Perspectiefnota 2025
Tekst van het document
-5.816 -7.369 6.306 -6.879 551 103 222
-4.458
523 108 218
-5.816 551 103 222
2
Betreft het Sociaal Domein exclusief de centrumtaken Maatschappelijke Opvang, Vrouwenopvang, Beschermd wonen en Brede aanpak dak- en thuislozen (middelen bestemd voor de ZHE-regiogemeenten).
48
9.a Zorgcontinuïteit Kinder Dagcentrum (KDC)/Daginvulling 9.b Taakstelling Zorgcontinuïteit KDC Zorgcontinuïteit Kinder Dagcentrum (KDC) 10. Leerlingenvervoer 11. Dagbesteding Jeugd 12. Uitvoeringskosten jeugd 13. Wet Kinderopvang 14. Jeugdwet vervoer Wmo 15. Open House Wmo 16. Hulpmiddelen 17. Begeleiding Wmo 18. Eigen bijdrage Wmo 19. PGB Wmo 20. Collectief vervoer 21. Eenzaamheid Participatiewet 22. Individuele inkomenstoeslag 23. BUIG - lasten 24. BUIG - baten 25. BUIG Volksgezondheid 26. GGD TOTAAL mutaties PPN Stelpost SD na mutaties PPN Dekking reserve Sociaal Domein (naar € 0) Totaal stelpost Sociaal Domein
2024 -442 0 -442 -513 -147 86 41 -48
2025 -839 0 -839 -524 -156 0 42 -49
2026 -514 514 0 -524 -156 0 42 -49
2027 -47 47 0 -524 -156 0 42 -49
2028 0 0 0 -524 -156 0 42 -49
-243 -344 132 48 36 -185 20
-255 -349 139 48 29 -141
-255 -349 139 48 29 -141
-255 -349 139 48 29 -141
-255 -349 139 48 29 -141
300 -70 -44
220 -85 -44 PM
220 -102 -44 PM
220 -120 -44 PM
220 19 -44 PM
-6
-6
-6
-6
-4.946 -4.442 4.422 0
-8.568 -8.399 -8.640 -8.671 -6.884 -12.792 -12.866 -12.916 -6.884 -12.792 -12.866 -12.916
Toelichting Stelpost Sociaal Domein na dec.circulaire 2023 Dit is de stand van de stelpost Sociaal Domein na de decembercirculaire 2023. Optimalisatie toegang SD/besparing lokaal Wmo Deze mutaties hebben betrekking op twee collegebesluiten. 1. Optimalisatie toegang: Bij de optimalisatie van de toegang, waarbij de indicatiestelling en regievoering Jeugd (JOT) binnen de gemeente Nissewaard wordt uitgevoerd is een structurele besparing gerealiseerd van € 86.000. 2. Besparing lokaal Wmo: Het voordeel op Lokaal Wmo heeft betrekking op minder kosten voor het product begeleiding Wmo. Begeleiding werd verleend aan cliënten die in hotels verbleven. Nu is een extra locatie gerealiseerd vanuit de centrumtaken waarbij de begeleiding vanuit deze middelen worden gedekt.
49
Knelpunten 2024-2028 sociaal domein PPN2025 Algemeen 1. Knelpunt indexering In de technische begroting 2025-2028 is de indexering verlaagd voor de prijsindex van 3,4% en voor de mixindex van 4,95% (50% loon/50%prijs) naar 2%. Het indexeringspercentage voor de GRregelingen (bijv. GRJR en GGD) is onveranderd gebleven en bedraagt 6,8%. Indexering gecontracteerde inkoop/kwaliteitszorg kinderopvang: • De tarieven voor de lokale inkoop Jeugd en Wmo (Open House) zijn gebaseerd op de OVAindex en contractueel vastgelegd. De voorlopige OVA-index voor 2025 bedraagt 4,18%. De toevoeging van de correctie van 1,06% over 2024 (meegenomen 4,94% en werkelijk 6,0%) maakt dat de tarieven in 2025 met 5,24% dienen te worden verhoogd. Dit levert een structureel knelpunt op van circa € 725.000. • De tarieven voor Daginvulling jeugd zijn gebaseerd op de OVA (80%) en de PPC (20%) en contractueel vastgelegd. De voorlopige index voor 2025 bedraagt 3,76%. De toevoeging van de correctie van 0,97% over 2024 (meegenomen 4,45% en werkelijk 5,42%) maakt dat de tarieven in 2025 met 4,73% dienen te worden verhoogd. Dit levert een structureel knelpunt op van circa € 96.000. • Het budget kwaliteitszorg kinderopvang is geïndexeerd met 2%, maar maakt onderdeel uit van de GGD en dient met 6,8% te worden geïndexeerd. Dit levert een nadeel op van circa € 9.000.
Indexering subsidies: • In de technische begroting 2025-2028 is de indexering voor subsidies verlaagd van 4,95% naar 2%. • Binnenkort zal de raad besluiten gaan nemen over de gemeentelijke financiën over de wijze waarop we moeten bezuinigen vanaf 2026 vanwege de substantieel lagere rijksinkomsten. Onderdeel hiervan is besluitvorming over verlaging van budgetten voor subsidieverlening. • Om te zorgen dat de raad hierin daadwerkelijk keuzes kan maken, en niet wordt belemmerd door wetgeving en jurisprudentie, heeft het college een voorbereidend besluit genomen. Dit besluit houdt in dat we subsidies voor Wmo en jeugdpreventie in 2025 niet indexeren ten opzichte van 2024 en dat we aankondigen dat we vanaf 2026 een forse bezuiniging door zullen moeten voeren op subsidies, waarbij we essentiële onderdelen van het basisaanbod zoveel mogelijk zullen ontzien. • We bieden de organisaties de kans hiervan de consequenties kenbaar te maken. Als dit besluit niet was genomen, is bezuiniging op subsidies vanaf 2026 maar op heel beperkte schaal mogelijk. Op grond van de keuzes die de raad maakt, zal na de zomer bekeken worden wat de consequenties zijn voor de verschillende subsidies. Alle organisaties krijgen vervolgens voor het eind van 2024 een beschikking waarin we die organisatie gericht informeren wat dat voor hun subsidie betekent.
Met deze beschikking geven we blijk van goed bestuur, door de organisatie tijdig, conform wetgeving en jurisprudentie, te informeren. • Aangezien de consequenties van het besluit om niet te indexeren voor individuele organisaties nog duidelijk moeten worden, wordt gevraagd om de budgetten wel te indexeren met in totaal 4,95% in plaats van 2%. Dit levert een knelpunt op van circa € 261.000. Tevens is er voor 2025 een incidentele bezuinigingsopdracht op subsidies opgenomen van € 100.000. • In het najaar van 2024 wordt duidelijk hoeveel subsidie er daadwerkelijk wordt verleend voor 2025. Dan blijkt in hoeverre het volledige extra gevraagde bedrag van € 261.000 noodzakelijk was. Dit zal dan worden verwerkt in de eerste tussenrapportage van 2025. 50
Geen indexering • Voor een aantal budgetten hoeft er geen indexering te worden toegepast, omdat de kosten al jarenlang binnen een bepaald bedrag moeten blijven. Dit zijn vooral de uitvoeringsbudgetten binnen het sociaal domein. Het niet indexeren van deze budgetten levert een voordeel op van circa € 7.000. • Het budget voor exploitatiebijdrage Voorne Putten Werkt welke is gekoppeld aan de Rijksmiddelen WSW is ten onrechte geïndexeerd. Bij de meicirculaire worden deze middelen namelijk vanuit het Rijk geïndexeerd. Dit levert een voordeel op van circa € 171.500. • De stelpost sociaal domein is ten onrechte geïndexeerd. Indien de stelpost positief is (2025) levert dit een voordeel op, maar in de jaren dat de stelpost negatief is (vanaf 2026) levert dit een nadeel op. Het nadeel bedraagt € 90.000 in 2026 en vanaf 2027 € 84.000. Zie de tabel hieronder voor het overzicht inzake het knelpunt indexering. Knelpunt indexering (* € 1.000) Betreft/Jaren
2025
2026
2027
2028
a. Indexering gecontracteerde inkoop/kwaliteitszorg GGD
-836
-833
-833
-833
b. Indexering subsidies
-261
-261
-261
-261
c. Geen indexering
223
91
97
97
-874
-1.002
-996
-996
Totaal effect knelpunt indexering
2. Technische begroting 2025 – 2028 (37%) Dit is het aandeel van het Sociaal Domein in het saldo van de technische begroting. 3. Diverse kleine technische afwijkingen Dit betreft kleine technische mutaties met restposten die kunnen vervallen.
