1. Adviesrapport 'Bloei'
Tekst van het document
Dat veel bands ondanks de tijdelijke huisvesting Brebl nog altijd weten te vinden, getuigt van een blijvende behoefte aan speelplekken, naast alternatieven als Thiemeloods, Merleyn en Waalhalla. Breblen werkt samen met veel andere instellingen binnen en buiten Nijmegen. Denk aan ArtEZ, Otis en Music Meeting. De commissie juicht het toe dat Breblen in het nieuwe initiatief Jhoost de samenwerking zoekt met andere jazzpartijen in de stad. In de uitwerking en uitvoering van de Code D&I zit ruimte voor verbetering. De diversiteit en inclusie wordt alleen uitgewerkt voor een jonger publiek. De commissie juicht het toe dat Brebl het beleid heeft om structureel meer vrouwen op het podium te krijgen en meer muziek van vrouwen te laten horen. Conclusie De commissie heeft het geheel van alle aanvragen in samenhang beoordeeld. De commissie adviseert op grond van bovenstaande overwegingen de aanvraag van Breblen gedeeltelijk te honoreren met het bedrag van €125.000 per jaar. De commissie vindt de reflectie op de financiële schaalsprong onvoldoende gemotiveerd en heeft een te weinig transparant beeld van de eigen inkomsten.
47
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
Club Goud (In Samenwerking Met) 5 Over het programma Lang Leven Cultuur in de periode 2025-2028 Club Goud zwengelt het experiment aan en fungeert als bruggenbouwer tussen domeinen. Senioren en professionals uit zowel het sociale als het culturele domein ervaren allerlei drempels en uitdagingen die deelname aan cultuur in de weg staan. De activiteiten van Club Goud kennen daarom twee belangrijke pijlers. Senioren moeten een vaste waarde worden in het culturele landschap. In het verlengde daarvan is de aanvrager ervan overtuigd dat een inclusief aanbod een vaste waarde moet zijn die niet ter discussie staat. Juist ook omdat een inclusief aanbod een sterker aanbod is waarvan elke bezoeker profiteert. Kunst en cultuur spelen een rol in het bevorderen van het welzijn van senioren, maar ook in de transformatie van de ouderenzorg richting de toekomst. Club Goud is ervan overtuigd dat de domeinen elkaar enorm kunnen versterken. Om deze doelen te bereiken, werkt Club Goud met drie programmalijnen: zichtbaarheid, toegankelijkheid en innovatie. Voor elke programmalijn zet ze verschillende bouwstenen in. De uitdaging hierbij is om de veranderingen die samen worden gerealiseerd, een vaste waarde te laten worden bij organisaties.
Subsidieaanvraag De aanvrager vraagt voor de periode 2025-2028 €35.000 per jaar subsidie aan voor het programma Lang Leven Cultuur.
Subsidieadvies De commissie adviseert de aanvraag niet te honoreren.
Inhoudelijke beoordeling Artistieke kwaliteit De commissie onderstreept het onderliggende uitgangspunt van Club Goud: door actieve en passieve kunst- en cultuureducatie kunnen ouderen langer meedoen in deze maatschappij. Dat faciliteert de aanvrager met het programma Lang Leven Cultuur. De opdeling in drie programmalijnen is helder, maar de lijnen zijn door de aanvrager artistiek niet uitgewerkt. De inhoud krijgt vorm via de samenwerkingspartners, Club Goud is vooral verbinder en facilitator. Culturele activiteiten zijn voor ouderen zeer waardevol, maar de commissie mist de invulling van de culturele kant van deze activiteiten. De organisatie schrijft zelf dat ze vooral ‘leuk’ moeten zijn. Dat geeft de commissie te weinig inzicht in wat de activiteiten artistiek teweegbrengen bij de doelgroep. Ze adviseert Club Goud opnieuw om met behulp van de samenwerkingspartners de artistieke output beter te definiëren. De commissie vindt het positief dat Club Goud zich wil ontwikkelen tot landelijk expertisecentrum. De commissie gaat ervan uit dat de kennis daarvoor aanwezig is, maar had graag willen lezen over welke specifieke kennis het gaat en hoe die wordt gedeeld. De commissie beoordeelt dit criterium als onvoldoende. 48
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
Uitvoerbaarheid De commissie heeft vertrouwen in de praktische uitvoerbaarheid van het plan. Club Goud functioneert goed als cultuurmakelaar, met de beoogde mooie omzetgroei van 757.000 euro naar 961.000 euro over vier jaar. Sterk vindt de commissie dat in het plan rekening gehouden wordt met opschalen en afschalen. Als Club Goud streeft naar landelijke opschaling vanaf 2025, is het belangrijk om inzichtelijk te maken hoe deze opschaling zich op lokaal, regionaal en nationaal niveau verhoudt tot de activiteiten in Nijmegen. De financieringsmix oogt gezond. Prijzenswaardig is dat Club Goud via kennisdeling geld uit de markt haalt. Opvallend is dat er geen inkomsten zijn uit sponsoring of uit een vriendenkring. Daar ziet de commissie nog ruimte voor verbetering. De governance heeft volop de aandacht. Club Goud is nu nog een stichting met bestuur, maar stapt over op het RVT-model. De commissie had graag meer willen lezen over hoe de planning en structuur van overleggen tussen bestuur en directeur eruit zien. De Fair Practice Code is goed uitgewerkt. Mooi dat de aanvrager Fair Share (eerlijke verdeling van werklast) noemt. De Fair Pay is ook in orde. Er is nog geen CAO, maar de dialoog daarover is gestart.
Meerwaarde voor de stad Cultureel gezien zijn de activiteiten van beperkte meerwaarde voor de stad, maar het sociaal-maatschappelijke belang van Club Goud voor Nijmegen is evident. In de huidige maatschappij is het anticiperen op de vergrijzing en het groeiende aantal ouderen van groot belang. Om de daarmee gepaard gaande uitdagingen aan te pakken, is het cruciaal dat Club Goud met verschillende partijen samenwerkt. Denk hierbij aan de samenwerking tussen ROC’s, woningcorporaties en zorginstellingen. Club Goud heeft groeiplannen. Onduidelijk is wat de beoogde opschaling voor de Nijmeegse senioren betekent en wie die senioren zijn. De commissie leest over 31 activiteiten voor 121 ouderen. Deze doelgroep wordt verder niet onderverdeeld in kwetsbare en vitale ouderen. Dat vindt de commissie een gemiste kans. Op de Code D&I wordt nauwelijks gereflecteerd, behalve dat een man is toegevoegd aan het team. Conclusie De commissie heeft het geheel van alle vragen in samenhang beoordeeld. De commissie adviseert de aanvraag van Club Goud (In Samenwerking Met) niet te honoreren, omdat de aanvraag onvoldoende scoort op het criterium artistieke kwaliteit.
49
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
Consuming Art 6 Over het programma Dansen op de Vulkaan, meerjarenplan Sven Ratzke 2025-2028 Consuming Art vraagt ondersteuning voor het ontwikkelen van nieuwe muziektheaterproducties en muziekprogramma’s. Sven Ratzke maakt een transitie door van éénpitter en selfmade man naar een kleine organisatie. Met een vast team van een artistiek leider, zakelijk leider, productieleider en een marketeer kan Ratzke langere lijnen uitzetten en werken aan de artistieke verdieping van zijn kunstenaarschap. Ratzke heeft een grote achterban met trouwe volgers. Daarnaast richt Consuming Art zich op de doelgroep 25 tot 40 jaar en de LHBTIQ+ gemeenschappen, voor wie Sven Ratzke een belangrijke voorbeeldfunctie wil vervullen.
Subsidieaanvraag De aanvrager vraagt voor de periode 2025-2028 €10.000 per jaar subsidie aan voor het programma Dansen op de Vulkaan, meerjarenplan Sven Ratzke.
Subsidieadvies De commissie adviseert de aanvraag te honoreren voor een bedrag van €10.000.
