Programmabegroting 2026
Tekst van het document
Een actuele omgevingsvisie conform de door de omgevingswet gestelde eisen. Wat gaan we daarvoor doen?
Ruimtelijke ordening • We actualiseren de Omgevingsvisie Noordenveld en streven er naar deze eind 2026 vastgesteld te hebben. • We werken aan het omzetten van het tijdelijke omgevingsplan naar een nieuw omgevingsplan, waarin onze huidige bestemmingsplannen, ons ruimtelijk beleid en rijksregels die aan gemeenten worden overgelaten (Bruidsschat) zijn vertaald. • We werken aan het optimaliseren van de processen rond ruimtelijke initiatieven conform de eisen van de omgevingswet. Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Ruimte en leefomgeving
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
2.498
4.077
1.764
1.144
1.202
1.314
Baten
16
31
31
31
31
31
Saldo
2.482
4.046
1.733
1.113
1.171
1.283
37
Taakveld 8.2 Grondexploitatie (nietbedrijventerreinen)
Afdeling: Ruimtelijk Domein Portefeuillehouder: Jos Darwinkel
Inleidend Net als in de rest van Nederland is de vraag naar nieuwe woningen groot in de gemeente Noordenveld. Om aan deze vraag te kunnen voldoen ontwikkelt de gemeente woningbouwplannen en faciliteert zij externe partijen wanneer zij woningbouw willen realiseren. In programma 5 van deze begroting wordt de exploitatie van de bedrijventerreinen behandeld. Wat willen we bereiken? Gebiedsontwikkeling •
Invulling geven aan onze ruimtelijke, volkshuisvestelijke en infrastructurele doelstellingen.
Grondexploitatie algemeen • Uitbreiding van het aantal woningen door de ontwikkeling van nieuwe gebieden met ook voldoende woningen in de betaalbare en de sociale sector. •
Actuele grondexploitaties en waardering van gronden. Wat gaan we daarvoor doen?
Gebiedsontwikkeling • Oosterveld: Alle gronden zijn volledig verkocht. Fase 1 en 2 zijn woonrijp gemaakt. In 2026 wordt in fase 3 volop gebouwd. In 2026 wordt het woonrijp maken van fase 3 voorbereid. In 2027 wordt fase 3 woonrijp gemaakt. • Roden Zuid: nadat het stedenbouwkundig plan is opgesteld starten we met het Omgevingsplan inclusief bijbehorende onderzoeken. • Peize Zuid: afhankelijk van uitspraak van Raad van State over het vaststellen van het bestemmingsplan, zal bekend worden of het project gerealiseerd wordt. Bij een positief besluit kan de verkoop starten en de locatie in 2026 bouwrijp gemaakt worden. • Oude Velddijk 26: Zodra de Raad van State een voor de gemeente positieve uitspraak doet en Knarrenhof en Woonborg de plannen voldoende uitgewerkt hebben dan kan in 2026 gestart worden met het bouwrijp maken van de locatie. •
Zie ook de paragraaf Grondbeleid van deze begroting.
• Maatlanden – de Zulthe: Het bestek en de technische uitwerking van het plan worden afgerond. Daarnaast start de voorbereiding en uitvoering van de aanbesteding voor het bouwrijpmaken. Verder is het nog afwachten op de uitspraak van de Raad van State. Grondexploitatie algemeen •
Jaarlijkse herziening van de grondprijzen, de parameters en de lopende grondexploitaties.
• Het ontwikkelen van plannen om te komen tot de verkoop van woningbouwkavels aan particulieren of ontwikkelende partijen, waaronder de corporaties. •
Ontwikkelovereenkomsten sluiten met particuliere ontwikkelaars en corporaties. Bijbehorende belangrijke documenten
• Nota Grondbeleid, Kadernota grondprijzen, Jaarlijkse grondprijsbrief (volgt na vaststelling begroting), Woonvisie
38
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Grondexploitatie (nietbedrijventerreinen)
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
4.619
7.761
6.187
6.187
6.365
6.513
Baten
6.089
7.064
5.870
5.870
6.047
6.195
Saldo
-1.470
697
317
318
318
318
Taakveld 8.3 Wonen en bouwen
Afdeling: Ruimtelijk Domein Portefeuillehouder:
Jos Darwinkel, Robert Meijer, Kirsten Ipema
Inleidend De Tweede Kamer heeft in juli 2025 de Wet versterking regie Volkshuisvesting aangenomen. Om regie te krijgen op het aantal woningen, worden Rijk, provincies en gemeenten per 1 januari 2027 verplicht om een volkshuisvestigingsprogramma op te stellen. Het volkshuisvestingsprogramma binnen Noordenveld is gebaseerd op de Omgevingsvisie Noordenveld 2030. Tot die tijd blijft het huidige beleid, de woonvisie, bestaan. In het Volkshuisvestingsprogramma moeten we op een viertal aspecten beschrijven hoe we zorg willen dragen voor een passen woningen en woonomgeving. Het betreffen de woningvoorraad, Wonen en Zorg Leefbaarheid en duurzaamheid. Het bovenstaande heeft vooral betrekking om onze verantwoordelijkheid om aangename wijken en dorpen met voorzieningen en sociale samenhang (leefbaarheid) te behouden en creëren. Dit doen we door middel van meerdere activiteiten en interventies die we alleen, maar vooral samen met andere partijen uitvoeren. We betrekken daarbij ook ons gemeentelijke vastgoed- en grondbeleid, en de acties uit de Woonvisie, aangezien dit randvoorwaarden zijn in de eerder genoemde verantwoordelijkheid. Wat willen we bereiken? Beheer gemeentelijk vastgoed en gronden • Er wordt geadviseerd over het beheer en de aan- en verkoop van vastgoed aan college en management. •
Er wordt een nieuw Gebouwenbeheerplan 2027-2030 opgeleverd.
Gebiedsontwikkeling •
Invulling geven aan onze ruimtelijke, volkshuisvestelijke en infrastructurele doelstellingen.
Meerjarenplan Regio Groningen-Assen • Een goede en constructieve samenwerking met omliggende gemeenten en provincies aan grensoverschrijdende thema's op het gebied van ruimtelijke ontwikkeling. Wonen •
Het realiseren van passende woningen en leefomgeving voor inwoners met een zorgvraag.
•
Afspraken maken over de realisatie van 300 sociale huurwoningen.
• Mensen met een sociaal en/of economische binding met de gemeente met voorrang de mogelijkheid bieden om een (nieuwbouw) woning te kopen.
39
• Komen tot een volkshuisvestingsprogramma met daarin nadrukkelijk aandacht voor de uitvoering van de woningbouwprogrammering en de woonzorgvisie zodat vraag en aanbod van onze woningvoorraad en zorg(voorzieningen) toekomstbestendig zijn. • Het beter laten aansluiten van het woningaanbod op verschillende aandachtsgroepen, leefstijlen, levensfasen en financiële mogelijkheden van onze inwoners. Wat gaan we daarvoor doen? Beheer gemeentelijk vastgoed en gronden • Er wordt geadviseerd over het afstoten van niet-strategische objecten, oftewel, de objecten die geen beleidsdoel dienen. •
We houden het contractmanagementsysteem actueel.
•
We laten nieuwe meerjarenonderhoudsplanningen opstellen.
Gebiedsontwikkeling • Er zijn op diverse inbreidingslocaties projecten in uitvoering of gepland, waaronder de hoek Wilhelminastraat/Kanaalstraat, de Vrijetijdsboulevard in Roden en de Oude Velddijk in Peize. • Er wordt aan diverse projecten gewerkt waarmee wordt voorzien in de woningbehoefte, bijvoorbeeld Roden-Zuid, Maatlanden/de Zulthe en Zuidpoort Terheijl. Meerjarenplan Regio Groningen-Assen • Met een langer termijn ontwikkelperspectief, een meerjarenplanning en een uitvoeringsstrategie onze krachten bundelen om maximaal aan de noodzakelijke versnelling en vergroting van de bouwproductie bij te dragen. Wonen • Wij actualiseren jaarlijks het woningbouwprogramma en analyseren aan de hand van periodiek woningbehoefteonderzoek in welke mate de beschikbare plancapaciteit toereikend is en welke aanvullende woningbouwopgave eventueel nodig is. • Met de woningbouwcorporaties en hun huurdersorganisaties actualiseren we elk jaar de afspraken m.b.t. de sociale huursector. De woningbouwopgave is daarbij een vast agendapunt. • Wij werken aan diverse woningbouwprojecten in de gemeente om aan de vraag te kunnen voldoen. Bij deze nieuwbouwprojecten zorgen we dat de percentages uit de woondeal en woonvisie van sociale huur en betaalbare huur- en koop worden toegepast. • We ontwikkelen en voeren diverse acties uit de Woonvisie uit, zoals een huisvestingsverordening (incl.
urgentieverordening), mogelijkheden voor verevening verkennen en oplossingen voor tijdelijke woonruimte. •
We stellen een uitvoeringsplan voor de Woonzorgvisie op en gaan de eerste acties uitvoeren.
