Stadsbegroting 2024-2027

We ondersteunen kinderen en gezinnen bij gezond en veilig opvoeden en opgroeien met (specialistische) ambulante jeugdhulp indien nodig

Activiteiten De ambulante jeugdhulp gaan we regionaal en opgavegericht aanbesteden In 2024 gaan we de ambulante jeugdhulp samen met onze partners aanbesteden. We willen inhoudelijk scherp inkopen - en hier vervolgens vanuit contractmanagement op sturen - zodat de ambulante hulpverlening sterker onze doelstellingen kan dienen. We sturen hierbij onder meer op meer nabije en normale oplossingen (passend bij het gewone leven), inclusie, nauwe samenwerking met de sociale basis en complementariteit. Met dit laatste bedoelen we dat we alleen hulp inkopen die redelijkerwijs niet door de Buurtteams zelf is te verzorgen. We zorgen voor een betere aansluiting tussen jeugdhulp en onderwijs In 2024 meten we de resultaten van eerder gehouden pilots en werken aan verduurzaming en borging van de projecten. In 2024 wordt een regionale ontwikkelagenda inclusief onderwijs voor de komende jaren bestuurlijk vastgesteld. We streven hierbij naar minder bureaucratie, normalere oplossingen en kostenbeheersing. We breiden de STORM-aanpak op het voortgezet onderwijs uit STORM (Strong Teens and Resilient Minds) is een netwerkaanpak gericht op het verminderen van depressieve klachten en voorkomen van suïcide onder jongeren op het voortgezet onderwijs. Het is een samenwerking tussen onder andere de gemeente, het onderwijs, de GGD en de ggz.

De komende (school)jaren wordt deze preventieve aanpak geïmplementeerd. In 2023 zijn de eerste drie vo-scholen gestart met deze aanpak. In 2024 wordt het aantal deelnemende scholen uitgebreid. Doel:

We ondersteunen volwassen inwoners (en hun mantelzorgers) bij het zelfstandig kunnen blijven wonen en participeren met aanvullende ondersteuning en specialistische hulp indien nodig

Activiteiten We gaan Wmo-begeleiding aanbesteden In 2024 gaan we de Wmo-begeleiding aanbesteden De nieuwe overeenkomsten gaan per 2025 in. Wmobegeleiding is de geïndiceerde hulp die we aanbieden als aanvulling op laagdrempelige indicatievrijebegeleiding door de Buurtteams Volwassenen, Buurtteams Jeugd en Gezin en ouderenadviseurs. Ook dagbesteding en kortdurend verblijf wordt meegenomen in de aanbesteding. In 2024 wordt op basis van het transformatieplan GGZ en samen met o.a. Pro Persona, Iriszorg en RIBW de de geestelijke gezondheidszorg (GGZ) voor volwassenen verbeterd. We verbeteren de beschikbaarheid van laagdrempelige consultatie van GGZ-specialisten om daarmee zo preventief mogelijk te werken. We denken mee met onze GGZ-partners over hoe de wachtlijsten binnen de GGZ terug te dringen. In 2024 start met subsidie van ZonMW de leerplaats sluitende aanpak waarmee onze inzet voor inwoners met een psychische kwetsbaarheid lerend verder ontwikkelen. Naast uitvoeringsinstanties, zorgverzekeraar en gemeenten is daarom ook de HAN nauw betrokken. De leerplaats loopt tot en met 2027.

46

Doel:

We ondersteunen inwoners bij het oplossen van mobiliteitsproblemen in en buiten het huis waardoor ze zo lang mogelijk in staat zijn zelfstandig te blijven wonen en mee te doen

Activiteiten We evalueren Wmo-klassiek In 2024 houden we de toeleiding door de Wmo-consulenten tegen het licht. Doel is om de processen van indicatiestellen en herindiceren te versimpelen of te versnellen zonder dat we aan kwaliteit inleveren. Een voorbeeld is het eenvoudiger verlichten of verzwaren van een indicatie. We zullen ook de inhoud van de zorg bekijken. Dit doen we door een nieuwe verordening Wmo en jeugdhulp op te stellen. Hierbij zal onder meer aandacht zijn voor het stimuleren van oplossingen via het eigen netwerk en wijkgerichte oplossingen.We willen nieuw arbeidspotentieel aantrekken voor de Wmo. In 2024 halen we met de pilot Was- en strijkservice de taak wassen en strijken uit de huishoudelijke hulp en regelen we dit centraal met de inzet van inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt. Het doel is tweeledig: het creëren van banen en het verlagen van de druk op de huishoudelijke hulp. We bekijken in 2024 daarnaast op welke andere onderdelen van de Wmo we soortgelijke innovaties kunnen beginnen. Ambitie:

We zorgen dat kinderen en volwassenen zo veel mogelijk in een (veilige) thuissituatie kunnen leven. We versterken inwoners en gezinnen die de basis van het bestaan niet (meer) op orde hebben of deze dreigen te verliezen.

Doel:

We versterken jeugdigen en gezinnen zodat er minder kinderen in verblijf opgroeien en als dit moet dan in gezinsvormen en zo kort mogelijk

Activiteiten We blijven aandacht vragen voor pleegzorg We investeren ook dit jaar weer in de wervingscampagne pleegzorg. We doen dit zodat er meer aandacht, kennis en bekendheid rondom pleegouderschap komt. We hopen dat hierdoor meer mensen zich aanmelden als pleegouder, zodat er meer pleeggezinnen komen voor kinderen op de wachtlijst. Samen met de Nederlandse Vereniging voor Pleeggezinnen kijken we naar ‘Het Goede Gesprek’: Wat gaat goed, wat kan beter? Omdat succesvolle pleegzorg niet vanzelf gaat. We gaan in 2024, samen met de regiogemeenten, verder met de transformatie van gezinshuizen en kleinschalig verblijf We willen dat, áls jeugdigen uit huis geplaatst worden, ze zo veel mogelijk kunnen opgroeien in een gezinsvorm: pleegzorg of een gezinshuis. We zien dat nog veel jeugdigen in gezinshuizen buiten het Rijk van Nijmegen wonen, omdat er in onze regio onvoldoende gezinshuizen beschikbaar zijn. We stellen daarom in 2024 samen met de betrokken zorgaanbieders, wetenschap en ervaringsdeskundigen een plan van aanpak op om de beschikbaarheid van gezinshuizen in onze regio te vergroten. Daarnaast willen we de succesvolle formule van gezinshuiszorg “Zo Thuis Mogelijk” gebruiken om residentiële jeugdhulp door te ontwikkelen.

Door de afbouw van jeugdzorg+ en andere residentiële vormen van jeugdhulp is er kleinschaliger verblijf nodig, voor een kleine doelgroep jeugdigen die niet geplaatst kunnen worden in de gezinshuizen. We werken op bovenregionaal niveau aan verschillende ontwikkelingen in de specialistische jeugdhulp Op verschillende onderdelen binnen de specialistische jeugdhulp werken we meer op bovenregionaal niveau aan gewenste inhoudelijke ontwikkelingen, zoals voor de afbouw van de 3-milieus verblijfsvormen en de jeugdzorgPlus. Door het kabinet zijn middelen beschikbaar gesteld (SPUK’s of specifieke uitkeringen) om de vastgoedtransitie die hiervoor nodig is mogelijk te maken. Ook wordt bovenregionaal samenwerking gezocht op specifiek hoogspecialistisch aanbod voor jeugdigen met complexe problematiek van dien aard dat dit vraagt om samenwerking met een bepaalde schaalgrootte. De werving van deze essentiële jeugdhulp-functies is halverwege 2023 gestart, dit moet resulteren in contracten die halverwege 2024 ingaan. Doel:

We verbeteren de veiligheidsketen voor jeugdigen door een systeemgerichte aanpak, meer preventieve jeugdbescherming en duurverkorting van ondertoezichtstellingen 47

Doel:

We voorkomen huisuitzettingen, leiden toe naar zorg, werken aan het perspectief van multiprobleemhuishoudens en beperken de overlast als gevolg van dakloosheid en psychiatrische en/of psychosociale problematiek

Activiteiten We rollen de doorbraakaanpak verder uit We verbreden de doorbraakaanpak door het gedachtegoed en de doorbraakmethodiek verder uit te rollen bij de verschillende vindplaatsen in de stad, zoals opgenomen in het coalitieakkoord. Zo trainen we onder andere de Buurtteams, het 18-18+ netwerk (TWES) en het meldpunt bijzondere zorg. Het gemeentelijke doorbraakteam zijn hierbij ambassadeurs en aanjagers van het gedachtegoed over alle domeinen heen en worden betrokken bij concrete casuïstiek. Doel:

We bieden opvang aan inwoners (uit Nijmegen en regio) die dakloos zijn geworden en werken aan herstel richting zo zelfstandig mogelijk wonen en participeren

