Programmabegroting 2026
Tekst van het document
Inhoudsopgave Inhoudsopgave .................................................................................................................................................................................................... 2 Algemeen ................................................................................................................................................................................................................4 Aanbiedingsbrief .......................................................................................................................................................................................... 5 Resumé ...............................................................................................................................................................................................................8 Vaststellingsbesluit .................................................................................................................................................................................... 11 Leeswijzer ........................................................................................................................................................................................................
13 Programma's....................................................................................................................................................................................................... 15 Inleiding ............................................................................................................................................................................................................ 16 1. Samen doen ............................................................................................................................................................................................... 17 2. Samen ontwikkelen ............................................................................................................................................................................ 35 3. Bestuur en samenleving................................................................................................................................................................... 41 4. Groen beleven ........................................................................................................................................................................................ 46 5.
Werken, ondernemen en ontspannen .................................................................................................................................. 56 6. Duurzaam voor nu en later ............................................................................................................................................................ 68 7. Helder zicht............................................................................................................................................................................................... 70 Paragrafen ...........................................................................................................................................................................................................80 1. Lokale heffingen...................................................................................................................................................................................... 81 2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing ....................................................................................................................... 92 3. Onderhoud kapitaalgoederen ................................................................................................................................................... 107 4.
Financiering ............................................................................................................................................................................................ 114 5. Bedrijfsvoering ...................................................................................................................................................................................... 119 6. Verbonden partijen ........................................................................................................................................................................... 124 7. Grondbeleid............................................................................................................................................................................................ 130 8. Openbaarheid....................................................................................................................................................................................... 138 9. Overhead .................................................................................................................................................................................................. 140 10.
Personele lasten ................................................................................................................................................................................ 144 Financiële begroting ................................................................................................................................................................................... 148 1. Financiële beschouwingen........................................................................................................................................................... 149 2. Incidentele baten en lasten ......................................................................................................................................................... 163 3. Subsidies ................................................................................................................................................................................................... 166 4. Functie van de begroting en kaders ..................................................................................................................................... 167 5. Meerjarenraming ................................................................................................................................................................................
170 Bijlagen ................................................................................................................................................................................................................ 178 A. Opbouw meerjarenbegroting................................................................................................................................................... 179
2
B. Geprognosticeerde balans .......................................................................................................................................................... 182 C. Reserves en voorzieningen ......................................................................................................................................................... 183 D. EMU-saldo .............................................................................................................................................................................................. 184
3
Algemeen
4
Aanbiedingsbrief Geachte leden van de gemeenteraad, Hierbij bieden wij u de begroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029 aan. Een begroting waarin we, ondanks financiële tekorten op de korte termijn, blijven investeren in voorzieningen die van belang zijn voor de leefbaarheid en voor het welzijn van onze inwoners op de lange termijn. Het blijven voor gemeenten onzekere tijden. Opnieuw is er sprake van een demissionair kabinet en zijn er op 29 oktober a.s. alweer verkiezingen voor de Tweede Kamer. Gemeenten hebben stabiliteit in het landsbestuur nodig om een bijdrage te kunnen leveren aan de grote maatschappelijke opgaven. Ook internationaal is sprake van onzekerheid en dreigende instabiliteit. Dat vraagt van de samenleving weerbaarheid en voorbereiding op dreigingen van buitenaf. Wetend dat we in een wereld leven waar onze weerbaarheid in globaal perspectief steeds meer onder druk komt te staan. Het nationaal programma leefbaarheid en veiligheid is voor ons van maatschappelijk belang. Hieraan nemen wij deel binnen de Veiligheidsregio Drenthe onder de naam “Weerbaar Drenthe”. Met alle onzekerheden wisten we dat er in 2026 een financieel ravijnjaar aan de orde kon zijn. Door extra te sparen hebben we ruimte in de algemene reserve voor de opvang van de tekorten in 2026 en 2027.
Het ravijn is door correcties vanuit het Rijk wat minder diep geworden, maar we moeten u een begroting aanbieden met tekorten in 2026 en 2027. Door inzet van onze reserve kunnen we echter voorzieningen in stand houden en zelfs nieuwe investeringen doen.
Financiële situatie Het ravijnjaar heeft uiteraard invloed op deze begroting. Ten opzichte van de perspectiefnota zien we een stijging in de kosten, met name in de kosten voor jeugdzorg. Een financiële uitdaging waarbij nu nog niet duidelijk is wat de impact van de septembercirculaire is. Ook is nog niet duidelijk wat de incidentele compensatie voor gestegen kosten in de jeugdzorg in 2023 en 2024 voor onze gemeente betekent. We kiezen ervoor om te investeren in nieuwbouw en renovatie van scholen voor een toekomstbestendige leeromgeving. Daarnaast investeren wij in het speelgoedmuseum, vervanging van zwembad De Hullen, onderzoek naar de huisvesting van ons gemeentehuis, het centrumplan Peize en kleinere maatschappelijke investeringen. Wij sluiten de begroting 2026 met een nadeel van €1.684.000. Dit vangen we op door de inzet van de algemene reserve. In onze meerjarenbegroting zien we in 2027 een nadeel van € 782.000. Waarna we in 2028 en 2029 herstel verwachten tot een positief saldo van € 2.097.000 in 2029. Deze cijfers geven ons een inschatting van de toekomstige jaren waarin de koers van een nieuw te vormen regering nog niet duidelijk is en voor de periode die nodig is om een nieuwe regering te formeren.
Ontwikkeling woonlasten In 2026 kiezen we voor een beperkte stijging van woonlasten. De OZB stijgt niet meer dan trendmatig. Voor de riool- en afvalstoffenheffing kiezen we voor een kostendekkend tarief. De rioolheffing stijgt door kostenstijgingen in de grond-, weg- en waterbouw en door de noodzaak om te investeren in klimaatadaptatie. De kosten van afvalverwerking stijgen landelijk, wat effect heeft op de afvalstoffenheffing. De woonlasten bij een gemiddelde woningwaarde stijgen in 2026 met € 43,58 per jaar, procentueel betekent dit 4,4%.
5
Woningbouwopgave Ook in 2026 blijven we stevig inzetten op het terugdringen van het woningtekort in onze gemeente. Het doel is om in een periode van tien jaar 800 tot 1.000 nieuwe woningen te realiseren, met daarbij nadrukkelijk aandacht voor sociale en betaalbare woningen. Daarmee willen we voorzien in de groeiende behoefte van zowel starters en jongeren als ouderen en doorstromers. We zoeken daarbij steeds naar mogelijkheden binnen de dorpen zelf en waar nodig naar passende uitbreidingen. In 2026 verwachten we volop in de bouwfase te zitten met grotere projecten als Zuidpoort Terheijl, Thedemaborg Nietap en de Kanaalstraat in Roden. Voor Peize-Zuid hopen we dat gestart kan worden met het bouwrijp maken van het gebied. Daarnaast werken we verder aan onder andere de planvorming van Roden-Zuid, Maatlanden/Zulthe en de Vlinderhof in Veenhuizen.
Organisatieontwikkelingen en inzet knelpuntenbudget Gemeenten in Nederland hebben een groot en nog altijd groeiend takenpakket. Tegelijkertijd zijn de eisen die het Rijk stelt aan gemeenten met betrekking tot bijvoorbeeld informatievoorziening, informatiebeveiliging, privacybescherming en interne controle aangescherpt. Deze ontwikkelingen vereisen een verdere professionalisering van de gemeentelijke bedrijfsvoering. Vanaf 2025 zetten we structureel extra in op investeren in de bedrijfsvoering, de dienstverlening en het verbeteren van onze aantrekkelijkheid als werkgever. In 2026 krijgt de doorontwikkeling van onze informatievoorziening en -beveiliging extra aandacht.