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
1.468
1.200
1.519
1.494
1.487
1.481
Baten
1.061
550
814
835
855
877
Saldo
406
649
705
659
632
604
Wonen en bouwen
40
3. Bestuur en samenleving Tot programma 3. Bestuur en samenleving horen lasten en baten voor de taakvelden: (bedragen x € 1.000) Taakvelden
Begroting 2025
Begroting 2026
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
0.1 Bestuur
1.259
67
1.192
1.805
138
1.667
0.2 Burgerzaken
810
661
149
940
866
74
1.1 Crisisbeheersing en brandweer
2.244
1
2.243
2.190
1
2.189
1.2 Openbare orde en veiligheid
1.344
78
1.266
662
207
454
Totaal
5.658
807
4.851
5.597
1.212
4.385
Programmadoelstelling
• We besturen de gemeente transparant. dienstverlening is eigentijds waarbij wij rekening houden met de verschillende groepen • Onze inwoners in onze gemeente. • Wij zorgen voor een veilige en prettig leefbare samenleving in Noordenveld. Beleidsindicatoren Veiligheid
* In openbare ruimte
41
Financieel overzicht Bedragen x € 1.000
Meerjarenperspectief
Begroting 2026
2027
2028
2029
4.385
4.274
4.493
4.725
Startsaldo begroting 2026-2029
+
Wettelijk verplicht Veiligheidsregio Drenthe (VRD) 2026 Totaal wettelijk verplicht
14
14
14
14
14
14
14
14 =
Totaal programma 3. Bestuur en samenleving
4.399
4.288
4.507
4.739
Vervangingsinvesteringen Vervangingsinvesteringen
Bedrag (x € 1.000)
1.1 Crisisbeheersing en brandweer Gebouwenbeheer algemeen
78
Totaal
78
Taakveld 0.1 Bestuur
Afdeling: Bedrijfsvoering Portefeuillehouder: Klaas Smid
Inleidend Binnen het Taakveld bestuur zorgen wij ervoor dat wij als bestuur inwoners vertellen wat wij doen en waar wij het gemeenschapsgeld voor gebruiken. We geven uitvoering aan het coalitieakkoord Samen bouwen aan Noordenveld, en aan doorlopende projecten uit het Meerjaren Uitvoeringsprogramma (MUP). Ook wordt er ter kennismaking met de gemeente Noordenveld het spel Democracity aangeboden aan de groepen 7 van de basisscholen binnen de gemeente. Tijdens het spel, dat gespeeld wordt in de raadzaal, moeten de leerlingen in groepjes (fracties) elkaar overtuigen welke gebouwen in de (nog) lege stad geplaatst moeten worden. Het spel wordt begeleid door 2 vrijwilligers. Zij geven in de week voorafgaande aan het spel een gastles in de klas waarin de leerlingen verteld wordt hoe en door wie de besluiten genomen worden die voor iedereen in Noordenveld van belang zijn. Dat het spel nog steeds voldoet blijkt wel nu het spel afgelopen school seizoen 18 keer in de raadzaal gespeeld is! Voor komend jaar wordt op dit moment geïnventariseerd welke scholen gebruik willen maken van de mogelijkheid om het spel te spelen. Wat willen we bereiken? Bestuur algemeen •
We willen transparant en helder zijn over wat we als gemeente doen.
• We willen de samenleving betrekken bij wat we doen. Inwoners en andere belanghebbenden kunnen, binnen afgesproken kaders, meedenken en meedoen. Wat gaan we daarvoor doen? Bestuur algemeen
42
• We blijven het participatiebeleid uitvoeren. We betrekken inwoners en organisaties tijdig bij het maken, uitvoeren en evalueren van projecten en beleid. Op deze manier kunnen zij invloed uitoefenen op de eigen leefomgeving. •
We ontwikkelen een participatieverordening, ter vervanging van de inspraakverordening. Bijbehorende belangrijke documenten
• Coalitieakkoord 2022-2026, Participatiebeleid Noordenveld, Omgevingsvisie 2030 Noordenveld, Meerjaren UitvoeringsProgramma 2022-2026 Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
2.357
1.259
1.805
1.838
1.873
1.908
Baten
30
67
138
138
138
138
Saldo
2.327
1.192
1.667
1.701
1.735
1.770
Bestuur
Taakveld 0.2
Afdeling: Ruimtelijk Domein
Burgerzaken
Portefeuillehouder: Klaas Smid
Wat willen we bereiken? Burgerzaken algemeen • We verkorten de wachttijd voor bezoekers in de publiekshal en verminderen de kans op fraude door functiescheiding toe te passen aan de balie. Documenten worden dan niet door dezelfde persoon aangevraagd en uitgereikt. • We blijven inzetten op digitaal waar mogelijk, persoonlijk waar nodig. Daarom willen we diensten blijven digitaliseren. • We zorgen dat er voor de Gemeenteraadsverkiezing op meer locaties kan worden gestemd, om extreme drukte en een lange wachttijd op de locaties in Peize en Norg te voorkomen. Wat gaan we daarvoor doen? Burgerzaken algemeen • We zetten een extra baliemedewerker in voor een vriendelijk ontvangst van bezoekers, het beantwoorden van vragen, verstrekken van bezoekerspassen én het uitreiken van reisdocumenten en rijbewijzen. • We blijven de digitale mogelijkheden op het gebied van burgerzaken verder uitbreiden voor zowel inwoners als ondernemers. • We voegen twee extra stemlocaties toe; een extra locatie in Peize en een extra locatie in Norg. Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
959
810
940
959
978
998
Baten
623
661
866
866
866
866
Saldo
336
149
74
93
112
132
Burgerzaken
43
Taakveld 1.1
Afdeling: Bedrijfsvoering
Crisisbeheersing en brandweer
Portefeuillehouder: Klaas Smid
Wat willen we bereiken? Crisisbeheersing en brandweer algemeen • Wij zorgen in samenwerking met de Veiligheidsregio Drenthe (VRD) voor een adequate crisismanagementorganisatie. • De VRD wil een flexibele en wendbare organisatie zijn die snel kan acteren op maatschappelijke ontwikkelingen, ook wanneer die ontwikkelingen onverwacht op de samenleving afkomen. • De VRD wil samen een brede focus hebben op natuurbrandbeheersing om beter voorbereid te zijn op de risico’s bij een natuurbrand. • De VRD zoekt naar oplossingen om dezelfde mate van paraatheid van vrijwilligers te kunnen garanderen. • Met deze aanpak werken we gezamenlijk aan een veilige samenleving op het gebied van brandweer, crisisbeheersing en geneeskundige hulpverlening. •
De VRD werkt samen met gemeenten aan een weerbare samenleving. Wat gaan we daarvoor doen?
Crisisbeheersing en brandweer algemeen • De VRD zorgt ervoor dat het een aantrekkelijke werkgever is die mee blijft bewegen met het werk en blijft inzetten op talent om vrijwilligers te werven en te behouden. • We zorgen ervoor dat de VRD op een goede manier functioneert en dat de belangen van Noordenveld binnen de VRD goed worden behartigd. • We zorgen ervoor dat er voldoende bezetting is in het team bevolkingszorg en in het crisisteam. • We zorgen ervoor dat de gemeentemedewerkers die betrokken zijn bij bevolkingszorg goed opgeleid worden en blijven, zodat zij bij calamiteiten hun werk adequaat kunnen verrichten. Bijbehorende belangrijke documenten • Beleidsvisie VRD, Gemeenschappelijke Regeling VRD, Ontwerpbegroting VRD, Integraal Veiligheidsbeleid gemeente Noordenveld Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Crisisbeheersing en brandweer
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
1.989
2.244
2.190
2.191
2.191
2.192
Baten
2
1
1
1
1
1
Saldo
1.987
2.243
2.189
2.190
2.190
2.191
44
Taakveld 1.2
Afdeling: Bedrijfsvoering
Openbare orde en veiligheid
Portefeuillehouder: Klaas Smid, Robert Meijer
Wat willen we bereiken? Openbare orde en veiligheid algemeen • We beschermen inwoners en bedrijven zo goed mogelijk tegen aantasting van hun leefomgeving en hun persoonlijke veiligheid. • De samenwerking tussen Openbare Orde en Veiligheid en het sociale domein versterkt de integrale aanpak van veiligheid en welzijn, wat leidt tot effectieve preventie en interventie. Daarom investeren wij in deze samenwerking. • Samen met onder andere de politie, het Openbaar Ministerie, maatschappelijke instellingen, het Regionale Expertise en Informatie Centrum (RIEC) en de Veiligheidsregio Drenthe en onze inwoners werken we aan een veilig en leefbaar Noordenveld. • Evenementen en veiligheid en jeugd en veiligheid blijven belangrijk. Daarom intensiveren we de samenwerking op deze thema’s. •
Een veilige samenleving waarin ondermijning geen kans krijgt. Wat gaan we daarvoor doen?
