OV-visie Nijmegen Bereikbaar en Verbonden 2025-2040
Tekst van het document
andere gemeentelijke programma’s (zoals mobili
samenwerking met werkgevers en maatschappe
teit, duurzaamheid, inclusie en leefomgeving). Voor
lijke organisaties en vervoerders en meer inzet
Beheer, onderhoud en monitoring
agenda in het koersdocument van 2027.
Verwachte jaarlijkse kosten (in Euro's) 2026
2027
2028 en verder
Busvoordeelabonnement
75.000
1.100.000
1.100.000
andere onderdelen zal aanvullende dekking worden
Personeel
100.000
200.000
200.000
in het ontwikkelteam van de concessie. Meer
gezocht, onder meer via provinciale en rijksbijdra
Overige uitgaven
100.000
350.000
800.000
accounthouderschap als het gaat om afstemming
gen, regionale samenwerking en cofinanciering
met toplocaties en doorontwikkeling naar metro
door ontwikkelaars of werkgevers. Daar waar extra
Totaal
275.000
1.650.000
2.100.000
bus-corridors. Ook is meer afstemming nodig voor
middelen vanuit de gemeente nodig zijn zal dit in
de tweede pijler onder deze visie: meer inzet op
het Uitvoeringsprogramma worden uitgewerkt.
Bereikbaar en verbonden | OV-visie gemeente Nijmegen 2025-2040
64
Voor het ontwerpen en onderhouden van maat
personeel: Specifiek de beheerder/ regisseur en de
regelen op het gebied van bereikbaarheid en
kwartiermaker-fijnmazig-vervoer, omdat er op
doorstroming is een investeringskrediet nodig.
deze vlakken substantieel extra inspanning
Dit zijn kosten die horen bij investeringen in nieuwe
gevraagd wordt van de gemeente.
infrastructuur. We wenden dit krediet aan voor een ontwerpteam. Dit krediet is voor de gemeente
Aanvullende middelen
beperkt, omdat het grootste deel aangevuld wordt
De bovenstaande indicatieve middelen voor de
met subsidies van ov-vervoersautoriteiten.
ov-visie zijn op dit moment niet beschikbaar binnen het programma Mobiliteit. Aanvullende middelen moeten worden gezocht. We doen voor
uit de ov-visie te dekken. Dit zijn de kosten die elk
de opstart van de uitvoeringsagenda een claim
jaar terugkomen. Het grootste aandeel in dit
in het koersdocument van 2026 en voor de hele
krediet komt voor de uitbreiding van het bus
uitvoeringsagenda een claim in het koersdocument
voordeelabonnement. Daarnaast is het exploitatie
van 2027.
Bijlagen
krediet nodig voor dekking van de kosten voor
1 Participatieverslag
De volgende stap: een Uitvoeringsagenda ov Na vaststelling van deze ov-visie stelt de gemeente een Uitvoeringsagenda ov op. In dit document worden de ambities en ontwikkelrichtingen uit de visie vertaald naar concrete projecten, prioriteiten en samenwerkingen. De uitvoeringsagenda vormt daarmee de brug tussen strategie en uitvoering: zij maakt inzichtelijk wat we doen, wanneer en met wie.
Belangrijke onderdelen van de uitvoeringsagenda:
Ook beschrijven we hoe de gemeente samenwerkt
• de fasering in de tijd
gevers, maatschappelijke organisaties en inwoners
• de definitieve financiële onderbouwing
om de schaalsprong in het openbaar vervoer stap
met partners zoals provincie, vervoerders, werk
per maatregel
voor stap te realiseren. Zo groeit het Nijmeegse
• de organisatie en benodigde menskracht
openbaar vervoer mee met de stad: verbonden,
• de wijze van monitoring en bijsturing.
dichtbij en toekomstbestendig.
2 Reactiememo
67
Bereikbaar en verbonden | OV-visie gemeente Nijmegen 2025-2040
66
Een exploitatiekrediet is nodig om overige kosten
Bijlage 1 Participatieverslag
Participatieverslag ov-visie Nijmegen
Proces Het participatieproces van de ov-visie is opgebouwd aan de hand van drie fasen.
Fase 1: Verkenning
vanuit de startnotitie. Op die manier haalden we
oktober 2024 t/m februari 2025
gericht op specifieke thema’s wensen en belangen
Deze fase liep vanaf de start van het project tot
op vanuit een bredere groep inwoners, werkne
en met het moment dat de startnotitie in de
mers, werkgevers en maatschappelijke vertegen
gemeenteraad werd besproken. Het voornaamste
woordigers uit de stad.
doel van deze fase van participatie was om ov-visie en het bredere participatietraject op te
Fase 3: U itwerken, toetsen en terugkoppelen
halen.
juli 2025 t/m oktober 2025
thema’s, aandachtspunten en kaders voor de
Aanleiding en doel
Toetsen en terugkoppelen: het verwerken en
Het afgelopen jaar werkten we aan een vernieuwde ov-visie voor gemeente Nijmegen. Hiermee geven
Fase 2: Brede participatie
we antwoord op de vraag waar Nijmegen over 10-20 jaar staat op het gebied van openbaar vervoer en
april 2025 - juni 2025
terugkoppelen wat ermee is of wordt gedaan. In
kan worden gebruikt als inbreng van gemeente Nijmegen in de ov-concessie. Maar deze ov-visie is
Na bespreking van de startnotitie door de
deze fase was participatie er met name op gericht
zowel ambtelijk als bestuurlijk ook een ‘opstapje’ voor ambities in de verdere toekomst.
gemeenteraad zijn we gestart met de brede
om 1) uitwerkingen te toetsen; en 2) resultaten
participatie in de stad binnen de gestelde kaders
terug te koppelen.
