2021-346 Verslag raadsvergadering dd 14 juli 2021.pdf

De heer P. Snoeren (D66): tegen. Mevrouw Verbeek (iB): voor. De heer Verdam (GV): voor. De heer Verhaar (LV): tegen. De heer Verhoeve (D66): tegen. Mevrouw Vizee (VVD): tegen. De heer Zondag (VSP): tegen. Mevrouw Bakhtali (Nú): voor. Mevrouw De Beer (GL): tegen. De heer Beeuwkes (VSP): tegen. Mevrouw Bijvoet (SP): voor. De heer Diekstra (VVD): dan doe ik tegen. De heer Elias (VVD): tegen. Mevrouw Schenkhuizen (VVD): ... Mevrouw Vizee: mevrouw Schenkhuizen is vastgelopen. De voorzitter: dan constateer ik dat het amendement verworpen is met 23 stemmen tegen en 6 stemmen voor. -

Voorstel (2021-226) Stemverklaringen Fractie ieders Belang, mevrouw Verbeek: Ja voorzitter, ik wil graag een stemverklaring geven over het feit dat ik vind, we hebben de vorige keer ook tegengestemd omdat we het er niet mee eens waren, dus u zult begrijpen dat wij ook hier tegenstemmen, maar zeker dat het nu nog veel meer tijd gaat kosten als dat we tegen zouden zijn. Fractie Socialistische Partij, mevrouw Bijvoet: Ja dank u wel. Geen stemverklaring, maar wel een puntje van orde. Ik vind het onprettig dat als ik mijn stem uitbreng, dat mijn opvolger dan zegt ‘dan doe ik tegen’. Dat klinkt mij niet lekker. De voorzitter: laat ik iedereen vragen graag alleen voor of tegen te zeggen, dan doen we dat op die manier en dan hoop ik dat u zich daar aan houdt. De heer Van Esch (PvdA): voor. Mevrouw Feenstra (GL): voor. De heer Gadella (VVD): voor. De heer Hack (CDA): voor. Mevrouw Van den Heuvel (SP): tegen. De heer Van den Heuvel (SP): tegen. De heer Holtermann (PvdA): voor. De heer Horst (CDA): voor. De heer Monrooij (CU): tegen. Mevrouw Peters (LV): voor. Mevrouw Van Schaik (D66): tegen. De heer Schat (VVD): voor. Mevrouw Schenkhuizen (VVD): voor Mevrouw Schiltkamp (CU): tegen. De heer Van de Siepkamp (GL): voor. 32/50 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 14 juli 2021

Mevrouw Van der Sluiszen (CDA): voor. De heer M. Snoeren (VVD): voor. De heer P. Snoeren (D66): tegen. Mevrouw Verbeek (iB): tegen. De heer Verdam (GV): voor. De heer Verhaar (LV): voor. De heer Verhoeve (D66): tegen. Mevrouw Vizee (VVD): voor. De heer Zondag (VSP): voor. Mevrouw Bakhtali (Nú): tegen. Mevrouw De Beer (GL): voor. De heer Beeuwkes (VSP): voor. Mevrouw Bijvoet (SP): tegen. De heer Diekstra (VVD): voor. De heer Elias (VVD): voor. De voorzitter: er zijn 20 stemmen voor en 10 stemmen tegen; daarmee is het voorstel aanvaard. -

Motie 264 De voorzitter: is er stemming gewenst over de motie, gezien alle bijdragen die ik gehoord heb weet ik niet of iemand stemming daarover wenst? Als dat namelijk niet zo is, dan constateer ik dat het unaniem aanvaard is. Ik denk dat ik mag vaststellen dat de motie unaniem aanvaard is. Dank u wel.

7.

Voorstel over het onttrekkingsbesluit Weverstede (2021-228) De voorzitter: daar heb ik geen meldingen gekregen dat iemand zich meldt voor de eerste termijn. Als dat zo blijft, dan wil ik vragen of iemand stemming wenst? Als niemand stemming wenst, dan is het voorstel unaniem aanvaard.

8.

Voorstel over vaststellen van het Grondstoffeninzamelplan Nieuwegein 2021-2024 (2021232) Fractie VVD, de heer Schat: Ja voorzitter, in de Avond van de Raad heb ik ook al gesproken over het ondergronds brengen van de containers, eigenlijk het meest belangrijke item in dit grondstoffeninzamelplan om de doelstellingen te halen. Dat zal pas gereed zijn, het ondergronds brengen, in 2024. Wij begrijpen de koppeling met het Betere Buurten-traject, maar wij zien toch wel graag dat daar focus op gehouden blijft worden, op het ondergronds brengen, en niet als daar enigszins ergens vertraging optreedt dat dan ook het ondergronds brengen van de containers vertraagt. Ik noem nog even de voordelen: minder zwerfvuil, minder vandalisme, minder brandstichtingen, betere afvalscheiding omdat dan ook het GFT bij de hoogbouw apart wordt ingezameld en de kosten van het ledigen van de containers zijn ook aanmerkelijk lager omdat maar 1 persoon dat hoeft te doen bij een ondergrondse container, dus dat is ook een aanmerkelijke kostenbesparing. Ik verzoek de wethouder dus eigenlijk om een toezegging te doen dat zij hier de focus op houdt en dat zij zorgt dat in ieder geval de planning wordt gehaald zoals nu ook is afgesproken, voorzitter. Dank u wel. Fractie ChristenUnie, mevrouw Schiltkamp: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, het grondstoffeninzamelplan en dat is natuurlijk ook gewoon afvalinzameling.

Het is de taak van de overheid om de leefomgeving schoon en netjes te houden en het mogelijk te maken dat mensen hun afval kwijt kunnen. Een deel van het afval noemen we tegenwoordig grondstoffen, maar we weten ook allemaal dat deze grondstoffenstroom nog lang 33/50 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 14 juli 2021

niet werkt zoals het zou moeten: papier, kleding, GFT, alles is vervuild en er is veel te veel plastic. Voorzitter, in het plan worden stappen genomen om het scheidingsgedrag te verbeteren en wij zijn daar voorstander van, maar tegelijk moeten we er ook op inzetten dat mensen minder afval produceren. Wat niet wordt weggegooid, hoeft ook niet te worden opgeruimd. Bij het introduceren van nascheiding hebben wij motie M80 ingediend om daar een bijdrage aan te leveren en die motie is ook aangenomen. In die motie vroegen wij om in gesprek te gaan met lokale ondernemers om zich aan te sluiten bij het Plastic Pact of om zelf afspraken te maken voor het voorkomen van plastic afval en we hebben de beantwoording in een brief van het college gelezen, maar we zien daarin een aantal acties staan waarvan we geen idee hebben wat de uitkomst daarvan is geweest en voorzitter, ik heb daar technische vragen over gesteld al een paar weken geleden en nog geen antwoord op gekregen. Ik lees wel ergens in de beantwoording op andere technische vragen dat de gemeente niet gaat over bedrijfsafval maar voorzitter, daar ging die motie niet over. Die ging erover dat ondernemers minder plastic verpakkingsmateriaal kunnen gaan gebruiken of op een andere wijze minder verbruiksplastic zodat de Nieuwegeiners minder hoeven weg te gooien en dat geeft preventie.

Voorzitter, dat is dan de vraag die ik heb bij dit voorstel. Ik hoor graag een reactie van de wethouder hoe zij hiermee aan de slag is gegaan en ik zie de beantwoording van mijn vragen graag op zeer korte termijn terug. Het grondstoffeninzamelplan kunnen wij verder wel steunen. Fractie CDA, de heer Hack: Ja voorzitter, dank voor het voorstel over het grondstoffeninzamelplan. We zien daarin een paar goede voorstellen maar voorzitter, mijn fractie wil hierbij wel gelijk aangeven dat we hierin nog een hele weg te gaan hebben: van ruim 215 kilo afval nu naar 165 kilo per persoon restafval in 2024. Dat is een vermindering van 18% in 3 jaar en dat eigenlijk voorzitter, door met name in hoogbouw GFT-inzameling te verbeteren, dus feitelijk gaat er voor hem of haar die niet in hoogbouw woont als je verder niet veel doet, weinig veranderen. Anders gezegd: wat zou de gemeente nog kunnen doen om nu ook juist die inwoners in beweging te krijgen minder afval te produceren en bijvoorbeeld vooral GFT-afval niet meer bij het restafval te gooien? Daarom voorzitter hebben wij als CDA-fractie ook bij de behandeling van dit onderwerp tijdens de Avond van de Raad aangegeven dat wat ons betreft ook door het college meer ingezet wordt op moderne communicatie.