Inhoudelijke beoordeling Artistieke kwaliteit Sven Ratzke heeft een herkenbare artistieke signatuur en laat zich inspireren door de roerige jaren dertig van de vorige eeuw. In zijn programma werkt hij samen met professionele muzikanten. Het vakmanschap en de zeggingskracht van Ratzke scoren hoog. De aanvraag beschrijft een aantal producties, zowel concerten als muziektheater, die naadloos bij hem passen. Ratzke wil in grotere rust programma’s maken en tijd reserveren om over de ontwikkeling van zijn carrière na te denken. De commissie constateert dat Consuming Art voor deze transitie al eerder een projectsubsidie heeft aangevraagd. De eerste twee jaar van deze vierjarige aanvraag is daarvan een voortzetting van. De ontwikkeling culmineert in 2027 in Go Gentle Into That Good Night, Ratzkes eerste programma dat volledig uit nieuw gecomponeerde liederen bestaat. Daarmee is ook de oorspronkelijkheid gewaarborgd. Uitvoerbaarheid Voor Sven Ratzke betekent meerjarige ondersteuning een stabielere organisatie, waarin zijn makerschap ruimte krijgt om verder te ontwikkelen. Het plan heeft een duidelijke doelstelling, een heldere aanpak, een realistische planning en een schetsmatig maar adequaat marketing- en communicatieplan. Consuming Art heeft voldoende ervaring in huis om dit plan te verwezenlijken. De begroting is inzichtelijk en de financieringsmix oogt gezond.
De Fair Practice Code wordt summier en Governance Code Cultuur nauwelijks toegelicht. Ook voor een kleine organisatie rondom een maker is navolging
50
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
van deze codes van belang, zeker gezien het feit dat de aanvrager de ambitie heeft een organisatie om zich heen te bouwen, die hem meer artistieke rust gaat geven voor het maken van oorspronkelijk werk. Meerwaarde voor de stad Sven Ratzke is een Nijmeegse kunstenaar met een internationaal bereik. Dat straalt af op de stad. Zijn verhuizing naar Nijmegen is een mooie homecoming. De Stadsschouwburg Nijmegen en Concertgebouw De Vereeniging zijn vaste partners van Consuming Art. Ratzke maakt, repeteert en monteert zijn voorstellingen in Nijmegen en organiseert jaarlijks een speciaal programma voor de stad. Het nieuwe project Go Gentle Into That Good Night beleeft weliswaar zijn première in Amsterdam, maar de ‘derniere’ vindt in Nijmegen plaats. Het krijgt, op voorwaarde van financiering, exposure via NPO Start, ARD en Vara. Dat onderstreept de nationale en internationale uitstraling van Ratzke. Thematisch poogt Ratzke in zijn voorstellingen empathie te kweken voor de LHBTIQ+ gemeenschap. Daarin is hij zelf rolmodel. Daarnaast is het ook zijn intentie speciaal die doelgroep bereiken. Hoe, vertelt het plan niet. Conclusie De commissie heeft het geheel van alle aanvragen in samenhang beoordeeld. De commissie adviseert op grond van bovenstaande overwegingen de aanvraag van Consuming Art te honoreren met het gevraagde bedrag van €10.000 per jaar.
51
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
De Basis Nijmegen 7 Over het programma De Basis Nijmegen in de periode 2025-2028 Het doel van De Basis is de popscene van Nijmegen en omgeving te verenigen, te ontwikkelen en te versterken, zowel artistiek als economisch. Dit doet de aanvrager door ruimte te maken voor alle facetten van het maakproces van popmuziek, hiphop en elektronische muziek. Hiermee beoogt De Basis impact te creëren binnen het lokale, regionale en (inter)nationale culturele veld. Alle activiteiten van De Basis richten zich op talentontwikkeling voor professionals, semi-professionals en ervaren amateurs in de popscene. Competentieontwikkeling en community building staat hierbij centraal. Hechte verbindingen binnen de community en een bottom-up benadering kunnen ervoor zorgen dat deze activiteiten goed aansluiten bij hun doelgroepen.
Subsidieaanvraag De aanvrager vraagt voor de periode 2025-2028 €275.000 per jaar subsidie aan voor het programma van De Basis Nijmegen.
Subsidieadvies De commissie adviseert de aanvraag te honoreren voor een bedrag van €230.000.
Inhoudelijke beoordeling Artistieke kwaliteit In het programma van De Basis staat talentontwikkeling centraal. De voormalige talentmakelaars zijn nu omgedoopt tot muziekmakelaars op het gebied van pop, hiphop en elektronische muziek. Naast het ondersteunen van lokale muzikanten draagt De Basis bij aan de top van de talentontwikkelingsketen door middel van talenttrajecten. Dit omvat onder meer langdurige begeleidingstrajecten waarbij makers intensief worden ondersteund in hun vooraf vastgestelde doelen en ambities. Daarnaast biedt De Basis ook kortlopende trajecten aan, alle bedoeld ter ontwikkeling van de muzikant tot professional. De commissie constateert dat De Basis daarmee een humuslaag creëert ten behoeve van een vruchtbaar makersklimaat in Nijmegen. Ze mist wel reflectie op de output: wie en waar zijn de talenten die dankzij bovenstaande trajecten doorbreken? De commissie verwacht veel van de broedplaatsfunctie, waarin muzikanten elkaar feedback geven en van elkaar leren. Uitvoerbaarheid De Basis ziet zichzelf nog steeds als een startup, die de vijf ontwikkelfasen van een startup moet doorlopen. Dat betekent vallen en opstaan en leren van je fouten. Desondanks is het aangeleverde plan een flinke verbetering ten opzichte van vier jaar geleden. Met name de talentontwikkeling is beter uitgewerkt. De aanpak met de drie talentmakelaars is logisch en uitvoerbaar.
De begroting van De Basis toont sterk gestegen huisvestings- en personeelskosten. De commissie zou de overhead graag beter in balans zien met het geld dat ten goede komt aan de talenten. Ze 52
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
daagt de aanvrager ook uit de financieringsmix te verbreden. De Basis leunt nu vooral op de subsidie van de gemeente. Er zijn personele wisselingen geweest; de leiding is momenteel op orde. Met het oog op de governance zijn er nog stappen te zetten. De commissie had graag willen lezen hoe de BV en de stichting zich tot elkaar verhouden. De Fair Practice Code is adequaat beschreven, vooral als het gaat om Fair Pay. Van een broedplaats verwacht de commissie wel een visie op sociale veiligheid. Meerwaarde voor de stad De Basis is als schakel in de keten van de muzikale talentontwikkeling een aanvulling op het cultuuraanbod van Nijmegen. De broedplaats draagt bij aan het vormen van een humuslaag ten gunste van een vruchtbaar makersklimaat. De Basis is aangesloten bij het Convenant Van Basis tot Booster, waarin instellingen en makers intensiever samenwerken ten behoeve van een sterke popcultuur in Oost-Nederland. Lokaal is De Basis vooral van belang als lokale hub, een ontmoetingsplek voor uitwisseling van expertise van jong talent. Ook is de instelling van toegevoegde waarde voor het algehele makersklimaat en geeft een impuls aan de nachtcultuur. Bezoekers zijn niet de primaire doelgroep, maar De Basis wil via de muziekontwikkelaars een divers publiek bereiken. Verder is er weinig reflectie op de Code D&I. De Basis heeft een bovenregionale ambitie en uitstraling.
Conclusie De commissie heeft het geheel van alle aanvragen in samenhang beoordeeld. De commissie adviseert op grond van bovenstaande overwegingen de aanvraag van De Basis gedeeltelijk te honoreren met een bedrag van €230.000 per jaar. De commissie constateert dat de (gestegen) overhead niet in verhouding staat tot de middelen die ten goede komen aan de talenten. Ook is de financieringsmix niet in evenwicht: De Basis leunt sterker dan de afgelopen jaren op de subsidie van de gemeente. Het bedrag van €230.000 staat in verhouding met de beheers- en activiteitenlasten en is een optelsom van de huidige twee subsidies van de gemeente Nijmegen.
