Programmabegroting 2024-2027 (versie raad 2023-11-02)

In 2023 wordt hiervoor onder andere de zienswijzeprocedure aangepast, waarna in het voorjaar van 2024 toestemming van de raden van deelnemende gemeenten wordt gevraagd. Gemeenschappelijke regelingen Voor de gemeenschappelijke regelingen zijn in deze Programmabegroting de volgende verbonden partijen aanwezig: Bedragen x € 1.000 Begroting 2024 aanwezig

Belang

Sociaal Domein / Bestuur en organisatie

ja

3,00% (6/200e deel)

632

GR Groene Metropoolregio

Fysieke leefomgeving / Bestuur en organisatie

ja

5,56% (1/18e deel)

51

GR Euregio Rijn-Waal (Kleve)

Bestuur en organisatie

nee

1,20%

3

GR Milieusamenwerking Afvalverwerking Regio Nijmegen (MARN)

Toerisme, natuur en duurzaamheid

ja

4,76% (1/21e deel)

0

GR Veiligheidsregio LimburgNoord (VRLN)

Sociale leefomgeving

ja

6,67% (1/15e deel)

618

BVO Doelgroepenvervoer Regio Arnhem-Nijmegen

Sociale leefomgeving / Sociaal Domein

ja

5,26% (1/19e deel)

289

ja

6,25% (1/16e deel)

24

Naam

Relatie met programma

Modulaire GR Regio Rijk van Nijmegen

GR Regionale uitvoeringsdienst Sociale leefomgeving Limburg Noord (RUD)

60

Bijdrage 2024

Programmabegroting 2024-2027 GR Belastingsamenwerking Fysieke leefomgeving / Bestuur Gemeenten en Waterschappen en organisatie / Algemene (BsGW) dekkingsmiddelen

ja

0,50% (1/200e deel)

137

Van een gemeenschappelijke regeling is sprake wanneer (de besturen van) twee of meer gemeenten samen een regeling treffen ter behartiging van één of meer belangen van die gemeenten. Hieronder worden de gemeenschappelijke regelingen beschreven waarin de gemeente Mook en Middelaar participeert. Voor wat betreft de vermelde geprognosticeerde omvang van het eigen en het vreemd vermogen en het resultaat wordt aansluiting gezocht bij de gegevens van de begrotingen 2024, voor zover deze beschikbaar zijn. Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Regio Rijk van Nijmegen te Nijmegen Doel/openbaar belang

Betrokkenen Financieel belang

Bestuurlijk belang

Ontwikkelingen

Risico’s

De MGR is een samenwerkingsverband, ingesteld om de belangen van de deelnemende gemeenten te behartigen door afstemming en samenwerking binnen de regio Nijmegen. De eerste module van de MGR is gevormd door het Regionale WerkBedrijf. Per 1 januari 2016 is de module ICT toegevoegd aan de MGR onder de naam ICT-Rijk van Nijmegen (iRvN). Beuningen, Berg en Dal, Druten, Heumen, Mook en Middelaar, Nijmegen en Wijchen. Wij verwachten in 2024 ongeveer € 632k uit te geven aan de MGR. Dit bedrag is als volgt onderverdeeld: Bestuursondersteuning € 6k; iRvN € 369k; Werkbedrijf € 257k. Het algemeen bestuur van de MGR wordt gevormd door leden van de raad of het college van B&W van de deelnemende gemeenten. Mook en Middelaar heeft 6 van de 200 stemmen. Burgemeester Gradisen en wethouder Dillerop zitten in het algemeen bestuur. De kosten van het Werkbedrijf worden gedeeltelijk bekostigd uit het Participatiebudget dat wij van het rijk ontvangen. Dit budget is vanaf 1 januari 2023 niet meer te herkennen in het Gemeentefonds. Daarom maakt de MGR voor wat betreft het Werkbedrijf nieuwe afspraken met de gemeenten.

Ten aanzien van iRvN zien we een aanzienlijke stijging van de kosten omdat de volgende onderwerpen financiële druk op de meerjarenbegroting leggen: • Personeel, het werven en behouden; • Stijgende prijzen van ICT-voorzieningen; • Grotere regionale vraag naar laptops en devices; • Cyber security en het op peil houden van het beveiligingsniveau. Omdat de MGR geen eigen vermogen aanhoudt (algemene reserve voor risico’s) worden de risico’s doorgeschoven naar de deelnemende gemeenten die deze risico’s in de eigen risicoparagraaf kunnen opnemen. Mook en Middelaar heeft hierin ook voorzien. 1 januari 2024

31 december 2024

Eigen vermogen Vreemd vermogen

€ 0k

€ 0k

€ 38.327k

€ 35.743k

Resultaat

€ 0k

61

Programmabegroting 2024-2027 Gemeenschappelijke Regeling Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen Doel/openbaar belang

De regeling is getroffen om de positie van de Regio Arnhem-Nijmegen te versterken en een kwalitatieve groei van de regio te bewerkstelligen (met behoud van de typische balans tussen levendige verstedelijking en ontspannen leefkwaliteit) op het gebied van ruimtelijke ontwikkeling (waaronder wonen, landschap, verkeer en mobiliteit) en sociaaleconomische ontwikkeling (waaronder werkgelegenheid, bedrijvigheid, recreatie, toerisme, leefbaarheid en cultuur) op de schaal van de regio, en waarbij integraliteit, innovatie, duurzaamheid en circulariteit belangrijke uitgangspunten zijn.

Betrokkenen

De gemeenten Arnhem, Beuningen, Berg en Dal, Doesburg, Druten, Duiven, Heumen, Lingewaard, Montferland, Mook en Middelaar, Nijmegen, Overbetuwe, Renkum, Rheden, Rozendaal, Westervoort, Wijchen en Zevenaar.

Financieel belang

De gemeente Mook en Middelaar draagt voor het Regiobureau in 2024 € 1,36 per inwoner per jaar bij. Voor de opgave Verbonden regio is dat € 1,58 en voor de opgave Groene Groeiregio € 0,99 per inwoner per jaar. Totaal € 3,93 per inwoner per jaar. Er vindt geen bijdrage aan The Economic Board plaats. Wethouder Rodoe is namens de gemeente Mook en Middelaar lid van het Algemeen Bestuur. Wethouder Herings is plaatsvervangend lid.

Bestuurlijk belang Ontwikkelingen

.Risico’s

De Groene Metropoolregio kent vijf opgaven: vervoer (Verbonden regio), toerisme en cultuur (Ontspannen regio), wonen (Groene Groeiregio), economie (Productieve regio) en circulariteit (Circulaire regio). De raden van de deelnemende gemeenten bepalen aan welke opgaven wordt deelgenomen. De raad van Mook en Middelaar heeft in 2022 besloten om in 2023 en 2024 aan twee opgaven deel te nemen: vervoer (Verbonden regio) en wonen (Groene Groeiregio). In 2023 is er een Regiodeal gesloten met het rijk. Of en zo ja de gemeente aan hieruit voortvloeiende projecten deelneemt zal eind 2023 of begin 2024 worden bepaald. Er zijn geen bijzondere risico's bekend.

1 januari 2024

31 december 2024

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

€ 100k

€ 100k

€ 4.987k

€ 4.713k

Resultaat

€ 0k

Gemeenschappelijke Regeling Euregio Rijn-Waal te Kleve Doel/openbaar belang

Betrokkenen

Financieel belang

De Euregio Rijn-Waal wil met haar werk bijdragen aan de eenwording van Europa. Tegelijkertijd wordt gestreefd naar een sterke economische, sociale en maatschappelijke positie van de regio middels het realiseren en stimuleren van grensoverschrijdende samenwerking in het Duits-Nederlandse grensgebied. De werkvelden zijn ruimtelijke structuur, economie, technologie en innovatie, milieu, natuur en landschap, kwalificering en arbeidsmarkt, sociaal-culturele integratie. De Euregio Rijn-Waal is een samenwerkingsverband met leden uit de Nederlandse provincies Gelderland, Noord-Brabant en Limburg, de Duitse stad Duisburg en de Kreisen Kleve en Wesel. De leden zijn gemeenten (waaronder de gemeente Mook en Middelaar), regionale overheden en andere publiekrechtelijke organisaties zoals de Kamer van Koophandel. De gemeente betaalt aan jaarlijkse contributie circa € 3k.

62

Programmabegroting 2024-2027 Gemeenschappelijke Regeling Euregio Rijn-Waal te Kleve Bestuurlijk belang

Het hoogste orgaan van de Euregio Rijn-Waal is de Euregioraad, die verantwoordelijk is voor alle activiteiten van de Euregio Rijn-Waal. Raadslid Broekmans heeft namens de raad van Mook en Middelaar zitting in de Euregioraad. Namens het college neemt wethouder Rodoe deel.