Een goed Frans verstaander zegt dan: ‘C’est le ton qui fait la musique’ oftewel: college, investeer vooral op moderne communicatie die mogelijk het gedrag van onze inwoners beïnvloedt. Is het wellicht een idee eens een gedragswetenschapper in een onderzoek hierbij te betrekken? Ik ben benieuwd naar de mening van het college hierover. Tot zover, voorzitter. Fractie D66, mevrouw Van Schaik: Dank, voorzitter. Het voorliggende grondstoffeninzamelplan laat zien dat we aardige stappen zetten om het afval of zoals de titel van het plan veel beter zegt grondstoffen te scheiden. Dat is broodnodig, zowel voor het milieu als voor de portemonnee. In de fysieke leefomgeving zijn en worden de faciliteiten verbeterd die Nieuwegeiners moeten stimuleren om hun grondstoffen beter te scheiden. In 2019 riep D66 op tot het formuleren van een realistische doelstelling voor het aantal kilo restafval per Nieuwegeiner. Met ruim 210 kilo restafval per inwoner is het toewerken naar 120 kilo in een paar jaar tijd helaas verreweg van realistisch. Dit plan beschrijft een nieuw doel van 175 kilo restafval per Nieuwegeiner in 2024. Het college beschrijft dit als ‘een stevige uitdaging’.

Oké, we houden wel van een uitdaging, maar vindt het college de doelstelling ook voldoende ambitieus? Met andere woorden: prikkelt dit dan voldoende om er alles aan te doen om het aantal kilo’s restafval te verminderen en afvalscheiding te verhogen? Zoals het plan laat doorschemeren, is gedrag een belangrijke factor om doelstellingen te behalen. D66 is een voorstander van een positieve benadering rondom het stimuleren van goed gedrag. Er zijn genoeg succesvolle voorbeelden van een compliment of beloning voor het inleveren van zwerfaval tot Nieuwegeiners die minder restafval hebben minder te laten betalen. 34/50 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 14 juli 2021

Welke mogelijkheden ziet het college met de vaststelling van dit plan om hier extra op in te zetten? Tot zover, voorzitter. Fractie Groep Verdam, de heer Verdam: Voorzitter, dank. Voorzitter, ik kan instemmen met dit raadsvoorstel. De vraag is echter: is het gemeentebestuur slagvaardig genoeg hierin en/of te ambitieus ten aanzien van de hoeveelheid kilo’s afval? Ik sluit me aan bij de woorden van mevrouw Van Schaik hierover, zeker nu het coronatijdperk nog een langere nasleep gaat hebben. Thuiswerken wordt de norm. Hoe lang praten we al over bijplaatsingen en het inperken van afval? Wanneer stopt dit? Wanneer wordt het zeer ernstig ingeperkt, verwacht het college? Ook heb ik tijdens de raadsvergadering in 2019 de wethouder gevraagd om de inzet van wijkconciërges. Hoe staat het hiermee, is mijn vraag aan de wethouder voorzitter? Ik geloof niet dat onze wijkcoördinatoren en handhavers hiervoor genoeg tijd hebben of gaan krijgen. Ook in deze coronaperiode heeft dat niet echt bijgedragen om de afvalberg te verminderen. Ook de invoering van de € 10-regeling is een slechte zaak. Mensen zonder auto en dus klimaatmeedenkend en een kleine beurs, zijn hier dan extra de dupe. Verder wil ik mijn twijfels uitspreken over punt 8 van het raadsvoorstel. Voorzitter, ik maak me ernstig zorgen over de invoering van dit raadsvoorstel.

Kortom, er is nog veel te verbeteren en ik spreek de hoop uit dat er nog in deze raadsperiode een verbeterde aanpak tot stand gaat komen. Ik dank u wel, voorzitter. Fractie Partij van de Arbeid, de heer Van Esch: Ja, dank u wel voorzitter. De afgelopen jaren vaak gesproken over het grondstoffeninzamelplan en het voorjaar van 2019 kan ik mij goed herinneren, toen de gemeenteraad in de meerderheid besloot om het amendement Nascheiden aan te nemen, wat dus ook is gestart vanaf dit jaar en dat is voor de Partij van de Arbeid nog steeds een beetje au, want wij hadden graag gezien dat we zouden gaan bronscheiden en de ambities die eerder waren vastgesteld ook te gaan benaderen. Dit voorstel is niet helemaal waar de Partij van de Arbeid op hoopt als we kijken naar de ambities in 1.a en 1.b, het aantal kilo restafval en het percentage van nascheiden.

Ik heb dan ook de vraag aan mijn collega’s en ook aan de wethouder of deze ambities wel goed genoeg zijn: zijn deze wel hoog genoeg? En zit er nog rek in de maatregelen die onder C t/m F staan om de ambities vanaf 2040 en daarna op te hogen, dus minder restafval en een hoger scheidingspercentage en zo nee, of zo ja misschien ook, wat gaat er dan nog komen om in de toekomst na 2024 hogere ambities te stellen en ook die te gaan nastreven? Voorzitter, ik snap de bijdrage van D66 over realistisch, ook andere partijen hebben het daar de afgelopen jaren over gehad maar dichtbij de percentages en de kilo’s blijven zoals nu, dat is per definitie realistisch. Voor ons mag het echt ambitieus, dus ik ben ook heel benieuwd wat dit in de toekomst zal brengen en dat is dan ook de vraag aan het college. Fractie Núwegein, mevrouw Bakhtali: Ja, dank u wel. Op zich kunnen we wel instemmen met de plannen die voorliggen, Het ziet er allemaal heel degelijk uit, maar wij hebben heel veel bezwaren zoals het gaat in de praktijk. Ik zou graag ook een reactie willen van de wethouder waarom wij geen antwoorden hebben gekregen op onze vragen over de afvalcoaches, waar we al heel lang op wachten dus dat sowieso. En wij vinden dat de kosten, dat is ook een van de ambities die worden uitgesproken in dit plan. wij vinden dat de kosten dus niet beheerst worden, de kosten voor de inwoner.

Tussen 2011 en 2021 zijn de kosten met € 120 verhoogd voor meerpersoonshuishoudens en als je nagaat dat er zoveel inspanning wordt geleverd om afval te scheiden en dat de bewoners ook mogen profiteren van de waarde die de grondstoffen opleveren, dan vinden wij dat gewoon heel erg teleurstellend dus daar gaan wij nog ook de wethouder op bevragen en ook zoals in een voorgaand agendapunt werd gezegd van ‘ja, de verwachting is dat autoverbruik wordt verminderd, mensen gaan van andere mogelijkheden gebruik maken, openbaar vervoer en noem 35/50 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 14 juli 2021

maar op’, maar ondertussen wordt wel het verzamelen van het laten ophalen van grof afval wel beboet met hoge bedragen: € 30 voor het ophalen van een matras bijvoorbeeld. Dat strookt niet met elkaar. Je kan niet de mensen pushen om geen auto te hebben en ondertussen hun boete laten betalen voor het niet hebben van een auto en die hoge kosten zullen ongetwijfeld meer zwerfafval veroorzaken, dus dat zijn punten waar wij ons heel erg grote zorgen over maken: op papier ziet het er goed uit, maar de praktijk is niet zo mooi. Dank u wel. Beantwoording wethouder Schouten: Dank u wel, voorzitter. Ik wil graag beginnen met de eerste bijdrage van de heer Schat over het focus houden op het ondergronds brengen van de containers en dat onderschrijven wij helemaal. Wij hebben daar een planning voor en zoals we eerder ook bespraken, dat luistert best wel nauw dat ondergronds brengen, want daar is een wijkplan voor nodig maar we delen met u dat daar echt wel urgentie is en het streven is echt en die focus willen we ook echt houden om in de wijken waar de meeste bovengrondse containers nog staan, en dat kunt u ook lezen in het raadsvoorstel, dat we die op korte termijn aanpakken dus het college wil zich echt inzetten om die haast erin te houden en dus ook die planning te halen.

