Jaarstukken 2023 gemeente Nissewaard DEFINITIEF

Het RIEC heeft hierin gefaciliteerd door bibob-cursussen aan te bieden. Hiervan hebben medewerkers van de gemeente gebruik gemaakt. In oktober stond er in de gemeente vier dagen een escaperoom om jonge aanwas van ondermijnende criminaliteit tegen te gaan. Dit in samenwerking met het sociaal domein, primair en voortgezet onderwijs, jongerenwerk en het RIEC. Helaas is de gemeente Nissewaard niet ontkomen aan excessief geweld in de vorm van explosies door middel van vuurwerk. Eind november begin december heeft de gemeente veel capaciteit ingezet op de samenwerking met de politie en het nemen van passende maatregelen tegen dit excessief geweld. In juni 2023 is het cameratoezicht in de buitenruimte van het metrostation Heemraadlaan in Spijkenisse opgeleverd. Met de aannemer en projectleider van het project "renovatie metro- en busstation Spijkenisse Centrum" zijn afspraken gemaakt voor het incorporeren van het cameratoezicht in het project. De verwachting is dat in de loop van 2024 de camera’s rond het metro- en busstation geplaatst worden. Zoals eerder gemeld, zijn er ook in Nissewaard incidenten geweest die vallen binnen het excessieve geweld. De burgemeester heeft hiertegen maatregelen getroffen. Dit was in de vorm van het sluiten van woningen/panden, plaatsen van mobiele camera’s en het opleggen van gebiedsverboden.

Daarnaast zijn bij andere excessen bestuurlijke maatregelen ingezet; zo is een pand gesloten waar een druglaboratorium is aangetroffen en een pand met voorbereidingsmiddelen voor het opzetten van een drugslab. Het vormgeven van voorlichting en bewustwording van digitale criminaliteit is een lastige klus gebleken. Intern zijn wel afspraken gemaakt over het opzetten van een werkgroep met de CISO en het Team OOV. Initiatieven vanuit de gemeenten zijn wel gestart en in samenwerking met de bibliotheek is een Informatiepunt Digitale Overheid ingericht. Hier kunnen inwoners terecht met vragen over de digitale dienstverlening van de overheid, maar ook geïnformeerd worden over de gevaren van internet. In 2023 is gestart met meer samenhang te brengen tussen het sociale en fysieke domein; Zorg & Veiligheid. Steeds meer ontstaan in de maatschappij situaties waarbij individuen zorgen voor onveiligheid, voor de omgeving of voor zichzelf. Hieruit blijkt dat in de meeste situaties vooral bijsturing vanuit het sociaal domein (zorg) gewenst is dan dat de burgemeester verregaande

50

maatregelen oplegt. Er wordt vooral gekeken naar de samenwerking tussen de betrokken (hulpverlenende) instanties en wie het meest geschikt is om een casus op te pakken. 10. Het afgelopen jaar is gewerkt aan de gemeentelijke crisisorganisatie, waar belangrijke posities nieuw zijn ingedeeld. Voor de collega’s die nog niet eerder een rol hadden in de crisisorganisatie, zijn digitale trainingen (workshops) aangeboden. Ook voor de andere collega’s die eerder een training hebben gehad, was deze beschikbaar om zo weer herhaling te krijgen.

Wat heeft het thema gekost? Begroting 2023

Begroting na wijziging

Rekening 2023

Verschil

Lasten

10.725

10.374

10.198

176

Baten

-51

-51

-360

309

Saldo

10.674

10.323

9.837

485

Mutaties reserves

-930

-497

-417

-81

Totaal Thema

9.744

9.826

9.421

405

(bedragen x € 1.000)

Toelichting noemenswaardige afwijkingen •

Naleving controle coronatoegangsbewijzen (incidenteel voordeel op de lasten van € 52.000 en incidenteel voordeel op de baten van € 272.000) In november 2023 heeft het ministerie van Justitie en Veiligheid de definitieve vaststelling afgegeven omtrent de coronatoegangsbewijzen en de inzet van werknemers/arbeidskrachten en materialen/faciliteiten ter ondersteuning bij de controle op coronatoegangsbewijzen.

Portefeuillehouder(s) Burgemeester Van Oosten Burgemeester Van Oosten

Wethouder Mijnans Wethouder Mijnans

Wethouder Postma Wethouder Postma

Commissie Commissie Bestuur

Verbonden partijen Veiligheidsregio Rotterdam Rijnmond Relevante documenten op themaniveau Crisisbeheersing Beleidsplan VRR 2023-2027 Regionaal Risicoprofiel VRR 2020-2024 51

Regionaal Crisisplan VRR 2020-2024 Openbare orde en veiligheid Integraal Handhavingsbeleid Fysieke Leefomgeving Algemeen Plaatselijke Verordening Nissewaard 13b Beleidsregels Opiumwet Nissewaard Veilig 2023-2026

Beheer openbare ruimte De openbare ruimte is het visitekaartje van Nissewaard. Ze vormt de publieke verblijfs- en ontmoetingsplek, bepaalt de leef- en werkomgeving en draagt bij aan de algemene gezondheid en sociale veiligheid. Nissewaard is een voormalige groeikern die de komende jaren blijft investeren in de grote vervangingsopgave van de kapitaalgoederen in de openbare ruimte.

Wat wilden we bereiken? • • • • •

Op basis van beheer- en uitvoeringsplannen juiste keuzes maken voor onderhoud en vervanging van onze kapitaalgoederen. De focus ligt hierbij op een schoon, heel, veilig en klimaatadaptieve buurt. Inwoners, ondernemers en overige partners in de kernen en wijken van Nissewaard vroegtijdig en actief betrekken bij werken in de openbare ruimte. Doorgaan met het verbeteren van afvalscheiding om hergebruik van schaarse grondstoffen mogelijk te maken en verbranden van afval te minimaliseren. Versterken van het gebruik van kleur in de openbare ruimte. Meer regie op de werkzaamheden van kabels & leidingen.

Beleidsindicatoren Indicator Toelichting Omvang huishoudelijk restafval

Kg per inwoner

Bron

Streefwaarde 2023

Realisatie 2023

Streefwaarde 2024

CBS

200

200

175

Betreft niet gescheiden ingezameld huishoudelijk afval.

Wat hebben we daarvoor gedaan? •

In 2023 is verder uitvoering gegeven aan het meerjarig uitvoeringsplan Beheer Openbare Ruimte 2021- 2024 met de daarin opgenomen vervangingsopgave van € 50 miljoen. Inmiddels is ruim 75% van deze vervangingsopgave gerealiseerd of in uitvoering.

52

•

Vanuit verhardingen is verder gewerkt aan de reconstructies en herstraatwerken die opgenomen staan in het uitvoeringsplan. In 2023 ging het onder andere om de volgende projecten: o o o o o o o o o o o o

Reconstructie Oranjelaan (Centrum) Reconstructie Borgtweg (Buitengebied) Reconstructie de Vroon (Heenvliet) Reconstructie Theemsweg (Schenkel) Reconstructie Ottersveen (Waterland fase 1) Reconstructie Beverveen (Waterland fase 2) Herinrichting Julianastraat eo (Zuidland) Herinrichting Kluivertweg eo (Hekelingen) Reconstructie Schrijnwerker (Gildenwijk) Reconstructie Hekelingseweg (fase 1) Reconstructie Heemraadlaan Reconstructie Sportlaan (Schiekamp)

•

Er heeft een grootschalige vervanging plaatsgevonden van de openbare verlichting in de wijken Vriesland, Kreken, Gildenwijk en Geervliet. Bij deze vervanging is verduurzaamd door te vervangen in LED. In 2024 wordt hieraan een vervolg gegeven.

•

8 speelplekken zijn gerenoveerd en opgeleverd. Vooraf is voor elke speelplek een participatietraject doorlopen met de direct omwonenden en de kinderen die gebruik maken van de speelplekken. Een 34-tal andere plekken zijn in 2023 Europees aanbesteed. Momenteel zijn de participatietrajecten in gang gezet om tot uitvoering over te kunnen gaan in 2024.

•

We zijn verdergegaan met het vervangen van beschoeiingen in beheer van de gemeente langs particuliere terreinen. In 2023 zijn deelopdrachten uitgevoerd in de wijken de Hoek, Akkers, Donken, Kreken, Waterland en Heenvliet. Over het algemeen zijn bewoners zeer tevreden over de werkzaamheden. In dit project wordt ook ingezet op klimaatbewustzijn van bewoners. Voorafgaand aan de werkzaamheden krijgen bewoners informatie over de werkzaamheden én informatie over een waterrobuuste en biodiverse tuin. Uit een evaluatie blijkt dat deze werkwijze een relatief groot deel van de bewoners bewuster maakt van klimaatverandering, die ook bereid zijn om daar maatregelen voor te nemen (zoals een regenton, minder versteende tuin, nestkastjes, etc.).