Nij begun en Regiodeal Nij Begun en de Regiodeal bieden goede kansen voor Noordenveld om te investeren in leefbaarheid en welzijn voor de inwoners op de lange termijn. In totaal komt binnen Nij Begun € 22 miljard beschikbaar tot 2050 voor Groningen en Noord-Drenthe. Nij Begun kent onder andere maatregelen in het kader van een Sociale Agenda, een Economische Agenda en een Isolatieaanpak, waarvan onze inwoners voor de lange termijn gaan profiteren. Omdat de formele toekenning van bedragen nog niet is afgerond maken deze bijdragen (nog) geen deel uit van de begroting. Een uitzondering hierop is de tijdelijke dekking voor apparaatskosten. De Sociale Agenda draagt bij aan verbetering van de leefbaarheid, kansen voor kinderen, gezondheid, armoede en participatie. De Economische Agenda richt zich op brede investeringen die de regio als geheel versterken. De focus ligt hierbij op de thema’s onderwijs, kennis en arbeidsmarkt, ruimte voor bedrijvigheid, digitalisering en profilering. Voor onze gemeente gaat het om: versterking van de ruimtelijke kwaliteit, concentratie van detailhandel in een compacter centrum, aanpak van leegstand en vervallen panden en transformatie naar toekomstbestendige functies.
De subsidieregeling voor isolatie en ventilatie van woningen in de provincie Groningen en de gemeenten Aa en Hunze, Noordenveld en Tynaarlo maakt deel uit van de duurzaamheidsregeling onder Nij Begun. Zo bereiken deze woningen de standaard voor woningisolatie. Veel inwoners van Noordenveld kunnen profiteren van deze regeling. Regio Deal Noord-Drenthe Vitaal Verbonden Met de toegekende Regio Deal beschikt Noord-Drenthe over extra financiële ruimte om de komende vier jaar, samen met regiopartners, te investeren in het behouden en versterken van de brede welvaart op de lange termijn. Vanuit het Rijk is hiervoor 15 miljoen euro beschikbaar gesteld aan de gemeenten Aa en Hunze, Noordenveld en Tynaarlo. Hier staat een minimale cofinanciering van 15 miljoen euro vanuit de regio tegenover.
6
Projecten binnen de Regio Deal zijn ondergebracht in drie ontwikkelprogramma’s: meer welzijn, minder zorg; dorpscentra van iedereen; duurzame economische ontwikkeling. Het doel van de Regio Deal is om (dreigende) achterstanden in brede welvaart weg te nemen en inwoners en ondernemers perspectief te bieden. Daarbij wordt waar mogelijk de verbinding gelegd met de Economische Agenda en de Sociale Agenda Nij Begun, zodat maatregelen elkaar versterken.
Ten slotte We kijken terug op een constructieve samenwerking met de gemeenteraad in onze bestuursperiode. Met deze laatste begroting hopen we een goede basis te hebben gelegd voor de nieuwe bestuursperiode na de raadsverkiezingen van maart 2026. Wij gaan graag met u het gesprek aan op maandag 27 oktober en maandag 3 november 2025 over de uiteindelijke keuzes, voorstellen en verwachtingen. Op maandag 10 november a.s. stelt u de begroting vast. Roden, 30 september 2025
Klaas Smid, burgemeester
Sebastiaan Ruddijs, secretaris/directeur
Kirsten Ipema, wethouder
Alex Wekema, wethouder
Jos Darwinkel, wethouder
Robert Meijer, wethouder
7
Resumé Wij stellen u voor: 1. De budgetten uit de primitieve begroting 2026, zoals vermeld in de programma’s 1 tot en met 7, te autoriseren. 2. Ter dekking van de inkomsten en uitgaven van de bovenvermelde programma’s de dekkingsmiddelen uit de financiële begroting aan te wijzen. 3. De volgende investeringsbudgetten uit de meerjarenbegroting 2023 en 2024 vrij te geven voor 2026: bedragen x € 1.000 De hieruit voortvloeiende kapitaallasten zijn al verwerkt in het startsaldo
investering
kapitaallast
138
9
De Parel en De Hoeksteen Roden fuseren (aanvullende investering 2026)
4.680
187
De Hekakker Norg (aanvullende investering 2026)
3.228
129
Speelgoedmuseum
900
59
Nieuwbouw zwembad De Hullen
9.425
377
Totaal
18.371
761
Toegankelijkheid gebouwen en openbare ruimte
4. De volgende budgetten ten laste van de begrotingsruimte beschikbaar te stellen: bedragen x € 1.000 Gemeentelijke Gezondheidsdienst (GGD) Drenthe
125
Veiligheidsregio Drenthe (VRD)
14
Anti Discriminatie Voorziening
8
Verhogen subsidie lokale omroep RTV Zulthe
9
Uitbreiding formatie griffie 2026 e.v.
58
Erfgoedvisie
3
Totaal
217
6. De volgende investeringsbudgetten ten laste van de begrotingsruimte en het budget vrijval kapitaallasten beschikbaar te stellen: bedragen x € 1.000 a. ten laste van de begrotingsruimte:
investering
kapitaallast
Geert de Wilde-brug (investering van € 172)
172
11
Vervanging bruggen 2026 (investering van € 287)
287
19
Vervanging Generaal van de Boschweg-brug (investering van € 230)
230
15
Vervanging ANWB bewegwijzering (investering van € 90)
90
10
Kindcentrum De Hekakker (aanvullende investering 2026 van € 2.852)
2.852
42
Huisvesting gemeentehuis (voorbereidingsbudget 2026 € 600)
600
129
8
Speelgoedmuseum scenario 3 renovatie/nieuwbouw
3.153
131
Stichting Manege Norg (investering 2026 € 55)
55
4
Scouting Mensinge Roden (investering 2026 € 122)
122
5
Centrumplan Peize (investering 2026 € 342 , 2027 € 366 en 2028 € 182)
342
22
Renovatie Hulligtenweg Peest (investering 2026 € 50)
50
3
7.953
391
investering
kapitaallast
Totaal
b1. ten laste van het budget vrijval kapitaallasten, investeringen bedrijfsvoering: Renovatieonderhoud gebouwen Gebouwenbeheer
bedragen x € 1.000 78
4
930
154
Aanhangers
90
9
Traktoren
160
19
Werktuigen
160
15
76
10
1.494
211
investering
kapitaallast
Meeliftinvesteringen riolering en wegen
515
28
Openbare verlichting
318
16
Duurzaam veilig
122
7
Totaal
955
51
investering
kapitaallast
700
98
55
8
4.824
193
454
18
6.033
317
Automatisering Vervanging hardware Tractie
Inventaris Gemeentehuis Totaal
b2. ten laste van het budget vrijval kapitaallasten, overige investeringen:
c. ten laste van tarieven: Inzamelvoertuig (2x) Minicontainers Reguliere vervangingen riolering Klimaatadaptie water Totaal
7. De volgende budgetten ten laste van de eenmalige begrotingsruimte beschikbaar te stellen: bedragen x € 1.000 Erfgoedvisie
3
Totaal
3
9
8. De volgende budgetten ten laste van de algemene reserve beschikbaar te stellen: bedragen x € 1.000 Inzet reserve begrotingstekort 2026
1.684
Totaal
1.684
10
Vaststellingsbesluit Nr. De raad van de gemeente Noordenveld Gezien de ontwerp-programmabegroting 2026 en de meerjarenraming 2027 - 2029 van baten en lasten van de gemeente Noordenveld; Gelezen de aanbiedingsbrief behorende bij de ontwerp-programmabegroting 2026; Gelet op artikel 191 van de Gemeentewet;
Besluit:
De programmabegroting 2026 en de meerjarenraming 2027 - 2029 vast te stellen.
Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Noordenveld op 10 november 2025.
