Stadsrekening 2024 met omslag

Daarom werken we ook het komende jaar aan de ontwikkeling en uitvoering van een strategische samenwerkingsagenda binnen het Rijk van Nijmegen, uiteraard in samenhang met de andere gemeenten binnen alle andere genoemde regio’s. In het RvN wordt hierbij gewerkt aan een versterkingsagenda regionale samenwerking, dat uit twee hoofdsporen bestaat: 1. komen tot regionale visie op samenwerking, 2. het verder verbeteren van bestaande samenwerkingen bij o.a. de GR-en. Het lopende onderzoek onder leiding van Berenschot en de universiteit Groningen heeft in het najaar van 2023 de nodige bouwstenen hiervoor aangeleverd. De onderzoeksvraag luidt: ‘Hoe succesvol is het bestuurlijke regionale ecosysteem in het RvN in het realiseren van publieke waarde?’. Kracht van dit onderzoek zit vooral in het breed ophalen van ‘de blik van buiten’, waarbij tientallen externe partners worden bevraagd om te reflecteren op het samenspel.

Wat heeft het gekost Begrotingswijzigingen Bedragen x €1 mln Stadsbegroting 2024-2027 primitief Wijzigingen BW-01897 VM2023-II Verzamelvoorstel BW-01911 VM2024-I Verzamelvoorstel BW-01921 SB2025-2028 Correct. jaarschijf 2028 BW-01935 stadsrek. 2023 budgetoverheveling BW-01944 VM2024-II Meldingen BW-01945 VM2024-II Verzamelvoorstel Totaal Bestuur en organisatie

Besl.niveau Besl.datum

raad college raad college college college

Besl.nr

20-12-2023

4.13

5-6-2024

35/2024

Baten Lasten Saldo -7,6 83,0 75,4 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 -1,1 -8,7

2,2 -0,6 0,0 0,2 0,4 0,0 85,3

2,2 -0,6 0,0 0,2 0,4 -1,1 76,6

De primitieve begroting bedroeg 75,4 miljoen euro. Hier is 1,2 miljoen euro aan toegevoegd, zodat de totale dynamische raming is uitgekomen op 76,6 miljoen euro. Op basis van besluitvorming bij de diverse bestuursdocumenten (1 e en 2 e Voortgangsmonitor 2022) en de verwerking van de begrotingswijzigingen die volgen uit afzonderlijke raadsbesluiten (Extra gelden stijging contributie VNG), loonsom indexeringen van het ambtelijke apparaat, materiële indexeringen en correctie tussen taakvelden. Een overzicht met links naar de bestuurlijke besluitvorming is beschikbaar onder de bijlagen, onderdeel begrotingswijzigingen.

27

N N V V N N N N

Toelichting per ambitie Bedragen x € 1 mln

Begroting 2024 primitief

Begroting 2024 na wijziging

Rekening 2024

Verschil

7,6 7,2

7,8 9,6

9,6 11,5

-1,8 -1,9

68,2

67,9

69,7

-1,9

83,0

85,3

90,9

-5,6

0,2 2,7

0,3 4,0

0,4 5,4

0,1 1,4

4,7

4,4

3,7

-0,7

7,6 75,4

8,7 76,6

9,5 81,3

0,8 -4,8

Lasten Transparant en slagvaardig stadsbestuur Nijmegenaar centraal in onze dienstverlening Betrouwbare en omgevingsbewuste uitvoeringsorganisatie Baten Transparant en slagvaardig stadsbestuur Nijmegenaar centraal in onze dienstverlening Betrouwbare en omgevingsbewuste uitvoeringsorganisatie Totaal per programma Verschil = Begroting na wijziging -/- Rekening (+ = voordeel; - = nadeel)

Totaal programma Aan het programma Bestuur en Organisatie geven we per saldo 81,3 miljoen euro uit. Het grootste deel hiervan gaat naar de ambitie Betrouwbare en omgevingsbewuste uitvoeringsorganisatie. Per ambitie We zijn een transparant en slagvaardig stadsbestuur dat in samenspraak met de stad en haar omgeving aan de afgesproken doelstellingen werkt. Ten opzichte van de dynamische begroting is er per saldo 1,7 miljoen euro nadeel op deze ambitie. Lasten: 1,8 miljoen euro nadeel Baten: 0,1 miljoen euro voordeel Bij onderstaande doelen lichten we de oorzaken voor de grootste afwijkingen toe. Doel: Sturen op belangrijke opgaven Lasten: 2,0 miljoen euro nadeel Baten: 0,1 miljoen euro voordeel Het nadeel bij de lasten wordt grotendeels veroorzaakt door een storting in de voorziening pensioenen wethouders en ex-wethouders. We bepalen jaarlijks op grond van een actuariële doorrekening hoe groot de voorziening moet zijn voor de wethouderspensioenen. We zetten de Nijmegenaar centraal in onze dienstverlening Ten opzichte van de dynamische begroting is er per saldo 0,5 miljoen euro nadeel op deze ambitie. Lasten: 1,9 miljoen euro nadeel Baten: 1,4 miljoen euro voordeel Bij onderstaande doelen lichten we de oorzaken voor de grootste afwijkingen toe.

Doel: Democratische rechten Lasten: 1,9 miljoen euro nadeel Baten: 1,4 miljoen euro voordeel Een overschrijding met 0,4 miljoen euro wordt veroorzaakt door het product verkiezingen. Dit als gevolg van de sterke kostenstijging van onder andere catering, energie- en huurkosten locaties en drukwerk en van hogere kosten voor de organisatie van de verkiezingen als gevolg van de wetswijziging. Daarnaast hebben we in 2024 een

28

extra structurele kostenstijging gezien door de recente aanbesteding van de postbezorging, de extra kosten van het Gemeentelijk Stembureau (wettelijke vereiste) en overhead. Het voordeel bij de baten betreft extra inkomsten voor reisdocumenten. We hebben een betrouwbare en omgevingsbewuste uitvoeringsorganisatie Ten opzichte van de dynamische begroting is er per saldo 2,6 miljoen euro nadeel op deze ambitie. Lasten: 1,9 miljoen euro nadeel Baten: 0,7 miljoen euro nadeel Bij onderstaande doelen lichten we de oorzaken voor de grootste afwijkingen toe. Doel: We zijn een moderne en betrouwbare overheidsorganisatie Lasten: 1,9 miljoen euro nadeel Baten: 0,7 miljoen euro nadeel Bij de lasten wordt een nadeel van 0,8 miljoen veroorzaakt door implementatie van een nieuw financieel systeem en overige eenmalige ict applicaties. Daarnaast hebben we tot en met 2022 implementatiekosten van Software as a Service (SaaS) als investering verantwoord. Het BBV geeft aan dat dergelijke implementatiekosten niet als investering mogen worden aangeduid omdat we niet het juridisch en economisch bezit hebben. Omdat we deze kosten vanaf 2024 als exploitatiekosten moeten verantwoorden, geeft dit bij het programma Bestuur & Organisatie een nadeel van 0,7 miljoen euro.

De kosten voor de facilitaire producten zijn gestegen door nieuwe contracten als gevolg van de wettelijk verplichte aanbestedingen (warme dranken), door het hogere minimumloon voor schoonmakers en doordat de ambtelijke organisatie de afgelopen 4 jaar met ± 10% is gegroeid en daardoor ook het gebruik van een aantal producten. Dit heeft tot een nadeel van 0,3 miljoen euro geleid. Bij de baten ontstaat het nadeel vooral doordat er minder kosten van personeel kon worden doorbelast naar andere onderdelen van de begroting. Het verschil tussen de primitieve begroting en de dynamische begroting is hierboven toegelicht bij het onderdeel Begrotingswijzigingen.

Investeringen per doel en ambitie Er zijn in dit programma geen investeringen opgenomen.

