Bijlage - Kadernota 2025-2028
Tekst van het document
0
2025
2025
2026
2027
2028
429.000 429.000
429.000 429.000
429.000 429.000
429.000 429.000
21
Stimuleren van bewegen Ambities Wat willen we bereiken? Het stimuleren van bewegen in de buitenruimte (nieuw)
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
Het aanleggen van een voetgangersbrug met aansluitende paden
Wat mag het kosten?
Investering
Ommetje Casterhoven, aanleg brug in 2025 Meerjarige onderhoudskosten Totaal
2025
2026
2025
2027
2028
175.000
0
4.667
4.638
4.608
0 175.000
0 0
500 5.167
500 5.138
500 5.108
Met de realisatie van de woningen in Casterhoven komt de wens om in de wijk een ommetje te realiseren als recreatieve voorziening. Het gaat om een voetgangersbrug van ongeveer 1,50 meter breed, waardoor er een ommetje kan worden gerealiseerd. De wandelroute en voetgangersbrug zijn bedoeld voor wandelaars, hondenbezitters, rolstoelen, kinderwagens. Het niet bedoeld voor fietsers, auto’s enz. De brug wordt aangelegd over de A-watergang aan de noordzijde in Casterhoven. Aansluitend komt er een wandel/struinpad richting de Hoofdstraat. Het verzoek valt binnen het coalitieakkoord. Het doel is het stimuleren van bewegen in de buitenruimte.
Speelruimteplan 2024-2027 Wettelijk/ambities
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
Voldoende en passende speelplekken voor jeugdigen (6.2) en
In 2025 gaan we uitvoering geven aan het Speelruimteplan 2024-2027: 11 speelplekken worden gerevitaliseerd, oftewel heringericht.
2025
Effectieve en efficiënte inrichting en beheer openbare ruimte (3.2) Wat mag het kosten? Kapitaallasten
Investering
2025
552.212
Bijdrage uit nota Bovenwijks
- 75.000
Impulsen met dekking uit nota Bovenwijks
75.000
Totaal
552.212
0
2026
2027
2028
42.336
€ 41.968
41.590
42.336
41.968
41.590
U heeft in maart 2024 het speelruimtebeleid vastgesteld waarin is opgenomen dat het investeringsbudget vanaf 2025 jaarlijks wordt aangevraagd via de Kadernota. In bovenstaande tabel wordt de investeringsaanvraag voor jaarschijf 2025 weergegeven. Voor 2025 is € 489.712 nodig voor het revitaliseren/herinrichten van 11 speelplekken en € 137.500 voor een aantal impulsen. Bij dit laatste budget (€ 137.500) is er voor € 75.000 dekking uit de nota Bovenwijks. Er resteert dan een aanvraag voor een investeringskrediet van totaal € 552.212,-
Kadernota 2025-2028
22
Het verhogen van de groene uitstraling van de gemeente Ambities
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
De groene uitstraling van de gemeente verhogen (nieuw)
De toegangswegen richting de kernen zijn veelal buiten de bebouwde kom. We gaan kijken naar een passende investering om het openbaar groen rond de toegangswegen beter aan te laten sluiten. Het vigerende onderhoudsregime is op B of C niveau. Door o.a. het niveau van ons openbaar groen en de wegen (verharding) naar een hoger level te brengen (A niveau) kan het aanzien vergroot worden.
Wat mag het kosten?
Investering
Kapitaallasten Beheer en onderhoud Totaal
600.000 0 600.000
2025 e.v.
2025
2026
2027
2028
2029
2030
1.500 15.000 16.500
3.000 30.000 33.000
4.500 45.000 49.500
6.000 60.000 66.000
30.000 60.000 90.000
29.760 60.000 89.760
De aanleiding voor deze ambitie is het verzoek van lokale ondernemers aan de gemeente om gezamenlijk het aanzien van de toegangswegen te vergroten. Het college stelt voor om eerst een bestuursopdracht te maken waarin de vraag beantwoord wordt, hoe wij onze toegangswegen en/of dorpscentra naar een groener en/of hoger kwaliteitsniveau kunnen brengen. Hierbij moet tevens gekeken worden naar de bijbehorende investerings- en beheerkosten. Omdat de bestuursopdracht nog moet worden uitgevoerd, zullen de hier genoemde bedragen nog wijzigen, maar zijn ze wel richtinggevend.
Klimaatadaptatie Ambities
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Een klimaat-adaptief Neder-Betuwe (nieuw)
We intensiveren de samenwerking in regionaal verband, zodat we effectief kunnen werken en samen kansen verzilveren om Rijkssubsidies voor klimaatadaptatie binnen te halen.
Wat mag het kosten?
Meerkosten t.o.v. huidige KAR-bijdrage
Investering
Wanneer speelt het? 2025 e.v.
2025
2026
2027
2028
25.000
25.000
25.000
25.000
Het regionale samenwerkingsverband Klimaat Actief Rivierenland weet door gezamenlijk op te trekken resultaten te boeken. Hiervoor is budget gereserveerd, maar om nog beter aan de wensen van de gemeenten te voldoen is een intensivering wenselijk. In regionaal verband kunnen onder andere subsidies worden aangevraagd (DPRA subsidie), kennis en ervaring gedeeld, en kunnen we als Rivierenland gezamenlijk naar buiten treden.
Kadernota 2025-2028
23
Trekker deelopgave circulariteit en klimaatadaptatie Onontkoombaar
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Doelstellingen regionale- en lokale adaptatiestrategie realiseren en gemeentelijke inzet circulariteit.
U heeft in 2022 het Programmaplan duurzaamheid vastgesteld. Vervolgens is in december 2022 de Lokale Adaptatie Strategie (LAS) met het daarbij behorende uitvoeringsprogramma vastgesteld door de gemeenteraad. Dit programma is in uitvoering en daar is vanaf de begroting 2023 een medewerker voor aangetrokken.
Wat mag het kosten?
Investering
0,4 fte trekker deelopgave circulariteit en klimaatadaptatie Totaal
2025
0
Wanneer speelt het?
2026
0
0
2027 e.v.
2027
2028
41.600
41.600
41.600
41.600
Vanaf de begroting 2023 is 1 formatieplaats opgenomen voor de uitvoering van ons programma op het gebied van klimaat en circulariteit. Hier is vaste capaciteit voor aangenomen omdat de opgave structureel is. Een deel van de benodigde middelen voor deze capaciteit is voor 60% structureel opgenomen in de meerjarenbegroting en voor 40% moet vanaf 2027 dekking worden gevonden. Dekking uit reserve duurzaamheid niet meer mogelijk vanaf 2024 De dekking voor 2023 is eenmalig ten laste gebracht van de reserve duurzaamheid. Dat kon omdat de rijksmiddelen voor 2023 niet waren gelabeld. Voor de jaren 2024, 2025 en 2026 zijn de kosten eenmalig ten laste gebracht van de algemene reserve. De dekking kan echter niet structureel uit de reserve duurzaamheid worden gehaald, omdat dat niet meer is toegestaan. De rijksmiddelen zijn bestemd voor de aanpak van aardgasvrije wijken. In de nieuwe rijksregeling (CDOKE t/m 2030) zijn de middelen specifiek toegekend aan het behalen van de doelen uit de Klimaatwet en niet bestemd voor klimaatadaptatie, zie hieronder: “Onder klimaat- en energiebeleid valt beleid dat bijdraagt aan het behalen van de doelen uit de Klimaatwet. De Klimaatwet houdt in dat Nederland uiterlijk in 2050 klimaatneutraal wil zijn. Het doel voor 2030 in de Klimaatwet is om de uitstoot van C02 met minimaal 55% te verminderen.
Onder de Klimaatwet, en dus ook de CDOKE, valt niet het beleid gericht op reductie van fijnstof of stikstof. Ook kan de CDOKE niet worden ingezet voor beleid gericht op klimaatadaptatie of klimaatarmoede.”
Regisseur Omgevingsplan Onontkoombaar Wat willen we bereiken?
Planvorming en regels Omgevingswet op orde
Wat gaan we daarvoor doen?
Coördinatie van het Omgevingsplan structureel borgen. Met de invoering van de Omgevingswet per 1 januari 2024 komen extra werkzaamheden op ons af waarin nog niet voorzien is. Deze werkzaamheden houden verband met de juridische coördinatie van het Omgevingsplan, de afstemming met andere overheden, het verhuizen van gemeentelijke regels naar het Omgevingsplan, de juridische procedures en het toepasbaar maken van de regels.
Wat mag het kosten?