Activiteiten We verminderen de druk op de opvang en borgen de winteropvang voor daklozen De maatschappelijke opvang staat onder druk omdat er meer daklozen zijn. We verminderen deze druk door enerzijds meer aandacht te vragen en projecten op te starten om het wonen (al dan niet met begeleiding) te faciliteren zoals Droombankje en Binder. Anderzijds doen wij dit door (tijdelijk) te zorgen voor extra opvangplekken. Tegelijkertijd zorgen wij voor een adequate winteropvang. We ondersteunen straatsekswerkers met de voor hen ontwikkelde zorgaanpak De tippelzone blijft open en wij blijven zorg en ondersteuning bieden aan straatsekswerkers met de voor hen ontwikkelde zorgaanpak. Met deze zorgaanpak bieden we ondersteuning en begeleiding op verschillende levensgebieden. We proberen hen te motiveren om uit het straatsekswerk te stappen. Daarnaast bieden we de mogelijkheid om gebruik te maken van de time-outvoorziening in Beekbergen. We ondersteunen ongedocumenteerden Voor ongedocumenteerde vluchtelingen is in de stad opvang en begeleiding geregeld. Ook voor 2024 is zo goed als zeker dat hiervoor gedeeltelijke financiering van het Rijk komt. Door de val van het kabinet is het onduidelijk in hoeverre de uitrol van de Landelijke Vreemdelingen Voorzieningen plaats gaat vinden. Uitsluitsel hierover zal duidelijk worden met de komst van een nieuw kabinet.

Dit betekent niet dat deze doelgroep zomaar verdwijnt. De opvanglocaties blijven zich inzetten zodat deze groep niet op straat komt te staan. Middels het Lokaal Samenwerkingsoverleg wordt gezocht naar perspectieven en duurzamere oplossingen. Doel:

We bieden een beschermende woonomgeving aan inwoners (uit Nijmegen en regio) die vanwege hun ernstige psychiatrische of psychosociale problemen (nog) niet in staat zijn zelfstandig te wonen en werken aan herstel richting zo zelfstandig mogelijk wonen en participeren

Activiteiten Verdere ondersteuning en hulp aan volwassenen/wonen met zorg Naast de reguliere activiteiten kenmerkt 2024 zich door de uitvoering van de volgende activiteiten: We creëren een solide basis voor de regionale samenwerking beschermd wonen en maatschappelijke opvang per 2024 We werken de afspraken over regionale samenwerking rond beschermd wonen en maatschappelijke opvang verder uit en zorgen voor een regionale begroting, zodat we de rol van centrumgemeente kunnen blijven vervullen en de zorg aan de inwoners van Nijmegen (en regio) wordt gecontinueerd. Financiële regionale samenwerking gaat – vanwege de uitstel van de invoering van het verdeelmodel – waarschijnlijk pas per 2025 van start.

48

We streven een goede mix van beschermd wonen en beschermd thuis na. We willen zorg dichtbij de inwoners organiseren, zoals via Beschermd Thuis. Noodgedwongen (tijdelijke) verhuizingen naar instellingen willen we voorkomen. Maar indien nodig, zijn er voldoende beschermd wonen plekken om op terug te vallen. In 2024 werken we dit uit in een aanbesteding Beschermd Wonen/ Beschermd Thuis met nieuwe contracten per 1 januari 2025. We hebben nieuwe contracten voor de Wmo huishoudelijke hulp We besteden de Wmo huishoudelijke hulp opnieuw aan. De ingangsdatum voor het nieuwe contract zal 1 januari 2024 zijn. We realiseren en continueren wonen met zorg en ondersteuning Bij woon-zorgopgaven op de woningmarkt spelen landelijke, regionale en lokale, alsmede kwantitatieve als kwalitatieve vraagstukken. Om hier resultaten te bereiken werken we nauw samen met inwoners(organisaties), gemeenten in onze regio, woningcorporaties, ontwikkelaars en een breed scala aan andere (zorg)instellingen en organisaties. De landelijke programma’s zoals ‘Een thuis voor iedereen’ en ‘Wonen en Zorg voor ouderen’ schetsen een heldere ambitie. Met de medio 2024 vast te stellen Nijmeegse Woonzorgvisie met uitvoeringsagenda, verbinden we de landelijke ambities met lokale kansen en partijen In 2024 realiseren we de ambities uit de Woondeal 2.0 en maken we als koploperregio een regionale woonzorgvisie met daarin o.a.

concrete afspraken over een evenwichtige spreiding (fair share) van aandachtsgroepen over de Groene Metropoolregio. Nog onbekend is of we daarbij een belangrijk instrument tot onze beschikking hebben voor de huisvesting (en spreiding) van aandachtsgroepen. Door de val van het kabinet wordt het wetsvoorstel ‘versterking regie volkshuisvesting’ niet op korte termijn behandeld. We blijven ons in 2024 inzetten voor huisvesting van doelgroepen met een hulpvraag en de (groeiende groep) ouderen. We vergroten de woonmogelijkheden van deze doelgroepen in de bestaande voorraad en bij nieuwbouw. In 2024 continueren we in dit kader Binder (woonproject in het oude belastingkantoor) en Droombankje, een tussenvoorziening voor economisch daklozen. We realiseren in 2024 meer (flexibele) woonruimte voor spoedzoekers, daklozen, statushouders en andere speciale doelgroepen. Hiervoor putten we uit het Woonfonds en stellen we een exploitatiebijdrage van € 300.000 beschikbaar. Voor het aanpassen van eigen vastgoed voor huisvesting van bijzondere doelgroepen stellen we voor 2023 t/m 2026 een investeringskrediet van € 2,5 miljoen beschikbaar. Met zorgpartijen en corporaties werken we in 2024 verder aan de opgave om inclusieve wijken te creëren.

Met woningcorporaties en gemeenten in regio Rijk van Nijmegen stellen we middels de Werkgroep Bijzondere Bemiddeling ook in 2024 6% van de vrijkomende woningen beschikbaar voor bijzondere zorgdoelgroepen. Met Portaal en Onder de Bomen starten we in 2024 met de bouw van Bongerd, een gemengd wonen-project. Dit inclusieve woonproject draagt o.a. bij aan uitstroom uit Beschermd Wonen. Op basis van de ontwikkelvisie Winkelsteeg bereiden we de transformatie van dit gebied voor om zo ruimte te bieden aan werken, wonen en (maatschappelijke) voorzieningen. Vooruitlopend daarop realiseren we in 2024 samen met de woningbouwcorporatie circa 500 flexibele woningen (NDW21). Dit wordt een gemengde, leefbare wijk in het hart van Winkelsteeg waar we een grote groep statushouders een nieuwe toekomst bieden. We bieden in 2024 passende ondersteuning aan de bewoners van de zorgwoningen in de Weezenhof en we bereiden 5 soortgelijke woningen in Nijmegen Noord voor. Ook in de regio kijken we naar mogelijkheden om deze bijzondere woonvorm te realiseren en sluiten we aan bij lokale initiatieven. In 2023 hebben we het aantal trajecten Housing First in Rijk van Nijmegen van 9 naar 12 nieuwe trajecten uitgebreid. Deze uitbreiding zetten we in 2024 voort.

Housing First is een vorm van wonen met ambulante, intensieve begeleiding en bedoeld voor dakloze mensen met meervoudige problemen, waarbij de toewijzing van een woning de start is van een traject waarbij zelfstandig wonen het doel is. 49

Doel:

We bieden slachtoffers van huiselijk geweld en kindermishandeling een veilige omgeving en er wordt ingezet op het voorkomen, vroegsignaleren, stoppen en duurzaam doorbreken van geweld.

Activiteiten We blijven investeren in veiligheid Ook in 2024 faciliteren we regionale voorzieningen met specialistische kennis en vaardigheden om inwoners die zich in een onveilige relatie bevinden te ondersteunen met als doel het creëren van acute en duurzame veiligheid. Veilig Thuis en Moviera spelen een belangrijke rol bij toeleiding, specialistische ambulante begeleiding en opvang. Het Centrum Seksueel Geweld is specialist op het gebied van multi-disciplinaire hulp aan slachtoffers van acuut seksueel geweld en seksueel geweld dat langer geleden is gebeurd. In stad Nijmegen continueren we –in het kader van het landelijke Programma Veilige Steden– bewustwordingsactiviteiten die er aan bijdragen seksueel grensoverschrijdend gedrag in de publieke ruimte en horeca te voorkomen. We gaan met een regionale netwerkaanpak de expertise op het gebied van seksueel geweld beter lokaliseren en effectiever inzetten voor de inwoner. Effecten van prioriteren We investeren in voorzieningen om mensen zoveel mogelijk mee te laten doen. We voelen tegelijkertijd dat de druk op alle vormen van zorg en opvang toeneemt. Instellingen krijgen te maken met cliënten die in toenemende mate psychische problematiek hebben. Daarnaast zijn als gevolg van CAO- stijgingen de lonen hoger. We hebben geprobeerd om op deze ontwikkeling te anticiperen door budgetten waar mogelijk te vergroten.