Openbare orde en veiligheid algemeen •
We handhaven de regelgeving en de openbare orde.
•
We geven uitvoering aan onze veiligheidsnota en ons integraal handhavingsbeleid.
• We gaan ondermijning tegen door de organisatie weerbaarder te maken, we zetten in op bewustwording en we zorgen ervoor dat inwoners en medewerkers laagdrempelig signalen kunnen melden. • We intensiveren onze aanpak en opereren actief bij verdenking van ondermijnende activiteiten. •
We zetten in op preventie en aanpak van cybercrime.
• We richten ons op het voorkomen en verminderen van het middelengebruik onder onze inwoners en we zetten in op repressie als preventie niet het gewenste effect heeft. •
We zetten in op waarborging van de veiligheid bij (risicovolle) evenementen.
• Om onze ambities te realiseren intensiveren we de samenwerking met de OGGZ en zijn we aangesloten bij het MDO 23+ overleg. Bijbehorende belangrijke documenten • Integraal veiligheidsbeleid gemeente Noordenveld, VTH Programma, BIBOB beleid gemeente Noordenveld, Damoclesbeleid gemeente Noordenveld, Beleid wet aanpak woonoverlast Noordenveld, Beleid aanpak mensenhandel Noordenveld Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Openbare orde en veiligheid
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
1.532
1.344
662
695
730
765
Baten
1.201
78
207
405
274
133
Saldo
331
1.266
454
291
456
632
45
4. Groen beleven Tot programma 4. Groen beleven horen lasten en baten voor de taakvelden: (bedragen x € 1.000) Taakvelden
Begroting 2025
Begroting 2026
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
9.184
3.317
5.867
6.093
128
5.964
46
0
46
42
0
42
5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie
5.877
1.249
4.628
5.744
1.213
4.531
7.2 Riolering
4.268
5.717
-1.449
4.055
5.396
-1.341
7.3 Afval
4.153
4.994
-841
4.069
4.856
-788
7.5 Begraafplaatsen en crematoria
409
236
173
318
225
93
23.937
15.513
8.424
20.320
11.818
8.502
2.1 Verkeer en vervoer 2.2 Parkeren
Totaal
Programmadoelstelling willen dat groen beleven ook echt wordt beleefd. Dit willen we bereiken door wijkgericht • We te werken waarbij we dicht bij de inwoners aanwezig zijn. Hierdoor weten we wat de beleving van de inwoners in de dorpen, buurten en wijken is.
groen en (openlucht) recreatie: wij willen bijdragen aan een groene, duurzame en • Openbaar klimaatbestendige leefomgeving waardoor het aantrekkelijk is om in onze gemeente te wonen, te werken en te recreëren.
• Afval is grondstof: het doel is maximaal hergebruik en het voorkomen van restafval. en water: wij dragen bij aan de inrichting van waterrobuuste en klimaatbestendige • Riolering dorpen, met 2040 als horizon. Beleidsindicatoren Afval
46
Financieel overzicht Bedragen x € 1.000 Startsaldo begroting 2026-2029
Meerjarenperspectief
Begroting 2026
2027
2028
2029
8.502
8.710
8.773
8.612 +
Wettelijk verplicht Geert de Wilde brug (investering van € 172)
11
11
11
11
Vervanging bruggen 2026 (investering van € 287)
19
19
19
19
Vervanging Generaal van de Boschwegbrug (investering van € 230)
15
15
15
15
Vervanging ANWB bewegwijzering (investering van € 90)
10
10
10
10
Totaal wettelijk verplicht
55
55
55
55 =
Totaal programma 4. Groen beleven
8.557
8.765
8.828
8.667
Vervangingsinvesteringen Vervangingsinvesteringen
Bedrag (x € 1.000)
2.1 Verkeer en vervoer Meeliftinvesteringen riolering en wegen
515
Openbare verlichting
318
Meeliftinvesteringen Duurzaam Veilig
122
5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie Traktoren
160
Aanhangers
90
Werktuigen
160
7.2 Riolering Reguliere vervangingen riolering Klimaat adaptatie water
4.824 454
7.3 Afval Inzamelvoertuig (2X) Minicontainers Totaal
700 55 7.398
47
Taakveld 2.1 Verkeer en vervoer
Afdeling: Ruimtelijk Domein Portefeuillehouder: Robert Meijer
Wat willen we bereiken? Verkeer en vervoer algemeen • Wij willen de (economische) bereikbaarheid in stand houden of verbeteren, de verkeersveiligheid vergroten en het (leef)milieu verbeteren, waarbij weggebruikers de verkeersregels opvolgen. •
We stimuleren dat meer mensen gebruikmaken van de fiets en het openbaar vervoer.
•
Wij richten de wegen, fiets- en voetpaden veilig in en onderhouden ze goed.
• We besparen energie door de openbare verlichting zoveel mogelijk van ledlampen te voorzien. • We houden de gemeente schoon en netjes door veeg- en onkruidbestrijdingsrondes op de verhardingen uit te voeren. • Eén van de speerpunten binnen de Regio Groningen Assen (RGA) is het versterken van de samenhang door het verbeteren van de regionale bereikbaarheid. De opgave komende jaren is het versterken en beter benutten van duurzame mobiliteitsketens. Wat gaan we daarvoor doen? Verkeer en vervoer algemeen • Binnen de RGA ligt een grote mobiliteitsopgave waarop samengewerkt wordt. Dit doen we aan de hand van een Samenwerkingsagenda Mobiliteit RGA met daarin 3 regionale programma's: fiets, hubs, mobiliteitstransitie. •
We doen verkeerseducatieprojecten gericht op specifieke doelgroepen.
•
Verkeerssituaties richten we eenduidig in conform wetgeving en landelijke richtlijnen.
• We liften mee met groot onderhoud aan wegen en/of riolering waarbij we maatregelen treffen om de verkeersveiligheid en bereikbaarheid te verbeteren. • Bij elke ingreep in de openbare ruimte, klein of groot, proberen we de situatie voor de voetganger en fietser te verbeteren. • We realiseren een veiligere Zevenhuisterweg in Nieuw-Roden en een veiligere Nieuweweg in Roden en samen met de provincie Drenthe gaan we de hub in Peize herinrichten. • We voeren jaarlijks een weginspectie van ons wegenareaal uit en passen het meerjarenonderhoudsplan voor het onderhouden van de wegen, fiets- en voetpaden waar nodig aan, en we voeren dit plan uit. • In 2026 worden de resterende conventionele armaturen in de centrumgebieden voorzien van led armaturen. •
We vegen onze verhardingen in Noordenveld om het onkruid te verwijderen. Bijbehorende belangrijke documenten
• Noordenveld zet de fiets op 1 (GVVP), Basisfietsplan, Beleidsplan openbare verlichting 20212030/ uitvoeringsplan 2021-2030, Wegenbeheerplan
48
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
6.308
9.184
6.093
6.347
6.332
6.193
Baten
1.203
3.317
128
131
134
137
Saldo
5.105
5.867
5.964
6.216
6.198
6.056
Verkeer en vervoer
Taakveld 2.2
Afdeling: Ruimtelijk Domein
Parkeren
Portefeuillehouder: Robert Meijer, Jos Darwinkel
Inleidend In 2026 vinden op taakveld geen activiteiten plaats. De financiële mutaties op dit taakveld betreffen kapitaallasten. Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
63
46
42
41
41
40
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
63
46
42
41
41
40
Parkeren
Taakveld 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie
Afdeling: Beheer, Ruimtelijk Domein Portefeuillehouder:
Robert Meijer, Kirsten Ipema, Jos Darwinkel
Inleidend De gemeente Noordenveld wordt ook wel Drenthe in het klein genoemd gezien de diversiteit van het vrijetijdsaanbod waarover onze gemeente beschikt. Dagattracties, verblijfsaccommodaties, vele wandel- en fietsroutes, waterrecreatie, karakteristieke dorpskernen en de veelzijdigheid aan natuur bieden een scala aan argumenten voor een verblijf en bezoek aan Noordenveld. Voor een veilig (en) toegankelijk groen Noordenveld voor iedereen, waarbij ook de natuur voldoende ruimte heeft om zich te ontwikkelen, staat een klimaatadaptieve gemeente met ruimte voor meer biodiversiteit en aandacht voor ecologisch beheer centraal. Wat willen we bereiken? (Openlucht) Recreatie •
Het buitengebied is voor iedereen bereikbaar en actief te beleven.