Regisseur omgevingsplan Dekking reserve implementatie Omgevingswet Totaal
Kadernota 2025-2028
Wanneer speelt het?
Investering
0
2025
2026
0
0
2027 e.v.
2027
2028
104.000 -104.000
104.000
0
104.000
24
Op grond van de Omgevingswet zijn wij verplicht om een Omgevingsplan op te stellen. Er is al een meerjarig plan met bijbehorende middelen voor het bouwen van het Omgevingsplan. Anders dan de oude bestemmingsplannen die altijd extern werden opgesteld is er vanuit de Omgevingswet nu de noodzaak voor een structurele coördinatie vanuit de gemeente. Er is coördinatie nodig vanwege de afstemming met de andere gemeentelijke regelgeving en met de regelgeving van de andere overheden. Het gaat om de volle breedte van regelgeving. Vanaf de begroting 2023 is er 1 formatieplaats opgenomen voor de uitvoering van deze taken. Voor het jaar 2024 is dekking gevonden vanuit de ontvangen rijksmiddelen en voor de jaren 2025 en 2026 zijn de kosten eenmalig ten laste gebracht van de algemene reserve. Deze structurele taak is vanaf 2027 nog niet gedekt. In 2027 kunnen de benodigde middelen nog eenmalig aan de bestemmingsreserve implementatie Omgevingswet worden onttrokken. Dit op basis van de aangekondigde extra bijdrage van het Rijk voor de invoering Omgevingswet aan gemeenten beschikbaar zal stellen. Maar voor de periode daarna (vanaf 2028) zal structurele dekking gevonden moeten worden ten laste van de algemene middelen.
Actualiseren en herijken programma duurzaamheid Onontkoombaar
Wat willen we bereiken? We willen een duurzame gemeente zijn, klaar voor de toekomst
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
We actualiseren en herijken het programma Duurzaamheid zodat ambities, rijksopgaven, capaciteit en beschikbare middelen weer met elkaar in balans zijn.
Wat mag het kosten?
Actualiseren en herijken programma duurzaamheid Dekking reserve duurzaamheid Totaal
Investering
2025
2026
2025 e.v
2027
2028
40.000
0
-40.000 0
0
0
0
Er is een grote noodzaak voor de energietransitie. Vanuit het rijk krijgen we meer taken op het gebied van duurzaamheid. Bij het huidige Programma duurzaamheid in 2022 was daar nog niet in voorzien. Ook loopt onze Klimaatnota in 2025 af. In 2022 is het Programma duurzaamheid vastgesteld. Daarin zijn onze lokale opgaven opgenomen op het gebied van duurzaamheid die op dit moment grotendeels in de uitvoerende fase zitten. Het afgelopen jaar zien we een forse toename in de taken die de rijksoverheid, in het kader van duurzaamheid, bij gemeenten belegt. Hoewel hier uitvoeringsmiddelen voor beschikbaar zijn gesteld, is het een steeds grotere opgave om deze taken uit te voeren. Dat vraagt om keuzes in wat we wel en wat we niet doen. Ook zien we binnen het Programma duurzaamheid dat er een sterk accent wordt gelegd op het ondersteunen van inwoners die zelf weinig middelen beschikbaar hebben om de duurzaamheidstransitie te maken. Hier zijn slimme koppelingen nodig met bestaand armoedebeleid. Ook is netcongestie een actueel vraagstuk geworden en kloppen ondernemers steeds vaker aan bij de gemeente. Kort samengevat zijn er verschillende aanleidingen om het programma duurzaamheid en de klimaatnota te actualiseren en te herijken. Het voorstel is om de benodigde middelen te onttrekken aan de Reserve duurzaamheid.
Kadernota 2025-2028
25
Rehabilitatieopgave (MJIP en afronding projectenkalender) Onontkoombaar Wat willen we bereiken?
Effectieve en efficiënte inrichtingen beheer openbare ruimte
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
We geven uitvoering aan de rehabilitatieopgave in de openbare ruimte.
2025
2026
2024 e.v.
Wat mag het kosten?
Investering
2027
2028
Rehabilitatieprojecten (MJIP en projectenkalender) Totaal
10.682.000
0
2.254
9.058
27.299
10.682.000
0
2.254
9.058
27.299
We staan de komende jaren voor een omvangrijke rehabilitatieopgave in de openbare ruimte. Om onze infrastructuur op peil te houden en onze kapitaalgoederen duurzaam in stand te houden, zijn (vervangings)investeringen noodzakelijk. Hiervoor hebben wij een Meerjaren Investeringsplan (MJIP) uitgewerkt waarover u onlangs in een college informatieavond bent geïnformeerd. We voorzien in het kader van het MJIP de komende jaren in ieder geval de navolgende projecten: Rehabilitatie Bagijnestraat Ochten Rehabilitatie Dodewaard Zuid te Dodewaard Rehabilitatie Fruitstraat Kesteren Rehabilitatie IJzendoorn Oud IJzendoorn Rehabilitatie Molendam Ochten Rehabilitatie Schenkhofstraat Kesteren Daarnaast is er voor de afronding van de (lopende) projectenkalender voor onderstaande projecten krediet benodigd. Het betreft bestaande integrale projecten waarvoor geldt dat de financiële middelen vanuit de tussen haakjes opgenomen disciplines nog niet voor het project beschikbaar waren gesteld. Rehabilitatie De Leede Kesteren (wegen, groen, verkeer) Rehabilitatie Dichterswijk/Romeinse buurt Kesteren (groen en verkeer) Rehabilitatie Nassaulaan Kesteren (groen) Aangezien de aanvraag van financiële middelen met betrekking tot bovenstaande disciplines feitelijk ziet op nieuwe kredietonderdelen voor bestaande projecten lopen deze nu mee in deze kadernota (nieuw beleid).
In de 1e bestuursrapportage 2024 is voor de reeds eerder voor deze projecten beschikbaar gestelde kredietonderdelen een kredietverhoging voorgesteld (bestaand beleid). Deze bestaande kredieten zijn niet meer toereikend als gevolg van scope uitbreidingen en prijsstijgingen. Omdat het gaat om aanzienlijke investeringsbedragen brengen we in deze kadernota de kapitaallasten van de verwachte investeringen uit het MJIP in beeld. Deze kapitaallasten verwerken we in onze financiële positie. De feitelijke kredietaanvraag vindt jaarlijks in het kader van de begroting plaats. Duidelijk is dat de financiële effecten van de noodzakelijke vervangingen zich voor een belangrijk deel afspelen buiten het bestek van de huidige meerjarenraming 20262028. Tijdens de uitvoering hebben we alleen te maken met rentelasten, maar na het gereedkomen van de projecten dient over de gerealiseerde investeringen afgeschreven te worden. Hierdoor lopende de kapitaallasten vanaf 2029 sterk op. Kadernota 2025-2028
26
Voor de volledigheid merken wij op dat de lasten vervangingsinvesteringen in het verleden ten laste van onderhoudsvoorzieningen konden worden gebracht. Als gevolg van een wijziging van het BBV uit 2017 is deze werkwijze niet meer mogelijk. Investeringen dienen te worden geactiveerd en hierover wordt afgeschreven. De voormalige onderhoudsvoorzieningen zijn eerder al vrijgevallen ten gunste van de algemene middelen. Tot op heden werden investeringen voor het volledige bedrag geraamd in het jaar waarin het krediet beschikbaar werd gesteld. Hier brengen we een verfijning in aan. Bij de verdere uitwerking van het MJIP en de aanvraag van investeringskredieten wordt rekening gehouden met de doorlooptijd van projecten en de tijd die nodig is voor voorbereiding en de daadwerkelijke uitvoering. Per project worden de investeringslasten in de tijd uitgezet, zodat we onze financieringsbehoefte daarop af kunnen stemmen. We krijgen hiermee meer grip op het verloop van onze investeringen de aan te trekken financiële middelen. Onontkoombaar: Binnen de huidige infrastructuur van wegen en riolering is het reguliere onderhoud afgestemd op een resterende levensduur van 50 jaar voor wegen en 60 jaar voor riolering. Aan het einde van deze levensduur is een integrale reconstructie noodzakelijk.
Als deze integrale reconstructie wordt uitgesteld, ontbreken er voldoende middelen om de weg te onderhouden binnen de bestaande financiële kaders. Uitstel van onderhoud leidt tot kapitaalvernietiging.
