Document · PDF

8. 2022 Gewaarmerkte jaarrekening Gemeente Mook & Middelaar

Raadsvergadering 13 juli 2023, gemeente Mook en MiddelaarBij agendapunt: Jaarstukken 202230.098 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 4

Realisatie Jaarstukken Bij de ontwikkeling van Molenhoek Zuid wordt een incourant bedrijventerrein omgezet naar wonen.

Relatie met verbonden partijen

De volgende verbonden partijen hebben een relatie met dit programma: - Gemeenschappelijke regeling Euregio Rijn-Waal; - MGR Regio Rijk van Nijmegen; - Bedrijfsvoeringsorganisatie Intergemeentelijke Werkvoorziening Gennep en Mook en Middelaar (IWGM).

Voor meer informatie verwijzen wij u naar de paragraaf Verbonden partijen.

Indicatoren

Onderstaande wettelijk verplichte beleidsindicatoren zijn vermeld op grond van de 'Regeling beleidsindicatoren gemeenten'. De waarden zijn vermeld zoals aangegeven door de wettelijke bronhouders. Zie ook de 'Leeswijzer' voor meer informatie.

2.1. Jaarverslag

Nr. Omschrijving

Bron

2020

2021

2022

Waarde

Waarde (landelijk)

Gemeente

Functiemenging): %

36,8

36,5 (53,3)

N/b (N/b)

N/b

Vestigingen (van bedrijven): Aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 t/m 64 jaar

178,9

186,3 (165,1)

N/b (N/b)

N/b

*) wettelijke bronhouder 1 LISA N/b = Gegevens niet beschikbaar / nog niet beschikbaar gesteld.

Wat heeft het gekost?

Bedragen x € 1.000

Baten / Lasten

Realisatie 2021

BegrotingBegroting na primitief wijziging

Realisatie 2022

Verschil

Programma Werken Totaal lasten

179

186

185

166

19 V

Totaal baten

-64

-70

-66

-4 N

Totaal baten en lasten

115

116

115

100

15 V

Toevoeging aan reserves

Onttrekking uit reserves

-6

-5

-1 N

110

109

14 V

Totaal Programma

Rechtmatigheidsanalyse

De gerealiseerde kosten zijn lager dan de geraamde kosten. Hiermee voldoet dit programma aan de financiële rechtmatigheid. Het verschil bij de lasten betreft met name onderuitputtingen van diverse budgetten. Voor een totale analyse van het programmaresultaat verwijzen wij u naar het onderdeel 2.2.5 in de Jaarrekening ('Analyse op programmaniveau').

Jaarstukken 2022

2.1.5. Programma Leren Alternatieve naam

: Onderwijs

Portefeuillehouder

: Wethouder Dillerop

Visie 2018 - 2022 Onderwijs is belangrijk in de ontwikkeling van ieder mens. Het biedt tal van kansen en mogelijkheden om jezelf te ontwikkelen en te groeien. Wij willen dat wat er is behouden voor onze gemeente en waar er kansen zijn om iets toe te voegen dit met beide handen aangrijpen.

Wat wilden we bereiken en wat hebben we daarvoor gedaan?

1. Het huidige schoolaanbod behouden In elke kern is een school voor primair onderwijs aanwezig. Wij spannen ons in om de school voor voortgezet onderwijs in onze gemeente te behouden. Huisvesting Kandinsky In 2020 is een haalbaarheidsonderzoek gedaan omtrent de mogelijkheden van vervangende nieuwbouw voor het Kandinsky-college locatie Molenhoek. Op grond van de resultaten van dit haalbaarheidsonderzoek is de conclusie getrokken dat de gemeente de hiervoor benodigde investeringen op dit moment niet kan opbrengen. Na invoering van de nieuwe wet onderwijshuisvesting in 2023 zal er naar verwachting meer duidelijk zijn omtrent de verantwoordelijkheden van gemeenten en schoolbesturen rondom renovatie en het realiseren van klimaats- en duurzaamheidsdoelstellingen en de financiële inzet van het Rijk. Op dat moment zullen wij opnieuw met het Kandinsky in overleg treden. Ondersteunen aanwezigheid school in elke kern Wij ondersteunen lokale initiatieven en initiatieven vanuit het onderwijs die bijdragen aan de instandhouding van de scholen voor primair onderwijs in onze gemeente. Laaggeletterdheid We willen bijdragen aan het terugdringen van laaggeletterdheid in onze gemeente. Dit doen we door uitvoering te geven aan de samenwerkingsovereenkomst educatie met de regio Nijmegen.

Ook zullen wij, waar de gelegenheid zich voordoet, projecten faciliteren en stimuleren die de afname van laaggeletterdheid in onze gemeente (mede) tot doel hebben.

Realisatie Jaarstukken Huisvesting Kandinsky De situatie met betrekking tot het Kandinsky is ongewijzigd. De aangekondigde wetswijzigingen laten op zich wachten en zullen waarschijnlijk ook niet voor substantiële extra financiële armslag zorgen. Met de overkoepelende scholenstichting @vocampus is hierover overleg gevoerd. Door de bestuurders van @vocampus is aangegeven dat men wel binnen afzienbare termijn uitsluitsel nodig heeft. Het gebouw kan klimatologisch en arbo-technisch niet veel langer meer voor onderwijs gebruikt worden. Zonder een duidelijk perspectief kan het schoolbestuur besluiten om de locatie op te heffen. In 2023 zal daarom een besluit genomen (moeten) worden of er wel of geen perspectief is. Ondersteunen aanwezigheid school in elke kern Op dit gebied zijn er geen specifieke activiteiten geweest. Wel is er gezamenlijk met de gemeenten Bergen en Gennep en de betrokken schoolbesturen een eerste oriënterend overleg geweest met

2.1. Jaarverslag betrekking tot het opstellen van een Integraal Huisvestingsplan. Een dergelijk plan heeft tot doel om in kaart te brengen welke maatregelen en investeringen er nodig zijn om de onderwijshuisvesting de komende jaren op peil te houden. Laaggeletterdheid Onze gemeente heeft samen met de andere regiogemeenten een samenwerkingsovereenkomst met de gemeente Nijmegen met betrekking tot de inkoop van cursussen bij het ROC waar mensen met lees-, reken- en digitale problemen gebruik van kunnen maken. Om het bewustzijn binnen de eigen organisatie te vergroten is met medewerking van de Stichting Lezen en Schrijven in de week van lezen en schrijven een activiteit binnen het gemeentehuis georganiseerd (Escape-koffer).

2. Kinderen laten kennismaken met kunst, cultuur en natuur We willen dat kinderen reeds op jonge leeftijd kennis kunnen maken met (lokale) kunst, cultuur en natuur. Cultuureducatie subsidiëren We blijven het huidige aanbod aan cultuureducatie op de scholen subsidiëren.

