2021-43 RV Bijlage 1 - Jaarstukken 2020

Daarbij zijn 11 bedrijven gecontroleerd door collega’s van de Belastingdienst, Wwft (Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme), RDW, Stichting Voertuig Criminaliteit en de ODZOB. Voor de Wwft was het de eerste keer in Nederland dat ze fysiek aanwezig waren bij een controle. De Belastingdienst heeft bij een aantal ondernemers voor een aanzienlijk bedrag beslag gelegd op diverse voertuigen. Verder zijn een aantal kleine bouwovertredingen geconstateerd en het vermoeden van verblijf van arbeidsmigranten. In 2020 hebben wij op twee adressen op bedrijventerrein Eeneind arbeidsmigranten aangetroffen. Beide keren waren zij gehuisvest in een bedrijfswoning waar deze vorm van huisvesting niet was toegestaan. Op één van de twee adressen hadden we in 2019 al een last onder dwangsom opgelegd voor de illegale vestiging van arbeidsmigranten. In de zomer van 2020 hebben wij opnieuw arbeidsmigranten aangetroffen in dit pand. De last onder dwangsom was nog actief en daarom is er opnieuw een dwangsom verbeurd waarna de arbeidsmigranten het pand weer verlaten hebben. Op het tweede adres is in december 2020 ook bewoning door arbeidsmigranten aangetroffen, momenteel is de handhavingsprocedure (na een waarschuwingstermijn) opgestart.

Inzet Toezichthouder Sociaal Domein In 2020 zijn extra middelen beschikbaar gesteld voor de deelname aan RIEC-casuïstiek en het Dommelstroom Interventieteam (DIT). Ook is inzet gepleegd op specifieke casussen waarbij een bijstandsuitkering is verstrekt. Deze verhoogde inspanningen van € 22.000 hebben bijgedragen aan gemeentelijke besparingen in het bijstandsbudget. De betreffende inzet wordt gedekt uit deze besparingen. De reguliere werkzaamheden rondom handhaving en fraude-opsporing in het kader van de Participatiewet worden ook in 2021 en verder ingezet. Ook zal er vanuit het programma 3 dan worden bezien wat er eventueel structureel extra noodzakelijk is om dit op peil te houden.

18

Beleidsindicatoren Naam

Indicator

Jaarrekening 2019

Begroting 2020

Jaarrekening 2020

Verwijzingen HALT*

aantal per 10.000 jongeren

9,0

5,9

13,7

Winkeldiefstallen*

aantal per 1.000 inwoners

0,4

0,9

0,4

Geweldsmisdrijven*

aantal per 1.000 inwoners

0,8

1,3

0,98

Diefstallen uit woningen*

aantal per 1.000 inwoners

2,6

2,2

2,0

Vernielen en beschadigingen (in de aantal per 1.000 inwoners openbare ruimte)*

2,2

**

2,8

Aantal RIEC-casussen

aantal

4

2

2

Aantal Bibob-onderzoeken

aantal eigen toetsen plus aantal adviesaanvragen Landelijk Bureau

2

2

10

Aantal gesloten panden op basis van Wet Damocles

aantal

4

5

1

* verplichte indicator op grond van BBV. ** niet opgenomen

Bijdrage verbonden partijen aan dit programma Zorg- en Veiligheidshuis Brabant Zuidoost Bij veroorzakers van ernstige overlast of criminaliteit met complexe problemen op diverse gebieden zijn vaak meerdere partijen (zorgorganisaties, justitiële organisaties en/of gemeente) betrokken. Bij de aanpak van deze personen is het effectiever om de inspanningen van deze verschillende partijen op elkaar af te stemmen. Het Zorg- en Veiligheidshuis Brabant-Zuidoost (ZVHBZO) verzorgt onder andere de procesregie op complexe casuïstiek met het doel (nieuwe) strafbare feiten te verminderen en te voorkomen. Met deze aanpak levert ZVHBZO een belangrijke bijdrage aan de veiligheid in alle 21 gemeenten in de regio Zuidoost-Brabant. De bijdrage van het Veiligheidshuis in 2020 is verwerkt onder maatregel 1. Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost (VRBZO) behartigt de belangen van de gemeenten in het samenwerkingsgebied op de terreinen van: brandweerzorg, ambulancezorg, geneeskundige hulpverleningsorganisatie in de regio, rampenbestrijding en crisisbeheersing en de gemeenschappelijke meldkamer.

Dit doet zij door:  Adequaat te reageren op spoedeisende hulpvragen van burgers, instellingen en bedrijven;  Het organiseren en coördineren van geneeskundige hulp in de regio;  Het voorkomen en bestrijden van brand, het beperken van brandgevaar en/of ongevallen bij brand en alles wat hiermee verband houdt. Ook het aanschaffen en onderhouden van gemeenschappelijk materieel en de coördinatie van de werkzaamheden op dit gebied behoort tot de taak van VRBZO;  Het - samen met de GGD Brabant-Zuidoost - organiseren, coördineren en uitvoeren van ambulancezorg, de bijbehorende procesregistratie en het bevorderen van adequate opname van zieken en ongevalsslachtoffers in ziekenhuizen of andere instellingen voor intramurale zorg. Door corona had de VRBZO in 2020 voor onverwachte uitdaging, ze hebben een grote rol gespeeld in het weer veilig maken en houden van de samenleving. De bijdrage van de VRBZO in 2020 is verwerkt onder maatregel 1. Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant De Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant (ODZOB) voert voor de gemeente alle milieutaken op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) uit. Hiervoor wordt jaarlijks een dienstverleningsovereenkomst afgesloten en een werkprogramma afgesproken. ODZOB is in dit programma met name betrokken bij toezicht en handhaving. De bijdrage van de ODZOB in 2020 is verwerkt onder doelstelling 1.

19

Wat heeft het gekost? In onderstaande tabel zijn de baten en lasten opgenomen die aan het programma zijn verbonden. Zowel de baten als de lasten worden als positieve bedragen weergegeven. Het saldo (afwijking budget 2020) wordt weergegeven als positief als het gerealiseerde bedrag hoger is dan de begroting. Bij de lasten is een positief bedrag dus een nadeel, bij de baten een voordeel. Door afronding kunnen er verschillen ontstaan omdat tellingen uit het financieel systeem komen en daarom soms afwijken. Bedragen x €1.000 Omschrijving

Primaire begroting 2020

Begroting 2020 na wijziging

Realisatie 2020

Afwijking budget 2020

Lasten 1.1 Crisisbeheersing en brandweer

1.157

1.156

1.152

-4

1.2 Openbare orde en veiligheid

1.047

1.073

1.194

121

Totaal Lasten

2.204

2.230

2.347

117

1.1 Crisisbeheersing en brandweer

36

36

36

-1

1.2 Openbare orde en veiligheid

79

79

368

289

Baten

Totaal Baten Saldo (baten -/- lasten)

115

115

403

288

-2.089

-2.114

-1.944

171

Toelichting Het budgetoverschot op dit programma wordt op hoofdlijnen veroorzaakt door minder uitgaven aan veiligheidsbeleid dan begroot (€ 162.000,- taakveld 1.2). Door de coronacrisis zijn de prioriteiten elders komen te liggen en zijn er minder geplande activiteiten uitgevoerd. Voor meer detail en uitleg verwijzen we naar de analyse overzicht baten en lasten in het financiële gedeelte van deze jaarstukken.

20

Programma 3. Werk (participatie), Zorg & Jeugd Portefeuillehouder(s) R. Stultiëns

Wat wilden we bereiken? Beoogd maatschappelijk effect

Doelstellingen

Zorgen voor een toekomstbestendige ondersteuning voor onze inwoners die zorg echt nodig hebben.

1. Stimuleren dat inwoners eerst kijken naar eigen mogelijkheden en die binnen hun sociaal netwerk. 2. Stimuleren dat inwoners meer gebruik maken van algemene voorzieningen (zie ook programma 4).

Alle kinderen uit Nuenen groeien op in een gezond opvoedingsklimaat.

3. Zorg dragen dat het aanbod aan jeugdhulp aansluit bij de rechtmatigheid en doelmatigheid van de vraag. 4. Faciliteren van vroegsignalering voor alle leeftijden in samenwerking met onderwijs en voorschoolse voorzieningen.

Zorgen dat iedereen kan deelnemen aan het maatschappelijk verkeer.