•

Voor Park Vogelenzang zijn in 2023 diverse onderzoeken gedaan om het ontwerp uit te werken naar een Voorlopig Ontwerp. Het park blijkt in een nog slechtere conditie dan was verwacht in 2022. We hebben het park in september ‘veilig gezaagd’, zodat de paden voorlopig weer veilig en toegankelijk zijn. We werken in 2024 naar het presenteren van de plannen waarbij we voor de uitvoering en het open houden van het stadspark financieel gezien een opgave hebben.

•

Op diverse locaties zijn samen met schoolkinderen bomen geplant op de boomplantdag.

•

In 2023 is verder uitvoering gegeven aan het onderhoud van het bosplantsoen; dunnen. Dit groot onderhoud voor bosplantsoen en parkbossen van Nissewaard wordt uitgevoerd om het bosplantsoen en parkbos toekomstbestendig, biodivers, veilig en gezond te houden.

53

•

Het beleidsplan groen en bomen is in juni 2023 vastgesteld waarin de input van de raadsbijeenkomsten van 2022 zijn verwerkt.

•

Er is een beheerplan Ecologie opgesteld.

•

Na aanbesteding in 2022 is begonnen met de uitvoering voor de vervanging van ruim 50 bruggen in 2023 en 2024. Er zijn voor de aanbesteding diverse trajecten doorlopen als voorbereiding, waaronder duurzaam aanbesteden, vooronderzoek ontplofbare oorlogsresten te Spijkenisse en onderzoek sonderingsgegevens.

•

Voor riolering is gewerkt aan het opstellen en aanbesteden van bestekken voor calamiteiten en ingenieursdiensten om onrechtmatigheden in inkoop te voorkomen.

•

In 2023 is 70 km riool gereinigd, geïnspecteerd en beoordeeld voor het opstellen van maatregelen voor het rioolonderhoud.

•

Groot onderhoud heeft plaatsgevonden aan het gemaal Brabant. Het waterschap had hiervoor een bouwteam ingericht waarin de gemeente als grootste financier heeft geparticipeerd .

•

In maart 2023 heeft een themasessie met de raad plaatsgevonden over het grondstoffenbeleid. De input is verwerkt in het grondstoffenbeleid welke in juni 2023 is vastgesteld.

•

Gemeente en Reinis hebben samen met maatschappelijke partners en bedrijven verder gewerkt aan een circulair ambachtscentrum, dat erop gericht is om afval hoogwaardiger te verwerken door nieuwe modellen rond hergebruik, reparatie en demontage wat in 2024 concrete vormen moet gaan aannemen.

•

In 2023 zijn voertuigen aan inwoners ter beschikking gesteld om grofvuil naar het Afvalbrengstation te brengen.

•

Om vergroening van tuinen te stimuleren is in 2023 ook een tegeltaxi beschikbaar gekomen, waarbij inwoners gratis tegels uit hun tuin kunnen laten afvoeren als ze daar geen verharding voor in de plaats laten komen.

•

In 2023 is gestart met het opstellen van een GEO-data visie en strategie. Hierin zal beschreven worden hoe, wat, wanneer en waarmee wij de Geo-data taken en voorzieningen willen gaan opzetten en inrichten.

•

Om onze buitenruimte goed te beheren (assetmanagement) en in te richten hebben we de juiste en actuele geo- en data-informatie nodig. Geo-data informatie, Basisregistraties, beheermanagementsystemen en GIS zijn een belangrijk onderdeel van de informatievoorziening van de gemeente. De rol en het belang van Geo-data informatie zal in de toekomst alleen maar toenemen, bijvoorbeeld in relatie tot de Omgevingswet (aansluiten op het DSO), Digital Twin, 3D modulering, de samenhangende objectregistratie, het data gestuurd werken en het (online) samenwerken met overheden, inwoners en private partijen.

54

De technologische ontwikkelingen gaan snel en het is (periodiek) nodig om te bepalen of en hoe een nieuwe toepassing van toegevoegde waarde is voor de gemeente. Het op eenduidige wijze inwinnen, beschikbaar stellen en ontsluiten van data, zowel voor intern als extern gebruik, is hierbij cruciaal. •

In 2023 is de gemeenschappelijke regeling met de gemeente Rotterdam op het gebied van Kabels & Leidingen geevalueerd. Van beide kanten is geconcludeerd dat de gemeente Nissewaard beter af is met een eigen team om weer de regie op de ondergrond te krijgen. Met ingang van 1 januari 2024 is de GR opgeheven en hebben we een eigen team opgestart waarmee we meer grip krijgen op het geheel van vergunningverlening aan en toezichthouden op werken in de ondergrond.

Wat heeft het thema gekost? Begroting 2023

Begroting na wijziging

Rekening 2023

Verschil

Lasten

44.954

54.747

46.070

8.678

Baten

-22.959

-25.690

-23.509

-2.181

Saldo

21.995

29.057

22.560

6.497

-491

-4.579

1.960

-6.539

21.504

24.478

24.520

-42

(bedragen x € 1.000)

Mutaties reserves Totaal Thema

Toelichting noemenswaardige afwijkingen •

Schoolomgevingen (incidenteel voordeel op de lasten van € 181.000 en een incidenteel nadeel op de baten van € 93.000) Voor het Plan van Aanpak Verkeersveiligheid rondom scholen ontvangt de gemeente van de MRDH een subsidie van 50% van de gemaakte kosten. Er is in 2023 ingezet op kortere trajecten met kleine aanpassingen, waardoor er een versnelling verwacht wordt in de uitvoering in 2024. Het volledige nadeel op de baten betreft een nog te ontvangen subsidie van de MRDH na uitvoering. Deze post maakt onderdeel uit van het overhevelingsvoorstel 2023-2024 (via Algemene reserve). • Uitvoeringsplan spelen 2021-2024 (incidenteel voordeel op de lasten van € 936.000) Bij de Perspectiefnota 2021 is een meerjaren uitvoeringsplan voor speelplaatsen opgesteld. In 2023 heeft in verband met een Europese aanbesteding van 34 speelplaatsen de uitvoering vertraging opgelopen. Realisatie vindt plaats in 2024. Voorgesteld is om dit bedrag over te hevelen naar 2024. Deze post maakt onderdeel uit van het overhevelingsvoorstel 2023-2024 (via reserve Beheer). • Meer groen meer bomen (incidenteel voordeel op de lasten van € 124.000) Uitvoering is gestart in 2019, maar loopt nog door in 2024. In 2019 t/m 2021 is verplaatsbaar groen en vast groen gerealiseerd vanuit dit budget. In 2022 en 2023 is een deel van het budget ingezet voor de tijdelijke en ludieke invulling van de kapotte roltrap en lift.

Voorgesteld is het restant budget van 2023 55

over te hevelen naar 2024, waarbij dit budget ingezet zal worden voor vergroening binnen de verschillende opgave/projecten, geformuleerd in het Koersdocument stadscentrum. Het gaat hier bijvoorbeeld om het project verbetering hoog/laag verbinding Uitstraat Nieuwstraat. Daarnaast is het idee om het budget in te zetten voor vergroening van gevels in het stadscentrum. Deze post maakt onderdeel uit van het overhevelingsvoorstel 2023-2024 (via Algemene reserve). • DO Verhardingen (incidenteel nadeel op de lasten van €325.000) Vanwege de aanleg van glasvezel is veel schade aangericht in de openbare ruimte. Deze schade is hersteld. In 2022 is vanuit de opbrengst leges een voordeel gestort in de reserve Beheer. Het nadeel in deze jaarrekening kan uit het voordeel gedekt worden. • Degeneratie (incidenteel voordeel op de baten van € 420.000) De opbrengst van de leges degeneratie zijn incidenteel hoger vanwege forse werkzaamheden in de openbare ruimte. Hiertegenover staat echter dat er ook veel schade is aangericht, welke moet worden hersteld. Het voordeel is toegevoegd aan de reserve Beheer. • Onderhoud groen (incidenteel voordeel op de lasten van € 707.000) Doordat nog niet al het onderhoud is aanbesteed is op het budget voor onderhoud groen incidenteel een voordeel ontstaan. Hiernaast is ook de geraamde index lager uitgevallen. Dit voordeel is toegevoegd aan de reserve Beheer.

