Jaarstukken 2023 gemeente Nissewaard DEFINITIEF

We werken op het gebied van werkgeversdienstverlening regionaal samen met andere gemeenten, leerwerkbedrijven en het UWV in de arbeidsmarktregio Rijnmond. De arbeidsmarktregio heeft als doel om meer werkzoekenden (die een uitkering hebben of nodig hebben) aan het werk te helpen en te houden. Het jaar 2023 stond in het teken van verdere intensivering van de samenwerking. Er is daarvoor een plan opgesteld die jaarlijks geëvalueerd wordt en indien nodig bijgesteld. Wij hebben een groot deel van de werkgeversinstrumenten binnen de arbeidsmarktregio Rijnmond geharmoniseerd. Dit om meer duidelijkheid richting werkgevers te bieden en onderlinge concurrentie tussen gemeenten bij pogingen tot het realiseren van duurzame uitstroom te beperken. Voor Social Return On Investment werd ingezet op een doorontwikkeling van het regionaal beleid en werd een aanzet gegeven om de werkwijze voor de regio waar mogelijk nog verder te harmoniseren.

18

We hebben meer instrumenten ingekocht voor mensen met een grote(re) afstand tot de arbeidsmarkt in verband met multiproblematiek of psychische problematiek. Wij zagen een lichte stijging van het aantal inwoners met een uitkering. Dit ondanks dat wij goede cijfers hebben behaald in het kader van uitstroom. De toename van het aantal inwoners met een uitkering kwam vooral doordat we meer statushouders hebben gehuisvest, als gevolg van een verhoogde taakstelling. We hebben hierbij onze taakstelling voor statushouders bereikt. Volksgezondheid In 2023 werkten we aan plannen voor landelijke afspraken, zoals het Integraal Zorgakkoord (IZA) en het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA). Deze afspraken draaien om het aanmoedigen van een gezonde levensstijl, bewustwording vergroten en ondersteuning bieden voor een positieve gezondheid. We doen dit door samen te werken met verschillende domeinen, verbindingen te zoeken en input te krijgen van lokale partners. Een van de onderwerpen van het Integraal Zorgakkoord is het organiseren van robuuste acute zorg. Ons doel is om de gemeente Nissewaard veilig te maken voor alle inwoners in geval van nood. In 2023 hebben we geïnvesteerd in meer AED's, waardoor het netwerk flink is uitgebreid. Bovendien zetten wij ons via het Integraal Zorgakkoord in voor goede acute zorg voor onze inwoners.

19

Financiële samenvatting De jaarrekening sluit in totaal op een voordelig rekeningsaldo van € 9,7 miljoen. Dit resultaat is enerzijds een voordelig resultaat op de algemene dienst van € 10,1 miljoen en een nadelig resultaat op de grondexploitaties van € 0,4 miljoen.

Gerealiseerd resultaat op hoofdlijnen Analyse gerealiseerd resultaat Resultaat 2023 Het overzicht baten en lasten sluit in totaal op een voordelig rekeningsaldo van € 9,7 miljoen. Dit resultaat is enerzijds een voordelig resultaat op de algemene dienst van € 10,1 miljoen en een nadelig resultaat op de grondexploitaties van € 0,4 miljoen. X € 1.000 NR Omschrijving

Bedrag

V/N I/S

1 Oekraïne

7.675 V

I

2 Overheveling categorie 3

1.979 V

I

3 Overheveling categorie 2

1.635 V

I

4 Gemeentefonds

863 V

I

5 Parkeren

740 V

S

6 Vergunningen infra

448 V

I

7 Personeelslasten

410 V

I

8 Vrijval voorziening dubieuze debiteuren

332 V

I

9 Controle corona toegangsbewijzen

272 V

I

10 Kapitaalverzekering

159 V

S

11 Verkoop blote eigendommem

124 V

I

12 Dividend nutsbedrijven

107 V

I

13 Toeristenbelasting

78 V

S

14 Vennootschapsbelasting

-98 N

I

15 Elektriciteit

-105 N

S

16 DVO Syntrohos

-166 N

I

17 Rente Lang

-197 N

S

18 Doorbelaste rente/afschrijving

-221 N

I

19 Grondexploitatie

-400 N

I

20 Regiodeal

-472 N

I

21 BTW comensatiefonds

-526 N

I

22 Saldo begroting

-972 N

I

-2.000 N

I

411 N

I

Gewone dienst

10.076 V

I/S

Grondexploitatie

-400 N

I

Totaal resultaat

9.676 V

I/S

23 Dotatie voorziening verlofsparen 24 Diversen

20

1. Oekraïne Voor de kosten voor de opvang van Oekraïners wordt door het rijk een vergoeding gegeven aan de gemeente. Dit betreft een volledige vergoeding voor de kosten van transitie van gebouwen naar geschikte opvanglocaties. Daarnaast is er een vergoeding per dag per gerealiseerde opvangplek. Deze was voor 2023 € 83, per dag. Deze vergoeding betreft alle kosten die gemaakt worden voor o.a. personeel en het exploiteren van de verschillende opvanglocaties. Daarnaast een vergoeding voor de kosten van leefgeld. De vergoeding in 2022 en 2023 was hoger dan de gemaakte kosten. Deze middelen zijn vrij aanwendbaar en kunnen daardoor vrijvallen naar de algemene middelen. 2. Overheveling categorie 3 3. Overheveling categorie 2 Conform het voorstel van de overheveling 2023 -> 2024, betreft dit het saldo van categorie 3 "activiteiten ten laste van resultaat jaarrekening - overig" (€ 1.979.697) en categorie 2 "activiteiten ten laste van resultaat jaarrekening - reeds bestuurlijk besloten" (€ 1.635.024) in totaal € 3.614.7210. Deze posten vallen voor 2023 vrij in het rekeningresultaat. Voor 2024 wordt via het overhevelingsvoorstel 2023 -> 2024 voorgesteld om deze posten weer beschikbaar te stellen. Hierover wordt separaat geadviseerd. 4. Gemeentefonds Het voordeel op het gemeentefonds wordt grotendeels verklaard door de decembercirculaire ad € 1.080.000.

Daarnaast is de afrekening over voorgaande jaren per saldo € 328.000 positief. Als gevolg van aangepaste basisgegevens maatstaven valt het gemeentefonds € 328.000 lager uit. Het totaalresultaat van het gemeentefonds bedraagt hierdoor € 1.186.000. Van dit bedrag zit een bedrag ad € 322.000 in de overheveling in categorie 3. Per saldo resteert een nettoresultaat in de jaarrekening van € 864.000. 5. Parkeren In 2023 is een toename in de parkeeropbrengsten (+13%/€ 432.438) zichtbaar zowel in de parkeergarages als het buiten parkeren. Dit blijkt ook uit de gestegen transacties, langere parkeerduur en de tariefverhoging voor het buiten parkeren. Bij de 2e tussenrapportage 2024 zal duidelijk zijn in hoeverre dit voordeel structureel zal zijn. Op de overige opbrengsten (verhuur ruimtes, opbrengst laadpalen e.d.) is ook nog een voordeel te zien van € 51.891. Daarnaast zijn een aantal investeringen nog niet volledig afgerond en zijn deze nog niet geactiveerd. Dit levert een voordeel op de kapitaallasten op van € 167.000. De renovatie van de parkeergarage Akkerhof is afgerond en hier resteert nog € 37.000 op het budget. 6. Vergunningen infra De gemeenschappelijke regeling met de gemeente Rotterdam is afgelopen jaar opgeheven. Vanaf 2024 worden deze werkzaamheden weer in eigen beheer, door eigen personeel uitgevoerd. De begroting is hierop vanaf 2024 aangepast.

De baten met betrekking tot vergunningen Infra zijn in 2023 hoger uitgevallen dan geraamd, mede door afrekeningen van oude jaren.

