2023-259 Bijlage Bestuursrapportage 2023

Pagina 31 van 60

Bestuursrapportage 2023

Verder willen we de aandacht vestigen op de ontwikkeling van de risico's met betrekking tot de bijstandsbudgetten: Het Macrobudget dat de Rijksoverheid beschikbaar stelt voor de betaling van bijstandsuitkeringen en loonkostensubsidie in het kader van de Participatiewet, de IOAW, IOAZ en Bbz 2004 (levensonderhoud zelfstandigen) is voorlopig voor 2023 neerwaarts bijgesteld. Dit op basis van de realisaties van vorig jaar en recente inschattingen van de conjuncturele situatie (CEP, CPB). Eind september wordt het macrobudget definitief vastgesteld. Dit risico is in de jaarrekening 2022 al kenbaar gemaakt bij de paragraaf Weerstandsvermogen. Per 1 januari 2023 is het wettelijk minimumloon (WML) met 10,15% verhoogd. Naast de reguliere indexatie is er sprake van een bijzondere verhoging van 8,05%. Hierdoor stijgt ook de hoogte van de bijstandsuitkeringen en ook het Macrobudget. Zoals gebruikelijk wordt deze prijsbijstelling pas bij de definitieve vaststelling van het Macrobudget 2023 (in september 2023) meegenomen. Verwacht wordt dat er als gevolg van de totale WML-verhoging een opwaartse bijstelling van het macrobudget van circa € 640 mln. Gezien dat we op dit moment over te weinig informatie beschikken over de financiële effecten voor de huidige begroting willen wij u voorstellen om bij de 2e technische wijziging u hierover verder te informeren.

In de tussentijd hebben wij de definitieve vaststelling 2023 en de TURAP en 1e begrotingswijziging van de WIL ontvangen.

Pagina 32 van 60

Bestuursrapportage 2023

2.7 Programma Bedrijfsvoering Stand van zaken

Voor 2023 ligt de focus op een aantal ontwikkelingen: Faciliterende werkomgeving Dit zomerreces staat voor bedrijfsvoering in het teken van het uitvoeren van de samen met de organisatie bedachte werkomgeving. Een werkomgeving die aansluit bij de toenemende behoefte aan diversiteit aan werkplekken. Wat je te doen hebt is steeds vaker bepalend voor waar je werkt, bijvoorbeeld in een rustige omgeving, thuis of op kantoor, of juist in een ruimte waar alle middelen beschikbaar zijn om intensief met elkaar samen te werken aan het onderwerp of project. In september is de nieuwe werkomgeving gereed. Onderwijl hebben wij zoals aangegeven in de begroting aandacht voor de sociale component van de werkomgeving en die blijven wij monitoren. Ook gaat de verbouwing van het Atrium na de zomer van start. U heeft in de presentatie kunnen zien wat een mooie ontmoetingsruimte voor de gemeente gaat ontstaan op de eerste 3 verdiepingen van ons stadshuis. Het is wel nog behoorlijk wat werk voor de organisatie om dit in goede banen te leiden in de tweede helft van 2023 en tenminste de eerste helft van 2024. Gedurende de ontwikkeling van zowel de kantooromgeving als het Atrium is de werkbaarheid voor de medewerkers en het mogelijke effect op de dienstverlening een belangrijk punt van aandacht. Waar nodig treffen wij maatregelen om de 'winkel open te houden tijdens de verbouwing'.

Wij innoveren ons werk voor meer slagkracht en kwaliteit van ons werk Een toekomstbestendige organisatie is ook een wendbare organisatie. Ook met onze processen en systemen faciliteren wij de ontwikkelingen. Om dat nog beter te kunnen is ook in 2023 het verbeteren van onze (ICT-)processen, -applicaties en -systemen een belangrijk speerpunt met als doel om nu en in de toekomst over betrouwbare, veilige informatievoorziening te beschikken die onze dienstverlening optimaal ondersteunt. In 2023 hebben wij financiële middelen beschikbaar om onze informatieveiligheid te verbeteren en risico's te verkleinen. Cybersecurity en digitale weerbaarheid zijn daarbij thema's die nog steeds in belang groeien. In de kadernota 2024 hebben wij voor ICT een extra budget aangevraagd. ICT is naast geld en menskracht een absolute randvoorwaarde om de gemeentelijke dienstverlening op een goed peil te houden. Wij hebben een maatschappelijk verantwoorde bedrijfsvoering Dit onderwerp valt uiteen in 2 onderliggende thema's: het verduurzamen van ons maatschappelijk vastgoed en het maatschappelijk verantwoord inkopen. Rond het verduurzamen van ons maatschappelijk vastgoed zijn we bij nieuw te realiseren vastgoed volledig duurzaam bezig. In de

Pagina 33 van 60

Bestuursrapportage 2023

activiteiten die vallen onder fase 2 van de verduurzaming: energieneutrale en gasloze bestaande gebouwen, kennen vertraging. Dit komt zowel door het verbinden van de passende expertise aan onze organisatie als oplossingen zoeken die de verduurzaming ten goede komen én betaalbaar zijn binnen de financiële begroting van de gemeente. We zetten gestage stappen op weg naar Duurzame Meerjaren Onderhoudsplannen. Bij inkoop ligt het borgen van de SDG's in ons inkoopbeleid goed op koers. Wij binden en boeien onze medewerkers door goed werkgeverschap In de begroting hebben we een aantal aandachtspunten benoemd waar we in 2023 verwachtten rekening te moeten houden. Die aandachtspunten zijn terecht benoemd. De arbeidsmarkt is weerbarstig. Gelukkig zien we dat we op de meeste vacatures een aantrekkelijke gemeente zijn want we verbinden nog steeds mooi talent aan onze organisatie. Op een aantal functies is de markt landelijk 'lastig'. Dit betreft met name specialistische en technische functies waar goede kandidaten per definitie schaars zijn. We zien ook in 2023 dat we aanvullende financiële middelen moeten inzetten voor werving- en selectie en de beschikbare middelen voor formatie zorgvuldig moeten inzetten om zo veel als mogelijk alle gemeentelijke ambities waar te maken.

Toekomstbestendige organisatie: Afwijkingen in de uitvoering Doel 1: Faciliterende werkomgeving Voor dit doel zijn geen afwijkingen op de begroting. Doel 2: Wij innoveren ons werk voor meer slagkracht en kwaliteit van ons werk Afwijking uitvoering begroting Status Activiteit Wij vervangen de oude telefooncentrale en optimaliseren tegelijkertijd het contactkanaal telefonie in onze dienstverlening. Zie ook Programma 1: Bestuur en Dienstverlening. Toelichting: De vanuit de VNG georganiseerde aanbesteding telefonie (GT-Connect) heeft enige vertraging opgelopen.

We beschermen onze ICT-systemen om onze digitale weerbaarheid te vergroten. Dat doen we bijvoorbeeld door ons netwerk op te delen in aparte compartimenten en door geautomatiseerd kwetsbaarheden op te sporen. Op die manier verkleinen we de kans op een geslaagde aanval en we beperken de schade als er toch een beveiligingsvoorval optreedt. Toelichting: Het aantrekken van extra gespecialiseerd personele capaciteit heeft meer tijd in beslag genomen. Uitvoering zal dit jaar nog worden gerealiseerd.

Doel 3: Wij hebben een maatschappelijk verantwoorde bedrijfsvoering dat als voorbeeld dient voor anderen Voor dit doel zijn geen afwijkingen ten opzichte van de begroting Doel 4: Wij tonen goed werkgeverschap naar onze medewerkers

Pagina 34 van 60

Bestuursrapportage 2023

Afwijking uitvoering begroting Status Activiteit We geven uitvoering aan het plan van aanpak verzuim dat in de tweede helft van 2022 is opgesteld. Toelichting: Het ziekteverzuim bij gemeenten is landelijk een zorgpunt. Samen met (langdurig) openstaande vacatures maakt het dat leidinggevenden extra tijd moeten besteden aan personeelsmanagement. Het goed en volledig toepassen van het plan van aanpak staat daarmee onder druk en lukt niet altijd.