Jeugd en Onderwijs 4. Ontwerp Begrotingswijziging 2024 GRJR - De belangrijkste bijstelling van de begroting GRJR 2024 volgt uit het uitgangspunt om realistisch te begroten. Bij het opstellen van de begroting GRJR 2024 waren de voorlopige jaarrekeningcijfers GRJR 2022 de meest actuele gegevens. De definitieve jaarrekeningcijfers GRJR 2022 lieten een aanzienlijk hogere productie zien. De bestuursrapportages GRJR 2023 en de voorlopige jaarrekeningcijfers GRJR 2023 laten een verder oplopende productie zien. Oorzaken van de bijstelling van de begroting GRJR 2024 zijn: o De verlaging van regionale jeugdhulpkosten op perceel D (daghulp) en E (ambulante hulp) inzake de overheveling van regionaal naar lokaal heeft in de praktijk niet plaatsgevonden. o Het hanteren van de landelijk vastgestelde tarieven voor de zorgaanbieders voor pleegzorg leidt tot hogere tarieven/lasten. o In de Kadernota GRJR 2025 staat dat de GRJR rekening houdt met de gemiddelde trendmatige groei over de afgelopen 4 jaar als prognose voor de trend voor de komende jaren. Dit is conform de Kadernota verwerkt. o Conform contractafspraken is geïndexeerd naar prijspeil 2024. - Zie tabel 3 voor het financieel nadeel voor Nissewaard o.b.v. de ontwerp begrotingswijziging GRJR 2024.
51
Tabel 3: Financieel nadeel ontwerp begrotingswijziging GRJR 2024 GRJR-niveau (in Euro’s) Begroting GRJR 2024 primitief 284.752.014 Begroting GRJR 2024 na ontwerp begrotingswijziging 2024 372.873.106 Benodigd extra budget -88.121.092
Gemeente Nissewaard (in Euro’s) 25.390.801 29.849.033 -4.458.232
5. Ontwerp Begroting 2025 GRJR/ Trendmatige groei 2026-2028 / Maatregelen RBOK GRJR Regionale Bestuursopdracht Kostenbeheersing GRJR (RBOK) - De doorgaande kostenontwikkeling leidt tot onhoudbaar grote druk op de gemeentefinanciën. Eind 2023 is in GRJR-verband gestart met het opstellen van de Regionale Bestuursopdracht Kostenbeheersing (RBOK). In februari 2024 is de RBOK door het Algemeen Bestuur van de GRJR vastgesteld. - De voorgenomen maatregelen van de RBOK richten zich met name op verscherpte toepassing van bestaande kaders en contractafspraken met de zorgaanbieders om daarmee onnodig dure of doorlopende inzet van jeugdhulp te beperken. - De financiële ambitie van de RBOK is een cumulatieve besparing over de jaren 2024 t/m 2028. Vanaf 2028 is de financiële ambitie dat de maatregelen van de RBOK leiden tot een cumulatieve besparing op GRJR-niveau van ruim € 78 miljoen t.o.v. de kadernota GRJR 2025. - De remmende werking van de RBOK op de groei van de regionale jeugdhulp is gedeeltelijk verwerkt in de ontwerp begrotingswijziging GRJR 2024 en de ontwerpbegroting GRJR 2025 (voor het jaar 2025). Omdat de maatregelen van de RBOK nu worden uitgewerkt en ingevoerd, en gaandeweg invloed zullen hebben op toekomstige besluiten over toewijzing over verlenging van hulp, is het effect in deze jaren nog beperkt.
Het gaat aldus om beperkte bedragen voor Nissewaard (€ 41.054 voor 2024 en € 302.528 voor 2025). - In de meerjarenraming 2026 – 2028 behorend bij de ontwerpbegroting GRJR 2025 is de remmende werking van de RBOK, op de groei van de regionale jeugdhulp, nog niet opgenomen. De GRJR geeft in deze aan dat de effectiviteit van het pakket nog te onzeker in omvang en tijd is om dit reeds te verwerken. Voor de jaren 2024 en 2025 is dat wel (deels) gedaan omdat aangenomen wordt dat gedurende 2024 voldoende onderbouwing voor deze jaren kan worden bepaald. - Uit het meerjarenperspectief 2026 – 2028 behorend bij de ontwerpbegroting 2025 GR JR blijkt dat een doorgaande kostenontwikkeling tot onhoudbaar grote druk op de gemeentefinanciën leidt. De extreme kostenstijging van de regionale jeugdhulp maakt dat aanzienlijke kostenbesparende maatregelen nodig zijn waarvoor in regionaal verband de RBOK is vastgesteld. Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenraming 2026-2028 GRJR: - De ontwerpbegroting GRJR 2025/meerjarenraming 2026 - 2028 is opgesteld vanuit de uitgangspunten van de Kadernota GRJR 2025. Aangezien het uitgangspunt in de Kadernota GRJR 2025 zo realistisch mogelijk begroten is, zijn de voorlopige jaarcijfers GRJR 2023 als vertrekpunt genomen. Aanvullend is de trendmatige groei verwerkt die, conform de Kadernota, is berekend o.b.v. de groei van de zorgkosten over de afgelopen 4 jaar.
Daarnaast is de loon- en prijsontwikkeling voor het jaar 2025 verwerkt. Het extra budget GRJR wordt vooral veroorzaakt door hogere realisatie 2023 (zie nadeel bij de voorlopige jaarstukken 2023), het begroten van de trendmatige groei en het toepassen van indexering voor 2025. - Zoals eerder aangegeven in de zienswijze blijft gemeente Nissewaard voorstander van realistisch begroten. Realistisch begroten is ons inziens het opnemen van de meerjarenraming 2026 – 2028 GR JR en tegelijkertijd de taakstelling RBOK. Deze begroting laat immers enerzijds de impact van de bij de ontwerpbegroting 2025 GR JR behorende 52
meerjarenraming 2026 – 2028 zien en anderzijds het dempend effect van de maatregelen RBOK (naar rato voor Nissewaard). Zie tabel 4 voor wat de ontwerpbegroting GRJR 2025/meerjarenraming 2026 – 2028 en de RBOK naar rato voor Nissewaard betekenen en hoe dit in de perspectiefnota wordt verwerkt. Tabel 4: Verwerking in perspectiefnota Nissewaard 2025 voor GRJR (in Euro’s) bedragen in € GRJR-niveau 1. Ontwerpbegroting GRJR 2025 en meerjarenraming 2026 - 2028
Begroting 2025
Raming 2026
Raming 2027
Raming 2028
409.194.151
435.787.769
466.106.695
500.806.443
-18.300.000
-45.800.000
-78.400.000
2. Niet in de meerjarenraming 2026-2028 verwerkte Taakstelling RBOK (cumulatief; afgerond) 3. Ontwerpbegroting GRJR 2025 en meerjarenraming 2026 - 2028 incl. taakstelling RBOK (1+2)
409.194.151
417.487.769
420.306.695
422.406.443
GRJR voor Nissewaard
Begroting 2025 32.912.779
Raming 2026 35.051.788 -1.471.927
Raming 2027 37.490.435 -3.683.839
Raming 2028 40.281.445 -6.305.960
32.912.779
33.579.861
33.806.596
33.975.485
7. Beschikbare middelen in begroting GRJR 2025-2028
27.096.631
27.096.631
27.096.631
27.096.631
8. Tekort o.b.v. ontwerpbegroting GRJR 2025/ meerjarenraming (7-4)
-5.816.148
-7.955.157
-10.393.804
-13.184.814
Te verwerken in de perspectiefnota 2025: 9. Opnemen taakstelling RBOK 10. Trendmatige groei GRJR Knelpunt GRJR o.b.v. ontwerpbegroting GR JR 2025/meerjarenraming 2026 – 2028 (8+9)
2025
2026 1.471.927 -2.139.009 -6.483.230
2027 3.683.839 -4.577.656 -6.709.965
2028 6.305.960 -7.368.666 -6.878.854
4. Ontw. Begroting GRJR 2025 en meerj.ram. 2026-2028* 5. Taakstelling RBOK naar rato (niet in meerjarenraming verwerkt) 6. Ontwerpbegroting GRJR 2025 en meerjarenraming 2026 - 2028 incl. taakstelling RBOK Nissewaard (4+5)
Procentuele aandeel Nissewaard in GRJR o.b.v. ontwerpbegroting 2025*
-5.816.148
8,0433%
* In de ontwerpbegroting GRJR 2025 is voor Nissewaard voor 2025 € 32.912.779 opgenomen. Het procentuele aandeel is daarmee 8,04%. In de meerjarenraming GRJR 2026 – 2028 zijn uitsluitend de totalen op GRJR-niveau opgenomen. Hierom is voor de jaren 2026 - 2028 het procentuele aandeel ad 8,04% doorgetrokken op de geraamde totalen GRJR. 6. Open House Jeugd Voor de prognoses van de producten Open House Jeugd wordt uitgegaan van realisatie 2023 + indexering 2024 + 0% groei van het aantal lokale jeugdcliënten. Per saldo is er voor de Open House Jeugd een structureel voordeel van € 550.000. Dit wordt grotendeels verklaard doordat het lokale budget Behandeling Jeugd een structureel voordeel kent. Dit voordeel hangt samen met (een deel van) het nadeel op het budget GRJR. Vanaf 2023 heeft een overheveling van GR JR-jeugdhulp naar 53
lokaal plaatsgevonden voor Daghulp en Ambulante hulp. De daadwerkelijke verschuiving van regionaal naar lokaal is echter veel beperkter gebleven dan begroot. De oorzaak dat de verschuiving naar lokaal zeer beperkt is gebleven zit in de mate van complexiteit van de jeugdhulp. Deze bleek in de praktijk complexer dan vooraf aangenomen waardoor deze jeugdhulp toch vanuit de GRJR is geleverd. Het voordeel op de lokale jeugdhulp bij Behandeling Jeugd is te zien op laagcomplexe specialistische GGZ en medicatiecontrole. Deze twee producten zijn, in het kader van de GRJRoverheveling van Ambulante hulp en Daghulp, vanaf 2023 lokaal ingekocht. Voor Open House kent het budget Begeleiding Jeugd een structureel nadeel door extra uitgaven op jeugdhulp begeleiding. 7. Dyslexie De inzet van een poortwachter Dyslexie, die toetst of een diagnose of behandeling noodzakelijk is, heeft mede geleid tot een daling van het aantal trajecten dyslexie. Hierdoor kan de begroting structureel met ruim € 100.000 worden verlaagd. 8. PGB Jeugd Het aantal PGB’s is in de afgelopen jaren sterk afgenomen. Hierdoor kan het begrote budget met structureel € 220.000 worden verlaagd. Dit wordt deels verklaard doordat er strikter wordt bekeken of een PGB passend is. Met een PGB koopt iemand zelf jeugdhulp in, hier zijn voorwaarden aan verbonden.