* Adviseur Bas Aaftink heeft niet deelgenomen aan de beraadslaging over dit advies.
53
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
De Broederij 8 Over het programma Broedplaats muziek en theater in de periode 2025-2026 Met een muziek- en theaterbroedplaats midden in de woonwijk Lindenholt bevordert De Broederij actieve cultuurparticipatie. Daar krijgen jong (8-12 jaar) en oud (65+) de mogelijkheid hun talenten te ontwikkelen, elkaar te inspireren en samen te spelen. Met de wijkgerichte aanpak wil De Broederij een beweging stimuleren die, naast cultuurparticipatie, bijdraagt aan meer verbinding in de gemeenschap. Muziek en theater brengen expressie en emotie. Juist deze elementen zijn volgens De Broederij van meerwaarde om mensen te raken, te verbinden en te activeren. Met het Wijkleerorkest helpt De Broederij de muzikale en creatieve talenten van kinderen te ontplooien. Ook wordt hun sociaal-emotionele ontwikkeling gestimuleerd en het gevoel van saamhorigheid, gemeenschappelijke verantwoordelijkheid en eigenwaarde vergroot. De aanvrager maakt hiermee muziekeducatie, muziekbeleving en creativiteit toegankelijk voor een moeilijk te bereiken doelgroep.
Subsidieaanvraag De aanvrager vraagt voor de periode 2025-2026 €26.000 gemiddeld per jaar subsidie aan voor het programma Broedplaats muziek en theater.
Subsidieadvies De commissie adviseert de aanvraag niet te honoreren.
Inhoudelijke beoordeling Artistieke kwaliteit De aanvraag van De Broederij omvat twee programma’s: Het Wijkleerorkest is gericht op jongeren, Net als Fred op senioren. De aanvraag richt zich voornamelijk op cultuureducatie en -participatie, met een overlap met zorg en welzijn. De aanvrager ontsluit de resultaten in concerten en uitvoeringen met publiek. Dat doet De Broederij in samenwerking met zowel artistieke partners als partners uit het sociale domein. De commissie herkent daarin een aanzet tot een artistieke visie. Het Wijkleerorkest steekt goed in elkaar: van introductie, naar het mogelijk leren bespelen van een instrument en toewerken naar een uitvoering tijdens de festivalmiddag. In het programmaonderdeel Net als Fred ligt de nadruk op cultuurparticipatie. Het zwaartepunt ligt meer bij welzijn dan bij cultuur. Bij beide onderdelen had de commissie graag meer willen lezen over de onderliggende artistieke visie. Uitvoerbaarheid De Broederij is goed georganiseerd en zet stappen naar de toekomst door te investeren in plannen, samenwerkingen en mensen. De ervaringen van de afgelopen jaren en reeds opgezette samenwerkingen wekken vertrouwen. Het plan is realistisch en uitvoerbaar. De doelstellingen zijn helder, met passende activiteiten. De begroting is niet erg inzichtelijk. Er is sprake van een deelbegroting, waardoor de commissie geen 54
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
zicht heeft op hoe de twee programma’s zich verhouden tot het geheel van de activiteiten. Ook zijn de uren van de zakelijk leider niet goed in te schatten zonder totaalbegroting. De financieringsmix is niet inzichtelijk, gelden die de aanvrager voor Net als Fred vanuit Welzijn ontvangt zijn er bijvoorbeeld niet in verwerkt. De governance is op orde, de toelichting op de Fair Practice Code gaat vooral over Fair Pay. De commissie mist een visie op sociale veiligheid. Meerwaarde voor de stad De activiteiten van De Broederij zijn in artistieke zin een bescheiden aanvulling op het culturele aanbod in de stad, de kracht van het programma ligt vooral op sociaal-maatschappelijk gebied. De Broederij bedient een diverse en doorgaans moeilijker te bereiken doelgroep. Buurt en creatieven werken samen aan een programma vol initiatieven en activiteiten. Zo verlaagt de Broederij de drempel voor mensen in Lindenholt om met instrumenten en muzikale expressie in aanraking te komen. Het flinke aantal bezoekers van de openbare voorstellingen en uitvoeringen onderstrepen de meerwaarde voor de stad. Het festival, de uitvoeringen en de wil om Het Wijkleerorkest ook buiten Lindenholt (bijvoorbeeld in de Lindenberg) zichtbaar te maken, getuigen van een toenemende ambitie. De commissie mist in het kader van de Code D&I een goede reflectie op het bereiken van een nieuw en divers publiek.
Conclusie De commissie heeft het geheel van alle aanvragen in samenhang beoordeeld. De commissie adviseert op grond van bovenstaande overwegingen de aanvraag van De Broederij niet te honoreren omdat deze een te bescheiden meerwaarde voor de stad heeft.
55
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
De Horde 9 Over het programma Broedplaats muziek en theater in de periode 2025-2026 Het programma van De Horde is erop gericht de verbeeldingskracht van kinderen en jongeren te beschermen én aan te wakkeren, onder het motto: “wees jezelf, ontdek een ander”. Theater is bij uitstek geschikt om dit te doen. Met Theater Het Badhuis in Nijmegen als stevige thuisbasis wil De Horde het aanbod van jeugdpodiumkunsten in het oosten van Nederland weer op peil brengen. Dat doet ze met artistiek onderscheidende professionele voorstellingen, veel ruimte voor jonge makers om hun talenten te vinden én door nauwe samenwerking met andere makers, organisaties en podia in het oosten. Hiermee bouwt De Horde voort op de erfenis van Kwatta. De Horde bestormt en bevraagt de wereld. Om blinde vlekken te voorkomen gaat de aanvrager actief op zoek naar andere opvattingen en leefwerelden. De Horde gooit de deuren van hun eigen huis open voor buurt- en stadsgenoten met interessante plannen, voor (jonge) makers op weg naar hun volgende carrièrestap en voor vakgenoten om stil te staan bij de ontwikkelingen in de jeugdpodiumkunsten.
Subsidieaanvraag De aanvrager vraagt voor de periode 2025-2026 €100.000 per jaar subsidie aan voor het programma De Horde - Jeugdtheater in Theater Het Badhuis.
Subsidieadvies De commissie adviseert de aanvraag te honoreren voor een bedrag van €100.000.
Inhoudelijke beoordeling Artistieke kwaliteit De aanvrager presenteert zich als een nieuw jeugdtheatergezelschap onder de naam Theatergroep De Horde. Lovenswaardig speerpunt is van Het Badhuis weer een brandpunt voor jeugdtheater in Nijmegen te maken. Dat doet De Horde met artistiek onderscheidende professionele voorstellingen, veel ruimte voor jonge makers om hun talenten te ontdekken én door nauwe samenwerking met andere makers, organisaties en podia in het oosten. Om blinde vlekken in de thematiek te voorkomen, gaat De Horde actief op zoek naar andere opvattingen en leefwerelden. Tot genoegen van de commissie wordt Het Badhuis weer een open plek waar veel verbindingen gelegd kunnen worden. De artistiek leider Ramses Graus heeft zijn sporen verdiend bij Aluin en Het Filiaal. De stukken die op de planning staan voor de komende twee jaar zijn al verregaand uitgewerkt en spreken tot de verbeelding. Ze bieden variatie in thema’s, coproducenten en leeftijden. Iets minder uitgewerkt is De Jonge Horde. De commissie leest in het plan niet terug hoe jonge makers worden begeleid: gaat het om talentontwikkeling of draait het meer om ‘mogelijk maken’?