Financiële afwijkingen Bedragen x € 1.000

Begroting 2023

Begroting na 1e technische wijziging

Effecten bestuurs rapportage

Begroting na bestuurs rapportage

Lasten

68.511

70.849

2.310

73.159

Baten

7.646

7.661

97

7.758

Lasten

212

212

0

212

Baten

352

352

0

352

-60.725

-63.048

-2.213

-65.261

Bedrijfsvoering Exploitatie

Reserves Saldo

Financiële afwijking

L/B

Bedrag N/V/B

Meerkosten nieuwe cao L € 2.100.000 N In april is de nieuwe cao voor medewerkers van gemeenten in werking getreden. Als gevolg hiervan stijgen de salarissen met een vast bedrag van € 240 per maand en daar bovenop 2%. De gemiddelde stijging per fte komt daarmee op 8,0 %. Dit is aanzienlijk meer dan de 3,6% waarmee in de uitgangspunten voor de begroting 2023 rekening was gehouden en zoals in de kadernota 2024 aangegeven ontvangt de gemeente zeer beperkt compensatie hiervoor van de rijksoverheid. In totaal moet een bedrag van € 2,1 mln. worden bijgeraamd in deze rapportage.

Werving en selectie L € 60.000 N Voor werving en selectie verwachten we, als gevolg van de krappe arbeidsmarkt, meer budget nodig te hebben om tot een goede invulling van vacatures te komen. Hiervoor is voor 2023 een extra budget noodzakelijk van € 60.000. Nu we dit al meerdere (3) jaren muteren, zal in de begroting worden voorgesteld deze verhoging van de lasten structureel te maken. Bouwtoezicht L € 65.000 N Voor het bouwtoezicht wordt meer gebruik gemaakt van eigen personeel waar inhuur verwacht werd. Zodoende verschuiven middelen á € 65.000 vanuit het programma Wonen en Economie naar dit programma. Per saldo is deze mutatie budgettair neutraal. De kosten voor 2024 en verder zijn meegenomen in de kadernota 2024. Beheer Buurtpleinen L € 100.000 N Als gevolg van afspraken met Movactor over het beheer van buurtpleinen en onderhoud en de externe effecten van hogere huurindexatie stijgen de gemeentelijke exploitatiekosten van buurtpleinen. Dit wordt verwerkt in de begroting 2023.

Pagina 35 van 60

Bestuursrapportage 2023

Tractie B € 110.000 V Dit betreft een ontvangen schadevergoeding van € 50.000. Daarnaast is een opbrengst verwerkt als gevolg van de verkoop van (niet langer gebruikte) voertuigen voor een bedrag van € 60.000.

Pagina 36 van 60

Bestuursrapportage 2023

2.8 Programma Algemene dekkingsmiddelen Beschrijving van de algemene dekkingsmiddelen In dit programma worden de algemene dekkingsmiddelen verantwoord. Dat zijn middelen die vrij besteedbaar zijn en de gemeente met name ontvangt van het Rijk, inwoners en bedrijven. De algemene dekkingsmiddelen van de gemeente Nieuwegein uit de volgende onderdelen: • • • •

Algemene uitkering uit het Gemeentefonds; Algemene lokale heffingen: onroerende-zaakbelasting, roerende-zaakbelasting, parkeerbelasting en precario; Treasury: lasten en baten van leningen en beleggingen; Stelposten

Algemene uitkering uit het gemeentefonds In de mei-circulaire 2023 zijn verschillende ontwikkelingen met betrekking tot de algemene uitkering aangekondigd. In deze rapportage worden de effecten voor 2023 aangegeven. Over de ontwikkelingen voor de latere jaren bent u, in aanvulling op de kadernota 2024, per brief geïnformeerd. De meicirculaire leidt tot de volgende aanpassingen in de algemene uitkering voor 2023: Bedragen x € 1.000

Ontw. alg. uitkering

Wijziging begroting

Budgettair effect

Loon- en prijsontwikkeling 2023

489

489

Doorwerking prijsontwikkeling 2022

427

427

Ontwikkeling maatstaven

16

16

Taakmutaties, IU's en DU's

606

Afboeking stelpost Buurtsportcoaches naar brede SPUK-regeling Overige mutaties Totaal

-289

420

186

71

-71

-289

0

202

1.027

-20 1.229

-20

Toelichting ontwikkelingen: • In de circulaire wordt de definitieve stand van de loon- en prijsontwikkeling van de algemene uitkering voor 2023 vastgesteld. Op basis van de ramingen van het CPB ontvangt Nieuwegein hiervoor € 489.000 bovenop de stand van de september-circulaire. • In aanvulling op deze systematiek ontvangt de gemeente ook aanvullende compensatie voor de effecten van de hogere prijsstijgingen in 2022. Het gaat hierbij om een bedrag van € 427.000. Dit is aanzienlijk minder dan het Rijk in eerste instantie had aangegeven, omdat men de hogere loonontwikkeling buiten beschouwing heeft gelaten. • De scores op de maatstaven zijn aangepast op basis van de meest actuele informatie. Bij een aantal maatstaven gelden als gevolg van de herijking sinds dit jaar aangepaste definities. Dit leidt tot hogere scores. Daar staat tegenover dat dit effect ook landelijk optreedt en de basis voor de algemene uitkering wordt verlaagd, omdat het totaal van het gemeentefonds gelijk blijft. Per saldo blijft de uitkering voor Nieuwegein op dit punt ongeveer gelijk. • Er wordt per saldo een bedrag van € 420.000 toegevoegd voor een aantal taakmutaties en wijzigingen in decentralisatie- en integratie-uitkeringen:

Pagina 37 van 60

Bestuursrapportage 2023

• Taakmutaties meicirculaire 2023 (x € 1.000) Programma Bestuur en dienstverlening: Wet nieuwe procedure vaststelling verkiezingsuitslag Programma Wonen en economie: Wet goed Verhuurderschap Programma Versterking eigen kracht, ondersteuning en bescherming: Flankerend beleid energiearmoede Dienstverlening gemeenten aanpak armoede en schulden

• •

24 157 126

Werkdrukverlaging jeugdbescherming

-34

Leerlingenvervoer Oekraïne

53

Taal voor ontheemden uit Oekraïne

34

Maatschappelijke begeleiding

28

Overige mutaties (< € 10.000)

20

Totaal

•

12

420

Bovenstaande bedragen hebben wij toegevoegd aan de betreffende programma's en worden daar verder toegelicht. In de begroting is een stelpost opgenomen van € 71.000, die verband houdt met kortingen op de algemene uitkering voor onderdelen binnen het sociaal domein. Die korting is doorgevoerd vanuit de gedachte dat gemeenten op onderdelen (zoals hergebruik van WMO-voorzieningen) goedkoper kunnen werken. In Nieuwegein hebben we deze effecten al in de begroting verwerkt. Daardoor kan de stelpost niet ingevuld worden. Om die reden wordt voorgesteld deze te schrappen en te verrekenen met het voordeel op de algemene uitkering dat uit de meicirculaire voortkomt Met ingang van 2023 wordt de uitkering voor combinatiefuncties en buurtsportcoaches van de algemene uitkering overgebracht naar de brede SPUK-regeling voor onder meer sport en bewegen. Deze wordt verantwoord op de betreffende programma's. Tot slot zijn er nog kleinere aanpassingen in de algemene uitkering die per saldo uitkomen op een bedrag van € 20.000 negatief.

Na verwerking van bovenstaande ontwikkelingen levert de meicirculaire per saldo een bijdrage van € 1.027.000 aan het begrotingsresultaat.

Financiële afwijkingen Bedragen x € 1.000

Begroting 2023

Begroting na 1e technische wijziging

Effecten bestuurs rapportage

Begroting na bestuurs rapportage

Lasten

2.688

1.170

-860

310

Baten

145.456

145.715

991

146.706

Lasten

427

427

881

1.308

Baten

2.898

6.377

100

6.477

145.239

150.496

1.069

151.565

Algemene dekkingsmiddelen Exploitatie

Reserves Saldo

Pagina 38 van 60

Bestuursrapportage 2023

Financiële afwijking

L/B

Bedrag N/V/B

Straatparkeren B € 186.000 N Zoals vermeld in de Kadernota zet de lijn van 10% minder parkeeropbrengsten ten opzichte van 2019 (laatste normale jaar voor de corona maatregelen) zich door in 2023. De parkeeropbrengsten zijn verdeeld over de programma's "Leefomgeving en Veiligheid" (inkomsten garage-parkeren) en "Algemene dekkingsmiddelen" (inkomsten straat-parkeren). Raming dividend Vitens B € 52.000 N Wij stellen voor de geraamde dividendinkomsten van onze aandelen Vitens af te ramen. De laatste jaren heeft een dergelijke uitkering niet plaatsgevonden en wij verwachten niet dat deze de komende jaren wel weer zal worden uitgekeerd. Ontwikkeling algemene uitkering

