wilden we bereiken? Beoogd maatschappelijk effect
Doelstellingen
Hoogwaardig voorzieningsniveau passend bij schaalgrootte van Nuenen
1. Meer afstemming van vraag en aanbod m.b.t. gemeentelijke accommodaties 2. Transparantere afspraken met exploitanten en/of gebruikers van gemeentelijke accommodaties 3. Gemeentelijk vastgoed duurzamer maken
Onderwijshuisvesting bassischolen afgestemd op leerlingenprognose
4. Voldoende vierkante meters voor onderwijshuisvesting basisscholen 5. Voldoende faciliteiten voor bewegingsonderwijs basisscholen
Bevorderen van een gezonde leefomgeving en leefstijl
6. Meer bekendheid geven aan en stimuleren van beter gebruik van sport-, spel- en vrijetijdsvoorzieningen
Relevante beleidsnota's in dit programma Naam
Periode
Vastgesteld in de raad
Planning vaststelling nieuw beleidsplan
Meerjarenspreidingsplan onderwijshuisvesting 2015
2015 - 2035
juli 2015
IHP in 2024
Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs Nuenen, Gerwen en Nederwetten 2021
onbepaald
september 2021
onbepaald
Geactualiseerde Meer Jaren Onderhoud Planning Gebouwen (MJOP)
2022 - 2032
september 2021 (vastgesteld door het college)
onbepaald
Algemene Subsidieverordening
vanaf 2017
mei 2016
onbepaald
Nota Accommodatiebeleid
vanaf 2017
september 2017
onbepaald
Kadernotitie Accommodatiebeleid 2021-2024
2021 - 2024
juni 2021
onbepaald
Beleidsplan Bibliotheek Dommeldal 2021-2024
2021 - 2024
juli 2021
onbepaald
Verordening bekostiging leerlingenvervoer gemeente Nuenen 2022
vanaf 2022
juli 2022
onbepaald
routekaart verduurzamen gemeentelijke gebouwen
vanaf 2023
juli 2023
onbepaald
Wat hebben we ervoor gedaan? Hoogwaardig voorzieningsniveau passend bij schaalgrootte van Nuenen 1. Meer afstemming van vraag en aanbod m.b.t. gemeentelijke accommodaties Eind 2023 is een bureau gestart met een behoeftenonderzoek binnensportaccommodaties. Hierbij wordt de behoefte van het onderwijs en de binnensportverenigingen nu en in de toekomst onderzocht. De voorbereidingen voor de renovatie van sporthal De Hongerman zijn voortgezet in 2023. In 2020 besloot de raad tot verbouwing van het Klooster van verzamelgebouw naar sociaal cultureel knooppunt en tot verduurzaming. De voorbereidingen zijn in 2023 voortgezet evenals de organisatie van de tijdelijke huisvesting in het voormalige Sioux gebouw. Afgelopen jaar is een overzicht opgesteld van de gemeentelijke accommodaties, zoals in het coalitieprogramma is opgenomen. Op grond van dit overzicht zal de raad bepalen of nieuw accommodatiebeleid nodig is. 2. Transparantere afspraken met exploitanten en/of gebruikers van gemeentelijke accommodaties Afgelopen jaar is een overzicht opgesteld van de gemeentelijke accommodaties, zoals in het coalitieprogramma is opgenomen. We geven inzicht in de kosten, opbrengsten en contractuele verplichtingen van onze accommodaties. Ook wordt de staat van de gebouwen in beeld gebracht.
25
Hierdoor wordt de huidige situatie weergegeven. De raad besluit vervolgens over de wenselijkheid en noodzaak van accommodatiebeleid. 3. Gemeentelijk vastgoed duurzamer maken In 2023 is de " Routekaart verduurzaming gemeentelijk vastgoed Nuenen" door de raad vastgesteld. Het gaat om in totaal 15 gebouwen, scholen niet inbegrepen. In de routekaart is op basis van clusterindeling weergegeven welke gebouwen wanneer worden verduurzaamd. In 2024 zal worden gestart met de uitvoering van de plannen conform de routekaart inclusief het opstellen van een nieuw MJOP (meerjarenonderhoudsplan) gemeentelijke gebouwen en het strategisch huisvestingsplan gemeentehuis. Onderwijshuisvesting basisscholen afgestemd op leerlingenprognose 4. Voldoende vierkante meters voor onderwijshuisvesting basisscholen De gemeente is wettelijk verplicht te zorgen voor voldoende onderwijshuisvesting. Op basis van de meest recente leerlingenprognose wordt een toename van het aantal basisschoolleerlingen verwacht. Deze toename concentreert zich vooral in Nuenen-West en Nuenen-Noord. In 2023 zijn we gestart met het opstellen van een Integraal Huisvestingsplan (IHP) in overleg met de schoolbesturen. Het IHP is een gedeelde langetermijnvisie van gemeente en schoolbesturen op de schoolgebouwen in de gemeente. Hierbij wordt gekeken naar de kwaliteit en waar mogelijk de gewenste spreiding van de schoolgebouwen.
De tweejaarlijkse leerlingenprognose is hierbij ondersteunend. 5. Voldoende faciliteiten voor bewegingsonderwijs basisscholen De gemeente is wettelijk verplicht ruimte voor bewegingsonderwijs voor het basisonderwijs beschikbaar te stellen. Ook het voortgezet onderwijs heeft behoefte aan binnensportruimte. Door de toename van het aantal leerlingen verwachten we in de nabije toekomst extra ruimte nodig te hebben. In 2023 is het onder maatregel 1 genoemde behoefteonderzoek naar binnensportruimte gestart. Hierbij houden we rekening met de leerlingenprognoses. Bevorderen van een gezonde leefomgeving en leefstijl 6. Meer bekendheid geven aan en stimuleren van beter gebruik van sport-, spel- en vrijetijdsvoorzieningen In 2023 actualiseerden we het Lokaal sportakkoord naar versie 2.0. Een belangrijk actiepunt is het investeren in kwalitatief sterke sportaanbieders die toegankelijk en veilig voor iedereen zijn. Ook is ingezet op het rookvrij maken van (sport)accommodaties, hierdoor zijn al enkele verenigingen rookvrij. De Sportbox bij de Hongerman is in 2023 officieel geopend, met de komst van de Nuenense Sportbox verbreden we het lokale sport- en beweegaanbod in Nuenen en stimuleren we bewegen in de openbare ruimte.