H. Huttinga, griffier
K. Smid, voorzitter
11
12
Leeswijzer De programmabegroting kan opgedeeld worden in vier hoofddelen en de bijlagen. Het eerste onderdeel, waarvan deze leeswijzer deel uitmaakt, is 'Algemeen'. Hierin vindt u de aanbiedingsbrief, waarin de gemaakte keuzes en verwachtingen worden toegelicht. Ook zijn in dit onderdeel het resumé, het vaststellingsbesluit en dus deze leeswijzer opgenomen. Een uitwerking van ons programmaplan vindt u in het onderdeel 'Programma's'. Hierin worden de reguliere programmaonderdelen beschreven van onze zeven programma's. De inhoudelijke keuzes die we maken om onze ambities te realiseren worden in dit onderdeel toegelicht. Daarnaast behandelen we in de begroting de volgende acht wettelijk verplichte paragrafen: 1. Lokale heffingen; 2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing; 3. Onderhoud kapitaalgoederen; 4. Financiering; 5. Bedrijfsvoering; 6. Verbonden partijen; 7. Grondbeleid; 8. Openbaarheid. Deze vindt u samen met de toegevoegde paragrafen Overhead en Personele lasten terug in het onderdeel 'Paragrafen'. De belangrijkste financiële informatie met betrekking tot de opbouw van de begroting vindt u in de 'Financiële begroting'. In dit onderdeel zijn de financiële beschouwingen, de incidentele baten en lasten, de subsidies, de functie en kaders van de begroting en de meerjarenraming opgenomen.
Voor de opbouw van de meerjarenbegroting, de geprognosticeerde balans, de reserves en voorzieningen, het EMU-saldo en de begrippenlijst verwijzen we u, tot slot, naar het onderdeel 'Bijlagen'.
Technische toelichting op de opbouw van de begroting Bij de opbouw van de nieuwe begroting gaan we uit van de op dat moment bekende basiscijfers voor het nieuwe jaar, inclusief het financiële effect van de tussentijdse begrotingswijzigingen. We wijzigen de basiscijfers voor het nieuwe begrotingsjaar aan de hand van de nieuwe grondslagen vanuit de kadernota. Het zo berekende nieuwe beschikbare begrotingssaldo vergelijken we met de, door uw raad geamendeerde, begroting 2025. De verschillen tussen die beide saldi lichten we toe in de 'Financiële begroting', en wel in de verschillenanalyse die is opgenomen in de financiële beschouwingen. Structurele ruimte Bij de vaststelling van de begroting neemt u als raad een besluit voor het komende begrotingsjaar. Afwijkingen op een eerder vastgestelde begroting worden het jaar daarna, bij het vaststellen van een nieuwe begroting, toegelicht en aan u voorgelegd. Dit kunnen nieuwe voorstellen zijn, maar ook voorstellen van eerdere jaren waarbij een eerder toegekend bedrag wordt aangepast. Deze voorstellen treft u aan in de paragraaf Beleidsvoorstellen ten laste van de vrije budgetruimte. Deze paragraaf is opgenomen onder de financiële beschouwingen, onder 'Financiële begroting'.
13
Eenmalige ruimte Naast structurele begrotingsruimte, kennen we ook eenmalige of incidentele begrotingsruimte. Dit onderdeel wordt in de financiële beschouwingen toegelicht in de paragraaf Overige beleidsvoorstellen en investeringen. De eenmalige ruimte ontstaat voornamelijk doordat we er van uitgaan dat een nieuwe investering gemiddeld genomen halverwege een jaar start. Daarmee bedragen ook de bijbehorende kapitaallasten in een eerste jaar de helft van waar we normaliter mee moeten rekenen. De helft van die kapitaallasten rekenen we toe aan de eenmalige ruimte. Met de beschikbare eenmalige ruimte dekken we eenmalige uitgaven. Ook kunnen er eenmalige uitgaven worden gedekt door een reserve. Mocht dat het geval zijn. dan treft u deze ook aan bij dit onderdeel van de begroting. Meerjarenperspectief In deze begroting is een sluitend meerjarenperspectief opgenomen. Hiervoor verwijzen wij u naar het onderdeel Meerjarenraming onder de 'Financiële begroting'.
14
Programma's
15
Inleiding Onze Omgevingsvisie 2030 is het vertrekpunt bij alles wat we doen. Daarin zijn vijf kernwaarden geformuleerd: transparant, leefbaar, ondernemend, groen en duurzaam. Hieruit zijn zeven programma’s voor de begroting voortgekomen:
1.
Samen doen
2.
Samen ontwikkelen
3.
Bestuur en samenleving
4. Groen beleven 5.
Werken, ondernemen en ontspannen
6. Duurzaam voor nu en later 7.
Helder zicht
De kernwaarden duurzaam en transparant zijn het fundament van het beleid en komen in meerdere programma’s tot uiting. Elk programma begint met een overzicht van de onderwerpen en programmadoelstellingen. Vervolgens worden beleidsindicatoren vermeld. Deze zijn bedoeld om de effecten van beleid op de programma’s aan te geven. Gemeenten zijn verplicht om over een groot aantal indicatoren te rapporteren. De verplichte indicatoren komen van de website waarstaatjegemeente.nl en zijn gerealiseerde cijfers. Ter vergelijking geven wij ook de gemiddeldes over alle gemeentes in Nederland weer, en het gemiddelde over alle gemeentes in Drenthe. Uitzondering hierop zijn de indicatoren onder programma 7. Helder zicht. Dit betreft interne cijfers op begrotingsbasis. Vervolgens staat er een financieel overzicht van het totale programma voor meerdere jaren vermeld. Daar staan tevens de nog lopende projecten uit het Meerjaren UitvoeringsProgramma (MUP) 20222026 vermeld en nieuwe voorstellen vanuit het coalitieakkoord 2022-2026. Er volgt een toelichting per taakveld. Verder zijn de teksten kort en concreet geformuleerd zodat helder is wat het doel is en wat de gemeente precies gaat doen. We hopen daarmee een helder zicht te geven op de inkomsten en uitgaven in 2026.
16
1. Samen doen Tot programma 1. Samen doen horen lasten en baten voor de taakvelden: (bedragen x € 1.000) Taakvelden
Begroting 2025
Begroting 2026
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
4.2 Onderwijshuisvesting
3.984
208
3.777
2.812
216
2.596
4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken
1.441
290
1.151
1.252
99
1.154
6.1 Samenkracht en burgerparticipatie
5.939
491
5.448
5.695
844
4.850
161
0
161
9
0
9
6.3 Inkomensregelingen
12.710
9.800
2.910
12.476
9.189
3.286
6.4 WSW en beschut werk
3.757
325
3.432
3.756
326
3.430
6.5 Arbeidsparticipatie
1.489
5
1.484
1.490
5
1.485
6.60 Hulpmiddelen en diensten (WMO)
1.400
0
1.400
1.708
0
1.708
6.711 Huishoudelijke hulp (WMO)
3.400
0
3.400
3.716
0
3.716
6.712 Begeleiding (WMO)
1.803
0
1.803
2.073
0
2.073
6.713 Dagbesteding (WMO)
950
0
950
1.124
0
1.124
0
0
0
0
0
0
9.875
0
9.875
10.520
0
10.520
6.752 Jeugdhulp ambulant regionaal
6
0
6
6
0
6
6.753 Jeugdhulp ambulant landelijk
0
0
0
0
0
0
6.761 Jeugdhulp met verblijf lokaal
1.014
0
1.014
1.674
0
1.674
6.762 Jeugdhulp met verblijf regionaal
370
0
370
380
0
380
6.763 Jeugdhulp met verblijf landelijk
151
0
151
155
0
155
6.791 PGB WMO
125
0
125
125
0
125
6.792 PGB Jeugd
180
0
180
185
0
185
-1.000
0
-1.000
-1.300
0
-1.300
6.821 Jeugdbescherming
309
0
309
383
0
383
6.822 Jeugdreclassering
99
0
99
101
0
101
6.91 Coördinatie en beleid WMO
171
0
171
175
0
175
6.92 Coördinatie en beleid Jeugd
518
0
518
12
0
12
1.557
0
1.557
1.427
0
1.427
50.411
11.119
39.293
49.954
10.680
39.274
6.23 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Integraal
6.714 Overige maatwerkarrangementen (WMO) 6.751 Jeugdhulp ambulant lokaal
6.811 Beschermd wonen (WMO)
7.1 Volksgezondheid Totaal
Programmadoelstelling en volwassenen kunnen veilig opgroeien, meedoen in de samenleving en zo • Jeugdigen zelfredzaam mogelijk zijn. dit (tijdelijk) niet mogelijk zijn dan zetten wij zorg en ondersteuning in. Deze zorg sluit • Mocht aan bij de eigen kracht en sociale netwerken van onze inwoners.
