Coalitieakkoord 2026-2030 De regie terug!
Tekst van het document
Realisatie – waar we aan werken 1. Speerpunt: Lokaal ondernemerschap faciliteren De kern Lokale ondernemers zijn belangrijk voor onze economie en voor het voorzieningenniveau in onze dorpen. Zij zijn de motor van onze lokale economie en zorgen daarmee voor werkgelegenheid, levendige winkelstraten en maatschappelijke initiatieven. Wij zien onde rnemers daarom als partners en zorgen voor een gezond en aantrekkelijk vestigingsklimaat. Alle dorpen houden een aantrekkelijk centrum met een divers winkelaanbod. Winkelcentra hebben ook een functie voor de leefbaarheid van onze dorpen voor ontmoeting, ontspanning en basisbehoeften op loopafstand.
Concrete acties •
•
•
Lokaal inkopen en aanbesteden De gemeente koopt zoveel mogelijk in bij lokale ondernemers en we promoten dat inwoners dit ook doen, om zo de lokale economie te versterken. Binnen de aanbestedingsregels kijken we hoe lokale en regionale ondernemers een eerlijke én betere kans krijgen bi j gemeentelijke opdrachten. Gemeentelijke regelingen We zetten een betrouwbare webwinkel op ter vervanging van de NoordwijkPas . Via deze webwinkel kunnen inwoners de gemeentelijke ondersteuning voor producten en diensten op het vlak van armoede, sport en cultuur en mantelzorg lokaal kopen. Aantrekkelijke winkelcentra We streven naar het behoud van goede winkelvoorzieningen in alle kernen van de gemeente Noordwijk. Daarvoor geven wij de ruimtelijke kaders aan voor de ontwikkeling van de verouderde delen van het winkelcentrum van Noordwijkerhout. We hebben aandacht voor voldoende winkels in De Zilk en stimuleren ondernemers om zich in de centra te vestigen. Met onze Retail- en Horeca Visie investeren we in aantrekkelijke winkelstraten.
Pagina 25
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
Hoge nood Bij een kwaliteitsbadplaats hoort dat bezoekers eenvoudig gebruik kunnen maken van een toilet. Die voorzieningen zijn nu al aanwezig in strandpaviljoens en horecagelegenheden. Daarom blijven we ons inzetten voor voldoende openbaar toegankelijke toiletten e n stimuleren we het gebruik van de HogeNood-app. Bereikbaarheid winkelcentra Het is belangrijk dat winkels op loopafstand bereikbaar zijn. Vooral voor ouderen zijn voorzieningen in de buurt van belang om langer zelfstandig te kunnen wonen. Daarom realiseren we waar mogelijk seniorenwoningen in en rond de winkelcentra. Verkeersluw Verkeersluwe winkelcentra nodigen uit tot ontspannen winkelen. Waar mogelijk maken we de winkelcentra auto-, scooter- en fatbikevrij, met laad- en losgelegenheid tijdens venstertijden. We zorgen voor voldoende parkeergelegenheid in de directe omgeving. Regeldruk verminderen De gemeente ondersteunt het midden- en kleinbedrijf en startups met minder regels en betere begeleiding. Er komt meer vrijheid voor ondernemers om hun eigen openingstijden, concepten en combinaties met horeca te bepalen. De APV kan zonodig worden aangepast om dit mogelijk te maken. Bij nieuwe initiatieven zoekt de gemeente actief naar de route waarop iets wél kan. Eén herkenbaar aanspreekpunt voor ondernemers We zijn een ondernemersvriendelijke gemeente.
Daarom richten we een ondernemersloket in met vaste aanspreekpunten op de thema’s Horeca & retail, Agrarische bedrijven en bedrijventerreinen en Toeristische partners. Vanuit dit loket krijgen ondernemers snel een eerste inhoudelijke reactie of duidelijkheid over wie hun vraag oppakt. Bestuurlijke ingang De wethouder economie is zichtbaar en aanspreekbaar voor ondernemers en ondernemersverenigingen. Op vastlopende dossiers denkt deze actief mee. Bij plannen van ondernemers wordt desgevraagd in een vroeg stadium meegedacht over haalbaarheid, vergunningen, ruimtelijke inpassing, parkeren, veiligheid en mogelijke knelpunten. Daarmee worden procedures voorspelbaarder en houden we kosten in de hand. Structureel overleg met economische partners De gemeente organiseert met regelmaat vaste bestuurlijke overlegmomenten met ondernemersverenigingen, horeca, hotels, winkeliers, bedrijventerreinen, agrariërs, toeristische partijen en vastgoedeigenaren. Bedrijventerreinen Om bedrijventerreinen toekomstbestendig te houden, moet er op meerdere gebieden werk worden verzet. We zetten breed in op de thema’s bereikbaarheid, verduurzaming, veiligheid, uitstraling, efficiënt ruimtegebruik en ruimte voor passende groei van bestaande bedrijven. Dit past binnen de bedrijventerreinenstrategie van de regio Holland Rijnland.
Bedrijventerrein Gravendam Het bedrijventerrein Gravendam wordt uitgebreid met Gravendam 2. Op deze locatie is ruimte voorzien voor een onderstation. Ook wordt onderzocht of de milieustraat hier kan worden uitgebreid. Daarnaast krijgt Gravendam 1 een tweede ontsluiting via een uitbr eiding van de bestaande rotonde. Economic Board Duin en Bollenstreek De effectiviteit van de Economic Board wordt komend jaar geëvalueerd. Wij twijfelen serieus aan de voortzetting van dit samenwerkingsverband en kondigen dit aan bij de buurgemeenten in de Duin- en Bollenstreek. De aanzienlijke financiële middelen die hierdoor eventueel vrijkomen, laten we terugvloeien naar de algemene middelen. We blijven wel samenwerken in het Greenport Duin- en Bollenstreek verband. Digitaal volgsysteem voor vergunningen en meldingen Binnen 2 jaar wordt een digitaal volgsysteem ingevoerd waarmee ondernemers en initiatiefnemers kunnen zien waar hun vergunning, melding of aanvraag staat en wie aan zet is. Leegstand en flexibel ruimtegebruik Op sommige locaties staan bedrijfspanden langdurig leeg en lijkt de kans op invulling door een andere onderneming beperkt. We willen snel handelen tegen deze leegstand met de nodige creativiteit. Daarom verruimen we waar mogelijk de bestemming, zodat ook a ndere functies kunnen worden toegestaan.
Dit doen we zorgvuldig zodat de directe omgeving geen nadelen ondervindt van de wijziging.
Pagina 26
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
2. Speerpunt: Toerisme als economische pijler De kern We kiezen voor toerisme dat gastvrij, jaarrond, economisch sterk en in balans met natuur en leefbaarheid is. Wij profileren de gemeente als een levendige badplaats, met strand, duinen en bollenvelden en we koesteren onze kuuroordstatus. Andere sterke punte n zoals de toeristische evenementen, Space Expo en het Oosterduinse Meer ondersteunen we of brengen we tot ontwikkeling. Van oudsher is Noordwijk aan Zee een badplaats waar kwaliteit en verblijfstoerisme belangrijker zijn dan kwantiteit en dagtoerisme. Wij willen deze onderscheidende Noordwijkse identiteit behouden. Met de komst van permanente strandpaviljoens is de kwalitei t op het strand vergroot. Seizoensgebonden strandtenten dragen bij aan een authentieke strandbeleving, meer diversiteit in het aanbod en een strand dat ook toegankelijk en aantrekkelijk blijft voor Noordwijkers . Met deze diversiteit onderscheiden we ons van andere badplaatsen en blijven we een concurrerende badplaats. Het toevoegen van meer permanente en grotere paviljoens op het strand gaat ten koste van onze horecabedrijven op de boulevard, De Grent en het ach terliggende gebied. Een verdere verruiming van de exploitatiemogelijkheden op het strand wordt daarom niet toegestaan.