Vrijwel alle belanghebbenden hebben al een
vertegenwoordiging. Vóórdat formele besluit
mening over het thema openbaar vervoer. Open
vorming van start gaat. Zodat inwoners in staat
baar vervoer is namelijk een onderwerp met een
worden gesteld mee te denken aan nog te maken
breed maatschappelijke impact. Het doel van het
keuzes voor de toekomst van de stad.
toetsen van de opgehaalde input en gericht
Wie hebben we betrokken? Onderstaande figuur geeft een overzicht van de belanghebbenden die we gedurende het proces om te
nieuwe beleid is keuzes maken die richting geven
komen tot een nieuwe ov-visie hebben betrokken, en op welk niveau zij een rol hebben gespeeld.
aan de toekomst van het openbaar vervoer in
Daarom speelde participatie in het gehele proces
Nijmegen. En er zijn veel mensen die belang heb
van de ov-visie een belangrijke rol. Het doel is om
ben bij het openbaar vervoer – ouderen, werk
met behulp van deze zorgvuldige participatie te
Participatieniveau
Fase 1
Fase 2
Fase 3
gevers, studenten, mensen met minder geld of een
komen tot een breed gedragen ov-visie voor de
slechtere gezondheid en ook veel andere inwoners
gemeente Nijmegen waarin de diverse belangen uit
meebeslissen
Kernteam College
Kernteam College
Kernteam College
en bezoekers.
de stad goed vertegenwoordigd zijn. We hopen met
meewerken
Ambtelijke collega's (specialisten, strategen) Gemeenteraad
Klankbordgroep Ambtelijke collega's
meedenken
Ambtelijke collega's Klankbordgroep Vervoerders Regio en Provincie
Inwoners Bezoekers Werkgevers
deze participatie de betrokkenheid vanuit de stad Vanuit de omgevingswet – die het vroegtijdig
bij de besluitvorming te verbeteren, transparantie
betrekken van belanghebbenden voorschrijft,
te creëren en de inhoudelijke kwaliteit van de
maar zeker ook vanuit haar rol als belanghebbende
ov-visie te verbeteren.
(vanuit diverse beleidsterreinen) en belangen vertegenwoordiger (van zowel de gemeentelijke
Dit participatieverslag betreft een terugkoppeling
organisatie als externe stakeholders – en vooral
van het participatieproces, biedt een overzicht van
ook inwoners) is participatie voor gemeente
de aanpak van de participatie van de ov-visie
Nijmegen daarom van belang. Dit vraagt om een
Nijmegen, evenals de belangrijkste opbrengst
zorgvuldig participatieproces waarin het gesprek
vanuit de brede participatie.
wordt aangegaan met een brede maatschappelijke
meeweten
Klankbordgroep Ambtelijke collega's
Buurgemeenten Buurgemeenten Inwoners Vervoerders Provincie
71
Bereikbaar en verbonden | OV-visie gemeente Nijmegen 2025-2040
70
Kernteam
organisaties. Onderdeel van de klankbordgroep
dilemma’s. Met een tussenstop in Lindenholt, waar
een gevoel te krijgen bij wat er leeft in de stad. De
Ambtelijke collega’s uit het team mobiliteit namen
waren Huis voor de Binnenstad, AKKU, Zelfregie
het Bewonersoverleg Lindenholt (BOL) toelichting
hoofdboodschap was dan ook: we vinden het
samen met adviseurs van Mobycon en Forseti
centrum Nijmegen, Campuspartner (Radboud
gaf over hun rol in de wijk en in de klankbordgroep
belangrijk om in gesprek te zijn/blijven met de stad
plaats in het kernteam van de ov-visie. Dit kern
Universiteit), CWZ ziekenhuis, vertegenwoordiging
en we een ‘ov-quiz’ speelden.
en op te halen wat er speelt op het gebied van
team is op alle niveaus van participatie betrokken
uit het ROCOV Gelderland, vertegenwoordiging
en trekker voor de totstandkoming van de ov-visie.
uit de mobiliteitswerkgroep van de wijkraden
Andere activiteiten
gebruik hebben gemaakt om mensen te infor
(Nijmegen-Noord en Bewonersoverleg Lindenholt).
Andere activiteiten die in deze fase hebben
meren over de ov-visie en aandachtspunten voor
plaatsgevonden, zijn de interne ambtelijke
de verdere uitwerking van de ov-visie op te halen.
Klankbordgroep Gedurende het gehele proces hebben we gewerkt
Bij hen haalden we vroegtijdig input op en toetsten
afstemming (continu) en het bestuderen van
met een externe klankbordgroep, bestaande uit
we op verschillende momenten in het proces of we
diverse beleidsdocumenten.
een combinatie van werkgevers en belangen-
nog op de juiste koers zaten.