Mevrouw Schiltkamp stelde de vraag over motie 80 en u benadrukte ook echt het belang van, even vrij vertaald: je moet er eigenlijk voor zorgen dat je gewoon helemaal geen afval produceert, dus hoe gaan wij om met het hele vraagstuk van grondstoffen en afval. Motie 80 riep ons op om bedrijven aan te schrijven zich aan te sluiten bij het Plasticpact en daar dan vervolgens mee verder te gaan. Die bedrijven zijn en dat is in 2019 geweest, aangeschreven. Dat hebben we tegelijkertijd gedaan toen we bedrijven ook aanschreven over de verplichtingen die zij hebben op verduurzaming en daar zijn gelukkig ook best wel wat reacties op gekomen, maar uw vraag was ook van: in hoeverre hebben bedrijven zich ook echt aangesloten bij het Plasticpact? Die analyse loopt nog en ik vind het ook vervelend dat het even op zich laat wachten, maar die antwoorden krijgt u nog zeker.

Het blijft ook echt een aandachtspunt, ook binnen de uitvoering van dit plan, dat we in onze communicatie en dan ook gelijk in antwoord op de vraag van meneer Hack, daarbij maken we ook gebruik van methoden waar gedragswetenschappers ook betrokken bij zijn geweest, niet direct bij onze gemeente, maar wel in het nadenken over welke communicatiemiddelen werken het best, of dat nu belonen is of straffen of werken met en nu ben ik toch, het is echt heel erg dat ik dat niet meer weet, de naam van onze door de stad wandelende … Nee, ik bedoel niet de zappers, het komt zo dadelijk terug, die de inwoners stimuleert om zwerfafval op te halen. Ik vind het echt erg, dat heeft met het tijdstip te maken, maar met andere woorden: communicatie is echt wel van wezenlijk belang en ja, we maken dus gebruik van bewezen methodes die mensen moeten verleiden, maar we zetten juist ook nu weer veel sterker in op handhaving en op bestraffing en dat is ook niet overbodig gezien het aantal bijplaatsingen dat we hebben in de stad en waar we ook best wel klachten over krijgen. Een aantal van u, mevrouw Van Schaik en ook de heer Van Esch, stelden vragen over realistisch versus ambitie en het amendement of de motie die wij hebben gekregen vorig jaar was echt: stel realistische doelstellingen.

Ik vind dat ook wel terecht, want als je kijkt naar waar we vandaan komen en hoe hoog onze doelstelling was vanuit het landelijke beleid, dan zien we: dat was niet realistisch. Wat we nu gedaan hebben, we hebben best wel nauwkeurig berekend wat voor ons realistisch is en toch zijn we daar wel wat boven gaan zitten, dus we hebben onze ambitie wel daar bovenop gelegd maar niet teveel, want ik zou het ook vervelend vinden als we terug moeten naar uw raad en zeggen: ook dit is niet haalbaar, dus het blijft een zoeken tussen realistisch maar toch echt wel een stukje ambitie daar bovenop leggen. Mevrouw Van Schaik stelde ook nog de vraag: welke mogelijkheden hebben we om nog extra te versterken? Ik denk dat we met belangstelling uitkijken naar de eerste resultaten van einde van dit jaar van het nascheiden en van een aantal andere maatregelen, want die gaan ons helpen om te weten waar we misschien wat extra focus op moeten geven in de maatregelen die genoemd zijn. 36/50 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 14 juli 2021

Meneer Verdam vraagt, u spreekt zich positief uit en u spreekt ook uw zorgen uit en u spreekt uw hoop uit, dus eigenlijk van alles wat we met elkaar voelen als het gaat over afval. Ik denk, dat delen we ook wel met u en de recyclecoaches hebben echt wel een belangrijke rol ook. Dat hebben ze de afgelopen jaren gehad en dat zullen ze ook in de komende tijd hebben en laten we ze echt gericht inzetten in buurten waar veel problemen zijn met afval en met verkeerd inzamelen van de grondstoffen. Dat is echt wel de bedoeling en ook onze wijkcoördinatoren zetten zich daar volop in en ook de mensen die zich met zappen bezigt houden in de stad. De heer Verdam (GV): ja, dank u wel. Ik begrijp de opmerkingen over wijkcoördinatoren en de afvalcoaches, maar ik heb het specifiek over wijkconciërges die gewoon dagelijks in de wijk zijn, toezicht kunnen houden ook op mensen die gaan verbouwen, mensen die plannen hebben, die gewoon informatie ter plekke kunnen geven, niet alleen over afval maar ook over andere zaken die in de wijken spelen, meer het signaleren van en het controleren van, zonder dat die optreedt voor het beboeten, want beboeten van mensen die goedwillend zijn vind ik niet een goede gang van zaken. Dank u wel. Wethouder Schouten: ja voorzitter, een aantal van de taken die u noemt dat is echt iets voor de recyclecoach, maar die zullen niet permanent in de wijken rondlopen.

Dan zouden we veel meer mensen moeten inzetten. Dat willen we niet doen en dat zou ook wat voor de kosten betekenen, maar u heeft wel gelijk: recyclecoaches kunnen heel gericht in de wijk op bepaalde punten waar we zien dat het niet goed gaat in overvolle containers of misschien dingen die gedumpt worden, daar zullen de recyclecoaches zeker op ingezet worden en de naam die ik net niet zo kon vinden, dat is Prullie, de afvalcoach, die als wandelende mascotte door de wijk loopt, misschien heeft u haar of hem al een keertje gezien in de wijk. Dan nog de vraag van de heer Van Esch en ik heb daar al iets over gezegd: u vroeg: ja, wat gaat er nog komen en u verwees dan vooral naar de activiteiten of de voornemens die genoemd zijn in het raadsvoorstel. Ik denk dat wat we echt wel heel goed willen doen ook is het strak monitoren op jaarbasis, dat hebben we ook in het voorstel aangegeven. Dat moet ons ook wel helpen om te weten: waar kunnen we nog extra op inzetten en ik denk dat dat heel wijkgericht zal moeten zijn ook, of dat ook is bij een grotere betrokkenheid van de wijkplatforms bijvoorbeeld en van andere groepen in de wijk en onze zappers, daar willen we ook veel meer op inzetten en wat ook wel goed is om te weten, er is een mooi, creatief plan van aanpak voor de aanpak van zwerfafval, waar we denk ik heel blij mee zijn, dus dat zijn wel hele belangrijke aanvullingen hierop.

De heer Van Esch (PvdA): ja dank u wel, voorzitter. Dat scheelt denk ik ook een tweede termijn, dus het is goed om dit nu te doen. Ja, ik snap wat de wethouder zegt ook in het begin van haar bijdrage over realistische doelstellingen en nou goed, nog hogere percentages dat moet ook wel haalbaar zijn voor ons allemaal, maar inderdaad, mijn vraag ging ook over de ambities na 2024 en het toewerken daarnaar, niet zozeer met extra maatregelen, maar verwacht u ook dat deze beslispunten (c t/m f) ook bij kunnen dragen aan een hoger scheidingspercentage en het verminderen van restafval met de maatregelen die nu zijn voorgesteld of zit daar vanaf 2024 een beetje stagnatie in en … De voorzitter: u valt weg, meneer Van Esch, maar ik denk dat uw vraag duidelijk is. Ik geef het woord aan de wethouder. Wethouder Schouten: ja, dank u wel. Die acties die daar genoemd zijn, zijn echt wel heel erg belangrijk en die moeten wel echt bijdragen ook om na 2024 hopelijk ook te versnellen en stevig progressief de doelstellingen bij te kunnen stellen in de goede richting, die zijn echt wel heel wezenlijk daarin. Daaronder ligt hoe beter je dienstverlening is aan inwoners om goed je

37/50 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 14 juli 2021

grondstoffen en afval in te zamelen, hoe hoger de slagingskans ook is en daar draagt dit heel erg aan bij. Voorzitter, als laatste mevrouw Bakhtali; zorgen over stijgende kosten. Ja, de kosten zijn inderdaad als je kijkt over de loop van de tijd zeker gestegen. De oorzaken zijn denk ik toch een aantal keren ook genoemd: dit heeft alles te maken met hoe duur het verwerken van restafval is en ja, het afval neemt inderdaad ook toe en dat heeft deels te maken met corona, voor een groot deel misschien zelfs wel en die kosten, het plan dat voorligt zal ook echt moeten bijdragen om de kosten niet verder te doen stijgen. Voorzitter, tot zover de beantwoording van deze vragen. Tweede termijn Fractie D66, mevrouw Van Schaik: Dank aan de wethouder voor de beantwoording van onze vragen. Ik zou eigenlijk eventjes willen inzoomen op de vraag rondom extra inzet om gezond gedrag te bevorderen/te stimuleren. De wethouder gaf aan om af te wachten tot het einde van het jaar, waarbij zij aangaf dat dan de resultaten van de nascheiding ook duidelijk zijn. Ja, ik moet zeggen, ik vind dat nogal een afwachtende houding en we noemden dat ook al tijdens de Kaderraad, dat heel veel in afwachting en op pauze staat.