Concrete acties •
•
• •
•
•
•
Strand Het strand is één van onze grootste troeven voor de lokale economie. Samen met ondernemers zorgen we dat het strand mooi, toegankelijk en levendig blijft. Permanente en seizoensgebonden strandpaviljoens blijven beperkt tot de huidige omvang. Op alle strand en streven we naar het behalen van de Blauwe Vlag-norm. Er zal stringent worden gehandhaafd op overtredingen wat betreft openingstijden, maatvoering, terrassen, opslag en andere regels. Jaarrond toerisme We stimuleren jaarrond toerisme. Voorzieningen en concepten rond gezondheid, vitaliteit, wellness, horeca, cultuur, indoor recreatie en fiets - en wandelroutes dragen bij aan een sterker jaarrond profiel. Door bezoekers meer te spreiden over de seizoenen en de dorpskernen blijft de drukte beheersbaar en het toerisme in balans met de natuur en leefbaarheid. We werken hiervoor nauw samen met Noordwijk Marketing. Evenementen Evenementen dragen veel bij aan de toeristische aantrekkingskracht. De keuze s die we daar willen maken zijn opgenomen in het hoofdstuk Sport en cultuur. Boulevard We verbeteren de kwaliteit en aantrekkelijkheid van het toeristisch kerngebied. De Koningin Wilhelmina Boulevard blijft een belangrijk visitekaartje voor Noordwijk. Het behoud van levendige (horeca)functies behoeft onze aandacht.
De Koningin Astrid Bouleva rd krijgt een uitstraling die past bij de stijl van vroeger, met nieuwe bestrating, betere verlichting en zo mogelijk extra parkeerplaatsen. Samenhangende visie Strand – Boulevard – De Grent De strandpaviljoens, de horeca aan de boulevard en het winkel - en uitgaansgebied vormen samen één toeristisch en economisch geheel. In de huidige situatie lijkt er een onbalans te zijn tussen strand en boulevard en wordt samenhang gemist. Door deze gebiede n beter op elkaar af te stemmen, versterken we de kwaliteit van het toeristisch product Noordwijk. Daarom werken we samen met ondernemers, vastgoedeigenaren, bewoners en andere partners aan een gezamenlijke visie op het strand, de Koningin Wilhelmina Boule vard en De Grent. Oosterduinse Meer We juichen extra recreatieve activiteiten aan het meer toe. We verzetten ons dan ook tegen een mogelijke terugkeer van zandwinning. Voor de recreatie is het belangrijk om het blauwalgprobleem op te lossen zodat de waterkwaliteit wordt verbeterd. Met de eig enaar zoeken we naar creatieve oplossingen. Daarbij betrekken we ook bereikbaarheid, rustplekken, horeca en natuurvriendelijke inrichting. Fietstoerisme Fietspaden worden verbreed en waterpunten toegevoegd. Hiermee stimuleren we tot fietsen en wandelen langs strand, duinen, bollenvelden, horeca en kernen.
Pagina 27
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
•
Azzurro Thermen Het idee dat er ligt voor de uitbreiding van Azzurro met een Thalasso -deel dragen wij een warm hart toe. De gemeente biedt geen financiële garantie, maar denkt wel actief mee, onder meer richting de provincie, om realisatie van een dergelijk initiatief mogelijk te maken. Daarbij geldt als voorwaarde dat het idee niet ten ko ste gaat van openbare parkeerplaatsen.
3. Speerpunt: Innovatie in het ruimtevaartcluster De kern Het Noordwijkse ruimtevaartcluster levert hoogwaardige banen, economische spin -off en biedt kansen tot innovatie. Samen met het Rijk, de provincie en partners als ESA investeren we in gedeelde faciliteiten, bereikbaarheid en samenwerking tussen bedrijven, onderwijs en kennisinstellingen. De NL Space Campus kan uitgroeien tot een onderscheidende economische motor voor Noordwijk en de regio. Dat gebeurt niet vanzelf. Andere kennisregio’s staan niet stil en partners verwachten dat Noordwijk zelf een duidelijke trekkende rol neemt.
Concrete acties •
•
•
•
NL Space Campus We willen dat de NL Space Campus slaagt. Daarom zet Noordwijk zich de komende vier jaar, samen met de provincie en het Rijk, actief in om de campus verder te ontwikkelen tot dé toonaangevende SpaceHub van Europa. De gemeente neemt daarin zelf het initiatief en een trekkende rol op zich. Ter versterking van de huidige capaciteit op economie en het ruimtelijke projectteam werven we een ervaren trekker voor deze opgave. In de Perspectiefnota opgenomen 0,5 fte voor 2 jaar passen we aan naar 1 fte voor 4 jaar. Innovatie-as We werken aan een sterke verbinding tussen de NL Space Campus, Leiden Bio Science Park, Unmanned Valley en TU Delft als herkenbare innovatie -as, met betere samenwerking, zichtbaarheid en goede OV- en mobiliteitsverbindingen. Dit doen we o.a. via het samenwerkingsverband Key Regio Leiden. Dit biedt kansen om de economie te verbreden en toekomstbestendig te maken. Voor het einde van deze bestuursperiode moet de verbinding tussen ESTEC en de NL Space Campus zichtbaar en tastbaar zijn versterkt. De campus wordt opener, herkenbaarder en aantrekkelijker voor bedrijven, bezoekers, kennisinstellingen en talent. Verbinding met lokale economie Lokale ondernemers moeten beter kunnen profiteren van de aanwezigheid van ESA -ESTEC, spacebedrijven, kennisinstellingen, zakelijke bezoekers en internationale netwerken.
We stimuleren samenwerking tussen campus, horeca, hotels, retail, onderwijs en lokale dienstverleners. Bereikbaarheid van Space Campus en Space Business Park We zetten in op betere fiets-, OV- en mobiliteitsverbindingen naar station, de regio en kennispartners.
4. Speerpunt: Toekomstbestendige agrarische sector De kern De agrarische sector en de bollenteelt zijn onlosmakelijk verbonden met de Noordwijkse identiteit. De sector staat voor uitdagingen om het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen te verminderen, het vinden van oplossingen voor de verzilting van het grondwate r en de bescherming van het bollenareaal tegen verstedelijking. Daarmee is de agrarische sector, bollenteelt, sierteelt, handel en export een belangrijke factor, zeker in Noordwijkerhout en De Zilk. Wij willen agrariërs ondersteunen bij innovatie, verduurzaming en toekomstbestendig ondernemerschap, zonder onnodige lokale regeldruk.
Concrete acties •
Duurzame bollenteelt We ondersteunen agrariërs in hun ambitie naar een nagenoeg emissievrije en zoveel mogelijk biologische bollenteelt voor wat betreft gewasbeschermingsmiddelen in 2030. We kiezen daarbij voor samenwerking, innovatie en duidelijke afspraken in plaats van stap eling van lokale regels.
Pagina 28
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
•
•
•
Innovatieve bollenteelt Regiocertificering is bedoeld om bloembollenkwekers gezamenlijk te laten verduurzamen en hun milieuprestaties transparant te maken. We bieden koplopers ruimte om te experimenteren, ook binnen regelgeving, zodat zij hun kennis verder kunnen ontwikkelen en delen. We werken met agrariërs, waterschap, provincie en regio aan betere waterkwaliteit, meer biodiversiteit en oplossingen tegen verzilting van het grondwater. Bescherming van agrarisch landschap en bollenareaal We behouden het agrarisch landschap en beschermen waardevol bollenareaal tegen ongewenste verstedelijking. De economische en landschappelijke waarde van het buitengebied blijft het uitgangspunt. Agrarisch vastgoed zorgvuldig benutten Vrijkomend agrarisch vastgoed, zoals bollenschuren, kan waar passend worden herbestemd voor functies zoals opslag, stalling, bedrijfsruimte, plattelandswoningen of andere passende economische functies. Dit gebeurt met oog voor ruimtelijke kwaliteit, landsc hap en ondernemersbelang.
Pagina 29
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
Coalitieakkoord 2026-2030
Onderwijs Pagina 30
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
5. Onderwijs Hoofdpunten – wat we willen bereiken De jeugd heeft de toekomst. Goed onderwijs legt de basis voor persoonlijke ontwikkeling en volwaardige deelname aan de samenleving en onze democratie. De inhoud van het onderwijs wordt door het Rijk en de scholen zelf bepaald. De gemeente zorgt voor de aan sluiting met de jeugdhulp, goede huisvesting en leerlingenvervoer. Daarnaast bieden we in overleg met scholen activiteiten aan buiten het reguliere lesprogramma. Ieder kind moet bij voorkeur naar een school in de eigen omgeving kunnen. Scholen en gemeente werken aan passend onderwijs, wat staat voor een leeromgeving waarin álle kinderen kunnen deelnemen. Samenwerking tussen onderwijs, kinderopvang en zorg is daarbij nodig. Hierdoor kunnen kinderen de ondersteuning krijgen die zij nodig hebben en wordt kansenongelijkheid tegengegaan. Dit doen we aan de hand van de volgende speerpunten: 1. 2. 3.