•
De inrichting van de openbare ruimte nodigt uit tot bewegen.
• We willen de recreatieve- en vrijetijdssector in staat stellen zich te ontwikkelen tot een duurzame, attractieve en kwalitatieve sector en ruimte bieden voor investeringen en innovatie.
49
•
Opstellen nieuw vrijetijdtijdsbeleid.
•
Opstellen kansenkaart en de sector meenemen in de recreatieve kansen.
Openbaar groen • We stimuleren de bewoners om mee te denken over de inrichting en onderhoud van de openbare ruimte. •
Wij richten de openbare ruimte klimaatrobuust in.
• We beschermen en benutten de unieke en hooggewaardeerde cultuurhistorische landschappen, landschapselementen en natuurgebieden. • In Noordenveld beheren we de openbare ruimte op minimaal een basiskwaliteit, waarbij we streven naar het realiseren van de juiste kwaliteit van de openbare ruimte. Wat gaan we daarvoor doen? (Openlucht) Recreatie • Samen met stakeholders wordt vervolg, invulling en opvolging gegeven aan de adviezen uit het opgeleverde rapport 'Voorstel tot recreatiezonering van het Norger Esdorpenlanschap'. • Met stichting MoRoNeNo wordt, binnen de in ontwikkeling zijnde mountainbikeroute Noordenveld West, invulling gegeven aan speciale trajectonderdelen in de route en worden nieuwe mogelijke routes onderzocht. • Speeltoestellen worden jaarlijks geïnspecteerd op veiligheid en indien noodzakelijk, in samenspraak met bewoners, vervangen. • Speeltuinen worden in samenwerking met inwoners opgeknapt en heringericht. Natuurlijke speelaanleidingen spelen hierin een steeds grotere rol. • We faciliteren inwoners bij initiatieven en ideeën voor het herinrichten van speeltuinen en openbare schoolpleinen. We stimuleren bewoners daarbij om beschikbare subsidies van externe partijen aan te spreken. • Met overkoepelende organisaties en agrarische ondernemers maken we afspraken over educatie en recreatieve vormen.
• Samen met het Recreatieschap Drenthe en het routebureau Drenthe zal periodiek onderhoud plaatsvinden aan het wandel- en fietsknooppuntensysteem in Noordenveld. • Na consultatie van stake- en shareholders, inwoners en andere externe partijen nieuw vrijetijdsbeleid formuleren. •
Sectoraal overleg over invulling kansenkaart Noord Drenthe.
Openbaar groen • We gaan verder met het optimaliseren van wijkgericht werken waarbij onze medewerkers een signalerende functie vervullen. •
Bereikbaarheid, onderhoud van wegen en bermen zijn en blijven aandachtsgebieden.
• We stellen een nieuwe beleidsnotitie op richting 2030 samen met de inwoners en sector en vertalen dit in een concreet uitvoeringsprogramma per jaar met investeringen. • We verhogen de biodiversiteit in het openbaar groen in de dorpen en in het buitengebied. Waarbij ook bepaalde fauna in het stedelijk gebied de ruimte krijgt om zich in stand te houden cq. te hervestigen. • We streven naar een natuur- en beheervriendelijke inrichting. We gebruiken plantensoorten die een bijdrage leveren aan het verbeteren van de biodiversiteit. • Er wordt verschralingsbeheer toegepast bij de bermen in het buitengebied. Wij willen hiermee de biodiversiteit verbeteren. • We stimuleren groeninitiatieven en adviseren in de planvorming met extra aandacht voor het bevorderen van de biodiversiteit. We brengen inwoners in contact met stakeholders voor subsidiemogelijkheden en/of ondersteuning bij de uitvoering.
50
• We werken samen met de provincie, het Rijk en andere gebiedspartners in de pilot gebiedsgerichte aanpak Fochteloërveen om de natuur te versterken en ervaring op te doen voor andere gebieden. • We geven met Natuurmonumenten uitvoering aan het gezamenlijk Bosbeheerplan. Hiermee krijgen de bossen een kwaliteitsimpuls, waarbij de biodiversiteit wordt vergroot en exoten worden bestreden/geen kans meer krijgen. • Samen met Natuurmonumenten, Staatsbosbeheer, de boermarken en andere partners blijven we uitvoering geven aan het Gebiedskompas Norger Esdorpenlandschap. • De gemeentelijke bomen worden elke 3 jaar geïnspecteerd en eens in de zes jaar onderhouden zodat aan de zorgplicht wordt voldaan. • We bestrijden de exoten (samen met stakeholders) op plaatsen waar dit tot gevaar leidt. Overige locaties met exoten worden zo mogelijk gemaaid om verdere verspreiding te voorkomen en/of de planten uit te putten. • Met het verhogen van de biodiversiteit neemt het aantal natuurlijke vijanden van de eikenprocessierups toe. In alle gebieden worden de nesten gemarkeerd voor de veiligheid en zorgplicht. Alleen in de hoogrisicogebieden worden de nesten geruimd.
Bijbehorende belangrijke documenten • Groenvisie, Landschapsbeleidsplan, Noordenveldse Kwaliteitsgids, Bosbeheerplan (Natuurmonumenten en Gemeente Noordenveld) • Speelbeleidsplan, Uitvoeringsagenda Recreatie en Toerisme, Voorstel tot recreatiezonering Norger Esdorpenlandschap Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Openbaar groen en (openlucht) recreatie
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
5.546
5.877
5.744
5.706
5.823
5.956
Baten
1.307
1.249
1.213
1.062
922
891
Saldo
4.239
4.628
4.531
4.644
4.902
5.065
Taakveld 7.2 Riolering
Afdeling: Beheer Portefeuillehouder: Robert Meijer, Kirsten Ipema
Inleidend De gevolgen van klimaatverandering (wateroverlast, hittestress en verdroging) raken de hele gemeente en haar inwoners. Om voorbereid te zijn op de gevolgen van deze verandering, moeten wij als gemeente in zowel onze beheer- en onderhoudswerkzaamheden als in onze woningbouwopgaven aandacht besteden aan hoe wij hier mee omgaan. Zowel in het Gemeentelijk Water- en Rioleringsplan als in de Lokale Adaptatiestrategie en de uitvoeringsagenda klimaatadaptatie is vastgelegd hoe wij dit tot uitvoering brengen. Hiervoor is de samenwerking met inwoners, de waterschappen, provincie en andere gemeenten van groot belang. Wat willen we bereiken? Riolering algemeen • Zorgen voor een functionele riolering, separate inzameling en verwerking van hemelwater en beperken van structurele (grond)wateroverlast. • Ten aanzien van klimaatadaptatie werken we aan de inrichting van een waterrobuust en klimaatbestendig bebouwd gebied met 2050 als horizon.
51
• Dit alles willen we bewerkstelligen tegen acceptabele kosten en een voor de inwoner redelijk te dragen tarief. • Schade door verdroging, vernatting en bodemdaling willen we, voor zover mogelijk, in beeld brengen en voorkomen. • We willen dat de rioolheffingen tijdig worden betaald, al of niet via automatische incasso en/of betalingsregelingen en dat het aantal bezwaarschriften zo laag mogelijk blijft. • We willen de heffingsadministratie op orde hebben en houden, dit betreft bijvoorbeeld de volledigheid van objecten en een juiste registratie van de hoeveelheid afvalwater. Wat gaan we daarvoor doen? Riolering algemeen •
We optimaliseren het grondwatermeetnet en het beheer daarvan.
•
We gaan regenwater afkoppelen zodat het hergebruikt kan worden.
• We bouwen bestaande rioolstelsels gefaseerd om naar gescheiden stelsels zodat rioolstelsels worden ontlast. •
We leggen waterberging en infiltratievoorzieningen aan.