Beleidsindicatoren Naam
Indicator
Duurzaam gemeentelijk vast goed **
aantal gemeentelijke gebouwen verduurzaamd volgens BENG
0
0
Onderwijshuisvesting basisscholen **
De onderwijshuisvesting sluit aan op het aantal leerlingen volgens de berekeningswijze van de verordening onderwijshuisvesting.
Ja
ja
De gemeente beschikt over voldoende ruimte voor bewegingsonderwijs om te voldoen aan de wettelijke verplichting
Ja
ja
% inwoners van 19 jaar en ouder dat wekelijks sport
56
57
Beweegt voldoende**
Jaarrekening 2022
* verplichte indicator op grond van BBV
26
Begroting 2023
Jaarrekening 2023
Wat heeft het gekost? In onderstaande tabel zijn de baten en lasten opgenomen die aan het programma zijn verbonden. Zowel de baten als de lasten worden als positieve bedragen weergegeven. Het saldo (afwijking budget 2023) wordt weergegeven als positief als het gerealiseerde bedrag hoger is dan de begroting. Bij de lasten is een positief bedrag dus een nadeel, bij de baten een voordeel. Door afronding kunnen er verschillen ontstaan omdat tellingen uit het financieel systeem komen en daarom soms afwijken. Bedragen x €1.000 Omschrijving
Primaire begroting 2023
Begroting na wijziging 2023
Realisatie 2023
Afwijking budget 2023
Lasten 0.10 Mutaties reserves programma 4
0
1
1
0
1.197
1.262
1.233
-29
243
623
626
2
1.024
1.020
1.083
63
460
506
513
7
2.923
3.413
3.456
44
0.10 Mutaties reserves programma 4
14
20
16
-4
4.2 Onderwijshuisvesting
75
182
170
-12
5.1 Sportbeleid en activering
0
516
457
-59
195
220
312
91
0
23
23
0
284
961
978
17
-2.639
-2.452
-2.479
-27
4.2 Onderwijshuisvesting 5.1 Sportbeleid en activering 5.2 Sportaccommodaties 5.6 Media Totaal Lasten Baten
5.2 Sportaccommodaties 5.6 Media Totaal Baten Saldo (baten -/- lasten)
Analyse 4. Verenigingen & Accommodaties
I/S Bedrag
Taakveld 5.1 Sportbeleid en activering
I -52.000
Voor thema 2, de Brede Regeling Combinatiefuncties (BRC) wordt deelname aan sport, bewegen en cultuur verbonden met ten minste één andere sector, zoals de zorg of het onderwijs. Van de SPUK GALA ontvingen we ruim € 90.000 voor dit thema. 40% van de werkelijke uitgaven mogen we declareren bij het Rijk, het restant moeten we terugbetalen. In programma 3 hebben we zoveel mogelijk SPUK middelen ingezet in plaats van reguliere budgetten. Stortingen en onttrekkingen reserves
I
-4.000
Kapitaallasten
I
65.000
Zie Algemene toelichting en inleiding bij programma's Verdeling salarislasten en overhead
I -28.000
Zie Algemene toelichting en inleiding bij programma's Overig
-8.000
Totaal programma 4
-27.000
27
Programma 5. Wonen & Leefomgeving Portefeuillehouder(s) P. Kok, S. Löwik en N. Wouters
Wat wilden we bereiken? Beoogd maatschappelijk effect
Doelstellingen
Passende huisvesting voor onze inwoners, waaronder jongeren, ouderen en specifieke doelgroepen waaronder Sinti en zorgbehoevenden
1. Meer nieuwe woningen voor de lokale vraag (voor o.a. jongeren, ouderen, Sinti en zorgbehoevenden) 2. Meer sociale huurwoningen 3. Meer woningen voor bijzondere doelgroepen die een vorm van zorg nodig hebben 4. Betere woonomstandigheden op de woonwagenlocaties Kremersbos en Bosweg
Zo energiezuinig en duurzaam mogelijke (bestaande) woningvoorraad, zodat inwoners zo lang mogelijk en comfortabel in Nuenen kunnen blijven wonen
5. Meer duurzame bestaande woningen (o.a. energiezuiniger maken van bestaande woningen) 6. Meer levensloopbestendig woningen (bestaande en nieuwe)
Nuenen behouden en ontwikkelen als leefbare woongemeente waarbij 7. Beter benutten van transformatie- en inbreidingskansen geen afbreuk of waarbij een bijdrage wordt geleverd aan onze binnen de kernen Nuenen, Gerwen, Nederwetten en buurtschap kernkwaliteiten (groen, dorps, rustig en gezellig) Eeneind (vanuit kernkwaliteiten) 8. Meer investeren om de leefbaarheid in de kerkdorpen voor de toekomst te behouden 9. Het erfgoed in het centrum van Nuenen beter beleefbaar maken
Relevante beleidsnota's in dit programma Naam
Periode
Vastgesteld door de raad
Planning vaststelling nieuw beleidsplan
Programma Wonen 2020-2030
2020 - 2030
juli 2020
2030
Visie op Wonen Stedelijk Gebied Eindhoven
2019 e.v.
juli 2019
onbepaald
Afsprakenkader Wonen SGE 2022
2022 e.v.
februari 2022
onbepaald
Programma woonwagenlocaties
2018 - 2022
november 2017
onbepaald
Nota grondbeleid
2019 e.v.
juli 2019
onbepaald
Landschapsstudie en toolbox buitengebied
2020 e.v.
26 mei 2020 (door college)
onbepaald
visie ‘Bouwen in het Buitengebied van Nuenen’
2022 e.v.
29 september 2022
onbepaald
Omgevingsvisie
2021 e.v.
september 2021
onbepaald
Nota Duurzaamheid
2019-2023
december 2019
eind 2023
Transitie Warmte voor de gemeente Nuenen
2021 e.v.
september 2021
onbepaald
Regionale Energie Strategie (RES) 1.0 MRE
2022 e.v.
december 2021
onbepaald
Beleid grootschalige energieopwekking uit zon en wind
2023 e.v.
juli 2023
2026
subsidieverordening Energiehuis Slim Wonen 2023
2023 e.v.
februari 2023
onbepaald
Warmteprogramma
nvt
nvt
2026
Wat hebben we ervoor gedaan? Passende huisvesting voor onze inwoners, waaronder jongeren ,ouderen en specifieke doelgroepen waaronder Sinti en zorgbehoevenden 1. Meer nieuwe woningen voor de lokale vraag (voor o.a. jongeren, ouderen, Sinti en zorgbehoevenden) Bij nieuwbouwprojecten hebben we ingezet op het bouwen van betaalbare woningen en woningen voor de doelgroepen starters en ouderen. Waarbij nieuwbouwappartementen levensloopbestendig moeten worden gerealiseerd, zodat ze geschikt zijn voor bewoners in verschillende levensfasen. Bij verschillende projecten maakten we hier afspraken over, zoals: de Vinkenhofjes en de Wederikdreef.