Ontwikkelingen

Met een nieuw project in het kader van Interreg VI zetten de Vereniging Nederlands Cultuurlandschap (VNC) en het Naturschutzzentrum im Kreis Kleve (NZ Kleve) hun samenwerking voort die ontstond tijdens het INTERREG V-project 'Groen blauwe Rijn Alliantie'. Hen verbindt een vergelijkbare kijk op het landschap, haar uitdagingen en kansen. Samen buigen de projectpartners zich over de vraag hoe men het landschap in het projectgebied, bij Uedem, Goch, Weeze en Kalkar aan de Duitse kant en Mook en Middelaar, Gennep en Bergen (L) en op termijn het Land van Cuijk (NB) aan de Nederlandse kant, klimaatbestendig kan maken met het oog op de toekomst en tegelijkertijd kan bijdragen aan het vergroten van de biodiversiteit.

Risico’s

De deelnemende gemeenten zijn gezamenlijk verantwoordelijk voor het financiële beleid. Een groot deel van de werkorganisatie wordt gefinancierd uit de budgetten voor technische bijstand van INTERREG programma’s. De projectsubsidies worden vanuit Brussel verstrekt via het Comité van Toezicht van INTERREG op basis van het daartoe opgestelde toetsingskader. Uitgaven vinden plaats op grond van Europese regelgeving. Cofinanciering is afkomstig van overheden aan beide zijden van de grens. De financiële risico’s voor de Interregsubsidies liggen bij de Bezirksregierung Düsseldorf en het Ministerie van Economische Zaken. 1 januari 2024

31 december 2024

Eigen vermogen

Geen begroting beschikbaar

Geen begroting beschikbaar

Vreemd vermogen

Geen begroting beschikbaar

Geen begroting beschikbaar

Resultaat

Geen begroting beschikbaar

Gemeenschappelijke regeling Milieusamenwerking Afvalverwerking Regio Nijmegen (MARN) te Nijmegen Doel/openbaar belang

Betrokkenen

De GR richt zich op de rol van aandeelhouder en leverancier van afval aan ARN B.V. Ondersteuning en behartiging van de gemeenschappelijke belangen van de deelnemende gemeenten ter bescherming van het milieu op de onderwerpen afval, bodem, klimaat en energie. Gemeenten Beuningen, Druten, Heumen, Berg en Dal, Mook en Middelaar, Nijmegen, West Maas en Waal, Wijchen.

Financieel belang

Indien de ARN in enig jaar winst maakt, wordt door de aandeelhouders besloten op welke wijze verrekening plaatsvindt met de deelnemende gemeenten.

Bestuurlijk belang Ontwikkelingen

Het Algemeen Bestuur bestaat uit acht leden, bestaande uit de portefeuillehouders Milieu van de deelnemende gemeenten. Voor Mook en Middelaar maakt wethouder Rodoe deel uit van dit bestuur. Daarnaast maakt hij deel uit van het DB. Geen

Risico’s

Geen

1 januari 2024

31 december 2024

63

Programmabegroting 2024-2027

Gemeenschappelijke regeling Milieusamenwerking Afvalverwerking Regio Nijmegen (MARN) te Nijmegen Eigen vermogen

€ 8.212k

€ 7.728k

Vreemd vermogen

€ 1.887k

€ 1.749k

Resultaat

-/- € 29k

Gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Limburg-Noord te Venlo Doel/openbaar belang

Betrokkenen

Financieel belang

Het bevorderen van een zo optimaal mogelijke eenduidige en gelijkwaardige dienstverlening op het terrein van de veiligheid (brandweerzorg, rampenbestrijding en crisisbeheersing) en gezondheid (publieke gezondheidszorg) aan alle burgers in het regionale verzorgingsgebied Limburg-Noord. Vijftien deelnemende gemeenten in de regio Limburg-Noord. Gemeente Mook en Middelaar, Gennep, Bergen, Venray, Horst aan de Maas, Venlo, Beesel, Peel en Maas, Roermond, Weert, Nederweert, Maasgouw, Roerdalen, Leudal en Echt-Susteren. De gemeente levert een bijdrage per inwoner per jaar verdeeld over diverse kostenposten. De bijdrage in 2024 is geraamd op € 620k.

Bestuurlijk belang

De burgemeester van Mook en Middelaar is lid van het Algemeen Bestuur en van de bestuurscommissie Veiligheid van de Veiligheidsregio Limburg-Noord.

Ontwikkelingen

Onderstaande ontwikkelingen zijn behandeld in de raad van 15 juni 2023 en geaccordeerd.

 





Risico’s

In 2024 is er sprake van een gemiddelde loonkostenstijging van 9,54%; Structureel tekort op budget kapitaallasten materieel brandweer, voor de begroting 2024 betekent dit een extra bijdrage van € 524k, voor Mook en Middelaar is dit een stijging van € 7k; Het werkveld medische milieukunde binnen de GGD Limburg-Noord is met de komst van de Omgevingswet en nieuwe thema's, zoals klimaatverandering, energietransitie, verduurzaming en gezonde leefomgeving aan versterking toe; Een van de bestemmingen voor de extra toegekende BDuR (Brede Doeluitkering Rampenbestrijding) gelden is informatievoorziening binnen crisisbeheersing.

Onderstaande risico's worden genoemd in de begroting 2024 van de VRLN. De grootste (financiële) risico’s lopen de gezamenlijke gemeenten door de (onbekende) gevolgen van het datalek corona en de deeltijdregeling brandweervrijwilligers. Tevens zal na afronding van de kerntakendiscussie een begrotingswijziging plaatsvinden. 1 januari 2024

31 december 2024

Eigen vermogen

€ 6.047k

€5.603 k

Vreemd vermogen

€ 51.830k

€ 60.916k

Resultaat

€ 0k

64

Programmabegroting 2024-2027 Bedrijfsvoeringsorganisatie Doelgroepenvervoer Regio Arnhem - Nijmegen te Arnhem Doel/openbaar belang

Betrokkenen

Financieel belang Bestuurlijk belang

Ontwikkelingen

Risico’s

Het doel van de GR Bedrijfsvoeringsorganisatie Doelgroepenvervoer Regio Arnhem Nijmegen is: Samenwerking op het gebied van het regionale doelgroepenvervoer teneinde de kwaliteit van dienstverlening naar zowel de eigen organisaties als de inwoners te vergroten alsmede kosten te besparen en de efficiency te verhogen. Het GR is een samenwerkingsverband tussen de gemeenten Arnhem, Beuningen, Doesburg, Druten, Duiven, Berg en Dal, Heumen, Lingewaard, Montferland, Mook en Middelaar, Nijmegen, Overbetuwe, Renkum, Rheden, Rozendaal, Westervoort, Wijchen en Zevenaar. De begroting voor 2024 van de vervoersorganisatie voorziet voor de gemeente Mook en Middelaar in een bijdrage ad € 288k. Het hoogste orgaan van de GR is het Bestuur waarvan wethouder Dillerop lid is. Het bestuur heeft tot taak de gezamenlijke sturing en (financiële) beheersing van uitvoeringstaken en uitvoering van ondersteunende processen op het gebied van doelgroepenvervoer en aanvullend vervoer door de deelnemers. De komende jaren zal conform eerder ingezet beleid verder gestuurd worden op de inzet van zero-emissie voertuigen. De verwachte kosten daarvan zijn in de Meerjarenbegroting verwerkt. De financiering van de vervoersorganisatie heeft deels een open eind karakter. De kosten zijn mede afhankelijk van het aantal cliënten en het aantal kilometers die deze reizen. 1 januari 2024

31 december 2024

Eigen vermogen Vreemd vermogen

€ 0k

€ 0k

€ 10.750k

€ 12.000k

Resultaat

€ 0k

Gemeenschappelijke regeling Regionale Uitvoeringsdienst Limburg Noord (RUD LN) Doel/openbaar belang

Waarborgen van een goede kwaliteit van vergunningverlening, toezicht en handhaving.

Betrokkenen

Vijftien Noord-Limburgse gemeenten en de Provincie Limburg.

Financieel belang

De kosten van de GR worden via een vaste verdeelsleutel berekend aan de deelnemers. Een eventueel positief exploitatiesaldo in enig jaar moet worden terugbetaald aan de deelnemers. Voor 2024 is de vaste bijdrage geraamd op € 24k. Het bestuur van de GR RUD LN bestaat uit de portefeuillehouders van alle deelnemende organisaties. Voor Mook en Middelaar maakt de burgemeester deel uit van dit bestuur.

Bestuurlijk belang Ontwikkelingen

Risico’s

Een belangrijke pijler binnen de Omgevingswet is de invoering van het Digitale Stelsel Omgevingswet (DSO). In dit kader is een gezamenlijk VTH-systeem aangeschaft en geïmplementeerd. De live-gang heeft in april 2022 plaatsgevonden. Daarnaast werkt de RUD aan het versterken van de RUD conform de aanbevelingen van het rapport Van Aertsen. De begroting van de RUD voor 2023 wordt daarvoor aangepast zoals al eerder is aangegeven in de raadsmemo van 20 juli 2022 (nr. 224). De bijdrage voor de RUD zal met ruim € 4k toenemen tot € 24k. Het totaal van de risico's is beperkt en becijferd op €77k. De RUD LN beschikt niet over een algemene reserve. Zij beschikt wel over een post onvoorzien ter hoogte van € 50k die tot de weerstandscapaciteit gerekend kan worden. Indien de post onvoorzien in een

65

Programmabegroting 2024-2027 Gemeenschappelijke regeling Regionale Uitvoeringsdienst Limburg Noord (RUD LN) boekjaar niet voldoende blijkt te zijn, dan zullen de deelnemers conform de verdeelsleutel moeten bijdragen aan het tekort. 1 januari 2024

31 december 2024

Eigen vermogen

€

309k

€ 309k

Vreemd vermogen

€

1.150k

€ 1.150k

Resultaat

€ 0k

Belastingsamenwerking Gemeenten en Waterschappen (BsGW) Doel/openbaar belang

Het optimaliseren van het maatschappelijke rendement door middel van lagere kosten en spreiden risico's bij de heffing en de invordering van de gemeentelijke belastingen.