• Gezamenlijk met de provincies Drenthe en Groningen, de waterschappen van beide provincies en alle gemeentes uit de Kop van Drenthe geven we uitvoering aan de regionale klimaatadaptatiestrategie en uitvoeringsagenda. • In onze strategie gaan we uit van de stresstesten voor klimaatadaptatie. Bij de uitvoering van werkzaamheden in de ondergrond is het Bouwprotocol Noordenveld leidend. • Wij werken aan een klimaatbestendige inrichting. We kijken daarbij naar meer groen, waterberging, parkeren en spelen. • Iedere 14 jaar inspecteren we het riool. Iedere 7 jaar wordt het riool gereinigd. Waar nodig repareren en vervangen we riolen. •
We zorgen voor goedwerkende gemalen.
• We gaan conform de verordening rioolheffing heffen en innen. Hiervoor leggen we eind februari de aanslagen op. • We gaan uitvoering geven aan herinrichtingsplannen Peize centrum fase 2 (inclusief riool) en aan energieke wijk Peize Kortland. •
We continueren de aanpak van de wateroverlast Peize. Bijbehorende belangrijke documenten
• Gemeentelijk Water- en Rioleringsplan, Verordening afvoer hemelwater en grondwater, Waterketenakkoord ‘Samenwerking Vereniging van Groninger Gemeenten en Waterketen Groningen -Noord Drenthe’, Lokale Adaptatie Strategie Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
3.810
4.268
4.055
4.015
3.936
3.848
Baten
5.067
5.717
5.396
5.451
5.508
5.566
Saldo
-1.257
-1.449
-1.341
-1.435
-1.572
-1.717
Riolering
Taakveld 7.3 Afval
Afdeling: Beheer Portefeuillehouder: Alex Wekema
52
Inleidend Binnen dit taakveld zorgen we voor de gescheiden inzameling van huishoudelijke afvalstoffen. De Rijksoverheid heeft, met het programma "Nederland Circulair in 2050" als doel gesteld dat Nederland in 2050 een circulaire economie heeft ontwikkeld. Om deze doelen te halen, moet het huishoudelijk afval beter worden gescheiden. Hierbij vervult het Landelijk Afvalbeheerplan (LAP 3) een functie bij de transitie naar een circulaire economie. In het 'Uitvoeringsprogramma Van Afval Naar Grondstof (VANG) - Huishoudelijk Afval', is verder uitgewerkt hoe deze doelstelling wordt bereikt. Concreet betekent dit dat we 75% afvalscheiding en maximaal 100 kilogram (fijn en grof) huishoudelijk restafval per inwoner per jaar in 2030 moeten realiseren. Wat willen we bereiken? Afval algemeen • We willen de bestaande gescheiden inzameling van huishoudelijke afvalstoffen optimaliseren en intensiveren, zodat tenminste wordt voldaan aan de landelijke doelstellingen volgens het Landelijk Afvalbeheerplan (LAP 3). • We geven met betrekking tot de gescheiden inzameling van huishoudelijke afvalstoffen de voorkeur aan scheiding bij de bron. • We willen de huidige voorzieningen en ondersteunende communicatieactiviteiten zoals controle, educatie en voorlichting optimaliseren. •
We willen de inzamel- en verwerkingskosten minimaliseren. Wat gaan we daarvoor doen?
Afval algemeen • We brengen het nut en de noodzaak van het scheiden van afval onder de aandacht van onze inwoners door actieve voorlichting en communicatie. • We bouwen voort op de campagne om het bewustzijn van zwerfafval te vergroten voor een schone leefomgeving door scholen en sportverenigingen actief hierbij te betrekken. • We optimaliseren de haalvoorzieningen voor het huis-aan-huis inzamelen van de grondstoffen. • We realiseren en optimaliseren de brengvoorzieningen in de vorm van milieuparken met ondergrondse containers voor de inzameling van de 'snelle' afvalstromen; Inwoners kunnen hier 24 uur per dag terecht. • We continueren en optimaliseren de inzet van de Afvalkraam (mobiel brengstation) in buurten, dorpen en wijken voor de kleinschalige inzameling van ‘langzame’ afvalstromen. Inwoners kunnen hier op gezette tijden terecht. • We onderzoeken hoe we de afvalscheiding van de grof huishoudelijke afvalstromen op het Grondstoffencentrum (nog) beter kunnen stimuleren en de bijbehorende dienstverlening. • We optimaliseren het passenbeheer bij het gebruik van de ondergrondse containers voor huishoudelijk restafval door onze inwoners. • We zorgen voor optimale en marktconforme contracten voor de verwerking van onze afvalstromen.
Bijbehorende belangrijke documenten • Programma Nederland Circulair in 2050, Landelijk Afvalbeheerplan (LAP3), Uitvoeringsprogramma VANG - Huishoudelijk Afval, Manifest Drenthe Van Afval Naar Grondstoffen, Samen op weg naar een Drentse Circulaire (Grondstoffen) Economie • Beleidsnota “Afvalstoffen in Noordenveld”, Nota evaluatie en toekomst afvalbeleid van de gemeente Noordenveld
53
Afvalindicatoren Afval
Gerealiseerd
Indicator
Eenheid
Afvalscheidingspercentage
Streefcijfer
2022
2023
2024
2025
2026
%
70
69
71
73
74
A) Omvang fijn huishoudelijk restafval (grijze container)
kilogram per inwoner per jaar
147
144
158
148
140
B) Omvang grof huishoudelijk restafval (brengstation in de grof restafvalbak)
kilogram per inwoner per jaar
20
24
11
10
10
Omvang fijn en grof huishoudelijk restafval (A+B)
kilogram per inwoner per jaar
167
168
169
158
150
Beoordeling afvalinzameling
Gemiddeld rapportcijfer
8,1
n.b.
n.b.
n.b.
8.5
Toelichting De totale hoeveelheid huishoudelijk afval in Noordenveld is in 2024 gestegen naar 18.497 ton. Dat is een stijging met 1.227 ton ten opzichte van 2023. Dit bij een licht gestegen inwonertal. Die stijging wordt vooral veroorzaakt door een toename van puin (+853 ton). Daarnaast zijn er ook stijgingen zichtbaar bij hout (+390 ton), fijn huishoudelijk restafval (+346 ton) en grof tuinafval (+257 ton). Grote afnames zijn er bij het grof huishoudelijk restafval (-418 ton), gemengd bouw- en sloopafval (-192 ton) en gft-afval (-133 ton). Verklaring hiervoor is o.a. het nieuwe afvalbeheerbeleid op het Grondstoffencentrum dat per 1 januari 2024 van kracht is. Het percentage afvalscheiding is in 2024 gestegen naar 72% (bron: Grondstoffenmonitor Markerein 2024). De gemiddelde hoeveelheid fijn huishoudelijk restafval (grijze container) is licht toegenomen tot 154 kilo per inwoner per jaar. De gemiddelde hoeveelheid grof restafval (Grondstoffencentrum) is daarentegen gedaald naar 11 kilo per inwoner per jaar. De gemiddelde hoeveelheid fijn en grof huishoudelijk restafval is in 2024 gedaald naar 165 kilo per inwoner per jaar. Dit bij een economische groei in Nederland van 0,9%. Streefcijfers voor 2030 zijn: 75% afvalscheiding en 100 kilogram restafval per inwoner per jaar. In 2015 was het gemiddeld rapportcijfer een 7,9 (dit was voor invoering van de maatregelen).
In 2018 was het gemiddeld rapportcijfer een 7,5 (dit was na invoering van de maatregelen). In 2022 is het gemiddeld rapportcijfer een 8,1 (Bron: Onderzoeksrapport Onderzoek Afvalinzameling onder inwoners in Noordenveld, Vervolgmeting 2022 door Enneüs). Dit is het meest recente bewonersonderzoek geweest. Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
4.434
4.153
4.069
4.068
4.090
4.118
Baten
5.178
4.994
4.856
4.920
4.985
5.051
Saldo
-744
-841
-788
-852
-895
-933
Afval
54
Taakveld 7.5
Afdeling: Beheer
Begraafplaatsen en crematoria
Portefeuillehouder: Robert Meijer
Inleidend De begraafplaatsen en crematoria zijn plekken waar we in alle rust waardig afscheid nemen van onze dierbaren. De parkachtige sfeer van de begraafplaatsen straalt rust en beslotenheid uit. Voor nabestaanden een plek waar ze terecht kunnen als ze daar behoefte aan hebben. Ook is het voor diverse diersoorten en bomen een rustig (onderdeel van het) leefgebied. Wat willen we bereiken? Begraafplaatsen en crematoria algemeen • Nabestaanden kunnen op onze begraafplaatsen in alle rust en met waardigheid afscheid nemen van dierbaren. Onze begraafplaatsen zien er daarom verzorgd uit op niveau basis. • We willen begraafplaatsen met voldoende capaciteit voor (natuur)begraven of het plaatsen van urnen. Wat gaan we daarvoor doen? Begraafplaatsen en crematoria algemeen • We onderhouden de op de begraafplaatsen aanwezige groenvoorzieningen, paden en hekwerken, urnenmuren en gebouwen. • We realiseren voldoende capaciteit, zoals het uitbreiden van urnenmuren, het aanleggen en inrichten van nieuwe grafperken. • Op de begraafplaatsen in Een en Nieuw-Roden zijn mogelijkheden voor natuurbegraven. In Nieuw-Roden is dat door middel van urnengraven. • We informeren en adviseren recht- en belanghebbenden. Bijvoorbeeld over verlopen grafrechten, verwaarlozing of schades aan een graf. •
We voeren jaarlijks overleg met de begrafenisverenigingen.
