2021-234 Verslag raadsvergadering 29 april 2021 met voortzetting op 3 mei 2021.pdf

17/64 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 29 april 2021 met voortzetting op 3 mei 2021

Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, ik constateer dat de wethouder in zijn beantwoording redelijk selectief uit het Groenstructuurplan citeert en dat snap ik ook wel, ik zou dat ook doen en ik ga dat ook doen, want we hebben in het Groenstructuurplan ook heel nadrukkelijk aangegeven dat we alleen maar als er sprake is van groot openbaar belang van ecologische verbindingen kunnen afwijken. We hebben in dat Groenstructuurplan ook heel nadrukkelijk aangegeven dat waar het gaat over initiatieven in openbaar groen, dat daar voorwaarden voor gesteld worden en die ontbreken allemaal in dit raadsvoorstel, voorzitter. De afwijzing of het ontraden van het amendement of het overbodig zijn van het amendement verbaast mij een beetje, want ik maak de wethouder in andere situaties mee dat als er een amendement of een motie is die in lijn is met hetgene wat ook de ambitie van het college is, juist het voorstel als krachtige ondersteuning, en dat zou ik in dit geval zeker willen bepleiten als krachtige ondersteuning van de ambitie van het college te zien. Ik vind het dus jammer dat dat niet gebeurt en datzelfde geldt ook een beetje voor het duurzaamheidskarakter van het politiebureau, voorzitter.

Zeker de laatste woorden van de wethouder ‘laat dat vooral aan de Nederlandse politie’, dat maakt mij nou juist meer ongerust over het feit of het politiebureau wel degelijk duurzaam wordt en zelfs aan onze eigen Nieuwegeinse ambitie gaat voldoen. Tot zover voorzitter, dank u wel. Fractie Socialistische Partij, mevrouw Bijvoet: Dank u wel, voorzitter. Geheel eens met de woorden van de heer Snoeren en juist omdat de wethouder de motie afwijst ja, dat is voor ons wel een reden om hem in te dienen. Wat betreft het spreekuur in het Atrium voor de politie; op dat punt zijn we gerustgesteld en in de grond zullen wij instemmen met het voorstel. Dank u wel. Fractie Núwegein, mevrouw Bakhtali: Ja, dank u wel. Ik wil even uitleggen waarom wij ook tegen dit plan gaan stemmen. Wij vinden, het komt heel overhaast en oppervlakkig over en het valt wel een beetje op dat met GroenLinks in het college elke gelegenheid wordt aangegrepen om groen op te offeren voor bouwplannen en altijd gaat dat gepaard met hele mooie praatjes over verbindingszones enzo, u heeft het allemaal gehoord, maar bottom line is er wordt gewoon groen opgeofferd voor bouwsels.

Wat ook opviel in het debat was dat de ene partij zegt van ‘hartstikke mooi dat er een politiebureau binnen de Nieuwegeinse gemeentelijke grenzen blijft’ en een andere partij zegt weer van ‘ja, het heeft een regionale functie, het is goed dat het op die plek komt te staan’. De wethouder zelf kon de vraag niet eens beantwoorden hoe het zit met de politieorganisatie in de buurgemeentes. Kortom, het is een niet goed doordacht plan en wij gaan tegenstemmen. Fractie Verenigde Seniorenpartij, de heer Beeuwkes: Dank u wel, voorzitter. Wij zijn blij dat het politiebureau in Nieuwegein kan blijven, al is het op een andere locatie. Er werd straks gezegd dat de aanrijdroute wel eens problematisch kon zijn, maar het openbaar vervoer/de tram stopt daar vlakbij en er wordt een voorstel gedaan om in het Klooster een locatie te vinden; daar is praktisch geen openbaar vervoer, dus ik denk dat de mensen altijd hier in Nieuwegein toch met openbaar vervoer naar de nieuwe locatie kunnen rijden, dus wij zullen ook dit voorstel steunen. Mevrouw Verbeek (iB): ja voorzitter, ik was wel benieuwd welk openbaar vervoer bedoelt u dan? De heer Beeuwkes (VSP): de tram. Mevrouw Verbeek (iB): nou, die stopt daar niet vlakbij hoor. Dan heeft u een verkeerd beeld.

18/64 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 29 april 2021 met voortzetting op 3 mei 2021

De heer Beeuwkes (VSP): je hoeft niet helemaal te lopen vanaf het centrum, dus je kan een behoorlijk stuk met de tram daar naartoe rijden en dan is het misschien 5 minuten lopen voordat je op de locatie bent. Dank u wel. De voorzitter: dan sluit ik de beraadslagingen. Ik kijk even naar de wethouder; ik denk dat er weinig is voor de tweede termijn of misschien wel helemaal niets, of wilde u nog reageren? Beantwoording wethouder Adriani: Ja voorzitter, nog een paar opmerkingen over de bijdrage van de heer Snoeren van D66. Ik ben blij dat hij nog even ook een citaat doet uit het Groenstructuurplan over het grote openbaar belang, want dat is natuurlijk wel de essentie van het voorstel wat het college doet dat het in ieder geval onze inschatting is dat het verplaatsen van het politiebureau naar deze locatie zodat het behouden blijft binnen de stadsgrenzen van Nieuwegein zo’n groot openbaar belang is en of u dat met ons eens bent, dat is de afweging die u moet maken. Verder zegt u: de voorwaarden ontbreken, maar die gaan we natuurlijk nou juist uitwerken en ook zorgen dat u die met het besluit over het bestemmingsplan ook ter vaststelling krijgt, dus u komt daar nog aan zet. De reden dat ik in dit geval van het amendement zeg dat het overbodig is, is omdat ik het idee heb dat u wat dat betreft de intentie van het college ook niet in de stukken ziet zoals we dat bedoeld hebben.

Ik hecht eraan om hier te melden dat ik het dus met u eens ben dat er een goed en zorgvuldig plan voor die ecologische verbindingszone uitgewerkt moet worden en dat dat moet voordat u het bestemmingsplan vaststelt. Als laatste uw zorg dat het nieuwe politiebureau niet aan de Nieuwegeinse ambities zou voldoen. Voorzitter; er is mij zeer veel aan gelegen om te zorgen dat alle gebouwen die nieuw in Nieuwegein komen en dus ook het politiebureau, aan de ambities voldoen die wij met elkaar hebben afgesproken. Mevrouw Bijvoet (SP): bedankt voorzitter, maar dan omarmt u toch juist dit amendement? Dan is het toch heel fijn dat dit ingediend wordt? Wethouder Adriani: ja voorzitter, volgens mij is het amendement bedoeld om iets wat niet juist is of ontbreekt aan een voorstel, te corrigeren. De heer Snoeren refereerde eraan dat ik regelmatig ook moties omarm omdat ze ondersteuning van beleid zijn, maar dan is dat wat het is. Dan zijn dat moties en een amendement suggereert dat er iets niet klopt aan het raadsvoorstel wat gecorrigeerd moet worden en dat is een beeld wat ik niet wil onderschrijven. De voorzitter: dank, dan sluit ik daarmee de beraadslagingen en ik had afgesproken met u dat wij voordat wij over gaan naar de stemming even zouden schorsen. Ik schors tot 20.54 uur. De voorzitter: ik heropen de vergadering en we gaan over naar de stemming. -

Amendement 106 Voorstel politiebureau van D66 en SP Stemverklaring Fractie Núwegein, mevrouw Bakhtali: Ja, dank u wel. Wij gaan tegenstemmen omdat die motie krijgt waarschijnlijk een herkansing, dus het is waarschijnlijk prematuur. De voorzitter: ik kijk of er nog anderen zijn voor een stemverklaring, anders zien we zometeen bij de stemming wel wat uw stem is. Dan gaan we over tot de stemming.