Tegenover de lagere kosten op PGB Jeugdhulp staan hogere kosten voor Maatwerk Jeugd. In de praktijk zien we een kostenverschuiving van PGB Jeugdhulp naar Maatwerk Jeugd. Maatwerk is vaak het alternatief voor het niet meer verlenen van een PGB. 9. Zorgcontinuïteit Kinder Dagcentrum (KDC) In de aanbesteding Daginvulling Jeugd (1 juli 2023) is het aantal opgenomen KDC-plekken te laag in relatie tot het aantal kinderen dat op dat moment een KDC-plek nodig had (en nog steeds nodig heeft). Dit maakt dat er relatief veel KDC-zorgcontinuïteit nodig is. O.b.v. de huidige prognose van de uitstroommomenten van de kinderen met KDC-zorgcontinuïteit is een aanvullend nadeel van toepassing van € 442.000 in 2024 en € 839.000 in 2025 (bij de begroting 2024 was reeds een nadeel meegenomen). Onder meer een tekort aan gespecialiseerd onderwijs bemoeilijkt in de praktijk de uitstroom uit het KDC. Voor de jaren 2026 en 2027 is tegenover het knelpunt een taakstelling KDCzorgcontinuïteit opgenomen van € 214.000 (2026) en € 47.000 (2027). Vanuit de taskforce Jeugd lopen ontwikkelingen die hierop van invloed kunnen zijn. Er wordt onder meer ingezet op het maken van nadere afspraken met het onderwijsveld. 10. Leerlingenvervoer In 2023 zijn de kosten voor leerlingenvervoer sterk gestegen. De begroting is destijds voor het jaar 2023 opgehoogd.
Op basis van de realisatie 2023 en de NEA-index van 3,4% voor 2024 moet het budget structureel worden opgehoogd met € 524.000. De toename van de kosten wordt veroorzaakt doordat het gemiddeld aantal cliënten per maand is toegenomen; er meer kilometers per leerling worden gemaakt en er meer soloritten worden gereden. 11. Dagbesteding Jeugd Vanwege de wachtlijst bij het Kinderdagcentrum (KDC), dat onderdeel is van de Daginvulling Jeugd, wordt ter overbrugging dagbesteding jeugd ingezet. Dit maakt dat de kosten in vergelijking met 2023 hoger zijn en dat een structurele ophoging van het budget met € 156.000 nodig is. 12. Uitvoeringskosten Jeugd Het team jeugd heeft in 2024 nog incidenteel huisvestingskosten (A-gebouw) als gevolg van de overgangssituatie van het jeugdondersteuningsteam (subsidie JOT) naar team jeugd (uitvoering in eigen beheer). De huisvestingskosten zijn € 30.000 lager dan begroot.
54
Naast de huisvestingskosten kan het budget voor overige (uitvoering)kosten Jeugd in 2024 incidenteel worden verlaagd met € 56.000. In het besluit optimalisatie Toegang is het budget uitvoeringskosten Jeugd reeds structureel verlaagd. Dit maakt dat het budget uitvoeringskosten Jeugd in 2024 in totaal met € 86.000 incidenteel kan worden verlaagd. 13. Wet Kinderopvang Op basis van de realisatie over 2023 + 3,5% indexering voor 2024 (conform index technische begroting) wordt voor het budget Wet Kinderopvang (Sociaal Medische Indicatie/SMI) voor 2024 een voordeel van € 41.000 verwacht. Vanaf 2025 wordt een structureel voordeel verwacht van € 42.000 (rekening houdend met 2% indexering). 14. Jeugdwet vervoer Op basis van de realisatie over 2023 + 3,4% index conform de NEA-index en 1% groei van het volume wordt een structurele overschrijding van Jeugdwet vervoer verwacht van € 49.000. Voor 2025 is 2% indexering aangehouden. Wmo 15.Open House Wmo De mutaties in het kader van de Open House bestaan uit de volgende posten: (bedragen x € 1.000)
2024
2025
2026
2027
2028
Huishoudelijke hulp
-392
-413
-413
-413
-413
Dagbesteding
135
142
142
142
142
Vervoer daginvulling
15
16
16
16
16
-243
-255
-255
-255
-255
Totaal mutaties Open House Wmo
Huishoudelijke hulp Voor de prognose huishoudelijke hulp wordt uitgegaan van realisatie 2023 + 3% groei van het aantal HH-cliënten in 2024 (conform Wmo voorspelmodel). Dit levert een nadeel op van € 392.000 in 2024 en vanaf 2025 een nadeel van € 413.000. Voor 2025 wordt voorgesteld nog geen autonome groei mee te nemen, maar dit pas te doen bij de Perspectiefnota 2026. Dit omdat de extra volume van het aantal ouderen pas bij de meicirculaire van het betreffende jaar tot uiting komt in de hoogte van het gemeentefonds. Dit betekent dat er rekening gehouden moet worden met een negatieve PM vanaf 2025. Tegenover de negatieve PM staat een positieve PM voor de te nemen besparingsmaatregelen binnen de huishoudelijke hulp. Dagbesteding De kosten voor dagbesteding zijn de afgelopen twee jaar gedaald. Op basis van de realisatie 2023 kan het budget structureel worden verlaagd met circa € 142.000. Vanaf 2025 zal een deel van de kosten voor dagbesteding verleend gaan worden als subsidie. Het effect hiervan is nog niet bekend, maar uitgangspunt is dat de kosten niet mogen stijgen ten opzichte van de huidige situatie. Vervoer daginvulling Op basis van de realisatie 2023 is er een structureel voordeel van circa € 15.000, waarbij de aanname is dat het aantal personen in 2024 met een indicatie voor vervoer daginvulling gelijk blijft.
55
16. Hulpmiddelen Voor de hulpmiddelen wordt dezelfde systematiek gehanteerd als voor huishoudelijke hulp. Dit betekent dat de prognose 2024 uitgaat van realisatie 2023 + 3% groei van het aantal cliënten in 2024 en nog geen autonome groei voor 2025. Dit levert een nadeel op van € 344.000 voor 2024 en vanaf 2025 een nadeel van € 350.000. Voor de indexering is uitgegaan van 2%. Bij de 2e tussenrapportage zal het effect van indexering (deze is gebaseerd op CPI augustus) worden meegenomen. 17. Begeleiding Wmo Binnen het budget begeleiding Wmo is een overschot gerealiseerd in 2023. Dit overschot wordt structureel doorgetrokken en levert een voordeel op van € 139.000. Naast dit voordeel is het budget ook structureel verlaagd in het advies realiseren tijdelijke extra maatschappelijke opvang met € 150.000. Dit omdat er geen wachtlijstbegeleiding meer plaatsvindt van personen die in hotels zijn geplaatst. 18. Eigen Bijdrage Wmo De eigen bijdragen voor 2024 bedragen € 20,60 per maand. Dit is een stijging van 8,42% vergeleken met de € 19 per maand in 2023. De realisatie van 2023 + 8,42% toename eigen bijdrage + 3% groei aantal Wmo gebruikers zorgt voor het nieuwe verwachte bedrag aan eigen bijdragen. 19. PGB Wmo Het aantal PGB’s voor de Wmo neemt licht af in de afgelopen jaren. Het budget kan hierdoor incidenteel met € 36.000 en structureel met € 29.000 worden verlaagd.