Speerpunt: Samenwerken aan goed passend onderwijs Speerpunt: Goede huisvesting en multifunctioneel gebruik Speerpunt: Kennis van je omgeving en geschiedenis
Realisatie – waar we aan werken 1. Speerpunt: Samenwerken aan goed passend onderwijs De kern Scholen moeten zich kunnen richten op hun kerntaak: goed onderwijs. De Wet passend onderwijs heeft als doel dat scholen meer leerlingen binnen het reguliere onderwijs ondersteunen en daarvoor een passende leeromgeving bieden. In de wet is het accent versch oven van medisch labelen – ADHD, dyslexie, dyscalculie etcetera – naar wat leerlingen nodig hebben aan ondersteuning. We werken met de scholen aan het normaliseren hiervan zodat minder snel hoeft te worden uitgeweken naar speciaal onderwijs of externe hulp. De gemeente heeft geen rol in de inhoud van het onderwijs en richt zich op de aansluiting met de jeugdhulp.
Concrete acties •
• •
•
•
•
Aansluiting onderwijs-opvang-zorg We werken samen met het onderwijs, zorgpartijen en kinderopvang om problemen vroegtijdig te signaleren, thuiszitten te voorkomen en passende hulp of zorg te bieden. Het sociaal wijkteam werkt nauw samen met scholen om problemen klein te houden en het aanta l hulpverleners rond een leerling te beperken. Leerlingenvervoer Het leerlingenvervoer moet betrouwbaar zijn. We zien er strikt op toe dat de vervoerder binnen de afgesproken tijdsnormen kinderen thuis ophaalt en veilig wegbrengt. Preventie in het primair onderwijs Vanuit de Gelijke Kansen Agenda bieden we gezinnen waarvan de kinderen op basisscholen zitten, hulp bij het gebruik van de beschikbare minimaregelingen en maatschappelijke ondersteuning. De hiervoor aangestelde brugfunctionarisfunctie zetten we voort, ook na het beëindigen van de Rijkssubsidie. Preventie in het middelbaar onderwijs Preventie vinden we belangrijk en daarom zetten we het jongerenwerk op middelbare scholen voort. Leerlingen houden hierdoor laagdrempelige toegang tot hulp, zodat kleine problemen niet uitgroeien tot grote. Middelbaar beroepsonderwijs Wij bieden ruimte aan initiatieven om MBO -onderwijs in Noordwijk te vestigen in het bijzonder voor de zorg, bollen- en de horecasector, aangezien dit belangrijke vakgebieden in onze gemeente zijn. Zwemmen Niet alle kinderen leren van huis uit goed zwemmen.
In een kustgemeente vinden wij dit belangrijk. Daarom wijzen we ouders actief op de mogelijkheden tot financiële ondersteuning.
Pagina 31
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
2. Speerpunt: Goede huisvesting en multifunctioneel gebruik De kern Wij faciliteren scholen wanneer hun accommodaties niet meer voldoen aan de eisen. Schoolbesturen moeten hun gebouwen goed onderhouden. Met de nieuwe wet voor een planmatige en doelmatige aanpak van onderwijshuisvesting zien we erop toe dat schoolbesturen n oodzakelijk onderhoud daadwerkelijk en tijdig uitvoeren. Dit is duurzamer en zo blijven schoolgebouwen in een goede staat. Daardoor kan vaker worden gekozen voor renovatie in plaats van vervangende nieuwbouw als gevolg van achterstallig onderhoud. Schoolge bouwen kunnen ook na schooltijd een wijkfunctie hebben. Daarmee wordt het maatschappelijke vastgoed optimaal gebruikt en draagt het bij aan de sociale cohesie.
Concrete acties •
• • •
•
•
Renovatie en nieuwbouw We actualiseren het Integraal Huisvestingsplan en richten ons daarbij op de instandhouding van de bestaande huisvesting. Als vernieuwing noodzakelijk is, zetten we als eerste in op renovatie van scholen en pas in tweede instantie op nieuwbouw. Projecten onderwijshuisvesting De Noordwijkse School en dependance Prinsenhof (De Nieuwe School) maken we af. Scholen zoals De Schapendel, Het Duin en De Duinpieper krijgen de renovaties die al langer nodig zijn. Brede scholen Waar mogelijk zetten we in op brede scholen of zelfs Integrale Kindcentra waarbij onderwijs, opvang en welzijn samenkomen. Onderhoud Per 1 januari 2024 zijn schoolbesturen wettelijk verplicht om een Meerjarenonderhoudsplan op te stellen. Wij zien erop toe dat dit onderhoudsplan goed wordt nageleefd. Mocht blijken dat er sprake is van verwijtbaar achterstallig onderhoud, dan wordt vastgesteld welk deel daarvan voor rekening komt van het schoolbestuur. Hiermee wordt ook verze kerd dat scholen voldoende budget reserveren voor groot onderhoud. Multifunctioneel gebruik van schoolgebouwen We onderzoeken zowel bij bestaande gebouwen, bij nieuwbouw en bij renovatie, de mogelijkheden om schoolgebouwen multi‑inzetbaar te maken. Daarmee kunnen ook verenigingen en inwonersinitiatieven een fysieke plek krijgen voor hun activiteiten.
Schoolpleinen In overleg met de schoolbesturen maken we schoolpleinen openbaar toegankelijk na schooltijd, zodat kinderen meer plekken hebben om veilig buiten te spelen. Hiervoor reserveren we budget.
3. Speerpunt: Kennis van je omgeving en geschiedenis De kern Onderwijs vormt niet alleen kennis, maar ook karakter. Daarom willen wij dat leerlingen weten waar zij vandaan komen, begrijpen hoe deze streek in elkaar zit en kennis hebben van haar geschiedenis, kortom: vorming van je lokale identiteit. Scholen dragen n iet alleen kennis over, maar ook de waarden die onze samenleving dragen: respect, verantwoordelijkheid en fatsoen. Juist die waarden zijn onmisbaar voor een hechte gemeenschap.
Concrete acties •
•
Cultuureducatie De gemeente Noordwijk heeft verschillende musea en culturele instellingen, waaronder De Muze, Novato, Museum Noordwijk, Museum Veldzicht, Museum of Comic Art, Atlantikwall Museum, Tulip Experience, Museum Engeland¬vaarders en Space Expo. Scholen worden gestimuleerd om één of meerdere van deze musea te bezoeken. Zo maken leerlingen op een laagdrempelige manier kennis met de lokale culturele identiteit waar we trots op zijn. Sociale veiligheid Wij stimuleren bewustwording over gepast en ongepast gedrag richting elkaar. We brengen dit onder de aandacht van de schoolbesturen en ondersteunen projecten of initiatieven op dit vlak.
Pagina 32
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
•
Burgerschapseducatie Kritisch denken, een eigen mening vormen en uiten en kunnen omgaan met verschillende meningen, zijn van essentieel belang voor een gezonde en functionele democratie. Wij bespreken met de schoolbesturen hoe zij dit vormgeven en hoe wij dit als gemeente kunn en ondersteunen.
Pagina 33
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
Coalitieakkoord 2026-2030
Sport en Cultuur Pagina 34
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
6. Sport en Cultuur Hoofdpunten – wat we willen bereiken Sport, cultuur en maatschappelijke voorzieningen zijn onmisbaar voor het welbevinden, de gezondheid en de verbondenheid van onze inwoners. Ze bieden ruimte om te bewegen, elkaar te ontmoeten, talent te ontwikkelen en actief mee te doen in de samenleving. V erenigingen, tradities en evenementen geven onze dorpen karakter en brengen mensen uit Noordwijk, Noordwijkerhout en De Zilk samen. We willen sportclubs, culturele verenigingen en maatschappelijke organisaties toekomstbestendig houden. We investeren hierin met goede faciliteiten, ondersteuning voor vrijwilligers en ruimte voor initiatief. Daarbij hebben we oog voor multifunctionele acc ommodaties, betaalbaarheid en erfgoed. Binnen én buiten, voor jong én oud. De gemeente is een partner voor de verenigingen en blijft investeren in voorzieningen en evenementen die bijdragen aan meedoen, sociale cohesie, identiteit en een levendige gemeenschap. Dit doen we aan de hand van de volgende speerpunten: 1. 2. 3. 4.