56
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
Uitvoerbaarheid Met deze doorstart van Kwatta staat er weer een solide organisatie, vol van ambitie. De financiële situatie is gezond, al is de reikwijdte vooralsnog beperkt. Het plan bevat een heldere en realistische begroting. De financiële uitwerking per voorstelling is voorbeeldig. Ook de financieringsmix is op orde. Het ontsluiten van het markante pand om de verbinding met stad en regio aan te gaan, getuigt van een ondernemende ambitie. Het feit dat De Horde haar strategische marketing inzet op verschillende en geografisch verspreide doelgroepen met gebruikmaking van het Culturele Doelgroepen Model borgt de haalbaarheid van voorgenomen ambities. De aanvrager geeft een heldere beschrijving van de codes. De reflectie erop is goed, de aanvrager geeft ook aan wanneer navolging soms nog niet goed lukt. Positief zijn ook de gedragscode en het protocol bij ongewenst gedrag. Via de branchevereniging NAPK is De Horde aangesloten bij de Stichting Sociale Veiligheid Podiumkunsten (SSVP). Meerwaarde voor de stad Nijmegen en jeugdtheater zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Al sinds 1976 is een stichting actief om theater te maken voor jonge mensen. Na de teloorgang van Kwatta leek het einde nabij. Gelukkig neemt de geschiedenis een andere loop: Het Badhuis blijft het thuis voor jeugdtheater.
Dat is voor Nijmegen van absolute waarde, en niet alleen als aanvulling op het bestaande kunstenaanbod. De Horde heeft de wil het grootste jeugdtheaterhuis van Gelderland te worden en het aanbod van jeugdpodiumkunsten in het oosten van Nederland weer op peil te brengen. De commissie vindt deze bovenregionale ambitie te prijzen en geloofwaardig. In korte tijd heeft De Horde met veel en zeer uiteenlopende instellingen in Nijmegen allianties gesmeed. De instelling streeft ernaar scholen goed te bereiken, zowel door er te spelen als door schoolgroepen te trekken naar voorstellingen. In het Badhuis wil De Horde een open huis zijn voor iedereen in de buurt en in de stad. De commissie is benieuwd naar de keuzes die de komende jaren daarin gemaakt gaan worden, vooral ook in de samenwerking met andere domeinen. De Horde voert de slogan ‘Wees jezelf, ontdek een ander’. Dat getuigt van een goede invulling van de Code Diversiteit & Inclusie. De commissie mist wel een visie op het bereiken van nieuw en divers publiek. Conclusie De commissie heeft het geheel van alle aanvragen in samenhang beoordeeld. De commissie adviseert op grond van bovenstaande overwegingen de aanvraag van De Horde te honoreren met het gevraagde bedrag van €100.000 per jaar.
57
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
Dziga 10 Over het programma FilmSpace in de periode 2025-2028 DZIGA wil het makersklimaat in Gelderland en Nederland laten bloeien door het produceren van films. Dat doet ze door het produceren van creatieve documentaires, filmprojecten en film/videokunst. Daarnaast adviseert en ondersteunt Dziga gevestigde en opkomende filmmakers in hun midcareer, met het doel hun film naar een hoger plan te tillen en hen te helpen bij de professionalisering van hun loopbaan. De zichtbaarheid van de filmprojecten in de stad door vertoning van de films en videokunst in FilmSpace wordt vergroot met als uiteindelijk doel een nationaal en zelfs internationaal podium te bereiken.
Subsidieaanvraag De aanvrager vraagt voor de periode 2025-2028 €60.000 per jaar subsidie aan voor het programma FilmSpace.
Subsidieadvies De commissie adviseert de aanvraag niet te honoreren.
Inhoudelijke beoordeling Artistieke kwaliteit Het voornemen van Dziga om met midcareer filmmakers te werken aan hun ontwikkeling is een mooie schakel in het aanbod van de filminitiatieven in Nijmegen. De commissie ziet te weinig in de aanvraag terug hoe de artistieke kwaliteit van het programma wordt geborgd. De artistieke kwaliteit van het programma lijkt voornamelijk geborgd te zijn in het trackrecord van de directeur. Positief is de commissie over de beoogde workshopleiders. Die lijst met namen vertegenwoordigt knowhow, kwaliteit en diversiteit. De oorspronkelijkheid en zeggingskracht worden niet goed uitgewerkt, op korte noch op lange termijn. De scouting en werving zijn wel duidelijk omschreven. Volgens het plan begeleidt Dziga alle fases van het proces: van synopsis, subsidieaanvraag, script, storyboard, opnames tot montage. Vanuit welke artistieke visie dat gebeurt, vertelt de aanvrager niet. De commissie had graag gelezen hoe de begeleiding naar volgende stap van de midcareer maker in elkaar steekt. Ook had ze graag meer gelezen over de artistieke visie op de Filmspace. Uitvoerbaarheid De uitvoerbaarheid van Dziga als instelling en als platform is onvoldoende. In het projectplan is de organisatiestructuur onvoldoende uitgewerkt. Hierdoor heeft de commissie te weinig vertrouwen in een gedegen organisatie. Een zwakke schakel is de marketing en communicatie.
Hoewel in de begroting een post voor marketing en communicatie is opgenomen, leest de commissie in het plan niets over de doelen met betrekking 58
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
tot het publieksbereik en publieksgroepen. Ook als het met name over de makers of de sector gaat, leest de commissie slechts in beperkte mate hoe Dziga haar doelgroep wil bereiken. Dat de website uit de lucht is, is niet bevorderlijk voor de zichtbaarheid. De Governance Code Cultuur wordt nagevolgd. Er is sprake van een relevant bestuur en directie is gedeeltelijk bevoegd. Wekelijks is er een werkoverleg en er zijn meerdere evaluatiemomenten. De Fair Practice Code gaat voornamelijk over Fair Pay: de honorering gebeurt volgens de norm. Meerwaarde voor de stad Een instelling als Dziga kan van grote meerwaarde zijn voor de stad met haar focus op het ondersteunen van midcareers. Helaas schiet Dziga met haar huidige projecten en plannen daarin tekort; een uitgewerkte marketingcommunicatie en een strategische benadering van de sector ontbreken. Hierdoor is de zichtbaarheid gering en blijven bezoekersaantallen bij projecten en producties achter. De lokale worteling is goed, met samenwerkingen met Lux als podium, Plaatsmaken, Doornroosje, Galerie Bart, Besiendershuis, HAN en Radboud Universiteit. Internationaal werkt Dziga samen met Museum Moyland en het filmfestival in Izmir. De Code D&I is geborgd in de werving van makers, personeel en in de thema’s van de films (vrouwen, kwetsbare leeftijd, discriminatie tegen mensen met Aziatische achtergrond).
De komende periode ligt het accent op vrouwelijke filmmakers. Dat juicht de commissie toe. Conclusie De commissie heeft het geheel van alle aanvragen in samenhang beoordeeld. De commissie adviseert de aanvraag van Dziga niet te honoreren vanwege onvoldoende score op uitvoerbaarheid en meerwaarde voor de stad.
59
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
ElanArt 11 Over het programma Culture Departure in de periode 2025-2026 ElanArt gelooft dat nieuwkomers over een rijke culturele bagage beschikken, dat zij op basis van dit kapitaal zelf de regie van hun leven in handen kunnen nemen en dat de samenleving van hen kan leren. In het programma Culture Departure stelt ElanArt de culturele bagage van de nieuwkomers centraal. Dit doet zij met kennis, kunde, ambacht, met verhalen en tradities. De aanvrager wil het publiek ervan doordringen dat er meer is dan wat er direct voorhanden lijkt: verbeelding, schoonheid, bewondering en nieuwsgierigheid. ElanArt draagt bij aan culturele bewustwording en streeft ernaar dat de nieuwkomers weer trots worden op wie ze zijn en wat ze kunnen. Hierdoor kunnen de nieuwkomers in beweging komen en ontstaat er ruimte om de Nederlandse cultuur te begrijpen en omarmen. Zo wil ElanArt alle betrokkenen die met verbeeldingskracht werken aan maatschappelijke vraagstukken verbinden en versterken.