Betrokkenen

Bijna alle Limburgse gemeenten (met uitzondering van Horst aan de Maas en Venray) : Beek, Beekdaelen, Beesel, Bergen, Brunssum, Echt-Susteren, Eijsden-Margraten, Gennep, Gulpe-Wittem, Heerlen, Kerkrade, Landgraaf, Leudal, Maasgouw, Maastricht, Meerssen, Mook en Middelaar, Nederweert, Peel en Maas, Roerdalen, Roermond, Simpelveld, Sittard-Geleen, Stein, Vaals, Valkenburg aan de Geul, Venlo, Voerendaal en Weert en het Waterschap Limburg. Voor 2024 is onze vaste bijdrage geraamd op €137k. Deze bijdrage bestaat uit een evenredig deel van de kosten op basis van de productieomvang van de deelnemers en gedurende zes jaar (t/m 2026) vermeerderd met € 16k goodwill ten behoeve van de oprichters van de samenwerking. Het gemeentelijk aandeel in de BsGW bedraagt ongeveer 0,5%. Het algemeen bestuur van BsGW bestaat uit de portefeuillehouders van de deelnemende gemeenten en waterschap. Op basis daarvan heeft de gemeente zeggenschap en de mogelijkheid om het stemrecht te gebruiken. De portefeuillehouder van Mook en Middelaar is wethouder Herings. Naast forse prijsstijgingen, hebben we nog steeds te maken met no cure no pay-bedrijven (ncnp-bedrijven), die voortdurend op zoek zijn naar “meer en anders”: bezwaren op andere soorten heffingen, complexere bezwaren, met informatieverzoeken gecombineerde bezwaren et cetera.

Door ontwikkelingen in de wetgeving betreffende de tegemoetkoming in de proceskosten is het sinds 2014 rendabel geworden voor zogenaamde NCNP-bureaus (No Cure, No Pay) om namens burgers bezwaar te maken tegen de woz-waarde, waarbij deze bureaus de tegemoetkoming proceskosten kunnen opstrijken. Dit heeft landelijk geresulteerd in een forse stijging van de totale proceskosten, waarbij er een discrepantie is tussen hoogte van de kostenvergoeding en restitutie van belastingbedragen. Bovendien leggen genoemde bedrijven een onevenredig beslag op tijd van de samenwerkingen, zo ook voor BsGW.

Financieel belang

Bestuurlijk belang

Ontwikkelingen

Risico’s

1 januari 2024

31 december 2024

Eigen vermogen

€

1.203k

€ 1.203k

Vreemd vermogen

€

7.259k

€ 6.973k

Resultaat

€ 0k

66

Programmabegroting 2024-2027 Vennootschappen en coöperaties Voor de Vennootschappen en coöperaties zijn in deze Programmabegroting de volgende verbonden partijen aanwezig: Bedragen x € 1.000 Begroting 2024 aanwezig

Belang

Bijdrage 2024

n.v.t. (algemene dekkingsmiddelen)

nee

0,22%

0

NV Waterleiding Maatschappij Toerisme, natuur en Limburg (WML) duurzaamheid

nee

0,60%

0

Enexis Holding N.V.

Toerisme, natuur en duurzaamheid

nee

0,09%

0

Publiek Belang Elektriciteitsproductie B.V.

Afgeleide van Enexis

nee

0,09%

0

CSV Amsterdam B.V.

Afgeleide van Enexis

nee

0,09%

0

Inkoopcentrum Zuid

n.v.t. (inkoop algemeen)

nee

p.m.

8

Leisurelands B.V.

Toerisme, natuur en duurzaamheid

nee

0,18%

0

DAR N.V.

Toerisme, natuur en duurzaamheid

nee

1,33%

0

Nazorg (bodemzorg) Limburg B.V.

Toerisme, natuur en duurzaamheid

nee

0,69%

0

Naam

Relatie met programma

NV BNG-bank

Vanuit het oogpunt van het behartigen van het publieke belang is de gemeente Mook en Middelaar geheel of gedeeltelijk in het bezit van de aandelen van een aantal vennootschappen. In deze paragraaf wordt ingegaan op de belangrijkste vennootschappen van de gemeente Mook en Middelaar. N.V. Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) te ‘s-Gravenhage Doel

Betrokkenen

Financieel belang

Bestuurlijk belang

Ontwikkelingen

Risico’s

De BNG Bank is de bank van en voor overheden en instellingen voor het maatschappelijk belang. De bank draagt duurzaam bij aan het laag houden van de kosten van maatschappelijke voorzieningen voor de burger. De bank is een naamloze structuurvennootschap. De aandeelhouders zijn uitsluitend overheden. De Staat is houder van de helft van de aandelen, de andere helft is in handen van gemeenten, provincies en een hoogheemraadschap. Het maatschappelijk aandelenkapitaal bestaat uit 100 miljoen aandelen van € 2,50 nominaal, waarvan 55.690.720 aandelen zijn geplaatst en volgestort. De gemeente Mook en Middelaar bezit hiervan 123.708 aandelen. De gemeente Mook en Middelaar heeft als aandeelhouder stemrecht in de algemene vergadering van aandeelhouders (1 stem per aandeel). Daarmee is ons aandeel iets meer dan 0,2%. Op financieel vlak staat de BNG Bank er gezond voor. In april 2023 is bekendgemaakt dat in 2022 is een renteresultaat gerealiseerd van € 481 miljoen en een nettowinst geboekt van € 300 miljoen. De winst en dividenduitkering over 2023 wordt in 2024 bekendgemaakt en uitgekeerd. Eind 2022 is het Klimaatplan - Going Green gepresenteerd. Hiermee zet men in de komende jaren een volgende stap in de energietransitie en CO2-reductie. geen

67

Programmabegroting 2024-2027

N.V. Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) te ‘s-Gravenhage 1 januari 2024

31 december 2024

Eigen vermogen

Geen begroting beschikbaar

Geen begroting beschikbaar

Vreemd vermogen

Geen begroting beschikbaar

Geen begroting beschikbaar

Resultaat

Geen begroting beschikbaar*)

*) Gezien de onvoorspelbare bewegingen op de financiële markten acht de BNG Bank het niet verantwoord een uitspraak te doen over de verwachte nettowinsten.

N.V. Waterleiding Maatschappij Limburg (WML) te Maastricht Doel

Betrokkenen

Financieel belang

Bestuurlijk belang

De vennootschap heeft ten doel de Provincie Limburg te voorzien in de behoefte aan leidingwater, voor drinkwater en andere doeleinden en daarmee samenhangende diensten. De vennootschap tracht het doel te bereiken door het winnen, het zuiveren, het opslaan, het inkopen, het transporteren, het distribueren en het leveren van water, alsmede het verrichten van diensten op genoemde terreinen. De aandelen zijn verdeeld over de Provincie Limburg en de Limburgse gemeenten. Bij de gemeenten is gekeken naar inwonersaantal voor de verdeling van de aandelen. Iedere gemeente heeft minimaal één aandeel in eigendom. De gemeente Mook en Middelaar bezit momenteel 3 aandelen van de 500 aandelen à € 4.538 per stuk. Het beleid van WML is om eventuele winst bij voorkeur aan te wenden tot versterking van het bedrijf en verwezenlijking van het doel van de vennootschap. Er wordt (dus) doorgaans geen dividend uitgekeerd. De gemeente Mook en Middelaar heeft als aandeelhouder stemrecht in de algemene vergadering van aandeelhouders (1 stem per aandeel). Daarmee is ons aandeel 0,6%.

Ontwikkelingen

Geen bijzonderheden.

Risico's

Het risico en daarmee de aansprakelijkheid voor de aandeelhouders is beperkt tot de hoogte van het nominale aandelenkapitaal in deze vennootschap (totaalbedrag € 2.269k) (art 2:81 BW). Ons aandeel is € 14k. 1 januari 2024

31 december 2024

Eigen vermogen

€

217.190k *)

Geen begroting beschikbaar **)

Vreemd vermogen

€

383.400k *)

Geen begroting beschikbaar **)

Resultaat

Geen begroting beschikbaar **)

*) Cijfers begroting 2023 **) De Begroting van 2024 wordt vastgesteld in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. Deze vindt plaats eind november 2023.