Winkelcentrum Hatert, Campus, Radboudumc,
Fase 2: Brede participatie
Hoe hebben we betrokken?
Woensdag 7 mei 2025 Sint Jacobslaan Dinsdag 13 mei 2025
De fase van brede participatie kenmerkte zich
Lindenholt Leuvensbroek, Lindenholt Horstacker,
door met de kaders van de startnotitie verdere
Winkelcentrum Dukenburg, Daalseweg
Fase 1: Verkenning
het gesprek met de stad al begonnen voordat de
input op te halen in de stad. Op die manier
Vrijdag 16 mei 2025
De participatie in fase 1 was er primair op gericht
kaders zijn bepaald.
hebben we de ontwikkelprincipes van verdere
Molenweg, Station, Hart van Waalsprong
invulling kunnen voorzien. We hebben daarvoor
Zaterdag 31 mei 2025
de volgende participatiestappen doorlopen.
Centrum
de kaders vast waarbinnen we de ov-visie verder
Feedback bijeenkomst klankbordgroep 14 februari 2025
uitwerken. Om te komen tot deze startnotitie,
Een conceptversie van de startnotitie is gedeeld met de klankbordgroep. Aan de hand van hun
Klankbordgroep bijeenkomst 21 maart 2025
Behalve diverse flyers ter informatie (o.a. over het
hebben we verschillende participatiestappen doorlopen.
feedback, hebben we een bijeenkomst georgani
Na vaststelling van de startnotitie door College
en toelichting op de ov-visie), waren er diverse
seerd in wijkcentrum Villanova, waarin we (con
hebben we dit teruggekoppeld aan klankbord
gespreksstarters beschikbaar om met Nijmege
Interviews januari 2025
flicterende/belangrijke) feedback op de startnotitie
groep. Tijdens deze bijeenkomst op het Project
naren in gesprek te gaan. Zo hadden we ‘gespreks
hebben besproken. Het doel hiervan was niet om
kantoor Stationsdistrict hebben we diverse
starterkaartjes’ met daarop concrete vragen
We hebben diverse interviews gehouden met
alles op te lossen, maar om elkaars perspectieven
inhoudelijke aandachtspunten besproken evenals
gerelateerd aan de ontwikkelprincipes voor de
relevante beïnvloeders. Deze interviews hebben
te begrijpen en mogelijke oplossingen te ver
het voorstel voor grootschalige inwonerpartici
ov-visie, zogenaamde stembuizen waar mensen
plaatsgevonden met provincie, Groene Metropool
kennen. Aan de hand hiervan hebben we afspraken
patie. Op basis hiervan zijn aanscherpingen gedaan
fictief ov-budget konden verdelen over verschil
regio Arnhem-Nijmegen, AVAN en Connexxion.
gemaakt over de verwerking en afronding tot
op dit voorstel, zodat het een aanpak van en voor
lende keuzes voor het ov in de stad én konden
In de interviews toetsten we de dilemma’s en ver
definitieve startnotitie.
de stad is geworden.
Nijmegenaren hun ‘droom’ voor het ov in Nijmegen
om input op te halen voor de startnotitie aan de gemeenteraad. Met deze startnotitie stelden we
kenden we aanvullende aandachtspunten.
busvoordeelabonnement, de ov-ambassadeurs
op een puzzelstukje meegeven. Vanuit het project
Technische toelichting voor de Raad 2 april 2025
Ov-bakfiets in de wijken mei 2025
aanwezig voor het gesprek. Op diverse momenten
Tijdens een technische toelichting hebben we
De gemeente Nijmegen beschikt over een bakfiets
sloten ook de vrijwillige ov-ambassadeurs aan.
raadsleden meegenomen in het ov-landschap en
waarmee we op 4 verschillende dagen in mei 2025
hebben we samen met de klankbordgroep kennis
de kaders voor de ov-visie. We presenteerden de
op diverse locaties verspreid door Nijmegen heb
gemaakt, toelichting gegeven op de ov-visie en de
aanleiding, beoogde kaders en proces voor de
ben gestaan. Deze locaties zijn gekozen op basis
Online participatieplatform april t/m mei 2025
aanbesteding van de ov-concessie en hebben we
ov-visie. Aanvullend hebben we een bustocht
van een goede spreiding door de stad en afge
Behalve participatie in de wijken, hebben we ook
aandachtspunten en ambities op het gebied van
georganiseerd langs een aantal plekken, waar
stemd met de klankbordgroep. Het doel was niet
een online pagina met informatie over de ov-visie
openbaar vervoer verkend. Op deze manier zijn we
toelichting is gegeven over actualiteiten en
om een volledig beeld op te halen, maar wel om
ingericht: onzestad.nijmegen.nl/openbaar-vervoer.