17
Beleidsindicatoren Onderwijs
VSV'ers betreft Vroegtijdig Schoolverlaters zonder startkwalificatie Werk en inkomen
Zorg en welzijn
18
% is hier % van de doelgroep die gebruikmaakt van / valt onder
Financieel overzicht Bedragen x € 1.000 Startsaldo begroting 2026-2029
Meerjarenperspectief
Begroting 2026
2027
2028
2029
39.274
40.421
39.185
39.641 +
Wettelijk verplicht Anti Discriminatie Voorziening
8
8
8
8
125
125
125
125
133
133
133
133
Kindcentrum De Hekakker (aanvullende investering 2026 van € 2.852)
42
42
42
42
Totaal Voortzetting Ingezet beleid
42
42
42
42
Gemeentelijke Gezondheidsdienst Totaal wettelijk verplicht Voortzetting ingezet beleid / MUP
=
Totaal programma 1. Samen doen
39.449
40.596
39.360
39.816
Vervangingsinvesteringen Vervangingsinvesteringen
Bedrag (x € 1.000)
4.1 Openbaar basisonderwijs, 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie Gebouwenbeheer algemeen
78
Totaal
78
Taakveld 4.2 Onderwijshuisvesting
Afdeling: Sociaal Domein Portefeuillehouder: Kirsten Ipema
Inleidend De uitvoering van het Integraal Huisvestingsplan (IHP) 2021-2041 met oplegnotitie uit 2025 wordt gecontinueerd en geüpdatet naar een DIHP (Duurzaam Integraal Huisvesting Plan). In 2026 is de oplevering van het startdocument beoogd voor het DIHP. BBS De Verwondering is sinds het schooljaar 2025 - 2026 een bekostigde school en komt daarmee in aanmerking voor tijdelijke huisvesting voor maximaal 8 jaar. Er is echter nog geen
19
overeenstemming over de huisvesting. In overleg met het schoolbestuur wordt verder gekeken naar oplossingen voor de huisvesting. CBS De Parel en CBS De Hoeksteen gaan fuseren tot fusieschool De Parel/Hoeksteen (werktitel CIKC Roden). Hiermee vervallen de separate nieuwbouw opgaven voor CBS De Parel en CBS De Hoeksteen en wordt gewerkt aan één gezamenlijke huisvesting. We onderzoeken of een wissellocatie in Roden wenselijk en haalbaar is, om opeenvolgend verschillende scholen tijdelijk te huisvesten. Hiervoor kan mogelijk het modulaire gebouw gebruikt worden dat in Norg voor OBS De Hekakker is geplaatst. Het gebouw is eigendom van de gemeente. Wat willen we bereiken? Onderwijshuisvesting algemeen •
Wij streven naar een energieneutrale onderwijshuisvesting.
•
Alle scholen hebben goede huisvesting. Wat gaan we daarvoor doen?
Onderwijshuisvesting algemeen •
We leveren MFA De Flint in Nietap op.
•
We faciliteren de bouw van KC De Rank, en leveren deze op in 2027.
• We starten met de nieuwbouw van OBS De Hekakker en leveren deze naar verwachting op in 2027. •
We starten met de voorbereidingen van de uitbreiding van de Ronerborg
• We starten met de uitwerking van de (ver)nieuwbouw plannen van de fusieschool de Parel en De Hoeksteen om in 2027 te kunnen starten met de realisatie van de plannen. • We gaan verder onderzoeken hoe we de tijdelijke huisvesting voor BBS De Verwondering kunnen vormgeven. •
We voegen de paragraaf duurzaamheid toe aan het IHP (DIHP)
• We onderzoeken of een wissellocatie in Roden haalbaar en wenselijk is voor de verdere uitvoering van de nieuwbouw, renovatie en verduurzamingsopgaven zoals in het IHP is vastgelegd. •
We gaan een locatie zoeken voor OBS De Tandem.
• We onderzoeken de haalbaarheid van een beperkte uitbreiding van OBS De Eskampen ten behoeve van de IKC vorming. Bijbehorende belangrijke documenten •
Integraal huisvestingsplan (IHP)
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
2.176
3.984
2.812
3.852
3.467
3.693
Baten
218
208
216
255
273
275
Saldo
1.958
3.777
2.596
3.596
3.194
3.418
Onderwijshuisvesting
20
Taakveld 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken
Afdeling: Sociaal Domein Portefeuillehouder: Kirsten Ipema
Wat willen we bereiken? Onderwijsbeleid en leerlingzaken algemeen • Wij gaan samen met de gemeenten uit de provincie Groningen en Noord Midden Drenthe inzetten op collectieve voorzieningen en geclusterde inzet van jeugdhulp (onderwijszorgarrangementen) in het S(B)O en VSO onderwijs. • Wij gaan verder uitvoering geven aan de Regionale ontwikkelagenda ‘passend onderwijs zorg voor jeugd in Noord en Midden Drenthe 2024-2026. •
Wij gaan voorkomen dat leerlingen zonder startkwalificatie van school gaan.
•
Wij gaan inwoners tussen 23-27 jaar zonder startkwalificatie in beeld hebben.
•
Wij gaan uitvoering geven aan de nieuwe wet van school naar duurzaam werk.
• Wij gaan de samenwerking tussen onderwijs, gemeenten en het samenwerkingsverband verder versterken. •
Wij gaan mogelijke ontwikkelingsachterstand bij peuters vroegtijdig signaleren. Wat gaan we daarvoor doen?
Onderwijsbeleid en leerlingzaken algemeen • Wij werken uit hoe jongeren die zonder startkwalificatie van school aan het werk zijn gegaan alsnog naar de route BeroepsBegeleidende Leerweg (BBL) begeleid worden. Daarmee kan een startkwalificatie alsnog behaald worden. • We gaan de nadruk leggen op de begeleiding en ondersteuning van de jeugd én ouders (systeemgerichte aanpak). • In samenwerking met scholen richten we zorgroutes in en creëren we een sluitende aanpak van jongeren gericht op het halen van een startkwalificatie. • In samenwerking met de gemeenten uit de provincie Groningen, de Noord-Midden Drentse gemeenten en het samenwerkingsverband passend onderwijs gaan we de jeugdhulp in het S(B)O efficiënter organiseren. • We gaan onze jongeren tot 27 jaar monitoren en zo nodig begeleiden zolang zij geen startkwalificatie hebben. • We voldoen aan de wettelijke verplichting van de LEA (Lokale Educatie Agenda) door deelname aan de stuurgroep jeugd. We werken met een uitvoeringsagenda Jeugd en Onderwijs, waarin de LEA een plek heeft. •
Om de samenwerking te versterken organiseren we onderwijsmiddagen voor het PO en VO.
• We geven uitvoering aan het regionaal plan onderwijszorgarrangementen in Noord en Midden Drenthe. •
We stellen voldoende (VVE) peuterplaatsen beschikbaar voor de peuters.
•
We zijn (financieel) toegankelijk voor alle doelgroeppeuters van de gemeente Noordenveld.
•
We zetten in op indicering en toeleiding van peuters om bereik te verhogen.