Subsidieaanvraag De aanvrager vraagt voor de periode 2025-2026 €20.000 per jaar subsidie aan voor het programma Culture Departure.
Subsidieadvies De commissie adviseert de aanvraag te honoreren voor een bedrag van €20.000.
Inhoudelijke beoordeling Artistieke kwaliteit Het voornemen van Dziga om met midcareer filmmakers te werken aan hun ontwikkeling is een mooie schakel in het aanbod van de filminitiatieven in Nijmegen. De commissie ziet te weinig in de aanvraag terug hoe de artistieke kwaliteit van het programma wordt geborgd. De artistieke kwaliteit van het programma lijkt voornamelijk geborgd te zijn in het trackrecord van de directeur. Positief is de commissie over de beoogde workshopleiders. Die lijst met namen vertegenwoordigt knowhow, kwaliteit en diversiteit. De oorspronkelijkheid en zeggingskracht worden niet goed uitgewerkt, op korte noch op lange termijn. De scouting en werving zijn wel duidelijk omschreven. Volgens het plan begeleidt Dziga alle fases van het proces: van synopsis, subsidieaanvraag, script, storyboard, opnames tot montage. Vanuit welke artistieke visie dat gebeurt, vertelt de aanvrager niet. De commissie had graag gelezen hoe de begeleiding naar volgende stap van de midcareer maker in elkaar steekt. Ook had ze graag meer gelezen over de artistieke visie op de Filmspace. Uitvoerbaarheid De organisatie is al meer dan tien jaar initiator van dit programma, met een ervaringsdeskundige directeur aan het roer. Dat versterkt het vertrouwen in de uitvoerbaarheid van het plan, dat overigens flink verbeterd is ten opzichte van de vorige meerjarenaanvraag.
In dat opzicht vertoont ElanArt groei. 60
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
De groei weerspiegelt zich ook in de financieringsmix, die veel breder is geworden met bijdragen van bijvoorbeeld Stichting Weeshuis der Doopsgezinden, VSB fonds, Gemeente Arnhem, August Fentener van Vlissingen fonds, Stichting Zonnige Jeugd, COA Grave en Ik ben geweldig.nl. Netjes is dat de subsidieafhankelijkheid van de gemeente Nijmegen niet gegroeid is. Het programma richt zich op Nijmegen, Arnhem en de 025-regio. De begroting verheldert niet welk deel specifiek op Nijmegen gericht is, maar de commissie vindt de financieringsmix zo sterk, dat ze de bijdrage van de gemeente Nijmegen in verhouding vindt. De begroting toont vooral middelen en/ of honoraria voor de ongeveer 200 makers. Die zijn de kracht van het programma, maar de commissie had graag ook de impact ervan willen zien, bijvoorbeeld in kosten van een expositie. De governance is op orde. De uitwerking van de Fair Practice Code gaat vooral over Fair Pay. De aanvrager stipt openheid, gelijke behandeling en duurzame samenwerkingen aan. Meerwaarde voor de stad Culture Departure is een bewezen nuttig en warm programma voor en door vluchtelingen/statushouders en versterkt de cohesie in de stad. Kunst is het verbindende element tussen nieuwkomers, autochtonen en instanties. ElanArt is goed geworteld in Nijmegen, onder meer door samenwerkingen met de HAN, het ROC, Doornroosje, en de Lindenberg.
De commissie vindt het aannemelijk dat talenten die ElanArt ontdekt via die partnerschappen ook in het culturele veld gebracht worden. De bijdrage van de HAN-studenten aan het programma vergroten de meerwaarde van ElanArt voor de stad. Het is duidelijk welke activiteiten en evenementen specifiek in Nijmegen plaatsvinden, maar de commissie constateert dat de zichtbaarheid in Nijmegen nog wat groter mag. De commissie daagt ElanArt een nog grotere rol te gaan spelen in de stad, bijvoorbeeld door grotere publieksactiviteiten te overwegen. Diversiteit en inclusie liggen besloten in het DNA van de instelling, maar de aanvrager reflecteert niet expliciet op de code D&I. Conclusie De commissie heeft het geheel van alle aanvragen in samenhang beoordeeld. De commissie adviseert op grond van bovenstaande overwegingen de aanvraag van ElanArt te honoreren met het gevraagde bedrag van €20.000 per jaar.
61
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
Extrapool/Knust 12 Over het programma ExtraWave in de periode 2025-2028 Het programma van Extrapool ontstaat uit de overtuiging dat er alternatieve ruimtes moeten bestaan die zichtbaar aanwezig zijn in de stedelijke omgeving. Plekken waar anders wordt gedacht en gemaakt, waar dominante narratieven op een niet-eenduidige manier worden bevraagd. Het programma dat hieruit voortkomt moet verrassen en mensen op andere manieren naar de omgeving laten kijken. Dit kan iets heel kleins zijn. In de eerste icy icy residentie ontving Extrapool de (letter-)ontwerpers KC & Q. Samen zoomden ze in op hoeveel er komt kijken bij het ontwerpen van een font, en hoe dit beïnvloed wordt door (oude) druktechnieken. Of juist weer wijdverbreid, zoals tijdens het gesprek met kunstenaars DUGAE KONGKANG over seksisme. Zij maakten een installatie en een plaat over het fenomeen subliminal makeovers. Belangrijk in ExtraWave is dat makers de agenda bepalen en hun perspectief delen met het publiek; zowel op de locatie in Nijmegen als op de plekken die zij met het programma bezoeken (onder meer Kleefkruid & Springklaver).
Subsidieaanvraag De aanvrager vraagt voor de periode 2025-2028 €110.126 (gemiddeld per jaar) subsidie aan voor het programma ExtraWave.
Subsidieadvies De commissie adviseert de aanvraag te honoreren voor een bedrag van €110.126.
Inhoudelijke beoordeling Artistieke kwaliteit Het motto van Extrapool/Knust luidt: ‘Nijmegen omvat al het voorstelbare, wat overblijft voor Extrapool is het onvoorstelbare.’ Hierin klinkt de dwarse, a-maatschappelijke krakersmentaliteit van het eerste uur door. Daarmee verschaft Extrapool zich nog altijd een onderscheidende signatuur. Extrapool experimenteert met hybride presentatievormen. Innovatie en creativiteit zijn goed verweven in de programmalijnen. Extrapool weet internationale, vaak minder bekende, maar artistiek interessante niche-artiesten naar Nijmegen te halen. Zij zijn een impuls voor de oorspronkelijkheid en zeggingskracht van de programma’s. Extrapool opereert zonder een artistiek leider, maar heeft nieuwe programmamakers (Lu Lin, Anna de Vriend) in huis. Ze weten zich gesteund door een sterk team aan programmeurs, onderzoekers en kunstenaars vanuit diverse disciplines. Dat gecombineerde vakmanschap heeft geleid tot het ExtraWaveplan (sound/art/print). Het is een goed uitgewerkt en gedetailleerd programma, met onderliggend een sterke artistieke visie. Het programma verraadt dat Extrapool een ontwikkeling doormaakt: van voorheen naar binnen gericht, nu naar buiten gericht. Dat blijkt onder meer uit de samenwerkingspartners: Doornroosje, Valkhof Festival, Valkhof Museum, Radboud Universiteit en De Horde.
62
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
Uitvoerbaarheid Extrapool overlegt een helder plan, met duidelijke doelstellingen. De instelling benadrukt dat ze een platte organisatie heeft. Iedereen krijgt hetzelfde honorarium, iedereen heeft evenveel inbreng. Positief is dat een teamlid heeft deelgenomen aan het LinC-programma. Jonge culturele ondernemers zoeken dit soort democratische organisatievormen en kloppen tot enthousiasme van de commissie ter inspiratie bij Extrapool aan. De begroting is inzichtelijk en de financieringsmix breed. Daarbij signaleert de commissie wel dat de subsidiebehoefte explosief groeit: meer dan een verdrievoudiging ten opzichte van vier jaar geleden. Extrapool wil graag terug naar de omvang die de instelling voorheen had. Daarvoor heeft ze een meerjarige aanvraag bij het Stimuleringsfonds gedaan. Dat vindt de commissie een logische stap. Daarnaast verdiept de aanvrager zich in verdienmodellen van uitgeverijen voor de eigen publicaties. De mecenas die zich eerder aan Extrapool heeft verbonden is ook de komende jaren financieel aan boord. Waarvoor hulde van de commissie. Ze mist op de begroting de (financiële) inbreng van samenwerkingen, terwijl daar juist kansen liggen. Het gedegen marketingcommunicatieplan beschrijft aan de hand van persona’s de doelgroepen van Extrapool.