B

€ 1.027.000 V, € 202.000 B

De ontwikkeling van de algemene uitkering op basis van de mei-circulaire is in de voorgaande paragraaf toegelicht. Per saldo neemt de uitkering toe met € 1.229.000. Daarvan is een bedrag van € 202.000 benodigd voor taakmutaties en het afboeken van de stelpost. Het restant ad € 1.027.000 komt ten gunste van het begrotingssaldo. Vennootschapsbelasting en storting reserve L € 881.000 B, € 50.000 V grondbedrijf Uit de aangifte 2021 blijkt dat de werkelijke vennootschapsbelasting last over 2021 nihil is. Dat betekent dat het bedrag van de voorlopige aanslag ad € 931.000 zal worden terugbetaald. Hiervan heeft € 881.000 betrekking op vennootschapsbelasting uit grondexploitaties, voorgesteld wordt dit terug te storten in de reserve Grondbedrijf. De overige € 50.000 betreft de VPB op reclame-inkomsten van de gemeente. De vrijval hiervan komt ten gunste van het begrotingssaldo. Onttrekking reserve grondbedrijf - Locatie Henkel B € 100.000 V In het kader van de gebiedsontwikkeling op de locatie Henkel wordt gestart met de planvorming (zie programma Wonen en Economie). Voorgesteld wordt om deze kosten van € 100.000 in 2023 te dekken middels een onttrekking uit de reserve grondbedrijf. Stelpost taakmutaties L € 71.000 N Deze aanpassing is bovenstaand toegelicht bij de ontwikkeling van de algemene uitkering op basis van de meicirculaire.

Pagina 39 van 60

Bestuursrapportage 2023

3. Kredietontwikkelingen Wonen en Economie:

Voorbereidingskrediet Kauwenhof, € 50.000 Eind 2022 is een voorbereidingskrediet voor de ontwikkellocatie Kauwenhof vastgesteld voor de periode tot en met het 2e kwartaal 2023. Voor onder andere mogelijke samenwerking met De Roerdomp, het stedenbouwkundig plan en de koopovereenkomst met Lidl is aanvullende inzet en dus aanvullend krediet benodigd. Indien er een grondexploitatie wordt vastgesteld voor deze ontwikkeling kan dit krediet hier te zijner tijd ten laste van worden gebracht. Kredieten Klimaatadaptatie en Betere buurten Kerkveld, € 175.000 (saldo neutrale correctie) Conform Omgevingsprogramma klimaatadaptatie 2023-2026 wordt het gereserveerde krediet van € 175.000 ten gunste gebracht aan de Betere buurt Kerkveld, middels een overheveling van het krediet Klimaatadaptatie naar het Krediet Kerkveld. Kredieten Klimaatadaptatie en Betere buurten Muntenbuurt, € 60.000 (saldo neutrale correctie) Conform Omgevingsprogramma klimaatadaptatie 2023-2026 wordt het gereserveerde bedrag van € 60.000 ten gunste gebracht aan de Betere buurt Muntenbuurt, middels een overheveling van het krediet Klimaatadaptatie naar het Krediet Muntenbuurt. Krediet Klimaatadaptatie, € 250.000 Dit krediet komt te vervallen voor 2023 vanwege het nieuwe Omgevingsprogramma klimaatadaptatie 2023-2026 (2023-113). De lagere kapitaallasten worden verwerkt in de meerjarenbegroting 2024-2027.

Zonnepanelen met hulpconstructie parkeergarage Theater, € 900.000 Dit krediet is opgenomen in de Meerjaren Investeringen Planning (MIP) voor 2024 en 2025. Omdat een deel van deze middelen dit jaar al worden uitgegeven wordt het krediet een jaar naar voren gehaald. Het effect hiervan op de kapitaallasten wordt verwerkt in de parkeerexploitatie. Bedrijfsvoering: Ophogen krediet LED verlichting Sportpark Parkhout, € 69.600 De nieuwe voetbalvereniging SV Parkhout beschikt over twee sportvelden met ledverlichting en drie sportvelden met traditionele veldverlichting. De vervanging van de traditionele veldverlichting door ledverlichting is opgenomen in het Meerjareninvesteringsplan (MIP) voor de jaren 2023 en verder. Vanwege de aanwezige netcongestie (onvoldoende netcapaciteit) is een grootverbruik aansluiting binnen enkele jaren geen reële optie. Een kleinverbruik aansluiting is daarom het hoogst haalbare. Om alle sportveld verlichting te kunnen laten branden, en rekening houdend met een kleinverbruik aansluiting, is de overstap op ledverlichting op korte termijn noodzakelijk. Bovendien draagt dit direct bij aan de verduurzaming. Dit betekent dat de investering 2023 van € 16.400 verhoogd moet worden met € 69.600 tot € 86.000. Dit is inclusief doorbelasting en baten SPUK-BTW. De extra rentelasten 2023 van € 700 worden verantwoord in de jaarrekening 2023.

De structurele kapitaallasten van € 7.800 worden verwerkt in de meerjarenbegroting 2024-2027. Leefbaarheid en Veiligheid: Ophogen krediet vervanging Armaturen openbare verlichting door Citytec, € 170.000 Vervangen van 115 conventionele armaturen door LED armaturen op hoofdwegen Nieuwegein. Totale vervangingsinvestering is € 220.000. Er wordt gebruik gemaakt van een beschikbaar krediet voor vervanging van armaturen van € 50.000. Deze vervanging op verzoek van gemeente Nieuwegein valt buiten het contractuele vervangingsplan van Citytec. De structurele kapitaallasten van € 13.000 worden verwerkt in de meerjarenbegroting 2024 – 2027. Volgens opgave van de leverancier leveren de LED armaturen een energie besparing op van ca. 45% t.o.v. de conventionele armaturen.

Pagina 40 van 60

Bestuursrapportage 2023

4. Bijlage 1: Beleidsontwikkelingen Conform planning in uitvoering of gerealiseerd

Programma Bestuur en Dienstverlening Thema Bestuur De tijdelijke commissie 'bestuurlijke vernieuwing en bestuurscultuur' wordt omgezet in een permanente commissie die de komende bestuursperiode regie gaat voeren op de agenda van democratische en bestuurlijke vernieuwing die samen met de inwoners, de gemeenteraad en het college wordt gevormd. We implementeren binnen de ambtelijke organisatie een toolkit participatie met onder andere het Nieuwegeinse Samenspel die op een speelse manier leert hoe je een participatietraject vormgeeft. We gaan in gesprek met de raad over hoe en onder welke voorwaarden een burgerberaad kan plaatsvinden. Daarna wordt verder invulling gegeven aan een pilot burgerberaad. De griffie gaat actief communiceren over genomen besluiten en bereikte resultaten. Hiermee wordt de zichtbaarheid van de gemeenteraad vergroot, wordt er actiever gecommuniceerd over het resultaat van raadsvergaderingen en de betekenis van genomen besluiten voor de stad. We organiseren leerbijeenkomsten waarin raad, college en organisatie aan de hand van concrete praktijkvoorbeelden werken aan het optimaliseren van het onderlinge samenspel. We linken de thema’s van de SDG’s binnen samenwerkingen met partners uit de stad en stimuleren initiatieven vanuit de stad die bijdragen aan de SDG’s.

Thema Dienstverlening We zorgen ervoor dat eerst onze basis goed op orde is voordat we verder bouwen aan nieuwe ontwikkelingen. Dit zorgt voor een betrouwbare en kwalitatief goede dienstverlening. Hierbij houden we rekening met de behoefte van onze inwoners en ondernemers, maar ook met de behoefte van de organisatie. We toetsen onze (nieuwe) digitale diensten aan de waarden uit het manifest Digitaal Nieuwegein. We stellen een integraal dienstverleningsconcept op voor alle partners in het Stadshuis die deelnemen in het Atrium.

Programma Wonen en Economie Thema Wonen OMGEVINGSWET We verwerken de regels uit de bruidsschat (de rijksregels die naar de gemeente toekomen) in ons omgevingsplan. We actualiseren de woonvisie, waarbij o.a. aandacht is voor de segmenten die we toe willen voegen en hoe we zorgen dat er voldoende betaalbare woningen worden gerealiseerd. In 2023 wordt het dashboard Groei van de stad verder uitgewerkt en worden de prestatieafspraken 2024-2027 met corporaties voorbereid. In 2022 hebben we de instelling van een vereveningsfonds onderzocht. Dit fonds en de aangepaste beleidsregels gaan we in 2023 uitvoeren om hiermee meer sociale huur en middenhuurwoningen te realiseren. We werken aan de bescherming van het nog niet aangewezen jong erfgoed door een voorstel voor te bereiden deze als gemeentelijk monument of beschermd stadsgezicht aan te wijzen.