20.Collectief vervoer In de begroting 2024-2027 is het budget voor collectief vervoer structureel met € 200.000 verlaagd en in de 2e tussenrapportage 2023 nog eens structureel verlaagd met € 51.000. In de coronajaren 2020 en 2021 werd er veel minder gebruik gemaakt van collectief vervoer. Maar ook nadat de corona maatregelen begin 2022 werden opgeheven bleef het gebruik van collectief vervoer in 2022 en 2023 achter bij de jaren voor corona. Echter sinds eind 2023 laten de cijfers zien dat het gebruik van collectief vervoer weer toeneemt. Het aantal personen met een indicatie voor collectief vervoer is in 2024 licht gestegen met 0,8%, maar vooral het aantal actieve gebruikers nam toe. In het eerste kwartaal van 2024 nam dit met 5,8% toe ten opzichte van het eerste kwartaal 2023. Ook maakten de actieve gebruikers meer ritten (toename 12,7%) en werden er meer kilometers afgelegd (toename 17,5%). Dit zorgt ervoor dat het budget voor collectief vervoer structureel met € 220.000 wordt opgehoogd. Door een toename van het gebruik van collectief vervoer nemen ook de inkomsten uit eigen bijdragen toe en wordt dit verhoogd van € 205.000 naar € 240.000, een voordeel van € 35.000. Het nadeel op het budget collectief vervoer bedraagt daarmee € 185.000 in 2024 en structureel € 141.000. 21.
Eenzaamheid Vanaf 2025 wordt een besparing van € 20.000 doorgevoerd op het budget eenzaamheidsbestrijding. Dit betreft een structurele onderbesteding. Voor 2024 valt deze onderbesteding van € 20.000 ook vrij.
Participatiewet 22. Individuele inkomenstoeslag In 2022 is het budget voor de individuele inkomenstoeslag structureel met € 200.000 opgehoogd, omdat de verwachting was dat het bereik zou toenemen als gevolg van de energietoeslag. Echter hiervan maakt deels een andere doelgroep gebruik en heeft niet geleid tot een stijging van het aantal 56
aanvragen individuele inkomenstoeslag. Het budget kan derhalve structureel met € 220.000 worden verlaagd. De individuele inkomenstoeslag komt ook terug bij de bezuinigingen. 23. BUIG lasten (bedragen x € 1.000)
2024
2025
2026
2027
2028
P-wet uitkeringen
105
107
107
107
107
Loonkostensubsidie
-250
-250
-250
-250
-250
IOAW
78
61
43
26
165
IAOZ
-3
-3
-3
-3
-3
Totaal BUIG lasten
-70
-85
-102
-120
19
De uitgaven aan Pwet-uitkeringen blijven binnen de begroting (3% stijging); effect is 6 uitkeringen minder (€ 107.500 voordeel). IOAW daalt sneller qua aantal uitkeringen en levert per jaar extra voordeel op. De uitgaven aan loonkostensubsidies zijn hoger en worden geprognosticeerd op 180 personen in plaats van de begrote 150 personen (nadeel € 250.000). 24. BUIG baten In februari is een correctie geweest op het voorlopige BUIG budget 2024, omdat voor een aantal gemeenten foute cijfers qua woningen waren meegenomen. Voor Nissewaard voorlopig een nadeel van circa € 29.000. Vanwege de daling van het aantal IOAW-uitkeringen dalen ook de verwachte inkomsten voor terugvorderingen. Dit levert een nadeel op van € 15.000 in 2024. 25. BUIG In april heeft een nadere bijstelling plaatsgevonden van het Rijksbudget BUIG. De voorlopige bijstelling is € 393.435 lager. Hier staat tegenover dat ook een herziene prognose volgt van het aantal uitkeringen en de uitgaven op basis van de gemiddelde prijs van een uitkering. In 2023 is geconstateerd dat de gemiddelde prijs per uitkering is toegenomen en in 2024 lijkt de gemiddelde prijs verder te stijgen. Dit vergt een verdere analyse om een goede prognose te kunnen maken voor 2024 en verder. Daarnaast wordt een businesscase voorbereid voor het verhogen van het aantal personen met een loonkostensubsidies, waardoor het aantal uitkeringen kan afnemen.
Zodra meer bekend is over de herziene prognose en de businesscase, zullen de financiële gevolgen worden meegenomen bij het opstellen van de begroting. Vooralsnog is deze post PM. Volksgezondheid 26. GGD De begroting 2025 voor de basistaken bedraagt € 789.879. Begroot hiervoor is € 784.156. Er is derhalve een nadeel van € 5.723. Sluitend maken 2024 Dekking reserve Sociaal Domein (naar € 0) Om voor 2024 tot een sluitende stelpost te komen wordt een beroep gedaan op de reserve Sociaal Domein.
57
6.
Bijlage III Bezuinigingsvoorstellen 2025 - 2028
Onderstaand wordt een overzicht inclusief bijbehorende toelichting weergegeven van de 7. Bijlage IV Reserves en voorzieningen6. Bijlage III Overzicht voorgestelde bezuinigingen voor 2025 – 2028. Hierbij betreft het eerste deel bezuinigingsvoorstellen administratieve mutatiesDienst 2020en-het 2024 met betrekking tot de Algemene tweede deel bezuinigingsvoorstellen met betrekking tot het Sociaal Domein. A. Bezuinigingsvoorstellen Algemene Dienst Bedragen x € 1.000 “-” = nadelig Nr. Omschrijving Bestuur en dienstverlening Bestuur 1. Beëindiging samenwerkingsverband VP 2 Kapitaalverzekering APPA Burgerzaken 3. Automatische uitgifte documenten 4. Online verlengen documenten 5. Verhoging leges huwelijk en partnerschap 6. Verhoging leges uittreksel/inlichten uit de Basisregistratie Personen 7. Wet Basisregistratie Personen - geen huisbezoeken meer Dienstverlening 8. Verminderen representatiebudget Totaal Bestuur en dienstverlening Schoon, heel en veilig Openbare orde en veiligheid 10. Deels laten vrijvallen budget ondermijning 11. Niet invoeren meldpunt gevaarlijke honden. 12. Verminderen de inzet van horeca-stewards 13. Korting GR VRR Beheer openbare ruimte 14. Afval en Reiniging bij evenementen doorberekenen aan evenement 15. Assetmanagement 16. GEO /data op orde 17. Wijkuitvoeringsplan 18. Bijspijkeren 19. Reinis - dividend 20. Reinis - niet-DVO-taken 21.
Civieltechnische Kunstwerken 22. Dagelijks onderhoud verhardingen 23. Korting GR DCMR 24. Onderhoud groen 25. Kwaliteitsimpuls openbare ruimte (te verwachten subsidie) 26. Onderhoud begraafplaats
Lasten/ Baten
2025
2026
2027
2028
172
129 172
129 172
129 172
Lasten Lasten Baten Baten
21 23
60 60 21 23
60 60 21 23
60 60 21 23
Lasten
50
50
50
50
Lasten
7 273
7 522
7 522
7 522
Lasten Lasten Lasten Lasten
30 25
50 25 161
50 25 75 161
50 25 75 161
Baten
20
20
20
20
500 200 172 18 300 300 13 60 33 530 125
500 200 172 18 300 300 13 60 33 530 125
500 200 172 18 300 300 13 60 33 530 125
50
50
50
Lasten Lasten
Lasten Lasten Lasten Lasten Baten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Baten Lasten
172 18 300 300 13 60 33 530
58
Nr. Omschrijving 27. Bedrijfsmiddelen buitenruimte Accommodaties en parkeren 28. Controle op betalen parkeerbelasting uitvoeren via elektrische scooter. 29. Kortparkeertarieven garages 30. Kortparkeertarieven garages 31. Verlagen onderhoudsniveau gemeentelijke accommodaties. Totaal Schoon, heel en veilig Duurzaam ontwikkelen en wonen Bereikbaarheid en mobiliteit 32. Stoppen met gedragscampagne VP 33. Korting GR MRDH Duurzaamheid 34. Formatie programma Duurzaamheid 35. Structurele middelen Duurzaamheid Totaal Duurzaam ontwikkelen en wonen Ondernemen en ontspannen Economie 36. Stoppen met economic Board Voorne-Putten Recreatie en toerisme 37. Buitenstedelijke recreatie 38. Korting GR Recreatieschap 39. Op Voorne-Putten - nader te onderzoeken 40. Afbouw leader en marketingorganisatie en formatie m.i.v. 2028 41. Verminderen Marketing Organisatie op Voorne-Putten Sport 42. Exploitatie Rivièrabad 43. Uitvoeringskosten team Preventie en Welzijn
Lasten/ Baten Lasten
2026 50
2027 50
2028 50
75
75
75
600 300
600 300 300
600 300 300
2.151
3.582
3.957
3.957
25
25 9
25 9
25 9
150
150 180 364
Lasten Baten Baten Lasten
Lasten Lasten
600
Lasten Lasten 25
184
150 180 364
Lasten
13
13
13
13
Lasten Lasten Lasten Lasten
65
65 19 32
65 19 32
65 19 32 70
Lasten
PM
PM
PM
Lasten Lasten Baten
100 100
100 100
100 100
329
329
399
51 45 4 352 100 7 53 20 5 234
51 45 4 352 100 7 53 20 5 234