Speerpunt: Waardering voor verenigingen en vrijwilligers Speerpunt: Stimuleren van sport en bewegen Speerpunt: Behoud van cultuur en erfgoed Speerpunt: Scherpe keuzes maken bij evenementen
Realisatie – waar we aan werken 1. Speerpunt: Waardering voor verenigingen en vrijwilligers De kern Vrijwilligers, verenigingen en stichtingen vormen het kloppend hart van het sociale en sportieve leven in Noordwijk. Wij hebben respect voor de inzet van deze betrokken inwoners en zetten ons actief in om hen te ondersteunen. Dit doen we in de eerste plaat s door niet op deze organisaties te bezuinigen. Hun maatschappelijke bijdrage is daarvoor te waardevol.
Concrete acties •
•
•
• •
•
Subsidiebeleid We willen verenigingen en vrijwilligers ontzien in bezuinigingen. Daarom willen we de regie op het verstrekken van subsidies versterken. We gaan uitgangspunten benoemen om subsidies doelgerichter in te zetten. Subsidies voor meerdere jaren Voor verenigingen en stichtingen is financiële zekerheid belangrijk. Organisaties die al langer subsidie van de gemeente ontvangen, krijgen deze waar mogelijk voor meerdere jaren toegekend. Dit vermindert de administratieve lasten voor zowel de vereniginge n als de gemeente. Indien nodig passen we de subsidieverordening hierop aan. Nauw bestuurlijk contact Onze wethouders staan in direct persoonlijk contact met de verenigingen en stichtingen. Zo komen eventuele zorgen, problemen en ideeën snel op het juiste niveau binnen. De wethouders zijn goed bekend en benaderbaar en denken actief mee. Accommodaties Ook bieden we voor langere periode de zekerheid van betaalbare huren en het gebruik van gemeentelijke gebouwen en sportaccommodaties. Ondersteuning Via het welzijnswerk en in samenwerking met onder meer de Volksuniversiteit, bieden we vrijwilligers trainingen en cursussen aan om hun vaardigheden verder te ontwikkelen. We stimuleren vrijwilligerswerk door de vrijwilligersvacaturebank te verbeteren en g ericht onder de aandacht te brengen.
Waardering Met een jaarlijkse vrijwilligersdag of een publieksprijs maken we onze waardering voor de inzet van vrijwilligers kenbaar.
Pagina 35
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
•
•
•
Verduurzamen Verenigingen krijgen gratis en onafhankelijk advies bij het verduurzamen van hun accommodaties en worden hierbij ondersteund door energieadviseurs, zodat zij hun kosten kunnen verlagen en een bijdrage leveren aan een duurzamere gemeente. Veiligheid Vrijwilligerswerk moet veilig en verantwoord zijn. Daarom continueren we de ondersteuning van verenigingen bij sociale veiligheid, onder meer met een gratis VOG en een collectieve vrijwilligersverzekering. Maatschappelijke diensttijd We laten jongeren via de maatschappelijke diensttijd al vroeg kennismaken met vrijwilligerswerk. Ons jeugd- en jongerenwerk blijft hierin een faciliterende rol spelen.
2. Speerpunt: Stimuleren van sport en bewegen De kern Het belang van sporten en bewegen voor lichaam en geest is onomstreden. Wij zorgen als gemeente voor goede sportaccommodaties en faciliteren ongeorganiseerde sporters om te bewegen in de openbare ruimte. Daarmee verleiden we zoveel mogelijk mensen om meer te bewegen.
Concrete acties • •
• •
• •
• •
•
De nieuwe Schelft De nieuwe multifunctionelehal De Schelft wordt de komende jaren gebouwd. We zorgen voor een zo goed mogelijke exploitatie. Hoger niveau Sportbedrijf Het Sportbedrijf beheert onze sportaccommodaties en gymzalen. Daarnaast begeleiden de sportcoaches beweegactiviteiten. We zien kansen voor het Sportbedrijf om hun activiteiten uit te breiden, zakelijker te maken en daarmee te zorgen voor commerciëlere expl oitaties van de sportcomplexen. Sportpark Nieuwe Zeeweg We onderzoeken hoe het sportpark aan de Nieuwe Zeeweg beter kan worden ingericht. Daarbij betrekken we de sportverenigingen. Tennisverenigingen De tennisverenigingen willen graag uitbreiden. Dat komt enerzijds door de populariteit van padel, anderzijds door de groei van het aantal leden. We onderzoeken samen met de verenigingen de mogelijkheden voor uitbreiding. Mountainbiken Voor mountainbikevereniging De Noordbikers is een mogelijke geschikte oefenlocatie gevonden. De gemeente werkt de plannen hiervoor verder uit. Bewegen in de openbare ruimte Speeltuinen, schoolpleinen en beweegtuinen stimuleren tot bewegen in de buurt. Met de inzet van de sport- en beweegcoaches bevorderen we het gebruik van de beweegtuinen en sportvelden. Ook bekijken we waar en hoe de wandel - en fietsroutes, met bijbehorende rustplekken, aantrekkelijker kunnen worden gemaakt.
Noordwijk beweegt-zomer Een proef met een “Noordwijk beweegt-zomer” stimuleert sport en spel op het strand en de pleinen. Watertappunten We plaatsen een watertappunt op de Duindamseslag, bij de beweegtuin in De Zilk en op andere drukbezochte plekken, zodat sporters en wandelaars toegang hebben tot fris drinkwater. Stimuleren van bewegen Alle bovengenoemde maatregelen nodigen uit tot meer bewegen en gaan we met communicatiecampagnes promoten.
Pagina 36
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
3. Speerpunt: Behoud van cultuur en erfgoed De kern Wij hechten groot belang aan respect voor onze cultuur en behoud van onze normen en waarden, onze eigen identiteit en ons erfgoed. Een van de redenen waarom het prettig wonen is in onze dorpen, is de eigenheid van onze dorpsculturen. De aanwezigheid van cu ltureel erfgoed, in de vorm van gebouwen, landschap en tradities, draagt bij aan onze identiteit.
Concrete acties •
• •
•
Toekomstbestendige Muze De Muze willen we als cultureel centrum behouden. Het biedt onderdak aan diverse organisaties en activiteiten. Om deze instelling sterk en toekomstbestendig te maken is een solide ondernemingsplan nodig, met een gezonde balans tussen gemeentelijke ondersteuning en het vergroten van de eigen draagkracht van het theater. We onderzoeken de organisatiestructuur en passen die waar nodig aan, zodat deze ambitie wordt gerealiseerd. Bibliotheek De bibliotheekvoorzieningen willen wij in alle kernen behouden. Zo blijft de bibliotheek op een laagdrempelige manier toegankelijk voor alle inwoners. Erfgoed Verenigingen en erfgoedorganisaties worden actief ondersteund bij het behoud van ons cultureel erfgoed. Wij denken daarbij aan musea, oude bollenschuren, monumenten, toneelvoorstellingen, grootschalige projecten als de Passie van Noordwijkerhout en het mogelijk maken van functieverandering van historische panden. Rotondes We stoppen met het plaatsen van nietszeggende kunstwerken op rotondes, ook voor bestaande situaties. In plaats daarvan verwelkomen we lokale initiatieven voor bijvoorbeeld adoptiegroen of herkenbare kunst.
4. Speerpunt: Scherpe keuzes maken bij evenementen De kern In Noordwijk worden elk jaar veel evenementen georganiseerd. Er moet een duidelijk evenementenbeleid zijn dat toetst op lokale meerwaarde en cultuur. Subsidies worden doelgericht ingezet en daarbij wordt altijd een eigen bijdrage verwacht van de initiatief nemer. Noordwijk Marketing brengt de kennis en expertise in om evenementen en cultuur actief te promoten.