21

7. Personeelslasten Het voordeel op de personele lasten bestaat uit een voordelig saldo van € 410.000 op de personele lasten. Voor het nadeel van € 410.000 over 2023 wordt verwezen naar de paragraaf bedrijfsvoering onderdeel "onze mensen en middelen". 8. Vrijval voorziening dubieuze debiteuren Vanwege de veiling van het pand aan de Boyleweg, waarbij in het bedrag de openstaande vordering voor erfpacht is opgenomen, kan dit deel uit de voorziening dubieuze debiteuren vrij vallen. 9. Controle corona toegangsbewijzen In november 2023 heeft het ministerie van Justitie en Veiligheid de definitieve vaststelling afgegeven over de coronatoegangsbewijzen en de inzet van werknemers/arbeidskrachten en materialen/faciliteiten ter ondersteuning bij de controle op coronatoegangsbewijzen. Dit is in 2023 financieel afgewikkeld en kan hiermee de reservering vrijvallen. 10. KapitaalverzekeringVanwege de omzetting van een kapitaalverzekering naar het in eigen beheer nemen van de toekomstige pensioenverplichtingen voor (ex) bestuurders, vallen de geramde lasten voor de kapitaalverzekering vrij. 11. Verkoop blote eigendommen In 2023 zijn blote eigendommen verkocht, waardoor er verschillen te zien zijn op de baten (verkoopopbrengsten) en lasten (afboeken van de boekwaarde). 12. Dividend nutsbedrijven De dividenduitkering op de gewone aandelen Stedin is gestegen naar € 3,13 per aandeel (ex.

dividendbelasting) en over de cumulatief preferente aandelen wordt € 14,42 per aandeel (ex dividendbelasting) uitgekeerd. Deze verhoging zorgt ervoor dat het totale resultaat op de dividenden nutsbedrijven hoger is dan begroot. 13. Toeristenbelasting De twee hotels ontvingen in 2023 de aanslag over de opgave van de overnachtingen in 2022. Dit was het eerste jaar na de coronaperiode. Het aantal overnachtingen is hoger dan voor corona, zo ook de opbrengst toeristenbelasting. De kamerverhuur van woningen aan arbeidsmigranten blijft toenemen ondanks maatregelen vanuit de overheid (o.a. verhogingen overdrachtsbelasting). 14. Vennootschapsbelasting Dit nadeel wordt veroorzaakt door de aanslagen vennootschapsbelasting 2021-2023. 15. Elektriciteit

22

Voor de energielasten was een stelpost opgenomen in de begroting, die achteraf niet toereikend is gebleken.

16. DVO Syntrohos De budgetten voor het DVO Syntrophos sluiten met een nadeel. Dit komt voornamelijk omdat het budget in 2023 structureel is verlaagd (€ 399K) doordat het contract met Dimpact is beëindigd. Opzegging van dit contract leidt tot lagere kosten. Hiertegenover is er echter een stijging van de kosten in verband met indexatie van de contracten, uitbreiding licenties en een stijging van de kosten door toename van het aantal afgenomen accounts. Per saldo leidt dit tot een nadeel van € 166.000. 17. Rente Lang Het verschil wordt veroorzaakt door de rente op de nieuw aangetrokken leningen in 2023 (begroting vanaf 2024 is al aangepast naar verwachte kosten). 18. Doorbelaste rente/afschrijving Het nadeel wordt deels veroorzaakt door het verschil tussen de toegerekende rente en de daadwerkelijk geboekte Grex kapitaalrente. Daarnaast zit er een verschil in het begrote bedrag doorberekende rente en de decentrale tegenhanger op de kapitaalslasten rente. 19. Grondexploitatie Uit de winstgevende complexen Nico de Regtplein, Kreken van Nibbeland, Krekenbos en Heijwegenlaan is per saldo tussentijds winst genomen voor een bedrag van € 699.666. De boekwaarde per 01-01-2024 van de winstneming bedraagt € 6.133.456.

Voor het verliesgevende complex Heer & Meester is € 465.151 van de voorziening vrij komen te vallen en voor de Elementen is een aanvullende verliesvoorziening getroffen van € 1.564.905. De totaal te treffen voorziening komt hiermee uit op € 1.099.754 en de boekwaarde per 01-01-2024 van de verliesvoorziening bedraagt € 21.904.240. Resulterend voor de Algemene reserve betekent dit dat de winstneming van € 699.666 gestort zal worden en de voorziening van € 1.099.754 onttrokken zal worden, wat resulteert in een afname van € 400.088 van de Algemene Reserve. 20. Regiodeal Het nadeel ad € 472.000 heeft voor € 332.000 betrekking op het regiobureau ZHD en voor € 150.000 op de regiodeal cofinanciering. Het nadeel op het regiobureau wordt grotendeels verklaard doordat ten onrechte in 2022 de middelen van het regiobureau als voordelig saldo in de jaarrekening zijn verwerkt, dit wordt nu als nadeel gecorrigeerd in 2023. De middelen voor de cofinanciering ad € 150.000 zijn niet meegenomen in de overheveling 2022/2023 waardoor nu een nadelig saldo ontstaat. 21. BTW compensatiefonds Het nadeel op de lasten en een deel van het voordeel op de baten betreft de financiële afwikkeling Afvalfonds 2015-2020. Daarnaast is er een voordeel op de baten obv doorschuif BTW Streekarchief 20182022. 22. Saldo begroting 23

Het in de 2e Turap 2023 op pagina 16 vermelde positieve begrotingssaldo 2023 ad € 1.569.000 is volledig toegevoegd aan de Algemene reserve waarmee deze op € 0 gezet werd. Echter, de twee toevoegingen aan respectievelijk de reserve Beheer € 572.000 en de reserve De Stoep € 400.000 moesten er ook nog vanaf. Daarmee komt het begrotingssaldo 2023 op negatief - € 972.000 uit. Er is met andere woorden te veel aan de Algemene reserve toegevoegd bij de 2e Turap 2023.10. 23. Dotatie voorziening verlofsparen De voorziening Verlofsparen is een nieuwe verplichting vanaf de jaarrekening 2022. Aangezien er bij verlofsparen sprake is van arbeidskostengerelateerde verplichtingen die een niet voorspelbare opbouw en daarmee ook onvoorspelbare afbouw kennen, dient hier een voorziening voor gevormd te worden. Ieder jaar zal na het sluiten van de salarisadministratie een nieuwe berekening worden gemaakt en op basis hiervan zal een verrekening worden gedaan met de voorziening Verlofsparen. Voor 2023 wordt de voorziening aangevuld met € 2 miljoen. In het positieve saldo van de personeelslasten ad € 410.000 zijn ook de gekochte verlofuren opgenomen met een waarde van € 130.000. 24. Diversen Dit voordeel wordt veroorzaakt door diverse kleine verschillen.

Sociaal Domein 2023 Naast de algemene dienst is ook het Sociaal Domein van belang voor de financiële positie van de gemeente. Het Sociaal Domein sluit met een saldo van € 5,7 miljoen voordelig. Dit bedrag wordt toegevoegd aan de reserve Sociaal Domein. In het overhevelingsvoorstel 2023/2024 is een bedrag ad € 4,3 miljoen opgenomen met betrekking tot het sociaal domein. Het resultaat exclusief overheveling bedraagt hierdoor € 1,4 miljoen. Meer gedetailleerd bestaat het resultaat 2023 sociaal domein uit de volgende posten.

Omschrijving Overheveling 2023 -> 2024 Spuk gedupeerden toeslagen problematiek Stelpost Sociaal domein Individuele voorzieningen Jeugd GR JR eindafrekening 2022 Individuele inkomenstoeslag Jeugd Ondersteuningsteams Leerlingenvervoer TOZO terugvordering 2022 Participatiewet uitkeringen Maatwerk voorzieningen Wmo GR JR 2023 Overige

X € 1.000 Bedrag V/N 4.257 V

I/S I

1.171 903 664 434 349 235 -94 -279 -339 -470 -991 10

I I S I S I S I S S S I

V V V V V V N N N N N V 24

Totaal resultaat Sociaal Domein Storting reserve Sociaal Domein Totaal resultaat

5.722 -5.722 0

V N

I I

Toelichtingen Overheveling 2023->2024 In het overhevelingsvoorstel 2023/2024 is een bedrag van € 5,5 miljoen opgenomen voor het sociaal domein. Het grootste gedeelte van de overheveling ad € 1,8 miljoen heeft betrekking op specifieke uitkeringen (Wet Inburgering, Integraal zorgakkoord en lokale preventieakkoord). Daarnaast wordt een bedrag ad € 0,8 miljoen overgeheveld voor de energietoeslag 2023. Enkele andere grotere posten zijn overhevelingen in het kader van (1) re-integratie ad € 671.000 (project Jelloo jongeren en ESF) (2) sociaal domein brede budgetten ad € 277.000 (ontwikkelbudget en toekomstbestendig sociaal domein) en (3) dienstverlening aanpak schulden ad € 185.000. SPUK Gemeentelijke hulp aan gedupeerden kinderopvangtoeslagproblematiek (SD) De afspraken over de compensatie van de kosten die gemeenten in het kader van de hersteloperatie kinderopvang maken, zijn opgenomen in een specifieke uitkering. Per saldo is in 2023 een voordelig resultaat ontstaan van € 1.170.000. Dit wordt met name veroorzaakt door de vergoeding van het Rijk over de gemaakte kosten in 2022. In de jaarrekening 2022 is geen rekening gehouden met de vergoeding vanuit het Rijk voor de gemaakte kosten in 2022, waardoor een nadelig saldo in de jaarrekening 2022 ontstaan. Het nadeel in 2022 wordt nu met het voordeel in 2023 gecorrigeerd.