• We zijn in september 2023 gestart met de pilot 'VVE plus groep' voor 'doelgroeppeuters' en monitoren de voortgang. •
We borgen de kwaliteit van taalstimuleringsprogramma VVE op de peuterspeelgroep. Bijbehorende belangrijke documenten
•
Regionale ontwikkelagenda 'passend onderwijs zorg voor jeugd in Noord Midden Drenthe
21
2024-2026, Uitvoeringsagenda Jeugd en Onderwijs, regionaal plan onderwijszorgarrangementen in Noord en Midden Drenthe Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Onderwijsbeleid en leerlingzaken
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
1.574
1.441
1.252
1.276
1.298
1.320
Baten
501
290
99
99
100
100
Saldo
1.073
1.151
1.154
1.177
1.198
1.220
Taakveld 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie
Afdeling: Sociaal Domein Portefeuillehouder: Kirsten Ipema
Programma vluchtelingen Gemeentelijke opvang Oekraïners De Richtlijn Tijdelijke Bescherming (RTB) voor Oekraïense ontheemden is verlengd tot maart 2027. Dit betekent dat ook in 2026 een blijvende inzet van gemeenten wordt gevraagd op het gebied van opvang. Particuliere opvang Oekraïense ontheemden Naast gemeentelijke opvanglocaties bieden inwoners van Noordenveld ook particuliere opvang aan Oekraïense vluchtelingen. Sinds 2024 neemt het aantal opvanggezinnen af, de verwachting is dan ook dat het aantal particuliere opvangplekken in 2026 verder zal afnemen. De gemeente biedt ondersteuning aan deze particuliere gastgezinnen. Financiële compensatie opvang Oekraïense ontheemden De financiële vergoeding voor gemeentelijke opvang is per 1 januari 2025 verlaagd naar €44 per gerealiseerd bed per dag. De hoogte van de financiering voor 2026 is op dit moment nog onzeker. Wel blijft de bekostigingsregeling die gekoppeld is aan de RTB van kracht; deze voorziet in de mogelijkheid om daadwerkelijk gemaakte kosten vergoed te krijgen. Spreidingswet Onder de Spreidingswet heeft de gemeente Noordenveld zich verbonden aan het realiseren van opvang voor 43 alleenstaande minderjarige vreemdelingen (AMV’s) zonder status. Deze opvang vindt plaats in Veenhuizen en wordt uitgevoerd in opdracht van het COA. De dagelijkse begeleiding wordt verzorgd door Yadeborg.
Taakstelling huisvesting statushouders De wettelijke taakstelling voor de huisvesting van statushouders blijft ook in 2026 van kracht. De uitvoering hiervan vormt een toenemende uitdaging, enerzijds door de beperkte beschikbare woningvoorraad – met name voor jongeren en alleenstaanden – en anderzijds vanwege recente en voorgenomen wetswijzigingen op landelijk niveau, die zorgen voor onduidelijkheid over de exacte invulling van de taakstelling. Wat willen we bereiken? Dorps- en buurthuizen
22
• Wij willen samen met de besturen van dorps- en buurthuizen zorgdragen voor goed onderhouden en duurzame dorps- en buurthuizen. Inclusieve samenleving • Wij willen dat iedereen in Noordenveld zich welkom voelt en kan meedoen. Inclusie betekent voor ons dat wij iedereen willen betrekken bij het vormgeven van onze samenleving en dat iedereen gelijke kansen heeft ongeacht een beperking of verschillen. • Wij continueren onze inzet t.a.v. toekomstbestendig vormgeven van het welzijnswerk. Wij maken heldere en professionele subsidieafspraken. Jeugd • Wij willen dat onze jeugd veilig en gezond kan opgroeien. Wij bieden daar waar nodig passende ondersteuning. •
Wij willen dat jongeren betrokken zijn en invloed hebben op hun woon- en leefomgeving.
Nieuwkomers •
Het realiseren van de door het rijk gestelde taakstelling huisvesting statushouders.
• We willen dat de statushouders die aan de gemeente Noordenveld zijn gekoppeld, zo goed mogelijk inburgeren. Vrijwillige inzet en mantelzorg • Wij stellen mensen in staat om zelfredzaam te zijn, zodat zij regie op het eigen leven kunnen houden en zelfstandig kunnen meedoen in de samenleving. • Samen met Welzijn in Noordenveld (WiN) zorgen wij ervoor dat vrijwilligers goed geïnformeerd zijn, de juiste kennis en vaardigheden bezitten en zo optimaal inzetbaar zijn. • Wij zorgen ervoor dat mantelzorgers optimaal gezien, gehoord en ondersteund worden en willen overbelasting van mantelzorgers voorkomen. Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) • Het bevorderen van preventieve maatregelen en vroegsignalering zal een centrale rol spelen binnen de WMO. Daardoor kunnen wij problemen voorkomen of tijdig ingrijpen, waardoor de druk op formele zorg wordt verminderd. • Met de gelden van het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) en het Integraal Zorgakkoord (IZA) willen we de omslag van zorg naar gezondheid een extra impuls geven. • Met onder andere de activiteiten van WiN willen we bereiken dat inwoners van Noordenveld in een kwetsbare positie zich verbonden voelen met hun buurt, dorp en gemeenschap en dat ze actief deelnemen in de samenleving. • Met onder andere de activiteiten van WiN willen we bereiken dat inwoners van Noordenveld een goede fysieke en psychosociale gezondheid ervaren.
En daarmee bijdragen aan de omslag van zorg naar gezondheid. Wat gaan we daarvoor doen? Dorps- en buurthuizen • Wij voeren onderhoud uit aan de dorps- en buurthuizen. Hiervoor hebben wij een meerjarig onderhoudsplan opgesteld. Hierbij kijken wij ook hoe we de gebouwen kunnen verduurzamen. Verder helpen we de besturen van dorps- en buurthuizen bij nieuwbouw. Inclusieve samenleving • Samen met inwoners, vrijwilligers, ondernemers, professionals en ervaringsdeskundigen van de stichting Toegankelijk Noordenveld blijven wij uitvoering geven aan de Lokale Inclusie Agenda (LIA), zodat mensen op alle levensterreinen kunnen meedoen. Jeugd
23
•
Wij verstevigen lokale samenwerkingsverbanden ten behoeve van vroegtijdige signalering.
•
Wij gaan door met de Drentse samenwerking van gemeenten, ketenpartners en aanbieders.
• Wij geven in samenwerking met jeugdigen en lokale partijen uitvoering aan de Uitvoeringsagenda Jeugd, de Hervormingsagenda Jeugd en het Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming. Nieuwkomers • In samenwerking met de woningcorporaties woningen beschikbaar stellen voor statushouders. • We gaan onderzoeken of we nog andere (tijdelijke) maatregelen kunnen treffen om statushouders conform de taakstelling te huisvesten. • Samen met een aantal Groninger gemeenten het aanbieden van drie leerroutes binnen de Wet inburgering 2021. • Het aanbieden van maatschappelijke begeleiding, het participatieverklaringstraject in combinatie met het programma Welkom in Noordenveld en de Module arbeidsmarkt en participatie. Vrijwillige inzet en mantelzorg • We geven samen met WiN en Contactpunt Mantelzorg (CPM) uitvoering aan het Jaarplan Mantelzorg. We zorgen voor een aanbod van trainingen, activiteiten en respijtmomenten, waarmee we aansluiten op de wensen en ondersteuningsbehoeften van mantelzorgers. • We zorgen samen met WiN voor goede begeleiding, ondersteuning en waardering voor onze vrijwilligers. Dit doen we met een specifiek aanbod aan trainingen voor vrijwilligers en door vrijwilligers uit te nodigen bij activiteiten. • Mantelzorgers geven in een vragenlijst aan het mantelzorgcompliment in de huidige vorm te willen behouden.