Aftrapbijeenkomst klankbordgroep 24 januari 2025 Tijdens de eerste aftrapbijeenkomst bij Blixem
team van de ov-visie waren altijd twee collega’s
73
Bereikbaar en verbonden | OV-visie gemeente Nijmegen 2025-2040
72
openbaar vervoer. Waarbij we van de gelegenheid
Fase 3: U itwerken, toetsen en terugkoppelen
Wie hebben we (niet) gesproken?
participatie in de wijken slechts beperkt bereik hebben. De online pagina gaf ons de gelegenheid
De laatste fase stond in het teken van uitwerking
We hebben op veel verschillende manieren veel
Ov-bakfiets in de wijken
om nog wat breder te informeren en op te halen.
en terugkoppeling van de op te leveren ov-visie.
verschillende input opgehaald in Nijmegen. Het
Op de meeste locaties troffen we veel mensen die
We zijn ons er namelijk van bewust dat we via de
Behalve toelichting op de ov-visie en het proces,
In deze fase was participatie er primair op gericht
doel van de participatie was om diverse belangen
met ons in gesprek wilden. We hebben een vrij
hadden inwoners van begin mei tot half juni ook
om 1) de verwerking van de opgehaalde input te
uit de stad goed te vertegenwoordigen en daarmee
gemêleerde groep Nijmegenaren kunnen spreken
de gelegenheid om hier algemene reactie met
toetsen; 2) de uitwerking van de ov-visie en hoe
betrokkenheid van de stad bij de ov-visie te reali
(jong, oud, man, vrouw). De communicatie was in
betrekking tot de ov-visie achter te laten en mee te
de input vanuit participatie hierin is geland terug
seren en de kwaliteit van het eindproduct te opti
het Nederlands en Engels. Mogelijk zijn Niet-
denken over concrete vragen gerelateerd aan de
te koppelen. We rganiseerden in deze fase twee
maliseren. Belangrijk om te beseffen is wel dat de
Nederlandstaligen daardoor minder goed bereikt.
ontwikkelprincipes voor de ov-visie. Deze vragen
bijeenkomsten voor de klankbordgroep.
participatie geen representatief beeld geeft van
kwamen overeen met de gespreksstarterkaartjes
In Hatert troffen we relatief veel oudere mensen.
de groepen Nijmegenaren die we al dan niet
Op de campus troffen we – zoals te verwachten –
hebben weten te bereiken.
met name studenten, al hadden relatief weinig van
participatie in de wijken, via de lokale wijkpagina’s
o Na afloop van de inwonerparticipatie hebben we
en via collega’s van de gemeente.
de opgehaalde input besproken met de klankbord
Klankbordgroep
groep tijdens een bijeenkomst in Wijkcentrum de
De klankbordgroep bood een mooie vertegen
vinden. Bij het Radboud Ziekenhuis kwamen we
Ambtelijke sessies tweewekelijks, mei t/m juli 2025
Ster. We stonden stil bij wat we hebben opgehaald,
woordiging van verschillende werkgevers en
relatief veel bezoekers van buiten Nijmegen tegen,
in hoeverre de leden van de klankbordgroep zich
belangenorganisaties in Nijmegen. Desondanks
die veelal met de auto op pad waren. Aan de
Gedurende de periode van half mei tot en met
hierin herkenden en hoe we deze input het beste
geeft de klankbordgroep geen representatieve
Daalseweg en in het winkelcentrum Hart van
begin juli, hebben we vrijwel elke twee weken een
een plek konden geven in de ov-visie.
afspiegeling vanuit Nijmegenaren. Zo bleef betrok
Waalsprong gaven veel mensen aan zich voor
ambtelijke sessie georganiseerd. In deze ambtelijke
hen interesse in een gesprek over het ov. Veel studenten gaven aan het allemaal ‘wel prima’ te
kenheid van de AKKU beperkt tot een enkele
namelijk met de fiets te verplaatsen. Op het station
bijeenkomst, waardoor het perspectief van stu
hebben we, naast ov-reizigers, ook met enkele
van verschillende beleidsterreinen stil bij een of
Klankbordgroep bijeenkomst 3 oktober 2025
denten – ondanks de ov-bakfiets op de campus –
medewerkers uit het ov gesproken.
meerdere ontwikkelprincipes. Zo hebben we de
Tijdens de afsluitende bijeenkomst met de
mogelijk onderbelicht is gebleven. Vanuit de wijk
thema’s vanuit verschillende disciplines verdiept
klankbordgroep op 3 oktober in De Lindenberg,
raden waren alleen Nijmegen-Noord en Lindenholt
Een van de suggesties uit de klankbordgroep was
en raakvlakken gesignaleerd. Deze input is belang
hebben we de feedbackpunten op de concept
vertegenwoordigd, al zijn wijkraden breder
om ook op een avond in het centrum te staan.
rijk onderdeel geweest van de verdere uitwerking
ov-visie besproken aan de hand van zorgpunten en
benaderd.
We vonden dit een goede suggestie, maar troffen
van de ov-visie.
goede punten. In voorbereiding hierop hebben de
sessies stonden we samen met ambtelijke collega’s
op de betreffende avond (vrijdag 16 mei) te beperkt
leden van de klankbordgroep hun feedback per
Ondernemers en werkgevers
Gedurende de fase van brede participatie, hebben
mail opgestuurd, hierop heeft terugkoppeling
Het betrekken van ondernemers en werkgevers in
ook nog diverse interviews en afstemming plaats
plaatsgevonden.
de fase van visievorming bleek ingewikkelder dan
Inwoners, werknemers en bezoekers
verwacht. Input vanuit dit perspectief is daarom
We hebben veel ervaringen en suggestie mee
gevonden. We spraken onder meer met Bedrijven
inwoners om mee in gesprek te gaan
terrein Nijmegen-Zuid, de Seniorenraad, ov-ambas
In deze fase is de concept ov-visie tegengelezen en
voornamelijk opgehaald via de vertegenwoordiging
gekregen tijdens de bijeenkomsten met de klank
sadeurs en de accounthouders Economie.
van feedback voorzien door het team mobiliteit,
in de klankbordgroep, de accounthouders van
bordgroep, de participatie in de wijken én via de
collega’s uit de ambtelijke sessies, provincie,
economie en het Bedrijventerrein Nijmegen-Zuid.
online pagina. In het reactiedocument bij de
externe experts, diverse adviesraden (Kleurrijk
Overige leden van het Economisch Collectief
ov-visie vindt u een uitgebreid overzicht hiervan.