5. Stimuleren van maatschappelijke participatie.

Vergunninghouders kunnen zich zelfstandig redden in 6. Stimuleren en faciliteren van deelname aan inburgeringstrajecten en de Nuenense gemeenschap. participatietrajecten om zelfredzaamheid te vergroten. Iedereen aan het werk

7. Bijstandsontvangers worden begeleid naar regulier werk en andere vormen van werkgelegenheid/dagbesteding.

Relevante beleidsnota's in dit programma Naam

Periode

Vastgesteld in de Planning vaststelling nieuw raad beleidsplan

Verordeningen Participatiewet

onbepaald

december 2014

onbepaald

Nota beleid sociaal domein

2016 - 2019

juni 2016

onbepaald

Actualisering nota sociaal domein

2019 - 2021

september 2018

2022

Beleid mantelzorg

2017 - 2020

mei 2017

2021

Dementievriendelijke gemeente

2017 - 2020

december 2018

2021

Nota vrijwilligersbeleid 2020-2026

2020 - 2026

september 2020

2026

Projectplan huisvesting, inburgering en participatie vergunninghouders

2017 - 2020

mei 2017

2021

Wmo-verordening 2020

onbepaald

februari 2020

onbepaald

Verordening Jeugdhulp gemeente Nuenen 2020

onbepaald

mei 2020

onbepaald

Nota schuldhulpverlening

2017 - 2019

mei 2017

2021

Verordeningen Werk en Inkomen (actualisatie enkele verordeningen participatiewet)

2020 en verder

mei 2020

onbepaald

Wat hebben we ervoor gedaan? Zorgen voor een toekomstbestendige ondersteuning voor onze inwoners die zorg echt nodig hebben. 1. Stimuleren dat inwoners eerst kijken naar eigen mogelijkheden en die binnen hun sociaal netwerk Het sociaal domein in onze gemeente omvat het zorgen voor inwoners in een gezonde gemeenschap. Het gaat om een samenspel van taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden van inwoners, maatschappelijke organisaties en de gemeente. Jeugdwet De Verordening Jeugdhulp is in 2020 geactualiseerd en vastgesteld door de gemeenteraad. We hebben nieuw jeugdbeleid opgesteld in overleg met professionals die werken met onze jeugd. Dit nieuwe jeugdbeleid wordt in het eerste kwartaal 2021 ter besluitvorming aan de raad voorgelegd. Eén van de doelen is het gebruik maken van de eigen kracht van jongeren, hun familie en hun sociale netwerk. We vinden het belangrijk dat jongeren zelf regie houden over hun leven.

21

Wmo Bij een vraag naar maatwerkvoorzieningen wordt eerst gekeken welke mogelijkheden de aanvrager en zijn of haar netwerk zelf heeft om in de vraag te voorzien. We stimuleren daarbij het gebruik van algemene voorzieningen. Het CMD en onze praktijkondersteuners hebben hier een belangrijke rol in. De Wmo-verordening is in 2020 geactualiseerd en vastgesteld door de gemeenteraad. In verband met de coronapandemie hebben we vanuit de Wmo, in opdracht van de gemeenteraad, gratis stoffen (en dus herbruikbare) mondkapjes verstrekt aan inwoners met een minimuminkomen. Daarmee kunnen ook zij zich veilig in (semi)publieke ruimtes begeven. Tot slot hebben wij in 2020 het volgende gedaan om inwoners te stimuleren eerst te kijken naar de eigen mogelijkheden: 1. De voorliggende voorzieningen zijn verstevigd doordat we directe opdrachten aan Nuenense organisaties hebben gegeven (de uitvoering van de nota schuldhulpverlening is bijvoorbeeld bij de LEVgroep belegd). Daarnaast zijn de voorliggende voorzieningen uitgebreid (bijvoorbeeld door invoering van het project Fietsmaatje en de realisatie van de nieuwe jongerenhuiskamer). 2. De meting van de klanttevredenheid in de Monitor Sociaal Domein is verbeterd. 3. (Jonge) mantelzorgers zijn actief benaderd, ondersteund en geadviseerd. 2.

Stimuleren dat inwoners meer gebruik maken van algemene voorzieningen (zie ook programma 4) We vinden het belangrijk dat onze inwoners gebruik maken van de algemene voorzieningen die we hebben. Voor jeugd is dit bijvoorbeeld kinderopvang, onderwijs, jeugdgezondheidszorg en jongerenwerk. Voor ouderen is dat bijvoorbeeld een maaltijdservice of Fietsmaatje. Voor inwoners van alle leeftijden zijn sport en cultuur belangrijke algemene voorzieningen. We bevorderen het gebruik onder meer door het verstrekken van subsidie, het geven van informatie en de samenwerking met relevante partners. Het CMD en de praktijkondersteuners van de huisartsen vervullen een belangrijke rol in het stimuleren van het gebruik van algemene voorzieningen. Zij stimuleren inwoners om mogelijkheden te onderzoeken om algemene voorzieningen in te zetten voor hun hulpvraag, voordat we kijken naar oplossingen in het kader van de Wmo of jeugdhulp. Speciaal voor ouderen zijn ouderenadviseurs actief. Deze vervullen een belangrijke rol bij de voorlichting over voorzieningen die er speciaal voor ouderen zijn. Eind 2020 zijn we gestart met het actualiseren van de website Nuenen Helpt, om de digitale informatieverstrekking met betrekking tot voorzieningen up to date te houden en te verbeteren. De impact van de coronapandemie op onze algemene voorzieningen is groot.

Vanwege de coronamaatregelen zijn veel algemene voorzieningen in 2020 (tijdelijk) gesloten. Door diverse organisaties is uiteraard gewerkt aan mogelijke alternatieven. We zien echter een verschuiving: meer inwoners hebben een beroep gedaan op maatwerkvoorzieningen omdat de algemene voorzieningen minder toegankelijk waren. We zien dus dat de algemene voorzieningen klaarblijkelijk een dempend effect hebben op het beroep dat inwoners doen op maatwerkvoorzieningen. Alle kinderen uit Nuenen groeien op in een gezond opvoedingsklimaat. 3. Zorg dragen dat het aanbod aan jeugdhulp aansluit bij de rechtmatigheid en doelmatigheid van de vraag In 2020 is de inkoop van jeugdhulp verder doorontwikkeld. Nuenen werkt voor de inkoop van jeugdhulp op (sub)regionaal en niveau, samen met andere gemeenten. Zeer specifieke weinig voorkomende vormen van jeugdhulp kopen we in met de 21 gemeenten van de jeugdregio ZuidoostBrabant. Verblijf (in een instelling) en ambulante vormen van jeugdhulp kopen we met elf gemeenten samen in, via inkooporganisatie 'Een 10 voor de jeugd'. Deze elf gemeenten delen dezelfde visie op de inkoop van jeugdhulp. De jeugdhulp is verdeeld in vijf segmenten. Elk segment heeft eigen ontwikkeldoelen en financieringsvormen. Sinds medio 2019 hebben de gezamenlijke Nuenense huisartsen een praktijkondersteuner Jeugd in dienst.

Van de in 2020 lopende indicaties was 340 keer een huisarts de verwijzer, dat is ongeveer 10% lager dan in 2019. Het percentage jeugdigen met jeugdhulp was 12,3% in 2020 (542 van de 4.396 jeugdigen van 0 tot 18). In 2018 was het percentage 12,2 en in 2019 was het 13%. Het totaal aantal in 2020 lopende indicaties was 1051, dit waren er 71 minder dan in 2019 (1.122), dat is een afname van 6,4%.

22

Het college heeft in 2019 het medisch verwijsprotocol vastgesteld en dit in 2020 verankerd in de Verordening Jeugdhulp. Dit protocol is onderdeel van de contracten met zorgaanbieders. Het doel van het protocol is dat zorgaanbieders een weloverwogen afweging maken bij het bepalen van de zorginzet en deze overweging ook vastleggen. De gemeente kan de afweging dan toetsen wanneer hier aanleiding toe is. Tijdens de kerstvakantie is extra ambulant jongerenwerk op straat ingezet en zijn diverse activiteiten aangeboden aan de jeugd, waar mogelijk fysiek passend binnen de coronamaatregelen. 4. Faciliteren van vroegsignalering voor alle leeftijden in samenwerking met onderwijs en voorschoolse voorzieningen De professionals van ZuidZorg en de GGD hebben contact met vrijwel alle jeugdigen uit Nuenen. Zij onderhouden contacten met de Nuenense kinderopvangcentra en basisscholen. Er zijn korte lijnen tussen ZuidZorg, GGD en het CMD. Het CMD neemt deel aan de zorgteams op scholen. Op deze manier hopen wij problemen in de gezondheid, ontwikkeling of opvoeding van kinderen in een vroeg stadium te signaleren. Door tijdig door te verwijzen of lichte hulp in te zetten kan escalatie worden voorkomen. Er zijn goede contacten tussen het CMD en het onderwijs. Hoewel beiden een eigen verantwoordelijkheid hebben, is het welzijn van de jeugdigen een gezamenlijk belang.