Realisatie Jaarstukken Cultuureducatie subsidiëren Stichting Lijn83 heeft voor de drie basisscholen in onze gemeente een subsidie gekregen voor cultuureducatie op de scholen.

3. Kinderen opvang of onderwijs garanderen Alle kinderen vanaf de leeftijd van 2 jaar kunnen een vorm van voorschoolse opvang genieten. Alle kinderen vanaf 4 jaar volgen onderwijs op een school die voor hen geschikt is. Wij gaan ervoor dat ieder kind en iedere jongere in beeld is en zo nodig begeleid wordt om volwaardig te kunnen participeren in de samenleving. Regionale aanpak ziekteverzuim uitvoeren Wij voeren regionale aanpak ziekteverzuim binnen het onderwijs uit en hebben daarin specifiek de aandacht voor vroegtijdig schoolverlaters en jongeren zonder startkwalificatie. VVE en SMI bieden We houden het huidige aanbod van Vroeg en Voorschoolse Educatie (VVE) en Sociaal Medische Indicatie (SMI) in stand en maken afspraken met partners over de toeleiding. Aanpak passend onderwijs uitvoeren We voeren de regionale en lokale aanpak passend onderwijs uit. Hiertoe versterken we de samenwerking tussen jeugdbeleid, jeugdzorg en onderwijs.

Realisatie Jaarstukken Regionale aanpak ziekteverzuim uitvoeren Vanuit leerplicht wordt meegedraaid in het project Aanpak Ziekteverzuim in de regio. Dit houdt in dat de leerplichtambtenaar regelmatig overleg heeft met de zorgcoördinator en schoolarts van het Kandinsky College in Molenhoek. Voor wat betreft de gehele aanpak van (ongeoorloofd) schoolverzuim is er eveneens een regionale aanpak. Er is behalve voor leerplichtigen aandacht voor jongeren zonder startkwalificatie (voortijdig schoolverlaters).

Jaarstukken 2022 VVE en SMI bieden Voor het aanbod van voorschoolse educatie (conform landelijke wet- en regelgeving) zijn subsidieafspraken gemaakt met KION. Kinderen met een indicatie van het consultatiebureau kunnen op de peutergroepen in Mook of Molenhoek geplaatst worden. In 2022 is in overleg met de educatieve partners (scholen, kinderopvang en jeugdgezondheidszorg) ook gewerkt aan sluitende afspraken met betrekking tot de warme overdracht van peutergroep naar school. Ook is gestart met een periodieke monitor van deze kinderen met als doel om de resultaten van het aanbod beter in beeld te krijgen. Kinderopvang op basis van een sociaal medische indicatie wordt aangeboden op basis van een indicatie van het Sociaal Team. Deze voorziening wordt verstrekt in geval van overbelasting van het gezin en indien VVE niet adequaat of toereikend is. Aanpak passend onderwijs uitvoeren De scholen en het Sociaal Team stemmen af wat nodig is om een leerling passend onderwijs te laten volgen. Voor zwaardere casuïstiek worden zoals gebruikelijk maatwerkafspraken gemaakt. Wel werken we als regio steeds vaker met zorgarrangementen, waarbij er afspraken zijn met een school over de koppeling van het onderwijsaanbod met benodigde jeugdhulp. Dit voorkomt dat ouders naar meerdere loketten moeten en maakt de zorgverlening op school efficiënter, waardoor kinderen minder wisselende gezichten zien.

De kosten worden naar rato van het aantal kinderen door de regiogemeenten gefinancierd.

Relatie met verbonden partijen

De volgende verbonden partij heeft een relatie met dit programma: - Bedrijfsvoeringsorganisatie Doelgroepenvervoer Regio Arnhem-Nijmegen. Voor meer informatie verwijzen wij u naar de paragraaf Verbonden partijen.

Indicatoren

Bron

2020

2021

2022

Waarde

Waarde (landelijk)

Gemeente

Absoluut verzuim: Aantal per 1.000 leerlingen

N/b

7,0 (2,7)

N/b (N/b)

N/b

Relatief verzuim: Aantal per 1.000 leerlingen

5,0

12,0 (20,0)

N/b (N/b)

N/b

Vroegtijdig schoolverlaters zonder startkwalificatie: % deelnemers aan het VO en MBO onderwijs

0,6

1,3 (1,9)

N/b (N/b)

N/b

*) wettelijke bronhouder 1 DUO 2 Ingrado

2.1. Jaarverslag

N/b = Gegevens niet beschikbaar / nog niet beschikbaar gesteld.

Wat heeft het gekost?

Bedragen x € 1.000

Baten / Lasten

Realisatie 2021

BegrotingBegroting na primitief wijziging

Realisatie 2022

Verschil

Programma Leren Totaal lasten

376

340

404

410

-6 N

Totaal baten

-38

-2

-67

-151

85 V

Totaal baten en lasten

338

259

78 V

Toevoeging aan reserves

Onttrekking uit reserves

338

259

78 V

Totaal Programma

Rechtmatigheidsanalyse

De werkelijke kosten zijn hoger dan de begrote kosten. Hiermee voldoet dit programma in eerste instantie niet aan de financiële rechtmatigheid. De grootste overschrijding wordt veroorzaakt door niet of lager geraamde kosten van € 86k met betrekking tot een SiSa-regeling. Zonder dit verschil zou er een overschot op het programma zijn bij de lasten. Tegenover de lasten staan voor hetzelfde bedrag niet of lager geraamde uitkeringen van het Rijk. In de ‘Kadernota Rechtmatigheid 2018’ (ook geldig voor 2022) van de commissie BBV worden zeven soorten begrotingsafwijkingen genoemd. De overschrijding van de lasten van programma Leren valt in de categorie ‘budgetoverschrijdingen die geheel of grotendeels worden gecompenseerd door direct gerelateerde opbrengsten'. Deze budgetoverschrijding is formeel onrechtmatig omdat er meer kosten zijn gerealiseerd dan geraamd, maar telt niet mee voor het accountantsoordeel omdat deze extra kosten worden gedekt door direct gerelateerde opbrengsten van € 86k. Per saldo sluit het programma met een positief resultaat. Voor een totale analyse van het programmaresultaat verwijzen wij u naar het onderdeel 2.2.5 in de Jaarrekening ('Analyse op programmaniveau').