68

Programmabegroting 2024-2027 Enexis Holding N.V. te ‘s-Hertogenbosch Doel

Betrokkenen

Financieel belang

Enexis beheert het energienetwerk voor elektriciteit en aardgas in Noord-, Oost- en ZuidNederland voor de aansluiting van ongeveer 2,3 miljoen (huishoudens, bedrijven en overheden) voor gas en € 2,9 miljoen klanten voor elektriciteit. De netbeheerderstaak is een publiek belang, wettelijk geregeld met onder andere toezicht vanuit de Autoriteit Consument en Markt. Enexis Holding is een naamloze vennootschap volgens Nederlands recht. De aandelen van Enexis Holding N.V. zijn in handen van Nederlandse provincies en gemeenten in de gebieden waar zij actief zijn. De gemeente Mook en Middelaar bezit 128.250 van de 149.682.196 aandelen à € 1 per stuk. Vanaf het boekjaar 2014 bedraagt het dividend maximaal 50% van de nettowinst, waarbij een minimumniveau van jaarlijks EUR 100 miljoen wordt nagestreefd. Dit percentage zal verlaagd worden als deze uitkering ertoe leidt dat het bedrijf binnen vijf jaar haar A rating profiel kan verliezen. In 2023 bedroeg de dividenduitkering op onze aandelen (over 2022) € 140k.

Bestuurlijk belang

De gemeente Mook en Middelaar heeft als aandeelhouder stemrecht in de algemene vergadering van aandeelhouders (1 stem per aandeel). Daarmee is ons aandeel 0,0857%. Onze gemeente heeft zich aangesloten bij de VEGAL, de vereniging van aandeelhouders Limburg. Deze vereniging vertegenwoordigt de Limburgse gemeenten bij alle zaken die Enexis en de aandeelhouders aangaan.

Ontwikkelingen

In 2022 is het strategisch beleid geactualiseerd. Met de nieuwe koers focust Enexis Groep zich de komende jaren op de uitvoering van de energietransitie. Alles moet erop gericht zijn dat de energievoorziening veilig en betrouwbaar blijft, dat klanten tijdig aangesloten worden en dat het energiesysteem van de toekomst wordt gerealiseerd. De energietransitie leidt voor Enexis tot een enorme toename van het werkpakket en dat blijft de komende jaren zo. De uitvoering vraagt volledige aandacht. Daarom brengt Enexis focus aan in haar activiteiten. Essentieel in de uitvoering is de beschikbaarheid van voldoende en gedreven, vakbekwame medewerkers. In een krappe arbeidsmarkt zet Enexis vol in op het ontwikkelen en binden van mensen en het werven van nieuwe medewerkers. Ook wordt de capaciteit bij aannemers maximaal benut. Enexis wil jaarlijks minimaal 1 gigawatt netcapaciteit bijbouwen om nieuwe ontwikkelingen, zoals duurzame opwek, elektrificatie en duurzaam vervoer, te faciliteren. Dit betekent dat men de capaciteit van he elektriciteitsnetwerk jaarlijks met circa 10% uitbreidt.

Risico’s

De financiële positie van Enexis kan verslechteren door de effecten van de energietransitie en reguleringsmethodiek. Doordat vergoedingen voor de extra investeringen en kosten worden uitgesteld tot de volgende reguleringsperiode, leidt dit ertoe dat Enexis deze extra investeringen moet voorfinancieren. Hierdoor komen de financiële ratio’s en de investeringsruimte onder druk te staan. 1 januari 2024

31 december 2024

Eigen vermogen

Geen begroting beschikbaar

Geen begroting beschikbaar

Vreemd vermogen

Geen begroting beschikbaar

Geen begroting beschikbaar

Resultaat

Geen begroting beschikbaar

69

Programmabegroting 2024-2027

Publiek Belang Elektriciteitsproductie B.V. te ‘s-Hertogenbosch Doel

Betrokkenen Financieel belang Bestuurlijk belang Ontwikkelingen

Risico's

PBE wikkelt de zaken af die uit de verkoop van Essent aan RWE zijn voortgekomen. Daarnaast is PBE verplichtingen aangegaan in het kader van het Convenant Borging Publiek Belang Kerncentrale Borssele uit 2009. Hiermee is een termijn tot sluiting van de Kerncentrale Borssele (voorgenomen sluiting 2033) gemoeid. De aandelen in de vennootschap zijn in handen van de verkopende aandeelhouders van energiebedrijf Essent. De gemeente Mook en Middelaar bezit 128.250 van de 149.682.196 aandelen à € 0,01 per stuk. De gemeente Mook en Middelaar heeft als aandeelhouder stemrecht in de algemene vergadering van aandeelhouders (1 stem per aandeel). Daarmee is ons aandeel iets minder dan 0,1%. De vennootschap dient als gevolg van contractuele verplichtingen met betrekking tot het Convenant Borging Publiek Belang Kerncentrale uit Borssele uit 2009 nog in stand gehouden te worden. Het bestuur van de vennootschap gaat na of contractuele verplichtingen voortijdig kunnen worden beëindigd en de vennootschap vervolgens ontbonden kan worden. Als de vennootschap wordt opgeheven, kunnen de resterende liquide middelen worden uitgekeerd aan de aandeelhouders naar rato van het aandelenbelang. Het risico en daarmee de aansprakelijkheid voor de aandeelhouders is relatief gering en beperkt tot de hoogte van het gestort aandelenkapitaal en het resterend werkkapitaal in deze vennootschap. 1 januari 2024

Eigen vermogen Vreemd vermogen

31 december 2024

€ €

Resultaat

0k *)

€ 0k *)

0k *)

€ 0k *) € 0k *)

*) Er is geen begroting over 2024 ontvangen. Het doel is dat de vennootschap Publiek Belang Elektriciteitsproductie B.V. in 2023 wordt opgeheven en de resterende liquide middelen in 2023 of 2024 worden uitgekeerd aan de aandeelhouders naar rato van het aandelenbelang. Ten tijde van het opstellen va n de Programmabegroting 2024 is PBE nog niet opgeheven.

CSV Amsterdam B.V. te ‘s-Hertogenbosch Doel

Betrokkenen

Op 9 mei 2014 is de naam van Claim Staat Vennootschap B.V. gewijzigd in CSV Amsterdam B.V. ("CSV"). De statuten zijn gewijzigd zodat de nieuwe organisatie nu drie doelstellingen vervult:  namens de verkopende aandeelhouders van Essent een eventuele schadeclaimprocedure voeren tegen de Staat als gevolg van de WON;  namens de verkopende aandeelhouders van Attero eventuele garantieclaimprocedures voeren tegen RECYCLECO B.V. (Waterland);  het geven van instructies aan de Escrow-agent wat betreft het beheer van het bedrag dat op de Escrow-rekening n.a.v. verkoop Attero is gestort. De aandelen in de vennootschap zijn in handen van de verkopende aandeelhouders van energiebedrijf Essent.

Financieel belang

De gemeente Mook en Middelaar bezit 1.714 van de 2.000.000 aandelen à € 0,01 per stuk.

Bestuurlijk belang

De gemeente Mook en Middelaar heeft als aandeelhouder stemrecht in de algemene vergadering van aandeelhouders (1 stem per aandeel). Daarmee is ons aandeel iets minder dan 0,1%.

70

Programmabegroting 2024-2027 CSV Amsterdam B.V. te ‘s-Hertogenbosch Ontwikkelingen

Risico's

CSV zal voorlopig nog voortbestaan om op eigen kosten en risico namens Deponie Zuid B.V. (vennootschap onder Attero Holding B.V.), in overleg met de aandeelhouderscommissie, het bezwaar en/of beroep te voeren tegen de Belastingdienst ten aanzien van de naheffingsaanslag afvalstoffenbelasting. In februari 2021 heeft CSV bezwaar gemaakt tegen de naheffingsaanslag afvalstoffenbelasting. CSV is nog in overleg met de Belastingdienst over het bezwaar. Afhankelijk van de reactie van de Belastingdienst en de kans van slagen van een eventuele gerechtelijke procedure zal in overleg met de Aandeelhouderscommissie van CSV de procedure al dan niet worden voortgezet. Na afwikkeling van deze bezwaar- en/of gerechtelijke procedure of eventuele voortijdige beëindiging van deze procedure zal CSV kunnen worden opgeheven en de resterende liquide middelen kunnen dan worden uitgekeerd aan de aandeelhouders, naar rato van het aandelenbelang. Het risico en daarmee de aansprakelijkheid voor de aandeelhouders is relatief gering en beperkt tot de hoogte van het gestort aandelenkapitaal en het resterend werkkapitaal van deze vennootschap. 1 januari 2024

31 december 2024

Eigen vermogen

Geen begroting beschikbaar

Geen begroting beschikbaar

Vreemd vermogen

Geen begroting beschikbaar

Resultaat

Geen begroting beschikbaar Geen begroting beschikbaar

Inkoopcentrum Zuid (v.h. Stichting Regionaal Inkoopbureau Noord- en Midden-Limburg) te Echt Doel

Betrokkenen

Financieel belang

Het verkrijgen van gunstige prijzen voor en het verlenen van diensten aan haar leden en voorts al hetgeen met een en ander rechtstreeks of zijdelings verband houdt of daartoe bevorderlijk kan zijn, alles in de ruimste zin van het woord. Mook en Middelaar, Bergen, Gennep, Venlo, Venray, Horst a/d Maas, Peel en Maas, Beesel, Roermond, Weert, Nederweert, Leudal, Maasgouw, Roerdalen en EchtSusteren, de Veiligheidsregio Limburg Noord, Servicecenter MER en WML. De lidmaatschapsbijdrage bedraagt over 2024 ongeveer € 10k.