Kadernota 2025-2028
27
Investeringsbudgetten voor Rehabilitatieprojecten Voorbereiding in:
Uitvoering gereed in: 2025
Jaar krediet 2026 2027
2028
Kapitaalllasten 2028 2029
2026
2027
2030
2031
2032
-
270 320 590
540 640 1.180
945 1.120 2.065
4.050 8.000 12.050
4.023 7.936 11.959
3.996 7.872 11.868
-
-
7.200 2.380 250 9.830
14.400 4.760 500 19.660
25.200 8.330 875 34.405
80.080 35.700 6.250 122.030
80.080 35.462 6.200 121.742
-
1.700 540 80 40 2.360
3.400 1.080 160 80 4.720
5.950 1.890 280 140 8.260
18.908 8.100 2.000 600 29.608
18.908 8.046 1.984 596 29.534
18.908 7.992 1.968 592 29.460
-
-
-
2.090 2.090
4.180 4.180
7.315 7.315
23.245 23.100 2.750 1.200 50.295
-
-
80 350 50 480
160 700 100 960
280 1.225 175 1.680
890 5.250 1.250 7.390
890 5.215 1.240 7.345
-
670 710 220 1.600
1.340 1.420 440 3.200
2.345 2.485 770 5.600
7.452 10.650 5.500 23.602
7.452 10.579 5.456 23.487
7.452 10.508 5.412 23.372
Rehabilitatie Bagijnestraat Ochten Riolering W egen Groen TOTAAL
2026 2026 2026
2029 2029 2029
215.000 135.000 160.000 510.000
Riolering W egen Groen TOTAAL
2027 2027 2027
2030 2030 2030
Riolering W egen Groen Verkeer TOTAAL
2026 2026 2026 2026
2029 2029 2029 2029
Riolering W egen Groen Verkeer TOTAAL
2028 2028 2028 2028
2031 2031 2031 2031
Riolering W egen Groen TOTAAL
2027 2027 2027
2030 2030 2030
Riolering W egen Groen TOTAAL
2026 2026 2026
2029 2029 2029
W egen Groen Verkeer TOTAAL
2025 2025 2025
2028 2028 2028
722.000 170.000 75.000 967.000
1.444 340 150 1.934
2.888 680 300 3.868
5.054 1.190 525 6.769
21.660 8.500 2.000 32.160
21.516 8.432 1.988 31.935
21.371 8.364 1.975 31.710
21.227 8.296 1.963 31.485
2025 2025
2026 2028
75.000 50.000 125.000
150 100 250
300 200 500
525 350 875
3.750 1.333 5.083
3.720 1.325 5.045
3.690 1.317 5.007
3.660 1.308 4.968
2025
2028
35.000 35.000
70 70
140 140
245 245
1.750 1.750
1.736 1.736
1.722 1.722
1.708 1.708
2.254
9.058
27.299
77.628
144.241
240.153
282.244
Rehabilitatie Dodewaard Zuid 3.600.000 1.190.000 125.000 4.915.000
Rehabilitatie Fruitstraat Kesteren 850.000 270.000 40.000 20.000 1.180.000
Rehabilitatie IJzendoorn Oud 1.045.000 770.000 55.000 40.000 1.910.000
Rehabilitatie Molendam Ochten 40.000 175.000 25.000 240.000
Rehabilitatie Schenkhofstraat Kesteren 335.000 355.000 110.000 800.000
Rehabilitatie De Leede Kesteren
Rehabilitatie Dichterswijk/Romeinse Buurt Kesteren Groen Verkeer TOTAAL
Rehabilitatie Nassaulaan Kesteren Groen TOTAAL
GEN-TOTAAL
Kadernota 2025-2028
1.127.000
2.490.000
5.155.000
1.910.000
28
Brug Betuwesingel Echteld Onontkoombaar
Nieuwe Ambitie: Brug Betuwe Singel Echteld Wat willen we bereiken?
Nieuw
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
De gemeente Neder-Betuwe draagt de verantwoordelijkheid voor het beheer van een brug die zich bevindt op het Lingemeer te Echteld. Na vele jaren heeft deze brug echter zijn technische levensduur bereikt en staat nu op het punt vervangen te worden. Dit project maakt deel uit van een samenwerking tussen de gemeente Neder-Betuwe en de gemeente Buren. In dit partnerschap zal de gemeente Buren zich bezighouden met de vervanging van vijf bruggen, waaronder de brug op het Lingemeer. De samenwerking tussen beide gemeenten is belangrijk om ervoor te zorgen dat de infrastructuur in goede staat blijft en voldoet aan de behoefte.
Wat mag het kosten?
Brug Betuwe singel Kunstwerken 2025 Totaal
Investering
100.000 100.000
2025
0 0
2026
200 200
2027
700 700
2025
2028
5.000 5.000
Op dit moment vragen we een krediet aan voor 2025. We verwachten dat de uitvoering van de brug in 2025 van start gaat. Deze investeringen zijn essentieel, omdat het niet uitvoeren van het project een negatief effect heeft op onze kapitaalgoederen. Onontkoombaar: Binnen de huidige infrastructuur van kunstwerken is het reguliere onderhoud afgestemd op een resterende levensduur van houten bruggen op 25 jaar. Tevens is dit een samenwerkingsverband met de gemeente Buren. Aan het einde van deze levensduur is een vervanging noodzakelijk. Als deze vervanging wordt uitgesteld, ontbreken er voldoende middelen om de brug te onderhouden binnen de bestaande financiële kaders. Uitstel van onderhoud leidt tot kapitaalvernietiging.
Kadernota 2025-2028
29
Programma 4 Economie Missie De komende jaren investeren we verder in een goed ondernemersklimaat, een goede ondernemersdienstverlening en een goede kwaliteit van onze werklocaties. We willen daarmee welvaart en werkgelegenheid behouden en bevorderen. Lokale ondernemers verdienen onze speciale aandacht. Zij zijn immers belangrijk voor de leefbaarheid en het voorzieningenniveau in onze dorpen. Recreatie en toerisme zijn belangrijk voor onze gemeente en de omliggende regio. Ook dat levert een bijdrage aan het behoud van het voorzieningenniveau in de kernen. We stimuleren activiteiten op het gebied van toerisme en recreatie en richten ons op het aantrekken van meer recreanten. De agrarische sector steunen wij. Waar mogelijk ondersteunen we innovatie.
Nieuw beleid, nieuwe ontwikkelingen en ambities Niet van toepassing.
Kadernota 2025-2028
30
Programma 5 Wmo, jeugdzorg en participatiewet Missie In Neder-Betuwe doet iedereen ertoe. De inwoners in onze gemeente zijn zorgzaam en waar mogelijk helpen zij elkaar en zorgen zij voor elkaar. Om inwoners hiertoe in staat te stellen ondersteunen wij vormen van informele zorg en versterken wij de samenwerking met en tussen onze maatschappelijke partners. Zo stellen we inwoners in staat om zoveel mogelijk zelf de regie te voeren over hun leven vanuit eigen kracht en met steun van de omgeving. Zelfredzaam zijn, dat lukt niet iedereen. Wij bieden dan zorg en ondersteuning vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo), de Jeugdwet en de Participatiewet. Zorgvragers hebben keuzevrijheid, zodat de hulp past bij hun levensovertuiging. Wij zetten steeds meer in op preventie, omdat we willen voorkomen dat mensen zorg nodig hebben. Voorkomen is immers beter dan genezen. Deze missie komt overeen met de vastgestelde visie in de Integrale Beleidsnota Sociaal Domein. De ambities en ontwikkelingen binnen dit programma komen grotendeels terug in de nota of de bijbehorende uitvoeringsplannen.
Nieuw beleid, nieuwe ontwikkelingen en ambities Asielopvang Wettelijk Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Voldoende opvangplekken voor asielzoekers (nieuw)
We realiseren voldoende opvangplekken voor asielzoekers en zoeken daarbij zoveel mogelijk de samenwerking met gemeenten in Regio Rivierenland.
Wat mag het kosten?
Projectmanagement Communicatie Totaal
Investering
0
2025
PM PM PM
Wanneer speelt het?
2026
PM PM PM
2024 e.v.
2027
PM PM PM
2028
PM PM PM
Met de komst van de ‘Wet gemeentelijke taak mogelijk maken asielopvangvoorzieningen”, ook wel bekend als de Spreidingswet, hebben gemeenten een wettelijke taak in de opvang van asielzoekers. Het doel van de spreidingswet is te komen tot voldoende opvangplekken en een evenwichtige verdeling van asielzoekers over Nederland. We werken met de andere gemeenten in Rivierenland samen om aan de gemeentelijke en regionale taakstelling te voldoen. Er is nog geen uitwerking bekend van de beschikbare middelen voor de voorbereiding en uitvoering van de wet. Ondanks dat treffen wij vanaf voorjaar 2024 de gevraagde voorbereidingen. Hiervoor is budget nodig voor bijvoorbeeld projectmanagement en communicatie. Wij gaan ervanuit dat het Rijk de kosten vergoed en we van een budget neutrale exploitatie uit kunnen gaan.