Het voordelig saldo in 2023 ad € 1,2 miljoen wordt grotendeels verklaard door: 1. Een voordeel van € 862.163 heeft betrekking op nagekomen baten over 2022. In de 2e tussenrapportage 2023 is reeds voor een deel rekening gehouden met extra baten. Op dat moment was nog geen goed beeld over de nog te corrigeren Sisa over 2022, waardoor nu in de jaarrekening een voordelig saldo is ontstaan. 2. Een voordeel van € 303.003 heeft betrekking op 2023. Het voordelig saldo wordt verklaard door extra baten ad € 143.600 als correctie voor nazorgtrajecten op advies van het Rijk en € 159.403 door het verschil in geraamde baten op basis van normbedragen versus werkelijke kosten. In de jaarrekening is op basis van de Sisa 2023 een nog te ontvangen post geboekt van € 2,8 miljoen. De kosten worden namelijk achteraf via normbedragen en werkelijke kosten vergoed in de afrekening van de specifieke uitkering. Stelpost sociaal domein Het voordeel op de stelpost sociaal domein wordt als volgt verklaard: 1. Na het besluit van de 2e tussenrapportage 2023 was het saldo van de stelpost sociaal domein € 208.000. Na de 2e tussenrapportage zijn geen besluiten meer genomen die een beroep doen op de stelpost. Het voordelig saldo valt dan ook vrij in het resultaat van het sociaal domein. Het voordeel komt ten gunste van de reserve sociaal domein. 2.

In de decembercirculaire 2022 zijn diverse voordelige posten opgenomen met betrekking tot het sociaal domein ten behoeve van het jaar 2023. Het gaat hierbij met name om het 37% voordeel ten gunste van het sociaal domein ad € 258.000, compensatieregeling voogdij 18+ ad € 165.000 en corona steunpakket ad € 105.000. Deze middelen zijn ook meegenomen in de overheveling 25

2022/2023 en zijn toegevoegd aan het budgetnummer van de stelpost sociaal domein. Het voordelig saldo valt vrij in het resultaat van het sociaal domein. Het voordeel komt ten gunste van de reserve sociaal domein. Individuele voorzieningen Jeugd Het voordeel op de individuele voorzieningen jeugd bestaat uit de volgende 4 onderdelen: 1. € 544.000 voordeel Open House Jeugd (S) Per saldo is er voor de Open House producten Behandeling Jeugd en Begeleiding Jeugd een structureel voordeel op de lasten ad € 544.348. Dit wordt grotendeels verklaard doordat het lokale budget Behandeling Jeugd een structureel voordeel kent van € 711.579. Dit voordeel hangt samen met (een deel van) het nadeel op het budget GR JR. Vanaf 2023 heeft een overheveling van GR JR-jeugdhulp naar lokaal plaatsgevonden voor Daghulp en Ambulante hulp. De daadwerkelijke verschuiving van regionaal naar lokaal is echter veel beperkter gebleven dan begroot. De oorzaak dat de verschuiving naar lokaal zeer beperkt is gebleven zit in de mate van complexiteit van de jeugdhulp. Deze bleek in de praktijk complexer dan vooraf aangenomen waardoor deze jeugdhulp toch vanuit de GR JR is geleverd. Het voordeel op de lokale jeugdhulp bij Behandeling Jeugd is te zien op Laagcomplexe specialistische GGZ en medicatiecontrole.

Deze twee producten zijn, in het kader van de GR JR-overheveling van Ambulante hulp en Daghulp, vanaf 2023 lokaal ingekocht. Voor Open House kent het budget Begeleiding Jeugd een structureel nadeel ad € 167.231 door extra uitgaven op jeugdhulp begeleiding. 2. € 200.000 voordeel PGB jeugdhulp (S) Het budget PGB Jeugdhulp kent een structureel voordeel op de lasten van € 200.137. Dit wordt deels verklaard doordat er strikter wordt bekeken of een PGB passend is. Met een PGB koopt iemand zelf jeugdhulp in, hier zijn voorwaarden aan verbonden. Tegenover het voordeel op PGB Jeugdhulp is een nadeel te zien op het lokale budget Maatwerk Jeugd. In de praktijk zien we een kostenverschuiving van PGB Jeugdhulp naar Maatwerk Jeugd. Het beroep op maatwerkproducten is toegenomen. 3. € 109.000 voordeel Dyslexie (S) Het budget Dyslexie 2023 kent een voordeel op de lasten van € 109.353. Dit kan worden verklaard doordat het aantal trajecten is gedaald. De inzet van een poortwachter Dyslexie, die toetst of een diagnose of behandeling noodzakelijk is, heeft mede geleid tot deze daling. Het voordeel is structureel, verwachting is wel dat het aantal trajecten licht gaat toenemen. Dit wordt gedurende 2024 gemonitord. 4. € 190.000 nadeel Maatwerk Jeugd (I) Het budget Maatwerk Jeugd (lokale jeugdhulp) kent een incidenteel nadeel op de lasten van € 190.082.

Tegenover het nadeel op Maatwerk Jeugd is een voordeel te zien op PGB Jeugdhulp. In de praktijk is in deze een kostenverschuiving te zien van PGB Jeugdhulp naar Maatwerk Jeugd. Het beroep op maatwerkproducten is toegenomen. Het aantal maatwerkproducten voor jeugdhulp blijkt in de praktijk lastig te prognosticeren. GR JR 2022 eindafrekening Gedurende het boekjaar 2023 heeft de eindafrekening GR JR over 2022 plaatsgevonden o.b.v. de definitieve jaarstukken 2022 GR JR. Dit betrof een voordeel voor Nissewaard ad € 433.898 Individuele inkomenstoeslag 26

Op de individuele inkomenstoeslag is een voordeel van € 349.000. In 2022 is de begroting structureel met € 200.000 opgehoogd, omdat de verwachting was dat het bereik zou toenemen doordat mensen die energietoeslag aanvragen ook recht zouden hebben op de individuele inkomenstoeslag. Echter het aantal aanvragen is niet toegenomen en is zelfs licht gedaald, omdat mensen die recht hebben op energietoeslag niet zomaar recht op hebben op individuele inkomenstoeslag, want hiervoor gelden andere voorwaarden Jeugd Ondersteuningsteams Het budget JOT Bemensing kent een incidenteel voordeel op de lasten van € 504.600. Een bedrag ad € 270.000 is meegenomen in de overheveling waardoor het feitelijk voordeel € 234.600 bedraagt. Het voordeel hangt samen met het besluit om de toegang van het Sociaal Domein te optimaliseren. De optimalisering van de toegang voor jeugdhulp is vanaf eind 2023 gefaseerd in werking getreden. Er wordt gefaseerd toegewerkt naar de nieuwe situatie per 1 januari 2025 waar de gemeente de taken indicatiestelling en regievoering zelf uitvoert. Vanwege deze overgangssituatie is een voordeel op het budget JOT Bemensing ontstaan. Deze post maakt, voor een bedrag ad € 270.000, onderdeel uit van het overhevelingsvoorstel 2023-2024. Deze overheveling is nodig vanwege de huidige overgangssituatie van JOT naar team Jeugd waarin het team jeugd in opbouw is.

Ook is aanvullende incidentele inzet nodig om het team jeugd verder te ontwikkelen en goed te organiseren. Leerlingenvervoer Het budget Leerlingenvervoer kent een aanvullend nadeel op de lasten van € 94.273. Bij de tweede tussenrapportage 2023 is het budget Leerlingenvervoer reeds incidenteel opgehoogd met € 355.652 naar ruim € 1,5 miljoen. De toename van de lasten wordt veroorzaakt doordat het gemiddeld aantal cliënten per maand is toegenomen; er meer kilometers per leerling worden gemaakt en er meer soloritten worden gereden. Het nadeel op het budget Leerlingenvervoer van € 450.000 is structureel. TOZO terugvordering 2022 Over het boekjaar 2022 is door het Rijk een bedrag teruggevorderd van € 279.000. Hier staat tegenover dat vorig jaar in de jaarrekening een voordeel op de TOZO was ad € 288.000. De TOZO is een specifieke uitkering waarvan het saldo jaarlijks verrekend wordt via de reserve sociaal domein Participatiewet uitkeringen Op de Participatiewet uitkeringen is een nadeel van € 339.000 gerealiseerd. Het aantal uitkeringen steeg in 2023 van 1.927 naar 1.969, een toename van 2,2%. De stijging bleef wel binnen de begroting (1.975 uitkeringen begroot), maar de gemiddelde prijs van een uitkering was met € 16.900 hoger dan de begrote gemiddelde prijs van € 16.700.