Indicatoren 2015

2016

2017

2018

2019

2020

2021

2022

2023

2024

Formatie (fte per 1.000 inwoners)

9,2

8,8

8,3

8,2

8,2

8,1

8,1

8,2

8,5

8,7

Bezetting (fte per 1.000 inwoners)

8,8

8,4

8,1

8,2

8

8,1

8,1

8,3

8,8

9,0

Apparaatskosten (kosten per inwoner in €)

751

711

688

610

674

747

765

804

905

968

Externe inhuur (kosten als % van totale loonsom plus kosten inhuur externen)

6,5%

5,7%

11,3%

10,2%

11,2%

9,0%

11,1%

15,3%

18,1%

18,0%

6,3%

7,1%

7,6%

5,8%

6,4%

6,3%

6,6%

6,7%

52%

82%

89%

6

13

9

135

159

119

basisset (BBV)

Overhead (% van totale lasten) gevraagd door raad Percentage van gemeentelijke websites/apps dat voldoet aan wettelijke verplichting m.b.t. digitale toegankelijkheid Aantal meldingen van datalekken dat doorgezet wordt naar de autoriteit persoonsgegevens

12

Aantal ingediende Woo-verzoeken

29

8

•

• •

• •

•

•

Toelichting Formatie (fte per 1.000 inwoners) Het gaat hier om de toegestane formatie in fte van de ambtelijke organisatie, ongeacht of die worden ingevuld door iemand met een vaste aanstelling of een tijdelijke aanstelling of nog openstaan in de vorm van een vacature. Bezetting (fte per 1.000 inwoners) Het gaat hier om het werkelijk aantal fte dat werkzaam is. Apparaatskosten (kosten per inwoner) Apparaatskosten zijn alle personele en materiële kosten die verbonden zijn aan het functioneren van de organisatie, exclusief griffie en bestuur. Overhead (% van totale l asten) Alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. Percentage van gemeentelijke websites/apps dat voldoet aan wettelijke verplichting m.b.t. digitale toegankelijkheid De bron voor dit percentage is het dashboard dashboard.digitoegankelijk.nl. Op 6 maart 2025 voldeden 54 van de 61 websites en apps van de gemeente Nijmegen aan de wettelijke verplichting. Deze 54 websites/apps hebben status A (voldoet volledig), status B (voldoet gedeeltelijk) of status C (eerste maatregelen genomen). Aantal meldingen van datalekken doorgezet naar autoriteit persoonsgegevens Een goede ontwikkeling is dat medewerkers zich steeds meer bewust worden van risico’s (bijvoorbeeld door de verplichte eLearning) en daarom steeds meer risicovolle situaties melden.

Gelukkig leiden deze meestal niet tot een melding bij de AP, bijvoorbeeld omdat de gegevens de vertrouwde omgeving niet verlaten hebben. Aantal Woo-aanvragen Op 1 mei 2022 is de Wet open overheid (Woo) in werking getreden als vervanging van de Wet openbaarheid van bestuur (Wob). Het doel van de Woo is een meer transparante en actief openbaar makende overheid. In 2023 werden er 382 Woo-verzoeken ingediend. Meer informatie over de Woo is opgenomen in de openbaarheidsparagraaf van de Stadsbegroting. Klik hier voor meer onderzoeksuitkomsten/statistieken over bestuur en organisatie: https://swm2024-nijmegen.pcportal.nl/p58569/kerncijfers

30

Veiligheid Wat hebben we dit jaar bereikt In onze jaarlijkse veiligheidsbrief rapporteren wij uitgebreid over de ontwikkelingen in het veiligheidsdomein en blikken daarbij onder andere terug op wat we in het afgelopen jaar hebben bereikt. Hieronder geven wij op hoofdlijnen een aantal resultaten weer. Ambitie: We willen een actieve burger die verantwoordelijkheid neemt voor zijn eigen veiligheid en die van zijn omgeving Doel: We respecteren de autonomie van de burger en treden op als wet- en regelgeving ons daartoe verplicht of als de vrijheid en zelfbeschikking van anderen in het gedrang komt • We blijven de burgemeester adviseren over zijn aanpak van de openbare orde Het aantal demonstraties is verder gestegen naar meer dan 90 demonstraties in 2024. We hebben ons hierbij ingezet om deze demonstraties volgens de wettelijke kaders op een veilige manier te faciliteren. Daarnaast heeft de burgemeester enkele woningen gesloten op basis van de Wet Victoria. Ook is een horecainrichting gesloten na aanslagen. Ten slotte hebben we rondom de jaarwisseling ingezet op een preventieve aanpak in combinatie met een repressieve aanpak. Daarbij is de handhaving van het samenscholingsverbod geïntensiveerd en zijn verblijfsontzeggingen ingezet.

Doel: We sturen op een integrale programmering van Omgevingsdienst (ODRN) en regionale brandweer (VRGZ) in relatie tot fysieke veiligheid, waarbij de eigen verantwoordelijkheid van de burgers en ondernemers expliciet tot uitdrukking komt • We zetten in op een betere vertaling van beleid naar beleidsuitvoering op het gebied van fysieke veiligheid De inzet op de eigen verantwoordelijkheid van eigenaars, gebruikers en organisatoren om de brandveiligheid en constructieve veiligheid van bouwwerken en activiteiten hebben we gecontinueerd. Risicogericht, doelmatigheid en kosteneffectiviteit staan hierbij centraal. Ambitie: We zijn een lokaal bestuur dat binnen het veiligheidsdomein regie neemt, kaders stelt en partijen bij elkaar brengt Doel: We spannen ons in om georganiseerde criminaliteit zoveel als mogelijk uit Nijmegen te weren, waarmee we ondermijning van de rechtsorde tegengaan en voorkomen dat kwetsbare burgers misbruikt worden • We bouwen de aanpak van ondermijning uit Door vroegtijdig signaleren en interveniëren willen we voorkomen we dat we (bewuste of onbewuste) criminele inmenging faciliteren. We hebben daarom afgelopen jaar interne voorlichtingsactiviteiten voortgezet. Er zijn 55 meldingen gedaan bij het interne Meldpunt Ondermijning. Dit is een stijging ten opzichte van 2023. De binnengekomen signalen zijn geanalyseerd en indien nodig opgepakt.

We hebben een themaweek georganiseerd waarbij we op alle weekmarkten voorlichting hebben gegeven over het herkennen van drugsproductie. Ook is een online campagne gestart om de meldingsbereidheid op bedrijventerreinen te verhogen. Verder hebben we onder meer ingezet op de inzet van de Wet Bibob in het zorgdomein. Er zijn ongeveer 100 Bibob-toetsen uitgevoerd in vier aanbestedingen. •

We besteden meer aandacht aan de preventie van digitale criminaliteit Om bewustwording van de kansen en gevaren van internet onder jongeren te vergroten hebben we de eerste campagne van de online game 'HackShield' uitgevoerd. Daarnaast hebben we tijdens preventiebijeenkomsten voor ouderen, zorgverleners en ondersteuners tips gegeven om de kans op digitaal

31

slachtofferschap te verkleinen. Ook zijn ondernemers op laagdrempelige wijze geïnformeerd en geadviseerd over het voorkomen van digitale criminaliteit. Doel: We nemen regie bij de persoonsgerichte aanpak door de samenwerking en afstemming tussen zorg- en strafrechtinterventies in het Veiligheidshuis te organiseren • We blijven werken aan (nieuwe) oplossingen voor problematiek op het raakvlak van zorg en veiligheid De domeinoverstijgende samenwerking aan complexe problematiek ter bevordering van de maatschappelijke veiligheid in de stad hebben we gecontinueerd. We hebben, gelet op de toename van de gemelde overlast door personen met verward of onbegrepen gedrag, bovenop de persoonsgerichte aanpak extra aandacht voor deze doelgroep. Er zijn afspraken gemaakt met GGZ, politie, GGD en woningbouwcorporaties om nog beter maatwerk te kunnen leveren in een aantal zeer complexe gevallen. Ook is, in samenwerking met Pro Persona, gestart met de planvorming voor een maatwerkvoorziening voor deze complexe doelgroep. Bij woonoverlast veroorzaakt door personen met ernstige psychiatrische problematiek en verslavingsproblematiek zorgen de regieteams voor een goede integrale samenwerking tussen betrokken instanties. Ook in 2024 hebben we hierop weer ingezet. •

We verbreden de doorbraakaanpak De verbreding van de doorbraakaanpak is in gang gezet. Zo zijn de Buurtteams Volwassenen getraind in de methodiek van de doorbraakaanpak en zijn respectievelijk de buurtteams Jeugd en Gezin, het MBZ en de financieel experts in de wijk gedeeltelijk getraind.

•

We verbreden de nazorg aan ex-gedetineerden Het nazorgteam ex-gedetineerden is verder ontwikkeld. Door vroegtijdig en frequent gedetineerden te bezoeken, bestaanszekerheid te vergroten en maatwerkoplossingen te bieden, zijn de leefomstandigheden van 102 ex-gedetineerde inwoners verbeterd. Hiermee leveren we een bijdrage aan succesvol terugkeer in de samenleving, vermindert het recidiverisico en nemen maatschappelijke kosten af.