Kadernota 2025-2028
31
Essentiële functies: Mobile brigade en integrale zorg Wettelijk/onontkoombaar Wat willen we bereiken? Jeugdigen groeien op in een stabiele en veilige (thuis)omgeving Wat mag het kosten?
Mobile brigade Integrale zorg Totaal
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
We zetten in op kwalitatief goede jeugdbescherming en hoog specialistische jeugdzorg
Investering
0 0 0
continu
2025
2026
2027
2028
17.836 20.219 38.055
17.836 20.219 38.055
17.836 20.219 38.055
17.836 20.219 38.055
Zowel op landelijk als regionaal niveau werken we aan de ambitie “geen kinderen in de jeugdzorg plus na 2030”. Jeugdzorg plus is een vorm van gesloten jeugdzorg. Om dit mogelijk te maken kopen we als gezamenlijke Gelderse jeugdhulpregio’s (de G7) zogenoemde essentiële functies in. Dit zijn integrale hoog specialistische zorgvormen die zich richten op kwetsbare kinderen en hun gezinnen en/of netwerk. Het gaat over 24-uursbehandeling van jeugdigen, gericht op herstel van de stabiliteit, veiligheid en positieve interactie tussen de jeugdige en zijn omgeving. De zorgvormen binnen de essentiële functies zijn schaars. Door de afbouw van de jeugdzorgplus, zal deze schaarste de komende jaren toenemen. Het aantal jeugdigen dat van deze voorzieningen gebruik maakt, is (gelukkig) zeer laag, maar deze zorg moet wel te allen tijde beschikbaar zijn en blijven voor deze jeugdigen. Daarnaast staat de kwaliteit van de zorgvormen binnen de essentiële functies onder druk. De sector heeft dan ook een flinke kwaliteitsimpuls nodig. We gaan daarom aan de slag met het verbeteren van de beschikbaarheid en kwaliteit van deze zorgvormen. De inkoop van de essentiële functies moet per 1 januari 2025 rond zijn. De kosten voor deze vormen van individuele, specialistische en daarmee dure zorg zijn lastig te voorspellen.
Het plan voor deze essentiële functies bevat twee onderdelen waarvan we nu al weten dat deze kosten met zich meebrengen. Dit zijn de opzet van een mobile brigade (een team dat actief en snel handelt en alles inzet wat nodig is voor het voorkomen van een onvrijwillige overplaatsing) en de realisatie van integrale hoog specialistische zorg (het samenvoegen van expertise, ervaring, vaardigheden en houding vanuit de verschillende disciplines). Beide zaken dragen bij aan het realiseren van de ambitie om de jeugdzorg plus af te bouwen.
Kadernota 2025-2028
32
Verhogen subsidiebudget preventief beleid Ambities
Wat willen we bereiken? Er is toegenomen aandacht voor preventie op de gebieden gezond leven en vitaal zijn & Jeugdigen groeien op in een stabiele en veilige (thuis)omgeving & Iedereen kan deelnemen aan de samenleving
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
We zetten in op het versterken van de mentale gezondheid van onze inwoners
continu
We zetten in op normaliseren en een stevige leefomgeving voor jeugdigen
continu
We zetten ons ervoor in dat iedereen, van oud tot jong, ongeacht geloofsachtergrond, geaardheid, afkomst, beperkingen en met welke idealen dan ook kan deelnemen aan onze samenleving
continu
Wat mag het kosten?
Verhogen subsidiebudget preventief beleid Totaal
Investering
0
2025
2027
2028
40.000
2026
40.000
40.000
40.000
40.000
40.000
40.000
40.000
Binnen onze gemeente vinden we het belangrijk dat iedereen mee kan doen, is er aandacht voor de mentale gezondheid van onze jeugdigen en zetten we in op normaliseren. Om dit te bereiken is het van belang dat er een laagdrempelig, collectief en preventief aanbod beschikbaar is voor onze inwoners. Investeren in preventief jeugdbeleid wordt daarnaast onderstreept door de Hervormingsagenda Jeugd* en sluit naadloos aan op onze Nota Sociaal Domein. Op dit moment worden er een aantal succesvolle initiatieven in het kader van preventief jeugdbeleid met incidentele middelen bekostigd. Om dit te continueren en om in te kunnen spelen op lokale behoeften is een verhoging van het subsidiebudget essentieel. * Deze agenda bevat een omvangrijk pakket afspraken met als doel de jeugdzorg te verbeteren en financieel gezond te maken.
Kadernota 2025-2028
33
Toekomstbestendige uitvoering van Participatiewet en Schuldhulpverlening Wettelijk/onontkoombaar Wat willen we bereiken? We bieden ondersteuning aan inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt bij het vinden en behouden van passend werk
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
Toekomstbestendige uitvoering van de Participatiewet en Schuldhulpverlening.
Wat mag het kosten?
Tijdelijke tegemoetkoming n.a.v. addendum huidige DVO Implementatie voorkeursscenario toekomstbestendige uitvoering P-wet en SHV Toekomstbestendige uitvoering P-wet en SHV Totaal
Investering
2025
2026
2025 e.v.
2027
2028
90.358
-
-
-
PM
PM
-
-
90.358 + PM
400.000 (indicatief) 400.000 + PM
400.000 (indicatief) 400.000
400.000 (indicatief) 400.000
De gemeente Buren heeft aangetoond dat de huidige vergoeding die zij van Neder-Betuwe ontvangen voor de uitvoering van de Participatiewet, ontoereikend is. Daarom is aanpassing van de huidige Dienstverleningsovereenkomst (DVO) noodzakelijk. In 2023 zijn in opdracht van het college verschillende scenario’s uitgewerkt door onderzoeksbureau Berenschot. Tijdens dit onderzoek bleek dat dat de huidige vergoeding lager is dan de landelijke benchmark. Als tijdelijke tegemoetkoming aan gemeente Buren werd voorgesteld het verschil tussen de landelijke benchmark en huidige vergoeding gedeeltelijk te overbruggen, in afwachting van besluitvorming over een toekomstbestendige uitvoering van de Participatiewet vanaf 2025. Wel is aangegeven dat Neder-Betuwe hiertoe niet verplicht is en daarmee voorwaarden wil verbinden aan deze tijdelijke tegemoetkoming. Aan de uiteindelijke verstrekking van extra middelen zal derhalve een addendum op de huidige dienstverleningsovereenkomst ten grondslag liggen, waarin voorwaarden worden gesteld ten aanzien van de kwaliteit van dienstverlening en samenwerking. De verwachting is dat in ieder scenario de uitvoeringskosten voor de Participatiewet zullen stijgen.
Omdat de uiteindelijke stijging in grote mate afhankelijk is van nog te nemen college- en raadsbesluiten met betrekking tot het voorkeursscenario, is hiervoor een richtbedrag opgenomen van € 400.000 vanaf 2026. Deze kosten zijn indicatief, de exacte kostenstijging kan pas ná keuze voorkeursscenario en nadere gesprekken met de uitvoeringspartner worden berekend en wordt op dat moment via de P&C-cyclus bijgesteld. Duidelijk is geworden dat, ongeacht de uitkomst van het raadsbesluit, de huidige samenwerking met gemeente Buren in het jaar 2025 wordt voortgezet. Er is namelijk sprake van een opzegtermijn van één jaar. Ook zal elke uitkomst van het besluitvormingsproces leiden tot extra inzet om een nieuwe toekomstbestendige uitvoering te implementeren. Voor deze implementatie wordt voorgesteld een PM post op te nemen. Op dit moment kunnen deze nog niet worden gekwantificeerd omdat ze per scenario kunnen verschillen en nog nader in beeld moeten worden gebracht.
Kadernota 2025-2028
34
Projectleider sociaal domein Onontkoombaar
Wat willen we bereiken? De ambtelijke organisatie is berekend op haar taken
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
We borgen beschikbaarheid, kwaliteit en continuïteit van projectleiderscapaciteit ten behoeve van maatschappelijke vraagstukken
Wat mag het kosten?
Projectleider Sociale Pijler (1 fte) Dekking Oekraïne-gelden Stelpost verwachte dekking projectleider Totaal
Investering
0
2025 e.v.