Oorzaak voor de hogere gemiddelde prijs is dat de inkomstenkorting in 2023 € 465.000 lager lag dan over 2022 (afname parttime werken naast uitkering). De landelijke gemiddelde prijs van een Participatiewet uitkering bedraagt € 17.100. Maatwerk voorzieningen Wmo Het nadeel ad € 470.000 op maatwerkvoorzieningen Wmo bestaat uit de volgende 4 onderdelen: 1. € 280.000 nadeel op Wmo hulpmiddelen (S) Op de budgetten van de Wmo hulpmiddelen is een overschrijding van € 280.000 in totaal. De overschrijding is het gevolg van een toename van het aantal cliënten met een voorziening. Zo steeg het 27

aantal rolvoorzieningen met gemiddeld 2,3% (van 562 naar 575), het aantal woonvoorzieningen met gemiddeld 2,9% (van 796 naar 818) en het aantal vervoersvoorzieningen met gemiddeld 6,1% (van 1.091 naar 1.157). Door de verdergaande vergrijzing is de verwachting dat de kosten voor hulpmiddelen in de toekomst verder zullen stijgen. 2. € 162.000 nadeel op huishoudelijke hulp (S) Op het budget huishoudelijke hulp is een nadeel van € 162.000. In de begroting was rekening gehouden met een stijging van 1% van het aantal cliënten huishoudelijke hulp, maar gemiddeld is in 2023 het aantal cliënten huishoudelijke hulp met 2% gestegen van 2.385 naar 2.432. 3. € 119.000 nadeel op aanpassingen aan huis (I) Bij de 2e tussenrapportage is het budget incidenteel met € 82.000 verlaagd, dit was op basis van de gerealiseerde uitgaven op dat moment. Echter de uitgaven in de laatste vier maanden bedroegen € 305.000 en dat is meer dan de uitgaven in de eerste acht maanden (€ 296.000). Hierdoor ontstaat een nadeel van € 118.000 (zonder doorgevoerde verlaging € 36.000). De uitgaven voor aanpassingen aan huis zijn altijd al erg fluctuerend over een jaar en over de jaren heen. Dit komt vooral doordat duurdere aanpassingen aan huis (bijv. ALS-units) een groot beroep doen op de middelen van dit budget. 4. € 91.000 voordeel op begeleiding Wmo (S) Op het budget begeleiding Wmo is een voordeel van € 91.000.

Bij de 1e tussenrapportage was het budget al met € 125.000 verlaagd. Dit voordeel komt vooral doordat het gemiddeld aantal cliënten met begeleiding Wmo in 2023 met 6,7% is afgenomen (van gemiddeld 814 naar gemiddeld 759). Van de personen met begeleiding heeft eind 2023 64% van de cliënten begeleiding basis en 36% begeleiding intensief. Een jaar eerder bedroegen deze percentages nog respectievelijk 57% en 43%. Er is dus een relatieve toename van het aantal cliënten met begeleiding basis (het lagere tarief). GR JR 2023 (voorlopige jaarstukken) Uit de voorlopige jaarstukken 2023 blijkt op GR JR-niveau een tekort van € 50.129.000. Op basis hiervan gaat de GR JR op totaalniveau van € 278.626.000 naar een realisatie van € 328.756.000. Het tekort van 2023 wordt gedekt middels extra bijdragen van de deelnemende gemeenten o.b.v. de werkelijke realisatie per gemeente. De voorlopige jaarstukken 2023 GR JR laten voor Nissewaard een aanvullend nadeel zien van € 2.286.566. Op basis hiervan gaat Nissewaard van € 23.821.527 naar een realisatie van € 26.108.093. Op de stelpost GR JR Woonplaatsbeginsel staat nog een bedrag ad € 1.295.172. Deze resterende stelpost wordt nu ingezet om het tekort bij de jaarstukken GR JR 2023 deels te dekken. Na verrekening met de stelpost resteert nog een nadeel ad € 991.394.

In de eerste tussenrapportage 2023 is voor de GR JR reeds een nadeel genomen van € 159.226. Waarna in de tweede tussenrapportage 2023 een aanvullend nadeel genomen is van € 1.204.828. Dit aanvullende nadeel is destijds gedekt uit de stelpost GR JR Woonplaatsbeginsel. Waarna nog een stelpost ad € 1.295.172 resteerde. Dit resterende deel van de stelpost wordt nu bij het nadeel van de voorlopige jaarstukken 2023 GR JR ingezet. Het nadeel in de jaarstukken 2023 GR JR kent de volgende oorzaken: 1) Aangezien er zwaardere arrangementen zijn ingezet, is het weektarief gestegen wat meer kosten geeft. 2) Landelijk gezien wordt de gesloten jeugdhulp (Jeugdhulp plus) versneld afgebouwd, dit heeft mede consequenties voor 28

Nissewaard. Dit leidt nl. tot een toename van de één-op-één jeugdhulp wat duurder is. Aanvullend vindt bij de Jeugdhulp Plus (zware jeugdhulp) groepsverkleining plaats waardoor de kosten toenemen. 3) Vanaf 2023 heeft een overheveling van GR JR-jeugdhulp naar lokaal plaatsgevonden voor Daghulp en Ambulante hulp. De daadwerkelijke verschuiving van regionaal naar lokaal is echter veel beperkter gebleven dan begroot. De oorzaak dat de verschuiving naar lokaal zeer beperkt is gebleven zit in de mate van complexiteit van de jeugdhulp. Deze bleek in de praktijk complexer dan vooraf aangenomen waardoor deze jeugdhulp toch vanuit de GR JR is geleverd. Hiermee hangt het voordeel op de lokale jeugdhulp voor Behandeling Jeugd (Open House) samen. Vanwege de blijvende grote regionale inzet op Daghulp en Ambulante hulp is op het lokale budget Behandeling Jeugd veel minder beroep gedaan. 4) Het aantal jeugdigen dat gebruik maakt van de landelijke jeugdhulp is toegenomen. Dit betreft dure jeugdhulp. Overige De overige, verhoudingsgewijs kleinere, mutaties tellen op tot een bedrag van € 23.000 nadelig. Verloop reserve sociaal domein Bij de jaarrekening 2022 is het voordelig saldo van de Oekraïne middelen ad € 3,7 miljoen gestort in de reserve sociaal domein. In 2023 is een bedrag ad € 241.000 onttrokken ten behoeve van de nieuwbouw Scouting Bernisse.

Bij de jaarrekening 2023 krijgen de Oekraïne gelden een andere bestemming dan de reserve SD zodat deze middelen geen onderdeel meer uitmaken van de reserve SD. RESERVE SD (bedragen * € 1.000) Oekraïne gelden Saldo 1 januari Nieuwbouw Scouting Bernisse (tlv SPUK Oekraïne) Onttrekking Oekraïne gelden uit reserve SD Saldo 31 december

2023 3.721 -241 -3.480 0

Na besluitvorming van de jaarrekening 2023 is het verloop van de reserve sociaal domein als volgt: RESERVE SD (* € 1.000) excl. Oekraïne gelden Saldo 1 januari Reeds besloten onttrekkingen begr 23-2027 Reeds besloten stortingen begr 23-2027 Onttrekking flexibele schil WI&I Dotatie Reserve Centrummiddelen Overheveling Hoogwerfsingel 2024/2025 Overheveling energietoeslag 2023 Subsidie verbouwing inloop/activeringscentrum Overig Resultaat jaarrekening 2023 Sociaal Domein Overhevelingsvoorstel 2023/2024 Saldo 31 december

29

2023 2024 2025 2026 2027 8.610 14.333 9.902 8.676 8.215 -2.596 -1.663 -726 -461 -80 2.310 -600 1.874 500 -500 105 -105 -180 1.647 4.257 -4.257 14.333 9.902 8.676 8.215 8.134

Eigen vermogen Het eigen vermogen van Nissewaard is opgebouwd uit de algemene reserve, bestemmingsreserves en het gerealiseerd resultaat. In vergelijking met de stand van 31-12-22 (€ 138,1 miljoen) is het eigen vermogen toegenomen met € 4,7 miljoen (stand 31-12-2023 € 142,8 miljoen). Hierna volgt de opbouw van dit saldo.

Algemene reserves De algemene reserve bedraagt per 31 december 2023 in totaal € 56,1 miljoen. Op 31-12-22 was dit € 61.7 miljoen. Per saldo is de algemene reserve dus afgenomen met € 5,6 miljoen. De afname heeft vooral te maken met de overheveling 2022->2023 ad € 6,0 miljoen.

Bestemmingsreserves De bestemmingsreserves bedragen per 31 december 2023 in totaal € 77,0 miljoen. Op 31-12-22 was dit € 73,4 miljoen. Per saldo zijn de bestemmingsreserves met € 3,6 miljoen toegenomen.