Het CMD neemt deel aan de zorgteam overleggen op scholen en wanneer tussentijds contact nodig is weten de scholen het CMD goed te vinden. Zorgen dat iedereen kan deelnemen aan het maatschappelijk verkeer. 5. Stimuleren van maatschappelijke participatie Het Wmo-beleid richt zich op inwoners met een hulp of ondersteuningsvraag. Het bevorderen van de zelfredzaamheid en het activeren van het sociale netwerkwerk van de inwoner zijn belangrijke speerpunten. We kijken of de hulpvraag van de inwoner opgevangen kan worden door het eigen netwerk. Als dit niet het geval is dan bieden we passende hulp of ondersteuning aan. Het uitgangspunt is dat inwoners zo lang mogelijk in hun eigen omgeving kunnen blijven wonen en dat deelname aan het maatschappelijk verkeer behouden blijft. Om ervoor te zorgen dat inwoners deel kunnen blijven nemen aan de samenleving is het van belang om mantelzorgers goed te ondersteunen, de openbare ruimte zo toegankelijk mogelijk maken en aandacht schenken aan onder meer dementie. In 2019 is begonnen met de start van het netwerk Nuenen Dementievriendelijk. Hiervoor is een structureel budget opgenomen van €30.000 per jaar. Vanwege de coronapandemie konden de bijeenkomsten van het netwerk in 2020 helaas niet doorgaan. In 2020 is wel extra ingezet op de waardering van mantelzorgers.

Alle mantelzorgers die geregistreerd staan bij het mantelzorgpunt hebben een mantelzorgwaardering ontvangen. Hiermee laat het college haar grote waardering blijken voor de belangrijke taak die mantelzorgers vervullen in deze bijzondere tijd. Het project Mantelzorgvriendelijk Werkgeverschap is in 2020 doorgezet. Supermarkt Jan Linders in Nuenen is uitgeroepen tot mantelzorgvriendelijke werkgever. Het is het eerste commerciële bedrijf in Nuenen dat dit predicaat kreeg en de tweede supermarkt in Nederland die deze erkenning heeft gekregen. Mantelzorgvriendelijke werkgevers hebben beleid dat erop gericht is om mantelzorgers te ondersteunen, waardoor zij hun werk kunnen combineren met mantelzorgtaken. De gemeente Nuenen kent geen specifiek ouderenbeleid. We spreken van inclusief beleid, hetgeen betekent dat bij alle beleidsvoornemens wordt gekeken of de belangen en wensen van ouderen voldoende zijn meegenomen. We staan hierbij in nauw contact met de seniorenverenigingen. In 2020 zijn we begonnen met de woon-zorgvisie, waarbij de verbinding wordt gelegd tussen wonen en zorg. Het uitgangspunt is hierbij dat ouderen zo lang mogelijk zelfstandig kunnen blijven wonen. Vanuit de Rijksoverheid geeft de Taskforce Wonen kaders, processtappen en een tijdspad weer om het plan lokaal vorm te geven.

De Woonvisie, die al door de raad is vastgesteld, bevat al veel componenten die de Taskforce Wonen belangrijk vindt. Met betrekking tot het voorgeschreven tijdspad lopen we op schema.

23

In 2020 is het aantal toegekende maatwerkvoorzieningen Wmo met 3% gegroeid. Dit houdt hoofdzakelijk verband met de vergrijzing in Nuenen. De stijging van het aantal verstrekte maatwerkvoorzieningen is afgevlakt in 2020. In 2019 was er nog sprake van een forse groei in het aantal verstrekte maatwerkvoorzieningen (13%). Deze had te maken met de invoering van een nieuwe eigen bijdrage-systematiek (abonnementstarief). Het vervoer van inwoners met een Wmo-vervoersindicatie gebeurt via Taxbus. Mensen kunnen de Taxbus gebruiken voor sociale en recreatieve doeleinden. Vanwege de coronacrisis heeft Taxbus fors minder ritten kunnen uit kunnen voeren. Om te voorkomen dat de vervoerder failliet zou gaan hebben we het taxibedrijf 80% van de niet gereden ritten doorbetaald. We hanteerden daarmee eenzelfde handelswijze als de andere gemeenten in de regio. Vanwege de coronapandemie hebben we extra jongerenwerkers ingezet om op straat contact te houden met de jongeren. De jongerenwerkers hebben een signalerende en de-escalerende functie. Daarnaast hebben zij er voor gezorgd dat er extra activiteiten voor jongeren waren. De gemeente wil de participatie van inwoners aan de samenleving stimuleren. De dagbesteding van de gemeente hebben we samen met WSD en Het Goed op de locatie van de winkel in Nuenen met partners vormgegeven.

Daarnaast proberen we om inwoners met een grotere afstand tot de arbeidsmarkt via dit aanbod actief te krijgen. Vanwege de coronapandemie is de Wmo-dagbesteding in 2020 meermaals stopgezet. Samen met de cliënt hebben Wmo-consulenten gekeken wat de mogelijkheden en wensen voor dagbesteding zijn. Dagbesteding is van grote waarde, maar het uitgangspunt is dat dit in een veilige setting moet plaatsvinden. Een flexibele en pragmatische houding staan centraal bij het maken van maatwerkafspraken met de cliënt. Onze gemeente kent een rijk verenigingsleven. Deze verenigingen dragen in grote mate bij aan de maatschappelijke deelname van onze inwoners. Om die reden stimuleert de gemeente door middel van het subsidiebeleid verenigingen en ouderenbonden door financiële middelen beschikbaar te stellen voor diverse projecten en activiteiten, zoals bijvoorbeeld Fietsmaatje, Automaatje, EHBOverenigingen, sportclubs, scouting, de Voedselbank, etc.. Vergunninghouders kunnen zich zelfstandig redden in de Nuenense gemeenschap. 6. Stimuleren en faciliteren van deelname aan inburgeringstrajecten en participatietrajecten om zelfredzaamheid te vergroten Iedere gehuisveste vergunninghouder in Nuenen krijgt in het eerste jaar professionele begeleiding door vrijwilligers van Vluchtelingenwerk om zelfredzaam te worden.

Er is in 2020 ingezet op professionele aansturing van de vrijwilligers door een coördinator vanuit de LEVgroep. De coördinator werft, begeleidt en zorgt voor training van vrijwilligers, zodat zij op een professionele wijze begeleiding kunnen geven aan vergunninghouders. In 2020 vond deze begeleiding van vrijwilligers grotendeels op afstand plaats. De huisvesting vond ondanks de coronamaatregelen toch zoveel mogelijk plaats. Dit vroeg extra inzet en digitale vaardigheid van vrijwilligers. De 4 WSD-gemeenten (Nuenen, Son en Breugel, Best en Oirschot) hebben een tweetal Rijkssubsidies (ter hoogte van € 395.000,-) ontvangen in het kader van de veranderopgave inburgering. Samen met de drie gemeenten en de WSD bereiden we ons voor op de nieuwe gemeentelijke taken in het kader van de Inburgeringswet (invoering 2022): het uitvoeren van een brede intake en het aanbieden van inburgering. Wij hebben op deze wijze invulling gegeven aan de landelijke pilot Brede Intake. Vooruitlopend op de nieuwe wet ondersteunen we onze inwoners met betrekking tot deze onderwerpen maximaal. Met iedere vergunninghouder vanaf 18 jaar maken we een Persoonlijk Inburgerings- en Integratie Plan (PIP). In een PIP staan voor meerdere leefgebieden doelen vastgesteld. Te denken valt aan de inburgering, het welzijn en werk. Deze begeleiding is door corona stilgevallen en weer opgestart.

Door de coronapandemie liggen de inburgeringstrajecten (taallessen) momenteel stil. Individuele inburgeringstrajecten voor inburgeraars die de maximale lening vanuit DUO bereikt hebben kopen wij in. Voorwaarde is dat inzet van de Nederlandse taal noodzakelijk is. In het taalcafé kunnen alle inburgeraars met individuele taalvragen terecht en worden zij ondersteund door vrijwilligers van Vluchtelingenwerk (LEVgroep). Taalmaatjes zijn individuele taalcoaches voor inburgeringsplichtigen om de taal te oefenen. Ook dit ligt momenteel stil vanwege coronapandemie. Door de invloed van de coronapandemie hebben de participatietrajecten een tijd stil gelegen. Deze worden nu langzaam weer opgestart. Het participatietraject is een traject waarin de Nederlandse normen en waarden met behulp van een tolk in 7 sessies interactief worden besproken. We bieden participatieverklaringstrajecten in twee talen aan: Arabisch en Tigrinia (Eritrea/Ethiopië). Daarnaast is er ook sprake van individuele maatwerktrajecten op het moment dat deelname aan een groep niet mogelijk is.