Jaarstukken 2022

2.1.6. Programma Recreëren Alternatieve naam

: Sport, cultuur en recreatie

Portefeuillehouder

: Wethouders Dillerop en Rodoe

Visie 2018 - 2022 Onder recreatie wordt verstaan het besteden van vrije tijd aan ontspanning en maken van plezier voor zowel de inwoners van onze eigen gemeente alsmede voor de dag- en verblijfstoeristen van buiten onze gemeente. Overkoepelend binnen het thema recreëren zijn de samenwerkingsverbanden in het Rijk van Nijmegen en de regio Noord-Limburg. In Noord-Limburg werken acht gemeenten samen aan het Actieprogramma vrijetijdseconomie. Binnen dit actieprogramma wordt ingezet op vijf actielijnen: Vitale verblijfsrecreatie, Vitale dagrecreatie, Vrijetijdslandschap, Cross-overs en Regiomarketing. In het Rijk van Nijmegen werken we eveneens samen met acht gemeenten aan de ontwikkeling van gastheerschap en de promotie van het Rijk van Nijmegen in Nederland, Duitsland en België. We werken hierbij samen met Toerisme Veluwe Arnhem Nijmegen (TVAN) en toeristische platformen in Limburg. Op kleinere schaal wordt er samengewerkt aan de economische ontwikkeling in de regio Bergen, Gennep en Mook en Middelaar middels het samenwerkingsverband BGMM. Het BGMM gebiedsprogramma en uitvoeringsprogramma is meerjarig, en beschikbaar voor de raden. Er wordt hierin rekening gehouden met het actieprogramma 2018-2025 uit de regio Noord-Limburg zodat er verbinding gelegd kan worden.

De acties en projecten die voortkomen uit deze samenwerkingsverbanden zullen bijdragen in de uitwerking van onderstaande thema’s.

Wat wilden we bereiken en wat hebben we daarvoor gedaan?

1. De kwaliteit van onze leefomgeving versterken Wanneer de kwaliteit van de leefomgeving wordt versterkt, zal dit zorgen voor zowel meer woongenot voor onze inwoners als het versterken van de toeristische positie van de gemeente. Hiervan zullen ook de ondernemers binnen onze gemeente voordeel ervaren. In 2022 zetten we het project 'Proef Plasmolen' verder voort.

Realisatie Jaarstukken Er is in 2022 een herstart met het project gemaakt. Daarvoor is een tijdelijk projectleider aangetrokken. Samen met het platform hebben wij de kaders voor het project bepaald. Het platform vervult in dit traject een adviserende rol. Tevens is bureau MTD Landschapsarchitecten ingehuurd om een schetsontwerp voor het project te maken. Dit vindt in de eerste helft van 2023 plaats.

2. Onze cultuurhistorie en identiteit uitdragen Door onze cultuurhistorie en daarbij behorende identiteit meer uit te dragen zal dit, mede door onze bijzondere ligging, bijdragen aan een unieke locatie voor dag- en verblijfsrecreatie. Door het uitdragen van onze eigen historie zullen ook onze eigen inwoners zich meer verbonden voelen met de gemeente.

2.1. Jaarverslag Op basis van het collegeprogramma 2018-2022 zijn er voor het begrotingsjaar 2022 geen aanvullende activiteiten gepland.

Realisatie Jaarstukken Ondanks dat er voor het begrotingsjaar 2022 geen activiteiten gepland stonden, zijn er wel verkennende gesprekken gevoerd met onder andere Huys te Moock, Erfgoedplatform Mook en Middelaar en diverse verenigingen in de gemeente die samen willen werken aan de herdenking van 450 jaar Slag op de Mookerheide in 2024. De geïnventariseerde mogelijkheden worden in 2023 nader besproken en gecommuniceerd.

Relatie met verbonden partijen

De volgende verbonden partij heeft een relatie met dit programma: - Leisurelands B.V. Daarnaast zijn er op het gebied van recreatie en toerisme nog diverse samenwerkingsverbanden, zoals TVAN, Routebureau Arnhem-Nijmegen, Routebureau Noord-Limburg, Via Romana, Visit NoordLimburg, gemeenten in het Rijk van Nijmegen, in Noord-Limburg en in de grensstreek van Duitsland, ondernemers in de gemeente, Stichting MTB-routenetwerk Rijk van Nijmegen, Natuurmonumenten, Staatsbosbeheer en Bodemzorg Limburg. Dit zijn echter samenwerkingsverbanden die formeel niet onder de noemer 'Verbonden partij' vallen. Voor meer informatie verwijzen wij u naar de paragraaf Verbonden partijen.

Indicatoren

Bron

2020

2021

Waarde

Waarde (landelijk)

45,0

Niet-sporters: % (vierjaarlijks)

*) wettelijke bronhouder 1 Gezondheidsenquête (CBS, RIVM) N/b = Gegevens niet beschikbaar / nog niet beschikbaar gesteld.

2022

Waarde Gemeente (landelijk)

n.v.t. (n.v.t.) n.v.t. (n.v.t.)

Jaarstukken 2022

Wat heeft het gekost?

Bedragen x € 1.000

Baten / Lasten

Realisatie 2021

BegrotingBegroting na primitief wijziging

Realisatie 2022

Verschil

Programma Recreëren Totaal lasten

656

892

928

825

103 V

Totaal baten

-53

-15

-18

-48

30 V

Totaal baten en lasten

602

877

910

777

133 V

Toevoeging aan reserves

Onttrekking uit reserves

-1

-72

-22

-50 N

602

877

878

795

83 V

Totaal Programma

Rechtmatigheidsanalyse

De gerealiseerde kosten zijn lager dan de geraamde kosten. Hiermee voldoet dit programma aan de financiële rechtmatigheid. De grootste verschillen betreffen onderuitputting van diverse budgetten op het gebied van sport en recreatie. Voor een totale analyse van het programmaresultaat verwijzen wij u naar het onderdeel 2.2.5 in de Jaarrekening ('Analyse op programmaniveau').

2.1. Jaarverslag

2.1.7. Programma Samenleven en zorgen Alternatieve naam

: Sociaal domein

Portefeuillehouder

: Wethouder Dillerop

Visie 2018 - 2022 De gemeente is er voor de inwoners en de gemeenschappen. Wij richten onze inspanningen en middelen op het leefbaar houden van de kernen. We vinden het belangrijk om mensen die niet in staat zijn om te participeren eerder en proactief te benaderen. Wij willen dat mensen elkaar kunnen ontmoeten en verbindingen tot stand brengen. Dat betekent dat we voor de mensen die minder kunnen deelnemen aan deze samenleving de juiste ondersteuning willen bieden.

Wat wilden we bereiken en wat hebben we daarvoor gedaan?