Risico's en weerstandsvermogen De gemeentelijke huishouding is zowel beleidsmatig als financieel zeer omvangrijk. Hier zijn onvermijdelijk risico’s mee verbonden. Om het financiële huishoudboekje op orde te houden is het zaak om bewust met deze risico’s bezig te zijn (risicomanagement). Dit begint met het in kaart brengen potentiële risico’s en de daarmee samenhangende financiële effecten, het (waar) mogelijk reduceren van deze risico’s en zorgen voor voldoende weerstandsvermogen om de financiële effecten die met de risico’s samenhangen op te kunnen vangen. Jaarlijks wordt de gemeenteraad hierover via de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheer in de begroting en jaarrekening geïnformeerd en geadviseerd. Uitgaande van het bij de jaarrekening 2023 bepaalde benodigde weerstandscapaciteit, de reserves welke tot de weerstandscapaciteit worden gerekend en de standen van de reserves zoals vermeld in de jaarrekening 2023, hoofdstuk "Passiva - toelichting op de balans", ziet het verloop van de weerstandsratio er als volgt uit. Ratio weerstandsvermogen =

Beschikbare weerstandscapaciteit Benodigde weerstandcapaciteit

=

€ 80.339.000 € 24.099.567

= 3.33

De gemeente Nissewaard valt daarmee in klasse A "uitstekend".

Voorzieningen De voorzieningen bedragen per 31 december 2023 in totaal € 17,1 miljoen. Op 31-12-22 was dit € 14,8 miljoen. De voorziening verlofsparen is conform BBV voorschriften bijgesteld.

Investeringen De materiële vaste activa bedragen per 31 december 2023 in totaal € 309,7 miljoen. Op 31-12-22 was dit € 294,6 miljoen. Per saldo zijn de materiële activa toegenomen met € 15,1 miljoen. In 2023 werd er voor € 31,1 miljoen geïnvesteerd. De desinvesteringen zijn € 5,3 miljoen en op de boekwaarde van de investeringen werd er voor € 10,7 miljoen afgeschreven.

30

Resultaat per programma X € 1.000 Begroting na Realisatie Saldo wijziging 2023 jaarrekening

Programma + omschr

1 Bestuur & Dienstverlening 2 Schoon Heel & Veilig 3 Duurzaam ontwikkelen & Wonen 4 Ondernemen & Ontspannen 5 Leren, Participeren & Ondersteunen 6. Algemene dekkingsmiddelen

5.454 5.235 57.157 47.501 8.695 6.379 10.984 9.069 141.125 128.117 -200.625 -201.000

219 9.656 2.316 1.916 13.008 375

Resultaat voor mutaties reserves

22.791

-4.699

27.490

Toevoeging aan de reserves Onttrekking aan de reserves

15.944 -38.735

21.826 -26.804

-5.882 -11.931

Gerealiseerde totaalsaldo van baten

-22.791

-9.676

9.676

Grafische weergave resultaat

Resultaat per programma x€ 1.000 -46

201

3.789

5.176 555 1 PGM01 Bestuur & Dienstverlening PGM02 Schoon Heel & Veilig PGM03 Duurzaam ontwikkelen & Wonen PGM04 Ondernemen & Ontspannen PGM05 Leren, Participeren & Ondersteunen PGM06 Overzichten

Toelichting op het resultaat De financiële toelichting per programma kunt u vinden onder de programma's (is per thema weergegeven) of in de jaarrekening onder de financiële analyses.

Vermogenspositie De vermogenspositie van een gemeente is niet alleen uit de balans af te lezen. Om een goed beeld van de positie van een gemeente te krijgen, zijn meerdere kengetallen relevant. Het BBV schrijft voor dat in de begroting en jaarverslag zes kengetallen worden opgenomen. Deze kengetallen zullen in de komende jaren een beeld geven van de ontwikkeling van de financiële stabiliteit van de gemeente. Door 31

toepassing van een eenduidige formule zijn deze kengetallen in grote lijnen ook vergelijkbaar met andere gemeenten. In de tabel treft u de ratio's aan voor de jaren 2020 t/m 2023.

Ratio's in de tijd Jaarstukken 2023 Verplichte ratio's Netto s chul dquote Netto s chul dquote gecorri geerd Sol va bi l i tei ts ra ti o Structurel e expl oi ta ti erui mte Grondexpl oi ta ti e Bel a s ti ngca pa ci tei t

Verloop van de kengetallen Jaarstukken Begroting Jaarstukken Jaarstukken 2021 2022 2022 2023 55,70% 78,00% 49,61% 43,07% 50,56% 71,13% 44,74% 48,68% 29,70% 25,12% 34,31% 31,88% -8,35% 0,04% 5,16% 1,40% 11,04% 11,33% 11,00% 9,49% 96% 96% 96% 96%

Conclusie rondom ratio's Om de kengetallen in perspectief te kunnen plaatsen zijn de waarden van de kengetallen in te delen in 3 categorieën. Deze categorieën sluiten aan bij de landelijk vastgestelde signaleringswaarden (2016). Categorie A is het minst risicovol, categorie C het meest. Categorie A

Categorie B

Categorie C

Laag risico

Middel risico

Hoog risico

Kengetallen

Netto schuldquote

<90%

90 - 130%

>130%

Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle leningen

<90%

90 - 130%

>130%

Solvabiliteitsratio

>50%

20 - 50%

<20%

Structurele exploitatieruimte

>0%

0%

<0%

Grondexploitatie

<20%

20 - 35%

>35%

Belastingcapaciteit

<95%

95 - 105%

>105%

Uit de bovenstaande kengetallen blijkt dat financiële positie van Nissewaard zich momenteel in een "laag" risicopositie bevindt. De schuldpositie bevindt zich, gecorrigeerd voor de uitgezette leningen, in de lagere regionen van de categorie "laagl risico". De solvabiliteit bevindt zich nog in de categorie "Middel risico", echter deze ratio laat door de tijd heen een verder verbeterende trend zien. De structurele exploitatieruimte en de grondexploitaties bevinden zich beide in de categorie "Laag risico". De belastingcapaciteit tenslotte stabiliseert zich op 96%, waarmee deze in de laagste regionen van de categorie "Middel risico" bevindt. De komende jaren zal de schuldpositie gestaag verminderen door jaarlijkse afschrijvingen, de voltooiing van grondcomplexen en het in ontwikkeling nemen van gronden.

32

Ook de weerstandsratio, de mate waarin de gemeente in staat is om mogelijke risico's op te vangen, ontwikkelt zich positief. In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheer is te lezen dat de weerstandsratio zich op 3,33 bevindt. Dit betekent dat de gemeente over ruim voldoende weerstandsvermogen beschikt.

Resultaatbestemming Bij de resultaatbestemming 2023 wordt voorgesteld een bedrag van € 8,4 miljoen te storten aan de algemene reserve en € 1,3 te storten in de nieuw te vormen reserve Btw. Bij de stand op 1 januari 2024 van € 64,5 miljoen moet er nog rekening gehouden worden met de budgetoverheveling 2023->2024 (advies) waarin voorgesteld gaat worden aan de raad om € 3,6 miljoen te onttrekken aan de algemene reserve. Daarmee wordt de stand per 1 januari 2024 € 60,9 miljoen;

33

College van B&W

34

Burgemeester Van Oosten Burgemeester Van Oosten is verantwoordelijk voor de wettelijke taken openbare orde en veiligheid, bestuurlijke organisatie, externe oriëntatie, personeel en organisatie, communicatie en representatie.

35

Wethouder Hamerslag Martijn Hamerslag (ONS Nissewaard) is verantwoordelijk voor financiën, grondzaken, overheidsbedrijven, economie stadscentrum en parkeren, accommodaties en toerisme en recreatie. Wethouder Hamerslag is eerste locoburgemeester.

Wethouder Stengs-Nijhof Wethouder Hanneke Stengs-Nijhof (PVDA) is verantwoordelijk voor werk en inkomen, jeugd, onderwijs, armoedebeleid, emancipatie en volksgezondheid. Wethouder Stengs-Nijhof is tweede locoburgemeester.

36

Wethouder Hottentot Chris Hottentot (Nissewaard Lokaal) is verantwoordelijk voor ruimtelijke ontwikkeling, verkeer en vervoer, dierenwelzijn, dienstverlening, digitale zaken en informatiemanagement, duurzaamheid en evenementen. Wethouder Hottentot is derde locoburgemeester.

Wethouder Mijnans Wethouder Jan Willem Mijnans (ONS Nissewaard) is verantwoordelijk voor beheer openbare ruimte, Nn2040, wonen, economische zaken en agrarische zaken. Wethouder Mijnans is vierde locoburgemeester.

37

Wethouder Postma Jeroen Postma (ONS Nissewaard) is verantwoordelijk voor sport, wijk- en kerngerichte aanpak, zorg, welzijn en cultuur. Wethouder Postma is vijfde locoburgemeester.