2025
2026
2027
2028
96.000 -96.000
96.000
96.000
96.000
-96.000 0
-96.000 0
-96.000 0
0
De afgelopen jaren hebben we gezien dat maatschappelijke ontwikkelingen vragen om snel en vakkundig acteren van de gemeente. Veelal zijn dit ontwikkelingen die voortkomen uit landelijke vraagstukken dan wel rijksbeleid. Actuele voorbeelden zijn de inzet van de NPO-middelen in het onderwijs n.a.v. de coronapandemie, de opvang van Oekraïense ontheemden, huisvesting van Oekraïense weeshuizen en meest recent de Spreidingswet. Deze maatschappelijke vragen om een projectmatige aanpak en de inzet van een projectleider. Tot op heden zijn deze taken op basis van tijdelijke inzet van een medewerker uitgevoerd; waarbij vaste werkzaamheden op inhuurbasis zijn vervangen. We zien dat ontwikkelingen in de samenleving elkaar snel opvolgen en in complexiteit toenemen. Het is belangrijk een dergelijke projectleidersrol structureel binnen de organisatie te verankeren. Hiermee borgen we beschikbaarheid, kwaliteit en continuïteit – zodat tijdig, vakkundig en passend geacteerd kan worden op nieuwe maatschappelijke vraagstukken. En tegelijkertijd reguliere werkzaamheden doorgang blijven vinden. Dekking zal primair volgen vanuit budgetten die de gemeente ontvangt (m.n. rijksmiddelen) dan wel die de raad beschikbaar stelt voor een specifiek project. In 2025 kan hiervoor gebruik worden gemaakt van rijksmiddelen t.b.v. de opvang van Oekraïense ontheemden. Vanaf 2026 is hiervoor een stelpost opgenomen.
Kadernota 2025-2028
35
Programma 6 Onderwijs, sport en welzijn Missie Goede onderwijshuisvesting verbetert de kwaliteit van het onderwijs. Daarom heeft de uitvoering van het Integraal Huisvestingsplan Scholen voor ons topprioriteit. Wij stimuleren een goede aansluiting tussen het onderwijs en de arbeidsmarkt en brengen actief de betrokken partijen bij elkaar. Kansengelijkheid op de arbeidsmarkt is belangrijk voor onze inwoners. Wij blijven ons inzetten om laaggeletterdheid tegen te gaan. Sport, spel en bewegen dragen bij aan een gezonde leefstijl. We ondersteunen activiteiten die een aantoonbaar positief effect hebben op de leefstijl en het welbevinden van onze inwoners. Wij blijven investeren in verenigingen en maatschappelijke organisaties in de gemeente, want zij bevorderen het maatschappelijk welzijn en de sociale omgang tussen inwoners. Bovendien dragen zij bij aan een verantwoorde en gezonde vrijetijdsbesteding. Vrijwilligers zijn de drijvende kracht achter onze verenigingen, stichtingen, instellingen en besturen. Wij waarderen hun inzet en zelfredzaamheid. Wij ondersteunen waar dat past bij onze rol als gemeentelijke overheid. Deze missie komt overeen met de vastgestelde visie in de Integrale Beleidsnota Sociaal Domein. De ambities en ontwikkelingen binnen dit programma komen grotendeels terug in de nota of de bijbehorende uitvoeringsplannen.
Nieuw beleid, nieuwe ontwikkelingen en ambities Verduurzamen gemeentelijke gebouwen Wettelijk/ambities
Wat willen we bereiken? Verlagen van het energieverbruik Wat mag het kosten?
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
Het toekomstbestendig maken van onze gebouwenportefeuille en een bijdrage leveren aan het Klimaatakkoord door de CO2uitstoot in 2030 met 55% te verminderen. Uitvoeringskrediet
2025
2026
2027
2025 e.v.
2028
Sporthal de Leede 2025
770.000
0
59.032
58.519
58.005
Gymzaal Echteld 2025
190.000
0
14.604
14.477
14.350
Gymzaal Kesteren/Hoenderik 2026
190.000
0
0
14.573
14.446
1.150.000
0
73.636
87.569
86.801
Totaal
Op 8 februari 2024 heeft u de aanpak voor het versneld verduurzamen van de vastgoedportefeuille vastgesteld. Vanwege de hoge energieprijzen en de vervangingsopgave van conventionele installaties is het nodig om de gemeentelijke gebouwen sneller te verduurzamen. Aan de voorgestelde investeringen ligt een positieve business case ten grondslag; de daling van de energielasten zal de kapitaallasten gedurende de looptijd van de investering overschrijden. In de prioritering (verbruik, gebruik, vervangingsopgave, ect) is besloten om eerst maatregelen te treffen voor de sporthal De Leede en de gymzalen Echteld (2025) en Kesteren/Hoenderik (2026). Hier is een voorbereidingskrediet voor beschikbaar gesteld, waarna de maatregelen kunnen worden uitgevoerd. Op basis van het vastgestelde rapport zijn deze gebouwen geprioriteerd. Daarbij is rekening gehouden met gebruik en verbruik, maar ook natuurlijke momenten, zodat bouwkundige onderhoudsmomenten en installatietechnische vervangingen gecombineerd kunnen worden met de verduurzaming van de gebouwen. De investeringen met betrekking tot gymzaal Kesteren/Hoenderik worden integraal
Kadernota 2025-2028
36
overgenomen in het nog op te stellen beheerplan wat zal lopen van 2026-2029. Kanttekening wordt geplaatst dat resultaten uit luchtdichtheidstests nog een beeld moeten verschaffen over de isolatiewaarden van gebouwen en mogelijk aanvullende kosten tot gevolg kunnen hebben. Indien het geval zal eventuele noodzaak aan aanvullend budget via de geijkte P&C momenten onder de aandacht worden gebracht. Subsidieregeling duurzaam maatschappelijk vastgoed (DUMAVA) De DUMAVA subsidie komt eigenaren van bestaand maatschappelijk vastgoed tegemoet in de kosten van verduurzaming. Dit gaat om maximaal 30% van de uitvoeringskosten voor een integraal verduurzamingsproject per gebouw. In de berekeningen die zijn gemaakt voor de bepaling van de benodigde budgetten is geen rekening gehouden met deze subsidie. Indien deze subsidie wordt toegekend zal dit een gunstig effect hebben op zowel de terugverdientijden en de benodigde budgetten. Het ministerie heeft aangegeven het subsidieplafond te gaan verhogen, zodat naar verwachting van het Ministerie alle aanvragen gehonoreerd kunnen worden. Vanaf 3 juni kan de subsidie worden aangevraagd.
Vervanging vervoersbussen Wettelijk/onontkoombaar Wat willen we bereiken?
Iedereen kan deelnemen aan de samenleving
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
Het bevorderen van maatschappelijke participatie en zelfredzaamheid, met bijzondere aandacht voor kwetsbare groepen, dankzij de beschikbaarheid van de vervoersdiensten van de vervoersbussen Klaartje en Swobrik. Vrijwilligers rijden de bussen en bevorderen de mobiliteit van onze oudere inwoners.
Wat mag het kosten?
Bijdrage vervanging vervoersbus Swobrik (2025) Bijdrage vervanging vervoersbus Klaartje (2026) Totaal
Investering
2025
2026
55.000
0
55.000
0
0
0
9.717
9.717
2025 en 2026
2027
2028
9.625
9.534
9.717
9.625
19.342
19.158
In 2019 en 2020 zijn de vervoersbussen Klaartje en Swobrik vernieuwd. Hiervoor is conform de “Nadere regel subsidie vervanging buurtbus “Klaartje” en “Swobrik” 2019” een subsidie verleend. In de regeling is sprake van vervanging na 6 jaar. Dit betekent dat in 2025 en 2026 beide bussen voor vervanging in aanmerking komen. Conform BBV kunnen bijdragen aan activa in eigendom van derden worden geactiveerd. Hierdoor ontstaan er structurele kapitaallasten in de begroting voor afschrijving en rente
Kadernota 2025-2028
37
IHP investeringen scholen Kesteren Wettelijk
Wat willen we bereiken? Passende onderwijshuisvesting in de nabijheid van de doelgroep die bijdraagt aan de kwaliteit van het onderwijs
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
We investeren in de huisvesting van scholen in de kern Kesteren (vanuit het geactualiseerde IHP)
Wat mag het kosten?