Concrete acties •
•
•
Evenementenbeleid We willen selectiever omgaan met de veelheid aan evenementen en hebben daarbij een voorkeur voor evenementen die onze (lokale en regionale) culturele identiteit accentueren. Het Bloemencorso, het Carnaval, de Oranjefeesten en de verschillende lokale markte n worden ondersteund omdat zij identiteit, erfgoed en gemeenschapszin bevorderen. We passen daartoe het evenementenbeleid aan. Sportevenementen en festivals Wij zetten ons in voor meer sportevenementen in de gemeente Noordwijk, zoals de 10 van Noordwijk, de Triathlon van Noordwijkerhout en de Bollenstreek Wandelvierdaagse. Daarnaast onderzoeken wij de mogelijkheden voor de realisatie van een Bollenstreek Marathon. Met deze evenementen stimuleren we sport en beweging, versterken we de lokale uitstraling en dragen we bij aan aantrekkelijk jaarrond toerisme. Ook wordt meer ruimte geboden door maatwerk voor de groei van festivals voor o.a. jongeren. Vergunningen Vergunningstrajecten worden, waar dit zorgvuldig kan, eenvoudiger en korter gemaakt. Zo kunnen aanvragen sneller en efficiënter worden behandeld. Hierbij denkt de gemeente niet vanuit belemmeringen maar vanuit mogelijkheden: Ja, mits aan voorwaarden wordt voldaan.
Pagina 37
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
Coalitieakkoord 2026-2030
Sociaal Domein en Volksgezondheid Pagina 38
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
7. Sociaal Domein en Volksgezondheid Hoofdpunten – wat we willen bereiken Gezond zijn, zowel fysiek als mentaal, vormt de basis voor het dagelijks leven. Iedereen wil gezond zijn, plezierig oud worden en actief blijven deelnemen aan de samenleving. Tegelijkertijd stijgen de zorgkosten al jaren, staat de beschikbaarheid van de je ugdhulp onder druk en kan niet iedereen meedoen door eenzaamheid of bestaansonzekerheid. Daarom richten we ons op vier hoofdopgaven: het voorkomen van ziekte en zorg, toegang tot zorg en ondersteuning, goede jeugdhulp en passende ondersteuning voor een vergrijzende bevolking. Daarom investeren we in preventieve voorzieningen die (zwaardere) zo rg helpen voorkomen. We versterken de basis rond opgroeien en opvoeden, zodat problemen bij jongeren worden voorkomen of zich niet opstapelen. We bereiden ons met een brede aanpak voor op de gevolgen van de vergrijzing. Binnen het sociaal domein accepteren we dat we niet meer de verzorgingsstaat van vijftig jaar geleden zijn. De groei van het aantal gebruikers van voorzieningen dwingt ons hiertoe. Dit doen we aan de hand van de volgende speerpunten: 1. 2. 3. 4.
Speerpunt: Meer inzet op preventie en welzijn Speerpunt: Makkelijker vinden van hulp en ondersteuning Speerpunt: Minder afhankelijkheid van de jeugdhulp Speerpunt: Voorbereid zijn op de vergrijzing
Realisatie – waar we aan werken 1. Speerpunt: Meer inzet op preventie en welzijn De kern Gezondheid is voor een goede kwaliteit van leven voor iedereen van belang. Daarbij is voorkomen beter dan genezen, ook als het om zorgkosten gaat. Van elke € 100 die in Nederland aan zorg wordt uitgegeven, gaat ongeveer € 95 naar behandelingen, ziekenhuize n, medicijnen, ouderenzorg, GGZ en wijkverpleging. Slechts circa € 5 wordt besteed aan preventie. Meer investeren in preventie helpt zorgkosten te beperken en verbetert de kwaliteit van leven. Gezondheid begint bij een goede leefstijl en is primair de verantwoordelijkheid van het individu. Aan een gezonde leefomgeving kan de gemeente een bijdrage leveren. Een verminderde kwaliteit van leven en gezondheidsproblemen kunnen onder meer voortkomen uit stress, bijvoorbeeld door schulden, armoede of eenzaamheid. In zulke situaties kunnen sociale voorzieningen ondersteuning bieden, zonder dat direct zorg nodig is. Het is daarbij belangrijk dat deze voorzieningen laagdrempelig en dichtbij inwoners beschikbaar zijn.
Concrete acties •
Reorganisatie welzijnswerk Op dit moment zijn er twee welzijnsorganisaties actief: het Welzijnskwartier richt zich op jeugd en jongeren, Welzijn Noordwijk op volwassen en ouderen. Wij gaan door met één organisatie die zich op alle leeftijden kan richten. Dit sluit aan bij de goede e rvaringen met de 0 tot 100 benadering die ook door VoorIeder1 wordt gehanteerd. Dit is duidelijker voor inwoners en partnerorganisaties en leidt naar verwachting tot efficiency - en kwaliteitswinst. Omdat de gemeenten Hillegom en Lisse hier onlangs al onder zoek naar hebben gedaan, slaan wij deze fase over en sluiten ons aan bij hun conclusie. Tenzij er juridische belemmeringen voor zijn, maken wij nu de keuze om het Welzijnskwartier te vragen de werkzaamheden van Welzijn Noordwijk te integreren. Het personee l van Welzijn Noordwijk heeft veel kwaliteit en ervaring opgebouwd die wij zo veel mogelijk willen behouden. Wij bouwen de subsidie aan Welzijn Noordwijk af en maken afspraken met beide partijen over de zorgvuldige omgang met de belangen van de betrokken m edewerkers.
Pagina 39
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
•
•
•
•
•
•
•
Reuring Reuring is een bewezen effectieve sociale voorziening die mensen met elkaar verbindt, eenzaamheid vermindert en ook aantoonbaar Wmo -kosten helpt beperken. Daarom blijven we deze voorziening structureel ondersteunen en beoordelen we of uitbreiding nodig is op basis van de maatschappelijke behoefte. Wet maatschappelijke ondersteuning Het Rijk is van plan de Wmo op een aantal onderdelen te herzien. Er komt in 2028 een inkomensafhankelijke eigen bijdrage, de huishoudelijke hulp staat als Wmo -voorziening op de tocht en de gemeente ontvangt minder budget. We zorgen samen met de ISD Bollenstreek voor een verantwoorde toepassing van deze wijzigingen waarbij we de gebruikers goed informeren en waar mogelijk de individuele gevolgen beperken. Algemene voorzieningen Goede algemene voorzieningen helpen voorkomen dat individuele hulp nodig is. Daarom blijven we lokale initiatieven waar we tevreden over zijn steunen, zoals de TukTuk’s en Automaatje. Deze projecten versterken de onderlinge betrokkenheid en helpen inwoners langer zelfstandig te blijven. Minimaregelingen Iedereen moet kunnen meedoen. Als mensen het financieel krap krijgen, sneuvelen de uitgaven aan sociale en sportieve activiteiten als eerste. Daarom zijn gemeentelijke minimaregelingen van belang. Deze houden we in stand, waarbij de norm van 120% van het sociaal minimum eveneens wordt gehandhaafd.
Schulden Mensen met schulden wachten vaak te lang met het zoeken van hulp. Dan is de situatie meestal al verergerd en dreigen ingrijpende maatregelen zoals bewindvoering, schuldsanering of zelfs huisuitzetting. We versterken daarom de inzet op preventie en maatwerk, met onze vrijwillige budgetcoaching en de vroegsignalering door de ISD Bollenstreek. Huisuitzettingen en bewindvoering zien we als uiterste maatregelen. Tegenprestatie We zorgen dat meer mensen die een bijstandsuitkering ontvangen, een tegenprestatie naar vermogen gaan leveren. Dat is niet alleen goed voor hun eigenwaarde, maar zo dragen zij ook bij aan de samenleving en vergroten zij hun kansen om weer aan het werk te g aan. We brengen de Verordening tegenprestatie in lijn met de Participatiewet in Balans. Inzet op doelmatigheid Binnen het sociaal domein bestaan veel voorzieningen, regelingen en subsidies. Daarbij lijkt sprake te zijn van overlap of dubbelingen. We leggen het landschap van het sociaal domein onder de loep en brengen de benodigde aanpassingen in beeld. Hierdoor kunnen taken doelmatiger worden georganiseerd en kosten worden bespaard.