24

Iedereen aan het werk. 7. Bijstandsontvangers worden begeleid naar regulier werk en andere vormen van werkgelegenheid/dagbesteding De gemeente Nuenen heeft, tegen alle economische verwachtingen in, een dalend aantal inwoners dat gebruik maakt van de Participatiewet (bijstand). Dit komt onder meer omdat we inzetten op werk en begeleidingsmethoden. Ook hebben we hiervoor in de gemeente aanwezige locaties (zoals de Groenvoorziening en het Goed). Hierbij wordt uitgegaan van het principe dat iedereen werkt naar vermogen, bij voorkeur in een reguliere baan. Wanneer dit niet mogelijk is, biedt werken naar vermogen een alternatief. We hebben het dan bijvoorbeeld over gesubsidieerd werk, werk met behoud van uitkering of als tegenprestatie, beschut werk of dagbesteding. De gemeente scoort bovengemiddeld goed als het gaat om de invulling van garantiebanen, samen met WSD. Jarenlang is het Rijksbudget onvoldoende geweest voor de betaling van de bijstandslasten. Voor het eerst hebben we dit om weten te buigen naar een positief resultaat voor de gemeente en besparing op aanvullende gemeentelijke middelen. Dit komt door het gevoerde beleid (re-integratie en handhaving), beperkte instroom en hiermee het dalend bijstandsbestand. Ook heeft het Rijk de budgetten voor bijstand in 2020 in positieve zin bijgesteld. De WSD heeft in 2020 een besluit genomen over de toekomstige koers.

De koers van de WSD is gericht op een maximale ondersteuning van inwoners naar werk en participatie. Dit gebeurt door inwoners vanuit de CMD's te ondersteunen en werkgelegenheid te organiseren in de gemeenten. De Dienst Dommelvallei (afdeling Werk en inkomen) en de WSD werken hiervoor in het CMD samen met maatschappelijke organisaties in Nuenen. Gezamenlijk zijn diverse ondersteunende werk- en begeleidingsmethoden ontwikkeld. De ondersteunende werkmethode Aanzet en het project Kansen zijn door de beide coronalockdowns eerst stilgevallen maar mogelijk in aangepaste vorm weer opgestart. De begeleiding en het werkaanbod zijn dusdanig georganiseerd dat er rekening wordt gehouden met de richtlijnen vanuit het RIVM. Voor de begeleiding van inwoners bij het Goed komen we de gemaakte afspraken, ondanks de beperkingen, na. Vanaf de aankondiging van de ‘Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers’ (Tozo) in maart 2020, heeft Dienst Dommelvallei de regeling namens de gemeente Nuenen uitgevoerd. Er zijn in 2020 drie Tozo-regelingen van kracht geweest. Voor de eerste Tozo-regeling van april tot juli hebben we 380 verzoeken voor bijstand ontvangen. De tweede regeling is door het Rijk aangescherpt. Mede hierdoor zijn voor de tweede Tozo-regeling minder verzoeken gekomen dan in Tozo 1 (totaal 20% van de aantallen van Tozo 1).

De derde regeling is sinds oktober van kracht en loopt door in 2021. In totaal zijn meer dan 600 Tozo-verzoeken van ondernemers voor bijstand en krediet verwerkt in 2020. Deze extra werkzaamheden zijn veelal binnen de bestaande formatie uitgevoerd. Daarnaast is externe inzet georganiseerd, die ten laste komt van het gemeentelijke uitvoeringsbudget voor Tozo dat door het Rijk beschikbaar is gesteld. Vanuit de Dienst Dommelvallei is medio 2020 een unieke aanpak ontwikkeld voor de begeleiding van ondernemers die gebruik maakten van de Tozo. Dit gebeurde in samenwerking met de WSD en de gemeenten Best, Oirschot en Son en Breugel . Een project waarbij, naast de wettelijke taak van Tozoinkomensverstrekking, is geprobeerd te voorkomen dat de betreffende ondernemers bijstandsafhankelijk worden. Het unieke ervan was het feit dat we zonder Rijksopdracht pro-actief met regionale/landelijke middelen aan de slag zijn gegaan.

25

Beleidsindicatoren Naam

Indicator

Jaarrekening Begroting Jaarrekening 2020 2019 2020

Absoluut verzuim (5-18 jaar) % van het aantal * leerplichtigen

0,22

0,3

0,13

Relatief verzuim (5-18 jaar) * % van het aantal leerplichtigen

1,6

0,78***

0,57

Jongeren met jeugdhulp*

% van het aantal jongeren (0-18 jaar)

9,2

9,2

12,3

Jongeren met jeugdreclassering*

% van het aantal jongeren (12-23 jaar)

0

0

0

Jongeren met jeugdbescherming*

% van het aantal jongeren (0-18 jaar)

0,7

0,7

0,7

Vroegtijdige schoolverlaters zonder kwalificatie (VSVers)*

% VO en Mbo'ers dat het onderwijs verlaat zonder startkwalificatie

1,96

1,4

2

Jongeren met delict voor rechter (12-21 jaar)*

% van het aantal jongeren (12-21 jaar)

0,82

0,82

0

Kinderen in uitkeringsgezin*

% van het aantal jongeren (0-18 jaar)

4,83

4,83

4,00

Jeugdwerkeloosheid*

% van het aantal jongeren (16-22 jaar)

1,1

1,1

1,35

Bijstandsuitkeringen*

aantal per 1.000 inwoners (vanaf 18 jaar)

25,7

25,7

25,6

Lopende reintegratievoorzieningen*

aantal per 1.000 inwoners (15-64 jaar)

5,8

8

4,7

Wmo-cliënten met een maatwerkarrangement *

aantal per 1.000 inwoners

42

43

46

Mantelzorgers **

aantal geregistreerde mantelzorgers bij de gemeente

685

510

632

Mantelzorg belasting **

% volwassenen dat mantelzorg verricht (minimaal 8 uur per week)

23

10

12

Transformatie: verschuiving naar algemene voorzieningen **

percentage gebruik 0e, 1e en 2e lijns voorzieningen

46/48/6

46/51/3

46/51/3 Voorstel is om dit eruit te halen omdat de monitor voor 2020 niet aan de jaarrekening is toegevoegd en er een voorstel in de maak is om de monitor op een andere manier vorm te geven.

Inburgeringstrajecten **

aantallen persoonlijke ontwikkelingsplannen

13

10

13

Taakstelling huisvesting vergunninghouders **

% realisatie versus taakstelling

87

100

110

Taakstelling huisvesting vergunninghouders

absolute aantal gerealiseerd c.q. begroot

21

19

22

* verplichte indicator op grond van BBV ** uit Monitor sociaal domein Nuenen *** in begroting 2020 staat 7,8, zijnde het aantal per 1.000 leerlingen. Dit is omgerekend naar % aantal leerlingen.

Bijdrage verbonden partijen aan dit programma Werkvoorzieningsschap de Dommel De WSD voert de verplichtingen uit de voormalige Wet sociale werkvoorziening (Wsw) uit voor werknemers uit de gemeente Nuenen. Daarnaast begeleidt de WSD inwoners in het kader van de Participatiewet die ondersteuning nodig hebben bij het vinden van werk. De WSD is ook betrokken bij de uitvoering van (sub)regionale pilots in het sociaal domein.

26

Dienst Dommelvallei Dienst Dommelvallei voert voor onze gemeente de volgende bedrijfsvoeringstaken uit: financiën, belastingen, personeel & organisatie, informatievoorziening en planning & control. Daarnaast voert de dienst de gemeentelijke taken uit met betrekking tot werk en inkomen (Participatiewet) en dienstverlening. Aan dit programma draagt de dienst bij aan het adviseren van de gemeente op het taakveld sociale zaken en arbeidsmarktbeleid. Dit dienst is een keten partner in het CMD en streeft er naar om de dienstverlening aan onze inwoners verder te optimaliseren. Dit dienst wordt ook ingezet bij de regie en uitvoering van lokale en regionale projecten in het sociaal domein. In 2020 heeft de dienst ook de aanvragen om een uitkering ingevolge de Tijdelijk Overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (TOZO-uitkering) voor ons afgewikkeld. Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst (GGD) De GGD Brabant-Zuidoost streeft - onder regie van de gemeenten - door middel van preventie naar gezondheidswinst voor alle inwoners, om een positieve bijdrage te leveren aan de kwaliteit van leven en de zelfredzaamheid te vergroten. De dienstverlening heeft betrekking op gezondheid, preventie en snelle interventie. Ze is professioneel en betrouwbaar. Het afgelopen jaar hebben de werkzaamheden van de GGD voornamelijk in het teken gestaan van de bestrijding van de coronapandemie.