38

Programma's Bestuur en dienstverlening Kernboodschap Bestuur en dienstverlening Maak het jouw Nissewaard! Nissewaard blijft in beweging. Samen met onze inwoners en partners brengen wij de gemeente een stap verder. De Nissewaarders staan daarbij centraal. Zij moeten zich thuis voelen in de gemeente. Dat geldt voor de inwoners van nu en die van de toekomst. Over twintig jaar moet Nissewaard nog steeds een fijne plek zijn om te wonen en leven. Als gemeente hebben we verschillende rollen ten opzichte van onze inwoners: soms een regelgevende en handhavende, een andere keer is de inwoner klant. En natuurlijk werken we samen, of dat nu vanuit overheids- of burgerparticipatie is. Actief burgerschap, betrokkenheid en meedoen zorgt voor de ruggengraat van de samenleving. We vragen inwoners met ons mee te denken, staan open voor initiatieven en maken deze mogelijk. Onze inwoners moeten niet alleen betrokken worden, maar zich ook gehoord voelen. Onze dienstverlening is snel en goed en sluit aan bij de behoefte van onze inwoners. Digitalisering van producten en diensten is volop in ontwikkeling, maar persoonlijk contact blijft mogelijk. We zijn ons ervan bewust dat we werken met gevoelige gegevens en zorgen ervoor dat we deze gegevens beschermen. We doen wat we zeggen en zeggen wat we doen.

Financiën Begroting 2023

Begroting na wijziging

Rekening 2023

Verschil

Lasten

5.897

6.512

6.561

-49

Baten

-846

-1.058

-1.326

269

Saldo

5.051

5.454

5.235

219

Mutaties reserves

0

-130

-112

-18

Totaal programma

5.051

5.324

5.123

201

(bedragen x € 1.000)

Bestuur Wij willen samen met onze inwoners en partners de gemeente Nissewaard verder vormen en ontwikkelen. Dit vraagt een goed werkende lokale democratie, met een bestuur dat verbindt en een gemeentelijke organisatie die inspeelt op veranderende omstandigheden, kansen pakt en bedreigingen het hoofd weet te bieden, maar ook goed geïnformeerde en betrokken inwoners.

Wat wilden we bereiken? • •

Inwoners weten dat ze op ons kunnen bouwen en vertrouwen Betrokken inwoners, ondernemers en overige partners bij het ontwikkelen van gemeentelijk beleid en de uitvoering daarvan.

39

• • •

Onze dienstverlening is snel, transparant en goed en sluit aan bij de behoeften van onze inwoners. Door de kracht van regionale samenwerking lokaal meerwaarde te creëren. We willen een aantrekkelijke, vitale en toekomstbestendige woon- en werkgemeente zijn en dit ook met elkaar uitstralen. “Maak het jouw Nissewaard”.

Beleidsindicatoren Bij dit thema zijn geen beleidsindicatoren van toepassing.

Wat hebben we daarvoor gedaan? •

We hebben onze (wettelijke) taken op het gebied van onder meer ondersteuning van gemeenteraad en commissies, kern- en wijkgericht werken uitgevoerd en inwoners geïnformeerd via onder andere de website en social media.

•

Er is vorm en inhoud gegeven aan "Maak het jouw Nissewaard": het zichtbaar maken wat Nissewaard is en voor staat: fijn wonen en werken, nu én in de toekomst.We monitoren de klantwaardering en voeren op basis hiervan verbeteringen door. Met de doorontwikkeling van zaakgewijs werken is in 2023 onze informatiehuishouding versterkt op het gebied van toegankelijkheid, vindbaarheid, juistheid, volledigheid en betrouwbaarheid.

•

We gebruiken de wijze van participatie die het meest passend is. Hiervoor experimenteren we ook met nieuwe participatievormen, bijvoorbeeld als we aan de slag gaan met plannen over leefbaarheid en veiligheid in de wijken. Ook in 2023 zijn jongeren betrokken bij: Kindergemeenteraad Sinds 2019 zetten we samen met de jeugd in op jeugd- en jongerenparticipatie d.m.v. de Kindergemeenteraad en het jongerenpanel. De Kindergemeenteraad kwam verschillende keren bij elkaar en gaf de gemeente advies m.b.t. de thema’s Kansengelijkheid en naschoolse activiteiten. Verschillende adviezen werden direct ter harte genomen. Zo zijn de onderwerpen ‘incheckmomenten’ en ‘ruilen sportkleding’ besproken tijdens een sportcafé om sportverenigingen hiermee bekend te maken. Is er naschools aanbod gerealiseerd in heel Nissewaard en wordt het belang van de praatjuffen en praatmeesters constant onder de aandacht gebracht bij scholen. Tenslotte is er een goed-nieuws krant opgeleverd over Nissewaard van de Toekomst met een koppeling naar het coalitieakkoord. In 2023 heeft de oude lichting van de Kindergemeenteraad afscheid genomen en is een nieuwe lichting geïnstalleerd. Zij hebben democratielessen gehad en hebben de gemeente leren kennen. De kindergemeenteraad en het JongerenPanel zijn daarnaast ook altijd betrokken bij momenten als het Dodenherdenking en nieuwjaarsreceptie.

Jongerenpanel In 2023 is verder gegaan met de ontwikkeling van het Jongerenpanel. Na de verkiezingen en mede door de leeftijd zijn er veel leden uit het JongerenPanel gestapt. Er is daarom een plan van aanpak gemaakt en gestart met de doorontwikkeling van het JongerenPanel, waaronder communicatie, werving en de koppeling naar ‘Maak het jouw Nissewaard’. We willen tijdens een communicatie strategie laten zien dat jongeren de gemeente als partner kunnen zien en er veel diverse mogelijkheden zijn om mee te denken met onderwerpen die jongeren aan gaan.

40

Ook is er gebouwd aan meer structuur voor de vergaderingen. Het JongerenPanel heeft tijdens Waterfest een bord gerealiseerd om onderwerpen voor en door jongeren op te halen. Deze hangt momenteel in de hal van het stadhuis en is presenteert tijdens een kennismaking met de nieuwe wethouder aan de raad en aanwezigen. Daarnaast heeft het jongerenpanel meegedacht in beleid over onder andere de omgevingsvisie, veiligheid, sociale kaart, jongerenparticipatie, placebranding en duurzaamheid. Jongerenparticipatie Ook in 2023 is samengewerkt met Save the Children, Jongerenwerk op Zuid (JOZ) en Penta De Oude Maas rondom Speaking Minds Maatschappelijke Diensttijd (MDT). Tijdens dit project bedachten verschillende leerlingen van Penta de oude Maas ideeën en oplossingen m.b.t. het thema veiligheid: Hoe kan de gemeente Nissewaard ervoor zorgen dat jongeren zich veilig voelen in de gemeente? Er is ook gestart met het organiseren van een jongerendebat toernooi. Het initiatief ontstond bij Penta De Oude Maas en Scala Rietvelden. Gezamenlijk is er een Kick-Off gerealiseerd en doen 5 VO-scholen mee. Tijdens de Kick-Off waren 50 leerlingen aanwezig en hebben ze al een stukje meegekregen over het debatteren. Tijdens de debattrainingen zullen ze tools leren om met respect naar elkaar te luisteren en te reageren met onderbouwde argumenten en vooral samen te werken.

Tijdens het debat zullen relevante maatschappelijke stellingen aan bod komen. Dit debat zal ook gebruikt worden om nieuwe leden voor het jongerenpanel te werven. •

We spelen een actieve rol binnen de samenwerkingsverbanden zoals de MRDH, de regio Rotterdam Rijnmond en de Zuid Hollandse Delta. Dit heeft in 2023 onder andere geresulteerd in: New Town Alliantie Nissewaard is samen met Almere, Capelle aan den IJssel en Zoetermeer de ‘Kopgroep New Towns’ gestart. Dit heeft geleid tot de oprichting van een alliantie met een Leernetwerk Toekomstbestendige New Towns. In dit Leernetwerk heeft het ministerie van BZK ook een coördinerende rol. Naast de bovengenoemde gemeenten sloot in 2022 ook Nieuwegein zich aan bij de New Town Alliantie en inmiddels zijn in 2023 ook Purmerend, Helmond en Lelystad erin actief. Deze in totaal acht New Towns werken momenteel eendrachtig samen omdat dit de steden zijn die te kennen hebben gegeven ambtelijk en bestuurlijk gezamenlijk de schouders eronder te willen zetten. Het Leernetwerk heeft zich tot doel gesteld om: 1. Integrale kennisuitwisseling tussen de voormalige groeikernen te faciliteren en bevorderen; 2. Meer inzicht te krijgen in de onderliggende oorzaken en mechanismen die de huidige en toekomstige ontwikkeling van de groeikernen beïnvloeden; 3. In kaart te brengen welke vormen van beleid, acties en interventies door verschillende partijen kunnen worden ingezet om de unieke kansen te verzilveren en de specifieke uitdagingen het hoofd te bieden.

Zuid-Hollandse Delta We hebben verder vorm gegeven aan de regionale samenwerking van de Zuid-Hollandse Delta door nieuwe afspraken te maken over de toekomstige samenwerking om de brede welvaart in onze regio te verbeteren. Eind 2023 is er door de vier gemeenten Nissewaard, Voorne aan Zee,

41

Hoeksche Waard en Goeree Overflakee een nieuwe aanvraag voor een regiodeal Zuid-Hollandse Delta 'The next step' bij het Rijk ingediend.