Investering
2025
2026
2025 e.v
2027
2028
IHP investeringen scholen Kesteren
13.000.000
0
0
100.000
100.000
Totaal
13.000.000
0
0
100.000
100.000
Binnen de kern Kesteren doen zich de komende jaren diverse ontwikkelingen voor ten aanzien van de huisvesting van scholen (primair onderwijs). Deze ontwikkelingen worden uitgewerkt en opgenomen in het geactualiseerde Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP) welke in het najaar 2024 wordt vastgesteld. Daarop vooruitlopend nemen we in de Kadernota 2025 vast een richtinggevend investeringsbudget op. We zien dat als gevolg van een toename van het aantal leerlingen zowel De Wegwijzer als Het Kompas in Kesteren groeien. Voor beide scholen is daarmee nieuwbouw en verbouw noodzakelijk. Bij deze ontwikkelingen en bijbehorende ruimtevraag wordt integraal gekeken naar de huisvesting van Het Palet en kinderopvang. Op basis van onderzoek door ICS naar huisvestingsscenario’s en afstemming daarover met schoolbesturen, is de verwachting dat er forse investeringen nodig zijn. De eerste jaren bedraagt dit naar verwachting circa € 13 miljoen. Bij de begroting 2025 wordt dit nader uitgewerkt en onderbouwd in een kredietaanvraag. Voorafgaand aan de begroting wordt u uitgebreid geïnformeerd over het IHP en de actuele ontwikkelingen op het gebied van onderwijshuisvesting.
Kadernota 2025-2028
38
Beweegpark Neder-Betuwe Ambities
Wat willen we bereiken?
Een ruim aanbod van mogelijkheden die onze inwoners stimuleren tot sporten en bewegen.
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
Uitwerking en realisatie van het Beweegpark Neder-Betuwe.
Wat mag het kosten?
Realisatie skatevoorzieningen Realisatie inrit verkeer Dekking afschrijvingslasten vanuit reserves bovenwijkse voorzieningen Realisatie beweegtoestel Dekking vanuit reserve bovenwijkse voorzieningen Totaal
Investering
2025
2025
2026
2027
2028
150.000 50.000 0
0 0 0
11.500 1.750 -3.667
11.400 1.738 -3.667
11.300 1.725 -3.667
0 0
30.000 -15.000
0 0
0 0
0 0
200.000
15.000
9.583
9.471
9.658
Het haalbaarheidsonderzoek inzake de ontwikkeling van het beweegpark Neder-Betuwe heeft aangetoond dat een uitbreiding en renovatie van het beweegpark Neder-Betuwe ruimtelijk en financieel haalbaar is. Daarbij zijn er meerdere scenario’s mogelijk qua ambitieniveau. In de Kadernota nemen we dit beweegpark op, inclusief raming voor de basisvariant. Met het realiseren van dit beweegpark realiseren we een belangrijke ambitie uit het coalitieakkoord.
Kadernota 2025-2028
39
Algemene dekkingsmiddelen, overhead, VPB, onvoorzien Missie Overhead en bedrijfsvoering zijn geen doel op zich, het zijn belangrijke middelen om de voornemens uit deze begroting daadwerkelijk te realiseren. Ofwel: de organisatie en de financiën moeten passen bij en afgestemd zijn op de ambities en doelstellingen die raad en college voor ogen hebben. Wij kiezen voor een structureel sluitende begroting, maar dat is mede afhankelijk van de bereidheid van het Rijk om de structurele financiële middelen van gemeenten te verhogen tot een omvang die past bij de taken van de gemeenten. Een ander belangrijk uitgangspunt is dat structurele uitgaven structurele financiering hebben. Eenmalige uitgaven financieren we eventueel uit incidentele middelen. Waar mogelijk realiseren wij onze ambities op projectbasis met de beschikbare financiering voor de genoemde periode. De gemeente is gebaat bij een goed bemenste ambtelijke organisatie, die berekend is op haar taak en de inwoners met respect tegemoet treedt. Een gezonde en professionele organisatiecultuur zorgt voor een voortdurende verbetering van de kwaliteit van het beleidswerk en de dienstverlening, borging van de continuïteit en een doelmatige bedrijfsvoering.
En een stabiele en robuuste ICT is een belangrijke randvoorwaarde voor een goed functionerende gemeentelijke organisatie en voor een betrouwbare en veilige digitale dienstverlening aan inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners.
Nieuw beleid, nieuwe ontwikkelingen en ambities Aanpassing financiering systematiek algemene uitkering gemeentefonds Onontkoombaar
Wat willen we bereiken? Een goede balans tussen ambities en een structureel gedekte begroting
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
De financiële positie is voldoende robuust om externe en interne ontwikkelingen op te vangen.
Wat mag het kosten?
Aanpassing financiering systematiek algemene uitkering gemeentefonds Totaal
Investering
0
2025
0
Continu
2026
2027
2028
480.000
820.000
1.160.000
480.000
820.000
1.160.000
Vanaf 2026 heeft het Rijk eenzijdig ingegrepen door het gemeentefonds structureel te verlagen in afwachting van een nieuwe financieringssystematiek. Het financiële effect hiervan is op dit moment nog niet in onze meerjarenraming opgenomen. Dit heeft te maken met het feit dat wij meerjarig momenteel voor zowel prijs- als loonstijging rekening houden met indexatie van jaarlijks 1%. De bijstelling naar het reële percentage voor het eerstvolgende begrotingsjaar vindt in deze systematiek plaats middels de meicirculaire voorafgaand aan het nieuwe begrotingsjaar. Onder de huidige systematiek werd daarbij als dekking vooral de ruimte vanuit het volumedeel van het accres gebruikt. Echter, de nieuwe systematiek van het Rijk om het volumedeel van het accres te baseren op een meerjarige ontwikkeling van het bruto binnenlands product, zal in de praktijk in eerste instantie een flinke dempende werking hebben op de ontwikkeling van het accres dat gemeenten gaan ontvangen voor dit onderdeel. Het volumedeel in het accres biedt in de nieuwe systematiek waarschijnlijk niet voldoende ruimte om het tekort op de loon- en prijsontwikkeling op te kunnen vangen. Ook zien wij dat de jaarlijkse volumegroei bij Wmo en jeugdzorg nauwelijks wordt gecompenseerd in de algemene uitkering. Mede als gevolg van de door het Rijk aangepaste financieringswijze.
Kadernota 2025-2028
40
Ondanks de lobby van de VNG en het feit dat veel politieke partijen zich in de verkiezingscampagne hebben uitgesproken voor voldoende financiering voor lokale overheden, is het verstandig om als gemeente nu te gaan anticiperen op een scenario waarin het Rijk de nieuwe systematiek niet (meer) zal wijzigen. Het is immers nog maar de vraag of het Rijk genegen is de financiële problematiek van gemeenten vanaf 2026 op te lossen. Het alternatief waarin we kiezen voor een afwachtende houding brengt dan ook als groot risico met zich mee dat we als gemeente voor voldongen feiten komen te staan en we ons ergens in de komende jaren gedwongen zien ingrijpende maatregelen te nemen, zonder de tijd om hier voldoende over na te denken. Het daadwerkelijke financiële effect waarmee we rekening moeten houden is afhankelijk van de ontwikkeling van het BBP en de feitelijke loon- en prijsontwikkeling in de komende jaren. Omdat de meerjarige ontwikkeling van deze macro-economische parameters onzeker is en bovendien op voorhand lastig te voorspellen. Het advies is derhalve om nu niet direct rekening te houden met de huidige aanhoudende loonstijging van meer dan 4%, omdat dit historisch gezien aan de hoge kant is, maar om rekening te houden met een percentage van 3% voor 2026 en vanaf 2027 2%. Voor de prijsstijging wordt voorgesteld deze vooralsnog vanaf 2026 op te hogen naar 2% per jaar.