• Groenstructuur (incidenteel voordeel op de lasten van € 117.000) Bij de Perspectiefnota 2021 is een meerjaren uitvoeringsplan opgesteld voor de groenstructuren van Nissewaard. Hiervoor zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld uit de reserve beheer. In 2022 is de voorbereiding gestart en de uitvoering zal plaatsvinden in 2023/2024. Voorgesteld is om dit bedrag over te hevelen naar 2024. Deze post maakt onderdeel uit van het overhevelingsvoorstel 2023-2024 (via de reserve Beheer). • Onderhoud bossen & parken (incidenteel voordeel op de lasten van € 265.000) Doordat nog niet al het onderhoud is aanbesteed, is er incidenteel een voordeel op het budget onderhoud bossen en parken. Dit voordeel is toegevoegd aan de reserve Beheer. • Parkenvisie (incidenteel voordeel op de lasten van € 530.000) Bij de Perspectiefnota 2021 is een meerjaren uitvoeringsplan opgesteld voor de stads- en wijkparken. Een onderdeel hiervan was een parkenvisie voor onder andere Park Vogelenzang. Hiervoor zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld uit de reserve beheer. De voorbereidingen hebben in 2022 en 2023 plaatsgevonden. Uitvoering zal de komende jaren gefaseerd uitgevoerd worden. Voorgesteld is om dit bedrag over te hevelen naar 2024. Deze post maakt onderdeel uit van het overhevelingsvoorstel 2023-2024 (via de reserve Beheer).

• Onderhoud Bomen (incidenteel voordeel op de lasten van € 628.000) Doordat nog niet al het onderhoud is aanbesteed is op het budget onderhoud bomen incidenteel een voordeel ontstaan. Hiernaast is ook de geraamde index lager uitgevallen. Dit voordeel is toegevoegd aan de reserve Beheer.

56

•

Afval (incidenteel voordeel op de lasten van € 249.000, een incidenteel voordeel op de baten van € 286.000 en een incidenteel voordeel op de mutaties reserves van € 535.000) De afrekening van de verwerkingskosten over 2023 is voordeliger dan geraamd. Daarnaast laat de vergoeding voor de inzameling een voordeel zien van € 264.000. Het voordeel wordt gestort in de reserve Afvalstoffenheffing. •

Riolering (incidenteel voordeel op de lasten van € 2.980.000, een incidenteel voordeel op de baten van € 56.000 en een incidenteel nadeel op de voorziening van € 3.037.000) In 2023 zijn de kosten voor het repareren of vervangen van kolkaansluitingen lager dan begroot. Daarnaast zijn er meer aanvragen geweest voor de aanleg van rioolaansluitingen waardoor er meer inkomsten zijn ontvangen dan begroot (€59.000). Tevens zijn er meer kosten gemaakt voor het onderhoud aan rioolhuisaansluitingen dan voor 2023 was begroot (€100.000) . In 2023 zijn de kosten voor het onderhoud van gemalen lager dan begroot (€ 47.000). De geplande werkzaamheden uit het Gemeentelijk Watertakenplan hebben vanwege capaciteit vertraging opgelopen. Hierdoor vallen er kapitaallasten vrij. In 2022 was er een voordeel op de advieskosten en het maken van functionele ontwerpen voor riolering. In 2023 heeft hiervoor een inhaalslag plaatsgevonden wat in 2023 zorgt voor een nadeel (€ 141.000). Door minder klein onderhoud, inspecties en reiniging van het hoofdriool, is niet het gehele begrote budget besteed (€ 228.000), In 2023 was een budget geraamd van € 2.500.000 t.l.v. de voorziening Riolering voor de bijdrage aan het Waterschap in het groot onderhoud van Gemaal Braband. De uitvoering wordt afgerond in 2024, waarna de afrekening plaats vindt, waarvoor het budget zal worden overgeheveld.

Het budget voor Groene daken is niet geheel besteed in 2023 (€ 38.500). Voorgesteld is dit budget over te hevelen naar 2024.De voordelen op de budgetten komen ten gunste van de voorziening riolering. Deze post maakt deels onderdeel uit van de overhevelingsregeling 2023-2024 (via de voorziening Riolering). • Uitvoeringsplan Verhardingen 2021-2024 (incidenteel voordeel op de lasten van € 657.000) Bij de Perspectiefnota 2021 is een meerjaren uitvoeringsplan voor verhardingen (inclusief groen) opgesteld. In 2023 is de uitvoering niet volledig afgerond, maar zal doorlopen in 2024. Het voordelig saldo over 2023 wordt gestort in de reserve beheer. Bij de 1e Tussenrapportage zal een onttrekking plaatsvinden voor de geplande herstraatwerken van 2024, omdat er dan een beter beeld is van het benodigde bedrag.

• Uitvoeringsplan CTK 2021-2024 (incidenteel voordeel op de lasten van € 728.000) Bij de Perspectiefnota 2021 is een meerjaren uitvoeringsplan voor civieltechnische kunstwerken (CTK) opgesteld. Een onderdeel hiervan was het groot onderhoud van het viaduct aan het Baljuwplein. Omdat er een voordelige aanbesteding van het viaduct en er minder groot onderhoud aan de civieltechnische kunstwerken heeft plaatsgevonden, een voordeel op de lasten in 2023 die wordt gestort in de reserve beheer. •

Zwerfvuil (incidenteel nadeel op de lasten van € 100.000 en een incidenteel voordeel op de baten van € 66.000) In 2023 is van Nedvang een vergoeding ontvangen voor de openbare prullenbakken. Hier was in de begroting geen rekening mee gehouden. Naast de kosten voor de openbare prullenbakken zijn er ook extra opruim- en veegacties gehouden. Met beide is geen rekening gehouden wat zorgt voor een tekort. 57

•

Kwaliteitsimpuls in de wijken De Hoek, Akkers en Waterland (incidenteel voordeel op de lasten van €726.000 en een incidenteel nadeel op mutaties reserves van € 726.000) In 2023 is een start gemaakt in de wijk de Hoek voor de nodige aanpassingen. Dit project loopt over naar 2024 waarvoor is voorgesteld het restantbudget over te hevelen naar 2024. Deze post maakt onderdeel uit van het overhevelingsvoorstel 2023-2024 (via reserve Herstructurering). •

Algemene reserve (incidenteel voordeel op de storting naar de reserve en een incidenteel nadeel op de onttrekking aan de reserve van € 149.000) Door niet geheel bestede budgetten die zijn overgeheveld naar 2023, is er minder onttrokken aan de Algemene Reserve. Deze post maakt deels onderdeel uit van de overhevelingsregeling 2023-2024 (via Algemene reserve). •

Reserve Beheer (incidenteel voordeel op de storting naar de reserve van € 205.000 en een incidenteel nadeel op de onttrekking aan de reserve van € 5.029.000) Door lagere uitgaven dan gedacht (zie bovenstaande verschillen), heeft er geen onttrekking aan de reserve Beheer plaatsgevonden, maar een storting. Een deel van deze budgetten is overgeheveld naar 2024. Deze post maakt deels onderdeel uit van de overhevelingsregeling 2023-2024 (via reserve Beheer).

Portefeuillehouder(s) Wethouder Mijnans Wethouder Mijnans

Wethouder Hottentot Wethouder Hottentot

Commissie Commissie Leefomgeving

Verbonden partijen NV Reinis Relevante documenten op themaniveau IBOR

Accommodaties & Parkeren De gemeente Nissewaard beschikt over 250 accommodaties, (peildatum 01-07-2023), waarvan 7 eigen parkeergarages, in de openbare ruimte. Met het vastgoed wordt maatschappelijk rendement bewerkstelligd. Hierbij gaat het om: • Het zo effectief mogelijk vervullen van de verplichte wettelijke taken. • Het huisvesten van de doelgroepen die voortkomen uit de beleidsdoelstellingen. • Het huisvesten van de eigen organisatie. • Het mogelijk maken van maatschappelijk ondernemen, door partijen te verbinden in gezamenlijke huisvesting.

58

Het bezit en het beheer van het vastgoed is dus geen doel op zich. Het integraal beheer gaat zowel om onderhoud aan het gemeentelijke vastgoed, de dienstverlenende rol (facilitair) in de exploitatie van de werkgebouwen, de wijkcentra en de parkeergarages en het hieraan gerelateerde beleid. Het programma Schoon, Heel en Veilig: Accommodaties & Parkeren geeft een omschrijving van de doelstellingen die voortvloeien uit het coalitieakkoord en het interbestuurlijk programma (IBP).