Wat heeft het thema gekost? Begroting 2023

Begroting na wijziging

Rekening 2023

Verschil

Lasten

3.474

3.507

3.537

-30

Baten

0

0

-169

169

Saldo

3.474

3.507

3.368

139

0

-50

-32

-18

3.474

3.457

3.336

121

(bedragen x € 1.000)

Mutaties reserves Totaal Thema

Toelichting noemenswaardige afwijkingen •

Voorziening Appa (incidenteel voordeel op de baten van € 23.000) In verband met de stijging van de rekenrente kan een incidentele vrijval plaatsvinden binnen de voorziening APPA.

•

Omzetting kapitaalverzekering (structureel voordeel op de lasten van € 159.000) Vanwege de omzetting van een kapitaalverzekering naar het in eigen beheer nemen van de toekomstige pensioenverplichtingen voor (ex) bestuurders, vallen de geraamde lasten voor de kapitaalverzekering vrij.

•

Samenwerking Voorne Putten (incidenteel nadeel op de lasten van € 142.000 en een incidenteel voordeel op de baten van € 144.000) In verband met de afronding van het samenwerkingsverband Voorne Putten is ervoor gekozen om de kosten in 2023 gezamenlijk te voldoen. Het voordeel aan de batenkant is het deel wat Voorne aan Zee heeft bijgedragen wat het nadeel aan de lastenkant compenseert.

Portefeuillehouder(s) Burgemeester Van Oosten Burgemeester Van Oosten

Commissie Commissie Bestuur

Verbonden partijen Streekarchief Voorne-Putten Relevante documenten op themaniveau Inspraak en participatieverordening Nissewaard 2020

42

Burgerzaken De inwoners van Nissewaard kunnen bij Burgerzaken terecht voor veel producten, zoals het vernieuwen van reisdocumenten en rijbewijzen, uittreksels aanvragen, een geboorte aangeven of een nieuw adres doorgeven. Jaarlijks gaat het om tienduizenden klantcontacten. Steeds meer producten kunnen via het digitale loket worden aangevraagd. Persoonlijk contact met de gemeente blijft mogelijk of is zelfs noodzakelijk als voor een aanvraag de identiteit van de aanvrager dient te worden vastgesteld. Daarnaast zetten we in op het continu verbeteren van de basisregistratie personen (BRP), een primaire taak van de gemeente als beheerder van de BRP. Binnen die taak valt ook het opsporen en voorkomen van identiteits- en adresfraude. Een integrale aanpak van de adresonderzoeken met ketenpartners is hierbij het uitgangspunt.

Wat wilden we bereiken? • •

Verbetering adreskwaliteit BRP Doorontwikkeling digitale dienstverlening Burgerzaken.

Beleidsindicatoren Indicator

Toelichting

Bron

Waardering dienstverlening Burgerzaken

Betreft de fysieke balies in de centrale hal van het stadhuis Jaarlijkse audit op uitvoering werkprocessen en (informatie)bev eiliging Score >90%= voldoende Score >95%= goed

Diverse bronnen

Zelfevaluatie BRP

Zelfevaluatie Reisdocumenten

Rijksdienst voor Identiteitsg egevens

Streefwaarde 2023

Realisatie 2023

Streefwaar de 2024

8,6 In 2024 vindt de volgende meting plaat

n.v.t.

8,6

100%

99,99%

100%

100%

100%

100%

Wat hebben we daarvoor gedaan? Verbetering kwaliteit basisregistratie personen (correcte registratie inwoners Nissewaard) • Gedegen adresonderzoeken naar de juiste woonadressen van inwoners op basis van signalen en indicatoren. • Actualiseren en optimaliseren van werkprocessen, alsmede de realisatie van een kwaliteitsplan. • Structurele controle van de lijst met administratief leegstaande woningen. • Opleiden van medewerkers.

43

Adequate opsporing van identiteits- en adresfraude en samenwerking met ketenpartners • Document- en identiteitscontrole bij baliecontacten geïntensiveerd bij kritische processen. • Extra adrescontroles en huisbezoeken uitgevoerd op basis van signalen en indicatoren. • Samenwerking met ketenpartners verder vormgegeven, zowel in- en extern. • Opleidingsplan medewerkers Burgerzaken voortgezet conform planning. Doorontwikkeling digitale dienstverlening Burgerzaken • Implementatie 15 e-Diensten opgepakt, testfase afgerond en inmiddels zijn 13 e-Diensten in gebruik. • Achterliggende processen zijn zoveel als mogelijk digitaal ingericht.

Wat heeft het thema gekost? Begroting 2023

Begroting na wijziging

Rekening 2023

Verschil

Lasten

2.314

2.911

2.968

-58

Baten

-846

-1.058

-1.157

99

Saldo

1.468

1.853

1.811

41

0

-80

-80

0

1.468

1.773

1.731

41

(bedragen x € 1.000)

Mutaties reserves Totaal Thema

Toelichting noemenswaardige afwijkingen • Verkiezingen (incidenteel nadeel ad € 85.000 op de lasten) Oorspronkelijk was er budget geraamd voor één verkiezing (Provinciale staten en waterschappen). Vanwege de val van het kabinet is er een nog een extra verkiezing in november 2023 bij gekomen voor de Tweede Kamer. Medio 2023 was de inschatting dat de kosten voor de verkiezing in november € 300.000 zouden bedragen. Dit bedrag is toegevoegd aan het budget verkiezingen. Uiteindelijk zijn de werkelijke kosten in totaal € 85.000 hoger uitgevallen. Dit wordt met name verklaard door hoger kosten uitbesteed werk (€ 15.000) en diverse kosten en materiaal (€ 60.000). Vanwege de toename van het aantal stemlocaties en het voldoen aan de toegankelijkheidseisen zijn extra kosten gemaakt.

Portefeuillehouder(s) Burgemeester Van Oosten Burgemeester Van Oosten

Commissie Commissie Bestuur

Verbonden partijen Syntrophos

44

Relevante documenten op themaniveau Reglement burgerlijke stand Verordening BRP

Dienstverlening Wij bieden onze inwoners moderne, snelle en klantvriendelijke dienstverlening. Door te monitoren wat onze inwoners willen, kunnen we onze dienstverlening verder verbeteren en vernieuwen. We bieden onze dienstverlening zoveel mogelijk digitaal aan, maar persoonlijk contact blijft uiteraard mogelijk.

Wat wilden we bereiken? • • • •

Inwoners kunnen meer zaken digitaal met de gemeente regelen (digitaal aanvragen en de voortgang van een aanvraag inzien). De kwaliteit van onze dienstverlening is hoog en afgestemd op de behoeften van onze inwoners. Vragen worden zoveel mogelijk in het eerste contact afgehandeld. Producten worden snel geleverd.

Beleidsindicatoren De vastgestelde servicenormen zijn: Website - Bij alle producten of diensten vermelden wij de maximale afhandeltermijn. Telefoon - Als wij uw vraag niet direct kunnen beantwoorden, dan nemen wij binnen 2 werkdagen contact met u op. Balie -

Wij helpen u uiterlijk binnen 10 minuten na het tijdstip van uw afspraak.

Sociale media tijdens kantooruren - Wij reageren op vragen binnen 4 uur, binnen werktijden. Als wij uw vraag niet kunnen beantwoorden sturen wij u een bericht met de termijn waarbinnen u het antwoord kunt verwachten. Melding openbare ruimte - Wij geven binnen 10 werkdagen een reactie op uw melding. Als dit niet lukt sturen wij u een update over uw melding of nemen telefonisch contact op. Bezwaarschriften/Klachten - Wij behandelen uw bezwaar of klacht binnen de wettelijke afhandeltermijn van 6 weken, tenzij anders is aangegeven. Over 2023 zijn de volgende servicenormen gemeten: - bij 71,3% van de telefonie terugbelverzoeken is binnen 2 werkdagen contact opgenomen;

45

- 86,7 % van de mensen met een balieafspraak, is binnen 10 minuten na het tijdstip van de afspraak geholpen; - 94% van de berichten die de gemeente op social media ontvangt, werden binnen 4 uur beantwoord; - 78% van de meldingen openbare ruimte kregen binnen 10 werkdagen een reactie. Over de klachtafhandeling en bezwaarschriften wordt apart verslag gedaan aan de raad.