Deze voorstellen zijn tegen elkaar afgewogen en niet altijd gehonoreerd vanwege de beperkte middelen. Dit kan invloed hebben op wachttijden of op de dienstverlening van instellingen omdat er binnen activiteiten prioriteiten moeten worden gesteld. We moeten temporiseren in onze ambities in preventief werken in de sociale basis en gezondheid.

Samenwerkingen en verbonden partijen We kunnen onze doelstellingen niet alleen bereiken. We werken samen met netwerkpartners en andere programma’s binnen de gemeente. We zijn aanwezig in de wijk en betrekken inwoners bij ontwikkelingen in de stad. Zo hebben we de laatste jaren geïnvesteerd in de samenwerking met inwoners, inwonersorganisaties en met sociale ondernemingen, zoals BUUR, de Wijkfabriek en de Broerderij. Ook geven we subsidies aan inwonersmagazines en wijkwebsites. Samen met organisaties, professionals, vrijwilligers en inwoners blijven we werken aan het versterken van de sociale basis. Deze lerende samenwerking is een belangrijke pijler binnen de kadernota Samen werken, samen sterk. We werken samen met een groot aantal maatschappelijke instellingen, stichtingen en verenigingen. We hebben subsidierelaties met een aantal grote welzijnsinstellingen zoals Bindkracht10 en Sterker sociaal werk voor onder meer de uitvoering van welzijnswerk in de wijk. Ook geven wij opdracht aan Stichting Oidos en Stichting Buurtteamorganisatie Volwassenen voor de uitvoering van de Buurtteams. We werken samen met de GGD voor onder andere de inzet van jeugdartsen, het bestrijden van infectieziekten en de toegang tot beschermd wonen en maatschappelijke opvang. We werken samen met Straatdokters, die zich in zetten voor de gezondheid van daklozen.

We subsidiëren grote zorginstellingen voor maatschappelijke opvang. Op grond van de Wmo en de Jeugdwet kopen we regionaal zorg in bij een groot aantal aanbieders die zorg leveren op het gebied van beschermd wonen, ambulante Wmo, huishoudelijke hulp, ambulante jeugdhulp en jeugdzorg met verblijf. We werken nauw samen met onderwijsinstellingen, woningcorporaties, verzekeraars en het Werkbedrijf Rijk van Nijmegen. Voor de uitvoering van het Wmo- en Jeugdwet-vervoer werken we samen met de bedrijfsvoeringsorganisatie doelgroepenvervoer regio Arnhem Nijmegen (BVO DRAN). We werken intensief samen met huisartsen, onder andere door middel van de inzet van de praktijkondersteuners huisartsenzorg jeugd te realiseren. Huisartsen zijn onder andere verantwoordelijk voor verwijzing naar de Jeugdwet en naar de volwassen GGZ. Om de veiligheid van onze inwoners te kunnen waarborgen werken we samen met Veilig Thuis waar kindermishandeling en huiselijk geweld gemeld kan worden. We subsidiëren 50

verschillende gecertificeerde instellingen voor de uitvoering van (preventieve) jeugdbescherming en jeugdreclassering. Ook werken we samen met politie en justitie. In het verleden zijn al grote stappen gezet rondom de vormgeving van de regionale samenwerking beschermd wonen, echter werd de doordecentralisatie jaar na jaar uitgesteld. Nijmegen blijft acteren als centrumgemeente, maar de samenwerking met de regio intensiveert omdat gemeenten per 2025 een grotere (budget)verantwoordelijkheid hebben gekregen dan voorheen.

Wat kost het? Financieel overzicht taakvelden Bedragen * €1 mln Baten 6.1 Samenkracht en burgerparticipati 6.2 Wijkteams 6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO) 6.71 Maatwerkdienstverlening 18+ 6.72 Maatwerkdienstverlening 186.81 Geëscaleerde zorg18+ 6.82 Geëscaleerde zorg187.1 Volksgezondheid Totaal Lasten 6.1 Samenkracht en burgerparticipati 6.2 Wijkteams 6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO) 6.71 Maatwerkdienstverlening 18+ 6.72 Maatwerkdienstverlening 186.81 Geëscaleerde zorg18+ 6.82 Geëscaleerde zorg187.1 Volksgezondheid Totaal Saldo van lasten en baten V=voordeel; N=nadeel

Rekening 2022

Begroot 2023

2024

2025

2026

2027

25,7 0,0 0,6 2,0 1,9 2,8 3,7 0,6 37,3

44,1 0,0 0,5 1,8 5,5 2,9 8,1 1,0 63,9

9,4 0,0 0,5 1,9 2,0 1,5 4,3 0,9 20,4

9,5 0,0 0,5 1,9 0,3 1,5 1,2 0,9 15,7

9,0 0,0 0,3 1,9 0,3 1,5 1,3 0,5 14,8

8,7 0,0 0,3 1,9 0,3 1,5 1,3 0,5 14,4

59,9 17,8 7,1 40,5 39,4 59,4 30,0 9,5 263,5 226,2 N

90,1 25,9 8,6 36,6 59,3 73,0 15,0 10,0 318,4 254,6 N

51,2 29,7 9,5 35,1 60,4 74,2 11,6 11,0 282,7 262,3 N

49,6 29,7 9,3 35,4 51,7 80,1 8,3 11,0 274,9 259,2 N

48,4 29,7 8,4 33,3 45,6 78,6 8,1 10,3 262,3 247,5 N

47,9 29,7 8,4 33,3 44,8 77,7 8,1 10,3 260,1 245,7 N

Nieuwe taakvelden Conform de IV-3 voorschriften van het rijk hebben wij een verfijning aangebracht in de taakvelden Wmo en Jeugd. In onderstaand overzicht is deze uitsplitsing opgenomen. Bedragen*€1 mln

Begroot 2024

2025

2026

2027

6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

9,4

9,5

9,0

8,7

6.2 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen

0,0

0,0

0,0

0,0

6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO)

0,5

0,5

0,3

0,3

6.71A Hulp bij het huishouden (WMO)

0,7

0,7

0,7

0,7

6.71B Begeleiding (WMO)

1,2

1,2

1,2

1,2

6.72A Jeugdhulp begeleiding

0,3

0,3

0,3

0,3

6.74A Jeugdhulp behandel GGZ zond verblijf

1,6

0,0

0,0

0,0

6.81A Beschermd wonen (WMO)

1,0

1,0

1,0

1,0

6.81B Maatschapp- en vrouwenopvang (WMO)

0,5

0,5

0,5

0,5

6.82A Jeugdbescherming

4,3

1,2

1,3

1,3

7.1 Volksgezondheid

0,9

0,9

0,5

0,5

Totaal

20,4

15,7

14,8

14,4

6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

51,2

49,6

48,4

47,9

6.2 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen

29,7

29,7

29,7

29,7

Baten

Lasten

51

Bedragen*€1 mln

Begroot 2024

2025

2026

2027

6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO)

9,5

9,3

8,4

8,4

6.71A Hulp bij het huishouden (WMO)

19,9

20,1

19,0

19,0

6.71B Begeleiding (WMO)

13,1

13,1

12,3

12,3

6.71C Dagbesteding (WMO)

1,9

1,9

1,9

1,9

6.71D Overige maatwerkarrangementen (WMO)

0,2

0,2

0,2

0,2

6.72A Jeugdhulp begeleiding

12,3

12,3

12,3

12,3

6.72B Jeugdhulp behandeling

8,3

1,3

-4,9

-5,7

6.72C Jeugdhulp dagbesteding

6,2

6,2

6,2

6,2

6.73A Pleegzorg

2,4

2,4

2,4

2,4

6.73B Gezinsgericht

0,3

0,3

0,3

0,3

6.73C Jeugdhulp met verblijf overig

15,4

15,4

15,4

15,4

6.74A Jeugdhulp behandel GGZ zond verblijf

11,6

9,9

9,9

9,9

6.74B Jeugdhulp crisis/LTA/GGZ-verblijf

2,8

2,8

2,8

2,8

6.74C Gesloten plaatsing

1,1

1,1

1,1

1,1

6.81A Beschermd wonen (WMO)

43,7

53,3

52,6

51,9

6.81B Maatschapp- en vrouwenopvang (WMO)