Samen met WiN en CPM organiseren we verder een passend aanbod aan informatie, activiteiten, contacten en trainingen. • Samen met WiN hebben we specifiek aandacht voor jonge mantelzorgers. We zorgen voor een aanbod van activiteiten, hulp en ondersteuning. We stimuleren contact tussen mantelzorgers en waarderen hen met het mantelzorgcompliment voor jonge mantelzorgers. Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) • Wij willen domeinoverstijgend werken. Professionals binnen het sociaal domein werken samen. Hierdoor worden hulpvragen van onze inwoners vanuit meerdere kanten bekeken. Het doel is om de zorg effectief en passend in te zetten. • In het kader van GALA werken we aan lokale coalities om de gestelde doelen van het akkoord te halen. Daarbij is Welzijn in Noordenveld één van de belangrijkste lokale partners die uitvoering geeft aan de doelen van het GALA. • Het IZA heeft in Drenthe geleid tot de oprichting van Gezonde Marke. De IZA wordt aangevuld met het AZWA. Bijbehorende belangrijke documenten •
Bedrijfsplan Samen tegen Discriminatie
•
Lokale Inclusie Agenda
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Samenkracht en burgerparticipatie
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
10.867
5.939
5.695
5.777
5.899
6.024
Baten
6.621
491
844
845
1.261
1.276
Saldo
4.246
5.448
4.850
4.932
4.638
4.748
24
Taakveld 6.3
Afdeling: Sociaal Domein
Inkomensregelingen
Portefeuillehouder: Alex Wekema
Wat willen we bereiken? Inkomensregelingen algemeen • Inwoners beschikken ten minste over een minimum inkomen om zelfstandig in hun levensonderhoud te voorzien. • We willen dat inwoners en vooral ook hun kinderen geen belemmeringen ondervinden in het meedoen, wanneer er thuis sprake is van een laag inkomen. • Inwoners kunnen als dat nodig is op een duidelijke manier, snel en eenvoudig een uitkering aanvragen. • We willen, binnen onze mogelijkheden, de armoedeval terugdringen en ervoor zorgen dat werken loont. •
Voorkomen dat inwoners in de schulden raken.
• Als inwoners toch in de schulden raken, voorkomen dat de schulden groter worden en ondersteunen in het oplossen van de schulden. Wat gaan we daarvoor doen? Inkomensregelingen algemeen • In het kader van de aanpak van energiearmoede willen we inwoners voorlichten en energiebesparende maatregelen aanbrengen. • We gaan de inwoners met een laag inkomen die geen gebruikmaken van minimaregelingen actief benaderen om het gebruik van de regelingen te bevorderen. • We gaan in de bestrijding van (kinder)armoede en schulden de samenwerking met het Pact tegen Armoede en andere netwerkpartners versterken. • We gaan onze minimaregelingen (meedoen, bijzondere bijstand, et cetera) toegankelijker maken door aanvragen zowel digitaal als fysiek aan te bieden. • We gaan de Participatiewet in Balans, die in 2026 in gaat, implementeren. Deze wet zorgt voor een vereenvoudiging en verbetering van de Participatiewet, en biedt meer mogelijkheden tot maatwerk. •
Proactief reageren op signalen uit vroegsignalering.
•
Meer inzetten op preventie en hierbij aansluiten bij de zogenaamde "life events".
•
Passende hulpverlening bij (problematische) schulden.
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
11.798
12.710
12.476
12.688
12.956
13.268
Baten
9.274
9.800
9.189
9.362
9.589
9.862
Saldo
2.524
2.910
3.286
3.326
3.367
3.406
Inkomensregelingen
25
Taakveld 6.4
Afdeling: Sociaal Domein
WSW en beschut werk
Portefeuillehouder: Alex Wekema
Wat willen we bereiken? WSW en beschut werk algemeen • Wij bieden optimale dienstverlening en begeleiding aan inwoners met een arbeidsbeperking die, ongeacht de wettelijke regeling, aangewezen zijn op aangepast werk. Werkgevers worden hierbij ook door ons ondersteund. • Wij willen dat inwoners met een arbeidsbeperking voor wie wij aangepast werk hebben georganiseerd onder de Wsw zich geen zorgen maken over hun arbeidstoekomst. Wij borgen werkzekerheid. Wat gaan we daarvoor doen? WSW en beschut werk algemeen • Wij blijven met Novatec samenwerken, waarmee werkzekerheid voor inwoners onder de Wsw geborgd is. Inwoners met aangepast werk onder de Participatiewet worden bij verlies van werk begeleid naar nieuw passend werk of dagbesteding/zorg. Bijbehorende belangrijke documenten •
Dienstverleningsovereenkomsten met de gemeente Westerkwartier
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
3.584
3.757
3.756
3.549
3.529
3.415
Baten
264
325
326
330
362
365
Saldo
3.320
3.432
3.430
3.219
3.167
3.049
WSW en beschut werk
Taakveld 6.5 Arbeidsparticipatie
Afdeling: Sociaal Domein Portefeuillehouder: Alex Wekema
Wat willen we bereiken? Arbeidsparticipatie algemeen • Wij willen inwoners met een relatief kleine afstand tot de arbeidsmarkt zo snel mogelijk weer helpen richting een werksituatie, waarmee de uitkeringssituatie zo kort mogelijk blijft. • Wij gaan inwoners die kunnen werken, maar buiten het arbeidsproces zijn gevallen, in een vertrouwde omgeving en met persoonlijke begeleiding, (opnieuw) werk of dagbesteding laten vinden. Wat gaan we daarvoor doen? Arbeidsparticipatie algemeen • Wij laten de taakstelling van het Rijk voor het realiseren van Nieuw Beschut Werk plaatsen los, zodat er geen wachtlijsten ontstaan voor onze inwoners.
26
• Wij nemen deel aan een aantal nieuwe re-integratie en participatietrajecten die in Werk in Zicht verband zijn ontwikkeld voor langdurig werkzoekenden en sluiten aan bij de ontwikkelingen in Nij Begun. • Wij maken afspraken met de gemeente Westerkwartier over het gebruik van de reintegratietrajecten en opleidingen binnen de infrastructuur van Novatec voor onze inwoners, zoals het ontwikkelplein en het talentperron. • Wij continueren de re-integratietrajecten die wij zelf ontwikkelen, gericht op behoeften van specifieke groepen. Bijvoorbeeld het maatschappelijk verzamelgebouw CBN, en De Eerste Wijk. Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
1.383
1.489
1.490
1.502
1.515
1.528
Baten
34
5
5
5
5
5
Saldo
1.348
1.484
1.485
1.497
1.510
1.523
Arbeidsparticipatie
Afdeling: Sociaal Domein
Taakveld 6.60 en 6.91 Hulpmiddelen en diensten (Wmo), coördinatie en beleid Wmo
Portefeuillehouder: Kirsten Ipema
Wat willen we bereiken? Hulpmiddelen en diensten algemeen • We willen inwoners waar nodig passende ondersteuning bieden (licht waar kan, zwaar waar nodig). • We willen dat inwoners zo lang mogelijk zelfstandig thuis kunnen blijven wonen en actief deel kunnen nemen aan onze samenleving, ook als een persoon een beperking heeft of een belemmering ervaart. Wat gaan we daarvoor doen? Hulpmiddelen en diensten algemeen • We bieden zoveel mogelijk passende ondersteuning aan onze inwoners. We doen dit onder andere door inkoop via de NMD samenwerking en door regie te houden op ingezette ondersteuning. Wat mag het kosten? 6.60 Hulpmiddelen en diensten (Wmo) (bedragen x € 1.000) Hulpmiddelen en diensten (WMO)
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
1.572
1.400
1.708
1.708
1.695
1.737
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
1.572
1.400
1.708
1.708
1.695
1.737
27
6.90 Coördinatie en beleid Wmo (bedragen x € 1.000) Coördinatie en beleid WMO
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
144
171
175
180
184
189
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
144
171
175
180
184
189
Afdeling: Sociaal Domein
Taakveld 6.712, 6.713, 6.791 Begeleiding,
Portefeuillehouder:
dagbesteding, PGB (Wmo)
Kirsten Ipema, Alex Wekema