Doel: We nemen regie bij veiligheidsvraagstukken op straat-, buurt- en wijkniveau door de inzet van de Veiliger Wijkteams • We blijven inzetten op de aanpak van overlasthotspots In 2024 zijn we verdergegaan met de (verbetering van de) integrale aanpak van overlasthotspots. In aanloop naar de jaarwisseling hebben we geïnvesteerd in een preventieve aanpak voor probleemlocaties, zoals rond De Klif, in Lindenholt en in Meijhorst. Zo zijn daar extra activiteiten door jongerenwerk en jeugdcoaches georganiseerd en zijn sleutelfiguren ingezet. Afhankelijk van de situatie is contact gezocht met (overlastgevende) jongeren en hun ouders. Ook is op deze locaties extra toezicht gehouden en gecontroleerd door politie en boa's. Daarnaast hebben we extra geïnvesteerd in de aanpak van overlasthotspots in het centrumgebied, zoals de omgeving Ringstraten en Plein 1944. Zo hebben we op Plein 1944 ingezet op actieve handhaving van het samenscholingsverbod (artikel 2:1 APV) en extra cameratoezicht ter ondersteuning van de aanpak. Deze aanpak heeft geresulteerd in afname van het aantal meldingen, vermindering van de overlast en meer zicht op overlastgevers en hun motieven. •

We betrekken bewoners meer bij de aanpak van veiligheidsproblematiek in hun wijk Bewonersbetrokkenheid is essentieel bij de verbetering van de leefbaarheid en veiligheid in de wijk. Afgelopen jaar hebben de regisseurs uit de wijkteams weer regelmatig contact met bewoners en ondernemers georganiseerd. Hiermee wordt de kern van ervaren leefbaarheids- en veiligheidsproblemen achterhaald. Daarnaast zijn bewoners en ondernemers betrokken bij het maken van een passende aanpak en is met hen samen aan de leefbaarheid en veiligheid gewerkt. Dit gebeurde afgelopen jaar bijvoorbeeld in Lankforst, bij de kop van de Willemsweg, in Grootstal rondom basisschool de Kleine Wereld en rondom de Klif in Oosterhout.

32

Doel: Wij kijken bij interventies en maatregelen altijd of ze te verantwoorden zijn zowel met het oog op de kosten voor de burger als gelet op de opbrengst in termen van daadwerkelijke veiligheidswinst • We blijven inzetten op risicobewustzijn van bewoners, ondernemers en partners We merken dat rond het thema risicogestuurd werken veel spanningen blijven ontstaan door diverse, tegengestelde belangen en verwachtingen. Ook in 2024 hebben we daarom bij de organisatie van onder andere evenementen, horeca en markten in contact met bewoners, ondernemers en partners aandacht gevraagd voor dit thema. Ambitie: We zorgen voor een sterke informatiepositie en voor de samenwerking die hierbij nodig is, zodat tijdig en gericht optreden mogelijk is alvorens een veiligheids- probleem ontstaat of escaleert Doel: We versterken de strategische en tactische informatiepositie van de gemeente en zijn partners om zo fenomenen en achtergronden in beeld te brengen • We blijven inzetten op het tegengaan van jonge aanwas in de criminaliteit In 2024 zijn we gestart met de uitvoering van ons plan om risicojeugd en kwetsbare jongeren eerder in beeld te krijgen en te komen tot een passende aanpak. We zetten in op laagdrempelige interventies om strafbaar gedrag te voorkomen. Speerpunt in 2024 was de versterking van de informatie-uitwisseling met partners (politie, jongerenwerk, jeugdcoaches, (jeugd)boa's).

Ook is de groepsaanpak van jeugdoverlast herijkt en zijn samenwerkingsafspraken met ketenpartners geïmplementeerd. Daarnaast hebben we ingezet op versteviging van de samenwerking met onderwijs, gericht op vroegsignalering. Ten slotte is begonnen met een aantal interventies gericht op preventie en het voorkomen van strafrechtelijke inzet. Bijvoorbeeld met Halt in de wijk (voor 12-/12+) en Kansrijk (voor 10-18 jaar) vanuit de Gecertificeerde instellingen (jeugdbescherming/jeugdreclassering) is begonnen.

Verbonden partijen en samenwerking • • • • • • • • •

Openbaar Ministerie Politie Belastingdienst Omgevingsdienst Regio Nijmegen (ODRN) Veiligheidsregio Gelderland-Zuid (VRGZ) (Jeugd)reclassering GGD Gelderland-Zuid Ggz Veilig Thuis

Wat heeft het gekost Begrotingswijzigingen Bedragen x €1 mln Stadsbegroting 2024-2027 primitief Wijzigingen BW-01897 VM2023-II Verzamelvoorstel BW-01910 VM2024-I Meldingen BW-01911 VM2024-I Verzamelvoorstel BW-01944 VM2024-II Meldingen BW-01945 VM2024-II Verzamelvoorstel Totaal Veiligheid

Besl.niveau Besl.datum

raad college college college college

20-12-2023

Besl.nr

4.13

Baten Lasten Saldo -0,5 25,8 25,2 -0,7 0,0 0,0 0,0 -1,3 -2,5

1,1 0,0 0,2 0,3 1,3 28,7

0,4 0,0 0,2 0,3 0,0 26,1

De primitieve begroting bedroeg 25,2 miljoen euro. Hier is 0,9 miljoen euro aan toegevoegd, zodat de totale dynamische raming is uitgekomen op 26,1 miljoen euro.

33

N N N V N V N

Op basis van besluitvorming bij de diverse bestuursdocumenten (1e en 2e Voortgangsmonitor 2024) en de verwerking van de begrotingswijzigingen die volgen uit afzonderlijke raadsbesluiten zoals de stijging van de VRGZ bijdrage 0,325 miljoen euro, loonsom indexeringen van het ambtelijk apparaat, materiële indexeringen en correcties tussen taakvelden is de primitieve begroting met 0,9 miljoen euro bijgesteld naar een dynamisch saldo van 26,1 miljoen euro. Een overzicht met links naar de bestuurlijke besluitvorming is beschikbaar onder de bijlagen, onderdeel begrotingswijzigingen.

Toelichting per ambitie Bedragen x € 1 mln

Begroting 2024 primitief

Begroting 2024 na wijziging

Rekening 2024

Verschil

17,8 7,9 25,8

18,3 10,3 28,7

17,9 9,5 27,4

0,5 0,8 1,3

0,1 0,5 0,5 25,2

0,1 2,4 2,5 26,1

0,1 2,0 2,1 25,3

0,0 -0,4 -0,4 0,8

Lasten Actieve burger met verantwoordelijkheid voor veiligheid Lokaal bestuur dat regie neemt, kaders stelt en verbindt Baten Actieve burger met verantwoordelijkheid voor veiligheid Lokaal bestuur dat regie neemt, kaders stelt en verbindt Totaal per programma Verschil = Begroting na wijziging -/- Rekening (+ = voordeel; - = nadeel)

Totaal programma Aan het programma Veiligheid geven we per saldo 25,3 miljoen euro uit. Het grootste deel hiervan gaat naar de ambitie Actieve burger met verantwoordelijkheid voor veiligheid. Per ambitie We willen een actieve burger die verantwoordelijkheid neemt voor zijn eigen veiligheid en die van zijn omgeving. Ten opzichte van de dynamische begroting is er per saldo 0,5 miljoen euro voordeel op deze ambitie. Lasten: 0,5 miljoen euro voordeel Baten: 0 miljoen euro voor/nadeel Bij onderstaande doelen lichten we de oorzaken voor de grootste afwijkingen toe. Doel: Integrale Regionale Programmering Lasten: 0,5 miljoen euro voordeel Baten: 0 miljoen euro nadeel Bij het overgaan van de brandweer van de gemeente naar de Veiligheidsregio Gelderland-Zuid (VRGZ) per 1 januari 2013, zijn de budgetten voor het Functioneel Leeftijdsontslag (FLO- een soort vroegpensioen voor functies die lichamelijk en psychisch te zwaar zijn om tot de pensioengerechtigde leeftijd vol te houden) van het voormalige gemeentelijke brandweerpersoneel achtergebleven bij de gemeente. Jaarlijks vindt er een afrekening plaats. De berekeningen hiervoor worden gemaakt door de VRGZ, vergezeld van een accountantsrapport met bevindingen. Door landelijke wijzigingen bleken de berekeningen van VRGZ te hoog. Daardoor hadden we 0,4 miljoen euro lagere kosten dan begroot.

We zijn een lokaal bestuur dat binnen het veiligheidsdomein regie neemt, kaders stelt en partijen bij elkaar brengt. Ten opzichte van de dynamische begroting is er per saldo 0,4 miljoen euro voordeel op deze ambitie. Lasten: 0,8 miljoen euro voordeel Baten: 0,4 miljoen euro nadeel

34

Bij onderstaande doelen lichten we de oorzaken voor de grootste afwijkingen toe. Doel: Integrale aanpak wijkveiligheid Lasten: 0,8 miljoen euro voordeel Baten: 0,4 miljoen euro nadeel Een administratieve verrekening om gereserveerde rijksmiddelen op de juiste plek te krijgen, heeft geleid tot zowel een voordeel bij de lasten als een nadeel op de baten ter hoogte van 0,4 miljoen. Het overige voordeel ontstaat doordat het niet is gelukt om extra cameratoezicht in het centrum in het kader van de hotspot aanpak te realiseren. Daarnaast is het calamiteitenbudget niet aangesproken. Het verschil tussen de primitieve begroting en de dynamische begroting is hierboven toegelicht bij het onderdeel Begrotingswijzigingen.