28
Voor de Vinkenhofjes hebben we aanvullend het gesprek gevoerd om een deel van de woningen voor zorgbehoevenden te realiseren. Daarnaast voerden we gesprekken met de ontwikkelaars in Nuenen west om daar een nieuwe woonwagenlocatie te realiseren. Het CHW- Herijking bestemmingsplan Nuenen West is vanwege de lopende beroepsprocedure bij de Raad van State nog niet onherroepelijk geworden. Vooruitlopend hierop worden de bouwplannen gefaseerd uitgewerkt en uitgevoerd. In het jaar 2023 is gestart met bouw van 78 woningen, waarvan 20 zorgwoningen en 58 Sociale huurwoningen. Naar verwachting wordt er in 2024 voor 111 woningen een omgevingsvergunning aangevraagd. Verder is in maart 2023 gestart met het bouwrijp maken van fase 1 Nuenen West. Ook is de haalbaarheidsstudie versnelling fase 3 Nuenen West nader uitgewerkt. Het onderdeel stedenbouwkundige visie fase 3 Nuenen West is in vanwege de omgevingsdialoog voorgelegd aan de belanghebbenden en de overige belangstellenden. Naar verwachting worden de resultaten van het haalbaarheidsstudie eind 2024 aan het gemeentebestuur voorgelegd voor een go-no besluit. We zijn in 2023 gestart met het opstellen van de woonzorgvisie. Dit doen we in een participatief proces met diverse stakeholders in de gemeente. De analysefase, waarin data over de toekomstige vraag en aanbod wordt verzameld, is afgerond.
De analyse is in een beeldvormende bijeenkomst met de raad gedeeld. Samen met de input van de stakeholders heeft dit geleid tot een eerste conceptvisie (draft) die in 2024 verder zal worden gebracht. In de woonzorgvisie wordt het beleid van de gemeente op het gebied van wonen en zorg, in het bijzonder voor ouderen, beschreven. Het betreft ook andere gemeentelijke verantwoordelijkheden als Wmo, accommodatiebeleid en voorzieningen in de openbare ruimte. Tot slot zijn er in 2023 50 nieuwe koopwoningen (grootste gedeelte in Nuenen west) gerealiseerd en 5 huurwoningen (particuliere ontwikkelingen). Ook zijn er in 2023 64 koopwoningen en 124 huurwoningen in aanbouw genomen. Van deze huurwoningen zijn er 44 voor de woonzorgdoelgroep (Gerstakker en Wederikdreef) en 75 voor de reguliere doelgroep. We hebben in 2023 20 toewijzingen gedaan voor een starterslening. In verband met de doelgroep arbeidsmigranten hebben we van de initiatiefnemer van de Collse Hoeve een principeverzoek ontvangen waarop een principebesluit is genomen en is een anterieure overeenkomst gesloten. 2. Meer sociale huurwoningen In nieuwe projecten gaan we uit van 30% sociale woningbouw. Hierop sturen we richting particuliere/professionele initiatiefnemers, maar ook in onze eigen woningbouwplannen zoals voor de Kloostertuin waarin dit als uitgangspunt voor het programma geldt.
Daarnaast hebben we over de toevoeging van sociale huurwoningen ook voor 2023 prestatieafspraken met de woningcorporaties gemaakt. In het verlengde hiervan is het bestemmingsplan voor de Vinkenhofjes als ontwerp ter inzage gelegd. In de Wederikdreef zijn 41 sociale huurappartementen in aanbouw genomen, waarvan 18 voor 1-2 persoons huishoudens zoals jongeren. Voor dit project hebben we ook een forse Start Woningbouw Impuls subsidie binnengehaald. In Nuenen west is gestart met de aanbouw van 58 grondgebonden sociale huurwoningen. Op de locatie Vrouwkensakker is in 2023 de opvang van Oekraïners voortgezet. De planning van de herontwikkeling van de Vrouwkensakker wordt afgestemd op het verloop van de opvang van Oekraïners. De initiatiefnemer van de ontwikkeling Parkstraat-Voirt is nadat het 'Vlekkenplan+' door de gemeenteraad is vastgesteld aan de slag gegaan met de volgende fase van zijn initiatief: uitwerking van het principeverzoek. Ook hebben we gewerkt aan het project Lyndakkers, dat in de voorbereidende fase is. Verder heeft Wooninc. per 1 januari 2023 het bezit van Woonbedrijf overgenomen. De ontwikkelaar van Hoekstraat-Eikelkampen (30 woningen, waarvan 30% sociaal) is bezig met de voorbereiding van de omgevingsvergunning. Om de ontwikkeling van sociale huurwoningen mogelijk te maken hebben we een subsidieregeling (fonds sociale volkshuisvesting).
Via de bouw van vrije sectorwoningen komen middelen bij de gemeente binnen, die we inzetten voor de bouw van sociale huurwoningen (tot maximaal € 7.500 per woning). Er is in 2023 € 45.000,- aan middelen ontvangen, er zijn geen uitgaven gedaan. Al met al hebben we in 2023 op veel fronten inzet gepleegd op de aanpak van de schaarste van sociale huurwoningen op de woningmarkt. Naast de realisatie van nieuwe projecten, zijn ook instrumenten voor het verdelen van woonruimte nodig. Op regionaal niveau werkten we daarom aan een nieuwe huisvestingsverordening met urgentieregeling, welke helaas door achterblijvende wetgeving nog niet kon worden voorgelegd ter besluitvorming.