•
We geven een vervolg aan het inventariseren van de waardevolle grafmonumenten.
• We faciliteren de vrijwillige onderhoudsgroepen voor het speciale onderhoud van de begraafplaatsen en de historische gemeentelijke graven. Bijbehorende belangrijke documenten •
Begraafplaatsenbeleidsplan
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Begraafplaatsen en crematoria
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
333
409
318
321
324
326
Baten
207
236
225
225
225
225
Saldo
125
173
93
96
99
101
55
5. Werken, ondernemen en ontspannen Tot programma 5. Werken, ondernemen en ontspannen horen lasten en baten voor de taakvelden: (bedragen x € 1.000) Taakvelden
Begroting 2025
Begroting 2026
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
8
0
8
5
0
5
3.1 Economische ontwikkeling
866
35
831
389
35
354
3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur
363
363
0
1.654
1.636
18
3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
314
216
98
319
202
117
3.4 Economische promotie
401
566
-165
403
551
-148
5.1 Sportbeleid en activering
936
120
817
822
120
702
5.2 Sportaccommodaties
2.892
933
1.959
2.803
965
1.839
5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie
1.795
439
1.356
1.148
358
790
5.4 Musea
584
11
573
626
11
614
5.5 Cultureel erfgoed
629
17
612
501
17
484
5.6 Media
908
176
732
687
0
687
9.698
2.876
6.822
9.357
3.895
5.461
2.3 Recreatieve havens
Totaal
Programmadoelstelling streven naar het behoud en de groei van het aantal arbeidsplaatsen in de publieke en • We private sector. sport en bewegen willen we bereiken dat de (ervaren) gezondheid van alle inwoners, de • Met sociale binding en de leefbaarheid in de dorpen verbeteren. en cultuur vinden we waardevol voor onze gemeente. Dit draagt bij aan de • Kunst aantrekkelijkheid en leefbaarheid van Noordenveld.
Beleidsindicatoren Economie & Sport
56
Financieel overzicht Bedragen x € 1.000 Startsaldo begroting 2026-2029
Meerjarenperspectief
Begroting 2026
2027
2028
2029
5.461
5.579
5.626
5.706 +
Wettelijk verplicht Verhogen subsidie lokale omroep RTV Zulthe Totaal wettelijk verplicht
9
10
9
10 +
Nieuw beleid Stichting Manege Norg (investering 2026 € 55)
4
4
4
4
Scouting Mensinge Roden (investering 2026 € 122)
5
5
5
5
Renovatie Hulligtenweg Peest (investering 2026 € 50)
3
3
3
3
Speelgoedmuseum scenario 3 renovatie/nieuwbouw (aanvullende investering 2026 € 3.153)
131
131
131
131
Erfgoedvisie
3
3
3
3
Centrumplan Peize (investering 2026 € 342 , 2027 € 366 en 2028 € 182)
22
46
58
58
100
100
100
292
304
304
Zwembad De Hullen - variant B (aanvullende investering 2027 € 5.162) Totaal nieuw beleid
168
=
Totaal programma 5. Werken, ondernemen en ontspannen
5.638
5.881
5.930
6.010
Vervangingsinvesteringen Vervangingsinvesteringen
Bedrag (x € 1.000)
5.4 Musea Gebouwenbeheer algemeen
78
Totaal
78
Taakveld 2.3
Afdeling: Ruimtelijk Domein
Recreatieve havens
Portefeuillehouder: Jos Darwinkel
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
9
8
5
4
4
4
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
9
8
5
4
4
4
Recreatieve havens
57
Financiële toelichting Hoewel er momenteel geen doelen of activiteiten zijn op dit taakveld, zijn er wel circa € 5.000 aan lasten geraamd voor 2026. Deze lasten bestaan uit kapitaallasten van eerder gedane investeringen die nog een boekwaarde hebben op de balans. Het betreft de vervanging van een onderleider in de Rodervaart en het uitbaggeren van het Leekster Hoofddiep.
Taakveld 3.1 Economische ontwikkeling
Afdeling: Ruimtelijk Domein Portefeuillehouder:
Jos Darwinkel, Klaas Smid, Kirsten Ipema
Wat willen we bereiken? Economische ontwikkeling algemeen • Wij zijn een aantrekkelijke en ondernemende gemeente met een sterk ondernemersklimaat dat ruimte en kansen biedt voor groei, innovatie en werkgelegenheid. Wat gaan we daarvoor doen? Economische ontwikkeling algemeen • We geven uitvoering aan de Economische Uitvoeringsagenda, waarbij we inspelen op economische trends, versterken wat goed werkt en ruimte maken voor vernieuwing en groei. • Samen met ondernemersverenigingen Roden, Peize, Norg en Ondernemers Contact Noordenveld werken we aan sterke economische centra. We verbreden het winkelaanbod, stimuleren verduurzaming van panden en verbeteren de kwaliteit van de openbare ruimte. • Binnen de Economische Agenda Nij Begun ontwikkelen we een Masterplan voor het centrum van Roden. We zetten ons in om financiering te realiseren voor nog openstaande onderdelen uit de Centrum Ontwikkeling Roden (COR). • Om nieuwe bedrijvigheid mogelijk te maken, gaan we in gesprek met perceeleigenaren over onbenutte gronden. Ook starten we een uitgifteprocedure voor gemeentewerven op basis van kwalitatieve selectiecriteria. • We verkennen herstructureringsmogelijkheden op bestaande bedrijventerreinen om ruimte efficiënter te benutten en de terreinen toekomstbestendig in te richten. • We houden regie op de Regiodeal, stemmen dit bestuurlijk af en leggen verantwoording af aan het Rijk.
Daarbij geven we uitvoering aan de programmalijn ‘dorpskernen voor iedereen’ en ‘duurzame economische ontwikkeling’. • We vervullen een aanjagende en regisserende rol binnen de Economische Agenda Nij Begun. We begeleiden ondernemers bij subsidieaanvragen, initiëren kansrijke projecten en organiseren benodigde cofinanciering. • We laten ons als gemeente actief zien door contactmomenten met ondernemers te plannen. We organiseren netwerkbijeenkomsten, bedrijfsbezoeken en komen met de tien grootste werkgevers (G10) op frequente basis bijeen. • We organiseren bezoeken aan recreatieve bedrijven, industriële bedrijven en de middenstand. Samen met het sociaal domein vergroten wij de bekendheid over wat we kunnen doen aan arbeidsbemiddeling. • We benutten de UNESCO-werelderfgoedstatus van Veenhuizen als aanjager voor marketing, toerisme en economische groei. Dit doen we via een gezamenlijke actie- en investeringsagenda, die jaarlijks wordt gemonitord. • Vanuit de Regiodeal starten we samen met de provincie Drenthe met restauratie en herbestemming in Veenhuizen. Ons doel is het verhogen van de economische waarde en aantrekkelijkheid van dit unieke erfgoedgebied.
58
Bijbehorende belangrijke documenten •
Economisch Beleidskader en Uitvoeringsagenda
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Economische ontwikkeling
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
510
866
389
316
318
320
Baten
163
35
35
34
34
34
Saldo
347
831
354
282
283
285
Taakveld 3.2
Afdeling: Ruimtelijk Domein
Fysieke bedrijfsinfrastructuur
Portefeuillehouder: Jos Darwinkel
Wat willen we bereiken? Fysieke bedrijfsinfrastructuur algemeen • Bedrijventerreinen zijn van grote economische waarde en belangrijk voor werkgelegenheid. We maken ze vitaal en toekomstbestendig om groei te stimuleren en aantrekkelijk te blijven voor bedrijven. Wat gaan we daarvoor doen? Fysieke bedrijfsinfrastructuur algemeen • We voeren de Bedrijventerreinenvisie uit door bestaande terreinen optimaal te benutten via herstructurering en intensivering, gericht op vitale, toekomstbestendige werklandschappen. • Waar gewenst passen we actief grondbeleid toe. Onbenutte gemeentelijke gronden worden verworven en middels openbare uitgifte doorverkocht aan ondernemingen die bijdragen aan duurzame en kwalitatieve economische groei. •
We geven de gemeentewerven selectief uit aan bedrijven middels een openbare uitgifte.