Waarom zou het college nu hier niet op willen inzetten, zeker omdat er landelijk nog best wel veel rapporten en onderzoeken zijn die gaan over het stimuleren van goed gedrag en die gaan ook over de juiste interventies als het gaat om belonen, dus D66 begrijpt niet zo goed waarom je hier op zou wachten. Waarom weer een halfjaar wachten? Waarom niet nu inzetten hierop? De resultaten zijn duidelijk. Dank, voorzitter. Groep Verdam, de heer Verdam: Voorzitter, dank voor de reactie van de wethouder, al ben ik het er niet helemaal mee eens, dat mag wel duidelijk zijn. De vraag is of de wethouder ook voor de komende jaren de € 10 ophaalpremie wil herzien, dus laten vervallen wat mij betreft. Ik kan mij niet indenken dat dit kostendekkend is en van invloed op de begroting. Daarnaast wordt deze regel omzeild door grof afval op straat te plaatsen en vervolgens een MOOR-melding te doen. Hoe ziet de wethouder dit en is zij bereid daarover een nader voorstel te doen? Fractie Núwegein, mevrouw Bakhtali: Ja dank u wel. De wethouder is op veel punten van mijn betoog niet ingegaan, maar dat ben ik gewend. Ik heb niks gehoord over waarom ik geen antwoorden krijg op mijn vragen over de afvalcoaches.

Zij heeft ook al meermaals beloofd om de opbrengst van de grondstoffen door te doen rekenen naar de bewoners toe, daar is ook nog helemaal niks van gekomen en verder heeft zij wel een uitspraak gedaan dat zij de ambitie heeft om de kosten niet verder te laten stijgen voor de bewoners. Nou, daar vind ik dus echt totaal geen ambitie uitspreken. Dat was het voor de tweede termijn. Fractie Socialistische Partij, de heer Van den Heuvel: Dank u wel, voorzitter. De SP wil de wethouder ook complimenteren met de wijze waarop zij de grote ommezwaai naar nascheiding heeft omarmd en nu met verve uitvoert. Een woord van dank is hier ook op zijn plaats. De SP-fractie heeft grote verwachtingen van dit programma en ook willen we dan toch niks afdoen aan alle gestelde kritische vragen. Er is nog wel heel veel te doen, maar ook dank. Beantwoording wethouder Schouten: Ja dank u wel, voorzitter. Dan toch als eerste de reactie op de vragen van mevrouw Van Schaik. Het is zeker niet zo dat we stil zitten tot aan het einde van het jaar, integendeel zou ik zelfs willen zeggen want er zou volop worden ingezet op de communicatie, maar uw vraag was ook specifiek over het belonen en ik denk wel: om te kunnen belonen, moet je ook wel weten wat de 38/50 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 14 juli 2021

opbrengsten zijn van waar in welke buurt en welke wijk zit er minder restafval. Daar hebben we toch echt wel die gegevens voor nodig en daar hebben we ook een redelijke tijd voor nodig/een termijn om dat goed in beeld te brengen. Dan lijkt 1 jaar, een jaar waarin we het nascheiden echt doen, zelfs 1 jaar is ook heel kort, maar in ieder geval, dat geeft ons een beeld en dat we dan ook goed zullen na moeten denken over het hoe van het belonen. Is dat in natura? In geld, dus in mindering van de afvalstoffenheffing, denk ik dat dat moeilijker uitvoerbaar is, maar uw suggestie of uw vraag en dat hebben we eerder ook aangegeven, kunnen we goed kijken naar beloningen, die staat zeker ook bij ons op het netvlies en is zeker ook een overweging als we zien dat de ene buurt het beter doet dan de andere en dan moeten we denk ik vooral denken aan beloning in natura. Dan de vraag van de heer Verdam: is het college bereid om de € 10 af te schaffen voor het ophalen van grof afval? Voorzitter nee, het plan is daar ook wel heel duidelijk in en de reden waarom we dit gedaan hebben is juist om een aantal problemen die de heer Verdam terecht vaak signaleert ook te kunnen adresseren en aan te pakken, want wat we zien als mensen niet hoeven te betalen, dat er ook veel gevraagd wordt om af te halen, maar er ook echt heel veel bijgeplaatst wordt.

We zien ook echt wel de effecten al van de € 10, dat dat leidt tot een grote vermindering van de bijplaatsingen, dus in die zin, ik begrijp uw oproep meneer Verdam, maar ik denk niet dat het ons gaat helpen om de bijplaatsingen nog verder te verminderen en de klachten over ’het is teveel geld’; dat is iets wat we tot op heden niet gehoord hebben. Dan de vraag van mevrouw Bakhtali over afvalcoaches, ik denk dat mevrouw Bakhtali mij moet herinneren over welke vraag zij het heeft, want mevrouw Bakhtali heeft vragen gesteld over de stijging van de kosten, vragen over de afvalcoaches heb ik niet gehoord. Dan als laatste de SP. Ja, dank voor de complimenten. Die zijn altijd welkom natuurlijk en ook wij zien dat er nog heel veel te doen is en daar is dit plan ook voor bedoeld natuurlijk. Mevrouw Bakhtali (Nú): ja, ik wil graag even reageren op de opmerking over die afvalcoaches. Ik begrijp dus niet hoe dat kan, want dat is niet de enige vraag die het college heeft bereikt maar goed, de griffier zit bij haar in de buurt dus dan kan ze daar de informatie halen, want hij weet dat die vragen wel zijn gesteld en nou ja goed, ik vind het heel vervelend dat het zo lang duurt voordat ik antwoorden krijg. Het duurt al heel lang, dus u kunt terecht bij de griffier voor informatie over hoe lang geleden ik deze vragen heb gesteld. Dank u wel. De voorzitter: dank.

Dan rond ik de beraadslagingen af dan ga ik over naar de stemming, maar misschien dat ik eerst de vraag mag stellen: is er behoefte aan stemming over dit voorstel? Ik zie daar geen handjes op? Mag ik dan concluderen dat het voorstel niet over gestemd hoeft te worden en dat het unaniem aanvaard is? Als iemand nu heel erg veel protest heeft, dan gaan we alsnog stemmen, maar ik zie geen protest. Dan is het voorstel unaniem aanvaard. Dank u wel 9.

Voorstel over herstelwerkzaamheden en capaciteitsuitbreiding Doorslagsluis (2021-224) De voorzitter: nu hebben 2 raadsleden mij in een probleem gebracht, want niemand heeft zich gemeld voor de eerste termijn. Er zijn er wel 2 die zich melden voor de tweede termijn, maar als je geen eerste termijn hebt, dan heb je eigenlijk ook geen tweede termijn, dus ik denk dat ik maar gelijk deze sprekers het woord geef. Fractie GroenLinks, mevrouw De Beer: Dank u wel, voorzitter. Wij kunnen heel kort zijn en wij dachten: dat doen wij in de tweede termijn. Wij gaan instemmen met dit voorstel. Het is ons zonneklaar dat we alle hens aan dek moeten zetten om te zorgen dat de waterafvoer in Nederland goed geregeld is, dus heel spijtig voor de Doorslagsluis. Complimenten wel dat er goed gekeken is en goed gesproken is met allerlei belanghebbenden.

39/50 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 14 juli 2021

Wat wij nog graag zouden zien en het college willen verzoeken is om hun uiterste best te doen om minimaal 1 van de sluisdeuren te behouden en dat in de vorm van een kunstwerk zo dicht mogelijk in de buurt van de sluis aan te brengen. Dat is wat wij even wilden zeggen. De voorzitter: als het kort is mag het altijd hoor in de eerste termijn, mevrouw De Beer. Dank u wel. Fractie VVD, de heer Gadella: Ja, voor de VVD hebben we na lang wikken en wegen ook besloten om dit voorstel niet in de weg te gaan staan. Wel wilden wij graag opgemerkt hebben dat wij het zonde vinden dat deze sluis uiteindelijk toch opgeofferd moet worden voor het bredere algemene belang. Aan de andere kant zien we dat deze sluis in een slechte staat van onderhoud was, eigenlijk had hij een behoorlijke opknapbeurt al een tijd nodig, en de nieuwe situatie is in overeenstemming met een aantal belangrijke participanten zoals de historische kring, is er goed naar gekeken. We hebben ook naar de inbreng van die historische kring goed geluisterd met de diverse avonden die hierover belegd zijn met de raad en uiteindelijk na wikken en wegen gezegd: we laten dat algemeen belang van een goede waterhuishouding prevaleren, ook omdat de sluis netjes, weliswaar in een suggestie staat, maar het beeld een stuk beter zal zijn dan op dit moment, maar met pijn in het hart. Dank u wel. De voorzitter: dank u wel.