19/64 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 29 april 2021 met voortzetting op 3 mei 2021

Mevrouw Bijvoet (SP): voor. De heer Diekstra (VVD): tegen. De heer Elias (VVD): tegen. De heer Van Esch (PvdA): tegen. Mevrouw Feenstra (GL): tegen. De heer Hack (CDA): tegen. Mevrouw Van den Heuvel (SP): voor. De heer Van den Heuvel (SP): voor. De heer Holtermann (PvdA): tegen. De heer Horst (CDA): tegen. De heer Monrooij (CU): tegen. Mevrouw Peters (LV): tegen. Mevrouw Van Schaik (D66): voor. De heer Schat (VVD): tegen. Mevrouw Schenkhuizen (VVD): tegen. Mevrouw Schiltkamp (CU): tegen. De heer Van de Siepkamp (GL): tegen. Mevrouw Van der Sluiszen (CDA): tegen. De heer M. Snoeren (VVD): tegen. De heer P. Snoeren (D66): voor. Mevrouw Spalburg (PvdA): tegen. De heer Stekelenburg (GS): tegen. Mevrouw Verbeek (iB): tegen. De heer Verhaar (LV): tegen. Mevrouw Vizee (VVD): tegen. De heer Zondag (VSP): voor. Mevrouw Bakhtali (Nú): tegen. Mevrouw De Beer (GL): tegen. De heer Beeuwkes (VSP): tegen. De voorzitter: er zijn voor uitgebracht 6 stemmen en tegen 23 stemmen; daarmee is het amendement verworpen. -

Voorstel 2021-115 Mevrouw Bijvoet (SP): voor. De heer Diekstra (VVD): voor. De heer Elias (VVD): voor. De heer Van Esch (PvdA): voor. Mevrouw Feenstra (GL): voor. De heer Hack (CDA): voor. Mevrouw Van den Heuvel (SP): voor. De heer Van den Heuvel (SP): voor. De heer Holtermann (PvdA): voor. De heer Horst (CDA): voor. De heer Monrooij (CU): tegen. Mevrouw Peters (LV): voor. Mevrouw Van Schaik (D66): tegen. De heer Schat (VVD): voor. Mevrouw Schenkhuizen (VVD): voor. Mevrouw Schiltkamp (CU): tegen. 20/64 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 29 april 2021 met voortzetting op 3 mei 2021

De heer Van de Siepkamp (GL): voor. Mevrouw Van der Sluiszen (CDA): voor. De heer M. Snoeren (VVD): voor. De heer P. Snoeren (D66): tegen. Mevrouw Spalburg (PvdA): voor. De heer Stekelenburg (GS): tegen. Mevrouw Verbeek (iB): tegen. De heer Verhaar (LV): voor. Mevrouw Vizee (VVD): voor. De heer Zondag (VSP): voor. Mevrouw Bakhtali (Nú): tegen. Mevrouw De Beer (GL): voor. De heer Beeuwkes (VSP): voor. De voorzitter: dan zie ik 22 stemmen voor en 7 stemmen tegen; daarmee is het voorstel aanvaard en sluit ik de behandeling van agendapunt 7. 8.

Voorstel vaststelling van de Integrale Duurzaamheidsvisie & Systeemkeuzes voor City Nieuwegein (2021-121) De voorzitter: er is ook een motie aangekondigd bij dit voorstel en er staan nog een paar punten open naar aanleiding van de behandeling vooraf en dat gaat over de risico’s met de gemaakte systeemkeuzes en de te treffen beheersmaatregelen en de verbinding van dit raadsvoorstel met de inzet van deelauto’s in City. Dat zijn de twee punten die naar voren zijn gebracht als zorgpunten en die worden dan ook vanavond besproken. Fractie VVD, de heer Schat: Voorzitter, dank u wel. Ik ga nog een keertje herhalen wat ik heb gezegd in de Avond van de Raad over het grijs watersysteem, voorzitter. Ga niet doen waar anderen beter in zijn. Het zuiveren van water is een zeer specialistisch vak. Ga hier niet zelf mee experimenteren, ook al is dit alleen water van douches. Ook hierin zitten afvalstoffen die slecht zijn voor het milieu van shampoos, cosmetica en medicijnen. Begin hier dus niet aan en zeker niet voor het gebruik van dit water als water voor bewatering voor groen. Hiermee kan sluimerende verontreiniging van grond ontstaan, een ongewenste gebeurtenis voorzitter. Als dit plan toch wordt voortgezet, wie wordt er dan verantwoordelijk voor de exploitatie van dit systeem overigens? De VVD is blij met de keuze voor warmte- en koudeopslag voor het gebied in plaats van stadsverwarming.

Kunnen we er dus nu ook van uitgaan dat bij andere grootschalige ontwikkelingen in Nieuwegein, dezelfde systeemkeuzes worden gemaakt, voorzitter? Ten laatste wil de VVD een motie ‘Duurzaam veilig wonen’ indienen samen met de VSP, CDA en Lokale Vernieuwing. Veilige binnensteden is een van de SDG-doelen van de Verenigde Naties, voorzitter. Voor degenen die dit niet weten: dit zijn de 17 duurzaamheidsdoelen die zijn gesteld om de wereld duurzamer te maken. Een veilige stad is dus ook duurzaamheid. Daarom mag veiligheid niet ontbreken als we het hebben over de meest duurzame stad van Nederland voorzitter, maar de VVD wil het breder trekken. Het politiekeurmerk Veilig Wonen zou moeten gelden voor alle nieuwbouw- en renovatieprojecten in Nieuwegein, met uitzondering van de verbouwingen bij particulieren; deze moeten zelf de keuze kunnen maken of zij wel of niet willen investeren in veiligheid. Het invoeren van het politiekeurmerk is meer dan alleen het invoeren van goed hang- en sluitwerk. Ik noem hier even de voordelen, voorzitter. Geslaagde inbraken nemen tot 80% af ten opzichte van niet PKVW-gecertificeerde woningen. In buurten die voldoen aan de PKVW-richtlijnen, zijn overlast en vandalisme afgenomen. Door het beheerplan als onderdeel van PKVW voor de wijk, zijn bewoners meer betrokken. Dit helpt om de wijk schoon, heel en veilig te houden.

Bewoners van PKVW-wijken waarderen hun 21/64 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 29 april 2021 met voortzetting op 3 mei 2021

gemeente positiever dan bewoners in andere wijken. De gemeente kan met de PKVW aantonen dat zij concreet aan veilig wonen doet. De PKVW-eindinspectie maakt dat ook daadwerkelijk controle plaatsvindt op de toepassing van de eisen voor het Bouwbesluit voor inbraakwerendheid en rookmelders en dat laatste spreekt mij enorm aan, voorzitter. Fractie D66, mevrouw Van Schaik: Goedenavond allemaal. D66 kan goed vinden in het voorliggende besluit dat toewerkt naar de duurzaamste binnenstad van Nederland. Ook de koppeling met de sustainable development goals vinden wij een welkome toevoeging. Mooi dat inzichtelijk is gemaakt welke bijdrage Nieuwegein wil leveren aan de mondiale doelen voor duurzame ontwikkeling. Het gemis van de elektrische deelauto’s in de integrale duurzaamheidsvisie zien we, zoals de wethouder tijdens de Avond van de Raad aangaf, terug in de Gebiedsvisie City. D66 gaat ervan uit dat met de uitwerking van de ontwikkelkaders deze visie niet gemist wordt. Het stemt ons in ieder geval tevreden dat dit onderdeel is van het ontwikkelkader Zadelstede, het volgende agendapunt. Wat betreft de motie van de VVD over veilig wonen; die vinden wij sympathiek, maar we wachten even de reactie van het college af over de mogelijke impact hiervan. Dank, voorzitter. Fractie Socialistische Partij, de heer Van den Heuvel: Dank u wel, voorzitter.

De meest duurzame binnenstad van Nederland is al voordat er 1 steen is gelegd reeds een lachertje. Geen enkel duurzaam doel is werkelijk haalbaar, maar er wordt met dure adviseurs toch een zo mooi mogelijke draai aan gegeven en de gemeenteraad wordt geacht bij het kruisje te tekenen, want we hebben het toch echt geprobeerd. En ondertussen weer een mislukte participatie. Handtekeningen en e-mails op de lijst ingekomen stukken, inderhaast bij elkaar geveegd. De overheid en ook onze gemeente spreekt niet de taal van de mensen in deze stad. Het inzetten van nog meer communicatiemedewerkers kan dit niet verbloemen. Plannen van de colleges slaan steeds weer in als donderslag bij heldere hemel en in reflex waarschijnlijk wederom een opsomming van brieven en publicaties die de inwoners hadden moeten zien. Het falen van de democratie in optima forma en de inwoners staan in het koude onweer wederom buitenspel. Is het college werkelijk geïnteresseerd in samenwerking met onze inwoners? Dan zal de taal moeten veranderen en moet er met inwoners samen aan oplossingen gewerkt worden. Dat sluit misschien niet zo heel erg aan bij de dadendrang van het college, maar het is wel noodzakelijk. De wethouder maakt ondertussen met zijn collega uit Utrecht gelikte filmpjes over toekomstplannen waar de raad nog lang niet over gesproken heeft.