1. Gemeenschap versterken We willen de gemeenschap versterken, onder andere door ontmoeting en verbinding te stimuleren. We bevorderen een zo groot mogelijke toegankelijkheid binnen de gemeente in al haar facetten. Waar inwoners niet in staat zijn om deel te nemen aan het gemeenschappelijke leven, brengen wij de belemmerende factoren in kaart en proberen deze weg te nemen of te compenseren. Voor 2022 zijn op grond van de Programmabegroting 2022 met betrekking tot dit onderdeel geen nieuwe, aanvullende activiteiten gepland. Naar aanleiding van het collegeprogramma 2018-2022 worden de volgende drie onderwerpen vermeld: Samenwerking tussen verschillende sectoren We willen de sociale cohesie tussen scholen, buitenschoolse opvang, zorg, welzijn, jeugdzorg en gemeenschapshuizen versterken. Dit doen wij door te stimuleren dat er ontmoeting en projecten worden ontwikkeld waarbij er wordt samengewerkt. De gemeente faciliteert dit door regie te voeren op de samenwerking en de prikkel tot samenwerking te verwerken in ons subsidiebeleid. Doelgroepen verbinden Initiatieven die verschillende doelgroepen, waaronder ouderen en jongeren, meer met elkaar verbinden gaan wij ondersteunen. Dit doen wij onder andere door ons subsidiebeleid hierop aan te passen.

Ook gaan wij in overleg met bestaande organisaties over mogelijkheden om binnen hun activiteit doelgroepen met elkaar in contact te brengen. Inloopvoorzieningen ondersteunen Wij blijven inloopvoorzieningen ondersteunen en helpen om verder te ontwikkelen, zodat ze toegankelijk worden of blijven voor alle inwoners in de kernen.

Realisatie Jaarstukken Samenwerking tussen verschillende sectoren In 2022 heeft er een netwerkbijeenkomst jeugd plaatsgevonden, waarbij onder andere scholen, aanbieders, welzijnspartijen, wettelijke toeleiders, gesubsidieerde partijen, politie, schuldhulpverlening en het sociaal team elkaar ontmoet hebben en verbindingen versterkt hebben. Ook is er een gezichtenkaart gemaakt waarop de contactpersonen van alle netwerkpartners staan. De ketenpartners geven aan dat de bijeenkomsten en de gezichtenkaart bijdragen aan de onderlinge verbinding en samenwerking.

Jaarstukken 2022 Doelgroepen verbinden We stimuleren ontmoeting tussen (en activering van) ouderen middels onder andere subsidiëring van kbo's. Tevens stimuleren we ontmoeting tussen (en activering van) jongeren middels de financiering van onder andere Join Us. Join Us is voor alle jongeren (12-30 jaar) die zin hebben in meer sociaal contact. De groep gaat leuke dingen doen met leeftijdsgenoten en werkt ondertussen aan de social skills, met behulp van begeleiders. Tot slot stimuleren we ontmoeting tussen mensen met een Westerse en niet-Westerse achtergrond door subsidiëring van het beweegcollectief en Stichting Vluchtelingenhulp Mook. Inloopvoorzieningen ondersteunen De inloopvoorzieningen, waaronder eettafels, lees- en ontmoetingspunt (LoP en dorpskamer) en inloop voor mensen met een psychische kwetsbaarheid van RIBW en Ixta Noa hebben in 2022 subsidie ontvangen. Met deze gelden is openstelling gerealiseerd en zijn activiteiten aangeboden aan de doelgroep. De eettafels worden wekelijks of tweewekelijks gehouden. De lees- en ontmoetingspunten zijn meerdere dagen per week open voor inwoners van de gemeente Mook en Middelaar. De inloop van RIBW en Ixta Noa is dagelijks (m.u.v. zondag) open voor inwoners uit regio Nijmegen.

2. Goede, laagdrempelige en betaalbare ondersteuning bieden Het is ons doel dat de inwoners van gemeente Mook en Middelaar zoveel mogelijk participeren in de samenleving. Waar mogelijk op eigen kracht of met behulp van hun netwerk. Lukt dit niet voldoende, dan zorgen wij voor ondersteuning. We willen dat de ondersteuning aansluit bij de behoeften die leven onder onze inwoners. Wij richten deze zo in dat deze zo goed, toegankelijk, laagdrempelig en betaalbaar mogelijk is. Voor 2022 zijn op grond van de Programmabegroting 2022 met betrekking tot dit onderdeel geen nieuwe, aanvullende activiteiten gepland. Naar aanleiding van het collegeprogramma 2018-2022 worden de volgende twee onderwerpen vermeld: Ondersteuning dicht bij huis We bevorderen dat ondersteuning dichterbij huis georganiseerd kan worden, bijvoorbeeld door een deel van de dienstverlening in het gemeenschapshuis te organiseren. Ook willen wij in samenspraak met de gezondheidscentra bezien of een deel van hun dienstverlening ook op een locatie in Middelaar aangeboden kan worden. Vaste gezichten We bevorderen dat inwoners die ondersteuning ontvangen vaker vaste gezichten zien. Nieuwe initiatieven die meer persoonlijke hulp mogelijk maken zoals lokale “pools” voor hulp in de huishouding en andere experimenten gaan wij stimuleren en ondersteunen.

Ontwikkelingen met financiële impact in 2022 binnen het Sociaal Domein Wet Inburgering 2021 Per 1 januari 2022 wordt de Wet inburgering 2021 (Wi2021) van kracht. Uw raad stelde daarvoor een regionale beleidsnota vast. Wij ontvangen van het rijk bijdragen voor de voorbereiding en de uitvoering en wij zorgen ervoor dat de uitvoeringskosten binnen dat budget blijven. Schuldhulpverlening De Wet gemeentelijke schuldhulpverlening is per 1 januari 2021 gewijzigd. De belangrijkste verandering is de verplichte vroegsignalering. Daarnaast verwacht de NVVK (brancheorganisatie Nederlandse Vereniging voor Volkskrediet) als gevolg van de coronacrisis een toename van hulpvragen van circa 30%. Dit vertaalt zich mogelijk in hogere kosten voor de inhuur van professionele schuldhulpverlening.

2.1. Jaarverslag Ambulantisering GGZ en Beschermd Wonen Het beleid rondom Beschermd Wonen (BW) en de volwassen GGZ is volop in beweging, met onder andere een doordecentralisatie BW van centrumgemeenten naar gemeenten. Samen met de regio werken we hard om een zachte landing te creëren. Onderdeel van de decentralisatie is transformatie en ambulantisering. Dit betekent dat meer cliënten voor wie dit mogelijk is, zelfstandig blijven of gaan wonen en in de eigen omgeving de nodige ondersteuning ontvangen. Cliënten kunnen hierbij alle ondersteuning ontvangen die ze ook in een intramurale setting ontvangen zouden hebben, zoals 24-uurs beschikbaarheid of bereikbaarheid. De doordecentralisatie met de opgave van ambulantisering gaat gepaard met twee financiële ontwikkelingen: ten eerste dat geleidelijk steeds meer cliënten ambulant blijven of gaan wonen (en daarmee op het lokale budget drukken) en ten tweede wordt er per 2023 een nieuwe verdeelsleutel van het budget gehanteerd waarbij onze regio er naar verwachting fors op achteruit gaat. Reële tarieven zorg Voor ondersteuning vanuit de Wmo geldt er een AMvB die bepaalt dat er reële tarieven gehanteerd dienen te worden. Voor ondersteuning vanuit de Jeugdwet is deze regeling per 1 april 2021 van kracht geworden. Dit betekent dat we wettelijk gehouden zijn aan het vaststellen van reële tarieven.