Bestuurlijk belang

De gemeente Mook en Middelaar wordt vertegenwoordigd door wethouder Herings als lid van de Algemene Vergadering.

Ontwikkelingen

Geen

Risico’s

Geen

1 januari 2024

31 december 2024

Eigen vermogen

Geen begroting beschikbaar

Geen begroting beschikbaar

Vreemd vermogen

Geen begroting beschikbaar

Geen begroting beschikbaar

Resultaat

Geen begroting beschikbaar

71

Programmabegroting 2024-2027

Leisurelands B.V. Doel

Het ontwikkelen, aanleggen, faciliteren, exploiteren en beheren van recreatieve producten. Leisurelands wil een actieve bijdrage leveren aan het verbeteren en verduurzamen van de leefomgeving en de optimalisering van haar maatschappelijke rendement als organisatie. De strategie van Leasurelands heeft 5 belangrijke kernwaarden: 1. Een leven lang toegankelijk recreëren voor iedereen; 2. Recreatiegebieden met een herkenbaar hoog kwaliteitsniveau; 3. Partner en regisseur op en rondom recreatiegebieden; 4. Duurzaam in alles wat we doen; 5. Verantwoorde strategische groei.

Betrokkenen

Leisurelands B.V. heeft 32 aandeelhouders. Alles aandeelhouders betreffen gemeenten uit de regio waarin de gebieden van Leisurelands zich bevinden.

Financieel belang

De gemeente Mook en Middelaar is voor 0,18 % aandeelhouder van Leisurelands (1.636 van de 900.000 aandelen à € 1,- nominaal). De gemeente Mook en Middelaar verstrekt geen subsidie aan deze verbonden partij en er wordt geen dividend uitgekeerd. De gemeente Mook en Middelaar heeft als aandeelhouder stemrecht in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. De gemeente Mook en Middelaar wordt vertegenwoordigd door wethouder Dillerop. In 2022 heeft Leisurelands het 60-jarig bestaan gevierd. Zuinig zijn op de natuur, en wellicht zelfs nieuwe natuur creëren, ziet men als een belangrijk gegeven. Bijdragen aan de energietransitie en het verduurzamen van de activiteiten is een must.

Bestuurlijk belang

Ontwikkelingen

Leisurelands wil mensen de deur uit laten en gaan en steeds opnieuw laten ervaren hoe onverwacht mooi. leuk en actief je kunt recreëren in het buitengebied van Nederland. Dit met moderne en aantrekkelijke recreatiegebieden waar iedereen welkom is om te komen beleven en bewegen. Als maatschappelijke onderneming in de regio wil Leisurelands een wezenlijke bijdrage leveren aan het welzijn van zowel de bezoekers als de ondernemers op de gebieden. Men wil doorgaan met het maken van stappen op weg naar nog meer diversiteit, gezelligheid en dynamiek. Risico’s

Het financiële risico voor de gemeente Mook en Middelaar is nihil. Hoogstens een risico ter hoogte van 0,18 % van het geplaatste en gestorte aandelenkapitaal. 1 januari 2024

31 december 2024

Eigen vermogen

Geen begroting beschikbaar

Geen begroting beschikbaar

Vreemd vermogen

Geen begroting beschikbaar

Geen begroting beschikbaar

Resultaat

Geen begroting beschikbaar

DAR N.V. te Nijmegen Doel Betrokkenen

Inzameling van afval in de regio Nijmegen Beuningen, Druten, Heumen, Nijmegen, Wijchen, Berg en Dal en Mook en Middelaar

Financieel belang

Het maatschappelijk aandelenkapitaal bestaat uit 550.000 aandelen van € 10,00 nominaal, waarvan 110.000 aandelen zijn geplaatst en volgestort. De gemeente Mook en Middelaar bezit hiervan 1.460 aandelen (1,3%).

72

Programmabegroting 2024-2027 DAR N.V. te Nijmegen Bestuurlijk belang

De gemeente Mook en Middelaar heeft als aandeelhouder stemrecht in de algemene vergadering van aandeelhouders.

Ontwikkelingen

Per 1 januari 2021 maakt Mook en Middelaar deel uit van de DAR. Het voornaamste doel is, door bundeling van kennis op het gebied van beleid en uitvoering, het gemeentelijk afvalbeheer op een meer efficiënte en effectieve manier uit te voeren en de grotere schaal van de regio te benutten. Dit geeft een impuls aan het eigen afvalbeleid. Het wordt eenvoudiger om de ambities en gewenste innovaties rondom duurzaam afvalbeheer te realiseren. Een gezamenlijke aanpak kan, mits goed uitgevoerd, ook op een efficiëntere manier gebeuren. Door de grotere schaal kunnen meer financiële en kwaliteitsvoordelen behaald worden. Ook zijn er synergievoordelen te behalen bij de inzameling. De inzamelroute hoeft immers niet op te houden bij de gemeentegrens. Als aandeelhouder is de gemeente verbonden aan één partij. Dit geeft meer stabiliteit in de begroting en in de communicatie naar de burger. Het nadeel van het aansluiten bij een regionaal afvalbedrijf is het verlies van marktwerking. Om dit nadeel te beperken hebben de partnergemeenten de eis van marktconforme tarieven neergelegd. De marktconformiteit is gewaarborgd door van DAR een hybride organisatie te maken die met een bepaalde basis aan capaciteit en knowhow de inzamelactiviteiten rond restafval, gft, plastic+ en papier, indien mogelijk, aan de markt overlaat.

Jaarlijks verantwoordt DAR de mate waarin de activiteiten aan de markt worden overgelaten. Dit leidt ertoe dat de gemeente de zekerheid heeft dat bij een imperfecte markt de tarieven niet onverwacht zullen stijgen. DAR functioneert immers als tariefplafond. Aan de onderkant kan de gemeente wel profiteren van de (incidentele) marktvoordelen. Dar loopt risico over de rentedragende vorderingen (met name onder liquide middelen) en rentedragende langlopende en kortlopende schulden. Voor vorderingen en schulden met variabele renteafspraken loopt Dar risico ten aanzien van toekomstige kasstromen; met betrekking tot vastrentende vorderingen en schulden loopt Dar risico's over de reële waarde als gevolg van wijzigingen in de marktrente. Met betrekking tot de vorderingen en schulden worden geen financiële derivaten met betrekking tot renterisico gecontracteerd. Dar wordt hoofdzakelijk gefinancierd via langlopende leningen met de gemeente Nijmegen en bevoorschotting vanuit de gemeenten gedurende het jaar. Bij eventuele kortlopende tekorten heeft Dar een kredietfaciliteit bij de ING bank.

Risico’s

1 januari 2024

31 december 2024

Eigen vermogen

Geen begroting beschikbaar

Geen begroting beschikbaar

Vreemd vermogen

Geen begroting beschikbaar

Geen begroting beschikbaar

Resultaat

Geen begroting beschikbaar

Nazorg (Bodemzorg) Limburg B.V. Doel

Bescherming van het milieu en het voorkomen van milieuvervuiling door gesloten stortlocaties.

Betrokkenen

Aandeelhouders van Bodemzorg Limburg zijn de gemeenten: Beek, Beesel, Bergen, Brunssum, Echt-Susteren, Eijsden-Margraten, Gennep, GulpenWittem, Heerlen, Horst aan de Maas, Kerkrade, Landgraaf, Leudal, Maasgouw, Maastricht, Meerssen, Mook en Middelaar, Nederweert, Nuth, Onderbanken, Peel en Maas, Roerdalen, Roermond, Schinnen, Simpelveld, Sittard-Geleen, Stein, Vaals, Valkenburg aan de Geul, Venlo, Venray, Voerendaal en Weert. De gemeente is voor 0,7 % aandeelhouder (190 van de 27.640 aandelen a € 0,45 nominaal).

Financieel belang

73

Programmabegroting 2024-2027

Nazorg (Bodemzorg) Limburg B.V. Bestuurlijk belang

Vertegenwoordiging in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders door wethouder Rodoe.

Ontwikkelingen

Geen.

Risico’s

Geen.

1 januari 2024

31 december 2024

Eigen vermogen

Geen begroting beschikbaar

Geen begroting beschikbaar

Vreemd vermogen

Geen begroting beschikbaar

Geen begroting beschikbaar

Resultaat

Geen begroting beschikbaar

Stichtingen en verenigingen Voor de stichtingen en verenigingen zijn in deze Programmabegroting de volgende verbonden partijen aanwezig: Bedragen x € 1.000 Naam

Relatie met programma

Begroting 2024 aanwezig

Belang

nee

0,09%

Vereniging van Gemeenten Aandeelhouders in Limburg Afgeleide van Enexis binnen Essent N.V. (VEGAL)

Bijdrage 2024

Vereniging van Gemeenten Aandeelhouders in Limburg binnen Essent N.V. (VEGAL) Doel

Betrokkenen

Financieel belang

Het behartigen van de gemeenschappelijke belangen van de Limburgse gemeenten die voortvloeien uit het aandeelhouderschap in Enexis Holding N.V. en de uit Essent voortkomende vennootschappen. Alle 31 gemeenten van Limburg. Gezamenlijk bezitten zij ca. 9,5% van de aandelen van Enexis Holding N.V. en van twee rechtspersonen die zijn voortgekomen uit de verkoop van Essent N.V. Lidmaatschapsbijdrage (afgerond) € 0k.