Is de wethouder meer bezig met de skyline van Nieuwegein als uithangbordje op zijn curriculum? Uw aanpak wekt wantrouwen bij onze inwoners. Een ivoren toren van 70 meter werpt zijn schaduw over de inwoners van deze stad. Het is een schaamlap voor belangen waar onze inwoners niet bij betrokken zijn. De voorzitter: meneer Van den Heuvel, misschien raak ik als voorzitter in verwarring, maar het lijkt of u bij het volgende agendapunt bent. De heer Van den Heuvel (SP): ik zal bij het volgende agendapunt naar dit betoog verwijzen, want het slaat op allebei. Gaat deze raad haar goedkeuring hieraan blijven geven? Voor wie zitten we hier eigenlijk? Dank u wel, voorzitter. Fractie GroenLinks, mevrouw Feenstra: Goedenavond. Ja, de duurzaamheidsvisie en de systeemkeuzes zoals ze voorliggen; wij zien dat eigenlijk als een soort sluitstuk van een heel ingewikkeld en ook complex samenspel tussen ambitie en beschermen, tussen klimaat en duurzaamheid en bouwen aan de andere kant en ook een speelveld tussen de autonome eigen stadsontwikkeling en grootse wereldwijd gestelde doelen. We kunnen eigenlijk niet anders zeggen dan complimenten aan de mensen die zo hard 22/64 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 29 april 2021 met voortzetting op 3 mei 2021

gewerkt hebben om al deze voorliggende stukken samen te laten komen in uiteindelijk de visie die nu voorligt en daarmee ook de systeemkeuzes die we willen maken voor City. Ik wil u dan toch ook even onze eigen wethouder noemen die als portefeuillehouder hier hard aan getrokken heeft. In de Avond van de Raad hebben wij onze zorgen geuit over de risico’s en ook vooral gevraagd om passende beheersmaatregelen en de prioritering in de uitvoering. De heldere uitspraak die daarop kwam dat duurzaamheid leidend is en ook de wetenschap dat de verdere concretisering nog in de raad zal terugkomen, maakt ook dat wij van harte kunnen instemmen met deze visie en met de systeemkeuzes en ik wil gelijk ook wel ingaan op de motie van de VVD en andere fracties. We zijn eigenlijk een beetje verbaasd over deze motie omdat we juist hier de eigen verantwoordelijkheid van de bewoners zelf zouden willen bepleiten. Als wij naar de inbraakcijfers kijken, dan zien wij eigenlijk niet zozeer welk probleem hier nu opgelost wordt, want gelukkig doen we het in Nieuwegein zo slecht nog niet en dan zou je juist eerder iets van een beeldvorming over je afroepen, dus wij vragen ons eigenlijk ook af in hoeverre de VVD dat ziet. Wat je nu krijgt is als we allemaal eisen op elkaar gaan stapelen, dan wordt het bouwen ook allemaal nog duurder en de woningen zijn al zo duur dus wat dat betreft zijn wij tegen.

De voorzitter: ik probeer altijd een punt te zoeken in uw betogen en ook bij uw collega’s hoor, maar dat valt niet mee. Een interruptie van de heer Schat. De heer Schat (VVD): ja voorzitter, dank u wel. Is mevrouw Feenstra op de hoogte van de berichtgeving juist vandaag nog in de media over weer de angst voor het toenemen van het aantal woninginbraken omdat de inbrekers ook weer terug zijn van coronavakantie en ook weer zijn gestart en met name in de Randstad, waar wij ook onder vallen, zal het aantal inbraken weer toe gaan nemen. Nieuwegein is altijd heel aantrekkelijk geweest voor inbraken, het gaat altijd per golf, dus het ene jaar is het wat minder dan het andere jaar, maar wij zijn nooit aan de onderkant van de inbraakgolf geweest dus wij doen het als gemeente echt niet altijd even goed. Bent u daarvan op de hoogte? Mevrouw Feenstra (GL): ja, daar ben ik van op de hoogte. Ik heb het inderdaad vandaag ook gelezen en het is ook wel precies wat u zegt; het is de angst dat er meer inbraken komen. Wij denken dat door nu te zeggen dat overal juist dit politiekeurmerk op moet gaan komen, dat dat die angst juist gaat voeden en dat er een beeldvorming ontstaat dat het heel onveilig is. Nogmaals, het politiekeurmerk kan iedereen aanvragen.

Wij zien dat echt als eigen verantwoordelijkheid voor bewoners en daarmee maken we niet de woningen onnodig duurder, dus dat zijn eigen de redenen voor ons om tegen te stemmen. Ik dank u wel en dat was tevens mijn betoog, voorzitter. De heer Schat (VVD): een korte doorvraag, voorzitter. Ik heb net in mijn betoog de voordelen van het politiekeurmerk benoemd. Wilt u die dan nog een keertje nalezen, want daar staat precies in het tegenovergestelde wat u nu juist betoogt. Mensen krijgen juist een veiliger beleving van de wijken waar het is toegepast, dus dat is niet zomaar iets. Bent u daarvan op de hoogte, mevrouw Feenstra? Mevrouw Feenstra (GL): ik ben het daar niet mee eens. Ik heb de heer Schat goed gehoord, dat wel, en ik sta er wat dat betreft anders in, dus ik ben ervan op de hoogte en op basis van dezelfde informatie kom ik tot een andere conclusie. Dank u wel. Fractie Verenigde Seniorenpartij, de heer Beeuwkes: Ja dank u wel, voorzitter. Ik zal het kort houden. Mevrouw Feenstra heeft al uitgebreid over die systeemkeuzes en de duurzaamheid over City uitgeweid; dat kan ik volledig beamen. 23/64 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 29 april 2021 met voortzetting op 3 mei 2021

Wat betreft de motie 250 die wij mede indienen; daar ben ik het niet met mevrouw Feenstra eens, want het is zoals meneer Schat ook al vertelde toch een steeds terugkerend probleem. Ik ben alleen nog maar bang dat in de toekomst als er een paar honderd woningen extra bij zullen komen rondom City, dat een belangrijk element is, een stuk veiligheid voor de bewoners waardoor er ook een goed stuk sluitwerk bij is .Dat geldt vooral voor de nieuwbouwwoningen, want ook u kunt lezen in de motie dat op een bepaald moment de particulieren die een eigen woning hebben niet daar eventueel bang voor hoeven te zijn dat ze dat verplicht worden, dat ze daardoor hogere kosten krijgen. Mevrouw Feenstra (GL): ja, ik heb dan toch ook een vraag aan de heer Beeuwkes, want uiteraard vinden wij veiligheid natuurlijk ook belangrijk, alleen wij denken dat je daar niet bent met een verplicht stellen van het politiekeurmerk. Volgens mij gaat veiligheid en zeker zoals u ook zegt het gevoel van veiligheid dan juist veel meer over het oog hebben voor goede sociale cohesie, wellicht dat je iets met straatcoaches kan doen, mensen die een oogje in het zeil houden en dat is precies wat er nu niet gedaan wordt. Het lijkt wel of met een soort keurmerk dat we er dan zijn. Nogmaals, wij zouden veiligheid veel meer dan op een andere manier willen zien te bereiken.

Kunt u zich daar ook in vinden en bent u het ook met mij eens dat alleen een predicaat dan ook eigenlijk een soort excuusbriefje is? De heer Beeuwkes (VSP): dank u wel. Een predicaat voor een excuusbriefje vind ik te ver gezocht, want ik denk dat hang- en sluitwerk een behoorlijk belangrijke component is om inbraak zeker te voorkomen. Op uw sociale vraag vanwege dat de burgers elkaar moeten helpen en sociale controle, dat begrijp ik maar het een hoeft het andere niet weg te laten. Je hoeft niet of het een of het ander weg te laten. Fractie Núwegein, mevrouw Bakhtali: Ja heel kort. Wij gaan niet voor de motie stemmen omdat wij inderdaad ook vinden dat het de verantwoordelijkheid is van de bewoner en het moet natuurlijk ook wel betaalbaar blijven, maar ik heb 1 vraag voor de wethouder. Er wordt te pas en te onpas gestrooid met de term SDG, de sustainable goals. Hebben wij daar in de raad al over gedebatteerd? Beantwoording wethouder Adriani: Ja dank, voorzitter. Voorzitter, ik kijk terug op 2 hele goede Avonden van de Raad denk ik, waarin we eerst informatief en daarna raadsvoorbereidend met elkaar gesproken hebben over deze integrale duurzaamheidsvisie en de systeemkeuzes.