Trouw aan haar DNA geeft Extrapool een eigenwijze draai aan de Governance Code Cultuur, de commissie zou graag uitgebreider willen lezen over de alternatieve visie van de aanvrager op governance. De Fair Practice Code krijgt veel aandacht, vooral op het aspect Fair Pay. Iedereen ontvangt hetzelfde salaris, dat aan de onderkant van de norm zit. Op andere aspecten van de code, zoals een veilige werksituatie, wordt niet gereflecteerd. Meerwaarde voor de stad Al 35 jaar is Extrapool het extravagante buitenbeentje van Nijmegen, daarmee draagt de instelling bij aan de diversiteit van het culturele aanbod in de stad. Het is een waardevolle plek voor experiment, uitwisseling tussen makers en de ontsluiting van het werk(processen) in de stad, (bijvoorbeeld Kleefkruid & Springklaver). Meer dan voorheen heeft Extrapool de blik naar buiten gericht en heeft inmiddels samenwerkingen met Doornroosje, De Horde, Radboud Universiteit, Plantage Dok, Mai Prints & Molkfactory Amsterdam. Dat tekent de zowel lokale als landelijke inbedding. De aanvrager reflecteert uitgebreid op de Code D&I. Diversiteit en inclusie liggen vooral verankerd in het personeel. De aanvrager is zich ervan bewust dat makers van kleur nog geen volwaardige plek in de organisatie hebben en gaat daarop actie ondernemen. Het publiek weet Extrapool steeds beter te vinden.
De commissie nodigt Extrapool uit haar programma meer te ontsluiten voor een nieuw en diverser publiek. De organisatie streeft een bovenregionale en/of (inter)nationale ambitie en uitstraling na, en heeft deze de afgelopen jaren ook weten te bereiken. De stencildrukwerkplaats is wereldberoemd in kleine kring. Conclusie De commissie heeft het geheel van alle aanvragen in samenhang beoordeeld. De commissie adviseert op grond van bovenstaande overwegingen de aanvraag van Extrapool/KNUST te honoreren met het gevraagde bedrag van €110.126 per jaar.
63
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
Fabrikaat 13 Over het programma ExtraWave in de periode 2025-2028 Met het programma TERRA_TORY beoogt Fabrikaat een waardevolle bijdrage te leveren aan de ontwikkeling en implementatie van biobased design en aan de ontwikkeling van een duurzaam en leefbaar Nijmegen. Meer specifiek beoogt de aanvrager nieuwe inzichten over het gebruik van lokale natuurlijke herwinbare grondstoffen en innovatieve, ecologische ontwerptoepassingen te ontwikkelen en te delen en een steeds meer toonaangevende katalysator te worden voor een nieuwe omgang met de natuurlijke omgeving en het belang van biobased design. Daarnaast wil Fabrikaat haar doelgroepen inspireren in hun eigen omgeving door de relatie met de natuur te versterken, een verbondenheid stimuleren tussen lokale ondernemers en inwoners en de grond waarop ze leven. Ook wil Fabrikaat steeds meer duurzame partnerschappen aangaan om in de keten van bodem tot bord en van onderzoek tot presentatie een duurzame omgang met de natuurlijke grondstoffen te stimuleren. De komende vier jaar streeft Fabrikaat er verder naar om samen met partners een nieuwe, opgeschaalde publiekslocatie in de Waalsprong te ontwikkelen, waar ecologie, innovatie, kennisuitwisseling, cultuur, horeca en communitybuilding elkaar treffen.
Subsidieaanvraag De aanvrager vraagt voor de periode 2025-2028 €85.168 gemiddeld per jaar subsidie aan voor het Meerjarenprogramma 2025-2028 TERRA_TORY.
Subsidieadvies De commissie adviseert de aanvraag te honoreren voor een bedrag van €72.000.
Inhoudelijke beoordeling Artistieke kwaliteit Fabrikaat presenteert een inspirerend meerjarenplan. Opvallend aan TERRA_TORY is de integrale aanpak, waarbij wetenschap, educatie, ecologie en zorg zijn aangehaakt. Het loffelijke streven van Fabrikaat is om aan het eind van deze subsidieperiode in 2028 een nieuwe (biobased) ecologie in Nijmegen gerealiseerd te hebben. Ontwerpend en artistiek onderzoek staat centraal, waarbij de voor het gebied kenmerkende (herwinbare) grondstoffen in Nijmegen Noord het uitgangspunt vormen. Behalve aantrekkelijk moet het uiteindelijke product ook bruikbaar en vooral duurzaam zijn. De artistieke visie – Fabrikaat wil een katalysator zijn rondom het denken en doen van verantwoord gebruik van lokale grondstoffen en biobased ontwerp – overtuigt de commissie. De drie daaruit voortvloeiende programmalijnen Terra Laboratory, Terra Food Laboratory en Terra Story zijn helder en gedetailleerd uitgewerkt. Hetzelfde geldt voor het uitgebreide randprogramma.
64
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
Met zijn onderzoekende houding, het hoge kennisniveau en het kwalitatief hoogwaardige proces scoort Fabrikaat hoog op oorspronkelijkheid. De goede researchers en samenwerkingen met professionals uit de creatieve sector waarborgen een sterk vakmanschap. De zeggingskracht zou iets groter mogen zijn. De impact van de activiteiten verdient meer exposure. Uitvoerbaarheid Het plan dat Fabrikaat voorlegt kent een heldere aanpak, met duidelijke doelstellingen. De begroting is realistisch en inzichtelijk. De commissie verwijst wel naar de aanvraag van twee jaar geleden, waarin Fabrikaat het voornemen uitsprak minder subsidieafhankelijk te willen zijn. Dat is niet gelukt: de subsidiebehoefte is met 50 procent toegenomen. De verklaring die de aanvrager daarvoor geeft is dat de organisatie nog steeds in een startup fase verkeert en een verhuizing achter de rug heeft. Om de subsidiebehoefte daadwerkelijk te verlagen daagt de commissie Fabrikaat uit andere verdienmodellen te verkennen en daarvoor expertise in te huren. Ook zou Fabrikaat structureler in beeld kunnen zijn van de fondsen, zoals bijvoorbeeld het Stimuleringsfonds. Fabrikaat geeft zelf aan dat de nieuwe locatie commerciële mogelijkheden biedt. De commissie is nieuwsgierig naar de uitwerking ervan. Veelbelovend in dat perspectief is het aantrekken van een freelancer voor de zakelijke strategie.
De begroting bevat nog een opvallend punt: de winst ‘extra activiteiten’ staat voor 50 procent op de begroting, naar eigen zeggen om flexibel budget te houden om extra activiteiten te kunnen ontplooien. Dat Fabrikaat wil inspelen op kansen die voorbijkomen, vindt de commissie positief. Ze is van mening dat dit inzichtelijk gemaakt zou moeten worden op de begroting. De marketing- en communicatieparagraaf is duidelijk en degelijk. De groeiambities zijn indrukwekkend: van 13.000 fysieke bezoekers in 2025 naar 23.000 in 2028 en digitaal van 30.000 naar 63.000 bezoekers. Fabrikaat geeft een beperkte toelichting op de Governance Code Cultuur. Prijzenswaardig is dat de Fair Practice Code breed op het netvlies staat. Niet alleen geeft de instelling rekenschap van Fair Pay, zij heeft ook aandacht voor aspecten als sociale veiligheid, vertrouwenspersoon en transparantie. Meerwaarde voor de stad Fabrikaat levert een unieke bijdrage aan de diversiteit van het totale aanbod in de stad. Als placemaker op een locatie (Waalsprong) in wording is Fabrikaat van betekenis voor zijn directe omgeving. Ook de maatschappelijke betekenis van Fabrikaat is groot. Samenwerking met diverse partijen uit het onderwijs, de zorg en de food-wereld moet leiden tot een nieuwe Nijmeegse ecologie in 2028. De zichtbaarheid van Fabrikaat en haar producten is voor verbetering vatbaar.