29
3. Meer woningen voor bijzondere doelgroepen die een vorm van zorg nodig hebben In 2023 werkten we samen met diverse stakeholders in de gemeente aan de woonzorgvisie. Ook legden we het bestemmingsplan voor de Vinkenhofjes als ontwerp ter inzage. Een groot aandeel van de woningen in dit plan wordt zorggeschikt uitgevoerd. In Nuenen west zijn 20 woonzorgappartementen in aanbouw genomen. Verder is het bestemmingsplan voor het project aan de Pastoor Aldenhuijsenstraat, waar 33 woonzorgeenheden onderdeel van uitmaken, als ontwerp ter inzage gelegd. 4. Betere woonomstandigheden op de woonwagenlocaties Kremersbos en Bosweg Voor de locatie Bosweg is gestart met het opstellen van een procesaanpak voor de herontwikkeling van de volledige locatie. Hiervoor hebben diverse overleggen plaatsgevonden met de bewoners. Bovendien heeft de gemeenteraad in december 2023 de bestuurlijke en financiële kaders vastgesteld voor de herontwikkeling. De benodigde financiële middelen voor de herontwikkeling van Bosweg zijn beschikbaar gesteld. Op de locatie Kremersbos is in verband met brand een huurwoonwagen vervangen. Daarnaast is regulier onderhoud uitgevoerd, incidenteel maar ook groot onderhoud aan een aantal bergingen op Kremersbos. Daarnaast zijn een tweetal huurwoonwagens op locatie Kremersbos afgevoerd.
Inmiddels is duidelijk dat Woningbouwcorporatie Helpt Elkander niet verder gaat met de herontwikkeling van de Sinti locaties Bosweg en Kremersbos. De juridische en financiële afwikkeling van de afspraken in de VSO(vaststellingsovereenkomst) tussen Helpt Elkander en gemeente lopen nog, maar wordt naar verwachting op korte termijn afgerond. Zo energiezuinig en duurzaam mogelijke (bestaande) woningvoorraad, zodat inwoners zo lang mogelijk en comfortabel mogelijk in Nuenen kunne blijven wonen 5. Meer duurzame bestaande woningen (o.a. energiezuiniger maken van bestaande woningen) In juli 2023 heeft de raad het beleid grootschalige opwek uit zonne- en windenergie vastgesteld. Hierin is vastgesteld dat men alleen zon op daken wil stimuleren. Voor de uitvoering zijn verkennende gespreken gevoerd en wordt er onderzocht hoe hier een impuls aangegeven kan worden. De netcongestie, de mogelijkheid om energie te delen en de regels in het kader soortenmanagementplannen veroorzaken een stagnatie om hier grote invulling aan te geven. We hebben een aanbesteding gedaan voor De Groene Zone Isoleren, waarmee het mogelijk wordt gemaakt dat woningeigenaren worden ontzorgt bij het isoleren van hun woning. De uitvoering zal eind 2024 gaan starten en resultaten laten zien. De gemeenteraad heeft in februari 2023 de subsidieverordening Energiehuis Slim Wonen 2023 vastgesteld.
Op basis hiervan professionaliseren we de samenwerking met Energiehuis Slim Wonen, waardoor ook voor de toekomst op een toegankelijke manier eigenaren hun woning kunnen blijven verduurzamen. Het Energiehuis Slim Wonen heeft met de inzet van de energiecoaches 81 (111 in 2022) huisbezoeken afgelegd en 77 (51 in 2022) warmtebeeldscans uitgevoerd. Ook zijn er 130 (146 in 2022) contacten geweest, dit zijn bezoekers van het spreekuur en andere contacten die informatie over het verduurzamen van hun huis hebben gevraagd. In het kader van de transitievisie warmte is er in 2023 verder uitvoering gegeven aan de wijkaanpak in Gerwen, zijn er bijeenkomsten georganiseerd voor o.a. de Molvense erven en huurdersbijeenkomsten. Over de verduurzaming van sociale huurwoningen maakten we prestatieafspraken met de woningcorporaties. In 2023 hebben zij 81 woningen, verdeeld over 3 complexen (Oranjebuurt, Tomakker e.o., Spotvogelstraat e.o.), verduurzaamd. Dit betekent dat er na 2023 nog slechts 19 EFGlabels zijn. Om een bestaande woning te verduurzamen of levensloopbestendig te maken hebben we een stimuleringsregeling. De gemeente heeft aan 22 huishoudens (in 2022 waren dit 6 huishoudens) een toewijzing voor een lening gedaan. 6. Meer levensloopbestendig woningen (bestaande en nieuwe) Bij nieuwe projecten worden appartementen zo veel mogelijk levensloopbestendig uitgevoerd.
Ontwikkelaars van grondgebonden woningen stimuleren wij om deze levensloopbestendig te realiseren of zodanig uit te voeren dat ze later gemakkelijk levensloopbestendig te maken zijn.
30
Om een bestaande woning te verduurzamen of levensloopbestendig te maken hebben we een stimuleringsregeling. De gemeente heeft in 2023 aan 22 huishoudens (in 2022 waren dit 6 huishoudens) een toewijzing voor een lening gedaan. Nuenen behouden en ontwikkelen als leefbare woongemeente waarbij geen afbreuk wordt gedaan of waarbij een bijdrage wordt geleverd aan onze kernkwaliteiten (groen, dorps, rustig en gezellig) 7. Beter benutten van transformatie- en inbreidingskansen binnen de kernen Nuenen, Gerwen, Nederwetten en buurtschap Eeneind (vanuit kernkwaliteiten) Nieuwbouw en transformatie vergt een zorgvuldige inpassing in de omgeving. In 2023 is een grote stap gemaakt in het opstellen van de ‘Bouwgids Nuenen’. We hebben hiervoor de raad via een beeldvormende avond meegenomen in de koers van de Bouwgids en in de mate van participatie. De Bouwgids is in concept gereed en wordt in het tweede kwartaal van 2024 aan uw raad voorgelegd ter besluitvorming. In het coalitie- en collegeprogramma is een prioritering van woningbouwplannen opgenomen. De hoogste prioriteit is gegeven aan het project Vinkenhofjes. Het plan is beeldvormend aan de raad voorgelegd en het bestemmingsplan is als ontwerp ter inzage gelegd. Het bestemmingsplan wordt spoedig aan uw raad ter besluitvorming voorgelegd. Verder heeft u bestemmingsplannen van de woningbouwprojecten Kapperdoes en Mijlpaal vastgesteld.