Investeringen per doel en ambitie Voor een verdere toelichting op de investeringen verwijzen we naar de paragraaf Investeringen. Ambitie We zijn een lokaal bestuur dat binnen het veiligheidsdomein regie neemt, kaders stelt en partijen bij elkaar brengt.

Doel We nemen regie bij veiligheidsvraagstukken op straat-, buurten wijkniveau door de inzet van de Veiliger Wijkteams

Investering Vervanging Toezichtcamera's

Indicatoren 2015

2016

2017

2018

2019

2020

2021

2022

2023

2024

Aantal geweldsmisdrijven per 1.000 inwoners

7,2

7,1

6,3

6,3

5,5

5,7

5,2

6,5

5,9

5,5

Gemiddelde benchmark

7,5

7,3

6,9

6,8

6,6

6,1

5,6

6,1

5,7

5,8

4

3,9

3,2

2,5

2,8

1,9

1,5

1,9

1,6

1,2

Gemiddelde benchmark

4,8

3,9

3,1

2,8

2,6

2

1,4

1,6

1,6

1,4

Aantal winkeldiefstallen per 1.000 inwoners

4,2

4,1

3,7

3,8

3,6

3,4

2,7

3,3

3,9

3,2

Gemiddelde benchmark

4,1

3,8

3,7

4

4

3,4

2,7

3,7

4,3

3,7

8

8,1

7

6,3

6,7

6,9

7,5

7,6

7,5

6,5

Gemiddelde benchmark

9,1

8,7

7,7

7,1

8,1

8,1

7,9

8,1

7,9

7,5

Aantal verwijzingen Halt per 1.000 inwoners van 12 t/m 17 jaar

12

11

10

8

10

9

9

7

10

Gemiddelde benchmark

17

18

17

15

17

16

12

11

12

384

401

361

280

257

323

309

221

77

89

basisset (BBV)

Aantal diefstallen uit woningen per 1.000 inwoners

Aantal vernielingen en misdrijven tegen openbare orde en gezag per 1.000 inwoners

gevraagd door raad Aantal casussen regieteams Aantal Nijmeegse casussen veiligheidshuis

140

158

173

Aantal casussen doorbraakaanpak

187

411

456

128

162

142

Aantal meldingen ondermijning

133

168

263

Aantal overlasthotspots aan het einde van het jaar

26

24

21

Toelichting Het jaar 2024 is nog niet overal gevuld. Dit kan komen doordat de cijfers voor 2024 pas in de loop van 2025 ter beschikking komen. Dat geldt onder meer voor veel van de verplichte indicatoren, waarvoor

35

waarstaatjegemeente.nl de bron is. Daarnaast geldt voor diverse indicatoren dat deze tweejaarlijks gemeten worden (en enkele worden zelfs vierjaarlijks gemeten). •

•

•

•

•

•

•

Gemiddelde benchmark Het gemiddelde voor de steden Arnhem, Eindhoven, Enschede, Groningen, Leiden, Maastricht, Nijmegen en Tilburg. Aantal geweldsmisdrijven, diefstallen uit woningen, winkeldiefstallen en vernielingen en misdrijven tegen openbare orde en gezag (per 1.000 inwoners) Het gaat bij de opgenomen aantallen misdrijven en incidenten om door de politie geregistreerde gevallen. Aantal casussen regieteams Het gaat om de casussen die in het betreffende jaar opgestart zijn plus de casussen die in eerdere jaren opgestart zijn en nog lopen. Aantal Nijmeegse casussen veiligheidshuis Het gaat om de Nijmeegse casussen die in het betreffende jaar opgestart zijn plus de casussen die in eerdere jaren opgestart zijn en nog in het betreffende jaar liepen. Het gaat om de casussen Top X aanpak, Top X plus aanpak, Jeugdbeschermingstafel en Top15&15 aanpak. De daling van het aantal casussen na 2021 heeft te maken met een verzwaring van de casuïstiek. Er worden scherpere keuzes gemaakt in welke casussen op de tafels van het Zorg- en Veiligheidshuis belanden. Verder heeft het lagere aantal in 2023 een administratieve oorzaak. In de periode januari-april 2023 is een aantal casussen afgesloten. Deze casussen zijn niet meegenomen naar het nieuwe registratiesysteem, dat vanaf mei 2023 gebruikt wordt, en zijn niet opgenomen in het genoemde aantal van 221 casussen.

Aantal casussen doorbraakaanpak Opgenomen is het aantal aangemelde casussen. Omdat het gaat om een kortdurende aanpak staat het aantal aanmeldingen min of meer gelijk aan actieve casussen in een jaar. Aantal meldingen ondermijning Ondermijnende criminaliteit is een vorm van zware, georganiseerde criminaliteit. Criminelen maken voor hun illegale activiteiten gebruik van legale bedrijven en dienstverleners. Zo raken onder- en bovenwereld met elkaar vermengd. Concrete voorbeelden van ondermijnende criminaliteit zijn de georganiseerd hennepteelt, mensenhandel en -smokkel, misbruik en fraude binnen de vastgoedsector en witwassen. Meldingen van ondermijning zijn afkomstig van Meld Misdaad Anoniem en het interne Meldpunt Ondermijning. Deze meldingen gaan niet alleen over ondermijnende criminaliteit, maar ook over de zichtbare uitingsvormen hiervan, zoals het dealen van drugs. Aantal overlasthotspots aan het einde van het jaar Een locatie is een overlasthotspot als omwonenden dan wel bezoekers gedurende een langere periode (> 4 weken) een hoge mate van overlast ervaren ten opzichte van andere locaties en/of de voorgaande periode. Het gaat dan met name om (een stapeling van) overlast door personen, zoals overlast door dealen, jeugdoverlast en overlast door personen met verward gedrag. Door deze vormen van overlast kan een gevoel van onveiligheid ontstaan.

Andere vormen van overlast, zoals overlast van fietsen, afval en andere vormen van verloedering zijn vaak complementair. Gezamenlijk zorgen deze vormen van overlast voor een vermindering van ervaren leefbaarheid. De ervaren overlast kan resulteren in meldingen over een locatie (bij gemeente of politie), maar signalen van overlast kunnen ook via andere kanalen terecht komen bij de gemeente. Daarom wordt de afweging óf iets een overlasthotspot is bepaald door professionals uit de buurt (in het Veiliger Wijkteam). Hierin wordt harde en zachte informatie meegewogen. Ter aanvulling: er zijn ook overlastplekken die meer incidenteel van aard zijn (<4 weken). Door preventief in te zetten op deze incidentele plekken kan in veel gevallen worden voorkomen dat iets een overlasthotspot wordt.

Klik hier voor meer onderzoeksuitkomsten/statistieken over veiligheid: https://swm2024-nijmegen.pcportal.nl/p58580/kerncijfers

36

Economie en toerisme Wat hebben we dit jaar bereikt Ambitie: We dragen bij aan het creëren en behouden van meer en passende banen en zijn als stad aantrekkelijk voor werkgevers en werknemers Doel: We stimuleren de start en groei van bedrijven in een sterk economisch ecosysteem, met name in de kansrijke Nijmeegse sectoren • Aan het uitvoeringsprogramma van de Economische Visie hebben we uitvoering gegeven met een vijftigtal van projecten en bijeenkomsten binnen de actielijnen van de Economische Visie. Het gaat om grote projecten als bijvoorbeeld het CITC en Ondernemersfonds. Ook hebben we kleine projecten gesteund als bijvoorbeeld events in de Health & High Tech en de Impactawards. Daarnaast is de actualisatie van de Economische Visie 2.0 ingezet, waarbij de stad betrokken is in gesprekken via verdiepingscafé ’s en inspiratiebijeenkomsten. • We blijven inzetten op het organiseren van "toevallige" ontmoetingen. We hebben twee grote netwerk- en inspiratiebijeenkomsten met rond de 300 deelnemers georganiseerd voor Nijmeegse ondernemers, onderwijs en instellingen. Daarnaast is er een themabijeenkomst georganiseerd, gericht op ondernemers uit de binnenstad. • In 2024 hebben de accountmanagers 244 werkbezoeken aan bedrijven afgelegd, waarvan 31 samen met de wethouder Economie. Daarnaast zijn door de accountmanagers ook 170 externe bijeenkomsten bezocht.