Ik hoor instemmende bijdragen van de 2 sprekers en eigenlijk nog 1 vraag voor het college: is er een sluisdeur te behouden? Beantwoording wethouder Schouten: Voorzitter, dank. Ja, en de intentie is ook echt om dat te doen. HDSR zal op dit onderwerp heel graag het gesprek aangaan met de omgeving en ook weer met de historische kring om dat mogelijk te maken, dus het antwoord daarop is ja en hopelijk verzacht dat ook de pijn in het hart van de heer Gadella, want het idee is echt wel om het historische karakter in ieder geval ook nog zichtbaar te houden. Tot zover, voorzitter. De voorzitter: dank u wel. Ik denk dat de beraadslaging gesloten kan worden en kijk of er stemming nodig is over dit voorstel? Als er geen stemming nodig is over dit voorstel, dan constateer ik dat het unaniem vastgesteld is. 10.

Voorstel over vaststellen van de gemeentelijke bijdrage voor collectieve zorgverzekering (CZM) (2021-231) De voorzitter: ook hier alleen iemand voor de tweede termijn; de heer Elias en ik zie ook mevrouw Bijvoet zich nog melden. Fractie Socialistische Partij, mevrouw Bijvoet: Ja dank u wel, voorzitter. De SP heeft tijdens de commissievergadering haar zorg uitgesproken over dit raadsvoorstel. Die zorg is inmiddels weggenomen wat betreft dit voorstel. Wij begrijpen dat het een formaliteit is, die nodig is vanwege de nieuwe tarieven voor die premieheffing die pas later bekend gemaakt worden door de zorgverzekeraars. Echter, onze zorg rondom de hoogte van de tegemoetkoming in de premie vanuit de gemeente is nog niet weg. Een enkele euro verhoging per jaar of zelfs een halve euro is al teveel voor een groeiende groep inwoners van Nieuwegein. Mensen met een minimuminkomen, nog steeds minder dan die € 14, die nu al maand in maand uit maar net of net niet kunnen rondkomen. De huidige wethouder geeft er blijk van dit te begrijpen maar wat er in de toekomst gebeurt, dat weten we niet. De SP zal dit op de voet blijven volgen en haar controlerende rol in dezen zeer serieus nemen. Dank u wel, voorzitter.

40/50 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 14 juli 2021

Fractie Verenigde Seniorenpartij, de heer Beeuwkes: Het college wil de hoogte van de gemeentelijke bijdrage zelfstandig bepalen, zonder een onnodig proces via de gemeenteraad. Dit gebeurt in veel andere gemeenten ook en de VSP begrijpt dat de bestuursbevoegdheid bij het college ligt. Tegelijkertijd erkent de VSP dat een bijdrage voor de aanvullende zorgverzekering een grote bijdrage levert aan de gezondheid van onze inwoners. Daarom vinden wij het ook enorm belangrijk dat de bijdrage die de gemeente geeft, mee blijft groeien met de kosten die de zorgverzekeraar in de toekomst in rekening brengt. Dit kader vinden wij niet goed terug in dit besluit of eerder genomen besluiten van de gemeenteraad en het college. Omdat meerdere fracties in het verleden het vertrouwen hebben gehad dat de bijdrage gewoon zal meegroeien in de toekomst, zullen wij dit voorstel steunen. Wel zullen wij de uitvoering van deze regeling strikt volgen en mocht het noodzakelijk blijken, alsnog een voorstel te doen voor een duidelijk kader. Daarnaast verzoeken wij het college om voor aankomend jaar niet alleen de hoogte van de zorgpremie te gebruiken voor deze bijdrage, maar ook rekening te houden met de effecten die het coronavirus heeft op onze inwoners. Juist nu is er toegevoegd nut aan de aanvullende zorgverzekering voor hen die dit niet kunnen betalen. Dank u wel.

Fractie VVD, de heer Elias: Dank u wel, voorzitter. Ik zal het ultrakort houden. Ik had de tweede termijn vooral ingebouwd om te kijken of er reacties in de eerste termijn zouden zijn, maar ik begrijp dat er over de volle breedte geen zorgpunten meer zijn, dus daar kan ik het bij laten. De voorzitter: ja, dat was ook al op de Avond van de Raad gebleken, dat er geen zorgpunten waren, maar ik geef toch de wethouder de gelegenheid om te reageren op de bijdragen. Beantwoording wethouder Eggengoor: Ja fijn voorzitter, dank u wel. Met dank voor de bijdragen van de SP en de VSP en het klopt wat mevrouw Bijvoet zegt, het is eigenlijk een formaliteit. Eigenlijk is het een technisch voorstel, maar los daarvan voegen we ook een kader toe omdat we denken dat we daarmee ook goed in de pas kunnen lopen met de timing die onze zorgverzekeraar, de aanbieder van de minimapolis, heeft. Ik snap ook wel uw zorg over de hoogte van de bijdrage, maar wat mevrouw Bijvoet denk ik terecht opmerkte, is dat het college zich daar zeer bewust van is en ook wel ziet wat de consequenties zijn, dat zeg ik ook richting de heer Beeuwkes, als we daarmee niet goed in de pas lopen, want dat zou ertoe leiden dat er bijvoorbeeld een grote druk op de bijzondere bijstand komt omdat mensen met zorgkosten komen te zitten die zij gewoon niet kunnen betalen.

Het is in ons aller belang dat Nieuwegeiners gezond zijn en gebruik kunnen maken van de zorg die zij op dat moment nodig hebben en we kunnen niet in de toekomst kijken, maar ik kan me eigenlijk niet voorstellen dat er een college in Nieuwegein komt te zitten die daar anders over denkt, wat niet wil zeggen dat de hoogte van de premie altijd volledig gecompenseerd zal zijn, maar we zullen altijd kijken hoe we de bijdrage voor deze mensen zo goed mogelijk in balans kunnen brengen met de kosten die zij hebben. Tot zover, voorzitter. Tweede termijn Fractie Socialistische Partij, mevrouw Bijvoet: Dank wethouder voor uw antwoord. Het getuigt van een brede visie inderdaad. Het heeft geen zin om mensen op kosten te jagen en het komt naar je terug als een boemerang via een andere kant. De voorzitter: dank. De heer Beeuwkes en de heer Elias hadden aangegeven geen behoefte meer te hebben aan een tweede termijn. Dan sluit ik daarmee de beraadslagingen en kijk ik of er

41/50 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 14 juli 2021

stemming gewenst is over dit voorstel. Ik heb zo de indruk dat dat niet het geval is? Dan constateer ik dat het unaniem aanvaard is. 11.

Lijst van C-stukken

11.a Voorstel over herbenoemen leden Raad van Toezicht NUOVO (2021-225) De voorzitter: niemand heeft zich gemeld voor de woordvoering in de eerste termijn. Ik kijk even of er bespreking toch van iemand nodig is? Ik zie geen handjes en geen reacties. Als dat niet zo is, dan denk ik dat ik ook kan concluderen dat er geen stemming nodig is en dat het voorstel aanvaard is. 12.

Moties Vreemd aan de orde van de dag

12.a Motie 266 Verduidelijking in huur WIL (PvdA, SP, CDA) De voorzitter: 1 motie was verleden week al aangekondigd, dat is motie 266. Die zou ingediend worden door mevrouw Spalburg, maar zij is vanavond verhinderd en ik heb doorgekregen dat de heer Holtermann dat zal doen. Fractie Partij van de Arbeid, de heer Holtermann: Ja, dank u wel, voorzitter. Door ziekte van mevrouw Spalburg zoals de voorzitter zei, heb ik vandaag de taak een motie vreemd in te dienen over de WIL. Voordat ik dat doe, wil ik toch nog ook een kanttekening maken bij de zienswijze WIL, die we noodgedwongen afgelopen donderdag zonder bespreking hebben vastgesteld in de raad. Dan heb ik het over de garantiebanen, een terugkerend onderwerp in onze raad en graag wil ik de wethouder eraan herinneren dat we in deze raad reeds op 11 juli 2019 een amendement hierover unaniem hebben aangenomen. In dit amendement A50 werd gevraagd om voldoende middelen te reserveren voor het realiseren van de garantiebanen conform het gestelde quotum en deze doelstelling als KPI in de bedrijfsvoering op te nemen. Wij waren dan ook erg verbaasd dat nu voor 2022 een bedrag van € 100.000 extra wordt gevraagd om aan deze verplichting te voldoen.