Wat willen we bereiken? Begeleiding en dagbesteding algemeen • Het bieden van passende ondersteuning aan inwoners die ondersteuning nodig hebben bij het zelfstandig functioneren. Hierbij wordt gestreefd naar het vergroten van de zelfredzaamheid en participatie. Wat gaan we daarvoor doen? Begeleiding en dagbesteding algemeen • We richten ons op het indiceren van passende ondersteuning. De ondersteuning is licht waar mogelijk en zwaar waar nodig. De NMD-samenwerking verzorgt namens de gemeente de inkoop van de ondersteuning. De nieuwe contracten gaan in per 1 januari 2026. Bijbehorende belangrijke documenten •
Handreiking Werken met resultaten, Dienstverleningsovereenkomst NMD-samenwerking
Wat mag het kosten? 6.712 Begeleiding (Wmo) (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
1.853
1.803
2.073
2.125
2.178
2.232
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
1.853
1.803
2.073
2.125
2.178
2.232
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
984
950
1.124
1.152
1.181
1.210
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
984
950
1.124
1.152
1.181
1.210
Begeleiding (WMO)
6.713 Dagbesteding (Wmo) (bedragen x € 1.000) Dagbesteding (WMO)
28
6.791 PGB Wmo (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
3.295
125
125
124
121
124
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
3.295
125
125
124
121
124
PGB WMO
Afdeling: Sociaal Domein
Taakveld 6.23, 6.751, 6.752, 6.792, 6.9 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen integraal,
Portefeuillehouder: Alex Wekema
jeugdhulp ambulant (lokaal en regionaal), PGB jeugd, coördinatie en beleid Jeugd Inleidend
Op basis van de Jeugdwet is de gemeente verantwoordelijk voor alle vormen van jeugdhulp en de toegang tot deze hulp. Taken van de gemeente zijn het versterken van het opvoedkundig klimaat, het bieden van ondersteuning bij opgroei- en opvoedproblemen en het bevorderen van de opvoedvaardigheden van ouders. Inzet van de toegang, eerstelijnsvoorzieningen, ambulante jeugdhulp (lokaal en regionaal) en de mogelijkheid van een Persoonsgebonden Budget (PGB) zijn hieraan ondersteunend. Wat willen we bereiken? Algemeen • We willen dat jeugdigen en/of ouders die ondersteuning nodig hebben tijdig de juiste ondersteuning krijgen. Wat gaan we daarvoor doen? Algemeen • Wij voeren regie op de ingezette passende ondersteuning en blijven betrokken tot de juiste zorg wordt ingezet. • De NMD-samenwerking koopt deze ondersteuning in en voert contract- en kwaliteitsmanagement uit. Bijbehorende belangrijke documenten •
Handreiking Werken met resultaten, Dienstverleningsovereenkomst NMD-samenwerking
Wat mag het kosten? 6.23 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen integraal (bedragen x € 1.000) Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Integraal
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
29
161
9
49
89
130
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
29
161
9
49
89
130
29
6.751 Jeugdhulp ambulant lokaal (bedragen x € 1.000) Jeugdhulp ambulant lokaal
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
3.097
9.875
10.520
10.528
9.788
9.572
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
3.097
9.875
10.520
10.528
9.788
9.572
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
711
6
6
7
7
7
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
711
6
6
7
7
7
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
1.553
180
185
189
194
199
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
1.553
180
185
189
194
199
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
0
518
12
20
58
97
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
0
518
12
20
58
97
6.752 Jeugdhulp ambulant regionaal (bedragen x € 1.000) Jeugdhulp ambulant regionaal
6.792 PGB jeugd (bedragen x € 1.000) PGB Jeugd
6.9 Coördinatie en beleid Jeugd (bedragen x € 1.000) Coördinatie en beleid Jeugd
Taakveld 6.761 t/m 6.763 Jeugdhulp met verblijf (lokaal, regionaal en landelijk)
Afdeling: Sociaal Domein Portefeuillehouder: Alex Wekema
Inleidend Op basis van de Jeugdwet is de gemeente verantwoordelijk voor het aanbod jeugdhulp met verblijf. Er is sprake van jeugdhulp met verblijf wanneer er sprake is van een overnachting. Vormen van jeugdhulp van verblijf zijn pleegzorg, gezinsgerichte opvang, logeerhuizen en gesloten jeugdhulp. Wat willen we bereiken? Jeugdhulp met verblijf algemeen • We willen dat kinderen zo thuis mogelijk opgroeien en wanneer dit niet mogelijk is dat ze verblijven in een kleinschalige huiselijke setting.
30
Wat gaan we daarvoor doen? Jeugdhulp met verblijf algemeen •
Wij voeren regie op de ingezette passende ondersteuning.
• De NMD-samenwerking koopt in samenwerking met Jeugdhulpregio Drenthe deze ondersteuning in en voert contract- en kwaliteitsmanagement uit. Bijbehorende belangrijke documenten • Richtinggevend kader 'Iedereen een thuis!', Handreiking Werken met resultaten, Dienstverleningsovereenkomst NMD-samenwerking Wat mag het kosten? 6.761 Jeugdhulp met verblijf lokaal (bedragen x € 1.000) Jeugdhulp met verblijf lokaal
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
268
1.014
1.674
1.716
1.758
1.802
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
268
1.014
1.674
1.716
1.758
1.802
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
156
370
380
389
399
409
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
156
370
380
389
399
409
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
945
151
155
158
162
166
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
945
151
155
158
162
166
6.762 Jeugdhulp met verblijf regionaal (bedragen x € 1.000) Jeugdhulp met verblijf regionaal
6.763 Jeugdhulp met verblijf landelijk (bedragen x € 1.000) Jeugdhulp met verblijf landelijk
Taakveld 6.811 Beschermd wonen (WMO)
Afdeling: Sociaal Domein Portefeuillehouder: Kirsten Ipema
Inleidend Op dit moment zijn centrumgemeenten verantwoordelijk voor beschermd wonen. De ‘doordecentralisatie’ gaat inhouden dat alle gemeenten zelf verantwoordelijk worden voor het beschermd wonen van hun eigen inwoners (het woonplaatsbeginsel). Ook betekent dit dat de financiële middelen daarvoor anders verdeeld worden (een verdeelmodel). Op dit moment is het nog onduidelijk wanneer het wetsvoorstel behandeld wordt.
31
Een taak die nauw verweven is met Beschermd Wonen is Maatschappelijke Opvang. Maatschappelijke opvang (MO) is een taak van centrumgemeenten. Vanuit de middelen voor MO bekostigt centrumgemeente Assen de opvang van dak- en thuisloze mensen (dag- en nachtopvang), openbare geestelijke gezondheidszorg en verslavingszorg voor alle negen gemeenten binnen de regio. Samenwerking als regiogemeenten is essentieel voor een preventieve aanpak van dakloosheid. Alleen door gezamenlijke inspanningen kunnen we de oorzaken van dakloosheid aanpakken en dakloosheid voorkomen en terugdringen. Wat willen we bereiken? Beschermd wonen • We willen financieel en inhoudelijk voorbereid zijn op de (door)decentralisatie van Beschermd Wonen. • We dragen bij aan de beweging om kwalitatief goede, beschikbare en betaalbare hulp dichtbij mensen te organiseren: van beschermd wonen naar een beschermd thuis. Dit doen we in samenwerking met corporaties, zorginstellingen en andere gemeenten. Maatschappelijke opvang • In de regio Assen streven we ernaar dat alle inwoners beschikken over een stabiele woonplek of actief worden begeleid naar een zo thuis mogelijke oplossing. Wat gaan we daarvoor doen? Beschermd wonen • We geven uitvoering aan het vastgestelde regioplan door (lokale) uitvoeringsafspraken en samenwerkingsafspraken met andere gemeenten te concretiseren en uit te voeren.