De commissie adviseert de aanvrager op het gebied van exposure (zeggingskracht) nog een professionaliseringsslag te maken. De Code D&I staat qua personeel, publiek en programma goed op het netvlies. In de organisatie werken mensen met diverse achtergronden, zoals vrijwilligers die niet in een reguliere werkomgeving kunnen functioneren. Fabrikaat is zich bewust van zijn doelgroepen en weet die ook steeds beter te vinden. Door samenwerking met zorginstelling De Driestroom bereikt Fabrikaat een doelgroep met afstand tot de arbeidsmarkt. Daarmee draagt de aanvrager bij aan een meer inclusieve cultuursector. Daarnaast heeft Fabrikaat oog voor fysieke, informatieve, sociale en digitale toegankelijkheid. Fabrikaat is te zien op de Dutch Design Week en (samen met Biobased Creations) in musea, zoals de Fundatie in Zwolle. Daarmee overstijgt de instelling in ambitie en uitstraling de regio. Conclusie De commissie heeft het geheel van alle aanvragen in samenhang beoordeeld. De commissie adviseert op grond van bovenstaande overwegingen de aanvraag van Fabrikaat gedeeltelijk te honoreren met het bedrag van €72.000 per jaar. De winst uit extra activiteiten staat voor 50 procent op de begroting. 65
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
Omdat de commissie niet ziet voor welke activiteiten deze middelen worden gereserveerd, is zij van mening dat de volledige winst uit extra activiteiten begroot moet worden. Bij volledig begroten is de subsidiebehoefte kleiner.
* Adviseur Jenneke Harings heeft niet deelgenomen aan de beraadslaging over dit advies.
66
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
Festival De Oversteek 14 Over het programma Festival De Oversteek in de periode 2025-2028 Jaarlijks vindt in het eerste weekend van september het kunstenfestival De Oversteek plaats op ruim 25 locaties langs de Waal in Nijmegen Noord. De disciplines theater, dans, muziek, literatuur en beeldende kunst gaan de dialoog aan met het rivierlandschap, met bijzondere locaties als podium. Festival De Oversteek wil ook de komende jaren kwalitatieve (podium)kunsten presenteren, waaronder unieke producties van jong talent. De werkplaatsen voor dans en theater en voor beeldend kunstenaars gaan verder onder de noemer Maakplaats Oversteek. Daar krijgen jonge makers en kunstenaars de ruimte voor experiment. Zij worden uitgedaagd op locatie een (interdisciplinaire) productie te ontwikkelen en te presenteren tijdens het festival. De Oversteek richt zich op een breed en divers publiek. Bezoekers die naar het festival komen om bekendere acts te zien, laten zich ook verrassen door voorstellingen of beeldend werk van onbekende makers. Met een centraal gelegen festivalterrein speelt De Oversteek in op de explosieve bevolkingsgroei in Nijmegen Noord. Met een doorlopende programmering en een jeugdprogramma denkt het festival te anticiperen op de lokale situatie en de demografische veranderingen.
Subsidieaanvraag De aanvrager vraagt voor de periode 2025-2028 €40.000 per jaar subsidie aan voor het programma van Festival De Oversteek.
Subsidieadvies De commissie adviseert de aanvraag te honoreren voor een bedrag van €40.000.
Inhoudelijke beoordeling Artistieke kwaliteit De Oversteek is een sterk merk en een bewezen succesvol festival. Inhoudelijk is de keuze gemaakt volledig in Nijmegen Noord te blijven. Dat vindt de commissie een verstandig besluit. Beter dan in eerdere plannen beschrijft de aanvrager hoe de acts voor De Oversteek geselecteerd worden: ‘Onze programmering moet uiteindelijk voldoen aan de volgende kernwaarden: kwaliteit, authenticiteit, actualiteit, avontuur en experiment. Er is een duidelijke voorkeur voor jong, opkomend talent maar de deur staat ook open voor de gevestigde maker die eens wat nieuws zou willen uitproberen.’ Deze visie leidt tot een aantrekkelijk, laagdrempelig festival. Het programma zou artistiek nog scherper neergezet kunnen worden, maar de commissie realiseert zich dat het ad hoc karakter ook een van de charmes van het festival is. Sterk is de samenvoeging van Theater aan de Waal en Expeditie Noord tot Maakplaats Oversteek. De intentie is dat jong talent in dit ontwikkelprogramma werk speciaal voor de plek maakt (placemaking!). De betrokken mensen hebben hun sporen verdiend, de commissie heeft vertrouwen in hun vakmanschap. Het festival heeft bijzondere zeggingskracht. Allereerst voor de deelnemers maar ook voor het 67
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
publiek, vooral door kunst en cultuur op bijzondere plekken in Nijmegen Noord te presenteren. Dit is een door veel Nijmegenaren nog onontdekt stadsdeel. De bijzondere locaties, de vervlechting van disciplines en het ontwikkelprogramma maken De Oversteek tot een oorspronkelijk festival. Uitvoerbaarheid De Oversteek overlegt een helder plan, dat duidelijk groei vertoont ten opzichte van eerdere aanvragen. Mede door de aanwezige kennis en ervaring en het trackrecord van het toegewijde team heeft de commissie alle vertrouwen in de uitvoering van het festival. De commissie is van mening dat de organisatie bezig is met een professionaliseringsslag. Dat vindt zij positief. Wel zou zij graag zien dat de begroting meer gespecificeerd wordt, om inzicht te krijgen in het aantal uren dat de betrokkenen werken en het deel dat het kapitaliseren van de uren van de eigen inbreng. Nu staat een niet transparante fixed fee op de begroting. De financieringsmix kan breder. De commissie vindt het aannemelijk dat De Oversteek met de samenwerking met ondernemers uit Nijmegen Noord meer eigen inkomsten (uit sponsoring, bijvoorbeeld) kan genereren. De groei aan eigen inkomsten via een festivalhub is weinig uitgewerkt en staat ook niet op de begroting. De commissie is benieuwd naar de resultaten daarvan.
Om de impact en de zichtbaarheid van het festival te vergroten, adviseert de commissie de marketing en communicatie professioneler op te zetten. De Oversteek doet publieksonderzoek en dat is prijzenswaardig. De organisatie zet in op nieuw en herhaalbezoek, maar daarvoor ontbreekt een doorwrocht plan van aanpak. De Governance Code Cultuur staat goed op het netvlies. Binnen de Fair Practice Code is Fair Pay nog niet op orde. Goed dat dit buitenfestival oog heeft voor veilige werkomstandigheden, toegankelijkheid en duurzaamheid. Het ontbreken van een vertrouwenspersoon is gezien de omvang van de organisatie logisch, maar een verwijzing naar MoresOnline was op zijn plaats geweest. Meerwaarde voor de stad De Oversteek heeft absolute meerwaarde voor de stad, alleen al omdat het festival in Nijmegen Noord plaatsvindt, een stadsdeel waar culturele programma’s nog ondervertegenwoordigd zijn. De vervlechting van disciplines op bijzondere plekken is een aanvulling op de diversiteit van het culturele aanbod. Ook de maatschappelijke betekenis is groot: De Oversteek doet aan placemaking voor en in Nijmegen Noord. Het festival biedt ruimte aan een grote diversiteit aan makers op bijzondere locaties en faciliteert nieuwe verbindingen tussen disciplines.