Daarnaast hebben we de bouw van projecten zoals Wederikdreef en Nuenen-West gefaciliteerd. Van een groot aantal projecten is de bestemmingsplanprocedure reeds in gang gezet, zoals Pastoor Aldenhuijsenstraat, Berg 62, Emmastraat en diverse kleinere ontwikkelingen. De woningbouwplanning van het project Vrouwkesakker is doorgeschoven naar een later moment in verband met het verlengen van de huisvesting van vluchtelingen. Met het oog op de ambtelijk beschikbare capaciteit hebben we een nieuwe impuls gegeven aan het projectmatig werken: vereenvoudiging en verduidelijking van de methode en technieken, interne trainingen en binnen de kaders van de raadsagenda/coalitieakkoord/collegeprogramma en bestaand beleid een methode ontwikkeld om er voor te zorgen dat de ambtelijke capaciteit zo veel mogelijk wordt ingezet op projecten die daaraan (realisatie van de raadsagenda etc) bijdragen. Voor de inbreidingslocatie Kloostertuin is de nota van uitgangspunten vastgesteld waarin onder andere aandacht is voor een duurzame ontwikkeling die kwaliteit toevoegt en voorziet in meerdere functies waaronder wonen en groen. Gestart is met het Masterplan. We hebben de mogelijkheden onderzocht voor het realiseren van een Koude-Warmte-opslag in de Kloostertuin en nemen dit mee in de tender ter voorbereiding op de realisatie van het woningbouwproject Kloostertuin.
Vanuit de opdracht uit het coalitieprogramma meer regie te voeren op de ontwikkelingen in het centrum van Nuenen hebben we het Vlekkenplan+ opgesteld en heeft uw raad dit plan vastgesteld(zie ook programma 7). Dit is gedaan met behulp van participatie door de grotere vastgoedeigenaren, centrummanagement en ondernemers. Bewoners zijn geïnformeerd. Met het Vlekkenplan+ geven we aan de voorkant aan welke ruimtelijke ontwikkelingen rondom de Parkstraat en De Smidse gewenst zijn en kunnen we concrete initiatieven van derden toetsen en faciliteren. N.a.v. de invoering van de Omgevingswet per 1 januari 2024 hebben we het gebruik van het nieuwe wettelijke instrumentarium voorbereid. Zo hebben we de raad 2023 beeldvormend meegenomen in het plan van aanpak omgevingsplannen en omgevingsprogramma’ s. Daarnaast heeft de raad een besluit genomen over de bevoegdhedenverdeling met betrekking tot de Omgevingswet en heeft u de verordening Uitvoering en Handhaving Omgevingswet vastgesteld. We zijn gestart met de voorbereidingen om een gebiedsdekkend omgevingsplan op te stellen. In het 4e kwartaal van 2023 hebben we 13 bestemmingsplannen in procedure gebracht om onnodige vertraging bij woningbouwprojecten en (veelal) particuliere initiatiefnemers te voorkomen. 8.
Meer investeren om de leefbaarheid in de kerkdorpen voor de toekomst te behouden We zetten ons in om meer betaalbare woningen voor jongeren toe te voegen aan de kerkdorpen. We hebben de dorpsraden en de voetbal- en tennisverenigingen uit Gerwen en Nederwetten betrokken bij de start en uitvoering van de haalbaarheidsstudie Gerwen en Nederwetten, waarin we naar geschikte locaties voor woningbouw zoeken en ontwikkelstrategieën bepalen. De ontwikkeling Gerwen ZO 2e fase hebben we hierin meegenomen.
31
9. Het erfgoed in het centrum van Nuenen beter beleefbaar maken In 2023 is de erfgoednota vastgesteld, hiermee is er meer inzicht gekomen over het aanwezige erfgoed binnen onze gemeente. Doordat het erfgoedbeleid pas in oktober is vastgesteld is er in 2023 nog niet gestart met uitvoeringsprojecten. In 2023 heeft u de benodigde formatie in de begroting opgenomen, zodat de vervolgacties uitgevoerd kunnen gaan worden.
Beleidsindicatoren Naam
Indicator
Jaarrekening Begroting Jaarrekening 2022 2023 2023
Nieuwbouw woningen *
aantal per 1.000 woningen
Realisatie nieuwbouw woningen**
aantal nieuwbouwwoningen dat gereed is gemeld
Sociale huurwoningen
totaal aantal (doel: 1.963 in 2030)
Sociale huurwoningen voor jongeren tot 23 jaar**
aantal huurwoningen voor jongeren tot 23 jaar (doel: minimaal 84 in 2030)
Woningen in een intramurale zorgsetting** Woonruimte voor uitstroom vanuit beschermd wonen**
14
6
5
62
55
1.660
1.660
84
84
toename aantal woningen in intramurale zorgsetting vanaf 2020(doel:46 extra woningen in 2030)
0
0
toename aantal woonruimten voor beschermd wonen vanaf 2020
0
0
Woonruimte/standplaatsen voor toename aantal woonruimten/standplaatsen voor Sinti Sinti** vanaf 2020 (doel: 43 extra woonruimten/standplaatsen in 2030)
4
0
Woonruimte voor arbeidsmigranten**
toename aantal woonruimten voor arbeidsmigranten vanaf 2020 (doel: minimaal 140 extra woonruimten in 2030)
0
35
Realisatie sociale koopwoningen**
aantal nieuwe sociale koopwoningen dat gereed is gemeld vanaf 2020 (doel: 400 extra sociale koopwoningen in 2030)
11
PM
Gemiddelde inschrijvingsduur sociale huurwoningen**
gemiddelde inschrijvingsduur bij verhuring in jaren (doel: lager dan 7,3 in 2030)
NB
NB
Slagingskans sociale huurwoning**
aantal verhuringen in sociale sector gedeeld door aantal actief woningzoekenden in sociale huursector in %(doel: slagingskans groter dan 1% in 2030)
NB
NB
Levensloopbestendige aantal nieuwe levensloopbestendige woningen nabij woningen nabij voorzieningen** voorzieningen( centrum, Kernkwartier) dat gereed is gemeld vanaf 2020 (doel: 150 extra levensbestendige woningen in 2030)
0
PM
Duurzame woningvoorraad**
% woningen met label A of B ten opzichte van het totaal aantal woningen waarvoor een energielabel is afgegeven (doel: 60% in 2030)
58
57
Niet-duurzame woningvoorraad**
% woningen met label E of slechter ten opzichte van totaal aantal woningen waarvoor een energielabel is afgegeven (doel: 0% in 2030)
6
7
Duurzame woningvoorraad corporaties**
% woningen met label A ten opzichte van de totaal aantal woningen in eigendom van woningcorporaties (doel: 100% in 2030)
PM
PM
Woningen met geregistreerde zonnepanelen**
aantal woningen met geregistreerde zonnepanelen ten opzichte van totaal aantal woningen
30
PM
1.653
* verplichte indicator op grond van BBV ** in 2023 voor het eerst opgenomen
Wat heeft het gekost? In onderstaande tabel zijn de baten en lasten opgenomen die aan het programma zijn verbonden. Zowel de baten als de lasten worden als positieve bedragen weergegeven. Het saldo (afwijking budget 2023) wordt weergegeven als positief als het gerealiseerde bedrag hoger is dan de begroting. Bij de lasten is een positief bedrag dus een nadeel, bij de baten een voordeel. Door afronding kunnen er verschillen ontstaan omdat tellingen uit het financieel systeem komen en daarom soms afwijken.