• We werken samen met OCN, gemeenten en provincie Drenthe aan de doorontwikkeling van bedrijventerreinen op thema’s als energie, circulariteit, klimaat, mobiliteit en arbeidsmarkt. • We maken bedrijventerreinen toekomstbestendig met verduurzaming, circulaire kansen, klimaatmaatregelen en mobiliteit. Via de BIZ versterken we samenwerking en koppelen onderwijs aan arbeidsmarkt en spelen in op de Economische Agenda Nij Begun. Bijbehorende belangrijke documenten •
Bedrijventerreinenvisie
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Fysieke bedrijfsinfrastructuur
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
125
363
1.654
172
172
32
Baten
1.053
363
1.636
153
153
13
Saldo
-928
0
18
18
18
18
59
Taakveld 3.3
Afdeling:
Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
Sociaal Domein, Ruimtelijk Domein
Portefeuillehouder: Jos Darwinkel, Robert Meijer
Wat willen we bereiken? Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen algemeen • Wij zijn een ondernemende gemeente en ondersteunen actief het organiserend vermogen van ondernemers. Samen met ondernemersverenigingen en via BIZ realiseren we collectieve investeringen in toekomstbestendige bedrijventerreinen en centrumgebieden. Wat gaan we daarvoor doen? Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen algemeen • We zijn het aanspreekpunt voor ondernemers en vormen de schakel tussen het bedrijfsleven en de interne gemeentelijke organisatie. Onze accountmanagers begeleiden gevestigde én nieuwe ondernemers bij hun vragen en zijn zichtbaar en actief in het veld. • We realiseren minimaal 100 unieke contactmomenten per jaar met ondernemers. Via bedrijfsbezoeken, netwerkbijeenkomsten en onze periodieke nieuwsbrief houden we hen actief op de hoogte van relevante ontwikkelingen. • In Roden innen we de BIZ-bijdrage en keren deze correct en tijdig uit aan de twee verantwoordelijke stichtingen. We onderhouden intensief contact met ondernemersverenigingen en stimuleren lokale initiatieven via frequent overleg en samenwerking. • We benutten de kansen van de Economische Agenda Nij Begun om het organiserend vermogen te versterken. In Roden ondersteunen we dit via de BIZ; In Peize verkennen we samen met ondernemers een vergelijkbare vorm van samenwerking.
• We bouwen aan een sterke ondernemersrelatie door regelmatige overleggen met ondernemersverenigingen, bedrijfsbezoeken en netwerkevenementen. Ook hebben we structureel contact met de 10 grootste bedrijven in onze gemeente tijdens themabijeenkomsten. • We zetten onze waardering voor ondernemerschap kracht bij door jaarlijks de Ondernemersprijsverkiezing te organiseren, waarmee we innovatief en toekomstgericht ondernemerschap zichtbaar maken en stimuleren. Bijbehorende belangrijke documenten • Midterm en endterm review Economische Zaken, Economisch Beleidskader en Uitvoeringsagenda Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
426
314
319
320
321
317
Baten
317
216
202
203
203
203
Saldo
109
98
117
117
118
114
60
Taakveld 3.4
Afdeling: Sociaal Domein
Economische promotie
Portefeuillehouder: Jos Darwinkel
Wat willen we bereiken? Economische promotie algemeen • We willen meer bekendheid van het waardevolle vestigingsklimaat en het prettige ondernemen in Noordenveld. •
De gemeente heeft een duidelijk economisch profiel en is zichtbaar.
•
We versterken het beeld/imago van Noordenveld als verblijfs- en recreatieve regio. Wat gaan we daarvoor doen?
Economische promotie algemeen • Alle beschikbare kavels zijn momenteel in optie. We begeleiden actief ondernemers op Haarveld en Westeres bij hun vergunningsaanvragen en zorgen voor een soepele vestiging of uitbreiding binnen onze gemeente. • We zetten gericht in op acquisitie en (door)ontwikkeling van biomedische bedrijven, passend bij het economische profiel van Noordenveld. Dit doen we samen met de provincie Drenthe, de NOM en andere partners. • In RGA-verband werken we aan een sterke regionale samenwerking rondom de gezondheidseconomie. • We versterken de zichtbaarheid van onze regio via Stichting Kop van Drenthe, die samen met ondernemers en gemeenten jaarlijks een merkactivatieplan uitvoert. Deze regiopromotie sluit naadloos aan op de bredere strategie van Marketing Drenthe. • We benutten de toeristisch-recreatieve potentie van Noordenveld door binnen de Regiodeal te investeren in kwaliteitsverbetering en beleving van verblijfsrecreatie. • We werken aan nieuwe recreatieve voorzieningen en aantrekkelijk aanbod. We stimuleren ondernemers om in te spelen op toeristische kansen uit de Economische Agenda Nij Begun en de bijbehorende kansenkaart. We ondersteunen hen hierbij actief. Bijbehorende belangrijke documenten •
Economisch Beleidskader en Uitvoeringsagenda
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
282
401
403
406
386
389
Baten
621
566
551
557
564
571
Saldo
-340
-165
-148
-152
-178
-182
Economische promotie
61
Taakveld 5.1
Afdeling: Sociaal Domein
Sportbeleid en activering
Portefeuillehouder: Alex Wekema
Wat willen we bereiken? Sportbeleid en activering algemeen •
Toekomstbestendige sportclubs en sportaccommodaties.
•
Duurzame sportclubs en sportaccommodaties die voor iedereen toegankelijk zijn.
•
Een stijging van het aantal mensen dat zichzelf gezond vindt (ervaren gezondheid).
• Meer samenwerking tussen sportclubs, sportcoaches, scholen en andere (maatschappelijke) organisaties in de buurten en wijken. Wat gaan we daarvoor doen? Sportbeleid en activering algemeen • Stimuleren dat iedereen in beweging komt en blijft door bijvoorbeeld inzet van sportcoaches, investeringen in accommodaties en subsidiëring van activiteiten. • Uitvoeren van het Sport- en Preventieakkoord Noordenveld samen met: sportclubs de beweegdorpen Roden Fit & Gezond, Peize in Beweging en Beweegdorp Norg; de sport- en cultuurcoaches; en andere (maatschappelijke) organisaties. • Uitvoeren van het Integraal Sportaccommodatieplan Noordenveld deel 2 uitvoeren samen met sportclubs als we daarvoor geld kunnen vrijmaken. Bijbehorende belangrijke documenten • Sport- en Preventieakkoord Noordenveld, Integraal Sportaccommodatieplan Noordenveld deel 2, 'Toekomst Sportcentrum De Hullen te Roden' van Sportfondsen B.V. Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Sportbeleid en activering
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
786
936
822
837
850
863
Baten
227
120
120
120
120
120
Saldo
559
817
702
717
730
744
Taakveld 5.2 Sportaccommodaties
Afdeling: Sociaal Domein Portefeuillehouder: Alex Wekema, Robert Meijer
Wat willen we bereiken? Sportaccommodaties algemeen • Toekomstbestendige sportclubs en sportaccommodaties die voldoen aan de (toekomstige) vraag, duurzaam zijn en voor iedereen toegankelijk en bereikbaar zijn. •
Een zo hoog mogelijke bezetting van onze sporthallen, gymzalen. en Zwembad De Hullen.
•
Sportaccommodaties die schoon, veilig en betaalbaar zijn.
62
Wat gaan we daarvoor doen? Sportaccommodaties algemeen •
Een nieuw wedstrijd- en instructiebad bouwen ten behoeve van Zwembad De Hullen.