Denk aan het regionaal verstrekken van informatie, het overnemen van het toezicht op de kinderopvang, het inrichten van teststraten en de uitvoering van het vaccinatieprogramma. De gemeente Nuenen werkt in nauwe afstemming samen met de GGD. De verwachting is dat de extra kosten die de GGD maakt in verband met de bestrijding van de coronapandemie, volledig door de Rijksoverheid worden vergoed.

Wat heeft het gekost? In onderstaande tabel zijn de baten en lasten opgenomen die aan het programma zijn verbonden. Zowel de baten als de lasten worden als positieve bedragen weergegeven. Het saldo (afwijking budget 2020) wordt weergegeven als positief als het gerealiseerde bedrag hoger is dan de begroting. Bij de lasten is een positief bedrag dus een nadeel, bij de baten een voordeel. Door afronding kunnen er verschillen ontstaan omdat tellingen uit het financieel systeem komen en daarom soms afwijken.

27

Bedragen x €1.000 Omschrijving

Primaire begroting 2020

Begroting 2020 na wijziging

Realisatie 2020

Afwijking budget 2020

Lasten 4.1 Openbaar basisonderwijs

34

34

51

17

4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken

656

742

644

-98

6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

2.625

2.684

2.587

-97

368

333

328

-5

6.3 Inkomensregelingen

6.064

7.874

7.900

26

6.4 Begeleide participatie

1.421

1.527

1.524

-3

6.5 Arbeidsparticipatie

644

674

674

1

6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO)

795

795

948

153

6.71 Maatwerkdienstverlening 18+

3.094

3.025

3.082

57

6.72 Maatwerkdienstverlening 18-

3.340

3.562

3.542

-20

6.81 Geëscaleerde zorg 18+

0

20

25

5

6.82 Geëscaleerde zorg 18-

340

409

448

39

7.1 Volksgezondheid

868

825

844

19

20.249

22.504

22.597

93

0.10 Mutaties reserves

0

250

250

0

4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken

94

94

88

-7

6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

165

165

147

-17

6.2 Wijkteams

87

87

117

30

4.966

6.766

7.142

376

6.2 Wijkteams

Totaal Lasten Baten

6.3 Inkomensregelingen 6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO)

0

0

2

2

6.71 Maatwerkdienstverlening 18+

218

194

137

-57

6.72 Maatwerkdienstverlening 18Totaal Baten Saldo (baten -/- lasten)

0

0

12

12

5.530

7.556

7.895

339

-14.719

-14.947

-14.702

245

Toelichting De afwijkingen van de begroting op dit programma worden op hoofdlijnen veroorzaakt door:  De Tozo-regeling zorgt zowel bij de lasten als bij de baten op taakveld 6.3 voor een afwijking van € 379.000,-. De Tozo-uitgaven waren hoger dan bij de tussentijdse rapportage (begin september 2020) was ingeschat. In de laatste maanden van 2020 is nog veel gebruik gemaakt van de Tozo-regeling. Deze uitgaven worden vergoed door het Rijk, het niet-bestede deel van de voorschotten is overgeheveld naar 2021.  De uitkeringslasten voor de Participatiewet (bijstand) en andere inkomensregelingen zijn lager dan begroot (€ 294.000,-, ook taakveld 6.3). Ondanks jarenlange tekorten op het Rijksbudget zijn er minder uitgaven geweest. Hierdoor zijn er voor het eerst gemeentelijke middelen overgehouden. Door de resultaten op verminderde instroom, uitstroom op re-integratie en inzet van handhaving is dit resultaat bereikt.  Bij Wmo is er een overschrijding op de lasten van met name woon- en vervoersvoorzieningen (€ 108.000,-, taakveld 6.6). Daarnaast op kortdurend verblijf en hulp bij het huishouden (taakveld 6.71). Ook zijn de eigen bijdragen € 58.000 lager dan begroot (baten taakveld 6.71).  De onderbesteding bij Samenkracht en burgerparticipatie (taakveld 6.1) ligt op het terrein van maatschappelijke dienstverlening en vluchtelingenwerk.

Mede door de coronapandemie zijn bijvoorbeeld het invoeringsbudget voor de nieuwe inburgeringswet en middelen voor statushouders niet besteed. Voor meer detail en uitleg verwijzen we naar de analyse overzicht baten en lasten in het financiële gedeelte van deze jaarstukken.

28

Programma 4. Verenigingen & Accommodaties Portefeuillehouder(s) J. Pernot

Wat wilden we bereiken? Beoogd maatschappelijk effect

Doelstellingen

Alle kinderen uit Nuenen groeien op in een gezonde (fysieke en sociale) leefomgeving.

1. Zorgen voor adequate onderwijshuisvesting.

Verminderen van lichamelijke of psychische klachten van onze inwoners en leefbaarheid verhogen.

2. Vergroten deelname aan lokale maatschappelijke activiteiten. 3. Instandhouden van de verenigingsdichtheid en verscheidenheid in onze gemeente. 4. Handhaven adequaat niveau van accommodaties.

Aanbieden van zorg voor inwoners die ondersteuning nodig hebben.

5. Faciliteren van initiatieven van algemene voorzieningen via subsidiebeleid.

Relevante beleidsnota's in dit programma Naam

Periode

Vastgesteld in de raad

Planning vaststelling nieuw beleidsplan

Meerjarenspreidingsplan onderwijshuisvesting 2015

2015 - 2035

juli 2015

onbepaald

Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs Nuenen, Gerwen en Nederwetten 2017

onbepaald

juli 2017

2021

Algemene Subsidieverordening

vanaf 2017

mei 2016

onbepaald

Nota Accommodatiebeleid

vanaf 2017

september 2017 2021

Nota vrijwilligersbeleid 2020 - 2026

2020 - 2026

november 2020

2026

Wat hebben we ervoor gedaan? Alle kinderen uit Nuenen groeien op in een gezonde (fysieke en sociale) leefomgeving. 1. Zorgen voor adequate onderwijshuisvesting Wij voeren de wettelijke verplichting op het gebeid van de onderwijshuisvesting uit. In 2020 is de nieuwe basisschool in Nuenen West opgeleverd, Het mooiste Blauw. Verminderen van lichamelijke of psychische klachten van onze inwoners en leefbaarheid verhogen. 2. Vergroten deelname aan lokale maatschappelijke activiteiten Eind 2020 is het Lokaal Sportakkoord vastgesteld en een uitvoeringsbudget bij het Rijk aangevraagd. In het Lokaal Sportakkoord maken we samen met sport- en beweegaanbieders, zorg, welzijn, onderwijs, overige maatschappelijke partners en het bedrijfsleven afspraken over hoe wij met elkaar de ambities voor en/of met sport & bewegen in Nuenen kunnen realiseren. In 2021 zullen op basis hiervan activiteiten plaatsvinden die bijdragen aan de speerpunten uit het Lokaal Sportakkoord. Het voorkomen van eenzaamheid en deelname van onze oudere inwoners aan activiteiten, helpt psychosomatische problemen voorkomen. In 2020 hebben als gevolg van de coronapandemie veel vrijetijdsactiviteiten ten behoeve van onze oudere inwoners niet door kunnen gaan. Ook zijn de dagopvang en de huiskamerprojecten op een laag pitje gezet. De druk op mantelzorgers is hierdoor sterk toegenomen.

Het CMD heeft zoveel mogelijk geprobeerd om op zijn minst telefonisch contact te onderhouden met de mantelzorgers. Voor een deel van onze inwoners is deelname een kwestie van het organiseren van mobiliteit. Het project Automaatje is daarvan een goed voorbeeld. Automaatje vergroot niet alleen de mobiliteit van onze kwetsbare inwoners, het project besteed ook specifieke aandacht aan de sociale component. Zo worden inwoners gematcht met een passende chauffeur. Fietsmaatje krijgt daarnaast ook onze ondersteuning, hierdoor zijn inwoners instaat om (recreatief) met begeleiding te fietsen.