Gelukkig is in de vastgestelde zienswijze wel opgenomen dat deze banen zoveel mogelijk binnen de eigen begroting plaats moeten vinden en dat de middelen die gevraagd worden ter ondersteuning moeten dienen. Wij willen graag aan het college meegeven dat bij de volgende realisering van de garantiebanen er niet opnieuw om extra geld gevraagd moet worden maar dat dit door middel van jobcarving en niet door uitbreiding van fte’s moet gebeuren. Het Rijk heeft diverse regelingen die we allemaal bij de beantwoording van de technische vragen hebben kunnen lezen. De PvdA blijft het bizar vinden hoe WIL deze banen wil realiseren. Wij willen daarom van de wethouder horen hoe zij ervoor gaat zorgen dat in het vervolg deze voor ons belangrijke banen, laat daar geen misverstand over bestaan, wel op een juiste wijze worden gerealiseerd, zonder dat er steeds opnieuw hiervoor extra structureel geld wordt gevraagd. Dit gezegd hebbende voorzitter, ga ik over naar de motie vreemd van vanavond over de externe inhuur door WIL. De PvdA dient daartoe samen met SP en CDA de motie M266 in. Zoals reeds in de Avond van de Raad aangegeven, vindt de PvdA dat er binnen de WIL-organisatie erg veel externe inhuur plaatsvindt. Overigens doen we dat niet voor de eerste keer, ook al een onderwerp naast de garantiebanen binnen de WIL, dat we jaar in jaar uit moeten aansnijden zonder dat er iets lijkt te veranderen.

Wat gebeurt er nu eigenlijk op dit vlak? Daarom komen we nu met een motie en voorzitter, wij begrijpen echt wel dat er een flexibele schil nodig is, maar we zien ook steeds dat zelfs de begrote bedragen voor externe inhuur telkens flink worden overschreden .Wij zouden dan ook graag zien dat bij de kaderstellende raadsbijeenkomst in het najaar ook de externe inhuur betrokken wordt. We verzoeken dan ook het college te komen met een analyse waaruit blijkt wat maakt dat deze externe inhuur noodzakelijk is en welke mogelijkheden WIL ziet om met meer vaste banen te werken zodat wij op basis van deze analyse het goede gesprek in de raad hierover kunnen voeren en voorzitter, laten we duidelijk 42/50 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 14 juli 2021

zijn: meer vaste banen leidt tevens naar behoud van expertise, kwaliteit en continuïteit binnen de organisatie en dat zullen we hard nodig hebben in deze onzekere tijden. Dank u wel. Fractie Núwegein, mevrouw Bakhtali: Dank u wel. Ik heb in onze raad over de financiële stukken daar wat over gezegd en ik heb ook over de externe inhuur van de gemeente vragen gesteld, maar 1,5 maand al zit ik te wachten op de antwoorden. Wij vinden dat ook niet alleen bij de WIL, maar ook bij de gemeente zelf gigantisch uit de hand lopen, dus daar wilden wij graag een analyse over. Wij zullen deze motie van harte steunen. Het is gewoon een grote financiële dobber wat we moeten zien te voorkomen. Dank u wel. Fractie VVD, de heer Elias: Ja, dank u wel voorzitter. Deze bijdrage gaat iets langer worden, maar ik zal mijn best doen om het toch wat te beperken. Ik was wel enigszins verbaasd over het betoog van de Partij van de Arbeid over de garantiebanen, met name in relatie tot dit onderwerp. Ik begrijp de bevlogenheid, maar ik begreep niet helemaal de link met dit onderwerp, dus misschien kan de collega daar zometeen nog op ingaan. De voorzitter: misschien mag ik daar wat over zeggen als voorzitter van uw raad.

Dat komt omdat we verleden week de zienswijze hebben behandeld zonder dat daarover gesproken kon worden en we de motie die daarbij hoort naar deze avond hebben gedaan, dus omdat we dat verleden week wilden afwerken, komt dat vanavond. De heer Elias (VVD): oké. De voorzitter: anders ontstaat daar misschien een misverstand over en het is echt doordat we dit afgesproken hebben met elkaar, om het op deze manier te doen, dat het zo gedaan wordt, voordat er een verwijt richting de heer Holtermann komt. De heer Elias (VVD): ja, het was niet zozeer een verwijt maar meer verbazing, dus laat ik me voorzichtig uitdrukken. Tegelijkertijd dan terugkomend op de verduidelijking van inhuur. Ik denk dat de praktijk wat weerbarstiger is meneer Holtermann want natuurlijk, ook wij zijn vanuit de VVD heel erg op de uitgaven die we doen omdat we tenslotte te maken hebben met het geld wat door onze inwoners wordt opgebracht. Tegelijkertijd zien we ook dat er altijd een flexibele schil nodig is. We hebben nu eenmaal te maken met nieuwe wet- en regelgeving, ik denk bijvoorbeeld aan de Wet inburgering, maar ook aan de schuldhulpverlening waar de vroegsignalering goed georganiseerd moet worden.

Dat soort nieuwe wetten, dat kun je beter door inhuur laten organiseren en daarna weer afscheid nemen van de inhuur, dan daar vaste mensen voor aan te nemen die je dan uiteindelijk ook in dienst moet houden dus dat is voor ons echt wel een reden om daar wat minder kritisch in te zijn op dit onderdeel. Het tweede is, je zou ook echt moeten kijken naar de werkelijke oorzaken. Wij zien dat het ziekteverzuim nog relatief hoog is bij WIL, weliswaar een dalende trend, althans zo lijkt het op dit moment, maar nog aan de relatief hoge kant. Dat is vaak ook een reden waarom je dan tijdelijk moet inhuren in de verwachting dat dat ziekteverzuim gaat dalen, dus ik zou het eigenlijk liever nog een keer met u willen hebben over het ziekteverzuim, hoe gaan we dat nou structureel laten dalen tot het gewenste niveau, dan dat we het gaan hebben over het effect van het ziekteverzuim oftewel de inhuur, want we zitten volgens mij aan het einde en ik zou liever aan de voorkant proberen daar wat in te doen. Misschien moet ik het even in de eerste termijn daarbij laten, voorzitter. De voorzitter: mevrouw Bakhtali, heb ik het goed dat dit een interruptie is voor de heer Elias?

43/50 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 14 juli 2021

Mevrouw Bakhtali (Nú): ja, dat klopt. Ik zag niet het einde aankomen, dus ik was een beetje laat. Ik vind het jammer dat de heer Elias doet alsof het een of-of verhaal is, dus je hebt dat ziekteverzuim een probleem is, dus is externe inhuur het probleem niet. Het is volgens mij enen, dat wilde ik even zeggen. De voorzitter: ik zie dat meer als een statement, maar u wilt daar toch nog kort op reageren meneer Elias? De heer Elias (VVD): heel kort. Ik zie het niet als een of-of verhaal, maar als een oorzaakgevolg verhaal en dat is principieel wat anders en daar wil ik het wel bij laten. Fractie GroenLinks, de heer Van de Siepkamp: Dank u wel, voorzitter. Als GroenLinks zijn wij blij dat deze motie er ligt. Misschien dat het door de ziekte van mevrouw Spalburg komt, maar als we benaderd waren om hem mee in te dienen, hadden wij hem ook absoluut mee ingediend. We hebben al bij meerdere gelegenheden er op aangedrongen dat er zo zorgvuldig mogelijk wordt omgegaan met de extra krachten die zo her en der worden ingezet, dus wij zullen hem straks ook van harte ondersteunen. Beantwoording wethouder Eggengoor: Ja dank u wel, voorzitter.