• De werkbezoeken worden door ondernemers gewaardeerd. De onderwerpen die tijdens de werkbezoeken worden besproken zijn zeer gevarieerd en mede afhankelijk van de economische positie van het bedrijf, technologische ontwikkelingen waar het bedrijf (in de wet- en regelgeving) tegen aanloopt en de toekomststrategie. Ook komt vaak de (Nijmeegse) ontstaansgeschiedenis aan bod. • Door de werkbezoeken krijgen we signalen binnen die worden doorgegeven aan onze beleidsafdelingen. Daardoor komen praktische, realistische situaties op de kantoorvloer terecht, waardoor beleid voor iedereen wordt verbeterd. Er worden verbindingen gelegd met andere bedrijven, met onderwijs, met andere overheden of instellingen en met andere collega’s van de gemeente. • RvN@ heeft zich gericht op het organiseren van het ecosysteem tussen Ondernemers, Onderwijs als Overheid. Daarnaast heeft RvN@ projecten opgezet voor het mkb, waarbij studenten worden ingezet om transities in gang te zetten. De eerste stappen zijn gezet naar een opschaling van Rijk van Nijmegen naar Lifeport niveau (het innovatienetwerk rond Arnhem en Nijmegen). • Met onze actieve bijdrage aan Logistics Valley regio Nijmegen hebben we bijgedragen aan verdere versterking van de logistieke sector. Dit doen we samen met het bedrijfsleven en het onderwijs (ROC/HAN). Er is gewerkt op thema's zoals duurzaamheid en arbeidsmarkt.

• We hebben actief deelgenomen aan de stuurgroep Port of Nijmegen (onderdeel van TPN West) en geïnvesteerd in een economisch sterke en toekomstbestendige haven. De voorgenomen samenwerking tussen de havens Tiel – Arnhem en Nijmegen wordt uitgelicht bij het doel over duurzame werklocaties. • Binnen de regionale opgave Productieve regio is gewerkt aan een uitgangspuntennotitie voor het nieuwe Regionaal Programma Werklocaties 2025-2028. Met ingang van 2024 is het speerpunt Internationale clusters (health, high tech en energy). De uitwerking van het Human Capital Akkoord is de verantwoordelijkheid van The Economic Board. • Met een jaarlijkse subsidie aan StartUp Nijmegen hebben we een uniek concept voor ondernemers ondersteund. StartUp Nijmegen heeft zich ingezet voor iedere starter en verbindt starters ook met heel ondernemend Nijmegen en de gemeente Nijmegen. Het is een werk- en ontmoetingsplek. • Met het stimuleren van Impact first ondernemers hebben we bijgedragen aan de versnelling van transities op de arbeidsmarkt, gericht op het behoud én uitbreiding van werkgelegenheid voor mensen met een kwetsbare positie. We stimuleren hiermee ook de start van een meer impactvol MKB brede beweging. • Met de onderwijsinstellingen en ondernemers hebben we samengewerkt om studenten tijdens hun studie met elkaar in contact te brengen.

Hiermee werken we aan verbinding tussen talent en werkgevers.

37

•

Het in 2023 gestarte programma Scale & Grow voor scale-ups is in 2024 verder uitgebouwd. Binnen dit programma worden startups en jonge scale-ups geholpen met hun groei-ambities. Daarnaast zoeken we scale-up bedrijven op en geven we ze met gericht accountmanagement ondersteuning bij hulpvragen.

Doel: We versterken de bedrijvigheid en innovatiekracht van de clusters health & high tech • In 2024 hebben we samen met Briskr de ontwikkeling van Chiptech Gelderland ondersteund. Binnen dit initiatief hebben bedrijven uit Nijmegen (waaronder NXP, Ampleon en Nexperia) samen met OostNL gewerkt aan een actieplan. Dit om Nijmegen en de regio beter te positioneren als een toonaangevend Europees knooppunt voor chipontwerp, chipproductie en geavanceerde packaging. • In samenwerking met The Economic Board is gewerkt aan een verdere aanscherping van onze strategie en werkwijze gericht op versterken van de brede welvaart en de maatschappelijke opgaven in de regio. Prioritaire dossiers betroffen onder meer de uitvoering van de Human Capital Agenda gericht op het versterken van onze regionale arbeidsmarkt. Ook is het Versterkingsplan voor Microchiptalent ontwikkeld dat in het kader van het Beethoven programma is opgesteld. • Via de regionale opgave Productieve Regio is gewerkt aan de versterking van onze werklandschappen door regionale afspraken te maken in het kader van het Regionaal Programma Werklocaties. Daarnaast draagt de GMR financieel bij aan de uitvoering van de Human Capital Agenda diezich (ook) richt op de versterking van de arbeidsmarkt in de clusters health en high-tech.

• Dit jaar leverden we, samen met andere lokale en regionale partners, zoals Radboud Universiteit, Radboudumc, OostNL en provincie Gelderland, een bijdrage aan het uitvoeringsprogramma Briskr. Naast activiteiten om (startende) bedrijven binnen de clusters health & high tech te ondersteunen, richt Briskr zich ook op het aantrekken van bedrijven (acquisitie) en project- en programmaontwikkeling. Bijvoorbeeld door workshops te geven, bedrijven te begeleiden naar financiering of de samenwerking en agendaontwikkeling van bedrijven die werken aan de ontwikkeling van chips (chip tech) te ondersteunen. • Om de verdere groei van onze campussen te ondersteunen, is in het kader van de Ontwikkelvisie Winkelsteeg gewerkt aan plannen voor de doorontwikkeling van Noviotech Campus. Dit in samenwerking met onder meer OostNL en Noviotech Campus. Ook is in 2024 de gebiedsvisie voor Campus Heijendaal gereedgekomen. De gebiedsvisie is het eerste gezamenlijke toekomstbeeld van Radboud Universiteit, Radboudumc, Hogeschool van Arnhem en Nijmegen en gemeente Nijmegen op de ruimtelijke ontwikkelingsmogelijkheden van Campus Heijendaal. • Ook hebben we samen met de provincie Gelderland een bijdrage geleverd aan het CITC. Binnen het CITC werken bedrijven en kennisinstellingen samen aan onder meer het opleiden en aantrekken van talent en innovaties op het gebied van chipontwikkeling.

• We hebben samen met bedrijven, onderwijsinstellingen, de provincie Gelderland en The Economic Board gewerkt aan het Regionaal Versterkingsplan voor Microchiptalent. Het plan is ontwikkeld in het kader van het Beethoven programma en richt zich op het verhogen van de arbeidsparticipatiegraad, het verhogen van het aantal afgestudeerden in techniek opleidingen, het behouden van talent voor techniek, het verhogen van de arbeidsproductiviteit en het aantrekken en het behouden van internationaal talent. Doel: We dragen bij aan de kwalitatieve match tussen de Nijmeegse beroepsbevolking en banen • Door het uitgevoerde werklocatie-onderzoek is inzichtelijk gemaakt wat de vraag en het aanbod op de verschillende werklocaties zijn. Hieruit is gebleken dat de werklocaties een belangrijke bron van banen zijn voor de praktisch geschoolden én theoretisch geschoolden. Dat onderstreept het belang om te blijven werken aan toekomstbestendige, kwalitatief goede en bereikbare werklocaties. Daarnaast willen we zoveel mogelijk passende werkgevers op de diverse locaties laten vestigen. Extra aandacht is uitgegaan naar: de Grift, het Stationsdistrict, campus Heijendaal, Winkelsteeg, NTC, TPN- West en binnenstad. • We hebben gewerkt volgens de speerpunten vanuit de HCA (- Aantrekken en behouden van Talent, - Leven Lang Ontwikkelen, - Ongezien (onbenut) Talent.

Concrete voorbeelden van het aantrekken en behoud van talent zijn het Lifeport Welcome Centre, het Ondernemerslab en On Stage. Het Leven Lang ontwikkelen hebben we vormgegeven door bijeenkomsten te organiseren in samenwerking met het UWV, Werkbedrijf en

38

•

• •

•

het ROC. Dit om ondernemers te inspireren tot een andere kijk op de arbeidsmarkt en door een andere manier van matchen en opleiden. Met het ecosysteem van impactondernemers hebben we passende werkgelegenheid voor Ongezien talent gecreëerd. De tijdelijke huisvesting voor ViaT is gerealiseerd. In juli 2024 heeft het college akkoord gegeven voor de cofinanciering van de Regiodeal. In augustus is de nieuwe directeur gestart. In oktober is de kick-off van VIA-T gevierd in het Linnaeus gebouw. Er zijn plannen gemaakt voor een oriëntatie- en ontwikkelcentrum voor statushouders en anderstaligen door een aangesloten partner. Talloze leerlingen en omscholers maken kennis met duurzame bouwtechniek. De ontwikkeling van het Regionaal Werkcentrum is nog in oprichting. Daarbij worden geleerde lessen van HONK1 meegenomen, zoals het actief betrekken van werkgevers. We hebben Techniek als interessant vakgebied gepromoot bij jongeren. We hebben dat gedaan door het faciliteren van diverse evenementen rondom techniek. Via een Techlokaal maakt iedere jongere kennis met verschillende vormen van techniek. Ook VIA-T levert deze ervaring met de diverse leerstations. We promoten Werken in de Techniek nu nog via TECH Gelderland, en hebben regionaal besloten dit op een andere manier vorm te geven. Het bereik van de doelgroepen waarop Tech Gelderland inzet is niet groot.