30,5

26,7

25,9

25,7

6.82A Jeugdbescherming

11,0

7,7

7,5

7,5

6.82B Jeugdreclassering

0,6

0,6

0,6

0,6

7.1 Volksgezondheid

11,0

11,0

10,3

10,3

Totaal

282,7

Saldo van lasten en baten

262,3

274,9 N

259,2

262,3 N

247,5

260,1 N

245,7 N

V=voordeel; N=nadeel Financieel overzicht ambities Bedragen x € 1 mln

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

11,8 159,2 111,8 282,7

10,5 150,3 114,2 274,9

10,0 139,8 112,5 262,3

9,9 138,6 111,6 260,1

Vitaal woon & leefklimaat in wijken Eigen regie, respect en onderlinge steun Ondersteuning volwassenen, gezinnen en kinderen Totaal

6,0 8,6 5,7 20,4

6,0 7,0 2,7 15,7

5,9 6,2 2,7 14,8

5,9 5,8 2,7 14,4

Totaal per programma

262,3N

259,2N

247,5N

245,7 N

Lasten Vitaal woon & leefklimaat in wijken Eigen regie, respect en onderlinge steun Ondersteuning volwassenen, gezinnen en kinderen Totaal Baten

V = Voordeel; N = Nadeel

Veranderingen in de begroting bedragen * 1.000 Jeugd: - verzachting ingroeipad - stelpost jeugd: overheveling naar programma - opnemen aanvullende maatregel rijk op programma WWZ Beschermd wonen 6.1 Stijging energiekosten (wijk)accommodaties 7.1 GGD indexering 2023 voortzetting vanaf 2024 en GGD index 2024 7.1 GGD vanaf 2024 hogere kosten bedrijfsvoering 7.1. GGD vanaf 2024 hogere kosten inhoudelijk Woonzorg jong volwassenen met complexe problematiek (6.81) Projectleider Bibob (6.81) 6.1. Consultatiebureaus Noord en Dukenburg

52

2024

2025

2026

2027

-2.401

-3.571 -4.500 6.600 800 pm 121 -316 -86

-4.400 6.600 2.200 pm 121 -316 -86

-4.400 6.600 2.900 pm 121 -316 -86

-75

-179

-179

7.200 -1.400 121 -316 -86 -250 -90 -75

bedragen * 1.000 Stelpost WMO naar programma WWZ (van prog. Financiën) 6.71 Maatwerkdienstverlening 18+: Huishoudelijke hulp Doorbraakaanpak 6.81 Geëscaleerde zorg 18+ · Borging zorgaanpak straatsekswerkers · Extra incidentele bijdrage autonome ontwikkelingen rondom bijzondere zorg · Woonproject Binder · Meerkosten subsidie Droombankje · Overloop crisisopvang GrandCare Gezonde leefomgeving Gezondheidsverschillen stadsbrede inzet Gezondheidsverschillen stadsdeel gericht Buurtsportcoachregeling Stoppen met trainingen TIMM consultancy

2024 -315 -194

2025 -1.900 -315 -194

2026 -1.900 -315 -194

2027 -1.900 -315 -194

-92 -139 -300 -50 -100 -100 -100 -100 373

-300 -50 -100 -150 -100 -100 373

-300

-100

373 100

373 100

-1.138

-1.117 2.601 -10 44 -3.666 -64 392

Taakmutaties gemeentefonds, IU's en DU's Terugdraaien eigen bijdrage huishoudelijke hulp WMO Herinvoering eigen bijdrage WMO Voorschoolse educatie Maatschappelijke opvang en OGGz (DU) Beschermd Wonen (IU) Jeugdhulp kinderen in een AZC (DU)

-9 44 -3.663 -64

-10 44 -3.664 -64

-1.115 2.598 -10 44 -3.666 -64

Totaal

-2.106

-8.695

-509

Jeugd:  Verzachting ingroeipad Met de landelijke Hervormingsagenda Jeugd is een verzachting afgesproken van de financiële effecten voor 2024 en 2025. Voor Nijmegen levert deze verzachting een plus op van € 2,4 miljoen in 2024 en € 3,6 in 2025. Achtergrond van de verzachting is dat door het laat tot stand komen van het akkoord vertraging is ontstaan in de effecten die de maatregelen moeten opleveren.  Stelpost Jeugd Vorig jaar zijn stelposten opgenomen voor de structurele doorwerking van de geprognosticeerde effecten in 2022 van WMO en Jeugdzorg. Op basis van de realisatie 2022 en de huidige prognoses is stelpost jeugd nodig op het programma.  Opnemen aanvullende maatregel rijk op programma WWZ De aanvullende (besparings-)maatregel van het rijk van circa € 500 miljoen wordt verwerkt als korting op het gemeentefonds. Gemeenten mogen hier tegenover een besparing op de uitgaven inboeken. Hiermee wordt de aanvullende maatregel budgettair neutraal in de begroting verwerkt. Beschermd wonen De doordecentralisatie van beschermd worden is (wederom) uitgesteld. Beoogd invoeringsdatum is nu 1-1-2025. Met dit uitstel ontstaan er financiële voordelen ten opzichte van de huidige begroting. Stijging energiekosten (wijk)accommodaties De energieprijzen zijn fors gestegen. Ter indicatie: de gasprijs is ruim 3 keer zo hoog en de elektriciteitsprijs zelfs bijna 4 keer zo hoog geworden.

De structurele doorwerking is nog onzeker. Voor de jaren vanaf 2025 zijn daarom geen bedragen opgenomen. We reserveren voor 2025 en volgende jaren het verschil op stelpost. Dan is er meer duidelijkheid over de structurele doorwerking. GGD  indexering 2023 voortzetting vanaf 2024 en GGD index 2024  vanaf 2024 hogere kosten bedrijfsvoering  vanaf 2024 hogere kosten inhoudelijke

53

Over de conceptbegroting 2024 en een begrotingswijziging 2023 van de GGD heeft de raad van de gemeente Nijmegen een zienswijze uitgebracht. Deze begroting 2024 en de begrotingswijziging 2023 moeten vervolgens nog vastgesteld door het AB van de GGD. De begrotingswijziging voor 2023 gaat over CAO-ontwikkelingen met doorwerkende kracht naar 2024. Vanaf 2024 leidt dit tot een structureel tekort van € 186.000. Daarnaast worden de personeelskosten 2024 in de begroting 2024 met 5,32% verhoogd. Het gemeentelijk indexeringspercentage is 8% en dit betekent dat er ten opzichte van dit percentage een voordeel ter hoogte € 307.000 ontstaat. Hiermee wordt het indexeringstekort, voortvloeiend uit 2023, volledig gedekt en blijft er nog € 147.000 over. Daarnaast is er sprake van hogere uitvoeringskosten in de conceptbegroting 2024 (€ 316.000 voor Nijmegen). Deze worden met name veroorzaakt door organisatieontwikkelingen, veranderingen in wet en regelgeving en rechttrekken van een verrekeningsmethodiek. Er worden voor € 388.000 inhoudelijk extra middelen geclaimd. Binnen de begroting (rijksmiddelen/centrum gemeente) worden deze voor € 302.000 gedekt. Voor € 86.000 is geen dekking aanwezig. Het gaat over extra kosten voor RVP (rijksvaccinatieprogramma), consultatiebureaus en het crisisplan. Na vaststelling van de begroting 2024 van de GGD door het AB, zijn bovengenoemde kosten onvermijdelijk.

Woonzorg jong volwassenen met complexe problematiek Voor de groep jongeren die uitstromen uit jeugdhulp/WMO en nog beschutting en bescherming nodig hebben, soms met specialistische, intensieve problematiek is er onvoldoende passend zorgaanbod. Met deze intensivering kan passende woonzorg georganiseerd worden voor de groep jongvolwassenen die nog beschut en beschermd wonen nodig hebben. Projectleider Bibob Er loopt een pilot in het kader van de Wet Bibob. Voor de jaren 2021-2023 is daar formatie voor vrij gemaakt. De projectleider is op 1-11-2021 begonnen en de overeenkomst loopt tot 1-11-2024. De middelen zijn beschikbaar voor 2021 t/m 2023 maar de projectleider is gestart per 1-11-2021; we komen in 2024 10 maanden formatie tekort. Consultatiebureaus Noord en Dukenburg Voor de consultatiebureaus in Noord en Dukenburg is grotere huisvesting noodzakelijk, daardoor zal de huur toenemen doordat er voor meer meters huur betaald moet worden. Deze claim voor de huurkosten heeft een relatie met de investeringsclaim voor consultatiebureaus. Dukenburg is urgenter vanwege meer gezinnen met een lagere sociaal economische status. Noord kan een jaar later. Consultatiebureau Dukenburg kent veel aandachtsdossiers, 35 % van de totale dossiers.. Het gemiddelde van Nijmegen is 12,4%.