Samenleven, Seniorenraad, Cliëntenraad Partici
Nijmegen hebben geen gehoor gegeven en zullen in
Om de volledigheid en transparantie zo goed
patie), en de leden van de klankbordgroep. Ook
de fase van het uitvoeringsprogramma opnieuw
mogelijk te waarborgen, is ervoor gekozen geen
hebben we de opgehaalde input vanuit de externe
worden betrokken.
samenvattende selectie van de opgehaalde input
participatie op een rij gezet en van terugkoppeling
te geven in het participatieplan, maar een integraal
voorzien (zie reactiememo).
overzicht van alle ontvangen input en de verwer king daarvan als bijlage toe te voegen.
75
Bereikbaar en verbonden | OV-visie gemeente Nijmegen 2025-2040
online pagina onder aandacht gebracht tijdens de
Klankbordgroep bijeenkomst 27 juni 2025
uit de participatie in de wijken. We hebben de 74
alle Nijmegenaren. Onderstaand gaan we kort in op
Bijlage 2 Reactiememo
Algemene opmerkingen / ervaringen 173 reacties zijn gecategoriseerd onder 'algemene opmerkingen/ervaringen'. Dit betreffen uiteenlopende ervaringen van inwoners en bezoekers.
fijnmazige bereikbaarheid van de binnenstad en geven we aan dit verder te gaan onderzoeken. Zo lang er nog geen ander goed fijnmazig aanbod voor de binnenstad is, blijft er een bus rijden tot in de binnenstad. Zo garanderen we de bereikbaarheid van de binnenstad, terwijl we werken aan verdere verbeteringen. De bereikbaarheid van de binnenstad krijgt ook aandacht in hoofdstuk 3 (fijnmazig vervoer).
Algemene opmerkingen en ervaringen zijn niet direct te verwerken tot acties voor in de visie, maar geven ons wel een goed beeld van hoe men het ov momenteel ervaart. Dit is daarom waardevolle inbreng. Om recht te doen aan de vele reacties die we hebben opgehaald, maar niet altijd direct hebben kunnen verwerken hebben we deze algemene opmerkingen en ervaringen een plek gegeven in de visie onder het intermezzo 'geluiden uit de stad'.
Bereikbaarheid wijken 18 reacties gaan specifiek over de berikbaarheid van en binnen de wijken. Net als in het geval van algemene bereikbaarheid, zijn er ook rond de bereikbaarheid van wijken opmerkingen rond het behouden van het huidige niveau. Verder wenst men betere verbindingen tussen de wijken en naar bijvoorbeeld voorzieningen in de wijk.
Beleving 31 reacties hebben betrekking op het aspect 'beleving'. Deze opmerkingen gaan bijvoorbeeld over de rol van de chauffeur (overwegend positief), veiligheid op de haltes en drukte in de voertuigen.
fijnmazig vervoer in de wijken). Daarnaast blijven er 'gewone' bussen door de wijk rijden, in de nieuwe ov-concessie vanaf juli 2026 is daar ook aandacht voor.
De rol van de chauffeur is bepalend voor de beleving van het openbaar vervoer. Als gemeente zijn we geen opdrachtgever van deze buschauffeurs. Daarom hebben we het niet expliciet opgenomen in de ov-visie. We kunnen dit signaal wel benadrukken in de gesprekken met provincie en vervoerder. Datzelfde geldt voor drukte in de voertuigen. Waarbij lijn 10 vanaf de nieuwe ov-concessie in juli 2026 een extra lange (dubbel gelede) bus krijgt, en de capaciteit daarmee aanzienlijk toeneemt. Dit verbetert hopelijk de bele ving van deze lijn. In hoofdstuk 5 (de ov-reis is van deur tot deur) beschrijven we de aanpak voor gericht
Betaalbaarheid Maar liefst 65 reacties gaan over de betaalbaarheid van het openbaar vervoer. Een enkele reactie stelt dat het ov prima betaalbaar is, maar de meeste opmerkingen gaan over het goedkoper of gratis maken van het ov.
ingrijpen, die aanpak is ook toepasbaar op bijvoorbeeld onveilige bushaltes. We zetten met hoofdstuk 8
Als gemeente kunnen we niet zelfstandig besluiten om het ov gratis te maken. Wel hebben we veel
(openbaar vervoer is drempelvrij in gebruik) daarnaast in op het uitbreiden van de ondersteuning in het
opmerkingen gehoord over het tarief van het ov en besteden hier daarom aandacht aan in hoofdstuk 7
openbaar vervoer. Deze ondersteuning is ook geschikt voor reizigers die nog niet met het ov durven reizen.