Pagina 41 van 60

Bestuursrapportage 2023

In het kader van de Aanpak Energiearmoede helpen we kwetsbare huishoudens met energiebesparing (continueren en opplussen van project ‘energiebox met advies’, aanpassen witgoedregeling met duurzamere apparaten) en onderzoeken we de mogelijkheden voor ondersteunen extra energiemaatregelen huurwoningen van woningcorporaties. We starten met de eerste gebiedsgerichte wijzigingen voor Galecop en Doorslag. We onderzoeken de instandhouding van ons gemeentelijk erfgoed. We brengen de onderhoudsopgave in kaart en doen verbetervoorstellen voor de instandhouding van deze monumenten. TRANSITIEVISIE WARMTE Voor de Gebouwendriften wordt op basis van de startnotitie verder invulling gegeven aan het gebiedsplan (‘Wijkuitvoeringsplan’) om de buurt Gebouwendriften aardgasvrij te maken. We ronden de thema-gewijze wijziging Omgevingsplan Nieuwegein voor Duurzaam Bouwen Woningbouw af. WOONWIJS : WONEN & ZORG We zetten ons verder in voor het toevoegen binnen het bestaande woningbouwprogramma van zorgwoningen waar zorg aan huis mogelijk is. In 2023 is de oplevering van de woningen op het 'Juko'-terrein. De Samenwerkingsovereenkomst voor de planuitwerkingsfase wordt getekend, binnen het Sterke Lekdijk deeltraject Jaarsveld – Vreeswijk. Met de impuls historische kernen worden de meekoppelkansen voor het watererfgoed van Vreeswijk mede bepaald en kunnen de plannen uitgewerkt worden.

Voor het gebied Doorslag wordt een startnotitie opgesteld. We hebben afspraken gemaakt met de provincie over de overdracht van de bodemtaken en voeren die uit. We gaan met de zorgaanbieders kijken binnen de beperking van het Rijk wat er nog mogelijk is om intramurale plekken toe te voegen. Samen met Provincie Utrecht, Rijkswaterstaat en Hoogheemraad de Stichtse Rijnlanden wordt een plan gemaakt om het water(linie)erfgoed van Vreeswijk zichtbaarder en beleefbaarder te maken voor inwoners en gasten. Met de woningcorporaties wordt gewerkt aan gezamenlijk uitvoeringsprogramma. CITY We komen met een schetsontwerp voor de openbare ruimte van heel City. Hierin wordt de vertaalslag gemaakt van de kwaliteitskaders die al voor City zijn vastgesteld (t.a.v. duurzaamheid, ruimtelijke kwaliteit, materialisering) naar een integraal en herkenbaar schetsontwerp voor de openbare ruimte van heel City. We breiden het aantal zorgcirkels uit met een zorgcirkel in de wijk Rijnhuizen. Met Betere Buurten verbeteren we de toegankelijkheid binnen de zorgcirkels. In 2023 scheppen we duidelijkheid over de mogelijkheden voor zon op dak voor erfgoedeigenaren als eerste stap naar verduurzaming erfgoed. Met warmtebedrijf Eneco zetten we stappen in verdere verduurzaming van de bestaande stadswarmte. Delen van het schetsontwerp openbare ruimte City worden verder uitgewerkt naar een voorlopig ontwerp.

De uit te werken delen betreffen de gebieden Doorslagzone, De Knoop, P-Zuid, Plein 1971 en City-West. Het concept 'Verzorgd Wonen' ontwikkelen we met de partners uit de stad verder, waardoor inwoners langer zelfstandig kunnen blijven wonen. We gaan voor clustering van zorg en meer aandacht vanuit welzijn in de bestaande locaties. We komen met een plan om bewonersinitiatieven verder te stimuleren. We leveren het lichtontwerp voor de onderdoorgang van het viaduct van de Zuidstedeweg als verbinding tussen De Doorslag en P-Zuid op.

Pagina 42 van 60

Bestuursrapportage 2023

Vrijkomende locaties in bestaande wijken willen we benutten voor woonzorgprojecten. Het onderzoek van de schoollocaties wijst uit welke vrijkomende plekken in de stad geschikt zijn voor wonen en zorg. We werken aan de toekomstige ruimtelijke inpassing van de benodigde warmtebronnen op de schaal van de stad als uitwerking van de Transitievisie Warmte 2021. Door nieuwe openbaar vervoer-ontwikkelingen op het gebied van elektrisch laden en de totale vervoersvraag stellen we een nieuw programma van eisen voor de inrichting en fasering van Plein 1971 op. We helpen/ondersteunen lokale wooninitiatieven hun initiatief te realiseren, door de komende jaren minimaal één, maar liever twee tot drie initiatieven een locatie te bieden, zo als ouderinitiatief Huis Mandala. Voor het OV knooppunt (bus + tram) wordt gewerkt aan een ‘landmark’ ontwerp om het centrum van City verder te accentueren. De architectenselectie ronden we in 2023 af. In 2023 staat ook de oplevering van het ontwerp gepland. We continueren de dienstverlening van de wooncoach, de verhuisconsulent. We zetten in op communicatie met de inwoners en starten een campagne 'Langer thuis'. Op verzoek van Stedin, ons netwerkbedrijf voor elektriciteit en aardgas, komen wij met een verkenning over een mogelijk aandeelhouderschap. RIJNHUIZEN In 2023 leveren we de evaluatie "Herijking Rijnhuizen" op.

Op basis hiervan kan beoordeeld worden of de vooraf vastgestelde stedenbouwkundige en duurzaamheidsaspecten goed uitwerken op het moment dat er 2.500 woningen in Rijnhuizen worden gerealiseerd. We maken duidelijke afspraken met de corporaties en de zorgaanbieders over de monitoring van de in-, door- en uitstroom bij specifieke woonzorgvoorzieningen onder andere via de prestatieafspraken en hebben daarbij oog voor de draagkracht en draaglast van de wijken. We beraden ons over publieke rolneming in beheer en ontwikkeling van de infrastructuur warmte. We vervolgen in de buitenruimte van Rijnhuizen het realiseren van nieuwe woonstraten en het omvormen van bestaande straten naar woonstraten. We voegen nieuwe plekken in het segment klein en betaalbare woonruimte toe; het gaat hierbij om 150 eenheden (studio’s, kamers, 2-kamer appartementen) voor 2026. We stellen een plan van aanpak op voor stimulering van grootschalige zon op dak. We trekken daarin samen op met andere RES U16 gemeenten. We voeren de eerste delen van het te realiseren Park Rijnhuizen uit, zoals de onderdelen Wijnestein en de Watertuin. We borgen gemengd tijdelijk wonen en zoeken een definitieve plek voor Inn Between (75 à 80 wooneenheden). Wij gaan onze inzet voor duurzaamheidssubsidies intensiveren met als doel meer inwoners te ondersteunen bij het verduurzamen van hun woning.

GEBIEDSONTWIKKELING We werken met onze positiebepaling in de hand samen met Rijk en regio aan de planontwikkeling voor Groot Merwede en in het bijzonder de A12-zone. We werken toe naar inzicht in condities, haalbaarheid, ontwikkel- en financieringsconstructies en naar afspraken over investeringen in onder meer mobiliteitsmaatregelen om de gebiedsontwikkeling op te kunnen starten. In de komende jaren onderzoeken we op welke wijze we dit financieren. Daarbij blijven we via de maatschappelijke dialoog in gesprek met inwoners en ondernemers. Afhankelijk van de situatie werken we aan oplossingen om vluchtelingen op te vangen. We gaan zorgen voor alternatieven voor Oekraïners die in 2022 gehuisvest zijn in Luifelstede en Rembrandthage.