In onze Verordening Wmo en Jeugdwet hebben we reeds bekrachtigd dat we reële tarieven zullen hanteren. De AMvB regelt met welke kostprijselementen gemeenten rekening moeten houden bij de bepaling van een tarief bij de inkoop van Wmo-ondersteuning en straks voor Jeugdhulp. Hier vallen onder andere de cao-ontwikkelingen van de betreffende ondernemingstak onder. Dit betekent dat tarieven regelmatig zullen wijzigen en we dat terugzien in de uitgaven. Recent is dat bijvoorbeeld het geval geweest bij Jeugdbescherming en Jeugdreclassering. Veilig Thuis en aanpak Huiselijk Geweld en Kindermishandeling De groei van het aantal meldingen, adviezen, onderzoeken en andere producten en diensten van Veilig Thuis lijkt (tijdelijk) tot stilstand gekomen. Daarom is in de begroting voor 2022 alleen rekening gehouden met indexering en is buiten de indexering geen sprake van een verhoging van de gemeentelijke bijdrage aan Veilig Thuis. In de afgelopen jaren zijn samenwerkingsafspraken gemaakt tussen gemeenten en Veilig Thuis, onder andere om de wachtlijsten, werkdruk en kosten van Veilig Thuis te verlagen. Ook is een producten- en dienstencatalogus ontwikkeld, die nog verder richting geeft aan de samenwerking. Dit heeft wel tot resultaat dat casussen eerder overgedragen worden aan het Sociaal Team dan eerder het geval was.

Ook moet het Sociaal Team vaker samen optrekken met Veilig Thuis in de begeleiding van gezinnen waar sprake is van onveiligheid. Dergelijke casussen kosten veel tijd en dit heeft gevolgen voor de werkdruk en benodigde inzet binnen het Sociaal Team. Dit zal in de nog op te stellen Lokale aanpak Huiselijk Geweld verder worden geconcretiseerd. Verwarde personen (thans Personen met onbegrepen gedrag) We hebben binnen onze gemeente in toenemende mate te maken met (overlast door) personen met verward (thans onbegrepen) gedrag. Dit is een landelijk en regionaal beeld dat waarschijnlijk wordt veroorzaakt door het feit dat inwoners minder snel en minder lang worden opgenomen bij verward gedrag. Dit veroorzaakt maatschappelijke onrust en extra werkdruk, bij onder andere de politie en de gemeente, maar ook bij andere maatschappelijke partners. Op dit moment wordt (regionaal) gekeken naar verschillende mogelijkheden om lokaal meer mogelijkheden te hebben om verward gedrag te begeleiden. Opties die worden onderzocht zijn bijvoorbeeld een wijk-ggz team of een wijk-ggd-er. Bij al deze varianten zal ook een financiële bijdrage van de gemeente nodig zijn om dit te realiseren.

Realisatie Jaarstukken Ondersteuning dicht bij huis In 2022 zijn we gestart met de pilot POH jeugd. Dit is een praktijkondersteuner die gepositioneerd is bij de huisartsenpraktijken en die expertise en tijd heeft om jeugdigen langer en vaker te zien. Zo kunnen we laagdrempelig ondersteunen en verergering van problematiek voorkomen. Daarnaast vindt de dienstverlening van SSHB Support en Stichting Leergeld bij de inwoners thuis plaats; wij subsidiëren deze organisaties.

Jaarstukken 2022 Vanuit Project Senioren Voorbereid bezoeken vrijwillige ouderenadviseurs inwoners vanaf 75 jaar eenmaal per vijf jaar en voeren dan een breed informatief en preventief gesprek. Vaste gezichten In de contractgesprekken met huishoudelijke hulp en hulpmiddelen is blijvend aandacht voor het vaste gezicht en behoud van personeel bij de zorgaanbieder. Hier dragen we ook aan bij door reële tarieven te hanteren waardoor dit voor de aanbieder ook haalbaar is. Ontwikkelingen met financiële impact in 2022 binnen het Sociaal Domein Wet Inburgering 2021 De uitvoering van de Wet inburgering 2021 (Wi21) ging moeizaam van start door het ontbreken van passend personeel. Daardoor konden de eerste gesprekken pas in december plaatsvinden. Dat heeft tot gevolg dat er in 2022 nauwelijks kosten zijn gemaakt voor de Wi21. Schuldhulpverlening De vroegsignalering hebben we vorm gegeven met een minimale variant; dat wil zeggen dat wij cliënten alleen met een sms of brief benaderen. Deze werkwijze blijkt niet effectief en wij zullen dat in de loop van 2023 intensiveren met andere vormen van communicatie. Het aantal melding voor schuldhulpverlening is wel toegenomen, maar niet zoveel gestegen als verwacht. De casuïstiek is echter wel complexer. We verwachten in 2023 alsnog een toename.

Ambulantisering GGZ en Beschermd Wonen De decentralisatie van beschermd wonen/thuis is uitgesteld naar 2024. Reële tarieven zorg Het college heeft voor 2022 de tarieven voor ondersteuning vanuit de Wmo en Jeugdwet vastgesteld. Deze tarieven waren net als voorgaande jaren reëel. Veilig Thuis en aanpak Huiselijk Geweld en Kindermishandeling Er hebben zich in 2022 geen onverwachte ontwikkelingen voorgedaan met betrekking tot Veilig Thuis. In grote lijnen hebben zich de aantallen ontwikkeld zoals bij de begroting aangegeven. Per product van Veilig Thuis zijn er echter wel verschillen. Het aantal meldingen en adviezen is regionaal gestegen, terwijl de andere producten (zoals onderzoek) zijn gedaald. Veilig Thuis probeert dit op te vangen door meer generalistisch te gaan werken. In onze gemeente is het aantal meldingen en adviezen gedaald. De kosten zijn binnen de begroting gebleven. De Lokale Aanpak Huiselijk Geweld en Kindermishandeling is door andere prioriteiten nog niet opgesteld. Dit wordt in 2023 alsnog opgepakt. Personen met onbegrepen gedrag In 2022 zijn we gestart met de pilot wijk GGD. De Wijk GGD helpt inwoners die onbegrepen gedrag vertonen en voorkomen met snelle signalering en een passende aanpak dat er problemen ontstaan of situaties verergeren.

Hier wordt de omgeving bij betrokken, evenals eventueel betrokken organisaties zoals de woningcorporatie, huisarts en/of GGZ.