Wat wilden we bereiken? • • • • • • •

Verduurzaming gemeentelijke accommodaties Meer gestructureerd en planmatige beheer, onderhoud en verduurzaming van de gemeentelijke accommodaties Gezonde financiële begroting Helder en gebundeld beleid sportaccommodaties Samen aan de slag voor klimaat Kentekenparkeren parkeergarages als bijdrage aan “gastvrij” parkeren in het centrumgebied. Mutaties vastgoedportefeuille

Beleidsindicatoren Bij dit thema zijn geen beleidsindicatoren van toepassing

Wat hebben we daarvoor gedaan? • Verdere verduurzaming van de (gemeentelijke) accommodaties In 2023 is de tweede fase verduurzaming verder afgerond. Op basis van de energiescans op een nieuw deel van de gemeentelijke vastgoed portefeuille zijn op pandniveau de potentiële verduurzamingsmaatregelen opgesteld, met als doel om in 2050 een energie neutrale vastgoedportefeuille te hebben. In tegenstelling tot de eerste fase gaat het bij de tweede fase verduurzamen om maatregelen welke geen financiële besparingen opleveren. Naast de implementatie van de verduurzamingsmaatregelen zijn eveneens de instandhoudingsmaatregelen op het gebied van planmatig onderhoud beoordeeld en zijn deze gecombineerd met de meerjaren onderhoudsplanning. Dit heeft geresulteerd in een integraal uitvoeringsplan voor de komende 4 jaar. Daarnaast is een aanvang gemaakt met het selecteren van panden voor de derde fase verduurzaming. Hierbij is onder andere ingezoomd op het energieverbruik per vierkante meter en is voorgesorteerd op de uitvoering van maatregelen, in combinatie met de Meerjaren Onderhouds-planning. In het eerste halfjaar van 2023 is ingezet op ondersteuning en advies aan maatschappelijke organisaties met het in beheer hebben van eigen vastgoed. Hiervoor is in het tweede halfjaar 2023 een subsidieregeling vastgesteld en extra formatie ingezet.

Tot slot zijn in 2023 de volgende projecten/onderzoeken geïnitieerd: - Brede school Zuidland aanbrengen zonnepanelen. - Stadhuis installatie van een warmtepomp - Laanweg en Lorentzweg project opgestart voor het plaatsen van zonnepanelen, warmtepompen en dakisolatie. 59

-

Onderzoek naar energiebesparende maatregel op de MER-ruimte. Brede school Sterrenkwartier aanbrengen zonnepanelen.

Het verbruik aan elektriciteit is over de vergeleken periode van 2019 (voor Corona) met 343.023 (-51%) kWh en respectievelijk het gasverbruik 10.657 (-7%) m3 gedaald. De kosten zijn voor elektra met € 152.825 (-62%) en voor gas met € 39.030 (-14%) gedaald. De CO2-uitstoot is met 149.472 kg verminderd. Dit kom ongeveer overeen met de opgenomen CO2 van 6.000 bomen. •

Meer gestructureerd en planmatige beheer, onderhoud en verduurzaming van de gemeentelijke accommodaties In het derde kwartaal 2023 is op basis van de in 2022 vastgestelde meerjaren onderhoudsplanning en budgetten (MJOP/B’s), in combinatie met de verduurzamingsplanning, een integraal 4 jaren Uitvoeringsprogramma opgesteld. Parallel is de Vastgoed Strategie nader geformuleerd en aangepast. In 2024 wordt het laatste onderdeel hiervan, de integrale kostprijs en verhuur van de vastgoedportefeuille nader uitgewerkt en vastgesteld. In de nota worden de uitgangspunten en kaders beschreven waarmee het gemeentelijke vastgoed beheerd, onderhouden en verduurzaamd moet worden. Na afronding wordt deze in de eerste helft 2024 ter besluitvorming aangeboden. • Gezonde financiële begroting Transparantie in en grip op financiële begrotingen en (vervangings-) investeringen zijn belangrijke doelen voor een gezonde financiële gemeentelijke huishouding. Met de realisatie van de MJOP/B’s, in combinatie met het periodiek actualiseren van de verduurzamingsopgaven en de vastlegging in het meerjaren Uitvoeringsplan wordt een meerjarige doorkijk gegeven in de financiële consequenties van het gemeentelijk vastgoed.

Hierbij wordt ook rekening gehouden met externe omstandigheden als veranderende marktsituaties, (beleids)wijzigingen in de portefeuille en ander onvoorspelbare omstandigheden die tot noodzakelijke aanpassingen van het geplande integrale beheer en onderhoud leiden. • Helder en gebundeld beleid sportaccommodaties In 2023 is een indexering op de tarieven voor sportaccommodaties doorgevoerd. Daarnaast heeft een inventarisatie van de huidige opbouw van de tarieven binnen- en buitensport plaatsgevonden. In de eerste helft van 2024 wordt gekeken naar een mogelijke wijziging van de grondslag van het tarievenstelsel. • Samen aan de slag voor het klimaat De aanbestedingen die vanaf 2022 zijn opgepakt hebben een paragraaf met als thema duurzaamheid en/of circulariteit. Leveranciers worden met betrekking tot de uitvoering van de werkzaamheden beoordeeld op dit thema. Een voorbeeld is de aanbesteding van het Rivièrabad, waarbij concrete verduurzamingsmaatregelen door de exploitant zijn voorgesteld. De bespreking (en uitvoering) loopt vertraging op door de excessief gestegen prijzen op de energiemarkt en de gevolgen daarvan op de lopende exploitatie. In het eerste kwartaal 2024 wordt getracht overeenstemming te bereiken op de te nemen maatregelen. • Kentekenparkeren parkeergarages als bijdrage aan “gastvrij” parkeren in het centrumgebied.

Om bij te dragen aan de coalitie doelstelling van het parkeren in het centrum “gastvrijer” te maken is in 2022 de mogelijkheid van het kenteken parkeren in de parkeergarages aanbesteed en de realisatie voorbereid waardoor dit in 2023 feitelijk is ingevoerd. 60

Daarnaast heeft in 2022 ook de aanbesteding plaatsgevonden van de vervanging van de toegangsinstallaties en betaalsystemen voor de parkeergarages, waardoor deze niet alleen gemoderniseerd zijn, maar ook het parkeer- en betalingsgemak voor de gebruikers toeneemt. In 2023 heeft deze vervanging plaatsgevonden. We beschikken hiermee over een modern platform waarmee een bijdrage wordt geleverd aan databeheer, wat ook meer inzicht geeft in het gebruik. • Mutaties vastgoedportefeuille De voorgenomen renovatie en verregaande verduurzaming van het MFC aan de M.A. de Ruijterstraat is door de sterk gewijzigde marktomstandigheden en economische situatie vertraagd en uiteindelijk in 2023 aanbesteed en gestart. De verbouwing is volgens planning nu in 2024 gereed. Bij de vervangingsopgave binnen onderwijshuisvesting wordt per onderwijsgebied, in samenwerking met de schoolbesturen, continu gekeken naar de meest optimale beheer- en exploitatievariant, waarbij de uitkomst kan zijn dat het aantal schoolgebouwen in juridisch eigendom binnen de vastgoedportefeuille toeneemt. Dit is het geval in het Sterrenkwartier. Het IKC Sterrenkwartier is 2023 opgeleverd en in gemeentelijk beheer (en eigendom) gekomen. Daarnaast is in 2023 een van de winkels in het centrumgebied (Voorstraat 46) verkocht.

Bij het afstoten van panden liggen sinds 2022 naast financiële ook meer geactualiseerde strategische afwegingen aan ten grondslag. In dit specifieke geval is de herbestemming van de woonfunctie op de begane grond vanuit het bestemmingsplantraject onderdeel geweest van de verkoopafspraken. Wat heeft het thema gekost?

Begroting 2023

Begroting na wijziging

Rekening 2023

Verschil

Lasten

26.681

27.215

24.851

2.365

Baten

-8.202

-9.438

-9.747

309

Saldo

18.479

17.777

15.104

2.674

-436

-50

-2.190

2.139

18.043

17.727

12.914

4.813

(bedragen x € 1.000)

Mutaties reserves Totaal Thema

Toelichting noemenswaardige afwijkingen • Onderhoud (incidenteel voordeel op de lasten van € 1.263.000) De onderschrijding wordt hoofdzakelijk veroorzaakt, doordat de volgende planmatige onderhoudswerkzaamheden zijn doorgeschoven of zijn komen te vervallen: • Onderhoud aan werktuigbouwkundige installatie is naar 2024 verschoven, vanwege een nog uit te voeren inspectie om de huidige staat van de installaties vast te stellen (517K). • Onderhoud aan monumenten en kerkklokken is naar 2024 verschoven, in verband met opstarten aanbesteding en gecombineerd met reeds gepland onderhoud 2024 (386K). • In overleg met de gebruikers is het onderhoud aan plafond, wand en vloerafwerking doorgeschoven naar 2024 (254K). • Onderhoud aan inbraakinstallaties wordt deels in 2024 uitgevoerd i.v.m. capaciteitsproblemen bij de onderhoudspartij (182K).