Pagina 43 van 60

Bestuursrapportage 2023

Medio 2023 komen we met het bestemmingsplan voor eengezinswoningen en een supermarkt op de locatie voormalige Alianzgebouw aan de Buizerdlaan. We werken aan 150 flexwoningen voor spoedzoekers, statushouders en benutten hiervoor de regiodeal met het Rijk. KLIMAATADAPTATIE We geven vervolg aan het Uitvoeringsprogramma klimaatadaptatie 2019-2022 met een Omgevingsprogramma klimaatadaptatie 2023-2026 dat in Q1 wordt aangeboden aan de raad. Dit programma bevat activiteiten, instrumenten en projecten om de komende vier jaar verder te werken aan het klaarmaken van de stad voor klimaatverandering: meer extreme regen, hittegolven en langdurige droogte. Eind 2023 hebben wij een nieuwbouwplan gereed voor de herontwikkeling van winkelcentrum Kauwenhof, inclusief een nieuw gezondheidscentrum, een buurtplein en appartementen. We nemen deel aan de regionale projecten van de werkregio Netwerk Water & Klimaat (NWK) van het Deltaprogramma ruimtelijke adaptatie. We verwachten dat het verder ontwikkelen van een gemeentelijk participatietraject voor een groene leefomgeving een van de regionale projecten wordt van het deel van NWK van een toegekende LIFE IP Europees-subsidie (zie ook raadsbrief 2021-489). Wij gaan onze inzet voor klimaatadaptatieheidssubsidies intensiveren met als doel meer inwoners te ondersteunen bij het klimaatbestendig maken van hun woning.

Mitros is in gesprek met de gemeente over plannen van groot onderhoud en/of sloop van de vier appartementengebouwen aan het Nijpelsplantsoen. De plannen hiervoor worden verder uitgewerkt waarbij het verbeteren van de leefomgeving een belangrijke focus is. MILIEU Wij actualiseren het Beleid Hogere Waarden Wet geluidhinder. We gaan na hoe we de openingstijden van het duurzaamheidsloket kunnen verruimen. Zo gaan we o.a. na of en hoe we nauwer kunnen aansluiten bij lopende verduurzamingsinitiatieven, denk hierbij aan de 'kas' in de wijk Gebouwendriften in kader van aardgasvrij. BETERE BUURTEN De fysieke herinrichting van de Schansen noord en zuid wordt afgerond. De herinrichting van de buurt Kerkveld e.o. start in 2023. De herinrichting van de Muntenbuurt start in 2023. Er wordt samen met de bewoners een definitief ontwerp opgesteld voor de Gebouwendriften. Thema Economie We zetten de gesprekken met de VVE’s op de Liesbosch voort, omdat we kostenneutraal de hoofdwegenstructuur in eigendom en beheer willen krijgen. Nieuwe initiatieven en herontwikkelingen ondersteunen wij met een 'ja, mits'-houding. Voor de Liesbosch geldt daarbij het handelingskader zoals we dat in de A12-zone hebben afgesproken. Ook in 2023 organiseren we de Nieuwegeinse Ondernemersdag als onderdeel van de landelijke campagne.

Wij houden een vinger aan de pols voor wat betreft de ontwikkelingen in onze winkelcentra. Dit doen wij door in 2023 de winkelcentra actief te bezoeken. Daar waar eigenaren initiatieven voor opwaardering van hun winkelcentrum ontwikkelen deze als gemeente met een ja mits houding tegemoet te treden. Hierbij zijn vooral belangrijk duurzaamheid, veilig laden & lossen en verdere verbetering van de fietsbereikbaarheid en fietsenstalling. We omarmen de ambities van de Utrecht Talent Alliantie. We willen investeren in een toekomstgerichte beroepsbevolking en een weerbare en wendbare regionale arbeidsmarkt. Daarom versterken wij de band tussen ons MBO-onderwijs en werkgevers in de stad.

Pagina 44 van 60

Bestuursrapportage 2023

In samenwerking met de Ontwikkelingsmaatschappij Provincie Utrecht en de Regionale Ontwikkelingsmaatschappij benaderen wij vastgoedeigenaren om hun pand toekomstbestendiger te maken door te verduurzamen, te intensiveren en de gebouwkwaliteit te verhogen. Wij hechten waarde aan onze bedrijven en willen ze behouden en ze faciliteren met hun groei. Daarom maken wij een accountplan om pro-actief en vanuit gefundeerde keuzes onze ondernemers te benaderen en in verbinding te blijven. In 2023 leggen wij het nieuwe Horecabeleid ter besluitvorming voor. Wij maken afspraken in de regio over nieuwe regionale bedrijventerreinen en leggen de afspraken vast in een regionaal uitgifteprotocol. Om meer start-ups mogelijk te maken nemen wij een eerste stap door een onderzoek te doen naar de mogelijkheden, behoeften en voorwaarden voor een 'start-up gebouw' in onze stad. Wij willen meer weten over onze mkb'ers en zzp’ers en wat hun drijft en waar ze tegen aanlopen. Wij willen inzicht krijgen in eventuele verborgen armoede en schuldproblematiek. Wij monitoren de warenmarkten op hun functioneren. Mede omdat begin 2023 als gevolg van de bouw van de Doorslagzone in City een nieuwe marktopstelling in werking treedt. We starten met de voorbereidingen en voeren het gesprek over het verder vormgeven van het ondernemersloket.

De bouwfase van de doorontwikkeling van City is inmiddels gestart en zal nog een aantal jaren in beslag nemen. Wij zorgen ervoor dat City voor de lokale en regiobezoeker goed bereikbaar blijft voor alle modaliteiten (fiets, OV en auto). Dat doen we o.a. door vooraf goede afspraken met bouwers te maken (via BLVC-plannen) en duidelijk over tijdelijke omleidingen te communiceren. Vanuit de partners binnenstadsmanagement blijven we klantgericht werken. Door op maat gesneden campagnes en evenementen proberen we de bestaande bezoekers vast te houden en nieuwe aan te trekken. Wij komen met een voorstel voor een verdere verruiming van de openingstijden voor winkels op zon- en feestdagen.

Programma Leefomgeving en Veiligheid Thema Leefomgeving We informeren inwoners en ondernemers actief en tijdig over het beheer en de (her) inrichting van de openbare ruimte. Bij planvorming stimuleren wij actieve betrokkenheid en eigen initiatieven van de inwoners en ondernemers. We stellen in 2023, aan de hand van de beheerplannen volgens de principes van assetmanagement, de nota kapitaalgoederen op. AFVAL We gaan afvalscheiding verder faciliteren en stimuleren door: a. Bovengrondse restafval cocons te vervangen door ondergrondse containers. b.

We gaan aparte inzameling van GFT bij de hoogbouw verder invoeren.

c.

Controle op voldoende aanwezigheid papier- en glascontainers.

d.

Een nieuwe manier van textielinzameling, met handgeloste containers.

We gaan door om bijplaatsing van (grof)afval tegen te gaan en treffen de volgende maatregelen: a. Alle bijplaatsingen worden zo snel mogelijk weggehaald. b.

We vervangen de container (grind)cocons.

c.

We zetten extra in op handhaving.

Pagina 45 van 60

Bestuursrapportage 2023

b.

Voorlichting door recyclingcoaches laten geven.

c.

Inzetten op communicatiemiddelen gericht op specifieke doelgroepen.

RIOLERING EN WATERHUISHOUDING We benoemen maatregelen in een jaarprogramma Water 2023 om de kwaliteit, het functioneren en de beleving van stedelijk water te bevorderen. We passen, zowel bij het reguliere onderhoudsprogramma als nieuwe projecten, klimaat adaptieve maatregelen toe. We renoveren een aantal drukrioolgemalen en 3 tunnelgemalen namelijk de: a. Veertunnel * b. Sporttunnel * * In verband met een gewijzigde prioritering zijn in 2022 de gemalen van de Duikeendtunnel en de Nedereindsetunnel gerenoveerd. De Veertunnel en Sporttunnel zijn daardoor naar 2023 doorgeschoven. c.

Park Oudegein

f.

Galecop.

Wij besteden, via de media, aandacht aan het goed gebruik van de riolering. We gebruiken daarvoor onze gemeentelijke website, lokale media, buurtberichten, de gemeentelijke pagina in de Molenkruier en websites van buurtplatforms. Wij werken aan pilots en aan een meerjarenplan voor waterkwaliteit samen met HDSR. Wij stellen een nieuw Programma riolering en waterhuishouding op voor de periode 2024-2027. Dit ter vervanging van het huidige Gemeentelijk Rioleringsplan. OPENBAAR GROEN We stellen een natuurbeleidsplan op met hierin de visie over biodiversiteit, gebaseerd op de aanbevelingen van de Wet Natuurbescherming vanuit het rapport van Ecogroen. Op basis van dit natuurbeleidsplan wordt er een uitvoeringsplan gemaakt. We implementeren de aanbevelingen uit het rapport van Ecogroen, daar waar deze eenvoudig realiseerbaar zijn. Nieuwegein wordt conform de integrale groenbestekken onderhouden. Voor het recent aanbestede bestek Oost & Zuid gaan we de nieuw ingezette methodiek (op basis van belevingswaarde/bouwteams) kritisch monitoren. SPELEN We gaan verder met de speelbuurtenaanpak. We voeren deze uit in minstens twee geprioriteerde buurten, te weten in: a. Doorslag b.