Ik hecht er echt wel even aan om te zeggen dat ik echt in een andere film heb gezeten en bij andere avonden ben geweest denk ik dan de heer Van den Heuvel die er een lachertje van maakt en zegt dat het allemaal mislukt is en dat we de taal van de bewoners niet spreken, terwijl ik ook eerder deze maand tijdens de Avond van de Raad ook meesprekende bewoners echt op dit onderwerp iets totaal anders heb horen zeggen. Gelukkig constateer ik ook dat de meerderheid in de raad eigenlijk wel enthousiast is over wat hier ligt en ik denk dat dat terecht is, want we hebben met deze systeemkeuzes denk ik echt een goede methode gevonden, ook gelinkt aan de SDG’s zoals mevrouw Bakhtali al zei, om de optimale mix voor die duurzaamste binnenstad van Nederland ook te maken en ook iedere keer ontwikkelkader per ontwikkelkader aan te scherpen. Ik loop een aantal vragen met u af, het zijn er niet zo heel veel. De VVD uit zorgen over experimenteren met grijs water. Ik kan me dat op zich voorstellen en dat is ook niet wat we willen doen, dat experimenteren, en we willen zeker niet andermans leest gaan schoeien. We doen dit dus ook volledig samen met het Hoogheemraadschap.

Als het gaat om waterzuivering, dan is het Hoogheemraadschap de partij die dat doet en juist het Hoogheemraadschap heeft zich buitengewoon geïnteresseerd getoond om te kijken of je ook decentraal, dus op de locatie zelf, 24/64 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 29 april 2021 met voortzetting op 3 mei 2021

iets met waterzuivering kan doen dus wat dat betreft hoop ik dat dat uw zorg enigszins wegneemt. Als het gaat om de keuze voor WKO die we hier in City maken, dan vraagt de heer Schat: doen we dat dan nu ook voor de rest van de stad? Nee, dat is nadrukkelijk niet het geval. We hebben het vanavond over de ontwikkeling van City, daar maken we deze keuze. Eerder vanavond bij het vragenhalfuurtje heeft u het ook gehad over het proces van de Warmtetransitievisie en als we naar de rest van de stad kijken, dan denk ik dat het gesprek daar moet plaatsvinden. Ik ben blij dat we met D66 op hetzelfde niveau gekomen zijn als het gaat over de elektrische deelauto’s, we hebben daar vorige keer even wat met elkaar over gewisseld. Volgens mij zijn wij het eens en zoals toen ook besproken; het landt ook in de ontwikkelkaders en dat heeft u ook kunnen zien. Dan kom ik bij de motie van de VVD over het politiekeurmerk Veilig Wonen en voorzitter, ik ben een beetje ambivalent over die motie. Mevrouw Bakhtali (Nú): ik heb een vraag gesteld over de SDG’s, u heeft wel een opmerking gemaakt, maar niet mijn vraag beantwoord. Wethouder Adriani: nee voorzitter, dat zal mevrouw Schouten zo doen, omdat zij ook het langlopende gesprek over de SDG’s in Nieuwengein onder haar hoede heeft. De motie.

Ik ben daar wat ambivalent over omdat aan de ene kant volg ik het betoog van de heer Schat wel over de voordelen van het politiekeurmerk Veilig Wonen. Sterker nog, veel gebouweigenaren en beheerders hanteren die al en ook in de GPR-scores die we centraal stellen in deze duurzaamheidsvisie scoort het politiekeurmerk Veilig Wonen gewoon goed ook in het behalen van goede GPR-scores, dus wat dat betreft is er eigenlijk niet zoveel op tegen om deze motie aan te nemen. Tegelijkertijd aarzel ik wat omdat we al best ambitieus zijn in Nieuwegein. We hebben een behoorlijk ambitieuze duurzaamheidsagenda en we hebben een behoorlijk ambitieuze klimaatadaptatieagenda en we hebben een behoorlijk ambitieuze betaalbaarheidsagenda. Dat zijn ook keuzes die we heel bewust met elkaar gemaakt hebben en tegelijkertijd hoor je ook in het land en uit de markt: kijk nou uit met het stapelen van ambities. Nou denk ik dat deze er nog wel bij kan, dit zal de woningbouwproductie niet direct in de weg zitten, maar of u hem nu aanneemt of niet, deze motie, dat laat ik overigens ook graag aan uw raad om daar een oordeel over te geven. Ik zou wel een generieke oproep willen doen om terughoudend te zijn in het stapelen van nieuwe ambities bovenop het toch al ambitieuze kwaliteitsprogramma wat we hier in de stad hanteren.

Dat gezegd hebbend voorzitter, wacht ik de stemming over die motie af en zou ik graag willen vragen of mevrouw Schouten nog iets kan zeggen over de SDG’s in Nieuwegein. De heer Van den Heuvel (SP): dank u wel, voorzitter. Zou de wethouder zijn filmpje op LinkedIn wat hij met de wethouder van Utrecht gemaakt heeft, kunnen duiden in verhouding tot de plannen in City? Dank u wel. Wethouder Adriani: ja voorzitter, dat kan ik zeker. U weet dat de regio Utrecht, de U10, een Groeifondspropositie heeft gedaan om forse Rijksinvesteringen in het OV in deze regio en met name ook in Nieuwegein en Utrecht-zuid te realiseren. Dat is een extra poging om die Rijksinvesteringen te krijgen naast het MIRT-traject dat we al lopen en om die boodschap die zegt ‘wij werken hier hard aan meer woningen voor al die woningzoekenden die er ook zijn, maar dat kan niet zonder Rijksinvesteringen’, hebben we geïnitieerd door de provincie een aantal filmpjes gemaakt om die boodschap te ondersteunen. In een van die filmpjes heb ik geacteerd tegen de achtergrond van datgene wat we in het woningbouwprogramma hier met elkaar doen, onder andere hier in City, en datgene wat we in de Omgevingsvisie hebben afgesproken met elkaar over het lange termijn perspectief van deze stad. 25/64 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 29 april 2021 met voortzetting op 3 mei 2021

De heer Van den Heuvel (SP): mag ik dan concluderen dat de plannen in ons stadscentrum feitelijk al onderdeel van de onderhandelingen zijn geweest over de toekomst? Wethouder Adriani: voorzitter, het antwoord is ja en dat is ook volkomen legitiem, want dat is gebaseerd op besluiten die u genomen heeft in 2015, 2016, 2017, 2019 en overigens afgelopen 1 april bij de Omgevingsvisie, die allemaal bevestigen en herbevestigen dat we deze koers lopen met elkaar. De heer Van den Heuvel (SP): en dat is inclusief de 2500 extra woningen? Wethouder Adriani: daar hebben we in januari het debat met elkaar over gevoerd, voorzitter. De voorzitter: volgens mij rond ik dit nu af, dit interruptiedebatje, en ik geef dan het woord aan wethouder Schouten over de SDG’s. Beantwoording wethouder Schouten: Ja dank u wel, voorzitter. De vraag van mevrouw Bakhtali was: hoe dat zit met die SDG’s in de binnenstad? Voorzitter, we hebben enige tijd geleden, halverwege vorig jaar, het gesprek gehad met de raad over hoe gaan we als Nieuwegein verder in mondiaal beleid. Toen hebben we ook gezegd: dat moeten we misschien meer doen vanuit de SDG’s, dus hoe kunnen wij als Nieuwegein een bijdrage leveren aan de SDG’s. Deze ontwikkelingen in de binnenstad bieden daar echt heel veel ruimte voor om juist vanuit de SDG’s die ontwikkelingen ook mede, want het is echt mede, vorm te geven.

Mevrouw Bakhtali (Nú): mijn vraag was niet zozeer de plek van de SDG’s in de binnenstad. Mijn vraag was: hebben wij het in Nieuwegein in de gemeenteraad ooit gehad over wat het precies inhoudt, de SDG’s, want dat bestaat uit een heleboel onderdelen dus dat is mijn vraag: hebben we in Nieuwegein überhaupt gedebatteerd over de SDG’s, punt voor punt? Wethouder Schouten: ja voorzitter, wij hebben daarover met u het gesprek gehad in juli 2020. Dat is een eerste gesprek geweest en toen hebben we ook afgesproken dat daar nog een vervolggesprek over gaat komen, dus dat eerste gesprek is inmiddels van ¾ jaar geleden. Mevrouw Bakhtali (Nú): ja, de wethouder bedoelt volgens mij het gesprek over duurzaamheid en daar zit toch wel een verschil tussen, tussen SDG’s en duurzaamheid, dus nogmaals, heel concreet en ik houd het hierbij: hebben wij in Nieuwegein gedebatteerd over al die goals in de SDG’s, zoals dat te pas en te onpas wordt genoemd? Volgens mij is het enige antwoord dat u kunt geven: nee, daar hebben we het niet over gehad. Wethouder Schouten: ja voorzitter, dan verwijs ik mevrouw Bakhtali graag naar 20 juli 2020 en naar de stukken die we daar toen besproken hebben, die precies gaan over die 17 SDG’s en waar we met u het gesprek over gehad hebben. Tweede termijn Fractie VVD, de heer Schat: Ja voorzitter dank u wel en ook dank aan de beantwoording van de wethouder.