61

• •

Renovatie van sportvloeren van 2 sportzalen is naar 2024 doorgezet, omdat dit beter aansloot bij de activiteiten van de afnemers (88K). Vanwege diverse doorgeschoven werkzaamheden zijn advieskosten niet besteed.

Daarentegen wordt de overschrijding op het preventieve onderhoud veroorzaakt door stijging van de contractkosten bij de nieuwe afgesloten contracten in 2023 en zijn de contracten anders ingericht om de kosten correctief onderhoud te reduceren. • Parkeeropbrengsten (incidenteel voordeel op de baten € 395.000) In 2023 is een toename in de parkeeropbrengsten (+13%) zichtbaar zowel in de parkeergarages als het buiten parkeren. Dit blijkt ook uit de gestegen transacties, langere parkeerduur en de tariefverhoging voor het buiten parkeren. Bij de 2e tussenrapportage 2024 zal duidelijk zijn in hoeverre dit voordeel structureel zal zijn. • Project ventilatie sporthal De Akkers (incidenteel voordeel op de lasten € 174.000) Het project ventilatiegebouwen heeft een doorloop naar boekjaar 2024 vanwege de levertijd van installaties. Het voorstel is om de incidentele middelen over te hevelen naar boekjaar 2024. • Energie (incidenteel voordeel op de lasten € 107.000) Met de 2e Tussenrapportage is op basis van het energieverbruik over het eerste halfjaar 2023 een voorstel tot bijsturing gedaan. De uiteindelijke onderschrijding (5%) van het energiebudget wordt voornamelijk veroorzaakt door het lagere gasverbruik, in verband met de relatief hoge temperaturen in de 2e helft van het jaar.

• Onderhoud parkeerinstallaties (incidenteel voordeel op de lasten van € 100.000) In 2023 zijn de parkeerinstallaties van de parkeergarages aanbesteed en zijn de onderhoudswerkzaamheden ondergebracht binnen een all-in onderhoudscontract. Vooralsnog als incidenteel voordeel benoemd. Bij de 2e tussenrapportage 2024 wordt meer duidelijk in hoeverre dit voordeel structureel is. • Reserve onderhoud gebouwen (incidenteel nadeel op de reserve van € 1.202.000) De lagere kosten voor onderhoud aan de gebouwen leidt ook tot een lagere onttrekking aan deze reserve. Dat betekent hier een nadeel van € 1.202.000.

Portefeuillehouder(s) Wethouder Hamerslag Wethouder Hamerslag

Commissie Commissie Bestuur

Verbonden partijen Niet van toepassing.

62

Relevante documenten op themaniveau Parkeer- en parkeerbelastingverordening Algemene Voorwaarden Parkeergarages Algemene voorwaarden parkeerterrein Mosterweg Spijkenisse

Relevante documenten op programmaniveau Niet van toepassing. Zie thema's voor specifieke documenten op themaniveau.

63

Duurzaam ontwikkelen en wonen Kernboodschap Duurzaam ontwikkelen en wonen Nissewaard heeft te maken met een aantal vraagstukken van sociaal economische, maatschappelijke, ruimtelijke en infrastructurele aard. Om deze opgaven het hoofd te bieden en om Nissewaard naar de toekomst toe schokbestendig te maken, is het ontwikkelperspectief Nissewaard naar 2040 opgesteld. Het ontstijgen van de ex-groeikernstatus betekent onder andere een betere balans te vinden in wonen, werken en bereikbaarheid. Tenslotte wordt ingezet op het beter benutten van de recreatieve waarde van het landschap voor het vestigingsklimaat van Nissewaard. Nissewaard streeft naar een meer gebalanceerde en diverse woningvoorraad. Het doel is dat inwoners kunnen doorstromen binnen Nissewaard en dat de gemeente nieuwe doelgroepen aantrekt. Er wordt ingezet op meer geschikte huisvesting voor ouderen en op onderbelichte woningsegmenten. Toevoegen binnen die segmenten moet voor doorstroming en meer kansen voor starters zorgen. Daarnaast worden, onder andere voor jongeren, kansen gezien in transformatie van bestaande panden naar woningen, vooral in het stadscentrum. Om tot realisatie van kenmerkende initiatieven zoals Kolkplein en nabij Metro-Centrum te komen is er aansluiting bij provinciale en Rijksinstrumenten.

De gemeente Nissewaard heeft de ambitie om in 2050 energieneutraal, aardgasvrij, circulair, klimaatbestendig en waterrobuust te zijn. Dit betekent dat er veranderingen plaats gaan vinden op de manier waarop de gemeente omgaat met de gebouwde omgeving, zowel in de bestaande bouw als bij nieuwbouw. Op deze manier wordt deze ambitie tastbaar en zichtbaar in de ontwikkeling van Nissewaard. Wij doen dit niet alleen maar zijn ons bewust van onze omgeving. De samenleving verandert namelijk sneller dan ooit en heeft 24/7 behoefte aan een kordate/daadkrachtige overheid die meebeweegt en toegang biedt tot snelle, duidelijke en betrouwbare informatie. Zowel initiatiefnemers als inwoners voelen zich in Nissewaard serieus genomen, omdat wij hen betrekken bij (de voorbereiding van) besluiten en weten wat er in de samenleving speelt. Daardoor worden de juiste verbindingen gelegd tussen mensen en inhoud. Waardevolle, creatieve en innovatieve ideeën vanuit de samenleving, die ervoor zorgen dat Nissewaard een fijnere plek (om te wonen, werken en leven) wordt, komen snel en gemakkelijk van de grond.

Financiën Begroting 2023

Begroting na wijziging

Rekening 2023

Verschil

Lasten

27.609

46.461

35.832

10.629

Baten

-22.847

-37.765

-29.453

-8.313

Saldo

4.762

8.695

6.379

2.316

Mutaties reserves

-85

-3.330

-1.015

-2.315

Totaal programma

4.677

5.365

5.364

1

(bedragen x € 1.000)

64

Ruimtelijke ontwikkeling De datum voor inwerkingtreding van de Omgevingswet is bekend: 1 januari 2024. De Omgevingswet moet ervoor gaan zorgen dat gemeenten op een praktische en flexibele manier oplossingen kunnen vinden voor maatschappelijke opgaven, zoals de aanpak van vergrijzing, kantorenleegstand en voldoende woningaanbod voor verschillende doelgroepen. Procedures worden eenvoudiger en sneller en administratieve rompslomp vermindert doordat per vergunning één bevoegd gezag wordt aangewezen. Omdat krijgen gemeenten meer afwegingsruimte voor lokaal maatwerk. Om naar de toekomst toe de aantrekkelijke, duurzame en vitale woon- en werkgemeente te zijn die Nissewaard wil zijn en tegelijkertijd een antwoord te bieden op de vraagstukken die wij de komende jaren op ons af zien komen, gaan wij de instrumenten die de Omgevingswet ons biedt vanaf 2024 effectief inzetten. In 2023 hebben wij de minimale acties die noodzakelijk zijn afgerond zodat wij aan onze wettelijke verplichtingen voldoen. In 2023 is gewerkt aan de integrale Omgevingsvisie voor het totale grondgebied. Dit traject zal in 2024 worden afgerond.

Een groot aantal (maatschappelijke) opgaven en ambities die geformuleerd zijn in het coalitieakkoord (zoals een visie op hoogbouw maar ook het realiseren van nieuwe woonvormen, de transformatieopgaven en het vergroenen van de gemeente) krijgen een plek in deze, door de raad vast te stellen Omgevingsvisie. Daarnaast gaat een deel van de in het verleden opgestelde beleidsstukken (zoals het ambitiedocument NN2040, het ontwikkelingsperspectief Vitale kernen, de Woonvisie, het gemeentelijk verkeer- en vervoerplan etc.) al dan niet gedeeltelijk op in deze strategische visie. De strategische ambities worden daarna uitgewerkt in de kerninstrumenten 'programma' en het vanaf 2024 op te stellen Omgevingsplan. Maar niet alleen de instrumentele benadering heeft onze aandacht. Ook zijn wij aan de slag gegaan met de nieuwe manier van werken die passend is bij de Omgevingswet. Wij hebben gewerkt aan de verdere implementatie van de Omgevingstafel waarbij wij in dialoog met initiatiefnemers ons inzetten voor nieuwe initiatieven die passen bij onze strategische ambities. Daarbij leggen wij ook een verantwoordelijkheid bij initiatiefnemers, doordat zij zelf gelegenheid moeten bieden voor participatie, binnen de kaders van het vastgestelde beleid. Het ontwikkelperspectief Nn2040 benoemd de kansen op het fysieke, sociale, economische en infrastructurele vlak.