32
Bedragen x €1.000 Omschrijving
Primaire begroting 2023
Begroting na wijziging 2023
Realisatie 2023
Afwijking budget 2023
Lasten 0.10 Mutaties reserves programma 5
175
1.381
2.037
656
0.3 Beheer overige gebouwen en gronden
170
170
206
36
7.5 Begraafplaatsen
244
193
209
15
8.1 Ruimte en leefomgeving
1.125
1.174
1.505
331
8.2 Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen)
7.000
6.999
5.234
-1.766
8.3 Wonen en bouwen
1.526
1.833
1.512
-321
Totaal Lasten
10.242
11.751
10.702
-1.048
0.10 Mutaties reserves programma 5
100
1.568
1.172
-396
0.3 Beheer overige gebouwen en gronden
257
102
81
-21
7.5 Begraafplaatsen
280
280
272
-8
0
0
182
182
6.533
6.533
6.900
367 -76
Baten
8.1 Ruimte en leefomgeving 8.2 Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen) 8.3 Wonen en bouwen
903
818
742
Totaal Baten
8.072
9.301
9.349
48
Saldo (baten -/- lasten)
-2.169
-2.450
-1.353
1.097
Analyse 5. Wonen & Leefomgeving
I/S Bedrag
Taakveld 8.1 Ruimtelijke ordening
I
18.000
I
2.133.000
I
412.000
De afwijking op dit taakveld is kleiner dan € 25.000. Omdat er sprake is van een elkaar compenserend voordeel en nadeel die wij relevant vinden, lichten wij deze toch toe. De kosten van natuur- en landschapsontwikkeling vielen lager uit. De gesprekken over een mogelijke grondruil met Staatsbosbeheer zijn in de afrondende fase. Zodra deze grondruil tot stand komt kan er gestart worden met het verder uitwerken van het inrichtingsplan en de daadwerkelijke aanleg van de beoogde natuur in het Dommelpark. De lasten en baten van anterieure overeenkomsten waren niet vooraf begroot, omdat het aantal anterieure overeenkomsten en de benodigde ambtelijke capaciteit vooraf niet altijd is te voorspellen. Per saldo geeft dit een nadeel, grotendeels veroorzaakt door arbeidsintensieve beroepsprocedures, waarvan de kosten niet mogen worden doorbelast aan initiatiefnemers. Taakveld 8.2 Bouwgrondexploitatie Twee grondexploitaties zijn bij deze jaarrekening afgesloten met een positief resultaat samen van € 618.709. Verder hebben tussentijdse winstnemingen bij drie grondexploitaties plaatsgevonden voor een bedrag van € 316.228. Tevens is er een extra storting van € 27.249 in de verliesvoorziening gedaan. Er zijn uitgaven gedaan die niet kunnen worden geactiveerd (€ 15.106). Per saldo bedraagt het resultaat in 2023 op de bouwgrondexploitatie € 892.582.
Uit de grondexploitaties is ook een bedrag van € 773.857 aan fondsafdrachten ontvangen voor de reserves bovenwijkse voorzieningen, sociale volkshuisvesting en groen voor rood. Dit bedrag is in de betreffende reserves (fondsen) gestort, zie ook hieronder bij mutatie reserves. Dit bedrag was hoger dan begroot. In de begroting was voor de grondexploitaties met toerekening van interne uren van € 466.115 rekening gehouden. Deze zijn verwerkt in de projecten en vallen daarom vrij in dit taakveld. Taakveld 8.3 Wonen en bouwen Minder inkomsten leges vanwege komst Omgevingswet per 1-1-2024. Aanvragers hebben tot eind 2023 gewacht met het indienen van een aantal aanvragen. De aanvraag voor het project Wederikdreef om een beroep te doen op het beschikbaar gestelde budget ten laste van de reserve sociale volkshuisvesting is in 2023 niet ingediend. Dit verloopt budgettair neutraal, de onttrekking uit de reserve is ook niet gerealiseerd. Aan de woonwagenlocaties is meer aan onderhoud uitgegeven dan begroot omdat voor een aantal bergingen op woonwagenlocatie Kremersbos grootschalig onderhoud nodig was. Daarnaast is sprake van onvoorziene kosten vanwege het afvoeren van twee woonwagens op locatie Kremersbos. Deze meerkosten worden opgevangen door het overschot op personele kosten. Er zijn minder personeelskosten uitgegeven door verloop van personeel.
In verband met het vervallen van het extra onderhoudsbudget en de personele middelen voor het onderhoud van de woonwagens vanaf 2025 stellen wij voor om het restantbedrag over 2023 van € 49.000 op te nemen als resultaatbestemming om zo de personele kosten voor onderhoud van de woonwagenlocaties in 2025 op te kunnen vangen.
33
Stortingen en onttrekkingen reserves
I
-1.052.000
I
19.000
I
-296.000
Er zijn hogere stortingen in de reserves bouwgrondexploitatie gedaan dan begroot, zie taakveld 8.2. Ook vanuit de anterieure overeenkomsten zijn stortingen in deze reserves gedaan. Daarnaast is de onttrekking reserve sociale volkshuisvesting niet gerealiseerd, zie taakveld 8.3. Dit is uitgebreid toegelicht in de jaarrekening bij reserves en voorzieningen. Kapitaallasten Zie Algemene toelichting en inleiding Verdeling salarislasten en overhead Zie Algemene toelichting en inleiding Overig
-137.000
Totaal programma 5
1.097.000
34
Programma 6. Ruimtelijk beheer, Milieu & Verkeer Portefeuillehouder(s) S. Löwik en P. Kok
Wat wilden we bereiken? Beoogd maatschappelijk effect
Doelstellingen
Nuenen behouden en ontwikkelen als leefbare woongemeente waarbij geen afbreuk wordt gedaan of waarbij een bijdrage wordt geleverd aan onze kernkwaliteiten (groen, dorps, rustig en gezellig).