Park Oudegein

Naast de speelbuurtenaanpak wordt waar nodig gewerkt aan onderhoud en vervanging van losse speel- en sportplekken. Wij blijven samen met SportID werken aan de uitvoering van beweegroutes door Nieuwegein, zoals het ‘ommetjesnetwerk’ (wandelmogelijkheden rond bedrijventerreinen). ONDERHOUD WEGEN EN CIVIELE WERKEN Uitvoering groot-onderhoudsprogramma elementen 2023 in de wijken: a. Doorslag b.

Vreeswijk

e.

Hoogzandveld

h.

Park Oudegein

i.

Batau Noord

Pagina 46 van 60

Bestuursrapportage 2023

j.

Batau Zuid

k.

Zuilestein

We gaan aan het werk met een raamovereenkomst onderhoudswerkzaamheden vaste kunstwerken voor conserveringswerkzaamheden en herstel van metselwerk kade- en keermuren. We gaan drie houten bruggen vervangen Meikeverpad en twee langs de Groene Steeg. OPENBARE VERLICHTING We gaan in de volgende wijken de openbare verlichting voorzien van LED armaturen: Hoogzandveld en Laagraven. In 2023 gaan we het nieuwe beleidsplan maken. VERKEER EN VERVOER Het vervangen, respectievelijk aanpassen van de verkeerslichten (VRI’S) op Noordstedeweg/Binnenwal en Symfonielaan/Utrechtsestraatweg gaan we in 2023 afmaken. In 2023/2024 start de vervanging en aanpassing van 13 VRI’s naar iVRI en de vervanging en aanleg van roadblockers: a. Zuidstedeweg (met uitzondering van Zuidstedeweg/Binnenwal) e.

Wijkerslootweg/Batauweg

f.

Taludweg/Middelhoeve

g.

Noordstedeweg/Binnenwal

Inzet op werving van (vrijwillige) verkeersbrigadiers. Vanuit het Mobiliteitsprogramma Nieuwegein 2030 worden in 2023 allereerst de volgende concrete acties opgepakt: a. Ontsluiting en stalling fiets. b.

Aanbieden deelfietsen bij grotere tramhaltes.

c. Opstellen monitorings- en evaluatieprogramma, met als eerste actie het monitoren van het gebruik van de (gratis) parkeerplaatsen bij tramhaltes. d.

Aanwijzen locaties voor fietsstraten.

e.

Verlengen werkzaamheden Fietsambassadeur.

f.

Deelnemen programma: "Ieder kind een fiets".

g. Ontwikkelen nieuwe fietsroute richting Utrecht via o.a. Mendes da Costalaan, te beginnen met de aanpak kruising met de Richterslaan en fietsstraatinrichting via o.a. Betere Buurten. j.

Start proef met knip Batauweg.

De beleidsregels met betrekking tot laadpalen (‘Beleidsregels openbare oplaadinfrastructuur elektrische voertuigen’, 2017) worden herijkt op basis van de laatste (op de toekomst gerichte) inzichten en technische mogelijkheden. Onder andere zullen daar de onderwerpen ‘aanpak laadpaalkleven’ en ‘legesvorderingen inzake de objectvergunning en het verkeersbesluit’ aan de orde komen. OPENBAAR VERVOER We gaan verder met het ombouwen van bushaltes volgens het principe ‘bus halteert op rijbaan’. Het verbeteren van de bereikbaarheid van bedrijventerrein Het Klooster. Samen met de provincie Utrecht en vervoerder U-OV verkennen van de mogelijkheden om dit bedrijventerrein ook in de avonduren en in het weekend te ontsluiten door middel van aanvullend openbaar vervoer (AOV), bijvoorbeeld als pilot vanuit het Programma Doelgroepenvervoer (DGV) en AOV. Evaluatie pilot 'Wijkbus Vreeswijk'.

Pagina 47 van 60

Bestuursrapportage 2023

Onderzoek naar mogelijke verbeteringen in de doorstroming van het openbaar vervoer in Nieuwegein. PARKEREN Wij werken verder aan de voorbereiding van maximaal 27 elektrische deelauto’s in de parkeergarage Theater. Dit deelauto-concept is gekoppeld aan de ontwikkeling van het project CityPromenade. Wij doen onderzoek naar de mogelijkheden om dit deelautoconcept beschikbaar te stellen voor een veel bredere doelgroep. Op logische locaties in Nieuwegein is gestart met een deelfietsen-concept, onder andere in de gratis bewaakte fietsenstallingen. Wij werken (mee) aan het verbeteren van de bekendheid en vindbaarheid van dit concept. Wij realiseren een zonnepanelensysteem boven op de parkeergarage Theater. Wij starten met de aanpassing van het parkeerroute-informatiesysteem. Wij starten met de realisatie van een fietsrouteinformatiesysteem (naar verwachting gereed in 2025 of 2026). Thema Veiligheid We intensiveren de aanpak ondermijning. Dit vanuit de speerpunten van het plan van aanpak ondermijning 2020-2024 en in aansluiting op de regionale aanpak Ondermijning, met als prioriteit drugscriminaliteit. In 2023 ligt de focus op het beter zicht krijgen op bedrijventerreinen, de aanpak van risicolocaties en aanpak jonge aanwas.

Ten behoeve van de Aanpak Jonge Aanwas (en doorgroeiers) is in september 2022 de aanvraag Preventie met Gezag bij het Ministerie van Justitie en Veiligheid ingediend. Met deze aanvraag wordt ingezet op het verder uitbouwen van de Aanpak Jonge Aanwas samen met betrokken partners (zowel intern als extern). Waarbij de pijlers beeld op orde (signaleren en versterken informatiepositie), preventie (hoe voorkomen wij jonge aanwas, doorgroeiers en nieuwe netwerken alsook hoe stoppen wij de doorontwikkeling van jongeren in de criminaliteit) en repressie (die jongeren die kiezen voor een ‘criminele carrière’, stoppen) als basis dienen. De VRU werkt op dit moment aan het nieuwe beleidsplan, 2024-2027. Het beleidsplan komt voort uit het regionaal risicoprofiel, deze is onlangs opgeleverd en wordt nu ter zienswijze aangeboden aan de raden. Nieuwegein voert de taken uit die hieruit voortkomen. We houden toezicht op bouwwerken met veel gebruikers, minder zelfredzame personen of brandgevaarlijke situaties. De aanpak digitale veiligheid wordt verder uitgebreid op basis van de analyse naar de meest voorkomende vormen van digitale criminaliteit in Nieuwegein. De focus van deze aanpak is doelgroepgericht. Om inwoners bewust te maken van de risico’s van cybercriminaliteit, geven we, samen met politie en andere partners, voorlichting over cybercriminaliteit.

Nieuwegein sluit waar mogelijk aan op (landelijke) campagnes in 2023. Bij signalen over woonfraude treden we handhavend op. Daarnaast onderzoeken we adressen pro-actief en treden zo nodig handhavend op. In 2023 continueren wij onze inspanningen om een aanpak voor de Centrale As op de thema’s Leefbaarheid, Jeugd en Veiligheid en Participatie, te ontwikkelen. Het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid dat in 2022 is gestart, geeft ons de mogelijkheid in de uitvoering stappen te gaan zetten. Een kwartiermaker is nu bezig om een voorstel te doen hoe we het programma kunnen vormgeven. Bij de ingang van de Wet Kwaliteitsborging voor het bouwen hebben we een keuze gemaakt over de invulling van het bouwtoezicht en verwerken we dit in ons beleid voor vergunningen, toezicht en handhaving (VTH-beleid). Op basis van de uitkomsten van de fenomeenanalyse radicalisering (gereed begin 2023) wordt de aanpak in Nieuwegein verstevigd. Per 1 januari 2023 moet elk kantoorgebouw minimaal energielabel C hebben. Daarop gaat de gemeente handhaven.