Allereerst even in antwoord op de vraag van de PvdA over de garantiebanen en u refereert terecht aan de motie die in uw raad is aangenomen en dat is ook de reden dat u de formulering nu in de zienswijze zo vindt als die is geformuleerd en ook naar WIL is gestuurd na uw besluitvorming van afgelopen donderdag, want die zienswijze zoals u hem nu als Nieuwegeinse raad indient bij WIL, is zoals ook in die motie was bedoeld. Dan vraagt meneer Holtermann: wat gaat u eraan doen als wethouder om ervoor te zorgen dat het ook echt zo gebeurt? Ik denk dat daarmee uw zienswijze krachtig genoeg is en ik zal niet nalaten om dat binnen het bestuur van WIL nogmaals te benadrukken, waarbij we en dat hebt u ook al in de technische antwoorden kunnen lezen die u aan de voorkant heeft gesteld, WIL ook wel moeite heeft om die banen echt binnen de bestaande formatie in te vullen en wij toch ook wel vinden ook als college dat als er een garantiebaan wordt gecreëerd waar dan ook, dat daar echte goede begeleiding op wordt ingezet en daar moet ook het geld wat erin wordt geïnvesteerd voor bedoeld zijn, dus dat naar aanleiding van de vraag van meneer Holtermann over de garantiebanen. Dan de motie over de inhuur.

Ik denk dat meneer Elias net al een goede duiding gaf over hoe het zit en ik wil daar eigenlijk nog aan toevoegen dat wat WIL ziet en er zijn meer sociale diensten die dat zien, dat een deel van de sector echt aan het flexibiliseren is. Dat betekent dat er vacatures zijn die op dit moment met inhuur zijn ingevuld, om welke reden dan ook, waar de mensen die goed bevallen een contract krijgen aangeboden maar dat niet accepteren omdat zij via een detacheringsbureau werken en daar gewoon meer verdienen, dus ze willen helemaal niet in dienst van WIL, wat ertoe leidt dat de vacatures niet structureel worden ingevuld en ik ben het ook eens met uw overwegingen dat dat ook een nadelig effect kan hebben over expertise maar bijvoorbeeld ook de relatie met cliënten van WIL, want daar wil je ook wel graag een stukje continuïteit, dus dat is gewoon een bestaand probleem in de wereld van de sociale dienst landelijk. Wat WIL wel probeert is om die mensen echt binnen te krijgen, maar het lukt dus niet in alle gevallen.

In sommige gevallen, meneer Elias noemde dat denk ik ook al, ook handhaving is al als voorbeeld genoemd, is het vrijwel onmogelijk om daar vast iemand op een vacature binnen te krijgen en terecht werd ook al gezegd: je moet als sociale dienst mee kunnen bewegen met ook de conjunctuur, dus je hebt die flexibele schil nodig om op en af te kunnen schalen op het moment dat het economische tij verandert. Als de ondertoon in deze motie, zo lees ik hem eerlijk gezegd wel een beetje, is: er moet minder inhuur zijn, betekent dat op dit moment dat als u daartoe besluit en WIL gaat dat uitvoeren, dat de dienstverlening naar beneden gaat en dat is volgens mij niet wat we willen. Wat u wel als terecht punt opvoert is: dit is nu echt een 44/50 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 14 juli 2021

onderwerp wat belangrijk is om bij het kaderstellend raadsdebat in oktober dat gesprek met elkaar te voeren en ik snap ook dat u daar een analyse van wilt. In het dictum, dat is technisch, verzoekt u het college om die analyse te maken. Ik neem aan dat u bedoelt dat het college WIL gaat vragen om die analyse op te stellen, want ook het kaderstellend raadsdebat is van WIL, dat is niet van het college en niet van de gemeente Nieuwegein, om het college te vragen die analyse door WIL te laten opstellen en met u te bespreken in de bijeenkomst die in oktober wordt gepland. Daar ben ik het harte mee eens. Ik denk dat dat goed is en dat we dat moeten doen en wat dat betreft kan ik dit prima steunen. Tot zover, voorzitter. De heer Verhoeve (D66): dank u wel, voorzitter. Ik hoor de wethouder zeggen dat zij dit wil gaan steunen met allerlei nuances die zij daarbij geeft, maar kunt u dan niet net zo makkelijk voor ons maken door gewoon toe te zeggen dat u hiermee komt? Dan hoeven we hier niet over te stemmen en kunnen we door met het volgende onderwerp. Wethouder Eggengoor: dank u wel. Dat is eigenlijk precies wat ik wil doen, meneer Verhoeve. Dank voor de voorzet, dan kan ik hem inkoppen. Ik moet ook eerlijk zeggen, ik heb dit natuurlijk al binnen het bestuur van WIL besproken.

Dit wordt geagendeerd, uitgewerkt en zal een van de onderwerpen op de agenda zijn, dus daarmee wordt u op uw wenken bediend. Mevrouw Bijvoet (SP): dank u wel, ik heb niet zozeer een interruptie, maar ik was even bang dat de tweede termijn foetsie zou gaan. De voorzitter: nee, als u voor de tweede termijn het woord wilt voeren dan staat u op het lijstje. Dan sluit ik de eerste termijn. Tweede termijn Fractie Partij van de Arbeid, de heer Holtermann: Dank u wel, voorzitter. Ik wil even ook reageren op de opmerkingen die gemaakt zijn door mijn collega’s en van de wethouder. Met de heer Elias kan ik het eens zijn dat een flexibele schil nodig is, dat heb ik ook in mijn eerste termijn gezegd, dat dat zijn nut heeft. Maar de mate waarin het op dit moment gebeurt, hebben wij onze zorgen over en het is dus niet de eerste keer dat dit voorligt. Nu zegt de heer Elias: het is een oorzaak/gevolg en ik wil liever kijken naar het ziekteverzuim. Dat zou zeker een rol kunnen spelen, maar laten we dan ook die analyse doen waaruit dan ook blijkt of dat ook daadwerkelijk zo het geval is, dus ik denk dat een analyse alleen maar duidelijk kan maken waar de schoen wringt. Dan richting de wethouder mevrouw Eggengoor, om eerst even dit punt af te maken voordat ik iets zeg over de garantiebanen. Zij zegt dat landelijk die flexibilisering een belangrijke rol speelt.

Dat kan zo zijn, maar zij zegt ook tegelijkertijd: laten we ook goed analyseren wat er gebeurt. Mevrouw Peters (LV): ja voorzitter, dank. Ja meneer Holtermann, ik hoor een hele duidelijke toezegging van de wethouder, volgens mij komt dat eigenlijk een-op-een overeen, dus ik vraag me eigenlijk af of het nog nodig is om de motie in te dienen of dat u kunt leven met de gedane toezegging. De heer Holtermann (PvdA): ja, ik was daar nog niet aan toe mevrouw Peters, want ik wil voordat ik iets ga intrekken, we hebben op dit punt en dan wil ik ook mevrouw Spalburg die dat in het verleden meerdere malen gedaan heeft ook op dit punt en ook voor de garantiebanen vele malen toezeggingen gekregen, maar blijkbaar hebben die toezeggingen niet tot effect geleid en

45/50 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 14 juli 2021

vandaar dus ook dat we dit nu in een motie willen vastleggen, maar ik wil dit zo dadelijk met een kleine schorsing … De voorzitter: ik grijp even als voorzitter in, want u bent 2 dingen tegelijkertijd aan het doen nu, meneer Holtermann. U vraagt in de motie om iets te agenderen en te bespreken en inmiddels begint u aan de inhoudelijke beantwoording. De toezegging van de wethouder is om bij de kaderstellende raadsbijeenkomst in het najaar te komen tot een analyse enzovoort, dus dat is een procesmatige vraag die u stelt en u bent de inhoudelijke discussie nu aan het doen en probeert daar ook toezeggingen te halen dus het wordt wel wat onduidelijk, dit debat op deze manier. Ik zou u eigenlijk willen vragen om terug te gaan naar uw eigen motie. De heer Holtermann (PvdA): ja, volgens mij was ik wel over de eigen motie bezig, over de onderwerpen die steeds terugkeren met wel of niet toezeggingen, vandaar dat we het in een motie vreemd nu hebben neergelegd. Ik ben ook maar een vervanger op dit punt, dus dat ik niet helemaal duidelijk ben, zal ongetwijfeld daaraan liggen. De heer Elias (VVD): ik wil het meneer Holtermann niet te moeilijk maken, maar het lijkt meer op een vertrouwensvraagstuk dan erop durven te vertrouwen dat de motie wel of niet wordt uitgevoerd.