Wat hebben we daarvoor gedaan? •

We blijven werken aan goede en snelle dienstverlening door het uitbreiden en verbeteren van onze digitale dienstverlening, het gebruik van servicenormen en informatie voor iedereen toegankelijk te laten zijn. Successen die in 2023 behaald zijn: o de voorbereidingen van een nieuw Content Management Systeem voor de nieuwe gemeentelijke website (oplevering in 2024) zijn afgerond; o diverse nieuwe applicaties zijn in gebruik genomen om de dienstverlening makkelijker te maken voor inwoners, zoals voor meldingen openbare ruimte en parkeren; o E-formulieren op de website zijn omgezet naar het zaaksysteem Djuma en beter toegankelijk en begrijpelijk gemaakt; o er is een plan van aanpak ontwikkeld om de gemeentelijke website(s) toegankelijker te maken; o er is een meting gehouden op de telefonische dienstverlening; o de telefonische ingang voor het sociaal domein is uitgebreid in samenwerking met ketenpartners; tegelijk is een nieuwe website gelanceerd voor Thuis in Nissewaard; o er zijn nieuwe procesafspraken gemaakt over het postproces ter voorbereiding op de overgang naar het nieuwe zaaksysteem; o er is een start gemaakt met inventarisatie van (digitale) processen die moeten voldoen aan de Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer (per 1 juli 2024 moet de gemeente digitaal bereikbaar zijn voor inwoners en ondernemers voor officiële aanvragen, meldingen, klachten, bezwaar- en

beroepschriften); o we hebben geadviseerd over de dienstverlening voor de implementatie van de Omgevingswet; daarnaast is een klanttevredenheidsmeting gekoppeld aan het eind van het aanvraagproces.

Wat heeft het thema gekost? Begroting 2023

Begroting na wijziging

Rekening 2023

Verschil

Lasten

109

94

55

39

Baten

0

0

0

0

Saldo

109

94

55

39

0

0

0

0

109

94

55

39

(bedragen x € 1.000)

Mutaties reserves Totaal Thema

46

Toelichting noemenswaardige afwijkingen Er zijn geen noemenswaardige afwijkingen van toepassing.

Portefeuillehouder(s) Wethouder Hottentot Wethouder Hottentot

Commissie Commissie Bestuur

Verbonden partijen Niet van toepassing.

Relevante documenten op themaniveau Visie op dienstverlening Nissewaard 2021-2024

Relevante documenten op programmaniveau De visie Dienstverlening 2021-2014 is uitgangspunt voor de doorontwikkeling van de dienstverlening. Coalitieakkoord Nissewaard 'Samen voor elkaar!' Zie thema's voor specifieke documenten op themaniveau.

47

Schoon, heel en veilig Kernboodschap Schoon, heel en veilig We willen dat onze inwoners zich thuis voelen in onze gemeente. Nissewaard is een plek waar je lekker kunt wonen, werken en leven. Aan de basis hiervan staat een prettige leefomgeving. Een leefomgeving waar je veilig bent op straat en in de gebouwen. Een plek waar het opgeruimd is en waar het er groen en netjes uitziet. Kortom, Nissewaard is een plek waar je je thuis voelt.

Financiën Begroting 2023

Begroting na wijziging

Rekening 2023

Verschil

Lasten

82.360

92.337

81.118

11.219

Baten

-31.212

-35.179

-33.616

-1.563

Saldo

51.148

57.157

47.501

9.656

Mutaties reserves

-1.857

-5.127

-646

-4.480

Totaal programma

49.291

52.031

46.855

5.175

(bedragen x € 1.000)

Openbare orde & veiligheid In een veilige gemeente woon je fijn en prettig. Nissewaard is een veilige gemeente en het veiligheidsniveau is de afgelopen jaren toegenomen. Toch komt criminaliteit en overlast voor wat voor een onveilig gevoel kan zorgen. Samen met onze vaste veiligheidspartners wordt aan een veiliger Nissewaard gewerkt. In het Integraal Veiligheidsplan 2023-2026 zijn de speerpunten voor de komende jaren opgesteld. De komende jaren is het doel Nissewaard veilig te houden en te maken.

Wat wilden we bereiken? • • • • • • • • •

Opstellen en vaststellen integraal veiligheidsplan 2023-2026; Op basis van het integraal veiligheidsplan het uitvoeringsplan Veiligheid 2023-2024 opstellen; Samenwerken met het jongerenwerk en de politie om de jeugdoverlast zoveel mogelijk te voorkomen en beginnende jeugdoverlast vroegtijdig op te lossen; Preventie opzetten met maatschappelijke partners, bv voorlichting woninginbraken; Aanpak van ondermijning verstevigen waarbij wordt ingezet op preventie, trainen van medewerkers om ondermijning te herkennen, vaker een bibob-onderzoek en meer samenwerking met betrokken partijen; Cameratoezicht rond metrostations realiseren; Bij verstoringen herstellen we zo spoedig mogelijk het woongenot en het leefklimaat; Voorlichting en bewustwording van digitale criminaliteit. Goed wonen in leefbare wijken vraagt om het slim combineren van sociale maatregelen en fysieke ingrepen. Wonen, zorg, welzijn, veiligheid en de fysieke leefomgeving zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Met deze slimme combinaties tussen het fysieke en sociale domein maken we wijken leefbaar, wordt sociale cohesie bevorderd en worden zorg- en hulpvragen voorkomen.

48

Beleidsindicatoren Indicator

Toelichting

Bron

Realisatie 2023 n.n.b.

Streefwaarde 2024

Bureau Halt

Streefwaarde 2023 <9

Verwijzingen Halt

Aantal per 1.000 jongeren van 12 17 jaar

Winkeldiefstallen

Aantal per 1.000 inwoners Aantal per 1.000 inwoners Aantal per 1.000 inwoners

Politiedata

< 1,5

3,4

<2

Politiedata

< 2,0

1,3

<2

Politiedata

<4

3,7

<4

Per 1.000 inwoners In Nissewaard

CBS

<5

3,4

<5

politiedata

< 20

30

< 20

Openbare orde en veiligheid

Percentage dat zich wel eens onveilig voelt in de eigen buurt

Nissewaard Peiling

< 20%

n.n.b.

< 20%

Openbare orde en veiligheid

Rapportcijfer veiligheidsgevoel

Nissewaard Peiling

7,3

n.n.b.

7,5

Openbare orde en veiligheid

Meldingen van bewoners over overlast jeugd

politiedata

<550

312

< 400

Diefstallen uit woningen Vernielingen en beschadigingen in de openbare ruimte Geweldsmisdrijven Overvallen en straatroven

< 10

Zie voor meer op data.politie.nl (link)

Wat hebben we daarvoor gedaan? 1. In maart 2023 is door raad het IVP 2023-2026 vastgesteld; 2. Vervolgens in september 2023 uitvoeringsplannen vastgesteld. Inhoudelijke toelichting op een aantal onderwerpen is gegeven tijdens de thema-avond; 3. Het afgelopen jaar is hard gewerkt om de jeugd/jongeren problematiek aan te pakken. Het uitvoeringsplan Jeugd en Veiligheid 2023-2026 is door het college vastgesteld en heeft samenhang met de ontwikkelagenda sociaal domein. De thema’s preventie, repressie en nazorg worden in het plan toegepast op de pedagogische driehoek: School, straat en thuis. De leden van de gemeenteraad zijn tijdens de themabijeenkomst bijgepraat. Verder is onder andere de samenwerking met gemeente Rotterdam (Hoogvliet) versterkt). Dit heeft geleid tot een alliantie Jeugd en Veiligheid, waarvoor in 2024 een convenant wordt ondertekend. 49

4.

5.

6.

7.

8.

9.

Tegen overlastgevende jongeren zijn bestuurlijke maatregelen ingezet in de vorm van last onder dwangsom of gebiedsverboden. Om het wapenbezit tegen te houden heeft de Driehoek besloten het preventief fouilleren (veiligheidsrisicogebieden) met een jaar te verlengen. Dit geeft de politie de mogelijkheid om gerichte fouilleeracties te houden. Hoewel de woninginbraken in Nissewaard het afgelopen jaar lager zijn (109) ten opzichte van het jaar 2022 (147), is het aantal inbraken in de wintermaanden wel toegenomen. De politie heeft hierop flink ingezet en samen met de lopers van buurtpreventie een mooie samenwerking opgezet. Het lijkt erop dat dit (deels) effect heeft gehad, omdat de toename van woninginbraken stabiel is gebleven. Het afgelopen jaar is de gemeentelijke organisatie bijgepraat over de aanpak van ondermijning en hoe te herkennen. Ook de leden van de raad zijn tijdens de themabijeenkomst bijgepraat. Het college is vervolgens ook geïnformeerd wat de gemeente op het gebied van ondermijning heeft gedaan. In augustus is de bibob-coördinator gestart bij de gemeente Nissewaard. Na kennismaking met interne- en externe partners is de coördinator verdergegaan met het herijken van het bibob-beleid. Gebleken is dat door nieuwe ontwikkelingen en wetswijzigingen er meer tijd nodig is voor het opzetten van nieuw beleid. Daarnaast moet intern de organisatie bijgeschoold worden.