51 45 4 352 100 7 53 20 5 234
Totaal Ondernemen en ontspannen Overzichten Ondersteuning organisatie 44. Korting GR Streekarchief 45. Beperken bezetting postkamer 46. Minder kunst in het stadhuis 47. Verminderen concernoverhead 48. Besparing Rechtsbescherming 49. Verminderen 24-uurs post 50. Vakliteratuur - minder abonnementen 51. Verzekeringen 52. Vrijval overige middelen 53. Korting GR Syntrophos
2025 50
78
Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten
4 50 7 42 20 5
59
Nr. Omschrijving 54. Taakstelling formatie - strategische personeelsplanning 55. City Marketing mogelijkheden verkleinen 56. Representatie bestuur, promotie, P.R. Treasury 57. Dividend BNG OZB 58. Toerekenen kosten WOZ-bezwaren 59. Verhogen OZB woningen Belastingen overige 60. Verhogen tarief Forensenbelasting met 5% 61. Hogere realisatie baten Toeristenbelasting + verhoging met 5% 62. Vervallen kwijtschelding 1e hond 63. Verhogen tarief Hondenbelasting met 5% Overige baten en lasten 64. Verminderen lasten herwaardering functies 65. Beperken post onvoorzien tot € 1.000 Totaal Overzichten
Lasten/ Baten Lasten
2025 100
2026 250
2027 500
2028 500
Lasten Lasten
10 15
10 15
10 15
10 15
Baten
45
45
45
45
Baten Baten
50
50 PM
50 PM
50 PM
Baten Baten
2 90
2 90
2 90
2 90
Baten Baten
25 35
25 35
25 35
25 35
99 599
50 99 1.542
50 99 1.792
50 99 1.792
3.126
6.159
6.964
7.034
Lasten Lasten
Totaal bezuinigingsvoorstellen Algemene Dienst Toelichting bezuinigingsvoorstellen Algemene Dienst
6.1 Bestuur en dienstverlening Bestuur 1. Beëindiging samenwerkingsverband VP Met de beëindiging van het samenwerkingsverband kan € 129.000 structureel vrijvallen. 2. Kapitaalverzekering APPA De pensioenopbouw van (ex-) bestuurders en de gemeentelijke organisatie vindt volledig in eigen beheer plaats. Hierdoor hoeven er geen premies meer afgedragen te worden voor pensioenopbouw via een kapitaalverzekering. Burgerzaken 3. Automatische uitgifte documenten De leverancier van de Burgerzakenapplicatie ontwikkelt een selfservice afhaalsysteem voor aangevraagde reisdocumenten. Hierdoor is er minder capaciteit benodigd voor deze taak. 4. Online verlengen documenten Het online vernieuwen van documenten zal geleidelijk gemeengoed worden, zowel bij rijbewijzen als bij de reisdocumenten. Eén bezoek aan het stadhuis volstaat dan. Hierdoor is er minder capaciteit benodigd voor deze taak. 5. Verhoging leges huwelijk en partnerschap Voorgesteld wordt om de leges voor huwelijk en partnerschap te verhogen met € 100. 60
6. Verhoging leges uittreksel/inlichten uit de Basisregistratie Personen Voorgesteld wordt om de leges voor uittreksels/inlichtingen uit de BRP te verhogen. Hierover wordt nog nader geadviseerd. 7. Wet Basisregistratie Personen - geen huisbezoeken meer Sedert 1 oktober 2021 loopt er een pilot adreskwaliteit, waarbij wordt ingezet op adresonderzoek met huisbezoek. Hier kan mee gestopt worden, zij het dat het inmiddels als verplichting is opgenomen in de wet Basisregistratie personen. Dienstverlening 8. Verminderen representatiebudget Dit representatiebudget is bedoeld voor de aanschaf van o.a. bedrijfskleding, communicatie en representatie. Op basis van de realisatiecijfers kan hiervan een deel vrijvallen.
6.2 Schoon, heel en veilig Openbare orde en veiligheid 10. Deels laten vrijvallen budget ondermijning Op het vrij besteedbare budget Ondermijning blijft jaarlijks structureel geld over. Niet omdat dit niet uitgegeven wordt, maar omdat het een proces is van lange adem. Lastig is de juiste keuze te maken in bijvoorbeeld informatiesystemen (privacyproof). Met de IV-organisatie en gemeente Vlaardingen zijn hier wel gesprekken over, maar zolang dit geen resultaat levert, kan het budget vrij vallen. 11. Niet invoeren meldpunt gevaarlijke honden. Het opzetten van een meldpunt gevaarlijke honden en het beschikbaar houden van toezichthouders en juridisch handhavers voor de verdere afhandeling kost formatie en budget. Het niet invoeren van dit meldpunt zorgt dat de hiermee samenhangende budgetten vrij kunnen vallen. Dit houdt ook in dat er geen trainingen aangeboden worden op het moment dat er een melding komt van een gevaarlijke hond. 12. Verminderen de inzet van horeca-stewards Voorgesteld wordt om minder gebruik te maken van de horeca-stewards. 13. Korting GR VRR Gezien de omvang van de bezuinigingen waar Nissewaard (en andere gemeenten) zich voor gesteld zien, ligt het in de lijn dat ook de Gemeenschappelijke regelingen hier een bijdrage aan leveren. Beheer openbare ruimte 14.
Afval en Reiniging bij evenementen doorberekenen aan evenement Voorgesteld wordt om de schoonmaakwerkzaamheden voor evenementen door te belasten aan de organisator. 15. Assetmanagement Door integraal (combi met stedelijk programmeren) en ketengericht te werken, werken we efficiënter en effectiever. Meer werken van groot onderhoud zullen integraal worden opgepakt. Ook worden onderhoudsprojecten beter aangesloten op projecten en initiatieven van ruimtelijke ontwikkeling. Dit houdt wel in dat herstraatwerken meer gefaseerd (uitstel) worden uitgevoerd. 16. GEO /data op orde Door meer te investeren op datasturing kan er beter worden aanbesteed. Ook meerwerk wat tegen hogere prijzen in rekening wordt gebracht, wordt verminderd. 61
17. Wijkuitvoeringsplan In verband met de beschikbaar gestelde middelen voor kwaliteitsimpulsen voor de wijken De Hoek, De Akkers en Waterland wordt het structurele beheerbudget voor wijkaanpak bezuinigd. 18. Bijspijkeren Voorgesteld wordt om te minderen met de Bijspijker-activiteiten. 19. Reinis - dividend Het dividend vanuit Reinis wordt nu niet structureel in de begroting geraamd. Ingeschat wordt dat dit ca € 300.000 per jaar betreft. 20. Reinis - niet-DVO-taken Naast het binnenhalen van een subsidie voor het beheren en legen van prullenbakken wordt de bezuiniging ingevuld door de frequentie op een aantal schoontaken te verminderen. 21. Civieltechnische Kunstwerken Voorgesteld wordt om de frequentie van het reinigen van civieltechnische kunstwerken (o.a. bruggen) te verlagen. 22. Dagelijks onderhoud verhardingen Voorgesteld wordt om het onderhoudsbudget met 5% te verlagen. 23. Korting GR DCMR Gezien de omvang van de bezuinigingen waar Nissewaard (en andere gemeenten) zich voor gesteld zien, ligt het in de lijn dat ook de Gemeenschappelijke regelingen hier een bijdrage aan leveren. 24. Onderhoud groen Voorgesteld wordt het onderhoudsbudget Groen met 10% te verlagen. In 1e instantie wordt ingezet op het beter aanbesteden van eenmalige opdrachten en jaarcontracten. Vervolgens betekent het verlagen van de frequentie van onderhoud en het voeren van diversiteitsbeleid.
Daarbij wordt de verbinding gezocht met duurzaamheid en ecologie. 25. Kwaliteitsimpuls openbare ruimte (te verwachten subsidie) Vanuit het Rijk wordt een structurele subsidie verstrekt voor het verminderen van wegwerpplastic in het zwerfafval. Deze subsidie is nog niet in de begroting opgenomen. 26. Onderhoud begraafplaats Het onderhoudsniveau is momenteel A+. Door dit niveau te verlagen naar A/B, kan het onderhoudsbudget worden verlaagd. 27. Bedrijfsmiddelen buitenruimte Door efficiënter en langer om te gaan met bedrijfskleding en gereedschappen is een besparing mogelijk. Accommodaties en parkeren 28. Controle op betalen parkeerbelasting uitvoeren via elektrische scooter Momenteel wordt deze taak verricht door parkeerwachters te voet in een koppel. Op de donderdag zijn dit 2 koppels in verband met de koopavond. In totaal zijn er 6 mensen parttime aan de slag. Deze worden ingehuurd via het bedrijf Handhavingsupport. Voorgesteld wordt om de controle op een scooter te gaan doen. Per scooter kan een groter aantal controles worden uitgevoerd.