Volgens mij zei mevrouw Peters het heel terecht: de motie wordt omarmd door de wethouder dus volgens mij kunnen wij met elkaar door, als u daar tenminste vertrouwen in heeft. De heer Holtermann (PvdA): u maakt het wel helemaal sterk met een vertrouwensvraag te stellen. Ik heb ook wel tegelijkertijd gezegd dat ik zo eventjes wil schorsen om met de medeindieners even deze vraag te beantwoorden en dat is denk ik gewoon procedureel toch een hele terechte vraag. De voorzitter: kunt u uw tweede termijn afmaken? De heer Holtermann (PvdA): ja die kan ik bijna afmaken, want mevrouw Eggengoor zegt: gaat het college dat doen of de WIL. U begrijpt mij goed dat deze analyse natuurlijk door de organisatie kan worden gemaakt en dat wij hem dan vervolgens bespreken, dus daar is geen misverstand over en de organisatie, dat is de WIL. Tot zover en dan wil ik gewoon even graag een kleine schorsing. De voorzitter: ik begrijp het en ik kijk nog even of er nog anderen zijn die in tweede termijn het woord willen voeren? Fractie Núwegein, mevrouw Bakhtali: Ik wil alleen even herhalen dat ik hoop dat we ook zo’n analyse krijgen over de gemeentelijke organisatie, maar daar hebben we het nog over. De voorzitter: ik weet dat de antwoorden op die vragen onderweg zijn. Fractie Socialistische Partij, mevrouw Bijvoet: Dank u wel, ik wil toch graag nog wel iets zeggen in de tweede termijn.

Het baarde mij zorgen wat de wethouder zei over de inhuur. Zij gaf eigenlijk terloops aan van ja, als we mensen in dienst willen nemen, dan willen ze dat gewoon niet want ze verdienen veel meer als ze ingehuurd worden. Dit lijkt misschien de realiteit waar we mee moeten leven maar ik heb daar toch wel veel moeite mee, temeer daar ik geregeld met de WIL te maken heb vanuit mijn werk. Ik merk dat inderdaad ook, er is een verloop van mensen, de mensen die ingehuurd worden en na korte tijd weer weg zijn en dan zie ik ze notabene op LinkedIn vanuit hun eigen bedrijf 46/50 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 14 juli 2021

dezelfde werkzaamheden uitvoeren, dus het is nog sterker: men doet ervaring op bij de WIL en gaat vervolgens daarmee, met die ervaring die opgedaan is, …. De voorzitter: ik zou u willen vragen om toch weer terug te gaan naar de motie en het voorstel in de motie, voordat we dit probleem helemaal gaan bespreken vanavond. Mevrouw Bijvoet (SP): ik begrijp u helemaal, meneer de voorzitter. Ik begrijp dat u nu het einde van de vergadering ziet naderen, maar ik vind dit toch wel een heel belangrijk punt wat ik wil maken. Ik vind het zorgelijk als de wethouder zegt dat er inhuur moet zijn omdat mensen niet in dienst willen omdat ze anders minder gaan verdienen. Dat punt wil ik graag gemaakt hebben. We moeten dit niet in stand willen houden met zijn allen. Bedankt, voorzitter. De heer Elias (VVD): nog 1 verduidelijkende vraag aan mevrouw Bijvoet. Volgens mij is het echt een kwestie van vraag en aanbod zoals dat in iedere markt zo is. Misschien is dat een wat lastig fenomeen voor de SP, maar dat is echt de realiteit waar we voor staan. Er is een tekort aan specialisten en dan heb je ofwel de keuze: je huurt ze in en natuurlijk moeten we dat zo beperkt mogelijk doen met de redenen die ik al aangaf, ofwel je kan geen dienstverlening leveren en dan ben ik wel benieuwd hoe de SP daar tegenaan kijkt.

De voorzitter: nu probeerde ik mevrouw Bijvoet net een beetje te beperken in de beantwoording, maar met deze vraag wordt dat weer moeilijk gemaakt aan de voorzitter. Ik kijk toch of mevrouw Bijvoet een kort antwoord kan geven. Mevrouw Bijvoet (SP): het is een lastig fenomeen voor de SP, maar het blijkt een lastig fenomeen te zijn voor veel en veel meer partijen. Misschien dat de VVD achterblijft, maar die markt werkt niet zoals het zou moeten. Mevrouw Bakhtali (Nú): ja, het is mee een punt van orde, want volgens mij zijn we helemaal aan het uitweiden en het inhoudelijk debat aan het aangaan en volgens mij staat dat niet op de agenda. De voorzitter: dat probeer ik ook, maar ik mag raadsleden niet te snel de mond snoeren, mevrouw Bakhtali. Beantwoording wethouder Eggengoor: Een hele korte reactie, voorzitter. Ik denk als u het jaarverslag ook heeft gelezen van WIL dat we blij mogen zijn dat WIL met de maatregelen die zij nemen in staat zijn om gewoon de dienstverlening uit te voeren zoals wij dat met z’n allen graag zien en op welke wijze, daar komen we dan in oktober op terug en ook de reden die daarachter zit. De voorzitter: dan had de heer Holtermann om een korte schorsing gevraagd, maar misschien heeft hij de tijd ondertussen al kunnen gebruiken om te overleggen met de mede-indieners? De heer Holtermann (PvdA): daar wordt aan gewerkt, voorzitter.

De voorzitter: ik zie het, dan schors ik even voor 1 minuut de vergadering. De voorzitter: ik heropen de vergadering en richt mij opnieuw tot de heer Holtermann? De heer Holtermann (PvdA): voorzitter, ik heb even iets meer tijd nodig, want de indieners zijn het niet met elkaar eens en ik moet even wat verder overleg voeren. Staat u mij dat toe?

47/50 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 14 juli 2021

De voorzitter: hoeveel tijd heeft u nog nodig? Ik kan ook een andere oplossing voorstellen, dat ik vraag of er stemming nodig is over de motie. Als er geen stemming nodig is, kan het ook heel snel. De heer Holtermann (PvdA): maar dan is dus de motie aangenomen. Oké, dat mag u ook doen. De voorzitter: dan doen we dat. Dan vraag ik of er stemming gewenst is over de motie, ook in het licht van het feit dat er een toezegging door de wethouder gedaan is? De heer Monrooij (CU): ja voorzitter; dank u wel. In zekere zin is wel stemming gewenst, want het is een knap overbodige motie en de ChristenUnie heeft als gewoonte dat wij dan tegenstemmen bij overbodige moties, dus in die zin moet hij wel in stemming gebracht worden. De voorzitter: mensen, mensen, mensen. Ik kijk even naar de heer Holtermann: hoeveel minuten heeft u nog nodig voor overleg? Nog 1 minuut extra? De heer Holtermann (PvdA): doe er maar 2 in verband met contact dat ik nog moet leggen. De voorzitter: dan schors ik tot 23.16 uur. De voorzitter: ik heropen de vergadering en geef het woord aan de heer Holtermann. De heer Holtermann (PvdA): na nader overleg gaan we schoorvoetend akkoord met de toezeggingen die de wethouder heeft gedaan en wij zien de analyse in het najaar tegemoet. De voorzitter: en u trekt de motie nu terug? De heer Holtermann (PvdA): ja. De voorzitter: dank u wel.

12.b Motie 265 Witte Anjer Perkje (CDA, LV, Groep Verdam, VSP, VVD) Fractie CDA, mevrouw Van der Sluiszen: Ja dank u, voorzitter. Op 26 juni was het weer de jaarlijkse Nationale Veteranendag. Ook in Nieuwegein wonen veteranen en ook zij verdienen onze aandacht. In 2019 is het Nationaal Comité Veteranendag begonnen met de oproep aan Nederlandse gemeenten om hun veteranen te eren en waarderen met een witte anjer perkje. De witte anjer staat symbool voor de waardering van veteranen. De anjer bloeit dan in de weken voorafgaand aan Veteranendag op de laatste zaterdag in juni. Steeds meer Nederlandse gemeenten hebben gehoor gegeven aan deze oproep. Sinds mei dit jaar heeft bijvoorbeeld ook Houten een witte anjer perkje. Het zou mooi zijn als in Nieuwengein op 25 juni 2022 op Veteranendag in Nieuwegein ook een witte anjerperkje in bloei staat. Daarnaast zou het ook goed zijn als we jaarlijks nog meer aandacht geven aan de Veteranendag. Kan het college dit toezeggen? Onze veteranen verdienen onze waardering en zou het niet een mooi gebaar zijn als deze motie unaniem door de raad wordt aangenomen. Dank u. De voorzitter: dank. Wenst iemand hier in eerste termijn een bijdrage aan te leveren? Als dat niet zo is, dan wil ik namens het college reageren. De heer Van Esch zie ik, in eerste termijn.