Pagina 48 van 60

Bestuursrapportage 2023

In navolging van het aangepaste sekswerkbeleid wordt in 2023 beleid opgesteld om mensenhandel tegen te gaan. Deze afspraak is doorgeschoven vanuit 2022. Waar mogelijk trekken we hier met de regio op. Om onze bedrijventerreinen nog beter in beeld te krijgen en up to date te houden, gaan we intensiever toezicht houden. We zetten communicatie gericht in om onze bewoners te betrekken bij veiligheid en handelingsperspectief te bieden. We vergroten het bewustzijn en stimuleren meldingsbereidheid. Er geldt voor de uitvoering van de basistaken door de omgevingsdiensten (RUD Utrecht en ODRU) de regionale VTH-strategie waarin doelstellingen zijn opgenomen. We werken samen in de regio om deze doelstellingen uit te werken. In 2023 wordt een nieuwe regionale veiligheidsstrategie (RVS) vastgesteld door het regionaal college (burgemeesters uit Midden Nederland, eenheidschef politie en hoofdofficier). Hiervoor wordt de raad geconsulteerd. Nieuwegein kent een eigen IVP maar zoekt aansluiting bij regionale prioriteiten. Naar verwachting zal het thema ‘polarisatie’ en ‘maatschappelijk ongenoegen’ een grote rol gaan krijgen binnen de RVS. Thema’s als ondermijning, digitale veiligheid komen naar verwachting ook weer terug in de RVS. We actualiseren ons VTH-beleid waarbij als belangrijkste uitgangspunten gelden de (speerpunten uit de) omgevingsvisie en de regionale VTH-strategie.

Hierin nemen we de handhavingsstrategie voor de Boa’s mee. We ondersteunen en faciliteren initiatieven voor verbinding in de stad en verlevendigen daarvan. Daarnaast gaan we door met wijkgericht werken en inzet van de wijknetwerken 2.0.

Programma Vrije tijd Thema Vrije tijd Met ingang van januari 2023 is de nieuwe subsidieregeling culturele initiatieven van kracht. We monitoren of de subsidieregeling goed aansluit op de vraag en onze ambities en lossen eventuele problemen op. Samen met grondeigenaar Utrecht, de provincie Utrecht, Recreatieschap de Stichtse Groenlanden en de gemeente IJsselstein bekijken we hoe we de recreatiemogelijkheden op de Nedereindse Plas kunnen optimaliseren. In 2023 wordt over de uitwerking besloten door Utrecht, de provincie en recreatieschap Stichtse Groenlanden. In 2023 onderzoeken we of een omgevingsprogramma op het gebied van recreatie, cultuur, erfgoed en evenementen een waardevolle bijdrage kan leveren aan het behalen van ambities en doelstellingen zoals verwoord in de omgevingsvisie. We ontwikkelen de subsidieregeling Geins Geluk verder aan de hand van de aanbevelingen uit de evaluatie van 2022. In 2022 is de visie Sport en Bewegen 2015 – 2018 geëvalueerd. De evaluatie blikt vooruit naar een (nieuwe) koers voor Sporten en Bewegen die past bij de ontwikkelingen van de stad. In 2023 verkennen we de mogelijkheid, in samenwerking met de stad, om de inzet van Sport en Bewegen uit te werken in een omgevingsprogramma. De Nieuwegeinse musea werken samen aan het vergroten van de zichtbaarheid van het erfgoed in Nieuwegein.

Voor uitbreiding van de museumfunctie op het Natuurkwartier investeren wij in de verbouwing van het voorhuis van de monumentale boerderij, zodat dit betrokken kan worden bij het bestaande museum Warsenhoeck. Met de hoofdgebruikers en de sportparkmanager van de gemeentelijke buitensportparken onderzoeken we de mogelijkheid van sport en spelen voor jeugd op velden buiten verenigingsgebruik.

Pagina 49 van 60

Bestuursrapportage 2023

Samen met verschillende partijen uit Nieuwegein zoals ondernemers, Club Rhijnhuizen, Stichting Fort Vreeswijk en het wijkplatform Vreeswijk hebben de Nieuwegeinse musea de Dag van de Vaart in het leven geroepen. Deze dag vergroot de bekendheid van het (varend) erfgoed. In 2023 is de Dag van de Vaart gepland op 25 en 26 maart. Vanuit Stadspromotie dragen wij bij aan het promoten van deze dag. We werken op verschillende manieren aan het vergroten van de aantrekkingskracht van de Herenstraat zodat verschillende doelgroepen hier het erfgoed kunnen beleven. Zo bekijken we of de oude staalfabriek Van Bentum aan de Herenstraat, die we in 2022 tot gemeentelijk monument benoemden, zo kan worden ingezet dat het een levendige plek wordt waar inwoners elkaar kunnen ontmoeten. De Doorslagsluis wordt in het najaar van 2022 opnieuw ingericht door Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden (HDSR) om meer zoet water naar het westen van het land te kunnen voeren. Hierbij wordt ingezet op het zichtbaar maken van de geschiedenis van de sluis. Onderzocht wordt of de sluisdeuren kunnen worden hergebruikt als rustpunt in de openbare ruimte nabij de sluis. De Herenstraat is de locatie van de Route Impériale no. 2, aangelegd onder Napoleon. In de herinrichting van de Herenstraat wordt deze historische route weer zichtbaar gemaakt.

Met provincie Utrecht wordt onderzocht hoe het Nieuwegeinse deel van werelderfgoed de Hollandse Waterlinies beter zichtbaar en beleefbaar kan worden. Dat doen we onder andere door de afronding van Project Plofsluis in 2023 en het oprichten van een informatiepunt op fort Jutphaas. Met Provincie Utrecht, Rijkswaterstaat en Hoogheemraad de Stichtse Rijnlanden wordt een plan gemaakt om het water(linie)erfgoed van Vreeswijk zichtbaarder en beleefbaarder te maken voor inwoners en gasten. De planuitwerking vindt plaats in 2023 en 2024. We maken een plan voor het publiekstoegankelijk maken van de archeologische vondsten uit het Klooster, als afronding van het uitgebreide archeologische onderzoekstraject. In 2023 lanceren we de nieuwe website ‘Zie meer in Nieuwegein’ om inzichtelijker te maken wat er waar te beleven is in Nieuwegein. We zetten een brede on- en offlinecampagne van het stadspromotiemerk ‘Zie meer in Nieuwegein’ op en ontwikkelen fysieke (recreatieve) informatiepunten. We werken samen met partners uit de stad en in de regio aan diverse recreatieve routes en belevingen in de stad.

Programma Versterking eigen kracht, Ondersteuning en Bescherming Thema Versterking eigen kracht We dienen samen met onze GROZUtrecht-partners (de wijkcoöperaties van UtrechtOost en Kanaleneiland) een subsidieaanvraag in bij het Rijk om bewonersinitiatieven op het gebied van gezondheid, ontmoeten en gezonde leefomgeving samen met andere partners in de Health Hub Utrecht te (blijven) ondersteunen. Onder de naam Samen Sterk’, Samen-Wijs gaan we samen met Kwintes, Abrona en Handje Helpen aan de slag zodat inwoners die begeleiding ontvangen vanuit de Wmo beter hun sociaal netwerk kunnen organiseren en de weg vinden naar bestaande wijkinitiatieven. We vergroten het bereik van de minimaregelingen door continuering, aanpassing en uitvoering van de aanpak ‘Armoedebeleid: Aanpak en uitvoering communicatiestrategie’. Via deze aanpak leggen we ook in 2023 nieuwe accenten op het verlagen van de drempel voor inwoners om deze minimaregelingen aan te vragen. Voor inwoners met een indicatie Wsw of Nieuw Beschut, is het belangrijk dat we een divers aanbod aan werkplekken voor deze inwoners kunnen aanbieden. In 2023 trekken we samen met WIL en de andere Lekstroom gemeenten op om regionale mogelijkheden voor deze doelgroep te realiseren.

Pagina 50 van 60

Bestuursrapportage 2023

Om de juiste ondersteuning in te zetten, hebben en houden we alle inwoners met een bijstandsuitkering in beeld. We nodigen hen minimaal 1 keer per jaar uit voor een persoonlijk gesprek en zetten in op een passende arbeidsdiagnose en een opvolgende activiteit. We continueren onze inzet op preventie door het versterken van de pedagogische basisinfrastructuur, met een focus op het opvoeden en opgroeien van jeugdigen met goed en toegankelijk aanbod. We bevorderen de acceptatie in de wijk voor inwoners met psychiatrische aandoeningen; we zetten in op een netwerkbenadering op basis van krachtgericht en herstelgericht werken. We ontwikkelen in samenwerking met ketenpartners verschillende interventies gericht op individu en collectief: a. Er wordt een plan gemaakt om workshops aan te bieden via de MOvactoracademie, bedoeld voor vrijwilligers en initiatiefnemers op de buurtpleinen om kennis te bevorderen over het werken met mensen met een GGZ-achtergrond; We brengen alternatieven voor de collectieve ziektekostenverzekering in beeld om inwoners met een kleine beurs effectiever te helpen hun gezondheid te verbeteren. Daarbij willen we beter kunnen uitgaan van hun behoeften en de situatie waarin zij zich bevinden. De aangekondigde bundeling van rijks (subsidie)regelingen op het gebied van gezondheid, bewegen en sociale basis kan ons hierin helpen.