De gemiddelde (bij jeugdarts en jeugdverpleegkundige) wachttijd voor een verdiepingsafspraak voor een aandachtsdossier is op dit moment 3 maanden. Mede door ruimtegebrek op locatie, kunnen deze niet eerder gepland worden. Stelpost WMO naar programma WWZ (van programma Financiën) Gezien het verwachte oplopende tekort op Wmo vanaf 2025 en verder stellen we voor om de gereserveerde stelpost Wmo over te hevelen naar het programma WWZ. Maatwerkdienstverlening 18+: Huishoudelijke hulp We sturen door middel van beleid, verordeningen en beleidsregels. Dit jaar is de nieuwe visie Hulp bij het Huishouden vastgesteld. Gezien de vergrijzing neemt de druk op de Wmo toe. De aankomende jaren zal die nog meer toenemen. Vandaar het voorstel van het opplussen van het budget Hulp bij het Huishouden. Bij het opstellen van de budgetverhoging is al rekening gehouden met hetgeen wij kunnen doen om bij te sturen. Zo heeft de nieuwe beleidsvisie als lijn dat inwoners zo veel mogelijk zelf of in samenwerking met hun netwerk oppakken. Hulp bij het huishouden blijft op deze manier beschikbaar voor inwoners die het echt nodig hebben. Op basis van de huidige groeivoorspellingen neemt de vraag naar huishoudelijke hulp in 2026 toe met 31% ten opzichte van 2021. Doordat we niet weten wat het effect zal zijn van de invoering van de inkomensafhankelijke

54

bijdrage op de vraag naar huishoudelijke hulp, stellen we voor alleen het te verwachten tekort van 2024 structureel bij te stellen met € 315.000. In deze prognose is rekening gehouden met een stijgende vraag van 4,9%. De Wmo, en dus de hulp in het huishouden, is een openeinderegeling zonder budgetplafond met een wettelijke verplichting. De vergrijzing zorgt de komende jaren (tov 2022 31% stijging in 2026 en 38% in 2027) voor een enorme verwachte groei in vraag en aan de andere kant een verkleining en toenemende schaarste van de arbeidsmarkt voor wat betreft personeel dat als hulp in het huishouden wil werken. Dit zorgt voor een stijging van de kosten terwijl de middelen vanuit Den Haag in ieder geval niet toenemen. We doen wat binnen de beleidsmogelijkheden ligt. We sturen dus wel degelijk door onder andere te kijken naar onze toeleiding, de manier van indiceren en versoberen van de indicatie en inhoud van de zorg (zie nieuwe beleidsvisie). Maar door het wettelijke karakter kan dat maar in beperkte mate. Het individu krijgt de aankomende jaren minder maar daardoor proberen we de hulp in het huishouden bereikbaar te houden voor iedereen die dat nodig heeft. Ondanks deze maatregelen zal het geld kosten, want met deze maatregelen gaan we geen tonnen besparen. Een andere mogelijkheid is om dit signaal sterker uit te dragen in een landelijke lobby richting VNG en Den Haag.

Doorbraakaanpak In de vorige coalitieperiode is gestart met de doorbraakaanpak in de vorm van een doorbraakteam van 2 fte als pilot. Gezien de goede resultaten is de ambitie uitgesproken om het doorbraakteam in de huidige coalitieperiode structureel te maken. Daarnaast is in het huidige coalitieakkoord opgenomen om de doorbraakaanpak verder uit te breiden door te verbreden naar belangrijke ketenpartners in het sociaal domein (o.a. Buurtteams en netwerk 16 tot 27-jarigen). Er is in het vorige coalitieakkoord een bezuinigingstaakstelling opgenomen, deze is meer dan behaald. In het huidige coalitieakkoord is voor de Doorbraakaanpak zelf geen bezuinigingstaakstelling opgenomen. Echter levert de doorbraakaanpak forse besparingen op. Met de verbreding in de stad wordt dit alleen maar meer. Het bedrag wat opgenomen is in het huidige coalitieakkoord voor deze verbreding stond al structureel in de begroting. Met het honoreren van deze claim is ook het huidige doorbraakteam van 2 fte gedekt. In Q4 van 2023 volgt een Raadsinformatiebrief waarin uitgebreid de cijfers en opbrengsten van de doorbraakaanpak tot nu toe worden toegelicht. Geëscaleerde zorg 18+ Borging zorgaanpak straatsekswerkers Het project Zorgaanpak heeft twee jaar gedraaid en heeft een goede en werkbare aanpak opgeleverd.

Omdat het om een heel specifieke doelgroep gaat en deze aanpak nog goed in de bestaande structuur moet worden geborgd, is het belangrijk om in 2024 extra middelen op in te zetten. Ook met als doel om de aanpak zoveel mogelijk in de reguliere zorg – en hulpverlening te integreren. Elementen uit deze aanpak kunnen ook worden ingezet voor bredere hulp- en begeleidingsvragen. Om het project Zorgaanpak straatsekswerkers goed te borgen, zijn er afspraken gemaakt over werkzame elementen uit de aanpak voor de tweede helft 2023 en voor 2024. Het gaat hierbij om een subsidie voor IrisZorg om de volgende onderdelen uit te voeren: de inzet van casemanagement, expertise (onder voorbehoud), timeoutvoorziening en de inzet van een ervaringsdeskundige. Daarnaast levert het Leger des Heils ook casemanagers. Extra incidentele bijdrage autonome ontwikkelingen rondom bijzondere zorg In afstemming met de GGD Bijzondere Zorg hebben we afgesproken dat dit bedrag voor 2024 niet structureel in de begroting wordt opgenomen maar incidenteel. Dit heeft te maken met twee belangrijke ontwikkelingen, namelijk de financiële ontwikkelingen rondom de doordecentralisatie beschermd wonen die vanaf 2024 wordt ingezet en wellicht de nodige impact heeft. En de effecten die voortvloeien uit de afspraken die in 2023 worden gemaakt tussen gemeenten en Meldpunt Bijzondere Zorg (MBZ).

55

Voor 2025 en verder kijken we opnieuw naar de begroting en besluiten we of dit bedrag voor Bijzondere Zorg structureel of incidenteel op de begroting dient te worden opgenomen. Het aantal trajecten bij MBZ is in de afgelopen jaren sterk toegenomen: van bijna 1.200 trajecten in 2018 naar ruim 2000 trajecten in 2022. De stijging zit vooral in trajecten die vallen onder het uniforme deel van de taakuitvoering van MBZ: Consultatie en advies en Bijzondere zorg-trajecten. Inmiddels zijn er oplossingsrichtingen geformuleerd en (samenwerkings)afspraken gemaakt tussen MBZ en gemeenten die ervoor moeten zorgen dat het aantal (lichte) meldingen naar beneden worden bijgesteld en vooral de overdracht van MBZ naar gemeenten te versoepelen. Woonproject Binder Binder maakt het mogelijk dat in dit woonproject 117 inwoners eenvoudig en betaalbaar kunnen blijven wonen in dit gemengd wonen-project in deze overvolle woonmarkt. De extra kosten zijn noodzakelijk vanwege extra inzet sociaal beheer, de staat van het pand en hogere energiekosten. Meerkosten subsidie Droombankje Vanaf aanvang hebben zij een lage subsidie gekregen, slechts gericht op de kosten van zorg maar niet voldoende om verder bij te dragen aan de exploitatie. Het voorziet in de behoefte in Nijmegen opvang te bieden aan een bepaalde groep dak- en thuislozen, hoofdzakelijk de economisch dak- en thuislozen.

Het blijkt dat de eerder verstrekte subsidie niet voldoende is; het Droombankje komt niet uit hun penibele financiële situatie. We vangen dit op zodat de opvang capaciteit behouden blijft. Overloop crisisopvang GrandCare Wanneer gezinnen in een crisissituatie zich melden bij de crisisopvang van IrisZorg en deze opvang zit vol, dan kunnen ze (op advies van de Centrale Toegang Maatschappelijke Opvang) tijdelijk worden opgevangen bij GrandCare tot er weer plek bij de crisisopvang is. Het gaat hier om heel kwetsbare gezinnen met vaak jonge kinderen. Het aantal gezinnen dat momenteel wordt opgevangen bij GrandCare fluctueert, maar het gaat om ongeveer 7 gezinnen. Dit is de enige aanvullende opvangplek voor gezinnen in een crisissituatie die we in stand houden. Gezonde leefomgeving Vanuit bestaande beleidskaders (Gezondheidsagenda) werken we aan een gezonde leefomgeving in de stad. Versterking op dit dossier is noodzakelijk gezien de huidige maatschappelijke uitdagingen (klimaatadaptie, energietransitie, woonopgave, vergrijzing, ongezonde leefstijl, eenzaamheid). Willen we een gezonde leefomgeving in de praktijk realiseren, dan is een integrale aanpak over verschillende domeinen van cruciaal belang. We kunnen nu onvoldoende integraal samenwerken omdat de capaciteit beperkt is.