Andere middelen kunnen meer bereik en bijdrage leveren aan de profilering. Regionaal vonden andere partijen dit ook. Daarom wordt er gewerkt aan een beter alternatief. Met de HAN en het ROC zijn samenwerkingen en verbindingen gelegd om opleidingen op elkaar aan te sluiten en meer aandacht te hebben voor stagemogelijkheden.

Doel: We ondersteunen ondernemers en bedrijven, waarbij we kansen benutten om ondernemerschap en innovatie te stimuleren • Onze accountmanagers hebben zich proactief opgesteld en hebben bedrijven gevraagd en ongevraagd bezocht. Bedrijven met meer dan 20 banen waren gekoppeld aan een accountmanager. We hebben steeds ingespeeld op actualiteiten en hadden daarbij steeds aandacht voor bedrijven met de zes actuele actielijnen van de Economische Visie op ons vizier. • We hebben snelgroeiende bedrijven ondersteund bij het realiseren van betere toekomstperspectieven. We hebben de 50 snelstgroeiende bedrijven in beeld gebracht en actief benaderd. Juist snelle groeiers hebben extra uitdagingen. We hebben een bijdrage geleverd met onze kennis en netwerkoplossingen voor management, HR, financiële en huisvestingsvraagstukken. • We hebben de dienstverlening via het OndernemersPunt verzorgd. De medewerkers van het OndernemersPunt zijn het 1e aanspreekpunt voor ondernemers. Zij informeren en beantwoorden vragen over regels, vergunningen en procedures. • We hebben Start Up Nijmegen ondersteund als stichting en bij diverse projecten, zoals het partnernetwerk, StartUp junior, Pitch for the future , ‘StartUpper van het jaar en Word je eigen baas’. • We hebben projecten van ondernemers ondersteund die bijdragen aan het versterken van ondernemerschap en innovatie in de Economisch Visie.

Zo stimuleerden we ondernemerschap, vooral met de projecten die door ondernemers zelf zijn aangedragen. We hebben daarbij met nadruk ook gelet op sociaal/impact/inclusief ondernemerschap en projecten in de creatieve sector. • We hebben ondernemers aangezet om meer duurzaam te ondernemen en mogelijkheden voor circulair ondernemen te benutten. Samen met de omgevingsdienst ODRN streven we naar verhoogde bewustwording en beter inzicht in rest- of materiaalstromen. Ook kijken we samen met de ODRN of een reststroom kan worden ingezet als grondstof. Circulair ondernemen leidt tot nieuwe businessmodellen maar ook nieuwe vergunningentrajecten bij de Omgevingsdienst. Met de ODRN is afgesproken dat we vanaf het begin, ofwel bij de initiatiefase, betrokken zijn bij gesprekken met circulaire initiatiefnemers. Zo kunnen we tijdig aangeven of een initiatief kansrijk is, of aanpassing of sturing nodig is. Doel: We zorgen voor goede en duurzame werklocaties • Het subsidieplafond van het Ondernemersfonds is met €1 ton opgehoogd. Ook met deze ophoging is het subsidieplafond voor 2024 weer overvraagd. Dit laat zien dat de werklocaties hier gretig gebruik van maken.

39

•

•

• •

•

•

•

•

•

•

•

Wij voorzien met deze subsidie in kwaliteit voor de werklocaties en hebben de gelden ook gebruikt voor verduurzamingsmaatregelen op de werklocaties. We hebben besloten elke twee jaar het Ondernemersklimaat te monitoren door middel van een beknopte enquête en elke vier jaar door middel van een uitgebreide enquête. Wij gebruiken deze informatie en andere informatieverzameling om ons beleid aan te scherpen waar nodig en funderen hiermee de Economische Visie 2.0. De aanbevelingen uit het kantorenmarktonderzoek zijn vertaald in de concept gebiedsuitwerkingen van de Omgevingsvisie. In de gebiedsvisie voor het Stationsdistrict en campus Heijendaal is ruimte opgenomen voor het realiseren van kantoren. De aanbevelingen uit het werklocatie-onderzoek worden gebruikt voor de gebiedsuitwerkingen van de Omgevingsvisie. Daarnaast maken de resultaten onderdeel uit van de Economische Visie 2.0 in wording. De operationele samenwerking tussen de havens van Arnhem en Nijmegen is verstrekt en voortgezet. Movares onderzocht wat de havens Tiel, Nijmegen en Arnhem op strategisch niveau bindt. Conclusie is dat de havensamenwerking ook op strategisch niveau vorm moet krijgen. Oost NL is in opdracht van partijen als kwartiermaker aangesteld om de samenwerking verder vorm te geven. Voor Winkelsteeg, het Engie-terrein en de Grift zijn de bestemmingsplannentrajecten grotendeels afgerond.

De plannen zijn nog niet allemaal onherroepelijk. Hier wordt specifieker op ingegaan in het programma Stedelijke ontwikkeling. Voor Winkelcentrum Dukenburg is dit jaar gestart met het vastleggen van de samenwerkingsovereenkomst. Hierbij wordt het economisch belang nauw betrokken bij de gebiedsontwikkeling om te zorgen voor een goede en duurzame inbedding van de economische functies. De uitgangspuntennotitie voor het Regionaal Programma Werklocaties 2025-2028 omvat de basisuitgangspunten voor de koers in het nieuwe RPW. Deze uitgangspuntennotitie is naar alle raden van gemeenten gestuurd voor zienswijzen. Ook zijn stakeholders (ondernemersverenigingen, parkmanagers, belangenorganisaties en marktpartijen) geïnformeerd over de uitgangspuntennotitie. Wij hebben op hoofdlijnen ingestemd met de uitgangspuntennotitie. Alle zienswijzen en het gesprek met stakeholders vormen input voor het definitieve Regionale Programma Werklocaties dat in het voorjaar 2025 aan de raad voor besluitvorming wordt voorgelegd. Afgelopen jaar is onderzocht welke wensen en behoeften er leven bij het bedrijfsleven op de werklocatie de Grift. Nu ook het vraagstuk rondom energievoorziening urgent is geworden, wordt bekeken of de revitalisering van de Grift in breder perspectief kan worden geplaatst.

Er zijn gesprekken gevoerd om de organisatiegraad van bedrijven op deze werklocatie via het Economisch Collectief Nijmegen te gaan vergroten. Daar wordt mee doorgegaan. We werken aan de realisatie van het nieuwe terrein de Grift als een aantrekkelijke vestigingslocatie voor logistieke dienstverleners die passen bij ons lokale en regionale DNA. Daarnaast biedt de Grift ruimte voor vestiging/uitbreiding van lokale bedrijven. Met ondernemers en ondernemersverenigingen hebben we diverse invullingen van verduurzaming van de bedrijventerreinen in beeld gebracht. Afgelopen jaar is het initiatief genomen voor verdere uitwerking van de Smart Energy Hubs op TPN –West en Bijsterhuizen. Er is gesproken met bedrijven voor aansluiting op het warmtenet van de de afval- en energiecentrale ARN, meer zonnepanelen op bedrijfsdaken voor zover teruglevering op het stroomnet dat toelaat en vergroening van de Novio Tech Campus. TPN-West heeft menukaarten gemaakt waarmee kansrijke locaties zijn geïdentificeerd die als voorbeeld dienen voor vergroening en biodiversiteit op het bedrijventerrein. Dit is vertaald in de actualisatie van de omgevingsvisie en uitwerking in de gebiedsvisies. TPN-West heeft de potentie om een nog grotere bijdrage te leveren aan de circulaire economie en de energietransitie.