• Verder met de visie op multifunctioneel centrum 'De Brinkhof' en de Brinkhofweide die Stichting Platform Norg heeft laten maken. Bijbehorende belangrijke documenten • Sport- en Preventieakkoord Noordenveld, Integraal Sportaccommodatieplan Noordenveld deel 2, 'Toekomst Sportcentrum De Hullen te Roden' van Sportfondsen B.V. Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
3.298
2.892
2.803
3.097
3.135
3.172
Baten
1.114
933
965
966
979
988
Saldo
2.184
1.959
1.839
2.131
2.156
2.184
Sportaccommodaties
Taakveld 5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie
Afdeling: Sociaal Domein Portefeuillehouder: Alex Wekema., Klaas Smid
Inleidend Cultuur verbindt, inspireert en geeft kleur aan het leven in Noordenveld. Het draagt bij aan een fijne woonomgeving, versterkt de samenhang tussen inwoners en biedt ruimte voor expressie, ontmoeting en ontwikkeling. Cultuur draagt ook bij aan het welzijn van mensen: het geeft betekenis, ontspanning en de mogelijkheid om mee te doen, ongeacht leeftijd, achtergrond of omstandigheden. Vanuit deze overtuiging investeren we als gemeente in een bloeiend cultureel leven. Dat doen we samen met inwoners, verenigingen, scholen en culturele organisaties. Met dit beleid zorgen we voor toegankelijk cultureel aanbod, toekomstbestendige voorzieningen, goed cultuuronderwijs, levendige evenementen én een jaar waarin we als Culturele Gemeente van Drenthe onze lokale cultuur samen vieren en zichtbaar maken voor een breed publiek. Wat willen we bereiken? Cultuur algemeen • Toegankelijk cultureel aanbod voor alle inwoners, om te beleven en/of zelf aan deel te nemen. •
Bestaande culturele voorzieningen blijven behouden en groeien mee met de tijd.
•
Alle leerlingen in het primair onderwijs krijgen goed en afwisselend cultuuronderwijs.
• Evenementen en culturele activiteiten die onze dorpen en kernen levendig maken en een impuls geven aan de lokale economie. • Een programma 'Noordenveld culturele gemeente van Drenthe', waarin we samen met inwoners en partners onze lokale cultuur versterken, vieren en delen met een breed publiek.
63
Wat gaan we daarvoor doen? Cultuur algemeen •
We bieden (incidenteel) subsidiemogelijkheden voor amateurkunst en culturele projecten.
• We stellen gemeentelijke gebouwen beschikbaar voor sociaal-culturele activiteiten tegen een passende vergoeding. • We bieden een laagdrempelig aanspreekpunt voor inwoners en culturele organisaties: de cultuurcoach legt verbindingen, stimuleert samenwerking en coacht initiatieven en inwoners in samenwerking met de beleidsadviseur. • We stellen jaarlijkse subsidie beschikbaar voor behoud en doorontwikkeling van bestaande culturele voorzieningen. • We ondersteunen culturele voorzieningen, zoals Theater de Winsinghhof, om ervoor te zorgen dat inwoners dichtbij en laagdrempelig toegang hebben tot theater- en cinemavoorstellingen. • Wij zorgen, samen met cultuurcoördinatoren en schoolleiders in het primair onderwijs, vanuit de werk- en stuurgroep Cultuureducatie Noordenveld, dat ontwikkelingen binnen kunsten cultuureducatie goed op school worden afgestemd. •
Wij bieden financiële en inhoudelijke ondersteuning ten behoeve van het ‘Cultuurmenu’.
• We ondersteunen evenementen onder andere door het geven van advies, het leggen van verbindingen en het verstrekken van (incidentele) subsidies. •
We denken actief mee met organisatoren over vergunningen, veiligheid en logistiek.
• We brengen organisatoren in contact met lokale verenigingen, ondernemers en culturele partners om samenwerking te versterken. • We zorgen voor centrale communicatie over het programma Noordenveld Culturele gemeente, via gemeentelijke kanalen en samen met lokale media, zodat inwoners en bezoekers van Noordenveld goed geïnformeerd zijn over de aankomende activiteiten. • We ondersteunen initiatieven met (incidentele) subsidie, onder andere via de subsidieregeling ‘Voeten in ’t (Noorden)veld’. • We faciliteren initiatieven door het bieden van ondersteuning in de vorm van culturele cafés, advies en het leggen van verbindingen, waarbij het eigenaarschap bij de initiatieven zelf ligt. • We benutten het jaar als Culturele Gemeente om de zichtbaarheid van lokale cultuur te versterken, de sociale samenhang te bevorderen en cultuur duurzaam te verankeren in de gemeenschap. Bijbehorende belangrijke documenten • Bibliotheeknotitie, Regionaal Plan van aanpak Laaggeletterdheid Arbeidsmarktregio Groningen, Uitvoeringsovereenkomst Gemeente Noordenveld - Theater & Cinema De Winsinghhof, Evaluatierapport en subsidiëring Muziek en Cultuur Peize Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
1.227
1.795
1.148
1.171
1.181
1.202
Baten
382
439
358
367
376
385
Saldo
846
1.356
790
804
805
817
64
Taakveld 5.4
Afdeling: Sociaal Domein
Musea
Portefeuillehouder: Alex Wekema
Inleidend In Noordenveld vinden we het belangrijk dat inwoners en bezoekers kunnen leren over onze geschiedenis. Onze musea spelen hierin een grote rol. Ze vertellen verhalen over vroeger, leggen verbanden met het heden en maken erfgoed en cultuur op een mooie manier zichtbaar. Ze stimuleren ontmoeting, cultuureducatie en bewustwording voor jong en oud. Wat willen we bereiken? Musea algemeen •
Musea en erfgoedlocaties zijn toegankelijk voor iedereen.
• Musea en erfgoedlocaties dragen bij aan educatie, ontmoeting en betrokkenheid bij het verleden in relatie tot het heden. •
Musea en erfgoedlocaties blijven zich ontwikkelen en werken samen aan passend aanbod. Wat gaan we daarvoor doen?
Musea algemeen •
We stimuleren dat musea en erfgoedlocaties toegankelijker worden in de breedste zin.
• We faciliteren musea bij hun bijdrage aan educatie, ontmoeting en culturele beleving, onder andere door het stimuleren van samenwerkingen met scholen en culturele organisaties. • We moedigen het verzamelen en delen van lokale verhalen aan, zodat erfgoed herkenbaar en levend blijft voor inwoners. • We moedigen musea en erfgoedinstellingen aan hun kennis en collectie actief in te zetten in maatschappelijke thema’s, zoals eenzaamheid, opvoeding of participatie. • We stimuleren samenwerking en leggen verbindingen tussen musea, erfgoedlocaties en andere culturele partners, bijvoorbeeld rondom gedeelde thema’s of gezamenlijke activiteiten. • We moedigen vernieuwing aan, zodat musea en erfgoedlocaties blijven aansluiten bij actuele onderwerpen en diverse doelgroepen. Bijbehorende belangrijke documenten • Uitvoeringsovereenkomst Noordenveld - Stichting Museum Havezate Mensinge, Uitvoeringsovereenkomst Noordenveld - Stichting Nederlands Museum Kinderwereld • Onderzoek doorontwikkeling Museum Havezate Mensinge & Kinderwereld en erfgoedinstellingen op de Brink in Roden Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Musea
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
375
584
626
578
587
596
Baten
43
11
11
12
12
12
Saldo
332
573
614
567
575
584
65
Taakveld 5.5
Afdeling: Sociaal Domein
Cultureel erfgoed
Portefeuillehouder: Alex Wekema
Inleidend Cultureel erfgoed vertelt het verhaal van onze gemeente. Het gaat daarbij om meer dan alleen oude gebouwen of monumenten. Ook tradities, gebruiken, dialecten en ambachten horen erbij – dit noemen we immaterieel erfgoed. Samen vormen ze de identiteit van Noordenveld. Erfgoed zorgt voor herkenning, verbinding en een gevoel van thuis. Daarom vinden we het belangrijk om goed voor ons erfgoed te zorgen en het door te geven aan volgende generaties. Wat willen we bereiken? Cultureel erfgoed algemeen •
Het beschermen van de unieke kernwaarden van het Noordenveldse erfgoed.
•
Een toekomstbestendig beheer van materieel en immaterieel erfgoed.
•
Een positieve wisselwerking tussen erfgoed en ruimtelijke ontwikkelingen.
•
Het benutten van erfgoed als bron van maatschappelijke, culturele en economische waarde. Wat gaan we daarvoor doen?
Cultureel erfgoed algemeen • We vervullen onze wettelijke taak door monumenten te beschermen via vergunningverlening, het omgevingsplan en toezicht. • We dragen zorg voor het cultureel erfgoed dat in eigendom is van de gemeente, bijvoorbeeld door tijdige renovatie, groot onderhoud en preventieve maatregelen. • We denken mee met initiatieven die bijdragen aan de toekomstbestendigheid van (im)materieel erfgoed en ondersteunen deze door advies, netwerkverbindingen en hulp bij het vinden van financiering. • We zorgen ervoor dat ruimtelijke ontwikkelingen en erfgoed elkaar positief aanvullen. Erfgoed zien we niet alleen als iets om te behouden, maar ook als een bron van inspiratie en waardecreatie voor onze samenleving. Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024