Als eerste nog even terugkomend op het grijs watersysteem. Goed om te horen dat het Hoogheemraadschap daaraan een bijdrage gaat leveren; gaat die ook financieel daaraan bijdragen om zo’n systeem te ontwikkelen of is dat toch allemaal voor rekening van de gemeente? 26/64 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 29 april 2021 met voortzetting op 3 mei 2021

Over de stadsverwarming of warmte-koudeopslag systeemkeuze daarin, ik heb gevraagd van: geldt dat niet voor de rest van de stad? De wethouder heeft geantwoord: het moet plaatsvinden bij de Warmtevisie, maar ik wil de wethouder wel vragen om in ieder geval de kennis die is opgedaan hierin wel in te brengen in de Warmtevisie zodat we niet nog een keertje opnieuw dat moeten gaan uitrekenen, want er is hier wel goed werk in verricht denk ik. Dan als laatste nog even over onze motie voorzitter, zou ik nog even het betoog willen houden, het is natuurlijk niet alleen maar het hang- en sluitwerk aanbrengen, dat heb ik al eerder gezegd, maar ook als dit gebeurt is het natuurlijk vele malen goedkoper om dat projectmatig aan te brengen dan dat particulieren of eigenaren dat later zelf nog moeten doen. Het is juist goed om aan de voorkant van nieuwe initiatieven dit soort dingen te doen, dus ik vind het dan ook raar dat er een aantal partijen zijn die vinden dat duurzaamheid belangrijker is dan veiligheid. Het gaat om de veiligheid van onze inwoners voorzitter, dat is toch best heel belangrijk en ook veiligheid zit dus in die SDG’s en daarom vind ik het uitermate goed als wij dit gewoon kunnen verwezenlijken, juist als we zeggen als Nieuwegein: het moet de meest duurzame binnenstad van Nederland worden. Dan moeten we juist dit daar ook in toepassen. Dank u wel, voorzitter.

Fractie D66, mevrouw Van Schaik: Ja, dank voorzitter. Ik wil nog even reageren op de motie, want wij zijn wel van mening dat we denken dat zo’n keurmerk kan helpen. Als ik het me goed herinner heb ik de burgemeester, u meneer de voorzitter, eens horen zeggen dat als het gaat om voorkomen van woninginbraken dat preventie enorm belangrijk daarvoor is en dat inwoners daar zelf een belangrijke bijdrage natuurlijk in leveren. Wij delen ook wel een beetje de zorgen van de wethouder dat met deze motie je zorgt voor een heel eisenpakket richting ontwikkelaars, dus dat is een reden waarom we de motie niet zullen steunen, maar ook omdat we eigenlijk liever zien dat we als Nieuwegein inzetten op voorlichting van onze inwoners zodat zij zelf een bewuste keuze kunnen maken om te kunnen voldoen aan het keurmerk. Fractie Socialistische Partij, de heer Van den Heuvel: Dank u wel, voorzitter. Ik zou graag eerst kort even ingaan op de motie van de VVD. De SP ziet meer heil in versterking van de maatschappij als preventie, het bestrijden van armoede als preventie, dan mooie plannetjes om de beveiligingsindustrie te ondersteunen en vooral ook de sociale woningbouw weer op kosten te jagen, want men heeft het niet over woningen in eigendom maar vooral woningen die van woningbouwverenigingen zijn. Dan heb ik nog een aanvullende vraag aan de wethouder.

Bij het maken van zijn LinkedInfilmpjes was er natuurlijk nog sprake van een aanvraag van het Groeifonds. Inmiddels is die € 2,1 miljard van het Nationale Groeifonds afgewezen, waardoor een heleboel plannen op losse schroeven komen te staan. Wat betekent dat dan voor zijn inbreng in de onderhandelingen ten aanzien van de waarde van onze bouwplannen in Nieuwegein? Dan staat er dus ook iets tegenover, dat we ons minder hoeven in te spannen en misschien iets meer ruimte voor ons eigen groen en levensgeluk van onze inwoners kunnen bewaren. Dank u wel. Fractie Núwegein, mevrouw Bakhtali: Ja, dank u wel. Ik heb toch wel bezwaar tegen de bewering van mevrouw Schouten dat we het hebben gehad over de SDG’s. Dat is dus niet zo en SDG is niet duurzaamheid; het is veel meer dan dat, dus we hebben het niet gehad over SDG’s, maar we hebben het wel over duurzaamheid gehad. Het antwoord op mijn vraag had gewoon moeten zijn ‘nee, we hebben het niet over de SDG’s gehad’. Dank u wel. Fractie ieders Belang, mevrouw Verbeek: Voorzitter, ik had een stemverklaring gezegd. 27/64 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 29 april 2021 met voortzetting op 3 mei 2021

De voorzitter: oh, op mijn scherm staat “TT”, maar dan maken we er een stemverklaring van, dank u wel. Fractie Partij van de Arbeid, de heer Van Esch: Dank u wel, voorzitter. Laat ik beginnen met te zeggen dat de Partij van de Arbeid zal instemmen met het voorstel. Dit is echt een prachtige uitwerking van de eerdere ambities op het thema duurzaamheid zoals we dat als raad hebben vastgesteld. Laat ik dan ook een reactie geven op motie 250; die zal de PvdA steunen, maar wij hebben ook de woorden van de wethouder gehoord over het stapelen. Die is door ons gehoord en ik hoop ook dat die door de rest van de raad is gehoord, maar deze motie met te overziene koste kan echt een bijdrage leveren aan ook de duurzaamheid, de heer Schat gaf het al aan in 1 keer goed te doen, maar levert ook voor inwoners echt ontzettend veel voordelen op, ook als het gaat om verzekeringen en dergelijke dus vandaar de steun vanuit de Partij van de Arbeid. Dank u wel. Beantwoording wethouder Adriani: Dank, voorzitter. Ik heb nog 2 vragen van de VVD over: wat is de bijdrage van de HDSR ook in financiële zin als het gaat om grijs water reiniging? Op dit moment zitten we nog in de fase van onderzoek of en dat doen we met een consortium van partijen waar ook de HDSR financieel zijn bijdrage in levert. Daarna komt natuurlijk als het antwoord op de of-vraag ja is, de hoevraag.

In de verkennende gesprekken is op dit moment het beeld dat de HDSR net zoals ze dat centraal doen ook decentraal verantwoordelijk zal zijn en blijven voor de waterzuivering en daarmee is het dus ook onderdeel van de waterstofheffing die de HDSR rekent, waarbij wij als uitgangspunt hebben dat die niet door zo’n decentrale innovatieve oplossing voor onze inwoners omhoog zou moeten gaan. Dan vraagt de heer Schat of we in ieder geval de kennis die we hier opdoen willen meenemen en inbrengen in het bredere gesprek over de warmtetransitie. Uiteraard, zou ik bijna willen zeggen, en niet alleen de kennis die we hier opdoen met WKO maar ook bijvoorbeeld de kennis die we op dit moment al heel praktisch in Rijnhuizen opdoen, waar ook WKO een veel toegepaste warmteoplossing is. Dan tot slot voorzitter, kijk ik even naar u of u ruimte wilt geven om een algemeen antwoord te geven op de vraag van de heer Van den Heuvel, die wel heel erg gaat over mobiliteit en MIRT en woningbouw in relatie daartoe en wat minder op de duurzaamheidskeuzes. De voorzitter: ik denk dat het goed is als u probeert daar in 2-3 zinnen wat van te zeggen, ik weet dat dat wel een enorme uitdaging voor u is. Wethouder Adriani: ja voorzitter, dat zal ik doen.