1. Hogere kwaliteit van de groene woonomgeving
2. Hogere kwaliteit van onze natuurwaarden 3. Minder wateroverlast als gevolg van ernstige regenval op de plekken die daarvoor gevoelig zijn 4. Meer regenwater in het gebied bufferen onder meer om grondwaterstand positief te beïnvloeden 5. Verkeersveiliger woon- en leefomgeving Robuuste en biodiverse groenstructuren
6. Meer ruimte voor spelen, bewegen en ontmoeten voor alle leeftijden 7. Betere bescherming van waardevolle groenstructuren 8. Meer biodiversiteit
Borgen van de bereikbaarheid, behouden en waar mogelijk verbeteren van de leefbaarheid en verbeteren van de omgevingskwaliteit
9. Meer middelen en capaciteit beschikbaar stellen om uitvoering te kunnen geven aan voorkeursvariant van de Bundelroutes
Bevorderen van een gezonde leefomgeving
10. Betere luchtkwaliteit en minder geluidshinder
Bewustwording van hergebruik van spullen
11. Meer stimuleren van afval scheiden en hergebruik
Relevante beleidsnota's in dit programma Naam
Periode
Vastgesteld in de raad
Planning vaststelling nieuw beleidsplan
Beleidsplan Openbare verlichting 2018-2027
2018 - 2027
juli 2017
2027
Beheerplan Wegen 2022-2026
2022 - 2026
maart 2021
2026
verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan 2019-2023
2019 - 2023
december 2018
2025
Verordening Ondergrondse Infrastructuur
2015 e.v.
februari 2015
onbepaald
Beleidsplan Spelen en bewegen
2017 e.v.
juli 2017
onbepaald
Groenbeheerplan
2020 - 2026
december 2019
2026
Bomenbeleidsplan
2017 - 2031
februari 2017
2031
Transitievisie warmte
2021 - 2026
september 2021
onbepaald
Groenstructuurplan
2011 - 2020
november 2010
2024
Beheerplan gemeentebossen
2023 - 2028
december 2023 (vastgesteld 2028 door het college)
Mobiliteitsvisie Nuenen
2018 e.v.
december 2017
onbepaald
Mobiliteitsbeleid (uitgewerkt in modules per vervoerswijze/thema)
2019 e.v.
december 2019
onbepaald
Studie (verkeers)leefbaarheid en bereikbaarheid Bundelroutes Nuenen
2022 e.v.
november 2021
onbepaald
Strategisch Meerjarenplan Blink 2018-2022
2018 - 2022
juni 2018
2024
Afvalstoffenverordening Nuenen 2016
onbepaald
maart 2016
onbepaald
Nota Duurzaamheid
2019 - 2023
december 2019
2024
Beheerplan Civiele kunstwerken
2020 - 2024
februari 2020
2024
Geactualiseerde Meer Jaren Onderhoud Planning Gebouwen (MJOP)
2022 - 2032
september 2021 (vastgesteld door het college)
onbepaald
Warmteprogramma
nvt
nvt
2026
35
Wat hebben we ervoor gedaan? Nuenen behouden en ontwikkelen als leefbare woongemeente waarbij geen afbreuk wordt gedaan of waarbij een bijdrage wordt geleverd aan onze kernkwaliteiten (groen, dorps, rustig en gezellig). 1. Hogere kwaliteit van de groene woonomgeving In 2023 heeft cluster Openbare Ruimte Binnen een nadrukkelijke bijdrage geleverd aan initiatieven zoals de Bouwgids en de Nota Kaders Openbare ruimte Nuenen Zuid. Daardoor zijn de belangen van een goede, klimaatadaptieve openbare ruimte in een vroegtijdig stadium geborgd. 2. Hogere kwaliteit van onze natuurwaarden In 2023 zijn de gesprekken met alle grondeigenaren in het Natuurnetwerk Brabant in het beekdal van de Kleine Dommel en Dommel afgerond. Hierdoor kan er nu meer gebiedsgericht gewerkt gaan worden aan de daadwerkelijke inrichting van de beschikbare percelen. In 2023 is gebleken dat er extra onderzoek moet worden gedaan naar de hydrologische situatie omdat de gewenste natuur alleen kan ontstaan als de waterhuishouding op orde is. De deelname van grondeigenaren buiten het Natuurnetwerk Brabant aan de regelingen voor het aanbrengen van landschapselementen is in 2023 gestagneerd. Dit heeft te maken met de terughoudende reactie van agrarische ondernemers op plannen van de overheid. Veel ondernemers weten nu niet waar ze aan toe zijn. Verder is in een biodiversiteitsplan opgesteld.
Dit plan geeft extra handvaten voor de inrichting van de groene openbare ruimte. 3. Minder wateroverlast als gevolg van ernstige regenval op de plekken die daarvoor gevoelig zijn In 2023 zijn we gestart met het Systeemoverzicht Stedelijk Water (SSW) die de basis moet vormen voor nieuw water- en rioolbeleid. Binnen het SSW worden knelpunten voor wateroverlast verder inzichtelijk gemaakt. het SSW loopt verder door in 2024 en vormt een basis van nieuw op te stellen water- en rioleringsbeleid. Voor tegengaan bij wateroverlast worden bij projectontwikkelingen voorzieningen zoals infiltratieriolen of wadi's aangelegd. Ook zijn er diverse projecten vanuit de gemeente geprogrammeerd voor komende jaren om knelpunten verder aan te pakken. 2023 kenmerkt zich als een extreem jaar met veel en langdurige neerslag. Zowel in Nuenen als de regio heeft dit verschillende locaties tot wateroverlast geleid. De in het verleden aangebrachte regenwaterstructuren in de gemeente Nuenen hebben onder deze omstandigheden goed gefunctioneerd. 4. Meer regenwater in het gebied bufferen onder meer om grondwaterstand positief te beïnvloeden In 2023 is de subsidieverordening afkoppelen hemelwater aangepast. In de aangepaste verordening is de eerder aangekondigde pilot voor Eeneind 2 niet meegenomen.