Voor 2023 bieden wij in ieder geval weer een collectieve ziektekostenverzekering aan. In samenwerking met Provincie Utrecht en het Vrijwilligershuis Nieuwegein zetten we de facilitering van de Wijkbus Vreeswijk voor inwoners en gereden door vrijwilligers als pilot voort. In het najaar van 2023 evalueren we de pilot. Bij succes voorziet de Wijkbus ook vanaf 2024 in een directe OV-verbinding tussen Vreeswijk en het centrum van Nieuwegein (City Plaza en het Antonius Ziekenhuis). We attenderen ondernemers en zzp’ers op ondersteuningsmogelijkheden om rond te komen. Eind 2022 wordt met WIL en de Lekstroomgemeenten een plan van aanpak ontwikkeld om deze ondersteuningsmogelijkheden uit te breiden en meer aan te laten sluiten bij de behoeften van deze ondernemers en zzp-ers. We zetten ons specifiek in om deze nieuwe doelgroepen tijdig te bereiken door vroegsignalering en bewegwijzering naar hulp. Met extra activiteiten en locaties continueren we het werken aan een dekkend aanbod voor recreatieve activering. We evalueren het aanbod van de huidige maatregelenmix en actualiseren als dat nodig is. We onderzoeken daarbij de mogelijkheden naar parttime werk en de basisbaan (regelvrije bijstand). We voeren een pilot uit waarbij geëxperimenteerd wordt met parttime werk en bijstand. De uitkomsten hiervan gebruiken we om zaken definitief in te regelen en te organiseren.

Vanuit de landelijk beschikbare middelen NPO (Nationaal Programma Onderwijs) versterken we de ondersteuning aan jeugdigen waardoor hun mentale weerbaarheid verbetert en gelijke onderwijskansen toenemen. We versterken gezamenlijk met lokale partners goed en toegankelijk preventief aanbod voor een positief opgroei- en opvoedklimaat rondom jeugdigen waarin kwetsbaarheid ook wordt gezien als onderdeel van het gewone leven. Dit doen we samen met onderwijs, de kinderopvang, Geynwijs op School (GWOS) en partners in het voorliggend veld. De belangrijkste activiteiten zijn: a. een pilot waarin GWOS lichte ondersteuning biedt op primair en voortgezet onderwijs gericht op versterken eigen kracht; b. We nemen deel aan de pilot een 'Warm welkom op de Soevereinburg' om verbinding en meedoen te bevorderen; In het kader van inburgering en integratie van statushouders werken we door aan een goede landing van de Wet Inburgering 2021 in Nieuwegein. Het inburgeringsaanbod ten behoeve van de verplichte leerroutes ontwikkelen we door met onze taalaanbieder Sagènn. Eveneens werken we aan doorontwikkeling van het aanbod voor statushouders vanuit de Participatiewet, hierin heeft het leren van de taal in de praktijk een belangrijke rol.

Pagina 51 van 60

Bestuursrapportage 2023

We stimuleren de deelname van lokale vrijwillige vervoersinitiatieven in Nieuwegein aan een platform voor vrijwilligersorganisaties op het gebied van vervoer dat in 2023 op initiatief van Provincie Utrecht wordt opgericht. Het platform biedt organisaties de mogelijkheid om elkaar te ontmoeten, kennis te delen en ervaringen uit te wisselen om de eigen organisatie te versterken. De pilot schuldhulpverlening voor mensen met een complexe zorgvraag (‘Stadsgeldbeheer’) is succesvol gebleken. We zetten deze vorm van schuldhulpverlening in 2023 en 2024 voort (via WIL). Vanuit de aanpak eenzaamheid voeren we huisbezoeken uit bij 75-plussers en zorgen we voor verbinding met ontmoeting, vrijwilligers en activiteiten in de wijk. Ook breiden we de mogelijkheden uit van het aantal inwoners wat gebruik kan maken van welzijn op recept. We zetten in op extra ondersteuning voor mensen met een (arbeids)beperking. In samenwerking met lokale ondernemers gaan we meer mogelijkheden creëren zodat inwoners duurzaam kunnen participeren. b. het inrichten van een preventieteam op onze scholen voor het voortgezet onderwijs, gericht op de (actuele) ondersteuningsbehoeften van jeugdigen, ouders en docenten; c.

We organiseren onder begeleiding van een procesbegeleider SZW enkele bijeenkomsten met ketenpartners om het thema draagkracht en draaglast vorm te geven in de wijken; We adviseren inburgeraars zwemles te nemen. Dit adviseren we tijdens de brede intake en tijdens de maatschappelijke begeleiding. Dan komt het advies van twee kanten bij de inburgeraar. Kinderen tot en met 12 jaar die naar het taalatelier gaan krijgen automatisch zwemles, bekostigd door de gemeente. We nemen deel aan een community of practice over vrijwilligersvervoer in de Provincie Utrecht om inzichten op te doen over de gemeentelijke rol ten opzichte van dit vervoer, beleid op dit onderwerp te formuleren en eventueel ons subsidiebeleid hierop aan te passen. We brengen het Meld- en Adviespunt Bezorgd (GGDrU), waar inwoners een melding kunnen maken als zij zich zorgen maken over iemand met een psychische kwetsbaarheid, opnieuw onder de aandacht van onze inwoners. We implementeren de innovatieagenda zodat het lokale werken definitief ingebed wordt. c. experimenteren met verbeterde signalering van problematiek bij jonge kind in voorschoolse periode waar extra inzet wordt geacht voor passende ondersteuning en overgang naar PO (primair onderwijs); d.

We agenderen het thema woonoverlast en ggz op het bestuurlijk overleg zorg en veiligheid om met elkaar te onderzoeken wat beter kan; We werken toe naar een deltaplan laaggeletterdheid, in overleg met de voor op dit terrein relevante partners. In samenwerking met Stichting Hartslag, het Vrijwilligershuis en andere betrokken partners verkennen we de huidige stand van zaken rondom een AED-netwerk in Nieuwegein en onderzoeken we waar we kunnen faciliteren. Samen met de WIL werken we aan de aanpassing van de Gemeenschappelijke Regeling zodat deze aansluit bij de innovatieagenda. d. tijdelijk uitbreiden van het groepswerk, jongerenwerk (op scholen) en inzet Jeugdgezondheidszorg (JGZ); We voeren een strategische analyse uit naar de haalbaarheid van vernieuwbouw, nieuwbouw of instandhouding van de schoolgebouwen, welke we vertalen naar een lange termijn huisvestingsplan. e. om schade aan kinderen en jeugdigen door scheidingen zoveel mogelijk te voorkomen werken we samen met lokale en regionale partners (Lekstroom) aan het opzetten van een advies- en informatiepunt, dat in 2024 operationeel moet zijn;

Pagina 52 van 60

Bestuursrapportage 2023

We werken verder aan het expliciet maken dat Nieuwegein een inclusieve stad is. Dit doen we mede vanuit de Meerjarenopgave Welzijn. In onze communicatie en andere uitingen benutten we mogelijkheden om verder expliciet te maken dat Nieuwegein een inclusieve stad is. Met betrekking tot vitale scholen werken we het voorlopig ontwerp voor het kindcentrum Doorslag uit naar een definitief ontwerp. f.

extra inzet op begeleiden thuiszitters;

Wij werken - in samenwerking met de lokale belangenbehartigers - aan de verdere implementatie van de Regenboogagenda. Na accordering van de kaderstellende beleidsnotitie inclusie, geven wij invulling aan de uitwerking van het breder Nieuwegeinse inclusiebeleid We ontwikkelen een plan voor de nieuwbouw van het kindcentrum en de sportvoorziening in Vreeswijk. Vanwege de woningbouw in Rijnhuizen is realisatie van een kindcentrum daar ook nodig. Inmiddels hebben wij via de Wet Voorkeursrecht Gemeenten het voorkeursrecht op een locatie in Rijnhuizen gevestigd. Het pand op die locatie is momenteel verhuurd. Onderzocht wordt of het haalbaar is om de huurder te verplaatsen of een tijdelijke locatie in gebruik te nemen. De raad ontvangt van ons een voorstel over de realisatie van het kindcentrum. h.