Zowel het Rijk als de regio zijn zich ervan bewust dat een schaalsprong in dit gebied nodig is, daar zijn we ook al langer via de MIRTsystematiek met elkaar over in gesprek. Het Groeifonds was een zijpad wat misschien in een korte klap tot sneller succes kon leiden. Dat is niet gelukt, maar het MIRT-traject waarin we uiteindelijk als Rijk en regio met elkaar tot die schaalsprong op de mobiliteit zullen komen, blijven we gewoon lopen en blijven we ook vertrouwen in hebben. De voorzitter: dat is heel mooi, 3 zinnen! Daarmee sluit ik de beraadslagingen en voordat we stemmen gaan, schors ik weer voor enkele minuten en dat betekent dat ik schors tot 21.37 uur. De voorzitter: ik heropen de vergadering. -

Voorstel 2021-121)

28/64 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 29 april 2021 met voortzetting op 3 mei 2021

Stemverklaringen Fractie ieders Belang, mevrouw Verbeek: Ja dank u wel, voorzitter. Voorzitter, het is duidelijk, er is er al genoeg over gesproken. Wat wij vinden is dat er een heleboel beloofd is en weinig nagekomen wordt en dat is de reden dat wij tegen dit voorstel zullen stemmen. Fractie Groep Stekelenburg, de heer Stekelenburg: Dank u, voorzitter. Ik ben akkoord met het voorstel, ondanks dat ik tegen de voorgenomen hoogbouw ben, daar kom ik in het volgende agendapunt op terug. De duurzaamheidsuitgangspunten zijn te belangrijk om nu tegen dit plan te zijn, maar dus wel de nadrukkelijke opmerking dat ik de bouwhoogtes niet onderschrijf. Dank u wel. Fractie Núwegein, mevrouw Bakhtali: Ja, ik sluit me aan bij de vorige spreker. Het is niet helemaal van harte, maar wij zullen voorstemmen. Wij hebben dus dezelfde bezwaren die de heer Stekelenburg net ook heeft aangegeven waaronder de bouwhoogte. Mevrouw Bijvoet (SP): tegen. De heer Diekstra (VVD): voor. De heer Elias (VVD): voor. De heer Van Esch (PvdA): voor. Mevrouw Feenstra (GL): voor. De heer Hack (CDA): voor. Mevrouw Van den Heuvel (SP): tegen. De heer Van den Heuvel (SP): tegen. De heer Holtermann (PvdA): voor. De heer Horst (CDA): voor. De heer Monrooij (CU): voor Mevrouw Peters (LV): voor. Mevrouw Van Schaik (D66): voor. De heer Schat (VVD): voor. Mevrouw Schenkhuizen (VVD): voor. Mevrouw Schiltkamp (CU): voor.

De heer Van de Siepkamp (GL): voor. Mevrouw Van der Sluiszen (CDA): voor. De heer M. Snoeren (VVD): voor. De heer P. Snoeren (D66): voor. Mevrouw Spalburg (PvdA): voor. De heer Stekelenburg (GS): voor. Mevrouw Verbeek (iB): tegen. De heer Verhaar (LV): voor. Mevrouw Vizee (VVD): voor. De heer Zondag (VSP): voor. Mevrouw Bakhtali (Nú): voor. Mevrouw De Beer (GL): voor. De heer Beeuwkes (VSP): voor. De voorzitter: dan tel ik 25 stemmen voor en 4 stemmen tegen; daarmee is het voorstel aanvaard. 29/64 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 29 april 2021 met voortzetting op 3 mei 2021

-

Motie 250 ‘Nieuwegein duurzaam veilig wonen’ Mevrouw Bijvoet (SP): tegen. De heer Diekstra (VVD): voor. De heer Elias (VVD): voor. De heer Van Esch (PvdA): voor. Mevrouw Feenstra (GL): tegen. De heer Hack (CDA): voor. Mevrouw Van den Heuvel (SP): tegen. De heer Van den Heuvel (SP): tegen. De heer Holtermann (PvdA): voor. De heer Horst (CDA): voor. De heer Monrooij (CU): voor. Mevrouw Peters (LV): voor. Mevrouw Van Schaik (D66): tegen. De heer Schat (VVD): voor. Mevrouw Schenkhuizen (VVD): voor. Mevrouw Schiltkamp (CU): voor. De heer Van de Siepkamp (GL): tegen. Mevrouw Van der Sluiszen (CDA): voor. De heer M. Snoeren (VVD): voor. De heer P. Snoeren (D66): tegen. Mevrouw Spalburg (PvdA): voor. De heer Stekelenburg (GS): tegen. Mevrouw Verbeek (iB): tegen. De heer Verhaar (LV): voor. Mevrouw Vizee (VVD): voor. De heer Zondag (VSP): voor. Mevrouw Bakhtali (Nú): tegen. Mevrouw De Beer (GL): tegen. De heer Beeuwkes (VSP): voor. De voorzitter: dat zijn 18 stemmen voor en 11 tegen; daarmee is de motie aanvaard.

9.

Voorstel vaststelling van Ontwikkelkader C5 Zadelstede (2021-120) De voorzitter: ik heb een paar onderwerpen die meegegeven zijn tijdens de voorbereiding waar het debat nog over zou kunnen gaan dat daar zorgpunten over zijn. Dat gaat over de leefomgeving wat betreft veiligheid en groen, het realiseren van hoogbouw, mogelijkheden voor sociale en middeldure huur en het participatietraject. Fractie GroenLinks, mevrouw Feenstra: Dank u wel, burgemeester. Laat ik gelijk maar met de deur in huis vallen, want we hebben er lang over gesproken op verschillende avonden, maar als GroenLinks gaan wij instemmen met voorliggend ontwikkelkader C5 met daarbij wel een hele belangrijke opmerking, want wij zijn zeker niet doof en blind voor de geluiden van de omwonenden. Omwonenden die soms wel wat verderop wonen maar die zich hier toch echt betrokken bij voelen en zich zorgen maken, zorgen om schaduw in tuinen, zorgen dat het uitzicht gaat veranderen, parkeeroverlast, zorgen ook over mogelijk waardeverlies van de woningen. We kunnen niet alle zorgen wegnemen en we willen niet een stad in de stand van anno nu bevriezen. Het wonen in een stad en zeker in een binnenstad is wonen in een dynamische omgeving. Het inwoneraantal groeit en blijft groeien en 30/64 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 29 april 2021 met voortzetting op 3 mei 2021

de woningnood is echt ongelooflijk schrijnend. We streven tegelijkertijd af op een klimaatramp dus ja, de maximaal 70 meter is echt hoog en toch staan wij als GroenLinks volmondig achter het principe van verdichting van stedelijke gebieden in combinatie met klimaatadaptief bouwen. Daar hoort wat ons betreft ook hoogbouw bij, maar wel hoogbouw die past in de omgeving en wij zien dat in deze plannen daar oog voor is. We willen ook nog een andere opmerking maken en wel over de participatie en daar is al veel over gezegd en er valt ook ontzettend veel over te zeggen. Als GroenLinks zijn wij ook met onze leden actief aan het nadenken hoe het echt anders kan, want ook nu zien we dat mensen die tijdig benaderd worden en zich op het moment van concretiseren toch overvallen of niet gehoord voelen, die informatie of momenten missen. We willen daarvan leren en we zullen dat ook in de Participatienota inbrengen. Kortom, alles overwegende zullen wij instemmen met dit ontwikkelkader en we gaan de verdere uitwerking nauwlettend volgen. Ik dank u wel. Fractie Partij van de Arbeid, de heer Van Esch: Dank u wel, voorzitter. De gemeenteraad heeft de afgelopen jaren een grote hoeveelheid aan voorstellen voorgelegd gekregen die gaan over wonen in onze gemeente, over wonen in onze binnenstad. Dit laat zien dat betaalbaar wonen een van de belangrijkste thema’s is van dit moment.

Afgelopen zaterdag nog verscheen een artikel van de NOS over de wachttijd voor sociale huurwoningen in Nederlandse gemeenten. Met de bijgevoegde tool ‘Sociale huurwoning achteraan aansluiten’ wordt pijnlijk inzichtelijk gemaakt dat je ook in Nieuwegein te lang moet wachten: 12 jaar en 9 maanden. Precies om die reden heeft de Partij van de Arbeid in 2017, 2018, 2019 en 2020 ingestemd met voorstellen die gaan over betaalbaar wonen in onze binnenstad en vandaag, in 2021, zal de Partij van de Arbeid dat weer doen. Het voorstel dat vanavond voor ons ligt, is een uitwerking van eerdere besluiten en daarmee maken we onze ambities op het gebied van duurzaamheid, parkeren, mobiliteit en betaalbaar wonen waar. We kennen allemaal de verhalen over de onmogelijkheden van betaalbaar wonen in binnensteden in heel het land. In Nieuwegein wordt dit wel mogelijk omdat we daarvoor blijven kiezen. In onze binnenstad worden met dit voorstel ruim 200 woningen toegevoegd, waaronder een groot aandeel sociale huur, middenhuur en vrije sector woningen, een mix die bijdraagt aan een passende woning voor iedereen en om deze ambitie waar te maken is volume en ook bouwen in de hoogte nodig. Over het laatste is in de afgelopen weken bij een aantal omwonenden onrust ontstaan en daarom wil ik daar bij stilstaan, voorzitter.