• We geven uitvoering aan het Uitstroomconvenant zelfstandig wonen dat deel uitmaakt van het actieprogramma Weer Thuis. Daarbij wordt voor iedere cliënt gezorgd voor een passende en betaalbare woning met begeleiding en ondersteuning (maatwerk). Maatschappelijke opvang • We geven uitvoering aan het "Startdocument van Opvang naar Wonen, regio Assen' en de acties genoemd in het nog vast te stellen 'Actieplan Dakloosheid regio Assen'. Bijbehorende belangrijke documenten • Regioplan Beschermd Wonen & Maatschappelijke Opvang, Convenant Beschermd Wonen/Begeleiding Maatschappelijke Opvang • Uitstroomconvenant zelfstandig wonen, Startdocument van Opvang naar Wonen, regio Assen Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Beschermd wonen (WMO)
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
-1.328
-1.000
-1.300
-1.300
-1.300
-1.300
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
-1.328
-1.000
-1.300
-1.300
-1.300
-1.300
32
Afdeling: Sociaal Domein
Taakveld 6.821, 6.822 Jeugdbescherming,
Portefeuillehouder: Alex Wekema
jeugdreclassering Inleidend
Op basis van de Jeugdwet is de gemeente verantwoordelijk voor de uitvoering van jeugdbescherming en jeugdreclassering en daarmee voor de beschikbaarheid van jeugdbescherming- en jeugdreclasseringsmaatregelen. Wat willen we bereiken? Jeugdbescherming en jeugdreclassering algemeen • We willen dat jeugdigen die worden bedreigd in hun ontwikkeling de juiste ondersteuning krijgen. Wat gaan we daarvoor doen? Jeugdbescherming en jeugdreclassering algemeen • De NMD-samenwerking koopt in samenwerking met de Jeugdhulpregio Drenthe deze ondersteuning in en voert contract- en kwaliteitsmanagement uit. • We gaan de samenwerking met de gecertificeerde instellingen, die de jeugdbeschermingen jeugdreclasseringsmaatregelen uitvoeren, versterken. Bijbehorende belangrijke documenten •
Handreiking Werken met resultaten, Dienstverleningsovereenkomst NMD-samenwerking
Wat mag het kosten? 6.821 Jeugdbescherming (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
351
309
383
392
402
412
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
351
309
383
392
402
412
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
147
99
101
104
106
109
Baten
0
0
0
0
0
0
Saldo
147
99
101
104
106
109
Jeugdbescherming
6.822 Jeugdreclassering (bedragen x € 1.000) Jeugdreclassering
33
Taakveld 7.1
Afdeling: Sociaal Domein
Volksgezondheid
Portefeuillehouder: Alex Wekema
Inleidend De uitvoering van de basistaken gezondheid liggen bij de GGD Drenthe. Wat willen we bereiken? Volksgezondheid algemeen • In 2030 heeft Noordenveld een levendige, vitale samenleving. Iedereen telt mee, doet mee en draagt bij. Wat gaan we daarvoor doen? Volksgezondheid algemeen • In 2026 voeren we de in 2025 vast te stellen uitvoeringsagenda van ons integraal preventief gezondheidsbeleid uit. • Met de uitvoeringsagenda bevorderen we een gezonde leefstijl, zetten ons in voor het tegengaan of verminderen van middelengebruik en versterken de mentale gezondheid. Daarbij hebben we aandacht voor een gezonde leefomgeving. •
GGD Drenthe zorgt voor de uitvoering van de basistaken gezondheid. Bijbehorende belangrijke documenten
• Nota integraal preventief gezondheidsbeleid, Gemeenschappelijke regeling GGD Drenthe, Plan van aanpak brede SPUK / GALA Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
1.418
1.557
1.427
1.428
1.428
1.428
Baten
24
0
0
0
0
0
Saldo
1.395
1.557
1.427
1.428
1.428
1.428
Volksgezondheid
34
2. Samen ontwikkelen Tot programma 2. Samen ontwikkelen horen lasten en baten voor de taakvelden: (bedragen x € 1.000) Taakvelden
Begroting 2025
Begroting 2026
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
232
426
-194
530
54
476
8.1 Ruimte en leefomgeving
4.077
31
4.046
1.764
31
1.733
8.2 Grondexploitatie (nietbedrijventerreinen)
7.761
7.064
697
6.187
5.870
317
8.3 Wonen en bouwen
1.200
550
649
1.519
814
705
Totaal
13.269
8.072
5.198
10.001
6.769
3.232
0.3 Beheer overige gebouwen en gronden
Programmadoelstelling
• Wij blijven werken aan het verbeteren van de kwaliteit van de (on)bebouwde omgeving. unieke centrale ligging van Noordenveld in Noord-Nederland gebruiken we om de • De netwerksamenleving vorm te geven. We zoeken voortdurend een goede balans tussen bevolkingsopbouw en voorzieningenniveau.
willen bijdragen aan een goed woonklimaat waardoor het (economisch) aantrekkelijk • Wij wordt om in onze gemeente te wonen en te werken.
Beleidsindicatoren Ruimtelijke ordening
35
Financieel overzicht Bedragen x € 1.000
Meerjarenperspectief
Begroting 2026
2027
2028
2029
3.232
2.701
2.781
2.915
Startsaldo begroting 2026-2029
= Totaal programma 2. Samen ontwikkelen
Taakveld 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden
3.232
2.701
2.781
2.915
Afdeling: Ruimtelijk Domein Portefeuillehouder: Jos Darwinkel, Robert Meijer
Wat willen we bereiken? Beheer overige gebouwen en gronden algemeen • We beschikken over een gemeentelijke vastgoed- en grondportefeuille die in dienst staat van beleidsdoelen of gebiedsontwikkelingen. •
We geven uitvoering aan ons gebouwenbeheerplan 2024-2027.
•
We slaan alle belangrijke vastgoedgegevens op één centrale plek op.
•
We brengen de impact van de Klimaatwet 2020 voor het vastgoed in kaart.
• Wij geven uitvoering aan de Lokale Inclusie Agenda 2023 - 2026 om de bereikbaarheid en toegankelijkheid van gemeentelijke gebouwen te vergroten. • Wij gaan in 2026 samen met ervaringsdeskundigen van Toegankelijk Noordenveld en op basis van het participatief proces de Lokale Inclusie Agenda 2027-2030 ontwikkelen. Wat gaan we daarvoor doen? Beheer overige gebouwen en gronden algemeen • Wij voeren onderhoud aan eigen vastgoed uit en aan vastgoed waar een onderhoudsplicht op rust. • Wij inspecteren ons vastgoed periodiek conform NEN2767 en actualiseren de meerjarenonderhoudsplanning. •
Wij implementeren het vastgoedinformatiesysteem en zorgen voor een volledige inrichting.
• Samen met ervaringsdeskundigen van Toegankelijk Noordenveld schouwen wij gemeentelijke gebouwen en stemlocaties op toegankelijkheid, vervolgens voeren wij de nodige fysieke aanpassingen uit en worden deze gebouwen voor iedereen toegankelijk. • We gaan ons vastgoed inspecteren op te nemen bouwkundige aanpassingen voortvloeiend uit de Klimaatwet 2020. •
We leveren in 2026 een nieuw gebouwenbeheerplan 2027-2030 op.
• We gaan voor de Lokale Inclusie Agenda 2027-2030 de onderwerpen voor de komende 4 jaar ophalen en de agenda vervolgens in de tweede helft van 2026 ter besluitvorming en vaststelling aanbieden.
36
Wat mag het kosten? (bedragen x € 1.000) Beheer overige gebouwen en gronden
Realisatie 2024
2025
2026
Begroting 2027
2028
2029
Lasten
656
232
530
668
717
767
Baten
570
426
54
55
57
58
Saldo
86
-194
476
612
660
709
Taakveld 8.1
Afdeling: Ruimtelijk Domein
Ruimte en leefomgeving
Portefeuillehouder: Jos Darwinkel, Robert Meijer
Inleidend De Omgevingswet is in 2024 in werking getreden. Dit heeft grote gevolgen voor onze manier van werken en voor de gemeentelijke organisatie. De Omgevingswet verplicht ons integraler te werken. Dit komt onder andere tot uiting in het Omgevingsplan en de Omgevingsvisie. Wat willen we bereiken? Ruimtelijke ordening • Voldoen aan de vraag vanuit de samenleving. Dit wil zeggen: het handelen vanuit de ‘ja, mits’-gedachte en aansluiten bij de veranderende maatschappij. • Een organisatie die de instrumenten van de Omgevingswet voor de inwoners optimaal kan laten werken. •