Met bovenstaande aanpassing van de stelposten loon- en prijsstijging, als gevolg van de eenzijdige ingrepen van het rijk, volgen wij dan ook ons financieel beleid om de begroting zoveel mogelijk op reële basis te ramen. Per saldo betekent dit dat de stelpost loonstijging en prijsstijging als volgt verhoogd dienen te worden: Meerjarige correctie prijs- en loonstijging vanaf 2026 ineens volledig (2025 wordt regulier via meicirculaire 2024 verwerkt) Aanvullende informatie tbv de discussie bijstelling stelposten prijs- en loonstijging voor de meerjarenschijven (na begrotingsjaar)
Effect bijstelling stelpost loon- en prijsstijging vanaf 2026 Bijstelling stelpost loonstijging (over € 14 miljoen) Bijstelling stelpost prijsstijging (over € 20 miljoen) Effect bijstelliingen stelpost loon- en prijsstijging vanaf 2026
2023 0 0 0
2024 0 0 0
2025 0 0 0
2026 280.000 200.000 480.000
2027 2028 420.000 560.000 400.000 600.000 820.000 1.160.000
- is toename van de financiele positie en + is een afname van de financiele positie Percentage loonstijging: 5,8% 2025, 3% 2026, 2,0% 2027 en 2,0% 2028 Percentage prijsstijging: 2% voor 2025, 2026, 2027 en 2028
Creëren stelpost prijsstijgingen voor Verbonden Partijen Onontkoombaar
Wat willen we bereiken? Een goede balans tussen ambities en een structureel gedekte begroting
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
We streven naar een verantwoorde en evenwichtige inzet van middel uit de stelpost prijsstijgingen
Wat mag het kosten? Creëren stelpost voor prijsstijgingen van Verbonden Partijen Totaal
Investering 0 0
2025
2026
2025 e.v.
2027
2028
0
0
0
0
0
0
0
0
In de gemeente Neder-Betuwe worden budgetten niet automatisch verhoogd met een percentage voor prijsstijgingen. De budgetten in onze begroting worden alleen voor prijsontwikkelingen gecorrigeerd als de noodzaak hiervan uit een analyse van onze budgetten blijkt. Bij de eerste bestuursrapportage kan op basis daarvan aanspraak worden gemaakt op de centrale stelpost voor prijsontwikkelingen. Op deze wijze voorkomen we dat er “lucht” in de begroting wordt opgebouwd. Bij verbonden partijen wordt een andere systematiek gehanteerd. In de begroting van onze verbonden partijen wordt jaarlijks een algehele prijscompensatie toegepast. Om meer grip te krijgen op de mate waarin verbonden partijen een beslag leggen op onze reserveringen voor prijsstijgingen, stellen wij voor om voor de verbonden partijen een aparte stelpost prijsstijgingen te creëren. Deze stelpost wordt gevoed vanuit de bestaande centrale reservering voor prijsontwikkelingen door het binnen deze stelpost voor verbonden partijen gereserveerde bedrag over te hevelen. We hanteren daarbij dezelfde percentages die wij ook voor onze eigen budgetten reserveren. Dit verloopt budgetneutraal.
Kadernota 2025-2028
41
Bestaande structurele formatiebehoefte zonder structurele dekking Wettelijk/onontkoombaar/ambities Wat willen we bereiken? De ambtelijke organisatie is berekend op haar taken
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
We brengen de capaciteit en hoeveelheid werk met elkaar in balans
Wat mag het kosten?
Tijdelijke formatie-uitbreiding bestendigen Totaal
Investering
0
2025
0
continu
2026
2027
2028
697.000 697.000
697.000 697.000
697.000 697.000
In de Begroting 2023 is inzichtelijk gemaakt wat er in de komende jaren nodig is om de organisatie op peil te brengen en blijvend te versterken. Op dat moment zagen we dat er op een aantal terreinen extra versterking nodig was, maar was nog niet duidelijk of die benodigde extra inzet ook blijvend nodig is. In de begroting 2023 is daarom een formatie-uitbreiding ten laste van de algemene reserve voor de duur van drie jaar opgenomen (2023-2025). Vanaf 2026 is er op dit moment dus nog geen dekking voor deze formatie. Omdat in de afgelopen periode is gebleken dat de formatie noodzakelijk is om uitvoering te kunnen geven aan onze taken wordt voorgesteld om de formatie-uitbreiding na 2025 structureel te continueren.
Kadernota 2025-2028
42
Informatiebeleidsplan 2025-2027 Wettelijk/onontkoombaar Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
We zorgen voor moderne, snelle en betrouwbare I&Avoorzieningen, die kunnen meebewegen met veranderende behoeften uit de ambtelijke organisatie en de samenleving.
Continu
We blijven de I&A-voorzieningen optimaliseren, zodat de bestuurlijke processen, organisatieprocessen en de gemeentelijke dienstverlening goed ondersteund worden. Een veilige digitale dienstverlening aan inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners, die wordt ondersteund door een stabiele en robuuste ICT
Continu
Met de inrichting en uitvoering van I&A ondersteunen we de ontwikkeling naar meer transparantie, zodat we nieuwe wetten als de Wet open overheid (Woo), de Wet elektronische publicaties (Wep) en de Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer (Wmebv) goed kunnen uitvoeren. Informatie van de gemeente en haar inwoners is goed beveiligd; we zorgen ervoor dat persoonsgegevens en andere vertrouwelijke informatie veilig worden ontsloten, verwerkt en bewaard. De kwetsbaarheid van onze systemen voor inbreuk van buitenaf of binnenuit is minimaal; we zorgen voor een adequate back-up and recovery maar ook een goede bewustwording binnen en buiten de organisatie.
Wat mag het kosten?
Uitvoering informatiebeleidsplan 2025 2027 Vervanging applicatie sociaal domein Decos join / zaaksysteem Uitwerking van Hybride werken Uitwerking van Visie Dienstverlening Totaal
Investering
Continu
Continu
Continu
2025
2026
2027
0
683.000
519.000
92.000
2028
PM
0 0 0 0 0
515.000 168.000 PM PM 683.000
90.000 429.000 PM PM 519.000
92.000 0 PM PM 92.000
0 0 PM PM PM
In het vorige IBP 2020-2022 is de informatievisie van gemeente Neder-Betuwe geformuleerd en deze is nog altijd onverminderd van kracht: 1. We bieden een veilige omgeving. Burgers, ondernemers en medewerkers mogen er op vertrouwen dat hun gegevens veilig zijn en niet kunnen worden benaderd door onbevoegden. We kunnen risico’s nooit helemaal uitsluiten. De cybercriminaliteit wordt steeds professioneler en dat vraagt gedegen ontwikkeling in onze basisvoorzieningen en de kennis / bewustzijn bij onze medewerkers. 2. We bieden continuïteit. In het geval van calamiteiten bieden wij de noodzakelijke ondersteuning om de essentiële informatievoorziening binnen 48 uur beschikbaar te krijgen. Dit biedt garanties voor het functioneren van ‘de veiligheidsdriehoek’ en de kritische registraties van de gemeente. 3. We voldoen aan wet- en regelgeving. Het betreft hier onder meer de wet- en regelgeving gericht op archief, privacy, security en de uitvoering van de wettelijke informatietaken. 4. We bieden onze medewerkers hoogwaardige informatievoorzieningen die hen in staat stelt om effectief en efficiënt invulling te geven aan de toegewezen taken. Om te komen tot een optimale inrichting en acceptatie van onze voorzieningen betrekken we het management en de medewerkers zo veel als mogelijk bij het ontwikkelen van de informatievoorziening.
Kadernota 2025-2028
43
Bovenstaande informatievisie is vooral gericht op informatiebeveiliging en -beschikbaarheid en past in die zin ook goed bij het thema “Basis op orde” waar we binnen de organisatie de afgelopen jaren aan hebben gewerkt en nog altijd aan werken. Dit is dan ook een voortdurend proces. Voor de komende periode voegen we een aantal punten toe aan deze informatievisie gericht op de Digitale Overheid: 5. We zijn een Open Overheid. Zoals verwoord is in het Nationale actieplan Open Overheid 20232027, gaat het om de overtuiging dat de mensen die wij dienen het recht hebben om te weten wat hun overheid doet en de mogelijkheid hebben om mee te doen. Dit betekent niet alleen transparantie afleggen over ons handelen als overheid, maar ook luisteren naar de inwoners van ons land, verantwoording afleggen voor ons beleid en processen verbeteren op basis van opmerkingen en kritiek. 6. We zijn een toegankelijke Overheid. Iedereen kan meedoen in het digitale tijdperk. We realiseren toegankelijke en ontzorgende digitale overheidsdienstverlening waarbij het perspectief van de mens centraal staat. Een informatiebeleidsplan is opgesteld om richting te geven aan de noodzakelijke- en gewenste richting van de organisatie voor de komende drie jaar. Voor de uitvoering van het informatiebeleidsplan ramen wij in 2025, 2026 en 2027 bij.