29

Vaak zijn mensen al geholpen als activiteiten dichtbij georganiseerd worden. Wij letten bij subsidieaanvragen daarom niet alleen op vergroting van de verenigingsdichtheid, maar ook op de (geografische) spreiding van activiteiten. Voor onze jeugd vinden wij het belangrijk dat ze opgroeien in een sociaal veilige omgeving waarbij ze in contact komen met mensen uit andere culturen. Daardoor ontstaat respect voor elkaar en het verhoogt het besef van de noodzaak om 'samen' te leven. De jongerenwerkers van de LEV groep hebben in 2020 diverse activiteiten in gezet voor onze jeugd. In het participatiehuis Het Goed heeft de jongerenhuiskamer haar onderdak gevonden. 3. Instandhouden van de verenigingsdichtheid en verscheidenheid in onze gemeente Het verenigingsleven wordt gefaciliteerd met het gemeentelijk subsidie- en accommodatiebeleid. Er mogen geen verenigingen 'omvallen' als gevolg van het accommodatiebeleid. Daarnaast streven wij ernaar om pluriformiteit te vergroten, waarbij we de activiteit subsidiëren en niet de vereniging of organisatie zelf. Het maakt met andere woorden niet uit wie de activiteit organiseert, als de activiteit maar wordt georganiseerd. Ten gevolge van de coronapandemie is een enkele vereniging in financiële problemen gekomen. Er zijn 4 verenigingen waar we gesprekken mee gevoerd hebben. Er is maar 1 vereniging die een opschorting heeft voor een lening.

In 2020 hebben we besloten om geen subsidie terug te vorderen vanwege het niet doorgaan van activiteiten. De subsidieaanvragen voor 2022 worden in mei 2021 gedaan. Er dient rekening gehouden te worden met eventuele hogere aanvragen in verband met gederfde inkomsten van verenigingen in verband met coronapandemie. In 2020 heeft de raad de Nota vrijwilligersbeleid vastgesteld. Hierin zijn de volgende acties beschreven:  we vergroten de bekendheid van voorzieningen,  we brengen de vrijwilligersverzekering onder de aandacht bij verenigingen,  we werken bij het bemiddelen van vrijwilligers vraaggericht,  de VOG wordt (onder voorwaarden) gratis verstrekt en  we hanteren een wijkgerichte aanpak. Tot slot waarderen we vrijwilligers, onder andere door middel van de vrijwilligersprijs en het jeugdlintje. Eind 2020 zijn we gestart met de organisatie van de vrijwilligersprijs 2020, de prijs reiken we begin 2021 uit. 4. Handhaven adequaat niveau van accommodaties In 2020 is een commissienotitie integraal accommodatiebeleid voorgelegd aan de commissie Samenleving. Hierin is onze visie beschreven, die als kader zal dienen voor de manier waarop wij de komende jaren met ons maatschappelijk vastgoed zullen omgaan. Deze uitganspunten zijn gedeeld met de raad in twee interactieve sessie.

In het voorjaar van 2021 volgen nog twee sessie met beheerders en gebruikers van accommodaties om hun inbreng op te halen. De definitieve Nota accommodatiebeleid wordt medio 2021 ter vaststelling voorgelegd aan de raad. In Gerwen is is een participatietraject gestart met betrekking tot de MFA D'n Heuvel. Doelstelling is dat de Gerwense gemeenschap zelf invulling gaat geven aan wat verstaan wordt onder een toekomstbestendige accommodatie voor Gerwen. In dit geval een gebouw waar activiteiten plaatsvinden die de leefbaarheid van Gerwen in stand houden. Een van de onderdelen betreft de overdracht van het beheer van de gymzaal aan het bestuur van het dorpshuis. Naast de school zullen ook andere clubs en verenigingen gebruik kunnen maken van de gymzaal, hetgeen de exploitatie ten goede komt. Voor de realisatie van de MFA in Gerwen zijn meerdere ontwerpen gemaakt, die boven het oorspronkelijke geraamde budget uitkwamen. In 2021 zal gezocht worden naar besparingen en een verdere uitwerking van de plannen zal noodzakelijk zijn. Het interieur van het sociaal-culturele centrum Het Klooster wordt heringericht en krijgt een nieuwe vormgeving. Deze vormgeving moet ook voorwaarden scheppen om een heel nieuw scala aan activiteiten te faciliteren en uitnodigen tot deelname van alle Nuenense inwoners. Medio 2020 heeft de raad ingestemd met het voorlopig ontwerp en het governance model.

Daarbij heeft de raad tevens een investeringskrediet ter beschikking gesteld. Eind 2020 heeft de raad een additioneel krediet voor verduurzamingsmaatregelen ter beschikking gesteld. Inmiddels het samen met de verenigingen die gebruik maken van het Klooster een Programma van eisen opgesteld. Ook zijn de eerste stappen gezet voor de oprichting van de vereniging die in de toekomst het Klooster gaat beheren. Een belangrijke nieuwe speler in / bewoner van het Klooster wordt de Bibliotheek Dommeldal.

30

De besluitvorming omtrent de Hongerman/Scarabee kent een lange geschiedenis. In 2020 heeft de raad besloten tot renovatie van de bestaande Hongerman/Scarabee. Wel heeft zij aangeven dat de mogelijkheden voor een kleine uitbreiding aan de sportkant, de sociaal culturele kant of aan beide zijden van het gebouw dient te worden onderzocht. In dit onderzoek is gekeken naar de behoefte aan capaciteit bij de huidige en potentiële nieuwe gebruikers (bijvoorbeeld de gebruikers van de Goudvinkhof, die medio 2022 wordt gesloopt en muziekverenigingen die nu geen eigen accommodatie hebben). Eind 2020 is een intensief traject doorlopen met de gebruikers van de Hongerman. De resultaten van het behoefte onderzoek en het voorstel voor de renovatie van de Hongerman wordt begin 2021 ter besluitvorming voorgelegd aan de raad. Aanbieden van zorg voor inwoners die ondersteuning nodig hebben. 5. Faciliteren van initiatieven van algemene voorzieningen via subsidiebeleid In programma 3 is al gewag gemaakt van het stimuleren van algemene voorzieningen. Deze voorzieningen zijn vaak een aanvulling op professionele zorg of kunnen de zwaarte van de professionele zorg verminderen. Het is niet zo dat deze voorziening in de plaats van de professionele hulp komt. Met name in de jeugdzorg is dat van toepassing.

Een kind dat een stoornis heeft zal die stoornis door een stelsel van algemene voorzieningen niet opgelost zien. De aanwezigheid van een praktijkondersteuner jeugd bij de huisartsen heeft in 2020 geleid tot meer doorverwijzingen naar het CMD (in plaats van directe verwijzingen door de huisarts naar gespecialiseerde vormen van jeugdzorg). In 2020 hebben we het bureau GoodtoConsult onderzoek laten doen naar de relatie tussen verwijscijfers voor geïndiceerde hulp en de aanwezigheid van algemene voorliggende voorzieningen. Dit onderzoek maakt duidelijk dat de aanwezigheid van een adequaat niveau van voorliggende algemene voorzieningen een gunstig effect heeft op het voorkomen van verwijzingen naar duurdere vormen van hulp. In 2020 zijn extra middelen uit de pot incidentele subsidies toegekend voor het stimuleren van algemene voorzieningen. In de loop van 2020 hebben we een concept jeugdbeleid opgesteld dat gaat over preventie voor alle kinderen. Belangrijke spelers die bijdragen aan het creëren van een positief opvoedingsklimaat zijn het CMD, LEVgroep en jeugdgezondheidszorg.

Beleidsindicatoren Naam

Indicator

Jaarrekening 2019

Niet-sporters (19 jaar en ouder) % van het aantal inwoners * Goede onderwijshuisvesting

Aantallen klachten over huisvestings-klimaat

Deelname aan sport/cultuur/recreatie vergroten

% leden sportverenigingen van inwoners

Voorkomen van aantal groepen / aantal eenzaamheid/sociaal isolement deelnemers dagopvang aantal groepen / aantal deelnemers huiskamerprojecten

Begroting 2020

Jaarrekening 2020

niet bekend**

38,5

**

Er zijn geen nieuwe klachten ingekomen.

0

0

20,5

21

**

5 groepen

4 groepen/8 gemiddeld

***

2 groepen

2 groepen/8 gemiddeld

***

* verplichte indicator op grond van BBV ** geen cijfers beschikbaar. Betreft landelijke bronnen. In 2020 is dit onderzoek niet herhaald. *** deze activiteiten hebben tgv de pandemie geen doorgang gevonden

Wat heeft het gekost? In onderstaande tabel zijn de baten en lasten opgenomen die aan het programma zijn verbonden. Zowel de baten als de lasten worden als positieve bedragen weergegeven. Het saldo (afwijking budget 2020) wordt weergegeven als positief als het gerealiseerde bedrag hoger is dan de begroting. Bij de lasten is een positief bedrag dus een nadeel, bij de baten een voordeel. Door afronding kunnen er verschillen ontstaan omdat tellingen uit het financieel systeem komen en daarom soms afwijken.