2. Speerpunt: Makkelijker vinden van hulp en ondersteuning De kern Als zorg of ondersteuning nodig is, moet die snel en makkelijk vindbaar zijn. Daarom versterken we de positie van VoorIeder1 als centraal aanspreekpunt voor hulpvragen. De komende jaren gaan in onze regio veel huisartsen met pensioen en dreigt er een tekor t aan huisartsen. Daarom denken we mee met huisartsen die een praktijk willen beginnen in Noordwijk.
Concrete acties •
•
Duidelijke route Inwoners moeten makkelijk kunnen vinden waar zij met een hulpvraag terechtkunnen. VoorIeder1 positioneren we hiervoor nadrukkelijker als centraal aanspreekpunt. Hiermee zorgen we voor één duidelijke route, zonder onnodige doorverwijzingen of dubbele aanvragen. VoorIeder1 schakelt met partnerorganisaties zoals de ISD Bollenstreek, het Centrum voor Jeugd en Gezin, de welzijnsorganisatie en Reuring voor de behandeling van de hulpvraag. Triage aan de poort Na binnenkomst van een hulpvraag maakt VoorIeder1 onderscheid tussen eenvoudige en complexe situaties. Eenvoudige situaties worden direct afgehandeld, bij voorkeur digitaal of telefonisch, maar zonder formulier. Hiervoor starten we de pilot “Zorg zonder fo rmulier”. Door deze werkwijze komt er snel een reactie op een hulpvraag.
Pagina 40
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
• •
•
•
•
Sociale kaart We integreren de sociale kaart “Wegwijzer Leef Mee” in de gemeentelijke website. Daardoor kan de aparte website vervallen en wordt hulp en ondersteuning makkelijker vindbaar. Huisartsen Om het dreigende tekort aan huisartsen op te vangen en patiëntenstops te voorkomen, maken we samen met huisartsen een plan om deze zorg toegankelijk en toekomstbestendig te houden. Bij nieuwe wijken reserveren we waar nodig ruimte voor een huisartsenpraktijk. Bij bestaande knelpunten zoeken we samen met huisartsen naar oplo ssingen voor een passende huisvesting. Welzijn op recept Niet alle vragen aan een dokter hebben een medische oplossing nodig. Een hulpvraag voor zorg of een sociale voorziening kan soms ook op een andere manier invulling krijgen. Huisartsen en de sociale teams kunnen doorverwijzen naar een welzijnsmedewerker. De ze kijkt breed naar wat er mogelijk is met inzet van de sociale voorzieningen of hulp in de eigen omgeving. Dienstverlening We blijven nauw betrokken bij zowel de doorontwikkeling van VoorIeder1 als die van de partnerorganisaties. Hierbij hebben we aandacht voor de onderwerpen servicegerichtheid, kwaliteit en dienstverlening. We maken afspraken over het periodiek onderzoeken va n de klanttevredenheid. Besparen door investeren Investeren in preventie en tijdige, lichtere ondersteuning helpt zwaardere zorg en hogere kosten te voorkomen.
Onze sociale wijkteams spelen hierin een belangrijke rol. Daarom vinden wij bezuinigen op de toegang tot ondersteuning onverstandig. We onderzoeken of de bezuiniging op VoorIeder1 kan worden aangepast. Daarmee investeren we aan de voorkant om aan de achterkant hogere zorgkosten te voorkomen.
3. Speerpunt: Minder afhankelijkheid van de jeugdhulp De kern Het gebruik van jeugdhulp is de afgelopen jaren flink toegenomen. Onze ambitie is om deze stijging af te vlakken. We sluiten ons aan bij de ambitie van de landelijke Hervormingsagenda Jeugd om de wachttijden te verminderen en de grip op kosten te vergroten . Hiervoor is het onder andere nodig om aan de mentale gezondheid van de jeugd te werken en tegelijkertijd om niet op elk kind een etiket te plakken. Daarbij kijken we scherp naar het functioneren van de gespecialiseerde jeugdhulp. De toename van het aantal zorgaanbieders, waaronder zorgbedrijven die zich verrijken met publiek zorggeld (zorgcowboys), het verkorten van wachtlijsten en de aansluiting van de jeugdhulp op de volwassenenzorg, behoeven gerichte aandacht.
Concrete acties •
•
• •
Ouders aan zet Kinderen zijn niet van de Staat. Opvoeding is de primaire verantwoordelijkheid van de ouders. Wij helpen ouders om hun opvoedkundige vaardigheden te vergroten. Ouders die een beroep doen op de jeugdhulp nemen deel aan de training ‘Het begint bij mij’. De f ocus hiervan ligt op het doorbreken van negatieve opvoedpatronen en het versterken van het zelfvertrouwen. Mentale gezondheid van jongeren De mentale gezondheid van jongeren staat onder druk. Factoren zoals prestatiedruk, eenzaamheid, sociale media-druk en stress spelen daarbij een belangrijke rol. Daarom zetten we in op het versterken van mentaal welzijn met jongerenwerk op school en uitbrei ding van het Extraatje voor je welzijn. Ook vragen we bij ouders en op school meer aandacht voor digitaal welzijn. Zelfmoordpreventie We stellen in regionaal verband in samenwerking met HECHT beleid op voor suïcidepreventie in lijn met de Wet integrale suïcidepreventie. Voeren van regie Gezinnen moeten niet met meerdere hulpverleners te maken krijgen. Dit is verwarrend, contraproductief en kostbaar. Binnen een hulpverleningstraject voert één aanspreekpunt de regie.
Pagina 41
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
•
•
Een strakke aanpak van zorgcowboys We maken afspraken met de Serviceorganisatie Zorg en de ISD Bollenstreek over het controleren van de levering van, en gemaakte kosten voor, de gespecialiseerde (jeugd)hulp. We denken hierbij aan striktere contractering, data -analyse en het nalopen van signalen uit het veld. Hervormingsagenda Jeugd De bovenstaande acties passen in de beweging die het Rijk heeft ingezet met de Hervormingsagenda Jeugd. In lokaal en regionaal verband werken wij mee aan de uitvoering van deze agenda.
4. Speerpunt: Voorbereid zijn op de vergrijzing De kern Rond 2040 bereikt de vergrijzing haar hoogtepunt. Er komen dan meer inwoners van 65 jaar en ouder, terwijl ook het aantal 75-plussers sterk toeneemt. Daardoor groeit de zorgvraag, terwijl de beroepsbevolking en het beschikbare zorgpersoneel juist relatief kleiner worden. Om de gevolgen van de vergrijzing op te vangen, zijn mantelzorgers onmisbaar. Daarom geven we hen meer ondersteuning en ruimte om hun zorgtaken vol te houden. Daarnaast zetten we erop in dat ouderen langer zelfstandig thuis kunnen blijven wonen. Ook moet de zorg efficiënter worden georganiseerd, met minder bureaucratie.
Concrete acties •
•
•
•
•
•
Mantelzorgers ondersteunen Mantelzorgers krijgen structurele ondersteuning zodat zij hun zorgtaken kunnen volhouden. Dit doen we door advies en ondersteuning, respijtzorg en deskundigheidsbevordering. Hiermee volgen we de lijn zoals uitgezet met de landelijke Mantelzorgagenda. We be houden het jaarlijkse mantelzorgcompliment als blijk van waardering. We bieden informatie over mantelzorgwoningen. Voorzieningen in de buurt Belangrijke voorzieningen zoals huisarts, tandarts en basisscholen moeten in voldoende mate in de buurt aanwezig zijn, idealiter op rollatorafstand, zodat mensen zelfstandig kunnen blijven deelnemen aan het dagelijks leven. Bij de ontwikkeling van nieuwe w ijken of renovatie van bestaande, kijken we of deze voorzieningen kunnen worden toegevoegd of behouden. Geclusterd wonen Nieuwe woonvormen voor ouderen, zoals een Knarrenhof of een Thuishuis, bieden een kleinschalige en passende woonomgeving. Daardoor kunnen ouderen langer zelfstandig blijven wonen, in de nabijheid van anderen en met ruimte voor onderlinge hulp. We bevorderen de ontwikkeling van deze complexen, waarbij we ook gecombineerde huisvesting voor ouderen en jongvolwassenen steunen. Dementievriendelijk Dementie is een in omvang groeiende ziekte met een grote impact op de samenleving. Voor zowel de directe omgeving van de persoon als voor de zorgsector.