Het vertalen van deze kansen naar een ruimtelijke opgave vindt plaats in het ontwikkelraamwerk. Dit ontwikkelraamwerk kan gezien worden als de data-laag die nodig is om weloverwogen keuzen te maken van wat waar moet gebeuren om tot een schokbestendig Nissewaard te komen. Niet de ontwikkelplot staat meer centraal, maar de stad staat centraal. Door het ontwikkelraamwerk zijn we in staat om niet alleen reactief maar ook proactief een ontwikkeling tot stand te brengen. Dus actief (markt)partijen benaderen om een gewenste ontwikkeling tot stand te brengen. Dit vraagt om een integrale benadering van de fysieke leefomgeving waarbij wij ook vroegtijdig de samenleving betrekken bij ontwikkelingen in hun directe omgeving en het sluit aan op de manier waarop we gaan werken. Aanvullend op het ontwikkelperspectief Nissewaard naar 2040 is er ook een ontwikkelperspectief Kleine kernen opgesteld. Het ontwikkelperspectief Nissewaard naar 2040 richt zich met name op de manier waarop de kleine kernen een bijdragen kunnen leveren aan de opgaven in het stedelijk gebied. Er wordt in het ontwikkelperspectief geen uitspraak gedaan over de opgaven in de fysieke leefomgeving waar de 65

kernen zelf voor staan. Om complexe ruimtelijke ontwikkelingen in de kleine kernen integraal en gebiedsgericht te kunnen beoordelen is er een ontwikkelperspectief voor de kleine kernen opgesteld. Het ontwikkelperspectief Nissewaard naar 2040 en het ontwikkelperspectief kleine kernen vormen uiteindelijk gezamenlijk de basis voor de Omgevingsvisie. In de gebieden waar vanuit Nissewaard naar 2040 de urgentie ligt, gaan wij met deze nieuwe aanpak aan de slag. Specifiek voor het stadscentrum is een Omgevingsvisie opgesteld. In 2022 is gestart met het opstellen van een Omgevingsvisie. We streven ernaar om dit in 2024 gereed te hebben. Een groot aantal opgaven en ambities die geformuleerd zijn in het coalitieakkoord (bijvoorbeeld een visie op hoogbouw maar ook nieuwe woonvormen en transformatieopgaven) krijgen een plek in de door de raad vast te stellen Omgevingsvisie.

Wat wilden we bereiken? • • • • • •

Wij hebben met elkaar een duidelijker beeld waar wij als gemeenten naartoe willen, welke opgaven er op ons af komen en wat onze rol daarbij is. We communiceren onze visie en werkwijze ook duidelijk naar de buitenwereld waardoor initiatieven beter aansluiten op onze opgaven. De basis is op orde. Processen zijn simpeler, transparanter en beter digitaal ontsloten. Wij springen efficiënter in op vragen van initiatiefnemers en betrekken daarbij meer de directe omgeving in de besluitvorming. Zowel intern als in de keten werken wij beter samen om aan de behoeften van buiten te voldoen. Wij kunnen efficiënter en met data onderbouwd re- en proactief ingaan op initiatieven/initiatieven tot stand brengen en betrekken daar de betreffende stakeholders bij (omwonenden, ondernemers en partners)

Beleidsindicatoren Bij dit thema zijn geen beleidsindicatoren van toepassing.

Wat hebben we daarvoor gedaan? •

In 2021 is het ontwikkelperspectief kleine kernen vastgesteld. Dit vormt input voor de omgevingsvisie. Daarnaast hebben we dit ontwikkelperspectief kleine kernen, net als het ontwikkelperspectief Nissewaard naar 2040, helpt bij het gebiedsgericht en integraal beoordelen van complexe ruimtelijke ontwikkelingen.

•

Wij zijn in 2023 verder gegaan met de nieuwe manier van werken bij de beoordeling van ruimtelijke initiatieven, die al aansluit bij het gedachtegoed van de Omgevingswet. Deze nieuwe werkwijze heeft tot doel vroegtijdig en sneller de wenselijkheid van initiatieven te beoordelen en vervolgens samen met de initiatiefnemer te kijken hoe het initiatief ook haalbaar te maken is. Er heeft een evaluatie plaatsgevonden om het proces op onderdelen verder te verbeteren en met de raad is in een themasessie verkend wat deze manier van werken betekent voor de gevallen waarin de raad verplicht adviesrecht moet afgeven.

•

We hebben de minimale acties van de VNG verder afgerond en belegd in de organisatie.

66

•

Met ketenpartners zoals de DCMR, de VRR en de GGD zijn afspraken gemaakt over de taken die zij in het kader van de Omgevingswet oppakken. Daarvoor zijn financiële middelen beschikbaar gesteld.

•

Er is gewerkt aan de technische juridische wijzigingen van de Verordeningen waarmee grondslagen op de nieuwe wetgeving zijn aangepast. Ook zijn de gevolgen van de invoering van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor de bouw (Wkb) in de Legesverordening voor 2024 verwerkt.

•

Er is op basis van het vastgestelde participatiebeleid een leidraad opgesteld voor initiatiefnemers. Verder zijn teksten op de website omgevingswet-proof gemaakt evenals de brieven en is daarmee een aanzet gemaakt de teksten op B1-taalniveau te krijgen.

•

Er is deelgenomen aan diverse kennis- en oefensessies over de Omgevingswet. Hiermee zijn medewerkers verder voorbereid op de komst van de wet. Ook is gewerkt aan het opstellen van een stappenplan voor de (buitenplanse) omgevingsplanactiviteit waardoor er een werkproces voor de aanvragen per 1 januari 2024 beschikbaar is.

•

Er heeft een uitgebreid participatieproces plaatsgevonden voor het opstellen van de Omgevingsvisie. De visie wordt in 2024 opgeleverd en ter vaststelling aangeboden aan de raad.

•

De aansluitingen op het landelijke DSO en de samenwerkingsfunctionaliteit zijn uitgebreid getest en er is hiermee geoefend. Helaas waren er problemen met het inladen van de bruidsschat (de regels die vanuit het Rijk naar de gemeente gaan) waardoor we niet hebben kunnen oefenen met het wijzigen daarvan. Er is een memo opgesteld met de beperkingen die het DSO kent per datum inwerkingtreding.

•

De wet treedt per 1 januari 2024 in werking. We zijn op dat moment niet klaar maar dan begint het pas. Vanaf 2024 moeten we gaan werken met de nieuwe instrumenten die de wet ons biedt. De overgebleven financiële middelen worden toebedeeld aan de werkzaamheden die vanaf 2024 opgepakt worden.

Wat heeft het thema gekost? Begroting 2023

Begroting na wijziging

Rekening 2023

Verschil

Lasten

1.529

3.756

6.404

-2.648

Baten

0

-2.031

-4.669

2.637

Saldo

1.529

1.725

1.735

-10

0

-36

-8

-28

1.529

1.689

1.727

-38

(bedragen x € 1.000)

Mutaties reserves Totaal Thema

67

Toelichting noemenswaardige afwijkingen •

Windturbines locatie M (incidenteel voordeel op de lasten van € 223.000 en een incidenteel voordeel op de baten van € 223.000) Voor het project Brielse Maasdijk is krediet aangevraagd om kosten voor de projectleiding, communicatie, participatie en ambtelijke ondersteuning te dekken. Afhankelijk van het besluit over de vergunningaanvraag wordt er een anterieure overeenkomst getekend met de ontwikkelaar. Met deze overeenkomst worden de gemaakte kosten gedekt. Deze post maakt onderdeel uit van de overhevelingsregeling 2023-2024 (via Algemene reserve). •

Energiearmoede (incidenteel voordeel op de lasten van € 515.000 en een incidenteel nadeel op de baten van € 515.000) In 2022 heeft het rijk een specifieke uitkering verleend om energiearmoede in de gemeente aan te pakken. Er is in 2022 een plan opgesteld op welke manier we dit aanpakken en in 2024 geven we hier verder uitvoering aan. Deze post maakt onderdeel uit van het overhevelingsvoorstel 2023-2024 (via Algemene reserve). •

Versnellingsbijdrage Metrobusstation (incidenteel nadeel op de lasten van € 3.514.000 en een incidenteel voordeel op de baten van € 3.514.000) De gemeente heeft van het Ministerie van Infrastructuur een versnellingsbijdrage ontvangen voor het metrobusstation. De bijdrage is overgeboekt naar het investeringsbudget van het betreffende project. • Omgevingswet (incidenteel voordeel op de lasten van € 914.000) In aanloop naar de inwerkingtreding van de Omgevingswet is budget geraamd voor de invoeringskosten. Een groot deel van deze middelen zijn nog niet uitgegeven omdat de wet is ingevoerd volgens de minimale eisen. Een groot deel van de kosten, zoals kosten voor het opstellen van het Omgevingsplan, lopen daarom door na 1/1/24. Het budget wordt dan ook overgeheveld naar 2024.