Bestuurlijk belang

De gemeente Mook en Middelaar is aandeelhouder in Enexis Holding N.V en lid van VEGAL.

Ontwikkelingen

Geen

Risico’s

Geen

1 januari 2024

Eigen vermogen

31 december 2024

Geen begroting beschikbaar

74

Geen begroting beschikbaar

Programmabegroting 2024-2027 Vereniging van Gemeenten Aandeelhouders in Limburg binnen Essent N.V. (VEGAL)

Vreemd vermogen

Geen begroting beschikbaar

Resultaat

Geen begroting beschikbaar Geen begroting beschikbaar

Overige verbonden partijen In deze Programmabegroting zijn er geen overige verbonden partijen aanwezig.

75

Programmabegroting 2024-2027

1.16. Paragraaf Grondbeleid Wettelijk kader Artikel 16 BBV. Visie grondbeleid (in relatie tot de doelstellingen in de programma's) Grondbeleid is een gemeentelijk instrument in de ruimtelijke ordening waarmee een gemeente de gewenste ontwikkelingen kan bevorderen en ongewenste ontwikkelingen kan tegengaan. In de Nota Grondbeleid zijn de beleidskaders uitgezet waarmee wordt aangegeven welke ambitie de gemeente Mook en Middelaar heeft en hoe deze ambitie waargemaakt kan worden. De gemeente Mook en Middelaar voert geen actief grondbeleid in die zin dat actief gronden worden aangekocht en verkocht. Het grondbeleid van de gemeente Mook en Middelaar kan het beste worden getypeerd als Selectief Strategisch Grondbeleid. Uitvoering grondbeleid Er wordt, overeenkomstig de Nota Grondbeleid, een selectief strategisch grondbeleid gevoerd. Dit houdt in: aankoop en verkoop van gronden als er een duidelijk algemeen belang mee wordt gediend. Tevens wanneer daarmee de bestaande belangen worden behouden en zo mogelijk worden geoptimaliseerd en versterkt, rekening houdende met de bestaande groene buffers, landgoederen en het behoud van agrarische en archeologische waarden. Bij het aankopen en verkopen van gronden door de gemeente zal daarom altijd het behoud en beheer van strategisch gelegen gronden het uitgangspunt zijn.

Gelet op de aard van de ontwikkelingen (beperkte omvang en beperkte impact) in de gemeente, de schaalgrootte van de gemeente, het beschikken over relatief weinig onroerende zaken, de beperkte financiële middelen en de interne capaciteit, zal de gronduitgifte binnen de gemeente gering zijn. Aan- en verkopen van grond die het bedrag van € 200k overschrijden worden daarnaast overeenkomstig artikel 8 van de 'Financiële verordening Mook en Middelaar 2023' voorgelegd aan de raad. Actuele prognose te verwachten resultaten grondexploitaties De gemeente Mook en Middelaar heeft geen grondexploitaties. Wel heeft de gemeente diverse grondposities. Voor 2024 zijn de volgende grondposities van belang. Cuijksesteeg De gronden gelegen aan de Cuijksesteeg kunnen in de toekomst ingezet worden voor diverse ontwikkelingen. Een deel van de gronden, grenzend aan de Startsedijk, worden ingezet ten behoeve van de verplaatsing van de volkstuinenvereniging Middelwaert. Rijksweg 156 te Plasmolen In 2018 heeft de gemeente Rijksweg 156 te Plasmolen aangekocht. De gemeente ziet mogelijkheden om dit perceel te herontwikkelen. Welke herontwikkeling, wordt onderzocht met het doel om het pand in 2024 in de verkoop te kunnen zetten. Kerkplein Middelaar Aan het kerkplein in Middelaar liggen enkele bouwtitels (een appartementencomplex en een tweeonder-een-kap-woning).

Met woningcorporatie Destion is de afspraak gemaakt dat zij bouwrijpe grond van de gemeente kopen en de bouwtitels gaan benutten voor sociale woningbouw. Het is waarschijnlijk dat het dijklichaam in de directe nabijheid van het plangebied wordt verhoogd. Dit in relatie met de Lob van Gennep. Het is belangrijk dat de ontwikkeling van het Kerkplein hierop anticipeert. Met het projectteam voor het Lob van Gennep wordt overlegt op welke wijze de planopzet zoals is bepaald in het bestemmingsplan ´Kerkplein´ wordt aangepast.

76

Programmabegroting 2024-2027 Molenhoek-Zuid In het gebied Molenhoek-Zuid heeft de gemeente een grondpositie (het volkstuinencomplex). Samen met drie ontwikkelaars die overige grondposities in het gebied hebben, is de gebiedsvisie opgesteld voor de ontwikkeling van een woonwijk van ongeveer 250 woningen en is een bestemmingsplan opgesteld. Uitgangspunt is een woonwijk te creëren met een gevarieerd woonprogramma in aansluiting op de uitgangspunten van de woondeal. De planning is dat de bouwwerkzaamheden in 2024 starten. Voor het volkstuinencomplex is een locatie bij de Cuijksesteeg/Startsedijk gevonden. Rijksweg 37 Mook De locatie Rijksweg 37 is enige jaren geleden aangekocht in verband met de aanleg van de spoorbrug De gemeente ziet mogelijkheden om dit perceel tot ontwikkeling te brengen. Welke herontwikkeling, wordt onderzocht met het doel om het pand in 2024 in de verkoop te kunnen zetten. Onderbouwing geraamde winstneming Op basis van het gevoerde grondbeleid, de huidige markt, feiten en cijfers wordt er geen fiscale winstneming verwacht in 2024. Beleidsuitgangspunten reserves in relatie tot de risico’s Er zijn geen reserves of voorziening voor grondexploitaties. Grondaankopen worden geactiveerd op de balans. Verkoopbaten hoger dan de boekwaarde worden via de exploitatie ten gunste van het begrotings- en/of rekeningresultaat.

77

Programmabegroting 2024-2027

1.17. Paragraaf Informatieveiligheid Wettelijk kader Deze paragraaf is niet wettelijk verplicht op grond van het BBV, maar wordt opgenomen op grond van de resolutie 'Informatieveiligheid, randvoorwaarde voor de professionele gemeente'. Burgers en bedrijven verwachten een betrouwbare overheid die zorgvuldig met informatie omgaat. Gemeenten spelen hierin een belangrijke rol. Het gaat om beschikbaarheid, integriteit en vertrouwelijkheid van informatie, in de meest brede zin van het woord. Het waarborgen van de betrouwbaarheid van informatie zorgt voor een goede kwaliteit en continuïteit van de bedrijfsvoeringsen dienstverleningsprocessen. Iedere gemeente is zelf verantwoordelijk voor haar informatiebeveiliging. Omdat we op ICT-gebied nauw samenwerken met alle gemeenten van het Rijk van Nijmegen, stemmen we in gezamenlijkheid af met onze partnergemeenten. iRvN (ICT Rijk van Nijmegen) is de uitvoerende partij. Zij faciliteert de ICT hardware en beheert de technische infrastructuur. Ambtelijk zijn we er in drie gremia bij betrokken. Op reguliere basis vindt overleg plaats met alle betrokken organisaties onder regie van iRvN: hoofden bedrijfsvoering, informatiemanagers, CISO's. Het 'Strategisch gemeentelijk informatiebeveiligingsbeleid Mook en Middelaar 2020 t/m 2024' is in 2021 door het college vastgesteld.

Halfjaarlijks brengen we het MT op de hoogte van de ontwikkelingen rond beveiliging en privacy. Ons streven is om zoveel mogelijk BIO compliant te zijn. Dat is een continu proces waarbij grosso modo enerzijds leveranciers en iRvN de technische maatregelen voor hun rekening nemen, anderzijds vult de gemeente de organisatorische maatregelen in en zijn we als opdrachtgever en verantwoordelijke nauw betrokken bij de totstandkoming van het technisch beleid. Vanuit het Rijk zijn we verplicht te verantwoorden middels ENSIA. Dit staat voor Eenduidige Normatiek Single Information Audit en betekent eenmalige informatieverstrekking en eenmalige IT-audit. Het project ENSIA streeft naar een zo effectief en efficiënt mogelijk ingericht verantwoordingsstelsel voor informatieveiligheid. ENSIA wordt door gemeenten, provincies, waterschappen en enkele onderdelen binnen de rijksoverheid gebruikt om zich te verantwoorden over de staat van informatiebeveiliging op basis van de BIO (Baseline Informatiebeveiliging Overheid) en het gebruik van de Geo-basisregistraties, inclusief de WOZ. Op het gebied van informatiebeveiliging maakt een externe audit onderdeel uit van ENSIA, specifiek gericht op de onderwerpen SUWInet en DigiD en is tot dusver ieder jaar succesvol verlopen.