Daarom zetten we in op goede voorlichting, deskundigheidsbevordering van mantelzorgers, het Alzheimerca fé en het verbeteren van de samenwerking in het netwerk van zorgverleners en mantelzorgers. Ontmoeting versus eenzaamheid Sociaal contact is belangrijk voor de kwaliteit van leven. Een kopje koffiedrinken, elkaar spreken en gemeenschapszin ervaren. We zetten onze aanpak tegen eenzaamheid voort. Daarbij benutten we buurthuizen en ontmoetingsplekken als het hart van de wijk. Duinpan Trefcentrum De Duinpan is de verzamelplaats voor verenigingen en activiteiten in De Zilk. De beheerders zorgen voor het gebouw en de catering bij activiteiten. Om dit toekomstbestendig te houden, onderzoeken we samen met de Stichting Wassenaar en de nieuwe beheerders de mogelijkheden om tot een haalbare exploitatie te komen. Daarbij hebben we ook oog voor de wens van verenigingen om laagdrempelig activiteiten in de Duinpan te houden met eigen vrijwilligers die voor de koffie zorgen. De klimaatinstallatie in De Duinpan werkt niet naar behoren, er wordt opnieuw gekeken naar mogelijke oplossingen.
Pagina 42
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
Coalitieakkoord 2026-2030
Duurzaamheid en Leefomgeving Pagina 43
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
8. Duurzaamheid en Leefomgeving Hoofdpunten – wat we willen bereiken Bij het onderwerp duurzaamheid zetten wij gezond verstand en haalbaarheid voorop. We laten ons niet gek maken en houden ons eigen tempo aan. Verduurzaming moet betaalbaar, effectief en eerlijk zijn voor onze inwoners en bedrijven. We geven prioriteit aan k limaatadaptatie (aanpassen aan klimaatverandering), niet aan klimaatmitigatie (afremmen van klimaatverandering). We krijgen te maken met de effecten van klimaatverandering: wateroverlast, stijgende zeespiegel, verzilting en hittestress. We houden rekening met deze effecten bij nieuwbouw en renovaties van bestaande wijken en door het toevoegen van groen in de kernen. De druk op het elektriciteitsnet is een belemmering geworden voor onze woningbouw, bedrijvigheid en verduurzaming. De aanpassingen die nodig zijn moeten niet ten koste gaan van ons karakteristieke landschap, zee of kuststrook. Dit doen we aan de hand van de volgende speerpunten: 1. 2. 3. 4.
Speerpunt: Energie beschikbaar houden Speerpunt: Aanpassen aan het klimaat Speerpunt: Schone en groene wijken Speerpunt: Beschermen van ons karakteristieke landschap
Realisatie – waar we aan werken 1. Speerpunt: Energie beschikbaar houden De kern In meerdere provincies is inmiddels een stop afgekondigd op nieuwe aansluitingen van woningen en bedrijven op het elektriciteitsnet. Dat zet onze woningbouwplannen en economische ontwikkeling onder druk. Daarom moeten we inzetten op versterking van het net én op energiebesparing waar dat kan. We denken constructief mee over geschikte locaties voor onderstations. Daarnaast stimuleren we isolatiemaatregelen en andere oplossingen die het energieverbruik verlagen en opslag mogelijk maken.
Concrete acties •
•
Locatie onderstation De raad heeft zich met de motie ‘Drie vliegen in één klap’ uitgesproken over de noodzaak van de komst van een onderstation in Noordwijk Binnen en daarvoor zoekgebieden aangewezen. Met de vaststelling van de Omgevingsvisie 1.2 heeft de raad bovendien de pla atsing van een onderstation in het landelijk gebied mogelijk gemaakt. Wij helpen de netbeheerder op een zorgvuldige wijze te zoeken naar een locatie en maken hier tempo mee. Zo houden we Noordwijk in beeld bij de netbeheerder en vergroten we de kans op sne lle realisatie van een onderstation. Warmtenet Een keuze voor een warmtenet betekent minder elektrificatie. Dat komt omdat er minder elektriciteit nodig is voor verwarming, waardoor het netwerk minder wordt belast. Daarom blijven we meedoen aan de verkenning van het warmtenet zoals omschreven in de vastgestelde startnotitie. Daarbij hanteren we drie randvoorwaarden: zorgvuldige besluitvorming, keuzevrijheid voor inwoners en financiële beheersbaarheid. Dit betekent: 1. We nemen geen onomkeerbare besluiten totdat duidelijk is waar de inwoners aan toe zijn. We voorkomen dat we bij besluitvorming in een fuik terechtkomen. 2. We bieden inwoners vrije keuze, gebaseerd op een aantrekkelijk aanbod. Daarbij blijft de mogelijkheid voor inwoners open om te kiezen voor een warmtepomp.
Dit betekent dat inwoners niet als gevolg van het warmtenet gedwongen van het gas af moeten en op kosten worden gejaagd. 3. De aanloopkosten voor de gemeente moeten hierbij binnen de perken blijven. Wij nemen geen verantwoordelijkheid op ons voor een deel van de kosten van het warmtenet.
Pagina 44
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
•
• •
•
•
•
•
•
Windmolens Windmolens op het land ontsieren ons unieke landschap. We plaatsen geen windmolens in onze gemeente en verzetten ons tegen de plaatsing van extra windmolens dicht op de kust. Beide gaan ten koste van het vrije uitzicht, de toeristische aantrekkingskracht e n de leefkwaliteit. Zonnepanelen Voor zonnepanelen gaan we uit van een volgorde: eerst zon op daken en daarna op overdekte parkeervoorzieningen. Zonneweides vinden wij niet passend in ons landschap. Kernenergie Wij staan niet afwijzend ten opzichte van kernenergie en zien hierin een potentiële toevoeging aan de energiemix. Daarom zetten wij ons actief in bij de huidige en eventueel toekomstige provinciale verkenningen naar de mogelijkheden van SMR’s. Lokaal eigendom Lokaal opgewekte energie wordt ook lokaal gebruikt. Als er wordt geïnvesteerd in lokale energieopwekking, dan streven wij naar mede -eigenaarschap. Zo houden we invloed op het project en kunnen we meedelen in de energieopbrengsten. Ondersteunen, niet dwingen Wij ondersteunen inwoners bij de energietransitie en verduurzaming door te faciliteren, zonder dwang of verplichtingen. Met rijkssubsidies en leningen ondersteunen we bijvoorbeeld isolatiemaatregelen en pilots voor thuis - en wijkbatterijen gericht op het verminderen van netcongestie. Het gemeentelijke budget voor duurzaamheidssubsidies wordt tot eind 2026 in stand gehouden.
Daarna wordt dit budget omgezet naar een budget voor duurzaamheidsleningen. Er is daarbij extra aandacht voor inwoners met een kleine beurs. Energiecoaches Verduurzaming wordt gestimuleerd met gratis energieadvies door de vrijwillige energiecoaches die onder andere uitleg geven over duurzaamheidsregelingen helpen bij het aanvragen van subsidies. Innovaties We blijven openstaan voor nieuwe ontwikkelingen en technologieën zoals ijzerpoeder en mammoetgras. De eerste is een circulaire, CO₂ -vrije energiedrager, de tweede is een bioenergiebron. Werkzaamheden elektrificatie De komende jaren staan in het teken van de energietransitie en elektrificatie. Om te voorkomen dat wegen en wijken meerdere keren openliggen voor de aanleg van nieuwe kabels, leidingen en laadinfrastructuur, stemmen we deze werkzaamheden af.
2. Speerpunt: Aanpassen aan het klimaat De kern Klimaatverandering kan zich op meerdere manieren uiten, namelijk hetere zomers, extreme buien, aanhoudende droogte en zeespiegelstijging. Deze veranderingen kunnen leiden tot hittestress, wateroverlast, drinkwatertekorten en verzilting. We bereiden ons hierop voor door betere afwatering en groenvoorzieningen. Met het planten van bomen beschermen we de openbare ruimte tegen hitte en houden we het water langer vast. Bij nieuwbouw volgen we de bouwvoorschriften zoals die door het Rijk zijn vastgesteld, zonder daar extra lokale eisen aan toe te voegen.