In plaats daarvan is de afkoppelregeling nu van toepassing voor alle panden met grote dakoppervlakken, met daaraan gekoppeld een hoger maximumbedrag per aanvraag. Verder is subsidie voor groene daken toegevoegd aan de verordening. Ook hebben we in 2023 diverse promotie-acties gehouden. Onder andere in stands bij tuincentra, de wereldmarkt, lezingen en verspreiding van folders. We zijn ook de mogelijkheden aan het bekijken voor bij voorbeeld scholen, VvE's en zorginstellingen om subsidie te krijgen. Zo nodig komen we hiervoor bij u terug voor een aanpassing van de verordening. De subsidie-aanvragen van particulieren blijven gestaag binnenkomen. Bij bedrijven lukt het nog niet om interesse te kweken voor afkoppelen. Dit ondanks het feit dat we de subsidiemogelijkheden al via diverse kanalen onder de aandacht hebben gebracht. 5. Verkeersveiliger woon- en leefomgeving De gemeente blijft aangehaakt op de regionale samenwerking rondom regionaal verkeer en mobiliteit. Ten aanzien van die samenwerking hebben in 2023 ontwikkelingen plaatsgevonden bij de Metropoolregio Eindhoven (MRE), gericht op een programmatische aanpak. Er is invulling gegeven aan het nieuwe samenwerkingmodel door werkafspraken vast te leggen in een
36
Samenwerkingsovereenkomst; deze SOK is voorgelegd aan de raden. MRE geeft ook invulling van haar organisatie. Inhoudelijke kaders zijn in voorbereiding genomen o.a. door het opstellen van de regionale Mobiliteitsvisie. Ook is in 2023 is verder aandacht besteed aan de vervolguitwerking van de MIRT-studie waarover afspraken zijn gemaakt in het Verstedelijkingsakkoord Stedelijk Gebied Eindhoven. Conform het vastgestelde gemeentelijke Mobiliteitsbeleid zetten we in op een risicogestuurde aanpak van gemeentebrede knelpunten. Er is meer werk gemaakt van de rapportage over monitoring verkeersongevallen en -aantallen als onderdeel van leefbaarheid in bredere zin. Dit als input voor beleidskeuzes via module 3 (fietsverkeer) en module 6 (verkeersveiligheid, cq Top-16 maatregelen), Op structurele basis heeft afstemming plaatsgevonden met belangengroepen zoals Veilig Verkeer Nederland afdeling Nuenen, de Fietsersbond, alle basisscholen en de Politie. Dit met het oog op de verbetering van schoolomgevingen en -routes, en verkeerseducatie en handhaving als sluitstuk van het verkeer- en vervoersysteem. Robuuste en biodiverse groenstructuren 6. Meer ruimte voor spelen, bewegen en ontmoeten voor alle leeftijden In 2024 leggen we de bovenwijkse beweegvoorziening Lissevoort aan voor de doelgroep kinderen vanaf circa 12 jaar.
Hiervoor hebben we in 2023 wensen en tips opgehaald bij de Nuenense jeugd en omwonenden. Via dit participatietraject is een schetsontwerp opgesteld. In de begroting is rekening gehouden met een investering van € 160.000,- en de kapitaallasten daarvan zijn opgenomen in deze begroting. Ook is verder uitvoering gegeven aan het beleidsplan Spelen en Bewegen in de wijk Keizershof. 7. Betere bescherming van waardevolle groenstructuren Op diverse locaties in de gemeente zijn bomen vervangen en opnieuw geplant binnen het daarvoor beschikbaar gestelde investeringsbudget. Deze herbeplanting draagt bij aan het behoud van de groenstructuren en voorkomt verdere afname van het aantal bomen in de gemeente. 8. Meer biodiversiteit Jaarlijks wordt de biodiversiteit in de bermen gemonitord. Deze monitoring verschaft inzicht in de effectiviteit van het maairegime en identificeert gebieden waar aanpassingen nodig zijn om de biodiversiteit verder te verhogen in de gemeente. Daarnaast is rekening gehouden met ontwikkelingen die verband houden met klimaatverandering op verschillende locaties in de gemeente. Als gevolg van het veranderende klimaat is het essentieel om veerkrachtigere bomen- en plantensoorten te kiezen die beter bestand zijn tegen deze invloeden.
Dit resulteert in een gevarieerdere selectie van soorten en draagt bij aan de ecologie, waarbij inheemse soorten de voorkeur genieten boven uitheemse soorten. Verder is in het beheerplan Bossen opgenomen dat in de bossen meer variatie wordt opgenomen in plaats van de nu nog veel aanwezige monocultuur. Borgen van de bereikbaarheid, behouden en waar mogelijk verbeteren van de leefbaarheid en verbeteren van de omgevingskwaliteit 9. Meer middelen en capaciteit beschikbaar stellen om uitvoering te kunnen geven aan de voorkeursvariant van de Bundelroutes In de studie 'leefbaarheid en bereikbaarheid Bundelroutes Nuenen' is vastgesteld dat het voorkeursalternatief (VKA) zorgt voor een verbetering van bereikbaarheid en leefbaarheid. Er zijn voorbereidingen getroffen om te komen tot een gefaseerde, projectmatige uitvoering van (clusters van) projecten. In de bestuursovereenkomst (BOK) met de provincie zijn de afspraken vastgelegd voor realisatie en bijdrage. Er zijn een fasering en realisatiestrategie opgesteld die voorzien in een voortvarende start van de voorbereiding van projecten aan de zuidkant van Nuenen. Er is in 2023 invulling gegeven aan de structuur en invulling van de projectorganisatie, waarbij gebruik gemaakt wordt van externe inhuur.
37
Bevorderen van een gezonde leefomgeving 10. Betere luchtkwaliteit en minder geluidshinder Door uitvoering van de deelprojecten voorkeursalternatief (VKA) Bundelroutes verbetert de (verkeers)leefbaarheid kwaliteit ten opzichte van de huidige en de toekomstige situatie. De geluidhinder neemt nog verder af bij het deelproject Geluidscherm langs de A270. Een fase van intensievere en permanente monitoring (meten van luchtkwaliteit en geluid) is afgerond. Er is een pilot gestart om te bezien of het wenselijk is aan te sluiten bij het Schone Luchtakkoord (SLA). Op grond van een integrale rapportage over leefbaarheid (periode tot 2023) zijn nadere keuzes mogelijk: (geluids)onderzoek, aansluiting bij het Schone Luchtakkoord en/ of het meten met sensoren. Bewustwording van hergebruik van spullen. 11. Meer stimuleren van afvalscheiding en het hergebruik In 2023 zijn belangrijke stappen gezet in de omvorming van de Gemeenschappelijke regeling Blink naar een volledig publieke organisatie, die als aanbestedende dienst geheel rechtmatig handelt. Daartoe is eind 2023 een zodanige wijziging van de regeling voor zienswijzen aan de gemeenteraden voorgelegd, dat liquidatie niet meer nodig is als gevolg van de uittreding van de private partij.