Portefeuillehouder(s) Wethouder Hottentot Wethouder Mijnans (Nn2040) Wethouder Hottentot

Commissie Commissie Leefomgeving

Verbonden partijen Metropoolregio Rotterdam Den Haag Dienst Centraal Milieubeheer Rijnmond Relevante documenten op themaniveau Visiedocument Nissewaard naar 2040 Programmaplan Omgevingswet Omgevingsvisie voor het centrum van Spijkenisse 68

Bereikbaarheid & mobiliteit Nissewaard heeft een unieke ligging, de haven, het groene achterland, de zee en Rotterdam. Om prettig te kunnen wonen, werken, ondernemen en recreëren, is een goede bereikbaarheid voor ons allen van groot belang. Maar Nissewaard ligt ook op een eiland en dat geeft ons regelmatig (nieuwe) uitdagingen. Daarom zijn we bereid extra te investeren in de bereikbaarheid van Nissewaard. Naast de externe ontsluiting van Nissewaard zijn er ook lokale, interne opgaven waar wij ons op blijven richten, zoals verkeersveiligheid, fietsgebruik en openbaar vervoer. Zowel interne als externe bereikbaarheid dient integraal onderdeel te zijn van nieuwe bouwprojecten. Nieuwbouwprojecten moeten gepaard gaan met adequate verkeersontsluiting en de toekomstige invulling van de parkeerbehoefte.

Wat wilden we bereiken? • • • • •

Goede interne bereikbaarheid Goede externe bereikbaarheid Goede ontsluiting met het openbaar vervoer van alle kernen en woongebieden Optimale verkeersveiligheid Bijdragen aan duurzame mobiliteit

Beleidsindicatoren Indicator

Toelichting

Bron

Streefwaar de 2023

Realisatie 2023

Streefwaarde 2024

Verkeer en vervoer

Percentage bushaltes openbaar vervoer die integraal toegankelijk zijn voor alle inwoners.

Eigen gegevens

74% (Afhankelijk van het herstraatpro gramma en renovatie busstation)

74%

77%

Wat hebben we daarvoor gedaan? • • •

•

Vervolg Aanpak Bereikbaarheid Voorne-Putten en Haven Rotterdam (voorheen Gebiedsuitwerking Bereikbaarheid Voorne-Putten en Haven Rotterdam). Wij continueerden onze regierol met betrekking tot bereikbaarheid van Voorne-Putten (o.a. Kamer Zuidwest en Metropoolregio Rotterdam Den Haag). We participeerden in het speelveld van wegbeheerders, hogere overheden, Zuid-Holland Bereikbaar, Metropoolregio Rotterdam Den Haag en belangenorganisaties en lobbyden voor een betere bereikbaarheid (o.a. lobby A4-Zuid en hinderbeperking tijdens groot onderhoud bruggen en tunnels). Herontwikkeling van het regionaal OV-knooppunt Voorne-Putten / Nissewaard (metrobusstation Spijkenisse Centrum) i.s.m. MRDH en RET. 69

• • • • • • • • •

Evaluatie van de Spijkhopper wat heeft geleid tot vaste spitslijnen op werkdagen naast de Spijkhopper. We vormden diverse bestaande bushaltes om naar integraal toegankelijke bushaltes mbv MRDHsubsidies. We verleenden subsidie aan het voetveer Oud-Beijerland. We verbeterden de verkeersveilige weginrichting mbv MRDH-subsidies. We verbeterden het fietspadennetwerk en schoolfietsroutes. We faciliteerden gedragsvoorlichting aan kwetsbare groepen. We namen maatregelen ter verbetering van de verkeersveiligheid in de schoolomgeving. We faciliteerden elektrische laadpunten voor auto’s en een bandenpomp. We behandelden aanvragen inzake vergunningen (o.a. inritten), namen verkeersbesluiten, stemden wegwerkzaamheden af en handelden klachten af (o.a. overlast parkeren en te hard rijden).

Wat heeft het thema gekost? Begroting 2023

Begroting na wijziging

Rekening 2023

Verschil

Lasten

114

226

87

139

Baten

-9

-9

-10

1

Saldo

106

218

77

140

Mutaties reserves

-85

-320

-129

-192

Totaal Thema

21

-103

-51

-51

(bedragen x € 1.000)

Toelichting noemenswaardige afwijkingen Er zijn geen noemenswaardige afwijkingen van toepassing.

Portefeuillehouder(s) Wethouder Hottentot Wethouder Hottentot

Wethouder Mijnans Wethouder Mijnans

Commissie Commissie Leefomgeving

Verbonden partijen Metropoolregio Rotterdam Den Haag Relevante documenten op themaniveau Kadernota OV (Metropoolregio Rotterdam Den Haag) Strategische Agenda MRDH

70

Duurzaamheid De opgave Duurzaamheid is volop in ontwikkeling, niet alleen op internationaal, landelijk en regionaal niveau, maar zeker ook op lokaal niveau. De gemeente Nissewaard heeft de ambitie om in 2050 energieneutraal, aardgasvrij, circulair, klimaatbestendig en waterrobuust te zijn. In lijn met het landelijk Klimaatakkoord, het nationale Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie, het landelijk kader Circulariteit en ons lokale programmaplan Duurzaamheid. Samen met inwoners, maatschappelijke organisaties, ondernemers en mede-overheden bouwen we aan een toekomstbestendig en duurzaam Nissewaard.

Wat wilden we bereiken? Deze collegeperiode zetten we ons in om de gewenste verandering te realiseren, door middel van het behalen van de volgende doelen. In 2026: is Nissewaard meer klimaatbestendig en waterrobuust ingericht; • voldoen alle nieuwbouwplannen aan de richtlijnen voor klimaatadaptief bouwen. • voldoen alle plannen voor verduurzaming van gemeentelijk vastgoed aan de richtlijnen voor klimaatadaptieve (bestaande) bouw. • is voor 20% van alle particuliere gebouwen en percelen in deze collegeperiode een nieuwe klimaatadaptieve maatregel genomen. • voldoet al het nieuwe beleid en alle projecten in de openbare ruimte aan de richtlijnen voor klimaatadaptatie. • ligt er een pakket van interventies voor ondersteuning van kwetsbare inwoners bij extreme klimaatsituaties. • is de tweede DPRA-cyclus (2025-2030) doorlopen en operationeel en wordt vervolg gegeven aan de samenwerking in de werkregio Voorne Putten. is Nissewaard meer energieneutraal; • wordt 150 GWh van de elektriciteitsvraag in Nissewaard in 2050 (444 GWh) lokaal en duurzaam opgewekt. • is 25% van de geschikte grote (>15 kWp) en kleine (>15 kWp) daken en grote parkeerplaatsen belegd met zonnepanelen.

• wordt gewerkt aan het behandelen en afgeven van de benodigde vergunningen voor realisatie zon- en windprojecten (streefdatum 1 januari 2025); • is er ten minste 25% lokaal eigendom, met een streven naar 50%, gerealiseerd bij planontwikkeling bij wind- en zonprojecten. is Nissewaard meer aardgasvrij(ready); • Ligt er voor 6 wijken een vastgesteld wijkwarmteplan. En voor 2 wijken wordt er gewerkt aan de planvorming. • is op bedrijventerrein Halfweg Molenwatering 10% energiebesparing (t.o.v. niveau 2021) gerealiseerd. • heeft 70% van de huishoudens een energiebesparende maatregel genomen (t.o.v. niveau 2021). • is 10% van alle woningen met een D/E/F of G-label verbeterd tot minimaal label C (t.o.v. niveau 2021). is Nissewaard meer Circulair. • is de hoeveelheid huishoudelijk afval minder dan 150 kg per jaar. • is de hoeveelheid afval van bedrijven in Nissewaard met de grootste stromen afgenomen. • is circulariteit onderdeel van alle gemeentelijke inkooptrajecten en is 5% van de trajecten optimaal circulair.