Relatie met verbonden partijen

De volgende verbonden partijen hebben een relatie met dit programma: - MGR Regio Rijk van Nijmegen; - Gemeenschappelijke regeling Euregio Rijn-Waal; - Bedrijfsvoeringsorganisatie Intergemeentelijke Werkvoorziening Gennep en Mook en Middelaar (IWGM); - Bedrijfsvoeringsorganisatie Doelgroepenvervoer Regio Arnhem-Nijmegen. Voor meer informatie verwijzen wij u naar de paragraaf Verbonden partijen.

2.1. Jaarverslag

Indicatoren

Bron

2020

2021

2022

Waarde

Waarde (landelijk)

Gemeente

Banen: Aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 t/m 64 jaar

440,0

441,8 (805,5)

N/b (N/b)

N/b

Jongeren met een delict voor de rechter: % 12- t/m 21-jarigen

N/b

N/b (1,0)

N/b (N/b)

N/b

Kinderen in uitkeringsgezin: % kinderen tot 18 jaar

3,0

3,0 (6,0)

N/b (N/b)

N/b

Netto arbeidsparticipatie: % van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de beroepsbevolking

69,0

70,0 (70,4)

70,9 (72,2)

Werkloze jongeren: % 16- t/m 22-jarigen

2,0

N/b (2,0)

N/b (N/b)

N/b

Personen met een bijstandsuitkering: Aantal per 10.000 (cijfers 1e en 2e halfjaar)

229,3

203,4 (431,2)

N/b (N/b)

N/b

Lopende re-integratievoorzieningen: Aantal per 10.000 inwoners van 15 - 64 jaar

21,1

20,9 (197,7) 20,7 (197,7)

Jongeren met jeugdhulp: % van alle jongeren tot 18 jaar

N/b

11,2 (13,2)

11,5 (13,2)

Jongeren met jeugdbescherming: % van alle jongeren tot 18 jaar

N/b

0,9 (1,2)

1,0 (1,2)

Jongeren met jeugdreclassering: % van alle jongeren van 12 tot 23 jaar

N/b

N/b (0,3)

N/b

Cliënten met een maatwerkarrangement Wmo: Aantal per 10.000 inwoners

500,0

510,0 (713,0)

N/b (N/b)

N/b

*) wettelijke bronhouder 1 LISA 2 Verwey Jonker Instituut - Kinderen in Tel 3 CBS 4 GMSD N/b = Gegevens niet beschikbaar / nog niet beschikbaar gesteld.

Jaarstukken 2022

Wat heeft het gekost?

Bedragen x € 1.000

Baten / Lasten

Realisatie 2021

BegrotingBegroting na primitief wijziging

Realisatie 2022

Verschil

Programma Samenleven en zorgen Totaal lasten

6.560

6.866

7.036

7.117

-81 N

Totaal baten

-1.911

-1.641

-1.496

-1.892

396 V

Totaal baten en lasten

4.649

5.226

5.540

5.225

315 V

Toevoeging aan reserves

100

25 V

Onttrekking uit reserves

-75

-38

4.574

5.226

5.602

5.262

340 V

Totaal Programma

Rechtmatigheidsanalyse

De gerealiseerde kosten zijn hoger dan de geraamde kosten. Hiermee voldoet dit programma in eerste instantie niet aan de financiële rechtmatigheid. De lasten bestaan met name uit niet geraamde specifieke uitgaven waartegenover ook niet geraamde baten staan. Daarnaast speelt binnen dit programma het principe van open-eindregelingen, waarbij één cliënt meer of minder tot verschillen kan leiden ten opzichte van de raming. In de ‘Kadernota Rechtmatigheid 2018’ (ook geldig voor 2022) van de commissie BBV worden zeven soorten begrotingsafwijkingen genoemd. De overschrijding van de lasten van programma Samenleven en zorgen valt voor het onderdeel met betrekking tot de specifieke in de categorie ‘budgetoverschrijdingen die geheel of grotendeels worden gecompenseerd door direct gerelateerde opbrengsten'. Voor een totale analyse van het programmaresultaat verwijzen wij u naar het onderdeel 2.2.5 in de Jaarrekening ('Analyse op programmaniveau').

2.1. Jaarverslag

2.1.8. Programma Gezond leven Alternatieve naam

: Volksgezondheid en milieu

Portefeuillehouders

: Wethouders Rodoe, Dillerop en Herings

Visie 2018 - 2022 Wij werken aan een energie-neutrale gemeente. Dit willen we bereiken in 2030. Een energie-neutrale gemeente kan alleen bereikt worden door gezamenlijke inspanning van bewoners, bedrijven, instellingen en de gemeente. Ook regionale samenwerking is noodzakelijk. Voor ons is duurzaamheid meer dan het besparen van energie en duurzame energieopwekking. Duurzaamheid wordt veelal omschreven aan de hand van de drie P’s: Planet, People en Profit. Bij duurzame ontwikkeling is sprake van een evenwicht tussen ecologische (planet), sociale (people) en economische belangen (profit). Duurzaamheid staat niet op zichzelf, maar maakt integraal onderdeel uit van alle gemeentelijke beleidsterreinen. Bij de totstandkoming van nieuw beleid wordt specifieke aandacht besteed aan duurzaamheid. Ook worden college- en raadsvoorstellen voorzien van een duurzaamheidsparagraaf.

Wat wilden we bereiken en wat hebben we daarvoor gedaan?

1. Energietransitie Het streven is om in 2030 100% van de benodigde energie voor de gemeente Mook en Middelaar duurzaam op te wekken. Gemeente geeft het goede voorbeeld Wij willen als gemeente zelf het goede voorbeeld geven als het gaat om duurzaamheid. We gaan hiervoor onze bedrijfsvoering doorlichten en onze inkoop- en aanbestedingen zo duurzaam mogelijk insteken. Verduurzamen gemeentelijk vastgoed In 2022 zijn alle daken van gemeentelijke gebouwen die hiervoor geschikt zijn voorzien van zonnepanelen. Realisatie Jaarstukken Gemeente geeft het goede voorbeeld MVO en lokaal inkopen is onderdeel van het inkoopbeleid. Hierbij wordt specifiek gevraagd naar de mogelijkheden om maatschappelijk verantwoord in te kunnen kopen. Verduurzamen gemeentelijke vastgoed In 2022 zijn er voor het gemeentelijk vastgoed duurzaamheidsscans gemaakt. Op basis van deze scans worden verschillende scenario’s voor verduurzaming opgesteld. De resultaten worden in 2023 gepresenteerd en dienen als afwegingskader voor mogelijke investeringen. Het gemeentehuis doet tevens mee aan een proef rondom het monitoren van waterverbruik. Zo kan er achterhaald worden wanneer er pieken zijn in waterverbruik en of er lekken aanwezig zijn.

2. Circulaire economie Recycling Wij ondersteunen de transitie naar een circulaire economie en samenleving.

Jaarstukken 2022 Op basis van het collegeprogramma 2018-2022 zijn er voor het begrotingsjaar 2022 geen aanvullende activiteiten gepland.