31

Bedragen x €1.000 Omschrijving

Primaire begroting 2020

Begroting 2020 na wijziging

Realisatie 2020

Afwijking budget 2020

Lasten 4.2 Onderwijshuisvesting

1.044

1.103

1.104

1

98

107

161

54

1.019

1.030

1.055

25

432

439

441

3

2.592

2.678

2.761

83

0.10 Mutaties reserves

38

23

23

0

4.2 Onderwijshuisvesting

70

70

85

15

5.1 Sportbeleid en activering

0

0

35

35

151

177

266

89

5.1 Sportbeleid en activering 5.2 Sportaccommodaties 5.6 Media Totaal Lasten Baten

5.2 Sportaccommodaties Totaal Baten Saldo (baten -/- lasten)

259

270

409

139

-2.333

-2.409

-2.352

56

Toelichting De afwijkingen op dit programma betreffen diverse kleinere verschillen, waarvoor we verwijzen naar de analyse overzicht baten en lasten in het financiële gedeelte van deze jaarstukken.

32

Programma 5. Wonen & Leefomgeving Portefeuillehouder(s) C. van Brakel

Wat wilden we bereiken? Beoogd maatschappelijk effect

Doelstellingen

Prettig wonen voor verschillende doelgroepen.

1. Naast Nuenen-West ook faciliteren van kleinere woningbouwprojecten om zodoende te komen tot een gedifferentieerd woningaanbod 2. Vergroten van de sociale huurvoorraad. 3. Bereikbaar maken van koopwoningen voor starters op de woningmarkt 4. Verbeteren van de woonsituatie op woonwagenlocaties. 5. Voldoen aan de huisvestingstaakstelling met betrekking tot vergunninghouders.

De kwaliteit van de leefomgeving en gezonde levensstijl verbeteren.

6. Gezondheid als de verbindende factor. 7. Bevorderen van een kwalitatief hoogwaardige woonomgeving.

We maken gewenste ontwikkelingen mogelijk.

8. Faciliteren en inkaderen van initiatieven voor ruimtelijke ontwikkelingen.

Relevante beleidsnota's in dit programma Naam

Periode

Vastgesteld door de raad

Planning vaststelling nieuw beleidsplan

Programma Wonen 2020-2030

2020-2030

juli 2020

2030

Visie op Wonen Stedelijk Gebied Eindhoven

2019 e.v.

juli 2019

onbepaald

Programma woonwagenlocaties

2018-2022

november 2017

onbepaald

Nota grondbeleid

2019 e.v.

juli 2019

onbepaald

Landschapsstudie en toolbox buitengebied

2020 e.v.

26 mei 2020 (door college)

Wat hebben we ervoor gedaan? Prettig wonen voor verschillende doelgroepen. 1. Naast Nuenen-West ook faciliteren van kleinere woningbouwprojecten om zodoende te komen tot een gedifferentieerd woningaanbod In 2020 heeft de gemeenteraad het Programma Wonen 2020-2030 vastgesteld. Naast het project Nuenen-West werken we ook mee aan kleinere woningbouwprojecten om te komen tot een gedifferentieerd (met name meer levensloopbestendig) aanbod, zoals Panta Rhei/De Vank, Pastoor Aldenhuijsenstraat met intramurale zorg en Parkstraat-Voirt. Daarnaast zijn we in gesprek met de ontwikkelaar van de vervolgfase Boschhoeve. In Nederwetten betreft het onder andere het project Hoekstraat-Eikelkampen. Er zijn woningen in verkoop gegaan in de projecten Luistruik, Beekse Tuinen en Hof van Laar. Met Helpt Elkander wordt gewerkt aan projecten Wederikdreef (o.a. voor mensen met een verstandelijke beperking), Vinkenhofjes, Lyndakkers, Vrouwkensakker en de herontwikkeling van de loods achter Helpt Elkander. Daarnaast zijn we als gemeente bezig met de projecten Emmastraat en tijdelijke woningen in Nuenen-West. Ook denken wij inmiddels na over invulling van de Kloostertuin. We hebben de realisatie van 16 tijdelijke woningen aan het Witte-Hondpad weer dichterbij gebracht door met positief resultaat verweer te voeren in de beroepsprocedure tegen de in oktober 2018 verleende omgevingsvergunning.

Maximaal de helft van de tijdelijke woningen zal worden ingezet voor de huisvesting van vergunninghouders. De overige woningen zijn bedoeld voor overige doelgroepen zoals alleenstaanden, starters, arbeidsmigranten en studenten die een economische binding hebben met Nuenen. De bouwvoorbereiding is opgestart; de oplevering en ingebruikname wordt uiterlijk in het 3e kwartaal van 2021 verwacht. De tijdelijke woningen mogen conform de verleende omgevingsvergunning tot oktober 2028 op deze locatie blijven staan.

33

Verder werken we regelmatig mee aan het splitsen van woningen. Woonbedrijf heeft voor twee woningen in Nuenen-Zuid vergunningen aangevraagd om deze om te vormen tot meerdere kleine studio’s. Ook is in 2020 een beleidsregel ingevoerd om meergeneratiewonen te faciliteren. In 2020 heeft het college samen acht andere gemeenten in Stedelijk Gebied Eindhoven het regionale beleidskader voor de huisvesting van arbeidsmigranten vastgesteld. Dit kader zal nog een lokale vertaling krijgen. 2. Vergroten van de sociale huurvoorraad In 2020 zijn 166 woningen opgeleverd. Dit betrof koopwoningen, voornamelijk in Nuenen-West en de afronding van de 1e fase van Gerwen ZO. De huurvoorraad is in 2020 nog niet vergroot. 3. Bereikbaar maken van koopwoningen voor starters op de woningmarkt In Nuenen-West sturen we op het aanbod sociale koopwoningen (in 2020 tot € 200.000,-). In 2020 zijn door de projectontwikkelaar 11 van deze woningen in verkoop gegaan. Verder is de Starterslening in 2020 geëvalueerd en aangepast. In 2020 zijn er vier startersleningen verstrekt (in 2019 was dit er één). 4. Verbeteren van de woonsituatie op woonwagenlocaties In 2020 is gebleken dat diverse gesprekken met de bewonersvertegenwoordiging en woningbouwvereniging Helpt Elkander niet heeft geleid tot een door alle partijen gedragen plan voor reconstructie van de woonwagenlocaties.

Er zijn voorbereidingen getroffen voor uitvoering van een due diligence onderzoek. Het onderzoek geeft een totaalbeeld van alle aspecten die van belang zijn voor de overname van standplaatsen en huurwoonwagens van de woonwagenlocaties Bosweg en Kremersbos naar Helpt Elkander. De opdrachtomschrijving is in samenspraak met Helpt Elkander tot stand gekomen en inmiddels door het college vastgesteld. Het rapport van het onderzoek dat in 2021 zal verschijnen, dient als basis voor het maken van nadere afspraken tussen de gemeente en Helpt Elkander voor een daadwerkelijke overdracht van beide locaties. Bij casussen met betrekking tot Sinti, waarbij meerdere disciplines betrokken zijn, worden gegevens samengevoegd om een goed beeld te krijgen van de aanwezige problematiek. Dit heeft in 2020 gezorgd voor een integrale aanpak waarbij periodieke casusoverleggen worden gevoerd. Het is bij de Sinti-gemeenschap niet altijd duidelijk bij wie en welke instanties ze terecht kunnen met zorgvragen. Via het CMD wordt hulp geboden. Indien nodig krijgen zij extra informatieve uitleg over regelingen en het aanbod om gebruik te maken van de beschikbare voorzieningen. In verband met de coronacrisis loopt de Sinti-jeugd grotere kans op leerachterstanden, omdat ouders vaak niet in staat zijn om hun kinderen ondersteuning te bieden bij het huiswerk of online lessen.

Het project Begeleiding van Sinti-jongeren is in 2020 voortgezet maar verliep moeizaam, omdat jongeren in 2020 grotendeels geen onderwijs konden volgen. In 2020 zijn gesprekken gevoerd met bewoners van woonwagenlocatie Kremersbos over huur(achterstanden). In verband met coronamaatregelen is het helaas niet gelukt om ook met bewoners van woonwagenlocatie Bosweg gesprekken te voeren. Het streven is om vanaf eind maart/april 2021 (of zodra het weer mogelijk is) alsnog deze gesprekken te voeren. Alle bewoners zijn per brief en telefonisch op de hoogte gesteld van eventuele huurachterstanden. Daarnaast zijn naar alle bewoners met huurachterstanden stuitingsbrieven verzonden om verdere verjaring te voorkomen. Planologisch is het afgelopen jaar een basis gelegd voor het vervolg. Het woonbehoefteonderzoek is gezien de moeizame gesprekken nog niet uitgevoerd. Dit wordt in 2021 opnieuw opgepakt. 5. Voldoen aan de huisvestingstaakstelling met betrekking tot vergunninghouders In de eerste helft van 2020 zijn er 8 vergunninghouders gehuisvest en in de tweede helft 14. Voor de eerste helft van 2020 heeft de Provincie de gemeente beoordeeld als voldoet gedeeltelijk aan de taakstelling, doch verschoonbaar. Er had invulling moeten worden gegeven aan de restant taakstelling 2019 (3) en taakstelling eerste helft 2020 (8).