Dan is uiteindelijk ook de vraag: is het participatietraject goed doorlopen en hadden we dingen anders moeten doen? Wat ons betreft is het proces City een goed voorbeeld over hoe participatie eruit kan zien. Laat dat duidelijk zijn, maar dat neemt niet weg dat sommige inwoners slecht of niet worden bereikt. De Partij van de Arbeid heeft hier regelmatig aandacht voor gevraagd: hoe zorg je dat je iedereen bereikt en meedoet? Toch 2 vragen aan het college, voorzitter. Bent u bereid om met omwonenden die mogelijk eerder niet in beeld waren in het proces, alsnog een gesprek aan te gaan? De volgende vraag voorzitter die daarbij hoort is: en ziet u kans om die input ook met de raad te delen in de aanloop naar de nieuwe Participatienota? Voorzitter, deze vragen moeten natuurlijk ook door de raad worden beantwoord in aanloop naar het vaststellen van de nieuwe nota Samen met de stad en daarom noem ik het nogmaals: hoe zorgen we ervoor dat iedereen ... Mevrouw Verbeek (iB): ja voorzitter, ik vraag me af of u dit niet mosterd na de maaltijd vindt voor de inwoners, want we gaan nu besluiten en dan gaat u nu zeggen dat er een betere participatie moet komen. Waar hebben we het dan over? De heer Van Esch (PvdA): dat is niet helemaal wat ik zei, voorzitter. Volgens mij is het participatieproces goed doorlopen.

We hebben vanaf 2017/2018 echt ingezet in de binnenstad 31/64 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 29 april 2021 met voortzetting op 3 mei 2021

met een groot traject op verschillende manieren, ik kan me zelfs nog ook hier op City waaronder ook de 4D herinneren. We zijn op verschillende manieren echt met ontzettend veel inwoners ook het gesprek aangegaan, volgens mij de afgelopen jaren de meest actieve inwoners bij een plan. Maar waar het ook om gaat, en dat probeer ik net te zeggen, is dat we ondanks dat we zo goed ons best proberen te doen, toch ook weten dat we niet iedereen bereiken. Het is volgens mij heel goed om ook nu met de omwonenden die nu de afgelopen weken ook de brief naar de raad hebben gestuurd om daar het gesprek mee aan te gaan om te horen wat daar is ‘misgegaan’ of waarom zij niet in eerder traject zijn betrokken om dit als input te gebruiken voor de nota Samen met de stad. De voorzitter: een interruptie van mevrouw Verbeek en dan de heer Van den Heuvel. Mevrouw Verbeek (iB): nou voorzitter, ik had een doorvraag nog van net. De voorzitter: ja, als u mij even laat uitspreken mevrouw Verbeek, dus een interruptie en ik wil vragen of dat een korte doorvraag kan zijn. Mevrouw Verbeek (iB): ja voorzitter, dat is een korte doorvraag. Het is namelijk zo, wij zijn inderdaad een paar jaar terug begonnen, toen waren de plannen anders dan dat ze nu zijn, maar dat is dus niet gecommuniceerd, hebben wij begrepen van de inwoners.

Dan kunt u toch niet zeggen dat het participatietraject goed is verlopen? De heer Van Esch (PvdA): voorzitter, volgens mij is het dan aan mevrouw Verbeek met de kennis als raadslid om uit te leggen aan de inwoners dat dat proces vanaf 2017/2018 op deze manier is doorlopen richting de duurzaamste binnenstad van Nederland. Als u dat uitlegt ook aan inwoners als u hen spreekt, dan zou dat ontzettend prettig zijn. De ideeën die u nu noemt zijn van vele jaren daarvoor, maar voor het proces City binnenstad zijn we een aantal jaren al bezig. De heer Van den Heuvel (SP): dank u wel, voorzitter. Wat hebben de inwoners aan een gesprek als de raad vanavond akkoord gaat met dit voorstel? Welke weg is er dan nog terug? De heer Van Esch (PvdA): voorzitter, als je dat met de insteek doet dat je tegen dit voorstel zou willen stemmen, dan heeft de heer Van den Heuvel gelijk. Maar wat ik probeerde te zeggen in mijn eerste termijn is dat in het project City ongelooflijk veel energie en tijd is gestoken, ook vanuit externen, het Qualityteam bijvoorbeeld is ook betrokken en echt op een hoog niveau het participatietraject is doorlopen.

Dat betekent ook en dat gaf ik ook al aan, in mijn bijdragen bij eerdere raadsvoorstellen is dat ook vaker aan de orde gekomen, dat betekent alsnog dat je soms nog inwoners mist en dat is dus ook een taak voor ons als raad: hoe zorg je ervoor dat we zoveel mogelijk inwoners bereiken, ook degenen die misschien wat minder makkelijk richting het stadhuis komen. Dat betekent ook dat je in dit proces, laten we daar ook lering uit trekken, richting de toekomst kunnen kijken van: waardoor is dat gekomen dat deze omwonenden van Batau-zuid in dit geval, als ik dan verwijs naar de brieven, voor mij in ieder geval en ik denk voor veel raadsleden, pas op het laatste moment in beeld is gekomen, terwijl er ook ontzettend veel acties zijn gericht de afgelopen jaren om mensen wel te bereiken. De heer Van den Heuvel (SP): een korte doorvraag, voorzitter. Ik neem aan dat de heer Van Esch bekend is met het fenomeen sunk costs. Dat betekent dat in sommige gevallen mensen de neiging hebben omdat ze ergens geld aan uitgegeven hebben, om er dan mee door te gaan terwijl het niet zo’n goed idee is en in dit geval ...

32/64 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 29 april 2021 met voortzetting op 3 mei 2021

De voorzitter: en wat is uw vraag dan, want het zou een korte doorvraag zijn? De heer Van den Heuvel (SP): oké. Waar het om gaat, hij gebruikt het argument van de kosten die al gemaakt zijn. Beseft hij dat hij daarmee zegt: we hebben al geld uitgegeven, dus het moet nog doorgaan? Dat is een zwak argument. De heer Van Esch (PvdA): daarom heb ik dat ook niet gezegd, voorzitter. Ik heb alleen gezegd dat we alles hebben gedaan om een goed proces op te zetten, misschien intensiever dan ooit en dat kon ook in deze binnenstad omdat er zoveel moet gebeuren, dus mijn woorden verdraait hij, dat heb ik absoluut niet gezegd en daar wil ik het bij laten, voorzitter. Volgens mij heb ik in mijn bijdrage voldoende gezegd over om ervoor te zorgen dat we in de toekomst zoveel mogelijk mensen proberen te bereiken. Dat lukt niet altijd en dan kunnen we dat ook meenemen richting de nieuwe nota Samen met de stad. De voorzitter: dan rond ik dit interruptiedebatje zo af, maar ik zie een andere interruptie van mevrouw Bakhtali? Mevrouw Bakhtali (Nú): ja, ik was bijna te laat. Ik ben benieuwd wie de heer Van Esch bedoelt met ‘wij’. ‘Wij hebben dit gedaan met de inwoners, wij hebben dat ondernomen samen met de inwoners’. Namens wie praat de heer Van Esch? De heer Van Esch (PvdA): volgens mij voorzitter, gaf ik net het voorbeeld dat het participatietraject binnenstad City al een aantal jaren loopt.

Daar hebben we als raad natuurlijk kaders voor meegegeven met verschillende voorstellen vanaf 2017, ik heb net de opsomming genoemd, en daar gaat het college dan mee aan de slag. Dat is hoe het altijd gaat, voorzitter. Mevrouw Bakhtali (Nú): ja, ik wil een slotopmerking maken. U bent raadslid, u bent de controleur van de uitvoerder. U bent niet de uitvoerder, maar u praat wel als de uitvoerder, daar wil ik even aandacht voor vragen. De heer Van Esch (PvdA): nee hoor, voorzitter. Ik gaf net in mijn bijdrage aan dat op het moment dat er een raadsvoorstel ligt en zo hebben we er vele genomen de afgelopen jaren, ook vanavond weer, dat we als raad moeten afwegen of dat voldoende is en de ambitie is. Ook het participatieproces, ik zei het net al, laat duidelijk zijn dat het een goed doorlopen proces is in City en dat er veel energie in is gestoken. Dat betekent dat de Partij van de Arbeid voor kan stemmen. Fractie ChristenUnie, mevrouw Schiltkamp: Ja voorzitter, ik zal een heel korte bijdrage hebben over dit voorstel. In het plan zit een torenflat van 70 meter hoog en wij zijn van mening dat een dergelijke hoogte niet passend is in het stadsbeeld van Nieuwegein. Er worden veel te veel mensen op een kleine oppervlakte op elkaar gestapeld en daarmee is de leefbaarheid van de stad in het geding en de menselijke maat is zoek.