Het bereikt daarmee ook woonverenigingen en ondernemers uit Nijmegen Noord, die mogelijk in de toekomst kunnen bijdragen aan de zichtbaarheid en financiering van het festival. De Code D&I staat op het netvlies, met bijvoorbeeld aandacht voor publiek met een niet-westerse achtergrond en een speciaal budget voor jeugdprogrammering, maar er kan breder op gereflecteerd worden. De commissie is nieuwsgierig naar de toekomstige uitvoering van deze code. Conclusie De commissie heeft het geheel van alle aanvragen in samenhang beoordeeld. De commissie adviseert op grond van bovenstaande overwegingen de aanvraag van Festival De Oversteek te honoreren met het gevraagde bedrag van €40.000 per jaar.
*Adviseur Bas Aaftink heeft niet deelgenomen aan de beraadslaging over dit advies.
68
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
Festival Jazz International Nijmegen 15 Over het programma Festival Jazz International Nijmegen in de periode 2025-2028 Stichting FJIN heeft de ambitie om van Nijmegen de Jazzstad van het Oosten te maken. De stichting draagt dit uit door jaarlijks een internationaal festival te organiseren in samenwerking met de stedelijke podia en jazzpartners. FJIN draagt dit uit door jaarlijks een internationaal festival te organiseren dat de diversiteit van jazz en improvisatiemuziek toont via verschillende genres, stijlen en culturele invloeden. Ook wil FJIN mensen laten ervaren dat jazz niet moeilijk hoeft te zijn, maar juist door zijn diversiteit en grensoverschrijdende vermogen stoer, hartverwarmend en verbindend is. Het programma biedt een breed internationaal aanbod, artistieke samenwerkingen, talentontwikkeling en verdiepende programma’s. Het festival kiest voor een programmering zonder overlappende concerten. Tijdens dit ‘calm-paced’ festival hoeven mensen zich niet van het ene naar het andere podium te haasten en het geeft artiesten meer vrijheid en creatieve ruimte. Het festival is een aanvulling op de reguliere programmering van de jazzpartners in Nijmegen. Het festival initieert nieuwe samenwerkingen en producties, zoals bijvoorbeeld met de artist-in-residence en samenwerkingen met buitenlandse (festival)partners.
Subsidieaanvraag De aanvrager vraagt voor de periode 2025-2026 €50.000 per jaar subsidie aan voor het programma Festival Jazz International Nijmegen.
Subsidieadvies De commissie adviseert de aanvraag niet te honoreren.
Inhoudelijke beoordeling Artistieke kwaliteit De commissie vindt het lovenswaardig dat FJIN nadenkt over de toekomst en van daaruit aanpassingen aan het concept doorvoert. De aanvrager programmeert niet meer vier of vijf dagen, maar gaat terug naar drie festivaldagen, met meer verdiepende programmering en meer ruimte voor artistieke verbreding met andere disciplines zoals film, debat, artist in residence en een cursus Jazz voor dummies. Stichting FJIN heeft de ambitie om van Nijmegen de Jazzstad van het Oosten te maken. De stichting draagt dit uit door jaarlijks een internationaal festival te organiseren in samenwerking met de stedelijke podia en jazzpartners. Het trackrecord en de plannen voor de toekomst vertonen voldoende vakmanschap en zeggingskracht om die ambitie waar te maken. De oorspronkelijkheid is minder aanwezig. FJIN wil zich onderscheiden van andere festivals (calmpaced, geen overlappende concerten, internationale samenwerking en meer jongeren). De commissie mist artistieke eigenheid en onderscheidend vermogen ten opzichte van andere Nederlandse jazzfestivals. De genoemde (internationale) artiesten zijn ten dele origineel. Een aantal van de gewenste 69
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
ensembles en artiesten speelt regelmatig in de rest van Nederland. Het traject voor lokale makers is een, toe te juichen, herintroductie. Uitvoerbaarheid De commissie constateert dat FJIN beschikt over de benodigde kennis en ervaring om het projectplan te verwezenlijken. Ze heeft er vertrouwen in dat de betrokken uitvoerders de komende twee jaar een goed festival in Nijmegen kunnen organiseren. De begroting is helder, maar de financieringsmix leunt voor een groot deel op de gemeentelijke subsidie. De verdubbeling van de benodigde middelen wordt voornamelijk bij de gemeente neergelegd; andere posten groeien niet mee. Het is voor de commissie niet helder waar de financiële bijdrage van de andere jazzpartners in de stad uit bestaat; deze lijkt gering, zeker in het perspectief van de ambities van het samenwerkingsverband Jhoost. Lovenswaardig is dat FJIN in de marketing- en communicatieparagraaf beschrijft dat het festival aan zijn naamsbekendheid gaat werken. Hoe de aanvrager dat gaat aanpakken, is rudimentair beschreven. De Governance Code Cultuur en de Fair Practice Code worden summier toegelicht. Meerwaarde voor de stad FJIN is het jaarlijkse feestje van de Nijmeegse jazz. De commissie meent dat FJIN zichzelf in Nederland meer en met een duidelijker profiel in de etalage mag zetten.
De voorgenomen investeringen in marketing en communicatie en het aangaan van relaties met festivalpartners in het buitenland wekken in dat opzicht wel vertrouwen, maar zij maakt nog niet aannemelijk dat zij ook een bovenlokale betekenis heeft voor bezoekend publiek. De aanvrager is zich bewust van de Code D&I, en reflecteert erop in het plan. Deze reflectie blijft voor de commissie nog wat aan de oppervlakte, omdat het niet duidelijk is wat de aanpak op dit onderwerp is. Positief is dat FJIN ten opzichte van andere jazzpartijen meer jongeren bereikt. FJIN geeft een keer per jaar een boost aan de jazzpartijen in de stad en is daarmee een aangewezen verbinder van podia, organisaties en de lokaal regionale artiesten. De commissie adviseert FJIN de samenwerking met de jazzpartners (in Jhoost) te intensiveren. Conclusie De commissie heeft het geheel van alle aanvragen in samenhang beoordeeld. De commissie adviseert op grond van bovenstaande overwegingen de aanvraag van Festival Jazz International Nijmegen niet te honoreren omdat deze een te bescheiden meerwaarde voor de stad heeft.
70
Commissie Groei. Meerjarige Culturele Programma’s 2025-2028 & 2025-2026
Go Short 16 Over het programma Go Short – International Short Film Festival Nijmegen 2025-2028 Korte film is een voedingsbodem voor talent en draagt bij aan de inhoudelijke, technische en maatschappelijke ontwikkeling van de filmwereld. Go Short heeft als missie een klimaat te creëren, te stimuleren en te faciliteren waarin makers van de korte film hun talenten optimaal kunnen ontwikkelen, elkaar kunnen ontmoeten en hun verhalen kunnen vertellen in dialoog met publiek. Go Short ondersteunt zowel beginnende als ervaren makers in een steeds veranderende context van productie, distributie en exploitatie. Het festival speelt een belangrijke rol in de (inter)nationale infrastructuur voor talentontwikkeling. Het belang van de korte film is dat makers de vrijheid hebben om gewaagde artistieke en inhoudelijke keuzes te maken. Go Short is een belangrijke schakel in de keten tussen maker, publiek en streeft naar doorstroom via professioneel netwerk en toont de korte film in haar totale brede en hybride spectrum. In onze sterk veranderende samenleving is de actieve burger op zoek naar duiding en wordt het steeds belangrijker om actuele en gevoelige onderwerpen in een brede context te laten zien.
Subsidieaanvraag De aanvrager vraagt voor de periode 2025-2028 €203.000 per jaar subsidie aan voor het programma Go Short - International Short Film Festival Nijmegen 2025-2028.
Subsidieadvies De commissie adviseert de aanvraag te honoreren voor een bedrag van €175.000.