(openbaar vervoer is betaalbaar). Ook kiezen we ervoor om de uitbreidingsopties van het busvoordeel
Bereikbaarheid
abonnement te onderzoeken. Voor het overige besteden we aandacht aan 'tarifering' en het verbeteren van de prijsperceptie van het ov, waaronder ook de bekendheid van en informatie over abonnementen.
18 reacties gaan over 'bereikbaarheid' in het algemeen. Bijvoorbeeld over (het behoud van) een basisniveau van bereikbaarheid met het ov in de stad, het verbeteren van ov-verbindingen in het
Betrekken van de stad
algemeen en de bereikbaarheid van specifieke voorzieningen.
32 reacties geven input rond het betrekken van de stad.
In de nieuwe ov-concessie vanaf juli 2026 zal het aanbod verder worden uitgebreid ten opzichte van nu.
Er zijn veel goede (en leuke) suggesties gedaan om de stad te betrekken. Enkele suggesties hebben we in
De bereikbaarheid van specifiek genoemde locaties kunnen wij meenemen in de gesprekken met de
de hoofdstukken een plek kunnen geven in de rol 'betrekken'. Andere suggesties zullen we bij de totstand
vervoerder en provincie bij de verdere ontwikkeling van het ov in de komende jaren. De bereikbaarheid
koming van het uitvoeringsprogramma dat volgt op de ov-visie nader bekijken, omdat we er dan concreter
van deze voorzieningen is ook interessant om nader te onderzoeken in het licht van H3 (vervoer nabij met
invulling aan kunnen gaan geven.
fijnmazig vervoer in de wijken).
Bereikbaarheid binnenstad 30 reacties gaan specifiek over de bereikbaarheid van de binnenstad. Alle opmerkingen hierover benadrukken het belang van een ov-verbinding naar en in het centrum voor Nijmegenaren.
Betrouwbaarheid 30 reacties hebben betrekking tot de betrouwbaarheid van het ov. Het gaat daarbij over de zekerheid dat de bus (op tijd) komt en betere aansluitingen. Net als inwoners vinden ook wij het verbeteren van de betrouwbaarheid van het ov van belang. In
(Fijnmazige) bereikbaarheid van de binnenstad is een onderdeel van hoofdstuk 1 (Bereikbare binnenstad,
hoofdstuk 2 (doorstroming en betrouwbaar ov) hebben we hier daarom expliciet aandacht aan, om deze
onderwijs- en werklocaties en ziekenhuizen). Daarin stellen we een meer algemeen principe over de
betrouwbaarheid verder te verbeteren. In hoofdstuk 4 (Beter benutten van het spoor) gaan we in op de
79
Bereikbaar en verbonden | OV-visie gemeente Nijmegen 2025-2040
78
De fijnmazige bediening van en tussen de wijken is opgenomen onder hoofdstuk 3 (vervoer nabij met
naadloze keten, waarbij aansluitingen van belang zijn - ook het verbeteren hiervan draagt bij aan de betrouwbaarheid. Tot slot zetten we in hoofdstuk 8 (openbaar vervoer is drempelvrij in gebruik) in op onder meer het verbeteren van de informatievoorziening, zodat wanneer een bus of trein niet op tijd rijdt reizigers hier in ieder geval goed geinformeerd zijn en niet hoeven te twijfelen of het voertuig nog komt.
Data en monitoring Vanuit de klankbordgroep kregen we 3 reacties rond data en monitoring. Cijfers worden verschillend geinterpreteerd en we hebben er daardoor soms bewust gekozen om het niet onnodig ingewikkeld te maken en geen exacte cijfers en data op te nemen. Op visieniveau vinden we het belangrijker om d egrote ontwikkelrichtingen te beschrijven. We beschrijven wel in de diverse hoofd
Busstation We ontvingen 4 reacties, met name vanuit de klankbordgroep, over het busstation Nijmegen Centraal. Daarbij gaat het over de veiligheid, toegankelijkheid en begrijpelijkheid van het (dynamische) busstation. Binnen hoofdstuk 8 (openbaar vervoer is drempelvrij in gebruik) zetten we in op volledig motorisch en visueel toegankelijke haltes, ook het busstation maakt daar onderdeel van uit. Het busstation blijft ook met de ontwikkelingen in het stationsgebied op de huidige locatie en ook in dezelfde opzet bestaan. De capaciteit van het busstation is belangrijk om de grote stromen reizigers vlot te vervoeren en goed te laten overstappen; daarom kunnen we aan de opzet van het busstation niet veel veranderen. Wel gaan we
hoeverre we op de goede weg zitten. In de uitwerking / het uitvoeringsprogramma wordt de data per project en uitvoeringsplan relevanter omdat het op tactisch en uitvoeringsniveau dan concreter wordt en de data gekoppeld wordt aan meetbare doelstellingen en kpi's
Deur tot deurreis
.