62
29. Kortparkeertarieven garages Uit de jaarstukken 2023 blijkt dat er € 300.000 structureel meer aan inkomsten wordt ontvangen. Daarnaast is per 1 januari 2024 de termijn van 60 minuten verlaagd naar 50 minuten, ook dit levert € 300.000 per jaar meer op. 30. Kortparkeertarieven garages Voorgesteld wordt om de parkeerduur in 2027 voor het € 1 tarief met 10 minuten te korten, hetgeen ca € 300.000 per jaar aan extra inkomsten genereerd. 31. Bijstellen onderhoudsniveau gemeentelijke accommodaties. Door te kiezen voor een meerjarendoorkijk met een planperiode van 10 jaar voor de planmatige onderhoudskosten is de gemiddelde onderhoudsbehoefte € 300.000 per jaar minder dan de structurele onderhoudsmiddelen (over 40 jaar). Daarom kan dit budget omlaag bijgesteld worden. Het onderhoudsniveau van de accommodaties blijft gelijk.
6.3 Duurzaam ontwikkelen en wonen Bereikbaarheid en mobiliteit 32. Stoppen met gedragscampagne VP Voorgesteld wordt om met deze campagne te stoppen. 33. Korting GR MRDH Gezien de omvang van de bezuinigingen waar Nissewaard (en andere gemeenten) zich voor gesteld zien, ligt het in de lijn dat ook de Gemeenschappelijke regelingen hier een bijdrage aan leveren. Duurzaamheid 34. Formatie programma Duurzaamheid De formatielasten kunnen gedekt worden ten laste van de rijksmiddelen voor de uitvoering van het klimaatakkoord (CDOKE). Concreet gaat dit over € 60.000 voor de programmasecretaris en € 90.000 voor een communicatieadviseur. 35. Structurele middelen Duurzaamheid Dit betreft het vervallen van het totale structurele budget voor het programma Duurzaamheid met ingang van 2027. Dit betekent dat de lasten in het kader van de opgave duurzaamheid gezocht moeten worden binnen de bestaande lijnbudgetten. Dit geldt ook voor eventueel benodigde cofinanciering. De ambitie van de gemeente Nissewaard om in 2050 energieneutraal, klimaatadaptief en circulair te zijn zal daarmee vertraagd worden.
6.4 Ondernemen en ontspannen Economie 36. Stoppen met economic Board Voorne-Putten Voorgesteld wordt om te stoppen met deze samenwerking in de trippel helix (Ondernemers, Onderwijs en Overheid). Recreatie en toerisme 37. Buitenstedelijke recreatie Het huidige budget buitenstedelijke recreatie is ruimer dan de deelnemersbijdrage.
63
38. Korting GR Recreatieschap Gezien de omvang van de bezuinigingen waar Nissewaard (en andere gemeenten) zich voor gesteld zien, ligt het in de lijn dat ook de Gemeenschappelijke regelingen hier een bijdrage aan leveren. 39. Op Voorne-Putten - nader te onderzoeken In samenwerking met gemeente Voorne aan zee is afgesproken om geen bijdrage meer te doen in het gezamenlijke stimuleringsfonds recreatieve voorzieningen Voorne-Putten. 40. Afbouw leader en marketingorganisatie en formatie m.i.v. 2028 Het Leaderprogramma loopt tot en met 2027. 41. Verminderen Marketing Organisatie op Voorne-Putten Bekeken wordt of en op welke manier de Marketing Organisatie kan voortbestaan. Sport 42. Exploitatie Rivièrabad Er is momenteel sprake van onderbesteding op dit budget. Voorgesteld wordt om dit vrij te laten vallen. De gestegen energielasten van het zwembad zijn in deze nog wel een punt van aandacht. 43. Uitvoeringskosten team Preventie en Welzijn Op dit terrein wordt voorgesteld om structureel € 100.000 te besparen. Over de wijze van invulling wordt nog nader geadviseerd.
6.5 Overzichten Ondersteuning organisatie 44. Korting GR Streekarchief Gezien de omvang van de bezuinigingen waar Nissewaard (en andere gemeenten) zich voor gesteld zien, ligt het in de lijn dat ook de Gemeenschappelijke regelingen hier een bijdrage aan leveren. 45. Beperken bezetting postkamer De afname van fysieke binnenkomende post maakt dat de huidige formatie van 3 fte bij postkamer teruggebracht kan worden. 46. Minder kunst in het stadhuis Voorgesteld wordt om niet langer gebruik te maken van een abonnement voor het huren van kunst. 47. Verminderen concernoverhead In de bezuinigingsvoorstellen zit voor een deel ook een reductie van formatie besloten. De geldende afspraak is dat de overhead in de organisatie ‘meebeweegt’ met mutatie in de formatie. Dat houdt in dat bij een bezuiniging op formatie en ook bezuinigd wordt op de overhead. 48. Besparing Rechtsbescherming Het Rijk heeft € 150 miljoen per jaar beschikbaar gesteld aan de zogeheten POK3-middelen. Dit is bedoeld om drempels te verlagen voor inwoners in het kader van rechtsbescherming. Omdat deze taak al voor een deel door de organisatie gedaan werd en de uitbreiding hiervan op een efficiënte wijze is ingevuld, kan een deel van de begrote middelen vrijvallen.
3
POK staat voor Parlementaire Ondervragingscommissie Kinderopvangtoeslag.
64
49. Verminderen 24-uurs post Voorgesteld wordt om voortaan alleen bij uitzondering gebruik te maken van 24-uurs post. 50. Vakliteratuur - minder abonnementen Voorgesteld wordt om de vakliteratuur met 25% te verminderen. 51. Verzekeringen De verzekeringspremies zijn gedaald. 52. Vrijval overige middelen Dit betreft de vrijval van structurele middelen advieskosten en porto. 53. Korting GR Syntrophos Gezien de omvang van de bezuinigingen waar Nissewaard (en andere gemeenten) zich voor gesteld zien, ligt het in de lijn dat ook de Gemeenschappelijke regelingen hier een bijdrage aan leveren. 54. Taakstelling formatie - strategische personeelsplanning Dit betreft een taakstelling op de formatie van de organisatie met ingang van 2025 welke in relatie tot de strategische personeelsplanning en natuurlijk verloop zal worden ingevuld. 55. City Marketing mogelijkheden verkleinen Dit betreft het beperken van Light up, verschillende subsidies aan evenementen zoals Tour de France dames e.a., maar ook bijdragen aan Placebranding. 56. Representatie bestuur, promotie, P.R. Voorgesteld wordt om de uitgaven op dit budget (o.a. catering, beveiliging, promotiemateriaal) te beperken. Hiervoor zal kritischer gekeken worden naar representatie uitgaven, bepaalde bezoeken zullen niet meer gedaan worden of kariger worden ingekleed. Treasury 57.
Dividend BNG Het dividend wat jaarlijks van de BNG werd ontvangen was in het verleden beperkt en was niet geraamd in de begroting. De afgelopen jaren is dit echter opgelopen waardoor dit nu wel opportuun geworden is. OZB 58. Toerekenen kosten WOZ-bezwaren Voorgesteld wordt om bij het bepalen van de hoogte van de OZB-tarieven rekening te houden met kosten van WOZ-bezwaren. 59. Verhogen OZB woningen Nissewaard staat op dit moment op plek 105 van de in totaal 342 gemeenten in Nederland. De nummer 1 heeft daarbij de laagste gemiddelde woonlasten en de nummer 342 te hoogste. Een verhoging van 9,5% zou een extra opbrengst opleveren van ca € 1,2 miljoen structureel. Deze optie wordt vooralsnog achter de hand gehouden (PM). Belastingen overige 60. Verhogen tarief Forensenbelasting met 5% Voorgesteld wordt om het tarief voor de Forensenbelasting met 5% te verhogen.
65
61. Hogere realisatie baten Toeristenbelasting + verhoging met 5% Uit de jaarstukken 2023 blijkt dat de baten Toeristenbelasting een stuk hoger uitgevallen zijn dan begroot. Voorgesteld wordt om daarnaar een tariefsverhoging toe te passen van 5%. 62. Vervallen kwijtschelding 1e hond Voorgesteld wordt om de kwijtschelding voor de 1e hond te laten vervallen. 63. Verhogen tarief Hondenbelasting met 5% Voorgesteld wordt om het tarief voor de Hondenbelasting met 5% te verhogen. Overige baten en lasten 64. Verminderen lasten herwaardering functies Voorgesteld wordt om dit budget met € 50.000 te verlagen. Dit budget is bedoeld om de lasten van een herwaardering in het lopende jaar op te vangen, daarna wordt het meegenomen in de herziening van de totale personeelsbegroting. Dit bedrag betreft een onderuitputting van het budget. In verband met de voorgenomen overgang naar een ander functiewaarderingssysteem voor de sector Gemeenten (HR21) in 2024/2025 wordt verwacht dat dit budget in 2025 nog nodig is. Vrijval wordt daarom vanaf 2026 voorgesteld. 65. Beperken post onvoorzien tot € 1.000 Het hebben van een post Onvoorzien in de begroting is verplicht. Echter, de hoogte ervan staat vrij. Voorgesteld wordt om deze post te beperken tot € 1.000.