Dit heeft tot gevolgen: reactief in plaats van actief handelen/adviseren, waardoor we onvoldoende inzetten op het voorkomen terugdringen van gezondheidsrisico’s. Om betere samenwerking en afstemming rondom de gezonde (fysieke) leefomgeving mogelijk te maken is er meer beleidscapaciteit vereist. Daarmee kunnen we gezondheid vanaf het begin meenemen in de integrale afweging tussen alle belangen die spelen om een goede fysieke leefomgeving te realiseren. We zien dat er steeds vraagstukken bij komen die de gezonde leefomgeving raken, bijv. specifieke maatregelen rondom een beweegvriendelijke omgeving. Ook heeft gezonde leefomgeving een prominente plek gekregen in de Omgevingswet. Het bereiken en in stand houden van een gezonde fysieke leefomgeving is een van de hoofddoelen van de nieuwe Omgevingswet. Naast meer beleidscapaciteit kunnen we met de extra middelen de wettelijke adviesfunctie van de GGD ten aanzien van milieu en leefomgeving versterken en onze de kennispositie verbeteren. In 2025 evalueren we wat de inzet oplevert. Mede op basis hiervan kan dan een voorstel geagendeerd worden voor een vervolg.

56

Gezondheidsverschillen stadsbrede inzet / Gezondheidsverschillen stadsdeel gericht In het coalitieakkoord is een duidelijke ambitie geformuleerd om gezondheidsverschillen te verkleinen. Voor deze ambitie is geen budget beschikbaar gesteld. Binnen de bestaande middelen is het niet haalbaar om uitvoering te geven aan deze ambitie. Met de aangevraagde middelen kunnen we komen tot een brede aanpak verkleinen gezondheidsverschillen en vervolgens implementatie van deze aanpak. In de aanpak zijn twee sporen te onderscheiden: een stadsbrede inzet en een gerichte aanpak in de wijken waar de gezondheidsachterstanden het grootst zijn. Het extra budget wordt ingezet voor personeelskosten en subsidie aan organisaties in de stad. Buurtsportcoachregeling Samen met het programma Sport valt er in totaal € 745.000 vrij vanwege een dubbele financiering van de Buurtsportcoach-regeling (BCR) in onze begroting. We ontvangen hier nu een specifieke uitkering (SPUK) voor. Met deze middelen kunnen we de kosten dekken, waardoor de bestaande budgetten vrij vallen. Stoppen met trainingen TIMM consultancy Doel van de trainingen is om de lokale teams in heel Gelderland Zuid te trainen rondom veiligheid. Tijdens de training wordt de kennis verdiept over veiligheidsplanning en risicotaxatie en worden de vaardigheden ten aanzien van gespreksvoering verrijkt. We stoppen hiermee in 2026 en 2027.

Risico is dat de buurtteams en overige lokale teams in Gelderland Zuid onvoldoende expertise hebben om de meldingen vanuit Veilig Thuis goed op te pakken en de veiligheid in gezinnen te verbeteren. Ook kan dit de samenwerking in de keten onder druk zetten en is dit een risico voor veiligheid in gezinnen. Taakmutaties Onder Financiële begroting - Algemene dekkingsmiddelen - Gemeentefonds - Taakmutaties vindt u een toelichting op nieuwe taakmutaties en taakmutaties met een omvang groter dan € 1 miljoen.

Bezuinigingsopties bedragen * € 1.000

2024

Centrumgemeentemiddelen

1.700

Stoppen met Maatwerkovereenkomsten

2025

2026

2027

1.700

1.700

1.700

1.700

Buurtsportcoachregeling

373

373

373

373

Bewonersbudgetten

200

200

200

200

Afschaffen BBB-voorzieningen

340

340

340

340

100

100

100

50

50

50

Stoppen pilot proeftuin

1.000

Stoppen met trainingen TIMM consultancy

100

Stoppen REPS

400

Stoppen uitgaven Villa Penedo Solidariteitsbijdrage regiogemeenten tekort MO herinvoeren

125

De grijze regels zijn reeds (deels) ingezet door het college Stoppen met maatwerkovereenkomsten We kunnen ervoor kiezen geen cliënten Beschermd wonen onder te brengen d.m.v. maatwerkovereenkomsten. Op dit moment hebben we voor ongeveer 45 cliënten maatwerkovereenkomsten gesloten. Dit betreft zorg die we moeten leveren, maar die niet bij gecontracteerde zorgaanbieders geboden kan worden. Als we deze zorg niet inkopen via maatwerkovereenkomsten dan zal dit bij gecontracteerde aanbieders moeten gebeuren. Dit levert minder passende zorg op die bovendien geen per saldo besparing oplevert. Er zijn bovendien afspraken met de regiogemeenten om cliënten een goed en snel aanbod te bieden. Op dit moment houden we centrummiddelen voor beschermd wonen over. Het zou vreemd zijn om die middelen niet of onvoldoende in te zetten voor de doelgroep waar dit voor bedoeld is.

57

Buurtsportcoachregeling Samen met het programma Sport valt er in totaal € 745.000 vrij vanwege een dubbele financiering van de Buurtsportcoach-regeling (BCR) in onze begroting. We ontvangen hier nu een specifieke uitkering (SPUK) voor. Met deze middelen kunnen we de kosten dekken, waardoor de bestaande budgetten vrijvallen. Bewonersbudgetten in relatie tot uitbreiding formatie regisseurs sociaal We kunnen ervoor kiezen om te besparen op de vrije ruimte in de bewonersbudgetten. Afschaffen BBB-voorzieningen Stoppen met noodopvang voor uitgeprocedeerden. Deze is opgenomen in de subsidielijst. In de huidige bed, bad en broodregeling worden ongeveer 50 ongedocumenteerden opgevangen en ondersteund. Het geld hiervoor komt van het rijk. Een deel van de huisvestingskosten wordt door de gemeente zelf betaald, in de vorm van panden die beschikbaar gesteld worden. De komst van een landelijke vreemdelingenvoorziening (LVV) zou ervoor zorgen dat de gemeente geen geld meer krijgt voor de BBB. Door de val van het kabinet is het minder waarschijnlijk dat de LVV er komt. Daardoor blijft er een noodzaak bestaan om de BBB voorziening in de lucht te houden. Stoppen pilot proeftuin In de Gelderse Verbeteragenda Jeugdbescherming zijn acties opgenomen om de keten rondom jeugdbescherming te versterken. Eén van de acties is bouwsteen 3: lokale aanpak voor veiligheid in gezinnen.

Hierin wordt voorzien in het starten van proeftuinen waarin de betrokken partners rondom jeugdbescherming op een andere manier met elkaar gaan samenwerken. Dit om de hulpverlening aan gezinnen in complexe veiligheidsvraagstukken te verbeteren. Vanuit de Gelderse Verbeteragenda is opdracht gegeven om een plan van aanpak op te stellen om te komen tot een proeftuin rondom het vormgeven van het project Toekomstscenario in Gelderland Zuid. Indien we hiermee stoppen, moeten we de miljoen die we hier extra van het rijk voor hebben gekregen terugbetalen Hieruit zijn al kosten gemaakt, de netto besparing is daarom ook minder dan 1 miljoen. Ook vertraagt de betere ketensamenwerking voor kinderen die thuis onveilig zijn en dit kan leiden tot meer uithuisplaatsingen van deze kinderen. We houden ons tenslotte niet aan het coalitieakkoord waarin staat dat we landelijk voorloper willen zijn, we houden ons niet aan de afspraken in Gelderland Zuid en Rijk van Nijmegen. Stoppen REPS (Regionaal Punt Scheiden) Coördinatie, deelname en host van het Regionaal Expertisepunt Scheiden (REPS) is per 2023 is gestart. Hierin werken professionals van Sterker samen met professionals van Entrea Lindenhout, Jeugdbescherming Gelderland en Pro Persona. Dit gebeurt vanuit een samenwerkingsverband waarvan ook Buurtteams Jeugd en Gezin Nijmegen en de regiogemeenten deel van uitmaken.

We willen in de regio Rijk van Nijmegen dat we gezinnen en huishoudens op tijd en op de juiste manier helpen bij een scheiding. Dit betekent een continuering van de huidige situatie waarin veel vechtscheidingen de keten van jeugdbescherming blijven verstoppen. Met als risico meer uithuisplaatsingen van kinderen. Ook zorgt dit voor langere wachttijden bij de Buurtteams en lokale teams in Rijk van Nijmegen. Stoppen uitgaven Villa Penedo Villa Pinedo biedt onbeperkte online steun (in de vorm van een buddy) voor kinderen en jongeren met gescheiden ouders ter voorkoming van psychische problematiek. Wanneer je hiermee zou stoppen kunnen kinderen die last hebben van een vechtscheiding geen beroep meer doen op online-steun door een buddy. Het niet inzetten van rijksmiddelen die Nijmegen voor heel Gelderland Zuid ontvangt voor bestrijding Kindermishandeling voor dit doel is strijdig met de besluitvorming door 14 gemeenteraden.