Realisatie Jaarstukken Recycling Buiten de reguliere werkzaamheden zijn hier geen extra activiteiten op ondernomen.

3. Klimaatadaptatie We houden rekening met de gevolgen van het veranderende klimaat, zoals heftige regenval, hittestress en droogte. Wateroverlast wordt verminderd door het stimuleren van het afkoppelen van hemelwaterafvoer. Bij de inrichting van de openbare ruimte zal mede worden ingezet op het voorkomen van wateroverlast en hittestress. In het verleden hebben de gemeenten in de regio Noord-Limburg in samenwerking met het waterschap een klimaatstresstest uitgevoerd. Het waterschap heeft in navolging hiervan het initiatief genomen om te komen tot een 'Regionale en Lokale uitvoeringsagenda klimaatadaptatie Waterpanel-Noord'. Hieruit zal moeten blijken welke knelpunten en kansen de komende jaren gaan spelen en hoe we deze gezamenlijk kunnen gaan aanpakken. Op basis van het collegeprogramma 2018-2022 zijn er voor het begrotingsjaar 2022 geen aanvullende activiteiten gepland.

Realisatie Jaarstukken Naast het subsidiëren van het afkoppelen van verhardingen en daken door particulieren en plaatselijke afkoppelingen door de gemeente, hebben er geen planmatige activiteiten op dit terrein plaats gevonden.

4. Een gezonde levensstijl stimuleren We bevorderen een gezonde leefstijl, onder andere door sporten en bewegen te stimuleren. We doen dit door waar mogelijk sport- en beweeglocaties in de openbare ruimte te realiseren, bij voorkeur op die momenten dat die gecombineerd kan worden met een geplande aanpassing van de openbare ruimte. Ook bevorderen we beweegactiviteiten door deze financieel te ondersteunen middels subsidie. In 2022 gaan wij door met de uitvoering van het lokale sportakkoord en het lokale preventieakkoord. Met het budget wat wij hiervoor vanuit het rijk hebben gekregen ondersteunen wij (extra) beweegactiviteiten, de lokale inbedding van de Gecombineerde Leefstijlinterventie en preventieve activiteiten op het gebied van Jeugd- GGZ. Voor 2022 staan geen nieuwe, aanvullende activiteiten gepland.

Realisatie Jaarstukken In 2022 hebben we een aantal aanvragen gekregen binnen het Lokaal Sportakkoord. We hebben een aantal van die initiatieven ondersteund middels een subsidie. Het leefstijlbudget dat we vanuit

2.1. Jaarverslag het Rijk hebben gekregen is gedeeltelijk benut. Zo hebben we De Beleefkeuken ondersteund bij het opzetten van kooklessen voor mensen met een klein budget. We hebben in 2022 vanuit het lokaal preventieakkoord ingezet op het voorkomen van jeugdhulp door onder andere een theatervoorstelling te organiseren voor ouders van pubers, collectieve voorzieningen in te kopen bij Pro Persona Connect en aan te sluiten bij Join Us. Ook is in samenwerking met het jongerenwerk een start gemaakt met het opzetten van een café voor ouders van jongeren.

Relatie met verbonden partijen

De volgende verbonden partijen hebben een relatie met dit programma: - Gemeenschappelijk Orgaan Regio Arnhem Nijmegen; - Gemeenschappelijke regeling Milieusamenwerking Afvalverwerking Regio Nijmegen (MARN); - NV Waterleidingmaatschappij Limburg (WML); - Enexis Holding N.V.. Naast deze verbonden partijen werken we ook samen in het samenwerkingsverband Noord-Limburg. Voor meer informatie verwijzen wij u naar de paragraaf Verbonden partijen.

Indicatoren

Bron

2020

2021

2022

Waarde

Waarde (landelijk)

Gemeente

Omvang huishoudelijk restafval: Kg per inwoner

105

N/b (169)

N/b (N/b)

75*)

Hernieuwbare elektriciteit: %

14,3

N/b (N/b)

N/b

*) wettelijke bronhouder 1 CBS 2 RWS N/b = Gegevens niet beschikbaar / nog niet beschikbaar gesteld.

*) 160 kg per huishouden x 3.717 huishoudens / 7.989 inwoners (aantal 1-1 conform Uitkering gemeentefonds)

Jaarstukken 2022

Wat heeft het gekost?

Bedragen x € 1.000

Baten / Lasten

Realisatie 2021

BegrotingBegroting na primitief wijziging

Realisatie 2022

Verschil

Programma Gezond leven Totaal lasten

1.627

1.439

1.483

1.819

-335 N

Totaal baten

-1.739

-1.409

-1.431

-1.604

173 V

-112

214

-162 N

300

288

12 V

Onttrekking uit reserves

-245

-199

Totaal Programma

-357

153

303

-151 N

Totaal baten en lasten Toevoeging aan reserves

Rechtmatigheidsanalyse

De werkelijke kosten zijn hoger dan de begrote kosten. Hiermee voldoet dit programma in eerste instantie niet aan de financiële rechtmatigheid. De overschrijding wordt met name veroorzaakt door niet geraamde kosten van € 122k met betrekking tot een SiSa-regeling en meerkosten van € 149k met betrekking tot afvalinzameling. In de ‘Kadernota Rechtmatigheid 2018’ (ook geldig voor 2022) van de commissie BBV worden zeven soorten begrotingsafwijkingen genoemd. De overschrijding van de lasten van programma Gezond leven valt voor het de onderdelen met betrekking tot de SiSa-regeling en de afvalstoffenheffing in de categorie ‘budgetoverschrijdingen die geheel of grotendeels worden gecompenseerd door direct gerelateerde opbrengsten'. Deze budgetoverschrijding is formeel onrechtmatig omdat er meer kosten zijn gerealiseerd dan geraamd, maar telt niet mee voor het accountantsoordeel omdat deze extra kosten worden gedekt door direct gerelateerde opbrengsten van € 122k. Voor wat betreft de meerkosten met betrekking tot de afvalinzameling is deze hoger uitgevallen dan de oorspronkelijke raming omdat er bij de berekening van de tarieven diverse aannames zijn gedaan. Normaliter wordt deze post geëgaliseerd, maar voor 100% egalisatie zijn onvoldoende middelen beschikbaar.

Het grootste verschil betreft een toename van de inzamel- en verwerkingskosten van huishoudelijk afval ten opzichte van de vooraf geraamde bedragen. Op begrotingsbasis was een 100% kostendekkendheid voorzien. De afgelopen jaren zijn de kosten verder gestegen en ligt de werkelijke kostendekkendheid beneden de 100% (zie paragraaf Lokale heffingen). Voor 2023 zijn de kosten ook weer verder bijgeraamd op basis van de meest recente prognoses ten tijde van het opstellen van de Programmabegroting 2023. Voor een totale analyse van het programmaresultaat verwijzen wij u naar het onderdeel 2.2.5 in de Jaarrekening ('Analyse op programmaniveau').