B. 6.6 Bezuinigingsvoorstellen Sociaal Domein
Nr.
1. 2 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16. 17. 18. 19.
Omschrijving Leren, participeren en ondersteunen Thuis in NIssewaard ICT budget Ontwikkelbudget Uitvoeringsbudgetten verlagen Adviesraad Sociaal Domein Maatwerk Jeugd Aanpak 10 duurste gezinnen GR Jeugd en lokale jeugdhulp Maatwerkvoorzieningen jeugd Daginvulling jeugd Vervoer daginvulling jeugd Subsidies diverse Sociaal Domein Subsidie lokale preventie jeugd Maatwerk Volwassenen Huishoudelijke hulp Begeleiding Wmo Subsidies diverse SD Subsidies Wmo (maatsch.DV & mantelzorg) Clientondersteuning Eenzaamheid Verhuiskosten Wmo Collectief vervoer Wmo
Lasten/ Baten
Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten
2025
25
500
42
500 50
20
2026
2027
2028
50 483 25 15
50 483 25 15
50 483 25 15
100 2.400 130 300 18 42 879
100 2.400 130 300 18 42 879
100 2.400 130 300 18 42 879
1.700 400 50 928 100 39 30 300
1.700 400 50 928 100 39 30 300
1.700 400 50 928 100 39 30 300 66
Nr. 20.
21. 22. 23. 24. 25. 26. 27. 28. 29. 30.
Omschrijving Complexe trajecten / Wmo maatwerk Werk, inkomen, inburgering & armoedebeleid Tegoed OV Rotterdampas Subsidies diverse SD Subsidie Preventie armoede en schuldbemiddeling Anti-discriminatie Collectieve ziektekostenverzekering beperken (netto besparing) Persoonlijk minimabudget IIT Subsidie minderheden (50% verlagen) Korting GR Voorne-Putten Werkt Volksgezondheid AED budget Korting GR GGD Rotterdam Rijnmond Totaal Leren, participeren en ondersteunen Totaal bezuinigingsvoorstellen Sociaal Domein
Lasten/ Baten Lasten
Lasten Lasten Lasten
2025
2026 25
2027 25
2028 25
100 8
100 8 159
100 8 159
100 8 159
20 331
20 331
20 331
Lasten Lasten Lasten Lasten Lasten
107
543 10 100
543 10 100
543 10 100
Lasten Lasten
16 1.368
16 18 9.319
16 18 9.319
16 18 9.319
1.368
9.319
9.319
9.319
Toelichting bezuinigingsvoorstellen Sociaal Domein
6.7 Leren, participeren en ondersteunen Thuis in NIssewaard 1. ICT budget Dit betreft een structureel budget voor (nieuwe) ICT-uitgaven. Voorgesteld wordt om dit vrij te laten vallen. Huidige structurele uitgaven kunnen nog wel gedaan worden. 2 Ontwikkelbudget Dit betreft een structureel budget voor innovatie en het financieren van projecten voor transformatie of (toekomstige) kostenbesparing. Voorgesteld wordt om dit vrij te laten vallen. 3. Uitvoeringsbudgetten verlagen Bijna ieder uitvoeringsonderdeel binnen het Sociaal Domein heeft een eigen uitvoeringsbudget ten behoeve van abonnementen, medische adviezen, cliëntervaringsonderzoeken, etc. Op de verschillende budgetten is lichte onderbesteding. Bij samenvoeging van deze budgetten kan er efficiency voordelen ontstaan, bijvoorbeeld als gekozen wordt eens per 2 jaar cliëntervaringsonderzoeken te doen. Bekeken wordt nog of het samenvoegen kan op basis van IV3 taakvelden (BBV-regels begroting). Het betreft de budgetten: uitvoeringskosten Wmo, uitvoeringskosten jeugd, inhuur deskundigen derden, benchmark & onderzoek en schuldhulpverlening. 4. Adviesraad Sociaal Domein Voorgesteld wordt om het budget voor de Adviesraad Sociaal Domein (en daarmee ook de vergoeding voor de leden) te verlagen.
67
Maatwerk Jeugd 5. Aanpak 10 duurste gezinnen Een voorwaarde om deze besparing te realiseren is dat de Wams (wet Multiproblematiek) is gestart. De beoogde invoering was gepland voor 1 juli 2024, maar in september 2023 heeft de Tweede Kamer dit voorstel controversieel verklaard en is deze wet voorlopig uitgesteld. Vooralsnog wordt gestart met aanpak van 10 complexe/dure casussen jeugdhulp. Het maakt onderdeel uit van het plan van aanpak Taskforce Jeugd. 6. GR Jeugd en lokale jeugdhulp Van deze taakstelling is de inschatting dat € 500.000 reeds gerealiseerd kan worden met ingang van 2025. Het overige deel van de taakstelling zal naar verwachting gerealiseerd worden in 2026 en verder. Om deze taakstelling te behalen zal ingezet worden op de huisartsenroute, indicaties wettelijke verwijzers controleren, geen automatische herindicaties op eerste verwijzing, etc. Dit is onderdeel van de aanpak task force jeugd. Met betrekking tot de hervormingsagenda jeugd staat nog een openstaande structurele taakstelling van € 2,4 miljoen opgenomen in de begroting. Deze voorgestelde bezuinigingen komen hier dus nog bovenop. Het open einde karakter van de voorzieningen en de diverse wettelijke verplichten zullen het een uitdaging maken om deze taakstelling te realiseren. 7. Maatwerkvoorzieningen jeugd Hier loopt momenteel al een onderzoek naar.
Het is onzeker of er kosten bespaard kunnen worden, want de kosten voor maatwerk zijn niet altijd duurder dan reguliere voorzieningen via Open House. Het betreft een samenvoeging van besparingsmogelijkheden op budgetten Jeugd met beperking en Maatwerkarrangementen jeugd. Een en ander maakt onderdeel uit van het plan van aanpak Taskforce Jeugd. 8. Daginvulling jeugd Dit betreft jeugdhulp ter vervanging van reguliere dagactiviteiten van kinderen, zoals peuterspeelzaal en onderwijs. Er loopt al een onderzoek om scholen meer verantwoordelijkheid te laten nemen, door vaker kinderen toch toe te laten tot onderwijs. Ook moet onderzoek gedaan worden naar het gemiddeld/maximaal aantal dagdelen dat geïndiceerd kan worden. Daarnaast wordt naar de budgetstructuur binnen jeugd nog gekeken, omdat deze duidelijker kan, waardoor betere monitoring mogelijk is. Hiermee worden de randen van de wet opgezocht. Deze besparing komt bovenop de reeds gerealiseerde taakstelling. Een en ander maakt onderdeel uit van het plan van aanpak Taskforce Jeugd. 9. Vervoer daginvulling jeugd Deze besparing is een gevolg van de maatregel daginvulling jeugd.Door een lager aantal dagdelen gemiddeld per kind te gaan indiceren hoeft er ook gemiddeld minder vervoer (minder ritten) te worden ingezet en er wordt een kilometerdrempel ingezet overeenkomstig het leerlingenvervoer.
Indien het aantal dagdelen omlaag gaat, gaat dit bedrag ook omlaag. Een en ander maakt onderdeel uit van het plan van aanpak Taskforce Jeugd. 10. Subsidies diverse Sociaal Domein In het pakket met bezuinigingsvoorstellen met betrekking tot het thema in de begroting “Maatwerk jeugd” zijn enkele voorstellen opgenomen ten aanzien van het beperken van te verstrekken subsidies. De verwachting is dat voor een bedrag van € 42.000 dit reeds met ingang van 2025 kan worden ingevoerd. Het college heeft in dit verband besloten de subsidies voor 2025 niet te indexeren. Hierover zal nog nader worden geadviseerd.
68
11. Subsidie lokale preventie jeugd Dit betreft een taakstelling op het budget Lokale preventie van 50%. Deze 50% is de maximale bezuinigingsmogelijkheid om niet in de knel te komen met wettelijke taken. Over de exacte invulling zal nog nader worden geadviseerd. Met deze bezuiniging zal voor de inwoner merkbaar gesneden worden in het voorzieningenpakket en zal dus minder preventief aanbod en aanbod ter versterking van de samenleving beschikbaar zijn. Om meer dan 5% bezuiniging mogelijk te maken, heeft het college besloten hiertoe voor 1 juni aan de organisaties die vallen onder de desbetreffende subsidieregeling een beschikking te sturen waarin de aankondiging wordt gedaan dat de subsidies worden afgebouwd, alsmede voor 2025 de subsidie niet wordt geindexeerd. Maatwerk Volwassenen 12. Huishoudelijke hulp Het bedrag voor 2024 betreft de beoogde besparing zonder toevoeging door verhoging van het kostprijsonderzoek. Het belangrijkste besparingsidee om dit bedrag te behalen is standaard eens per 2 weken huishoudelijke hulp te indiceren, in plaats van wekelijks. Dit kan niet voor iedereen gaan gelden; criteria moeten worden onderzocht. Daarnaast zijn er enkele ideeën om in het voorveld als algemene voorziening te bieden, zodat huishoudelijke hulp wellicht later of minder geïndiceerd kan worden. 13.