58

Indicatoren 2014

2015

2016

2017

2018

2019

2020

2021

2022

Percentage jongeren (0 t/m 17 jaar) met jeugdhulp

13,1%

13,4%

Gemiddelde benchmark

15,0%

14,5%

Percentage jongeren (0 t/m 17 jaar) met jeugdbescherming

1,3%

1,2%

Gemiddelde benchmark

1,5%

1,4%

Percentage jongeren (12 t/m 22 jaar) met jeugdreclassering

0,5%

0,4%

0,5%

0,5%

Basisset (BBV):

Gemiddelde benchmark Percentage jongeren (12 t/m 21 jaar) met een delict voor de rechter

2%

1%

Gemiddelde benchmark

2%

1%

Aantal WMO-cliënten met een maatwerkarrangement (per 10.000 inwoners)

1%

1%

1%

1%

1%

1%

1%

1%

1%

1%

1%

1%

710

720

720

750

770

770

740

792

842

828

818 4.511

Gemiddelde benchmark Gevraagd door raad: Aantal cliënten jeugdhulp zonder verblijf

4.135

4.262

4.512

4.479

4.500

Aantal cliënten jeugdhulp met verblijf

496

539

523

516

514

518

Aantal aanmeldingen buurtteams

5.130

Buurtteams jeugd en gezin: percentage heeft binnen 14 dagen na aanmelding eerste gesprek

46%

Buurtteams volwassenen: percentage heeft binnen 14 dagen na aanmelding eerste gesprek

76%

Aantal bezoeken Stips

13.500

Percentage huishoudens dat gebruik maakt van 5 of meer gemeentelijke voorzieningen in het sociaal domein

3,9%

15.000

18.000

23.100

14.052

15.013

22.000

3,7%

3,8%

4,5%

4,5%

4,9%

Percentage dat vindt dat men te weinig contact met anderen heeft

10%

9%

12%

12%

Rapportcijfer bewoners voor woonbuurt als plek om te wonen en te leven

7,4

7,5

7,6

7,5

Percentage bewoners tevreden over openbaar vervoer in de buurt

79%

78%

76%

76%

Percentage bewoners tevreden over groen in de buurt

69%

71%

68%

66%

Toelichting Gemiddelde benchmark Het gemiddelde voor de steden Arnhem, Eindhoven, Enschede, Groningen, Leiden, Maastricht, Nijmegen en Tilburg. Percentage jongeren (0 t/m 17 jaar) met jeugdhulp Het CBS is de bron voor deze verplichte indicator. In 2021 is het CBS gestart met een nieuwe tijdreeks vanwege wijzigingen in de dataverzameling. Onze eigen statistieken laten een wat hoger aandeel jeugdigen zien dat gebruik maakt van maatwerkvoorzieningen op het vlak van jeugdhulp (circa 15%). Een reden daarvoor is dat het CBS afhankelijk is van de aanlevering van cijfers door jeugdhulpaanbieders; niet alle aanbieders leveren de cijfers aan.

59

Percentage jongeren (0 t/m 17 jaar) met jeugdbescherming / Percentage jongeren (0 t/m 17 jaar) met jeugdreclassering Het CBS is de bron voor deze verplichte indicatoren. In 2021 is het CBS gestart met nieuwe tijdreeksen voor deze indicatoren vanwege wijzigingen in de dataverzameling. Aantal WMO-cliënten met een maatwerkarrangement (per 10.000 inwoners) In Enschede en Maastricht ligt dit aantal duidelijk hoger dan in Nijmegen en de andere benchmarksteden. Aantal cliënten jeugdhulp zonder verblijf / Aantal cliënten jeugdhulp met verblijf De meeste cliënten ‘jeugdhulp met verblijf’ maken tevens gebruik van een andere maatwerkvoorziening op het vlak van jeugdhulp (‘jeugdhulp zonder verblijf’). Er zit dus een overlap tussen de cijfers. In totaal maken circa 4.600 jeugdigen gebruik van maatwerkvoorzieningen op het vlak van jeugdhulp. Aantal aanmeldingen buurtteams Het gaat om alle aanmeldingen bij de buurtteams jeugd en gezin (van start gegaan in juli 2021) én de buurtteams volwassenen (van start gegaan begin 2022). De buurtteams bieden basiszorg. Bij maatwerk - zorg die het basisteam niet kan leveren - wordt een zorgaanbieder met expertise ingezet. Percentage huishoudens dat gebruik maakt van 5 of meer gemeentelijke voorzieningen in het sociaal domein Met gemeentelijke voorzieningen in het sociale domein bedoelen we regelingen op het vlak van zorg, inkomen, werk en jeugd.

Van de huishoudens maakt 31% gebruik van minsten 1 van die regelingen; 4,9% van de huishoudens maakt gebruik van minsten 5 van die regelingen. Percentage dat vindt dat men te weinig contact met anderen heeft De bron voor deze cijfers is de tweejaarlijkse Burgerpeiling. Gevraagd is: “Vindt u in het algemeen dat u voldoende contacten met andere mensen heeft, dat wil zeggen buiten werk, school of het eigen huishouden/gezin?” met als antwoordmogelijkheden ‘ja, zeker’, ‘ja, maar ik zou wel wat meer contacten willen’ en ‘nee, ik vind dat ik te weinig contacten heb’. Klik hier voor meer onderzoeksuitkomsten/statistieken over welzijn, wijkontwikkeling en zorg: https://swm2023-nijmegen.pcportal.nl/p56193/kerncijfers https://swm2023-nijmegen.pcportal.nl/p56191/kerncijfers

60

Werk en Inkomen Wat willen we komend jaar bereiken? Ambitie:

We willen dat alle Nijmegenaren kunnen participeren, bij voorkeur door werk

Doel:

We willen uitkeringsgerechtigden met een relatief grote afstand tot de arbeidsmarkt meer kans geven op duurzaam betaald werk

Activiteiten  We bieden intensieve en integrale begeleiding. Wanneer er sprake is van werkloosheid, bieden we werkzoekenden en werkgevers ook in 2024 samen met WerkBedrijf intensieve begeleiding aan en zetten we instrumenten in zoals loonkostensubsidies, jobcoaching, proefplaatsingen en/of (om)scholingen. Professionals van de gemeentelijke afdeling Inkomen, Zorg en Leerrecht, de buurtteams en WerkBedrijf werken steeds meer en nauwer met elkaar samen, ook op elkaars locatie. We stellen de inwoner centraal, en hebben aandacht voor de brede, persoonlijke situatie, we kijken naar bestaanszekerheid en leveren maatwerk. Professionals van de afdeling Inkomen, Zorg en Leerrecht (IZ&L) werken vanuit de visie Mens als Middelpunt en gaat aan de slag met het doorvoeren van verdere verbetering van (digitale) dienstverlening in het sociaal domein.  We zorgen voor de uitvoering van het regionaal arbeidsmarktbeleidsplan en de uitvoering van de Dienstverleningsovereenkomst met WerkBedrijf. Eind 2023 wordt het nieuwe arbeidsmarktbeleidsplan voor 2024-2028 vastgesteld. Dit plan sluit aan op de huidige economische en maatschappelijke ontwikkelingen. De krapte op de arbeidsmarkt en de uitkomsten van het evaluatieonderzoek bij WerkBedrijf zijn hierin leidend.

We zetten meer in op dienstverlening voor specifieke groepen, zoals jongeren, statushouders, ouderen en kandidaten met een arbeidsbeperking. De afspraken leggen we vast in de Dienstverleningsovereenkomst (DVO) met WerkBedrijf en deze afspraken monitoren we.  We continueren de Maatwerkbanen. We bouwen het aantal Maatwerkbanen de komende jaren geleidelijk op. Ons doel voor 2024 is een goed overzicht krijgen op de relevante kosten en baten (zowel maatschappelijk als financieel) van deze maatwerkbanen voor mensen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt.  We geven meer aandacht en begeleiding aan inwoners die langdurig afhankelijk zijn van een bijstandsuitkering. We zetten het project “Doe je mee” voort in samenwerking met WerkBedrijf tot eind 2024. We evalueren en monitoren de uitkomsten en bekijken hoe en wat we kunnen integreren in onze dienstverlening (Mens als Middelpunt) na 2024. We willen bijstandsgerechtigden ook na afloop van het project in beeld houden om hen te begeleiden. Doel:

We bieden mensen perspectief op zinvol werk en leggen verbinding tussen werk, inkomen, onderwijs, welzijn en zorg

Activiteiten  Wij zetten het Regionaal MobiliteitsTeam Rijk van Nijmegen voort en ontwikkelen deze verder door. Het regionaal mobiliteitsteam (RMT) continueren we. Deze ondersteuning is aanvullend op reguliere dienstverlening van sociale partners, UWV en gemeenten. We evalueren en monitoren de voortgang. De ervaringen van het RMT worden meegenomen in de verdere ontwikkeling van het samenwerkingsverband waarin werkgevers-, werkzoekenden- én werkendendienstverlening ontschot door alle betrokken partijen op de regionale arbeidsmarkt (sociale partners, UWV en gemeenten) wordt aangeboden. Dit doen we samen met de partners van de Regionale Tafel Arbeidsmarkt, aangevuld met de vakbonden, werkgeversorganisaties en de Samenwerkingsorganisatie Beroepsonderwijs Bedrijfsleven (SBB).  We coördineren de regionale aanpak jeugdwerkgelegenheid en ontwikkelen deze verder door. We nemen onze regierol als centrumgemeente voor de regio Rijk van Nijmegen. Bij deze aanpak werken onder andere onderwijs, UWV, WerkBedrijf, team Leerrecht en RMC en gemeenten samen. De huidige aanpak loopt tot en met 2024. We treffen voorbereidingen voor een nieuwe vierjarige aanpak en sluiten aan bij komende wetswijzigingen, waarbij de aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt nog belangrijker wordt.