Voorzitter, wij zijn niet tegen hoogbouw in de binnenstad, maar dat gaat ons toch een treetje te hoog. Wij zullen dit voorstel niet steunen. Fractie VVD, de heer Schat: Voorzitter, dank u wel. Met dit plan draagt Nieuwegein structureel bij aan het grote woningtekort. We bouwen hier niet de woningen waar op dit moment de meeste vraag naar is, namelijk grondgebonden gezinswoningen. Deze plek is daar ook niet het meest geschikt voor gezien de ligging en naast een OV-hub. Daarom vinden wij het plan wel passend met de nodige kanttekeningen. 33/64 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 29 april 2021 met voortzetting op 3 mei 2021

De meest duurzame binnenstad van Nederland, het ontwikkelkader C5 Zadelstede moet daar onder andere invulling aan geven. Voorzitter, maar is een duurzame ontwikkeling ook mooi en wat betekent dit voor de toekomstige bewoners? Kunnen zij straks zelfs nog wel een raam openzetten als zij dat willen of geeft dat te grote impact op de installaties en kunnen ze wel bellen met hun mobiel omdat ze in een kooi van Faraday zitten? Alleen de onderste vier bouwlagen worden groen aangekleed. Hoe toekomstvast is deze aankleding, ook op de zijde van het gebouw waar nooit zon zal komen? Voorzitter, kan het college hier een antwoord op geven hoe dit vormgegeven gaat worden? Het overgrote deel en met name de toren van 70 meter wordt dus niet groen aangekleed. De VVD hecht wel aan kwaliteit en het oog wil ook wat. De stukken die nu voorliggen geven daar nog onvoldoende invulling aan. Wanneer komt dit en hoe wordt de omgeving hierbij betrokken, voorzitter? Vanuit de bewoners van de Karosdrift zijn handtekeningen aangeboden tegen het plan. De VVD is van mening dat er een zorgvuldig participatieproces is doorlopen waarin vele stappen zijn gezet. In 2019 heeft de raad al een principebesluit genomen over de hoogteaccenten. Hoe kan het dat deze bewoners toen niet in het geweer zijn gekomen en nu wel? Wij zijn ervan overtuigd dat er voldoende informatie is verstrekt.

Communicatie gaat eigenlijk over zenden en ontvangen. De zender, de gemeente in dezen, heeft wellicht nagelaten of te controleren of de informatie die is verzonden ook wel goed is aangekomen bij ten minste direct belanghebbenden. Voorzitter, hoe ziet het college dit? De bewoners van de Hagestede die wel veel directer worden geraakt door het plan, horen we overigens niet. Heeft het college hier een verklaring voor? Kan de wethouder mogelijk een toezegging doen richting de bewoners van de Karosdrift dat zij mogelijk worden betrokken bij de nadere uitwerking en dat het gebouw mogelijk uit het zicht kan worden onttrokken door aanvullende beplanting te plaatsen in de groenstrook? De VVD stemt dus in met het plan, maar is nog wel bezorgd over de nadere uitwerking van de beeldkwaliteit en de uitstraling van het complex en wil graag dat het college hier zorgvuldig mee omgaat en hier de omgeving nauw bij betrekt. Fractie CDA, de heer Horst: Dank u wel, voorzitter. Net als mevrouw Feenstra van GroenLinks ga ik ook maar gewoon met de deur in huis vallen, voorzitter. Het CDA geeft steun aan dit belangrijke project voor de realisatie van een groot aantal verschillende huur- en koopwoningen, waaronder 104 sociale huurwoningen en 43 middenhuurwoningen. Aan deze betaalbare woningen is zeer veel behoefte op de woningmarkt die steeds meer gaat knellen.

Dit en toekomstige projecten in City helpen de doorstroming op de Nieuwegeinse woningmarkt. Dan iets over het participatieproces, vele voorgangers van mij hier vanavond hebben er al iets over gezegd. Ondanks alle inspanningen door de gemeente, bereikt de informatie omwonenden te vaak niet of laat, waardoor omwonenden zich op achterstand gesteld voelen. Zij hebben het gevoel dat hun mening van onvoldoende waarde is voor de gemeente. Dat gevoel bij bewoners heeft het CDA de afgelopen tijd vaker bij verschillende projecten gehoord. Het CDA vindt dan ook dat er nog veel verbetering mogelijk is in de participatieprocessen. Daarbij gaat het ons niet per se om nog meer participatieactiviteiten, maar vooral ook om andere middelen en betere timing en heldere taal zijn wat ons betreft daarbij nodig. We komen daar de komende tijd bij de Participatienota nog op terug; Dan tenslotte voorzitter een reactie op de vele ingezonden brieven die ook wij hebben gezien en gelezen en dat is met name over het hoogteaccent zoals dat zo mooi wordt genoemd. Het CDA heeft eerder ingestemd met het aantal woningen, bouwhoogtes en de globale indeling van het gebied City West inclusief hoogteaccenten op 3 plekken.

Bij de beoordeling van het voorstel voor project C5 aan der Zadelstede weegt het CDA het brede maatschappelijk belang van een fors aantal woningen in City enerzijds en de individuele belangen van omwonenden aan bijvoorbeeld de Karosdrift anderzijds, tegen elkaar af. Minder verdichting door lagere bouwhoogtes in het project wat nu voor ons ligt, leidt naar onze mening tot meer eentonige, 34/64 Verslag gemeenteraad Nieuwegein van 29 april 2021 met voortzetting op 3 mei 2021

massieve hogere wanden aan de buitenkanten van City en/of een opoffering van het groen in andere Nieuwegeinse woonwijken. Deze beide ontwikkelingen vinden wij onwenselijk en dus stemt het CDA in met de voorgestelde bouwhoogtes inclusief de hoogteaccenten, dus ook het hoogteaccent op de hoek AC Verhoefweg/Zuidstedeweg en wij realiseren ons dat die hoge woontoren op die plek voor een deel van de omwonenden tot ervaren overlast bij hen kan leiden. Dank u wel, voorzitter. Fractie ieders Belang, mevrouw Verbeek: Ja dank u wel, voorzitter. Voorzitter, wij zijn altijd duidelijk geweest. De gigantische hoge torens bij City daar zijn wij tegen, altijd geweest. Er wordt nu gezegd ‘ja, het wordt duurzaam gebouwd’, maar wij hebben ook begrepen dat juist die hoogte een probleem is. Ook hebben we het over de veiligheid gehad. De brandweer als er brand uitbreekt waar ze bij moeten kunnen wat niet kan, er moeten dan andere manieren aangebracht worden. Voorzitter, het wordt 1 groot fiasco. Waarom zeggen we dit? Voordat deze plek kaal was, stonden er sociale huurwoningen, stond daar een mooie wijk. Die moest weg want dat was allemaal niet goed meer, het moest allemaal duurzamer. Voorzitter, ik geloof het allemaal niet meer. De prijs die we hebben gehaald met het Huis met de Pet wat er nooit is gekomen, dat was ook allemaal duurzaam en oh zo mooi, voorzitter. Ik moet het allemaal nog zien.

Wat betreft de communicatie met onze inwoners, die is superslecht en daar moet u eerst maar eens hard aan gaan werken. De heer Van Esch (PvdA): voorzitter, mevrouw Verbeek verwijst terug in ieder geval naar het verleden en dat is op zich begrijpelijk, maar kan mevrouw Verbeek ook een keer aangeven in deze raad wat zij doet voor degenen die 12 jaar en 9 maanden moet wachten op een sociale huurwoning? Mevrouw Verbeek (iB): ja voorzitter, ik weet dat het zo lang is maar denkt u nou werkelijk dat als we maar blijven bouwen en bouwen, en waarom denkt u? We moeten 149 woningen überhaupt nog voor statushouders plaatsen. Daar komen onze Nieuwegeinse mensen niet en wij hebben het niet voor het zeggen in Nieuwegein, want we zijn regionaal dus de mensen uit Houten en uit Vianen hebben ook allemaal een mogelijkheid om hier te kunnen wonen dus ga niet zeggen dat we nu voor de Nieuwegeinse bewoners bouwen, want dat is niet zo. U maakt mensen blij met een dode mus en mijn kinderen wachten ook, voorzitter. De heer Van Esch (PvdA): voorzitter, dat is nog steeds geen antwoord op mijn vraag.