Door de coronapandemie en beperkingen die dat opleverde voor het huisvesten, was dat niet helemaal gelukt. De Provincie heeft daar ook rekening mee gehouden in haar toezichtoordeel en de achterstand als verschoonbaar beoordeeld vanwege de bijzondere omstandigheden waarmee we allemaal te maken hadden. Voor de tweede helft van 2020 zal de Provincie de gemeente gaan beoordelen met: voldoet aan de taakstelling. De kleine achterstand halverwege het jaar is in de tweede helft volledig ingelopen. Er zijn zelfs 2 vergunninghouders meer gehuisvest dan waarvoor de taakstelling gold.

34

De kwaliteit van de leefomgeving en gezonde levensstijl verbeteren. 6. Gezondheid als de verbindende factor Op 13 februari 2020 heeft de raad de omgevingsagenda met de opgaven en uitgangspunten voor de omgevingsvisie vastgesteld. We hebben vervolgens gewerkt aan de ontwerp-omgevingsvisie die in het voorjaar van 2021 ter visie wordt gelegd. In dat kader hebben we in december een online enquête gedaan naar hoe de inwoners kijken naar de Nuenense kernkwaliteiten dorps, groen, rustig en gezellig. 7. Bevorderen van een kwalitatief hoogwaardige woonomgeving We werken samen met onze buurgemeenten, natuurorganisaties en het waterschap aan het realiseren van het Natuurnetwerk Brabant onder de naam 'Dommeldal uit de Verf'. Om de voortgang te versnellen is er in 2020 een stuurgroep opgericht onder voorzitterschap van wethouder Rik Thijs van Eindhoven. Met subsidie van de provincie is er een rentmeester aangesteld die onder aansturing van het Brabants Landschap is begonnen met het verwerven van gronden in het gebied. We zijn gestart met de uitwerking van de structuurvisie Wereld van Van Gogh voor wat betreft de opwaardering van de openbare ruimte rondom het Van Gogh Kerkje, park Houtrijk, het gemeentehuis en de gemeentevijver.

We hebben in 2020 een projectplan opgesteld samen met het waterschap om de Hooidonksche Beek ecologisch in te richten tussen de Papenvoortsedijk en de gemeentevijver. In 2020 hebben de plannen voor de uitbreiding van Vincentre verder vorm gekregen. De gemeente heeft hierbij een faciliterende en toetsende rol. De initiatiefnemer heeft een architect geselecteerd met verschillende stakeholders en een ontwerpteam geformeerd. Het voorlopig ontwerp is positief ontvangen door het Team Ruimtelijke Kwaliteit. Initiatiefnemer werkt eind 2020 aan een definitief ontwerp. In 2021 volgt de vergunningsaanvraag. Onze inspanningen met betrekking tot Van Gogh Nationaal Park en het ‘Opwaarderen bedrijventerreinen en winkelvoorzieningen’ hebben we opgenomen in programma 7 . We maken gewenste ontwikkelingen mogelijk. 8. Faciliteren en inkaderen van initiatieven voor ruimtelijke ontwikkelingen We hebben bestemmingsplannen voor diverse projecten begeleid. Hiervan zijn 6 bestemmingsplannen ter besluitvorming aan de raad voorgelegd. Vier van deze bestemmingsplannen maken woningbouw mogelijk. Eén bestemmingsplan was voor een restaurant en klimbosgebied en één bestemmingsplan was bedoeld ter correctie van het bestemmingsplan Buitengebied. Ook hebben we projecten gefaciliteerd die in de ontwerpfase verkeren.

Hierbij is het Team Ruimtelijke Kwaliteit om advies gevraagd over de stedenbouwkundige en landschappelijke inpassing en over beeldkwaliteit en architectuur. Het Team Ruimtelijke Kwaliteit heeft geadviseerd over een aantal projecten: De Mijlpaal, Wederikdreef, Pastor Aldenhuijsenstraat, Kapperdoes, uitbreiding van Vincentre en diverse kleine initiatieven. We hebben vanwege het aflopen van benoemingstermijnen voor het Team Ruimtelijke Kwaliteit een nieuwe voorzitter en een nieuw lid Stedenbouw benoemd. De raad heeft de Structuurvisie 2020 vastgesteld, met een aanpassing van de Landschapsinvesteringsregeling. Daarnaast is de inspraakprocedure voor de woningbouwlocatie Hoekstraat-Eikelkampen (29 woningen) doorlopen. Naast het opstellen en het begeleiden van ruimtelijke plannen, stellen we ook kaders op om initiatiefnemers te inspireren en initiatieven te toetsen. In dit kader hebben we de met input van een deel van de raad, lokale architecten en Team Ruimtelijke Kwaliteit gewerkt aan het actualiseren van de Nota Hoger Bouwen. We hebben de landschapsstudie en een toolbox vastgesteld voor de landschappelijke inpassing van een aantal hedendaagse ruimtelijke inrichtingsopgaven voor het buitengebied.

Vanwege het toenemende aantal aanvragen voor Ruimte voor Ruimte woningen hebben we met het Team Ruimtelijke Kwaliteit nagedacht over de ruimtelijke randvoorwaarden voor een zorgvuldige inpassing van dergelijke initiatieven. Verder participeren we in de Meerjarenplanning Infrastructuur, Ruimte en Transport ‘Verstedelijking en bereikbaarheid Brainport Eindhoven’ en de Planstudie Bundelroutes en werken we samen met Son en Breugel aan lokaal beleid met betrekking tot de huisvesting van arbeidsmigranten.

35

Beleidsindicatoren Naam

Indicator

Jaarrekening 2019

Begroting 2020

Jaarrekening 2020

Nieuwbouw woningen *)

aantal per 1.000 woningen

9,5

5

15.8

Demografische druk *)

% van het aantal inwoners van 0 tot 20 jaar en 65 jaar of ouder in verhouding tot aantal inwoners van 20 tot 65 jaar.

87,8

87,8

88

Sociale huurwoningen

totaal aantal

1.655

1.638

1.655

* verplichte indicator op grond van BBV

Wat heeft het gekost? In onderstaande tabel zijn de baten en lasten opgenomen die aan het programma zijn verbonden. Zowel de baten als de lasten worden als positieve bedragen weergegeven. Het saldo (afwijking budget 2020) wordt weergegeven als positief als het gerealiseerde bedrag hoger is dan de begroting. Bij de lasten is een positief bedrag dus een nadeel, bij de baten een voordeel. Door afronding kunnen er verschillen ontstaan omdat tellingen uit het financieel systeem komen en daarom soms afwijken. Bedragen x €1.000 Omschrijving

Primaire begroting 2020

Begroting 2020 na wijziging

Realisatie 2020

Afwijking budget 2020

Lasten 0.10 Mutaties reserves

59

95

461

367

0.3 Beheer overige gebouwen en gronden

77

353

397

44

3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur

21

21

25

4

7.5 Begraafplaatsen en crematoria

84

84

180

95

8.1 Ruimtelijke ordening

709

1.299

1.389

90

8.2 Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen)

22.188

22.109

7.858

-14.251

8.3 Wonen en bouwen

1.409

2.721

1.481

-1.240

Totaal Lasten

24.546

26.681

11.790

-14.890

0.10 Mutaties reserves

91

1.193

64

-1.130

0.3 Beheer overige gebouwen en gronden

164

436

460

25

7.5 Begraafplaatsen en crematoria

93

93

521

428

8.1 Ruimtelijke ordening

2

548

673

126

8.2 Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen)

21.686

21.607

8.427

-13.180

984

924

844

-80

Totaal Baten

23.019

24.801

10.989

-13.812

Saldo (baten -/- lasten)

-1.527

-1.880

-801

1.079

Baten

8.3 Wonen en bouwen

Toelichting De afwijkingen van de begroting op dit programma worden op hoofdlijnen veroorzaakt door:  De exploitatie van de begraafplaats Oude Landen (taakveld 7.5) laat een fors overschot zien in 2020 door extra baten als gevolg van meer begravingen vooral vanuit de moslimgemeenschap. Dit wordt gestort in de egalisatiereserve (taakveld 0.10), per saldo heeft dit dus geen effect op het resultaat.  Op de bouwgrondexploitatie (taakveld 8.2) is er een voordeel van € 1.070.000,- met name door positieve winstnemingen.