78

Programmabegroting 2024-2027

1.18. Paragraaf Wet open overheid Wettelijk kader Artikel 3.5 Wet open overheid Beleidsvoornemens uitvoering De uitvoering blijft beperkt tot de wettelijk verplichte taken, zoals vermeld in de Wet open overheid.

79

Programmabegroting 2024-2027

2. FINANCIËLE BEGROTING (INCLUSIEF MEERJARENRAMING)

80

Programmabegroting 2024-2027

Overzicht van baten en lasten en toelichting Wettelijk kader Artikel 19 BBV. Algemeen De toelichting op het overzicht van baten en lasten bestaat uit de volgende onderdelen: - Een overzicht met:  het gerealiseerde saldo van 2022 (laatst volledig gerealiseerd jaar);  de raming van 2023 (vergelijkend vorig jaar);  de raming van 2024 (begrotingsjaar); en  de ramingen van 2025 t/m 2027 (meerjarenraming). - De uitgangspunten en analyse van aanmerkelijke verschillen van de ramingen; - Een overzicht van incidentele baten en lasten; en - Een overzicht van structurele mutaties van reserves. Na het programma 'Bestuur en organisatie' is een 'programma Admo' opgenomen. Dit betreft de algemene dekkingsmiddelen, het bedrag voor overhead, het bedrag voor de Vpb en het bedrag voor onvoorzien. Deze onderdelen vallen op grond van het BBV buiten de programma's.

81

Programmabegroting 2024-2027

2.1. Overzicht van baten en lasten Het overzicht van baten en lasten over 2024 ziet er als volgt uit: Bedragen x € 1.000 Programma

Lasten

Baten

Sociale leefomgeving

8.039

-5.654

2.385

0

2.385

Sociaal domein

6.769

-1.338

5.430

0

5.430

Fysieke leefomgeving

2.404

-845

1.559

-57

1.502

Toerisme, natuur en duurzaamheid

1.932

-1.090

842

0

842

Bestuur en organisatie

1.311

-1

1.310

-190

1.120

Subtotaal

20.455

-8.928

11.527

-247

11.280

40

-16.920

-16.880

0

-16.880

5.379

0

5.379

-34

5.345

0

0

0

0

0

100

0

100

0

100

25.974

-25.848

126

-281

-155

Algemene dekkingsmiddelen Overhead Vpb Onvoorzien Totaal

Subtotaal Mut. reserve

Saldo

Meerjarig ziet het beeld er als volgt uit:

Bedragen x € 1.000 Omschrijving

R2022

B2023

B2024

B2025

B2026

B2027

Totaal lasten

18.496

23.416

25.974

20.510

20.563

20.597

Totaal baten

-20.089

-21.742

-25.848

-20.583

-19.322

-19.132

Saldo van baten en lasten (A)

-1.593

1.675

126

-73

1.240

1.465

Toevoegingen aan reserves

653

0

0

0

0

0

Onttrekkingen van reserves

-807

-1.340

-281

-96

-96

-96

Saldo mutatie reserves (B)

-154

-1.340

-281

-96

-96

-96

Begrotingssaldo (A+B)

-1.746

335

-155

-169

1.144

1.369

9

0

60

0

0

0

-1.755

335

-215

-169

1.144

1.369

V

N

V

V

N

N

Waarvan incidentele baten en lasten (saldo) Structureel begrotingssaldo

82

Programmabegroting 2024-2027

2.2. Financieel overzicht

Hieronder treft u per programma de analyses aan tussen enerzijds het gerealiseerde jaar 2022 en het begrotingsjaar 2024 en anderzijds tussen de begrotingsjaren 2023 en 2024. Beiden voor zover de verschillen groter dan € 50k zijn. Programma Sociale leefomgeving Bedragen x € 1.000

Rekening 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Totaal lasten

2.389

4.659

8.039

2.723

2.801

2.751

Totaal baten

-717

-2.121

-5.654

-329

-308

-228

Saldo baten en lasten

1.672

2.538

2.385

2.394

2.493

2.523

Toevoegingen aan reserves

75

0

0

0

0

0

Onttrekkingen aan reserves

-38

-120

0

0

0

0

1.708

2.418

2.385

2.394

2.493

2.523

Geraamd resultaat

Analyse begroting: Bedragen x € 1.000 B2024-W2022: Verschil lasten -/- € 5.649k Hogere bijdrage rijk vergoeding opvang vluchtelingen 5.300 Lasten m.b.t. incidentele specifieke uitkering Sisa 2024: SPUK-breed (zie ook bij baten) 101 Hoger budget voor leerlingenvervoer 50 Bijstelling budgetten voor fysieke veiligheid 88 Bijstelling naar hoger budget in 2024 en minder afdrachten rijksleges van paspoorten en rijbewijzen in 2022, per saldo 51 Hoger raming en kosten in 2022, lagere raming in 2024 voor kleinschalige opvang vluchtelingen -/- 125 Overige verschillen (< € 50k) 184 ______ 5.649 B2024-W2022: Verschil baten -/- € 4.936k Hogere uitkering rijk raming 2024 t.o.v. realisatie 2022 voor opvang vluchtelingen -/- 5.055 Incidentele specifieke uitkering SiSa in 2024: SPUK-Breed (zie ook bij lasten) -/- 101 SiSa-uitkering in 2022 m.b.t. onderwijsachterstandenbeleid 86 SiSa-uitkering in 2022 m.b.t. onderwijsvertraging Covid 63 Bijdrage RUD in 2022 voor uitvoeringsprogramma VTH 61 Overige verschillen (< € 50k) 10 ______ -/- 4.936 B2024-W2022: Verschil toevoeging reserves -/- € 75k Betreft in 2022 toevoeging aan bestemmingsreserve budgetoverheveling t.b.v. kleinschalige opvang vluchtelingen Oekraïne -/- 75 ______ -/- 75

83

Programmabegroting 2024-2027

B2024-B2023: Verschil lasten € 3.380k Hoger budget in 2024 t.b.v. opvang vluchtelingen Oekraïne (zie ook bij baten 3.432 Lasten m.b.t. incidentele specifieke uitkering SiSa 2024: SPUK-Breed (zie ook bij baten) 101 Kosten 2023 m.b.t. SiSa-uitkering onderwijsachterstandenbeleid -/- 64 In 2023 hoger geraamd budget voor vluchtelingen en statushouders a.g.v. budgetoverheveling uit 2022 -/- 131 Lasten SiSa-uitkering in 2023 m.b.t. inburgering -/- 66 Overige verschillen betreffen met name kleinere bijstellingen 108 ______ 3.380 B2024-B2023: Verschil baten -/- € 3.533k Hoger geraamde bijdrage rijk in 2024 t.b.v. grootschalige opvang vluchtelingen Oekraïne (zie ook bij lasten) -/- 3.307 Hogere uitkering rijk raming 2024 t.o.v. raming 2023 voor kleinschalig opvang vluchtelingen -/- 225 Baten SiSa-uitkering in 2023 m.b.t. inburgering 66 SiSa-uitkering in 2023 m.b.t. onderwijsachterstandenbeleid 64 Baten m.b.t. incidentele specifieke uitkering SiSa 2024: SPUK-Breed (zie ook bij laten) -/- 101 Overige verschillen (< € 50k) -/- 30 ______ -/- 3.533 B2024-B2023: Verschil onttrekking reserves € 120k Betreft in 2023 geraamde onttrekking uit de bestemmingsreserve Budgetoverheveling t.b.v. opvang vluchtelingen 100 Overige verschillen betreffen (< € 50k) 20 ______ 120

Programma Sociaal Domein Bedragen x € 1.000

Rekening 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Totaal lasten

6.634

6.778

6.769

6.837

6.811

6.840

Totaal baten

-1.611

-1.453

-1.338

-1.328

-1.328

-1.328

Saldo baten en lasten

5.023

5.325

5.430

5.508

5.483

5.512

Toevoegingen aan reserves

0

0

0

0

0

0

Onttrekkingen aan reserves

0

-355

0

0

0

0

5.023

4.970

5.430

5.508

5.483

5.512

Geraamd resultaat

Analyse begroting: Bedragen x € 1.000 B2024-W2022: Verschil lasten € 135k Bijstelling budgetten begeleide participatie en sociale werkvoorziening, inclusief bijdrage aan de MGR 191 Bijstelling budgetten voor maatwerkdienstverlening Jeugd 120 In 2022 minder kosten en in 2024 meer geraamd voor minimabeleid, per saldo verschil 99 In 2022 minder kosten en in 2024 meer geraamd voor maatwerkvoorzieningen Wmo 87 In 2022 geen kosten bedrijfskrediet (zie ook bij baten) 50 In 2022 hogere kosten voor energietoeslag en EFO (niet geraamd in 2024) -/- 398

84

Programmabegroting 2024-2027 -/- 130 116

In 2024 lager budget voor Tozo, wel kosten in 2022 Overige kleine verschillen (< 50k)