61



We bevorderen de regionale samenwerking in de arbeidsmarktregio. Binnen onder andere de Regionale Tafel Arbeidsmarkt (RTA) werken gemeenten, UWV, Werkbedrijf, VNO-NCW, vakbonden, ROC, HAN en ECN) met elkaar samen met een uitvoeringsagenda.

Doel:

We bestrijden de financiële risico’s die samenhangen met een slechte gezondheid voor huishoudens onder de Nijmeegse armoedegrens

Activiteiten  We dragen bij aan het verkleinen van gezondheidsverschillen. Sinds 2023 is het beperkt aanvullende pakket beschikbaar binnen de CAZ. Dit pakket is met name aantrekkelijk voor jongeren met een laag inkomen. Zij hebben vaak een extra zorgvraag, maar niet zoveel zorg nodig dat ze een gemiddeld aanvullend of sterk aanvullend pakket nodig hebben. In 2024 willen we dat meer jonge inwoners met dit beperkt aanvullende pakket meedoen aan de CAZ, zodat zij goed verzekerd zijn tegen een betaalbare prijs. Daarnaast stimuleren wij inwoners om voldoende groente en fruit te eten, door onze samenwerking met de Voedselbank en de Vincentius Vereniging.  We breiden de samenwerking met huisartsen uit. Zo organiseren we webinars over hoe huisartsen geldzorgen kunnen signaleren, dit bespreekbaar maken en juist doorverwijzen. Dit zetten we door in 2024. We doen dit samen met NEO, SAN en Bindkracht10. De huisarts blijft een belangrijke vindplaats voor inwoners met geldzorgen. De samenwerking tussen zorg en hulp bij geldzorgen kan beter en daar zetten we op in. Doel: We willen intergenerationele werkloosheid doorbreken Activiteiten  We bestrijden kinderarmoede door het aanbieden van kindregelingen via onze partner Stichting Leergeld Nijmegen en inzet op meer en betere financiële educatie, zo dragen we bij aan het tegen gaan van kansenongelijkheid.

Langdurig opgroeien in armoede heeft een negatieve invloed op de ontwikkeling van kinderen. Kinderen kunnen minder meedoen, wonen in een minder veilige omgeving, doen het minder goed op school en voelen zich minder waard (NJI). Onze partner Stichting Leergeld heeft een groot bereik en doet al vele jaren goed werk. We breiden de doelgroep vanaf september 2023 tot september 2025 tijdelijk uit naar 0 tot 4-jarigen, zodat ook de allerjongsten mee kunnen doen. Doel:

We bieden aanvullende gemeentelijke regelingen die participatie bevorderen aan inwoners vanaf 18 jaar

Activiteiten  We gaan door met het vereenvoudigen van de toegang tot de inkomensondersteunende regelingen en ontwikkelen de digitale Meedoen-pas verder door. We zorgen voor één digitale poort waar inwoners gemakkelijk en direct kunnen zien op welke regelingen zij recht hebben. Daar kunnen ze deze ook meteen aanvragen. De Meedoenregeling, het busabonnement en de Individuele Inkomenstoeslag (IIT) zijn hier al op aangesloten. Het platform dat de digitale poort vormt, ontwikkelen we verder door zodat het ook mogelijk wordt andere regelingen aan te sluiten zoals de kindregelingen, studietoeslag, bijzondere bijstand en de Collectieve aanvullende ziektekostenverzekering (CAZ).  We werken samen met een onderzoeksconsortium om meer werkende armen te bereiken. In samenwerking met de Hogeschool van Amsterdam en andere 100.000+ gemeenten werken we aan nieuwe manieren om meer werkenden met een laag inkomen te bereiken. Deze groep komt (nog) niet naar de gemeente toe om hulp te vragen als zij geldzorgen hebben. Daarom werken we in 2024 samen om nieuwe experimenten uit te voeren om dit bereik te vergroten. Zo houden we een campagne voor de Meedoenregeling via Marktplaats en werken we samen met sleutelfiguren in de wijk.

62

Ambitie:

We willen dat alle Nijmegenaren kunnen voorzien in hun levensonderhoud

Doel: We verstrekken uitkeringen en individuele toeslagen op basis van wettelijke regelgeving Activiteiten  We bereiden ons voor op de wijziging van de Participatiewet en passen waar nodig onze uitvoering aan. Niet de regels, maar de mens centraal zetten. Dat is het uitgangspunt van het conceptwetsvoorstel Participatiewet in balans. Door een samenhangend pakket van ruim 20 maatregelen wil de regering de Participatiewet weer in balans brengen. Er moet meer evenwicht komen tussen de 3 kernelementen: bestaanszekerheid, participatie en handhaving. Dat evenwicht moet worden bereikt door de menselijke maat centraal te zetten en uit te gaan van vertrouwen. Daar hebben wij in Nijmegen al een start mee gemaakt door de visie Mens als middelpunt te hanteren. Daarnaast is vereenvoudiging van de Participatiewet een belangrijk uitgangspunt. Een van de wettelijke wijzigingen is bijvoorbeeld het aanpassen van de bijverdiengrenzen, waardoor bijstandsgerechtigden 15% van de bijverdiensten mogen houden als opstap naar werk. In 2024 zullen wij inwoners informeren over de komende wijzigingen. Doel:

We bieden aanvullende gemeentelijke regelingen voor inwoners die daarvoor in aanmerking komen

Activiteiten  We steunen de Voedselbank in hun pilot met een supermarktmodel. Inwoners die te weinig geld overhouden om aan voedsel en kleding te besteden kunnen een beroep doen op de Voedselbank. De Voedselbank werkt aan een pilot waarin ze ervaring op willen doen met een supermarktmodel om de klanten meer keuze te bieden. Wij volgen deze pilot en steunen de Voedselbank indien nodig. We vinden het bovendien belangrijk dat ook mensen met een laag inkomen gezond kunnen eten en hebben aandacht voor voldoende groente en fruit in de voedselpakketten en supermarkt. Doel:

We voorkomen dat er (problematische) schulden ontstaan en/of dat schulden onnodig hoger worden door het bieden van preventieve ondersteuning, vroeg signalering en nazorg

Activiteiten  We proberen armoede- en schuldensituaties zoveel mogelijk te voorkomen. We willen Nijmegenaren met geldzorgen eerder, sneller en beter helpen. We zien te vaak dat mensen die al in de problemen zitten, ook nog te maken krijgen met oplopende schulden. Daarom zetten we in 2024 in op preventie en vroegsignalering om zo schulden te voorkomen. In de Nijmeegse aanpak staat de inwoner centraal. Dat houdt in dat we naast de financiële situatie ook rekening houden met andere leefgebieden. Zoals gezondheid, de woonsituatie en werk. We zetten in dit kader structureel in op de Financieel Experts in de Wijk (FEW). In 2024 werken we met nieuwe afspraken voor de FEW. In deze afspraken hebben we meer aandacht voor de positie van de FEW in de wijk. De FEW krijgt meer ruimte om samen te werken met andere partijen in de wijk, zoals Buurtteams en vrijwilligers van de Stips. Wij maken afspraken met de FEW over hoe zij inwoners eerder, sneller en beter kunnen helpen. Via de inzet van vroegsignalering sporen we zo mensen met betalingsachterstanden op en bieden hen laagdrempelige hulp. In 2024 hebben wij bovendien extra aandacht voor jongeren met geldzorgen en schulden. Doel:

We bieden dienstverlening aan huishoudens met financiële problemen en begeleiden huishoudens met problematische schulden en kleine ondernemers (MKB-ers/ZZP-ers) om duurzaam uit de schulden te komen