Begeleiding Wmo Een deel van de ondersteuning betreft financiële begeleiding, dus hulp bij het omgaan met geld. Begeleiding is nu vaak langdurig. We bekijken op welke wijze begeleiding kan worden beperkt, bijvoorbeeld in duur, maar ook het doel waarvoor het wordt verstrekt. Nadere advisering over de mogelijkheden volgt. 14. Subsidies diverse SD In het pakket met bezuinigingsvoorstellen met betrekking tot Maatwerk volwassenen zijn enkele voorstellen opgenomen ten aanzien van het beperken van te verstrekken subsidies. De verwachting is dat voor een bedrag van € 50.000 dit reeds met ingang van 2025 kan worden ingevoerd. Het college heeft in dit verband besloten de subsidies voor 2025 niet te indexeren. Hierover zal nog nader worden geadviseerd. 15. Subsidies Wmo (maatsch.DV & mantelzorg) Dit betreft een taakstelling op het budget Lokale preventie van 50%. Deze 50% is de maximale bezuinigingsmogelijkheid om niet in de knel te komen met wettelijke taken. Over de exacte invulling zal nog nader worden geadviseerd. Met deze bezuiniging zal voor de inwoner merkbaar gesneden worden in het voorzieningenpakket en zal dus minder preventief aanbod en aanbod ter versterking van de samenleving beschikbaar zijn.
Om meer dan 5% bezuiniging mogelijk te maken, heeft het college besloten hiertoe voor 1 juni aan de organisaties die vallen onder de desbetreffende subsidieregeling een beschikking te sturen waarin de aankondiging wordt gedaan dat de subsidies worden afgebouwd, alsmede voor 2025 de subsidie niet wordt geindexeerd. 16. Cliëntondersteuning De besparing op cliëntondersteuning is onderdeel van bestaande inspanning 'optimaliseren van basisaanbod' dat in 2024 wordt gestart. Het bepalen van de effecten vergt tevens nog nader onderzoek.
69
17. Eenzaamheid Dit betreft deels een onderbesteding van het huidige budget. Eenzaamheidsaanpak is een onderdeel van veel activiteiten die vanuit een ander kader worden gefinancierd. Door dit zichbaarder te maken (in bijvoorbeeld een uitvoeringsplan) kan eenzaamheid worden aangepakt zonder specifiek budget. In dit verband kan, in aanvulling op het schrappen van de onderbesteding, in totaal 50% van het budget eenzaamheidsbestrijding worden bezuinigd. 18. Verhuiskosten Wmo Dit betreft voor € 20.000 een geconstateerde onderbesteding op dit budget. Daarnaast kan door een wijziging van het beleid op dit terrein, bijvoorbeeld het aanpassen van de hoogte van de vergoeding, een besparing worden gerealiseerd. Afhankelijk van de hoogte van de vergoeding, levert dit meer of minder besparing op. De vergoeding moet echter wel realistsich blijven, omdat hiermee duurdere alternatieven (woningaanpassing) worden voorkomen. 19. Collectief vervoer Wmo Dit betreft het verhogen van de eigen bijdrage voor het collectief vervoer (hoger dan het tarief Openbaar vervoer). Ook is het mogelijk het aantal kilometers verder te beperken. Hiertoe moet nog verder onderzoek worden gedaan. Ook kan dit vermoedelijk pas ingaan met het nieuwe contract voor collectief vervoer. Hiermee zoeken we de randen van de wet op. Met verder gaande beleidsmaatregelen kan de beoogde besparing met € 150.000 worden verhoogd.
Over de invulling hiervan wordt nog nader geadviseerd. 20. Complexe trajecten / Wmo maatwerk Dit betreft een onderbesteding op het budget welke vrij kan vallen en een bezuiniging op maatwerk. Werk, inkomen, inburgering & armoedebeleid 21. Tegoed OV Rotterdampas Naast de kosten voor Rotterdampas is er € 100.000 begroot voor vergoeding van retail en OV, gekoppeld aan de Rotterdampas. Dit zal komen te vervallen per 2026. 22. Subsidies diverse SD In het pakket met bezuinigingsvoorstellen met betrekking tot Werk, inkomen, inburgering & armoedebeleid zijn enkele voorstellen opgenomen ten aanzien van het beperken van te verstrekken subsidies. De verwachting is dat voor een bedrag van € 8.000 dit reeds met ingang van 2025 kan worden ingevoerd. Het college heeft in dit verband besloten de subsidies voor 2025 niet te indexeren. Hierover zal nog nader worden geadviseerd. 23. Subsidie Preventie armoede en schuldbemiddeling Bij een halvering van dit budget zal de subsidie aan jeugdfonds sport en cultuur en stichting leergeld verminderen en kunnen derhalve minder kinderen van minima ouders sporten of deelnemen aan culturele activiteiten en/of schoolspullen krijgen. Daarnaast zullen organisaties als de voedselbank, humanitas hulp bij administratie en budgetmaatjes minder subsidie krijgen.
Om meer dan 5% bezuiniging mogelijk te maken, heeft het college besloten hiertoe voor 1 juni aan de organisaties die vallen onder de desbetreffende subsidieregeling een beschikking te sturen waarin de aankondiging wordt gedaan dat de subsidies worden afgebouwd, alsmede voor 2025 de subsidie niet wordt geindexeerd. 24. Anti-discriminatie Dit betreft een bezuiniging op het budget voor anti-discriminatie en regenbooggelden. Deels is dit wel een wettelijk verplichte taak (anti-discriminatievoorziening). Dit betreft een subsidie aan Radar voor uitvoering gemeentelijke antidiscriminatievoorzieningen en preventietaken. De regenbooggelden worden elk jaar variabel ingezet voor activiteiten op het gebied van LHTBI beleid. 70
25. Collectieve ziektekostenverzekering beperken (netto besparing) Voor deze besparing wordt er voorgesteld om een staffel in te bouwen gebaseerd op het inkomen van een inwoner voor de gemeentelijke bijdrage op de collectieve ziektekostenverzekering. Dit houdt in dat de gemeentepolis komt te vervallen voor inwoners met een inkomen tussen de 120% en 130% van de bijstandsnorm. De gemeentelijke bijdrage van de ziektekostenverzekering verder te verlagen voor inwoners met een inkomen tussen 110% van de bijstandsnorm en 120%. Eveneens de bijdrage te verlagen voor inwoners met een inkomen tussen 100% en 110% van de bijstandsnorm. Het genoemde bedrag betreft overigens de netto besparing indien de collectieve ziektekostenverzekering wordt beperkt. Dit betekent namelijk dat voor medisch noodzakelijke kosten een groter beroep wordt gedaan op bijzondere bijstand, waardoor op dat budget de uitgaven stijgen. Tevens kost het meer uitvoeringskosten hetgeen ook bekostigd moet worden. Naar schatting levert het beperken van deze minimaregeling tussen € 181.000 en ca € 331.000 netto op. Omdat de collectieve ziektekostenverzekering al vele jaren bestaat, is een exacte inschatting van de netto besparing niet goed mogelijk. 26. Persoonlijk minimabudget IIT In de technische begroting is het budget voor persoonlijk minimabudget geïndexeerd met 2%. De toeslagen zijn niet verhoogd.
Dit levert een besparing op van € 107.000. Ruim 2.500 volwassen langdurig minima maken gebruik van de individuele inkomenstoeslag (IIT) en ontvangen jaarlijks € 250. Indien deze toeslag met twee keer € 50 wordt verminderd, levert dit € 250.000 op. Voor 1.500 kinderen wordt kindtoeslag verstrekt van € 300. Indien deze toeslag met twee keer € 50 wordt verminderd, levert dit € 150.000 op. Ongeveer 350 ouderen maken gebruik van de regeling energiebijdrage ouderen. Deze toeslag betreft € 250 per jaar. Als ook deze met twee keer € 50 wordt verminder levert dit € 36.000 op. 27. Subsidie minderheden (50% verlagen) Dit betreft de maximale besparing op dit subsidiebudget. Dit zijn subsidies aan verschillende organisaties die activiteiten inzetten ten behoeve van integratiebevordering en sociaal cultureel werk. Met een halvering van het budget krijgen organisaties minder subsidie en kunnen minder activiteiten uitvoeren. 28. Korting GR Voorne-Putten Werkt Gezien de omvang van de bezuinigingen waar Nissewaard (en andere gemeenten) zich voor gesteld zien, ligt het in de lijn dat ook de Gemeenschappelijke regelingen hier een bijdrage aan leveren. Volksgezondheid 29. AED budget Er is een dekkend netwerk van AED's. Het onderhoud is voor rekening van de organisaties zelf. Dit budget kan geheel vervallen.