Concrete acties •
•
Wateroverlast Om extreme buien op te kunnen vangen, moet er voldoende ruimte zijn voor waterberging. Bij renovaties en wegreconstructies wordt bekeken of versteende wijken en straten anders kunnen worden ingericht met oplossingen tegen wateroverlast. Hittestress Bomen bieden schaduw en verbeteren de luchtkwaliteit. Daarom breiden we het 800 bomenplan uit naar 1.000 nieuwe bomen, verdeeld over alle kernen. Versteende tuinen houden veel warmte vast. Daarom stimuleren we inwoners om hun tuinen te vergroenen, doen we mee aan het NK Tegelwippen en promoten we groene daken.
Pagina 45
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
•
Verzilting en waterkwaliteit Water en bodem zijn leidend bij het inrichten van onze gemeente. Om in 2027 zo veel mogelijk te voldoen aan de Kaderrichtlijn Water streven we naar een goede kwaliteit van het oppervlaktewater voor mens en dier. Dit doen we door het vasthouden van zoetwate r en het waterbewust inrichten van de openbare ruimte. We verminderen de uitspoeling van meststoffen en gewasbeschermingsmiddelen. Met het creëren van geleidelijke overgangen tussen land en water leggen we natuurvriendelijke oevers aan. Dit alles doen we i n samenwerking met agrariërs en het Hoogheemraadschap.
3. Speerpunt: Schone en groene wijken De kern Prettig wonen is ook wonen in een schone en groene wijk. Kinderen moeten lekker buiten kunnen spelen, zonder afval en hondenpoep op straat. De omgeving moet uitnodigen tot bewegen, ontmoeten en buiten zijn.
Concrete acties •
•
•
•
• •
•
•
•
Buiten bezig zijn Overmatig gebruik van smartphone, sociale media en games is ongunstig voor de mentale gezondheid. Kinderen en jongeren die buiten spelen, elkaar ontmoeten, sporten en ontspannen, ontwikkelen zich beter. We bieden hiertoe volop kansen in alle kernen. Dat vraagt om goed onderhouden speelplekken voor kinderen en voldoende voorzieningen voor sport, cultuur, uitgaan en ontmoeting. Daarom investeren we in speelplekken, skatevoorzieningen en andere vormen van sporten in alle kernen. Voor de ontspanning werken we mee aan levendige plekken, zoals terrassen in de centra van onze dorpen. Openbaar groen Meer groen in onze dorpen is noodzakelijk. Extra bomen en plantsoenen zorgen niet alleen voor een prettige leefomgeving, maar helpen ook bij het afvangen van regenwater. We vergroenen zonder dat dit ten koste gaat van de leefbaarheid. Bij parkeerplekken pa ssen we waar mogelijk waterdoorlatende tegels toe om de infiltratie van regenwater te bevorderen. Bewonersinitiatieven Bewoners en wijkverenigingen met ideeën om hun straat of wijk te vergroenen en te onderhouden, bijvoorbeeld met geveltuinen, boomspiegels, tuinieren of buurtplantdagen, worden ondersteund met materiaal en advies. Wijkverenigingen krijgen daarnaast een hoge r budget, met minder administratieve verplichtingen. Zo kunnen betrokken bewoners sneller initiatieven uitvoeren die hun wijk verbeteren.
Dierenwelzijn We hebben aandacht voor dierenwelzijn. Dit doen we door zorg te bieden voor wilde en huisdieren, opvang te bieden aan zwerfdieren, de bescherming van leefgebieden en subsidies voor lokale dierenorganisaties. Hergebruik We verwelkomen lokale reparatie- en hergebruikinitiatieven zoals Repaircafé’s. Bij leegstand onderzoeken we de mogelijkheden om hier tijdelijk één van deze initiatieven te huisvesten. Inzameling afval Daarnaast onderzoeken we de mogelijkheden om de ondergrondse verzamel -afvalcontainers uit te breiden in woonwijken. Hiermee verdwijnen de rolcontainers uit de tuinen en het straatbeeld, wat zorgt voor een nettere woonomgeving. Het is onze intentie om te st oppen met verdere uitbreiding van minicontainers in de tuinen voor nieuwe afvalstromen. Grofvuil Het basistarief voor het ophalen van grofvuil is € 32,50. Aangezien dit onder de kostprijs voor de gemeente ligt, blijft dit bedrag gehandhaafd. Het wegbrengen van grofvuil bij de milieustraat blijft gratis. Hondenpoep Wie niet opruimt, betaalt. Daarom handhaven we hier strenger op. Ook zetten we de afvalbakken weer terug en bieden we hondenpoepzakjes gratis aan zodat hondenbezitters gestimuleerd worden tot opruimen. Kosten voor afval De afvalinzameling moet makkelijk en betaalbaar blijven voor iedereen. Daarom komt er geen plan waarbij inwoners per kilo betalen voor hun afval.
Pagina 46
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk
4. Speerpunt: Beschermen van ons karakteristieke landschap De kern We koesteren en beschermen ons diverse en open landschap met kust, duin, bollengrond en weides. Deze diversiteit van natuur en landschap nodigt onze inwoners en bezoekers uit tot bewegen en recreëren. De agrarische sector steunen we bij het verduurzamen va n de teelt. In samenwerking met de Duin- en Bollengemeenten houden we het landschap open en gaan we verrommeling tegen. Daarbij zetten we in op het verbeteren van de biodiversiteit en waterkwaliteit.
Concrete acties •
•
•
•
•
Programma Landelijk Gebied Duurzame Greenport De raad heeft met het aannemen van amendementen op de Omgevingsvisie 1.2 opdracht gegeven voor aanpassing van het programma Landelijk Gebied. In afstemming met de gemeenten in de regio werken we aan deze aanpassingen en de uitvoering van dit programma dat is gericht op het creëren van een mooi, leefbaar en bereikbaar landelijk gebied met een gezonde balans tussen landbouw, natuur en leefomgeving. We stellen hiervoor dit jaar een uitvoeringsplan op. Paardenweitjes en moestuinen Paardenweitjes en moestuintjes in het buitengebied dragen bij aan het welzijn van mens en dier en horen in onze omgeving. We geven duidelijkheid aan gebruikers over handhaving en de mogelijkheden tot legalisering. Alle percelen worden geïnventariseerd en w e hanteren een navolgbare systematiek die uitgaat van de menselijke maat en daarmee maatwerk. Bij bestaande situaties wordt het huidige gebruik in beginsel gerespecteerd. Dit geldt voor de huidige gebruiker (eigenaar of huurder), meestal de huurder, mits het gebruik kleinschalig is en blijft en passend is bij de omgeving. Het college onderzoekt in hoeverre persoonsgebonden omgevingsvergunningen kunnen worden afgegeven. Wanneer dit persoonlijke gebruik eindigt, bijvoorbeeld met het overlijden van een huurder, wordt de situatie opnieuw beoordeeld.
Wanneer er kan worden gelegaliseerd, betaalt de eigenaar de waardesprong of eventuele afdracht. Indien er niet kan worden gelegaliseerd, of legalisering niet wenselijk is, blijft de huidige bestemming ongewijzigd en kan er worden overgegaan tot handhaving. Verrommeling tegengaan We willen een buitengebied dat schoon, herkenbaar en toekomstbestendig is. Daarom pakken we verrommeling aan. Dit betekent met menselijke maat handhaven op illegale opslag en bewoning en op ongewenste functievermenging. In elke situatie wordt zorgvuldig af gewogen wat rechtvaardig en evenredig is, met oog voor de belangen van perceeleigenaren en die van de bollenteelt. Bollenareaal Er komt geen functiewijziging van agrarische grond naar wonen of recreatie zonder aantoonbare maatschappelijke noodzaak. De agrarische functie blijft leidend om de streek vitaal te houden en de cultuurhistorische waarde ervan te behouden. Verduurzaming agrarische sector We ondersteunen de regiocertificering voor een duurzame bollenteelt, zonder extra lokale regels op te leggen.
Pagina 47
Gemeent e Noordwijk, N oordwijk, N oordwijkerhout & De Zilk