______ 135 B2024-W2022: Verschil baten € 272k In 2024 lagere SiSa-uitkering van het rijk m.b.t. Participatiewet In 2024 lagere bijdrage rijk voor Tozo, wel ontvangen in 2022 In 2022 geen ontvangen bijdrage rijk in zake bedrijfskrediet (zie ook bij lasten) Overige kleine verschillen (< 50k)

160 160 -/- 50 2 ______ 272

B2024-W2022: Verschil baten € 115k In 2023 raming baat m.b.t. centrumgemeentemiddelen Overige kleine verschillen (< 50k)

108 7 ______ 115

B2024-W2022: Verschil onttrekking reserves € 355k In 2023 budgetoverheveling en reservering vanuit de Jaarstukken 2022 In 2023 eenmalige subsidie tegemoetkoming energielasten maatschappelijke organisatie t.l.v. de VBR (zie ook bij lasten)

305 50 ______ 355

Programma Fysieke leefomgeving Bedragen x € 1.000

Rekening 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Totaal lasten

2.052

2.493

2.404

2.265

2.268

2.271

Totaal baten

-933

-818

-845

-845

-845

-845

Saldo baten en lasten

1.120

1.674

1.559

1.419

1.423

1.426

Toevoegingen aan reserves

0

0

0

0

0

0

Onttrekkingen aan reserves

-74

-161

-57

-57

-57

-57

1.045

1.513

1.502

1.362

1.366

1.369

Geraamd resultaat

Analyse begroting: Bedragen x € 1.000 B2024-W2022: Verschil lasten € 352k Lagere salariskosten i.v.m. vacatures Incidentele kosten in 2024 i.v.m. implementatie Omgevingswet Hoger geraamd bedrag voor onderzoekskosten riolering Afwaardering pand Groesbeekseweg 12 in 2022 Overige verschillen (< € 50k)

B2024-W2022: Verschil baten € 87k SiSa-uitkering in 2022: Stimulering verkeersveiligheidsmaatregelen

85

163 150 60 -/- 92 71 ______ 352

60

Programmabegroting 2024-2027 Overige verschillen (< € 50k)

17 ______ 87

B2024-B2023: Verschil lasten -/- € 88k Incidenteel hoger budget in 2023 voor onderhoud onverharde wegen Incidenteel hoger budget in 2023 wegens hogere energiekosten In 2023 stelpost voor onderuitputting (Zomerrapportage 2023), niet geraamd in 2024 Overige verschillen (< € 50k)

-/- 82 -/- 60 100 -/- 46 ______ -/- 88

B2024-B2023: Verschil onttrekking reserves € 104k Onttrekking uit Vrij Besteedbare reserve t.b.v. implementatiekosten omgevingswet Overige verschillen (< € 50k)

97 8 ______ 104

Programma Toerisme, natuur en duurzaamheid Bedragen x € 1.000

Rekening 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Totaal lasten

1.801

2.751

1.932

1.883

1.883

1.883

Totaal baten

-1.023

-1.656

-1.090

-1.090

-1.090

-1.090

Saldo baten en lasten

778

1.094

842

793

793

793

Toevoegingen aan reserves

328

0

0

0

0

0

Onttrekkingen aan reserves

-224

-390

0

0

0

0

Geraamd resultaat

882

704

842

793

793

793

Analyse begroting: Bedragen x € 1.000 B2024-W2022: Verschil lasten € 132k In 2024 budget voor nieuw beleid m.b.t. renovatie openbaar groen 50 Bijstelling budgetten afvalinzameling en -verwerking 54 Kosten SiSa Regeling Reductie Energiegebruik Woningen (RRE-W), kosten in 2022, geen raming in 2024 (zie ook bij baten) -/- 122 Overige verschillen (< € 50k) (veel kleinere verschillen) 150 ______ 132 B2024-W2022: Verschil baten -/- € 67k In 2024 bijstelling baten afvalstoffenheffing -/- 131 In 2022 minder inkomsten PMD en overige afvalstromen -/- 63 Ontvangst uitkering rijk inzake SiSa RRE-W (zie ook bij lasten) 122 Overige verschillen (< € 50k) 5 ______ -/- 67 B2024-W2022: Verschil toevoeging reserves -/- € 328k In 2022 toevoeging aan bestemmingsreserve t.b.v. Regionale Energie Strategie (€ 158k), Klimaatakkoord (€ 130k), Kunst en Cultuur (€ 20k) en Openbaar groen (€ 20) -/- 328 ______

86

Programmabegroting 2024-2027 -/- 328 B2024-W2022: Verschil onttrekking reserves € 224k In 2022 onttrekking uit bestemmingsreserve Budgetoverheveling t.b.v. Regionale Energie Strategie (€ 199k) en t.b.v. Kerkenvisie (€ 25k)

224 ______ 224

B2024-B2023: Verschil lasten -/- € 818k In 2023 kosten voor SiSa Capaciteit voor klimaat- en energiebeleid, in 2024 niet geraamd (zie ook bij baten) In 2023 incidenteel budget voor klimaatbeleid (zie ook bij onttrekking reserves) In 2023 budgetoverheveling vanuit 2022 voor burgerinitiatieven speelvoorzieningen (zie ook bij onttrekking reserves) In 2024 budgetten voor nieuw beleid m.b.t. renovatie openbaar groen In 2023 stelpost voor onderuitputting (Zomerrapportage 2023), niet geraamd in 2024 Overige verschillen (< € 50k)

-/- 562 -/- 300 -/- 50 50 51 -/- 7 ______ -/- 818

B2024-B2023: Verschil baten € 562k In 2023 specifieke uitkering SiSa Capaciteit voor klimaat- en energiebeleid, in 2024 geraamd (zie ook bij lasten)

562 ______ 562

B2024-B2023: Verschil onttrekking reserves € 390k Betreft onttrekking uit bestemmingsreserve budgetoverheveling in 2023 m.b.t. klimaatbeleid (€ 300k), burgerinitiatieven speelvoorziening (€ 50k), uitvoering kunstprojecten (€ 20k) en openbaar groen (€ 20k)

390 ______ 390

Programma Bestuur en organisatie Bedragen x € 1.000

Rekening 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Totaal lasten

1.176

1.296

1.311

1.259

1.265

1.268

Totaal baten

-174

-18

-1

-1

-1

-1

Saldo baten en lasten

1.002

1.278

1.310

1.258

1.264

1.267

Toevoegingen aan reserves

0

0

0

0

0

0

Onttrekkingen aan reserves

-17

-30

-190

-5

-5

-5

Geraamd resultaat

985

1.249

1.120

1.253

1.259

1.262

Analyse begroting: Bedragen x € 1.000 B2024-W2022: Verschil lasten € 135k Betreft (negatieve) afrondings- en afwikkelingsverschillen in 2022 Hoger geraamde salarislasten bestuur 2024 t.o.v. 2022 In 2022 dotatie aan voorziening wachtgeld (niet in 2024) Overige verschillen (< € 50k)

87

186 130 -/- 210 29 ______

Programmabegroting 2024-2027 135 B2024-W2022: Verschil baten € 173k Vrijval pensioenvoorziening in 2022 a.g.v. hogere rekenrente Overige verschillen (< € 50k)

104 69 ______ 173

B2024-W2022: Verschil onttrekking reserves -/- € 172k Deels vrijval bestemmingsreserve dekking kapitaallasten investeringsplan 2013-2016

-/- 172 ______ -/- 172

B2024-B2023: Verschil lasten € 15k Hoger geraamde salarislasten college van b&w (onder andere in verband met hogere inwonersklasse vanaf 8.000 inwoners) In 2023 budget voor anticipatie externe ontwikkelingen, niet geraamd in 2024 Overige verschillen (< € 50k)

82 -/- 100 33 ______ 15

B2024-B2023: Verschil onttrekking reserves -/- 160k Deels vrijval bestemmingsreserve dekking kapitaallasten investeringsplan 2013-2016 Overige verschillen (< € 50k)

-/- 172 12 ______ -/- 160

Algemene dekkingsmiddelen Bedragen x € 1.000

Rekening 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Totaal lasten

32

12

40

40

80

80

Totaal baten

-15.596

-15.668

-16.920

-16.990

-15.750

-15.640

Saldo baten en lasten

-15.564

-15.656

-16.880

-16.950

-15.670

-15.560

Toevoegingen aan reserves

0

0

0

0

0

0

Onttrekkingen aan reserves

0

0

0

0

0

0

-15.564

-15.656

-16.880

-16.950

-15.670

-15.560

Geraamd resultaat

Analyse begroting: Bedragen x € 1.000 B2024-W2022: Verschil baten -/- € 1.324k Hogere uitkeringen gemeentefonds in 2024 t.o.v. 2022 Hogere ozb onder andere als gevolg van areaaluitbreidingen Overige verschillen (< € 50k)

B2024-B2023: Verschil baten -/- € 1.252 Hogere uitkeringen gemeentefonds in 2024 t.o.v. 2023 Bijstelling dividendopbrengst op basis van begrotingsbrief provincie

88

-/- 1.294 -/- 72 42 ________ -/- 1.324

-/- 1.340 108

Programmabegroting 2024-2027 -/- 20 ________ -/- 1.252