71

•

• •

is circulariteit onderdeel van alle gebiedsontwikkelingsplannen en alle nieuwbouw, beheer- en renovatieplannen in de openbare ruimte, maatschappelijk vastgoed en corporatiewoningen. Hierbij is van de nieuwbouwplannen 10% optimaal circulair en bij beheer- en renovatieplannen 5% optimaal circulair. is er 10% minder lokale grondstromen (zand, grond, bagger, water) verloren gegaan. werkt 10% van de agrarische bedrijven volgens circulaire principes (kringlooplandbouw).

Beleidsindicatoren De indicatoren van duurzaamheid zijn te verdelen in 3 categorieën: 1. Effectindicatoren: monitoren van het doel. Dit type indicatoren tonen de voortgang op de doelstellingen 2. Prestatie-indicatoren: monitoren van het middel. Dit type indicatoren maken prestaties meetbaar, maar zeggen op zichzelf niks over de (voortgang op de) beoogde doelen. 3. Transitie-indicatoren: monitoren van de randvoorwaarden. Dit type indicatoren maken de voortgang van een transitieproces meetbaar. Met transitie-indicatoren wordt gemonitord in hoeverre de randvoorwaarden voor een transitie worden gerealiseerd. Deze worden hieronder aangegeven met een symbool: (E) (P) (T)

In 2026 is Nissewaard meer klimaatbestendig en waterrobuust ingericht;

Indicator

Toelichting

Bron

Streefwaarde 2023

Realisatie 2023

Streefwaarde 2024

Klimaatadaptatie in beleid en processen voor:

Er wordt ingezet op het opstellen, vaststellen en borgen van richtlijnen voor toepassing van klimaatadaptatie in woningbouw, de openbare ruimte en interne werkprocessen. Deze indicator maakt de voortgang van een transitieproces meetbaar. Er wordt gemeten in hoeverre aan de randvoorwaarden voor de transitie wordt voldaan.

Eigen Data

> nulmeting

Gestart met het maken van de aansluiting van klimaatadaptati e bij de omgevingstafel, in de ROprocessen en in de beheerprojecten . Bewustwording in de organisatie en voorgesorteerd op het borgen van klimaatadaptati e in processen.

De landelijke maatlat voor een groene, klimaatadaptieve bebouwde omgeving is geborgd in het LIOR en in het VBI-proces.

Nieuwbouwplannen (T) Verduurzaming gemeentelijk vastgoed (T) Bestaande bouw (T) Openbare ruimte(T)

72

Er is duidelijk wat 'Water en bodem sturend' betekent voor de RO-processen, zodat vanaf 2025 een start kan worden gemaakt met het borgen hiervan in het RO-beleid (omgevingsplannen).

Klimaatadaptieve maatregelen (particuliere gebouwen en percelen) (P)

Er wordt ingezet op bewustwording van inwoners en bedrijven én op het structureel ondersteunen (ontzorgen) van vergroeningsinitiatieve n. We meten de inspanningen van de gemeente op dit gebied.

Eigen data

7%

De inzet van de gemeente is in de loop van 2023 verschoven van 'zichtbaar zijn', via 'gevraagd worden door inwoners' naar ondersteunen en ontzorgen van eigen initiatieven

In 2024 wordt er verder ingezet op zichtbaarheid, ondersteunen en ontzorgen van eigen initiatieven. Ook wordt het ondersteunen en ontzorgen structureel gemaakt (dus onafhankelijk van het actieplan groene tuinen) en geborgd in de organisatie.

In 2026 is Nissewaard meer energieneutraal: Indicator

Toelichting

Bron

Hernieuwbare elektriciteit (P)

Percentage Hernieuwbare elektriciteit uit, afvalverbranding, biogas, BIO-WKK, Waterkracht, Wind op land, Zonnepanelen. Duurzame opwek elektriciteit (150 GWh in verhouding tot streefdoel) Energieopwek middels PVpanelen op grote daken en parkeerplaatsen (<15 kWp) Energieopwek middels PVpanelen op kleine daken (>15 kWp)

Duurzame energieopwek (E)

Energieopwek PV groot (P)

Energieopwek PV klein (P)

Streefwaarde 2023

Realisatie 2023

Streefwaarde 2024

Klimaatmonitor (RVO)*

5%

4,5% (2021)

15,5%

Klimaatmonitor (RVO)*

11,1 GWh

22,5 GWh (2021)

33 GWh

Zon-op-dakpotentie viewer RES Rotterdam-Den Haag i.s.m. het Kadaster**

>3,0 GWh

6,9 GWh (2022)

8 GWh

Zon-op-dakpotentie viewer RES Rotterdam-Den Haag i.s.m. het Kadaster**

>6,0 GWh

24,7 GWh (2022)

28 GWh

73

*RVO gebruikt in de klimaatmonitor de meeteenheid Terajoule (TJ), dit is omgezet naar Gigawattuur (GWh). En de meest actuele data is van 2021. **Gebaseerd op de luchtfoto van de winter 2022 van het Kadaster, waarop gekeken is of er al PVpanelen liggen. De opbrengst hiervan is een schatting, omdat de foto geen inzicht geeft in type panelen/vermogen etc. Deze viewer is vanwege privacygevoelige gegevens niet openbaar toegankelijk.

In 2026 is Nissewaard meer aardgasvrij(ready);

Indicator

Toelichting

Bron

Streefwaar de 2023

Realisatie 2023

Streefwaar de 2024

Energiebesparin g op bedrijventerrein

Energiebesparin g op bedrijventerrein Halfweg Molenwatering (t.o.v. niveau 2021)

Energie Potentieel Scan (EPS) van Enerless (gevestigd op het bedrijventerrei n).

39,15 GWh gas (4% daling)

39,96 GWh gas (2% daling)

41 GWh gas

Huishoudens met energiebesparen de maatregel

Percentage van de huishoudens een energiebesparen de maatregel genomen (t.o.v. niveau 2021)

inwoners enquête

20% stijging

10% stijging

30%

Woningen met minimaal energielabel C

Percentage van RVO* de woningen met een D/E/F of G-label dat verbeterd tot minimaal label C (t.o.v. niveau 2021)

4% stijging

2% stijgi ng

6%

* RVO beschikt alleen over openbare data van de energielabels die definitief zijn gemaakt door de bewoners. Alle overige energielabels hebben de status ‘voorlopig’ en hier is geen openbare data van beschikbaar. Ongeveer 40% van de huishoudens binnen Nissewaard beschikt niet over een definitief energielabel. De indicator baseert zich op de definitieve energielabels en extrapoleert deze naar 100% om de beweging naar minimaal energielabel C in kaart te brengen.

74

In 2026 is Nissewaard meer Circulair. Indicator

Toelichting

Bron

Huishoudelijk afval (P)

Huishoudelijk restafval per inwoner per jaar

Afvalmonito r Rijkswaterst aat

Bedrijfsafval (P)

Afname van de grootste stromen bedrijfsafval in Nissewaard Minder lokale grondstromen (zand, grond, bagger, water) verloren gegaan

LMA/DCMR (AMICE)

Lokale grondstromen (P)

Streefwaard 2023 <200 kg per inwoner*

Realisatie 2023 200 kg

Streefwaarde 2024 <175 kg per inwoner

<13% gestort of verbrand

5% gestort of verbrand

<5% gestort of verbrand

<Nulme In 2023 is ting draagvlak gecreëerd en de opdracht geformuleerd, zodat in 2024 een aanpak opgezet en geïmplement eerd kan worden

Er is (bijna) 10% minder lokale grondstromen (zand, grond, bagger, water) verloren gegaan

Eigen data

75

Circulariteit in: Nieuwbouwpla nnen (T) Verduurzaming gemeentelijk vastgoed (T) Woningbouw (T) Openbare ruimte(T) Interne processen (T)

Er wordt Eigen data ingezet op het opstellen, vaststellen en borgen van richtlijnen voor toepassing van circulariteit in woningbouw, de openbare ruimte en interne werkprocesse n. Dit instrument komt in 2024 gereed. Deze indicator maakt de voortgang van een transitieproce s meetbaar. Er wordt gemeten in hoeverre de randvoorwaar den voor de transitie.

>Nulme In 2023 is een ting start gemaakt met het ontwikkelen van dit instrument. Dit kost tijd omdat het meer doelen dient dan alleen monitoring. Het komt in 2024 gereed. Vanaf dat moment kunnen deze indicatoren structureel gemonitord worden.

Circulariteit is onderdeel van (bijna) alle gebiedsontwikkelingsplannen en alle nieuwbouw, beheer- en renovatieplanne n in de openbare ruimte, maatschappelijk vastgoed en corporatiewonin gen. Hierbij is van de nieuwbouwplan nen (bijna) 10% optimaal circulair en bij beheer- en renovatieplanne n (bijna) 5% optimaal circulair