25 opmerkingen hadden betrekking tot de deur tot deur reis. Het ging hierbij met name over de (kwaliteit en lengte van de) reis naar de ov-halte, te voet en te fiets.
proberen of de perrons breder kunnen worden om toegankelijkheid te verbeteren, gaan we de wacht
Om invulling te geven aan de vele opmerkingen rond de deur tot deur reis, en passend bij de rol van de
ruimte verbeteren en de informatievoorziening beter maken. Ook scheelt het dat lijn 10 naar Heyendaal
gemeente als wegbeheerder van deze deur-tot-deur reis, hebben we hoofdstuk 5 specifiek hierop gericht.
een eigen, groter busstation krijgt aan de andere kant (bij het hotel), zodat deze bussen niet meer bij het busstation komen. Een kopstation voor bussen is onzes inziens niet aan de orde. We blijven bij ons eerdere standpunt. Bussen achteruit laten rijden levert grote veiligheidsrisico’s op. Er zijn vaak voertuigen op het busplein aanwezig om te laden/lossen en er lopen mensen over het plein. Er ontstaat een onaanvaardbaar aanrijdingsgevaar. Daarnaast stijgt het aantal bussen met 20% en vanaf 2028 is er een grotere stijging van
Duurzaamheid 4 reacties, vooral vanuit de klankbordgroep, gingen over de duurzaamheid van het openbaar vervoer. Meer specifiek over elektrische bussen.
vervoerbewegingen. Het kost te veel tijd in de dienstregeling in combinatie met fysieke ruimte om bussen
We hebben de duurzaamheid van het openbaar vervoer opgenomen bij de leidende principes in de
achteruit te laten rijden en het verhoogde risico op ongelukken.
inleiding. Vanaf de nieuwe concessie in juli 2026 zullen de bussen al elektrisch rijden (invoering hiervan is voorzien tot en met december 2026), maar we vinden het belangrijk om in de visie vast te leggen dat hierop blijven inzetten - ook voor de toekomst en bijvoorbeeld voor het fijnmazige vervoer.
Busvoordeelabonnement
13 reacties gingen over het busvoordeelabonnement. We spraken inwoners die hier erg tevreden over zijn, maar ook inwoners die ideeen ter verdere verbetering van het busvoordeelabonnement hadden. We zijn blij om te horen dat veel inwoners het busvoordeelabonnement positief ervaren. In hoofdstuk 7 (openbaar vervoer is betaalbaar) kiezen we ervoor om een busvoordeelabonnement te behouden en
14 opmerkingen gingen over fijnmazig vervoer, zoals het huidige doelgroepenvervoer, de inzet van vrijwilligers en kleinere busjes. Doelgroepenvervoer is onderdeel van het hoofdstuk 'vervoer nabij met fijnmazig vervoer in de wijken'.
eventuele uitbreidingsopties hiervan te onderzoeken.
Het is de insteek om niet per se doelgroepenvervoer ruimhartiger toe te kennen, maar juist te verkennen
hoe het fijnmazig vervoer op een andere manier (extra) kan worden ingevuld, bijvoorbeeld met. vrijwilli
Campusbereikbaarheid 8 opmerkingen gingen specifiek over de bereikbaarheid van de campus, met name het creeren van directere verbindingen richting de campus. In hoofdstuk 1 (Bereikbare binnenstad, onderwijs- en werklocaties en ziekenhuizen) hebben we aandacht voor onder meer het verder verbeteren van de bereikbaarheid van de campus. In het toekomstbeeld van de metrobus (zie ook het kaartbeeld in hfst. 1) krijgt de campus wat ons daarom betreft ook een belang rijke plek, met snelle en directe verbindingen naar diverse P+R locaties en het station. Maar ook op kortere termijn zien we hier al verbeteringen: in de concessie komen er meer directe lijnen vanuit de regio naar de campus en worden er langere bussen ingezet van en naar de campus.
Fijnmazig vervoer
gers. Extra, omdat het niet als vervanging is bedoeld, het basisnetwerk vaste bus blijft bestaan. Een groep die tussen Wmo-vervoer en ov in valt kan daar mee geholpen zijn. Ook de inzet van kleinere voertuigen is een mogelijke invulling hiervan. De precieze invulling is een ontwikkelopgave voor komende jaren.
81
Bereikbaar en verbonden | OV-visie gemeente Nijmegen 2025-2040
80
stukken hoe we acties willen gaan monitoren, zodat over langere termijn kan worden bijgehouden in
Fysieke toegankelijkheid
Leidende principes
13 reacties gingen over de fysieke toegankelijkheid van het openbaar vervoer, waarbij het verbeteren van
10 opmerkingen hebben betrekking tot de leidende principes van de ov-visie. Het gaat daarbij met name
in- en uitstappen met de rollator meerdere keren is genoemd. De meeste opmerkingen gingen over de
over inclusiviteit en 'de reiziger centraal'.
toegankelijkheid van de voertuigen zelf.
We hebben in de inleiding gekozen om enkele leidende principes op te nemen. Deze leidende principes zijn
We vinden toegankelijkheid een belangrijk onderwerp, en hebben 'design-for-all' daarom als een van de
van toepassing op alle hoofdstukken en van algemeen belang. Bijvoorbeeld inclusiviteit (opgenomen als
leidende principes opgenomen. In hoofdstuk 7 (openbaar vervoer is drempelvrij in gebruik) hebben we
'design-for-all') en de reiziger centraal. Deze hebben hier een plek kregen.
daarnaast expliciete aandacht voor het verder verbeteren van de toegankelijkheid van het openbaar vervoer. We richten ons hier voornamelijk op de haltes en informatievoorziening, omdat we daar als gemeente een rol in kunnen pakken. Voor de toegankelijkheid van de voertuigen zelf stelt de provincie al strenge eisen aan de vervoerder.