Om deze ontwikkeling invulling te geven werken we een uitwerking op basis van de volgende sporen. Data gedreven organisatie (bestaand beleid) Visie Dienstverlening (bestaand) Zaakgericht werken Participatie Hybride werken (1.0) Vervanging applicatie sociaal domein Voor de uitvoering van het gehele takenpakket van het sociale domein zijn we gebaat bij een adequate (vak)applicatie waarin de uitvoerende organisatie goed ondersteund en toegerust wordt. Daarbij is het belangrijk dat de applicatie onze integrale aanpak ook wel multidisciplinair werken op een eenvoudige en transparante manier kan worden vorm geven. Het gaat hierbij om samenwerken tussen de verschillende disciplines maar ook met andere organisaties/maatschappelijke partners. Dit om uiteindelijk de inwoner, de cliënten, die gebruik maken van onze voorzieningen en diensten goed te kunnen bedienen. De huidige applicatie schiet hierin tekort. De ontwikkelingen van de applicatie blijven zowel technisch als functioneel achter bij de behoefte van onze organisatie. De koppelingen met andere systemen blijken niet of moeizaam te realiseren. De leverancier mist voldoende slagkracht om de marktontwikkelingen bij te benen en daarnaast nuttige functionele doorontwikkelingen mogelijk te maken. Daarbij is het lastig om de nodige managementinformatie te onttrekken uit de registraties in het systeem.
Tot slot voldoet het systeem niet aan alle wettelijke eisen zoals de archiefwet, waardoor we als organisatie extra werk hebben om wel te kunnen voldoen. Met de aanbesteding gaan we op zoek naar een toekomstgerichte toepassing die gebruik maakt van moderne technieken en die volledig voorziet in de ondersteuning van onze processen en ook mogelijkheden biedt om met innovatieve ontwikkelingen zoals Kunstmatige intelligentie de bedrijfsvoering op het sociale domein en dienstverlening verder te optimaliseren. Vervanging zaaksysteem Het zaaksysteem vormt hét centrale systeem in onze organisatie. Een belangrijke functie van het huidige zaaksysteem is de archieffunctie maar een zaaksysteem is in feite veel meer dan dat. Het zaaksysteem dient ook ter ondersteuning van afdelingsprocessen waarbij bestanden en documenten meteen in een geordende en toegankelijke staat worden opgeslagen. Daarbij heeft het zaaksysteem een ondersteunende functie in de uitvoering van diverse wettelijke taken zoals de Wet open overheid (Woo) en de Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer (Wmebv).
Kadernota 2025-2028
44
Om de ontwikkelingen op gebied van wettelijke taken goed te kunnen uitvoeren is het belangrijk om een goede applicatie te hebben die dit ook ondersteunt. Daarnaast is geconstateerd dat het huidige systeem gebruiksonvriendelijk is en niet voldoende intuïtief in gebruik. Met aanbesteden van het zaaksysteem willen we bereiken dat we als organisatie niet alleen voldoen aan de wettelijke eisen (van nu en de toekomstige) bijvoorbeeld de Archiefwet, maar ook zorgen dat we werkprocessen optimaal ondersteunen en met behulp van het zaaksysteem efficiënter maken. Met een nieuw zaaksysteem creëren we een open systeem wat eenvoudig is te koppelen aan andere systemen en processen. Dit alles zal ook bijdrage aan een betere dienstverlening aan onze inwoners, bedrijven en maatschappelijke instellingen. Ondersteuning Voor beide applicaties geldt dat om dit goed te doen, we voor de implementatie van de systemen niet alleen bouwen op de kennis en kunde van de leverancier, maar dat we ook gebruik maken van onafhankelijke externe expertise die de nodige kennis en ervaring heeft van de aanbesteding én implementatie van dergelijke systemen in een gemeentelijke organisatie en kan optreden als een gedegen sparringpartner voor zowel de eigen organisatie als de leverancier.
Kadernota 2025-2028
45
Versterking ondersteuning primair proces Onontkoombaar
Wat willen we bereiken? De ambtelijke organisatie is berekend op haar taken
Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer speelt het?
We brengen de capaciteit en hoeveelheid werk met elkaar in balans.
Wat mag het kosten?
Strategische juridische ondersteuning I&A i.r.t. WOO en Wembv Borging bedrijfsvoeringsaspecten fysiek domein Inkoopfunctie Totaal Dekking stelpost formatiegroei (begroting 2023) Totaal
Investering
continu
2025
2026
2027
2028
0 0 0
46.000 95.000 57.000
46.000 95.000 57.000
46.000 95.000 57.000
46.000 95.000 57.000
0 0 0
132.000 330.000 -160.000
132.000 330.000 -240.000
132.000 330.000 -240.000
132.000 330.000 -240.000
0
170.000
90.000
90.000
90.000
We zien dat het noodzakelijk is om voor een aantal functies die ondersteunend zijn aan het primair proces de formatie uit te breiden. Deze functies hebben betrekking op taken en werkzaamheden die op dit moment al door de organisatie worden uitgevoerd. De bekostiging van deze taken kent tot op heden echter geen solide dekking in onze begroting. Zo is in sommige gevallen in capaciteit voorzien door bij herhaling incidenteel budget aan te vragen ten behoeve van inhuur, kon soms gedeeltelijk een beroep worden gedaan op tijdelijke overschotten op budgetten of is vrijval van vacaturegelden vanuit andere functies incidenteel ingezet om de kosten op te vangen. Het is zowel met het oog op de kosten als met het oog op de continuïteit wenselijk om deze inzet structureel te borgen in de begroting. Het betreft: Strategische juridische ondersteuning Met de toename van projecten en beleidsvoornemens die binnen de gemeente worden opgepakt en nieuwe wet -en regelgeving komen juridische vraagstukken steeds meer en vaker voor. Bij de structurele formatie-uitbreiding die in de begroting 2023 is doorgevoerd is hiervoor extra formatie opgenomen waarvan toen al bekend was dat dit onvoldoende zou zijn om de werkzaamheden op te pakken en een vacature van voldoende zwaarte en omvang te creëren die recht doet aan de aard van de werkzaamheden.
Afgesproken is toen om functies uit te zetten die recht doen aan de vraag en het tekort voor lief te nemen. Inmiddels is de vacature van strategisch juridisch adviseur ingevuld voor 27 uur en daarvoor is nog € 46.000 benodigd. Bij het niet inzetten van deze extra formatie is het niet mogelijk om JZ toekomstbestendig te maken en voldoende kennis en kunde in huis te halen om de ontwikkelingen rondom nieuwe wet en regelgeving te volgen. Dit kan tot gevolg hebben dat we risico lopen bij tijdig implementeren van wet- en regelgeving. -
I&A i.r.t. WOO en Wembv In de afgelopen periode zijn de Wet Open Overheid (WOO) en de Wet modernisering Elektronisch bestuurlijk verkeer (Wembv) in werking getreden. We zijn dan ook volop bezig met de uitvoering van deze wetten. Naast de WOO coördinator die de regie pakt en WOO-verzoeken behandeld is gebleken dat er ook veel meer behoefte is aan het maken en beheren van e-formulieren. Het maken van e-formulieren is een functie waarbij specifieke technische kennis en inzicht is nodig voor de nieuwe versie van de e-formulieren. Daarnaast is het procesdenken, doornemen en afstemmen met vakafdeling belangrijk.
Kadernota 2025-2028
46
Administratieve ondersteuning en 16 uur voor de inzet van e-formulieren kon in de afgelopen periode worden ingezet vanuit het ICT-budget, maar dat is niet structureel haalbaar. Bij het niet inzetten van deze extra formatie is het niet mogelijk om DIV toekomstbestendig te maken en voldoende kennis en kunde in huis te halen om de ontwikkelingen die vanuit de Wembv, WOO en Wep er zijn goed uit te voeren. Dit raakt ook de ambitie om een open en transparante overheid te zijn naar onze inwoners en ondernemers. -
Inkoopfunctie Al jaren wordt in afwachting van definitieve invulling van team inkoop tijdelijk budget aangevraagd voor de inzet voor inkoop. Zowel met het oog op de kosten (duurdere inhuur) als met het oog op de continuïteit is deze situatie onwenselijk. Inmiddels is de invulling bekend en is het wenselijk deze inzet structureel te begroten. De kosten hiervoor betreffen niet gedekte kosten voor de inzet van de inkoopadviseur van de Regio Rivierenland (€ 50.000) en de inzet van de inkoopmedewerker (32 uur schaal 9, (€ 82.000). Zonder investering lopen we risico op onrechtmatigheden bij het inkoop en aanbesteden van werken, leveringen en diensten. Dit kan resulteren in onrechtmatigheden in de jaarstukken wat kan leiden tot een niet goedkeurende verklaring. De afgelopen jaren is geïnvesteerd in de optimalisatie van processen en bewustwording. Het is belangrijk dat deze investering niet verloren gaat. Dat risico lopen we als we niet ook een eigen inkoopmedewerker hebben.