Op de Winkelsteeg en De Grift wordt de nieuwbouw aardgasvrij en ook zo netneutraal mogelijk ontwikkeldom netcongestie te vermijden. Samen met bedrijvenvereniging TPN-West hebben we uitvoering aan de circulaire economie verder vormgegeven door businesskansen te onderzoeken en pilots uit te voeren. Opdracht is gegeven voor de verkenning van de haalbaarheid voor het duurzaam verwerken van resthout en het inzamelen en verwerken van verpakkingsfolie. Met de Circulaire Raad Rijk van Nijmegen hebben we een platform opgericht waar MKB-

40

bedrijven op circulair gebied van elkaar kunnen leren, ervaringen uitwisselen en waardevolle relaties aangaan met samenwerking met bedrijven, overheid en onderwijsinstellingen. Doel: We investeren in onze aantrekkelijke en gastvrije binnenstad • We hebben diverse projecten in de openbare ruimte aangepakt. Vergroening, klimaatadaptatie en kwaliteitsverbetering staan hierbij voorop. Deze projecten bevinden zich in diverse stadia. Met 1.3 miljoen euro verbeteren we de publieke ruimte rondom het Vlaamskwartier. Op het Joris Ivensplein hebben we, na verwerving van de horecavoorziening, de herinrichtingskansen van het plein en directe omgeving opgepakt. Voor de Burchtstraat, Augustijnerstraat, (bus)Plein 1944 is een schetsontwerp in de maak. • We hebben een Koers voor de binnenstad opgesteld met een visie en kader voor vernieuwing. We hebben acties rond ondernemerschap, groen, bereikbaarheid, levendigheid en een schone binnenstad uitgevoerd. • De vergroening van de binnenstad is samen met bewoners en ondernemers opgepakt in het project Verblijfsvriendelijke binnenstad. Hiervoor is nodig dat het straatparkeren verplaatst wordt naar de parkeergarages. Eind 2024 is besloten dit verder uit te werken in een uitvoeringsplan. Verder gaan we door met het perkjes aanleggen via het project Hartje binnenstad.

• We hebben het Huis voor de Binnenstad gesteund om tot een nog betere samenwerking te komen met ondernemers, vastgoedeigenaren en anderen in de binnenstad. We hebben reclamebelasting geïnd ten gunste van het Binnenstadsfonds. De opbrengsten hebben we doorgezet naar het Huis voor de Binnenstad. • We hebben een “aanpak leegstand” opgesteld. We versterken de acties uit het plan, het verblijfsklimaat en ondersteunen zo de economische en maatschappelijke functies van de binnenstad. Vanaf 2025 starten we met de uitvoering van deze acties. We hebben vastgoedeigendom globaal in kaart gebracht. Ook hebben we onderzocht welke kansen en belemmeringen bestemmingsplannen bieden op het gebied van wonen, retail en horeca op de begane grond . • Voor een schone en prettige binnenstad met een prettig verblijfsklimaat hebben kleine ingrepen als bankjes, toiletten en verlichting plaats gevonden. Via Hartje Binnenstad hebben we deze kleine projecten ondersteund. • We hebben de samenwerking met vastgoedeigenaren verbeterd. We zijn van start gegaan met een vraag en kennis gestuurd overleg met de intermediairs van zakelijk vastgoed in onze stad. • Voor bezoekers is het belangrijk om snel op de plek van bestemming te komen. Dit vraagt om een “logische binnenstad”. We hebben geïnvesteerd in reeds bestaande wegbewijzering en routes en verbeteren deze, daar waar dat nodig is.

We geven fietsers- en scooters de ruimte om zich goed te kunnen bewegen in de binnenstad. Ook stellen we de bewaakte fietsenstallingen ruimer open en voeren we publieksacties uit om mensen hier beter op te wijzen. • De Stadshopper heeft in 2024 gereden met als doel te onderzoeken of deze vorm van kleinschalig vervoer een haalbare oplossing is. Op 1 juli 2024 is de pilot gestopt. Lessen uit de pilot: er werd weinig gebruik van gemaakt en de kosten zijn in verhouding hoog. Geleerde lessen passen we toe in de uitwerking van de OVvisie. Ambitie: We dragen de stad met trots uit en hebben een krachtig (inter)nationaal profiel Doel: We profileren de unieke kracht van health & high tech • Samen met Arnhem, Provincie Gelderland, OostNL, de Groene Metropool Regio en The Economic Board werken we aan een krachtige nationale en internationale regioprofilering. Zoals gebruikelijk bij profileringstrajecten is dit een proces van de lange adem wat ook de komende jaren focus, doorzettingsvermogen en vasthoudendheid zal vragen. De positionering en profilering van de regio hebben ook in het kader van de chiptech ontwikkelingen bijzondere aandacht gehad. • We hebben aansluiting gezocht bij het landelijke initiatief van NBTC en RVO om de innovatieve kant van Nijmegen nationaal en internationaal te profileren via de campagne New Dutch.

41

•

•

•

•

•

Met het Health & High Tech spoor op IntoNijmegen werkten we aan een bredere bekendheid voor de innovaties van onze clusters Health en High Tech. Dit is gedaan door het creëren van aansprekende content rond deze thema's. We hebben congressen op de thema's Health of High Tech gestimuleerd, zoals het Health Valley event en het Dondrite Symposium, een internationaal event georganiseerd door de studievereniging van het Donders Instituut. In navolging van het Parkinson weekend hebben we ingezet op een groter event, waarbij de Health & High Tech innovaties op beide campussen centraal stonden. Dit event is ingezet om de stakeholders binnen de sectoren Health & High tech elkaar te laten ontmoeten en de community te versterken. Door een subsidie aan INNOVATE hebben we de verbinding tussen wetenschap en ondernemerschap rondom urgente en relevante thema’s, zoals AI gestimuleerd en deze ontsloten voor een breder publiek. Ook hebben we INNOVATE het publieksprogramma rond de Vrede van Nijmegen Penning 2024 laten maken wat een groot succes werd. We hebben samen met partners het Health & High Tech plein en de pitstops tijdens de Vierdaagse invulling gegeven, waardoor de sectoren Health & High tech een breder podium hebben gekregen.

Doel: We profileren Nijmegen als oudste stad van Nederland met een jong en bruisend karakter • We hebben samen met Arnhem en omliggende gemeenten gewerkt aan diverse projecten om de vrijetijdseconomie te versterken, onder andere op het gebied van duurzaamheid. We deden dit steeds op drie schaalniveaus: Arnhem-Nijmegen, Rijk van Nijmegen en Nijmegen. • We hebben in 2024 een uitvoeringsagenda vrijetijdseconomie opgesteld. Diverse projecten zijn uitgevoerd of in uitvoering. Het gaat bijvoorbeeld om het UrbanTourismLab en Nijmegen Wandelstad. Ook hebben we een bijdrage geleverd aan de Nijmeegse Winterweken, Green Destinations en de Via Romana. We evalueren de Uitvoeringsagenda vrijetijdseconomie en kijken vooruit. • We hebben het hotelonderzoek uit laten voeren en dit verbreed naar verblijfsrecreatie samen met de gemeenten uit het Rijk van Nijmegen. Op basis daarvan actualiseren we de beleidslijn rond hotels en andere horeca. Deze actualisatie levert bouwstenen op voor de nieuwe Omgevingsvisie. • In het kader van 80 jaar Vrijheid werd de EO documentaire De middag van ‘44 gelanceerd, Ooken organiseerden we een indrukwekkende Sunset March, een eerbetoon aan de geallieerde militairen, die gevochten hebben voor de vrijheid van Nederland.

• We werkten samen met evenementen die bijdragen aan de profilering van Nijmegen als oudste stad en jonge bruisende stad, zoals de Vierdaagsefeesten, st. DE4DAAGSE, de concerten van Mojo in het Goffertpark en de Zevenheuvelenloop. We zorgden ervoor dat rond de NEC bekerfinale de stad in rood, groen en zwart kleurde en de trots op de successen van NEC werd uitgedragen. • We hebben succesvolle projecten voortgezet en hebben de zevende Vrede van Nijmegen Penning uitgereikt aan Eliot Higgins, oprichter van Bellingcat. We hebben nieuwe schrijfopdrachten voorbereid en de schrijfopdracht aan schrijver Thomas Olde Heuvelt bekend gemaakt. • We hebben IntoNijmegen als DE online etalage van de stad verder uitgebouwd met meer content. Door de toenemende bekendheid en campagne rond Old City Young Vibe altijd direct te koppelen aan IntoNijmegen, nam het aantal bezoekers van de website dit jaar ten opzichte van vorig jaar met 15% toe tot ruim 1,2 miljoen unieke bezoekers. • We hebben met de Rijk van Nijmegen gemeenten aan Toerisme Veluwe Arnhem Nijmegen (TVAN) opdracht gegeven om de regionale toeristische promotie voor het Rijk van Nijmegen verder aan te scherpen en beter aan te laten sluiten op onze Uitvoeringsagenda Citymarketing 2030.

Doel: We versterken ons evenementenklimaat en stimuleren evenementen die bijdragen aan het profiel van onze stad • We hebben uitvoering gegeven aan de convenanten die zijn afgesloten met de organisatoren van de Zevenheuvelenloop, MOJO/EDH, Stichting de Vierdaagsefeesten en Stichting DE 4DAAGSE.