Haltevoorzieningen 14 opmerkingen gingen over de haltevoorzieningen. Vooral fietsparkeervoorzieningen zijn daarbij veel
Ov-concessie Binnen de klankbordgroep zijn 4 reacties gekomen over de werking en voorwaarden van de ov-concessie. Doordat er elke drie jaar een nieuw ontwikkelplan is voor de strategische grote lijnen van de concessie én er een ontwikkelteam via Nijmegen ook invloed op de concessie kan uitoefenen is er een flexibelere concessie dan voorheen.
83
genoemd. Binnen hoofdstuk 5 (de ov-reis is van deur tot deur) hebben we aandacht voor het voorzieningenniveau op ov-haltes. We maken daarbij onderscheid in verschillende type haltes. Op de metrobus haltes investeren we in het toevoegen van (veilige) fietsparkeerplekken – ook voor buitenmaatse fietsen zoals bakfietsen. Op andere type haltes plaatsen we bijvoorbeeld zitgelegenheid.
Informatievoorziening
P+R 11 reacties gingen over P+R locaties, waarbij met name aandacht is geweest voor de randvoorwaarden om gebruik te kunnen en willen maken van deze locaties. De randvoorwaarden voor een succesvolle P+R nemen we op hoofdlijnen mee in hoofdstuk 1 (Bereikbare binnenstad, onderwijs- en werklocaties en ziekenhuizen).
35 opmerkingen gingen over informatievoorziening rond het openbaar vervoer. Het gaat daarbij
Proces en besluitvorming
bijvoorbeeld over de onduidelijkheid over de werking van (sommige aspecten van) het openbaar vervoer,
In de klankbordgroep was aandacht voor proces en besluitvorming, 4 reacties hierover zijn genoteerd.
maar ook over de informatie over bustijden.
Bijvoorbeeld over de uitvoerbaarheid, maar ook de betrokkenheid van (grote) werkgevers.
Binnen hoofdstuk 8 (openbaar vervoer is drempelvrij in gebruik) zetten we in op het verbeteren van de
Er zijn enkele vertegenwoordigers van grote werkgevers aanwezig in de klankbordgroep (Radboud
begrijpelijkheid van het ov. Uit de reacties blijkt ook de bekendheid met ov-abonnementen nog verder
universiteit en CWZ). Daarnaast hebben we via de bedrijfsaccounthouders en de Economisch Collectief
verbeterd te kunnen worden, daar hebben we aandacht voor in hfst. 7 (openbaar vervoer is betaalbaar).
Nijmegen apart aansluiting gezocht bij de bestaande platformen van werkgevers/ondernemers.
Integraliteit
Rolverdeling
11 opmerkingen gingen over integraliteit van de ov-visie, vooral vanuit de klankbordgroep was hier veel
3 opmerkingen gingen over de rolverdeling in het openbaar vervoer, waar is de gemeente wel en niet
aandacht voor. Het gaat daarbij over afstemming en raakvlakken met andere beleidsdocumenten en
verantwoordelijk voor?
bijvoorbeeld ruimtelijke ontwikkelingen. We verwijzen door het gehele stuk - niet enkel in de inleiding - naar relevante beleidsdocumenten en
De provincie is de opdrachtgever voor het ov, maar ook als gemeente kunnen we het een en ander doen. We beschrijven deze rolverdeling in de inleiding van de ov-visie, onder het kopje 'de rol van de gemeente'.
benoemen ook de onderlinge relatie tussen bijvoorbeeld de auto en openbaar vervoer. Ook hebben we in zowel hoofdstuk 5 (de ov-reis is van deur tot deur) als in hoofdstuk 6 (het ov is voor de reiziger een vanzelfsprekende optie) expliciet aandacht voor de rol van openbaar vervoer in gebiedsontwikkelingen.
Snelheid en frequentie 51 opmerkingen gingen over de snelheid en frequentie van het openbaar vervoer. Dit waren opmerkingen over snellere en directere verbindingen, maar ook wensen voor het verhogen van frequenties en bedieningstijden (ook avonden en zondagochtend).
Bereikbaar en verbonden | OV-visie gemeente Nijmegen 2025-2040
82
Met de nieuwe ov-concessie wordt de dienstregeling uitgebreid (incl. enkele nachtbussen) en gaan diverse bussen vaker rijden, dat vinden we een positieve ontwikkeling die past bij de ambities uit de ov-visie én bij de opmerkingen uit de stad. In hoofdstuk 2 (doorstroming en betrouwbaar ov) gaan we in op maatregelen om de doorstroming van het ov te verbeteren, dit draagt ook bij aan de snelheid van het ov.
Woon-werkverkeer 6 opmerkingen gingen specifiek over het woon-werkverkeer met het openbaar vervoer. In hoofdstuk 1 (Bereikbare binnenstad, onderwijs- en werklocaties en ziekenhuizen) hebben we aandacht voor de bereikbaarheid van grote werklocaties. In hoofdstuk 6 (het openbaar vervoer is voor de reiziger een vanzelfsprekende optie) gaan we daarnaast in op het vanzelfsprekender maken van de woon-werk reis met het openbaar vervoer. 84