42

•

• • •

•

• •

•

We hebben (meerjarige) subsidierelaties met organisatoren van evenementen, te weten Stichting de Vierdaagsefeesten en Stichting DE 4DAAGSE. Met beide stichtingen waren en zijn we in gesprek over de inhoud van deze subsidierelatie en de toekomstige uitdagingen voor grootschalige evenementen in de stad. We zijn opdrachtgever voor de kermis en hebben hiermee uitvoering gegeven aan de jaarlijkse voorjaars- en najaarskermis. We beheerden de evenementen in onze stad via een evenementenkalender. Zo voerden we regie over ons evenementenaanbod volgens de in het evenementenbeleid vastgelegde voorrangscriteria. We hebben het locatiegebonden evenementenbeleid geactualiseerd. Ook hebben we nieuwe evenementenlocaties in de openbare ruimte gevonden (o.a. Kersenboomgaard) en mogelijkheden in de Winkelsteeg geïnventariseerd. Na het succesvolle, circulaire bekerproject tijdens de Vierdaagse zijn we aan de slag gegaan met nieuwe manieren om evenementen te verduurzamen.Voorbeelden hiervan zijn een pilot voor herbruikbaar servies, meer vaste stroompunten en betere richtlijnen in ons locatiegebonden evenementenbeleid. We stimuleerden evenementenorganisatoren om hun evenement toegankelijk te houden voor iedereen en organiseerden hierover een inspiratiebijeenkomst toegankelijkheid. De Nijmeegse Winterweken hebben wederom in de stad plaatsgevonden.

Daarbij is het buitenprogramma, met de bekende lichtobjecten, straattheater en de projectie op het stadhuis, een voorname pijler onder deze weken. We onderzochten de economische en toeristische impact van onze evenementen door middel van effectmetingen bij de Dag van het Levenslied, Iconic en de Zevenheuvelenloop.

Verbonden partijen en samenwerking Om bovenstaande ambities waar te maken werken we samen met ondernemers, ondernemersverenigingen, kennisinstellingen, het onderwijsveld, uitvoerende organisaties zoals Werkbedrijf Rijk van Nijmegen en Oost NL, andere overheden en maatschappelijke organisaties. Er zijn drie verbonden partijen actief in het economisch domein: stichting RvN@, The Economic Board en stichting Toerisme Veluwe Arnhem Nijmegen (TVAN). • •

Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen De Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen is in het programma Wonen en Stedelijke ontwikkeling toegelicht. De GMR heeft inhoudelijke raakvlakken met diverse programma's.

•

Stichting RvN@ Stichting RvN@ is een bottom-up beweging die innovatie, sociale en economische groei in het Rijk van Nijmegen actief stimuleert. Ondernemers, overheid, organisaties, investeerders en kennisinstellingen/studenten werken over gemeentelijke en sectorale grenzen heen samen om nieuwe en bestaande initiatieven met elkaar te verbinden en door te ontwikkelen. De focus hierbij ligt bij het MKB. Het meerjarenplan RvN@ 2020-2022 is uitgewerkt naar een Groeistrategie 2022-2026 . Hierin worden de mogelijkheden voor een lange termijn financiering van RvN@ als een triple helix organisatie (overheid, onderwijs, ondernemers) op een rij gezet.

•

The Economic Board The Economic Board is een triplehelix-samenwerking tussen overheid, kennisinstellingen en bedrijven in de regio Arnhem-Nijmegen, met Wageningen. The Economic Board zet zich op diverse manieren in voor de economische groei van de regio en de profilering van de regionale sterkten in onder andere Den Haag, Düsseldorf en Brussel. De focus ligt daarbij op de speersectoren Food, Health, High Tech en Energy en de cross-overs daartussen. Binnen deze sectoren liggen de beste kansen voor innovatie, meer bedrijvigheid en werkgelegenheid. Daarnaast werkt The Economic Board ook aan een aantal randvoorwaardelijke clusters die essentieel zijn voor het versterken en laten bloeien van de speerpuntsectoren. Op dit moment gaat het hier om de clusters Slimme Duurzaamheid en Arbeidsmarkt.

•

Stichting Toerisme Veluwe Arnhem Nijmegen (TVAN) TVAN verzorgt de toeristische promotie, marketing en gastheerschap voor het Rijk van Nijmegen. Op dit

43

moment vindt opdrachtverlening aan TVAN plaatst op de basis van een gemeenschappelijke regeling, samen met de andere gemeenten in het Rijk van Nijmegen.

Wat heeft het gekost Begrotingswijzigingen Bedragen x €1 mln Stadsbegroting 2024-2027 primitief Wijzigingen BW-01897 VM2023-II Verzamelvoorstel BW-01911 VM2024-I Verzamelvoorstel BW-01945 VM2024-II Verzamelvoorstel Totaal Economie en toerisme

Besl.niveau Besl.datum

raad college college

20-12-2023

Besl.nr

4.13

Baten Lasten Saldo -1,7 7,7 5,9 0,1 -0,1 -0,2 -1,8

1,6 0,2 -1,1 8,3

N

1,7 0,1 -1,3 6,5

N V N N

De primitieve begroting bedroeg 5,9 miljoen euro. Hier is 0,6 miljoen aan toegevoegd, zodat de totale dynamische raming is uitgekomen op 6,5 miljoen euro. Lastenzijde Ten opzichte van de primitieve begroting is 0,6 miljoen toegevoegd aan lasten. Hiermee komen de lasten op 8,3 miljoen euro. De voornaamste effecten aan de lastenkant zijn geweest: •

•

Vanuit de 2e Voortgangsmonitor 2023 is er een aantal budgetten overgeheveld naar dit begrotingsjaar. Dit betreft onder andere 1,0 miljoen Via-T en 0,4 miljoen Chip Integration Technology Center (CITC). Daarnaast is er voor het actieplan Hartje Nijmegen 0,1 miljoen overgeheveld naar begrotingsjaar 2024. Vanuit de 2e Voortgangsmonitor 2024 is de begroting 2024 met 1,1 miljoen euro naar beneden bijgesteld als gevolg van een aantal budgetoverhevelingen naar 2025. Dit betreft onder andere Via-T, Economische Visie, CITC en actieplan Binnenstad.

Batenzijde Ten opzichte van de primitieve begroting is 0,1 miljoen euro toegevoegd aan baten. Hiermee komen de baten op 1,8 miljoen euro. Een overzicht met links naar de bestuurlijke besluitvorming is beschikbaar onder de bijlagen, onderdeel begrotingswijzigingen.

Toelichting per ambitie Bedragen x € 1 mln

Begroting 2024 primitief

Begroting 2024 na wijziging

Rekening 2024

Verschil

5,7 2,0 7,7

6,0 2,3 8,3

5,2 2,2 7,4

0,8 0,1 0,8

We dragen bij aan 10.000 extra banen We dragen de stad met trots uit

0,4 1,3 1,7

0,4 1,4 1,8

0,4 1,4 1,8

0,0 0,0 0,0

Totaal per programma

5,9

6,5

5,6

0,8

Lasten We dragen bij aan 10.000 extra banen We dragen de stad met trots uit Baten

Verschil = Begroting na wijziging -/- Rekening (+ = voordeel; - = nadeel)

Totaal programma Aan het programma Economie en Toerisme geven we per saldo 5,6 miljoen euro uit. Het grootste deel hiervan gaat naar de ambitie We dragen bij aan 10.000 extra banen.

44

Per ambitie We dragen bij aan het creëren en behouden van meer en passende banen en zijn als stad aantrekkelijk voor werkgevers en werknemers Ten opzichte van de dynamische begroting is er per saldo 0,8 miljoen euro voordeel op deze ambitie. Lasten: 0,8 miljoen euro voordeel Baten: 0,0 miljoen euro voor/nadeel Bij onderstaande doelen lichten we de oorzaken voor de grootste afwijkingen toe. Doel: Human capital Lasten: 0,4 miljoen euro voordeel Baten: 0 miljoen euro voor/nadeel Een aantal projecten uit het uitvoeringsprogramma van de Economische Visie zijn in 2024 niet uitgevoerd. Dit zorgt voor een voordeel van 0,4 miljoen euro. Doel: Kwaliteit werklocaties Lasten: 0,3 miljoen euro voordeel Baten: 0 miljoen euro voor/nadeel De uitwerking van de visie uit de 'Koers voor de binnenstad' vergde meer tijd waardoor er minder projecten en onderzoeken zijn uitgezet. Dit resulteert in een voordeel van 0,2 miljoen euro. We hebben van de uitvoerende organisatie die zich bezig heeft gehouden met energiecrisisaanpak het restant van 0,2 miljoen euro terugontvangen. We dragen de stad met trots uit en hebben een krachtig (inter)nationaal profiel Ten opzichte van de dynamische begroting is er per saldo 0,1 miljoen euro voordeel op deze ambitie.