2.1. Jaarverslag

2.1.9. Programma Wonen Alternatieve naam

: Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing (VHROSV)

Portefeuillehouder

: Wethouders Herings en Rodoe

Visie 2018 - 2022 In onze gemeente is er veel vraag naar betaalbare woningen voor verschillende doelgroepen. Naast de opgave om onze woningvoorraad te verduurzamen en de Omgevingswet te implementeren, vormt het realiseren van betaalbare woningen een speerpunt van beleid. We willen hiervoor de juiste conditie creëren en ons voor lopende en komende ontwikkelingen hard maken dit aspect mee te nemen in de realisatie van woningbouw.

Wat wilden we bereiken en wat hebben we daarvoor gedaan?

1. Het realiseren van betaalbare woningen Het realiseren van betaalbare woningen is belangrijk voor tal van doelgroepen. Niet alleen voor jongeren of ouderen, maar ook voor onze inwoners met een lager inkomen. In onze gemeente is er ruimte voor nieuwe initiatieven voor woningbouw. Bij het maken van afspraken over het woningbouwprogramma van nieuwe initiatieven zullen wij ons hard maken voor een gedifferentieerd woningbouwprogramma met betaalbare woningen. Reguliere en lopende activiteiten op basis van het bestaand beleid worden voortgezet in 2022. Gezien de woningbouwbehoefte in onze gemeente wordt er gewerkt aan een uitbreiding van het woningbouwprogramma. De locatie Molenhoek Zuid is nadrukkelijk in beeld als ontwikkellocatie voor woningbouw. Wij hebben de ambitie om hier een gedifferentieerd woningbouwprogramma te realiseren.

Realisatie Jaarstukken In 2022 is de gebiedsvisie Molenhoek Zuid vastgesteld. Daarbij is als voorwaarde voor de ontwikkeling opgenomen dat van de 250 woningen ten minste 20 % sociale huurwoningen worden gebouwd en ten minste 50% van de woningen betaalbaar zijn. In Molenhoek is de start gemaakt met de bouw van een complex waarbij 16 sociale huurappartementen worden gerealiseerd (oplevering voorjaar 2023). Tevens zijn er aan het Raadhuisplein en aan de Rijksweg in Molenhoek betaalbare huurappartementen gerealiseerd.

2. De gebouwen in de gemeente verduurzamen Dit is een lopend proces. Reguliere en lopende activiteiten op basis van het bestaand beleid worden voortgezet in 2022. Op basis van het collegeprogramma 2018-2022 zijn er voor het begrotingsjaar 2022 geen aanvullende activiteiten gepland.

Realisatie Jaarstukken In 2022 is gestart met het vormgeven van het proces van het vernieuwen van het duurzaamheidsbeleid. Daar is het nieuwe participatiebeleid bij gekomen. Met de RES (Regionale Energie Strategie), de TVW (TransitieVisie Warmte) en inmiddels ook de visie op grootschalig duurzaam opwek, zal hier in 2023 verder aan gewerkt worden.

Jaarstukken 2022

3. De Omgevingswet invoeren Op het gebied van het ruimtelijk domein staat een ingrijpende operatie voor de deur. Een operatie met een nog grotere impact dan de decentralisatie in het sociaal domein. De invoering van de Omgevingswet. Een nieuwe wet waarin talloze verschillende wetten worden ondergebracht onder één wet. Deze Omgevingswet moet het makkelijker maken om veranderingen in de fysieke leefomgeving mogelijk te maken. Deze wet moet ook in onze gemeente worden geïmplementeerd. Niet alleen in technische zin dat er talloze plannen en beleidsdocumenten moeten worden aangepast, maar ook in de manier waarop wij met ruimtelijke ordening omgaan. Niet meer de vraag of een ontwikkeling mogelijk is, maar meer de vraag of een ontwikkeling wenselijk is, zal leidend worden. Deze andere manier van werken zal van gemeenteraad tot organisatie moeten worden omarmd. De beoogde inwerkingtredingsdatum van de Omgevingswet wordt met een half jaar verplaatst naar 1 juli 2022. Experimenten met verschillende woonvormen mogelijk maken Met het oog op de Omgevingswet zijn er mogelijkheden om te experimenteren met afwijkende of bijzondere woonvormen. Wij staan open voor plannen die afwijken van het gangbare en wij zullen deze plannen zo goed mogelijk faciliteren door bijvoorbeeld het normenkader aan te passen of gebruik maken van onze afwijkingsbevoegdheden.

Realisatie Jaarstukken In 2022 hebben wij de benodigde DSO software aangeschaft en de daaraan gekoppelde software voor het opstellen van toepasbare regels. In de tussentijd is de invoeringsdatum wederom uitgesteld, in eerste instantie naar 1-1-2023, maar inmiddels is de invoeringsdatum naar 1-1-2024 verplaatst.

4. Gemeentelijke woonvisie Dit onderwerp is niet vermeld in de Programmabegroting 2022, maar vloeit voort uit het collegeprogramma 2018-2022. De huidige Woonvisie 2017-2021 gemeente Mook en Middelaar 'kwaliteit van Wonen en Leven', is medio 2017 vastgesteld en heeft een looptijd van vier jaar. De afgelopen vier jaar is er veel veranderd op de woningmarkt. Het is daarom wenselijk dat de woonvisie wordt herzien in 2021.

Realisatie Jaarstukken Het voornemen was om de woonvisie te integreren in de omgevingsvisie. Vanwege uitstel van de inwerkingtreding van de omgevingswet (1 januari 2024) is er nog geen start gemaakt met het opstellen van de omgevingsvisie en dus ook niet met het actualiseren van de woonvisie. Aangezien er voor 2024 ook een woonzorgvisie moet komen zal de woonvisie inclusief de woonzorgvisie, vooruitlopend op het opstellen van de omgevingsvisie, in 2023 worden opgestart.

2.1. Jaarverslag

Relatie met verbonden partijen

De volgende verbonden partij of partijen hebben een relatie met dit programma: - Groene Metropoolregio. Naast deze verbonden partij werken we ook samen in het samenwerkingsverband Noord-Limburg en met Regiodeal. Voor meer informatie verwijzen wij u naar de paragraaf Verbonden partijen.

Indicatoren

Bron *)

2021

2022

Waarde

Waarde (landelijk)

Waarde Gemeente (landelijk)

Gemiddelde WOZ-waarde: x € 1.000

310

325 (290)

349 (317)

Nieuw gebouwde woningen: Aantal per 1.000 woningen

10,9

4,4 (8,9)

N/b (9,3)

N/b

Demografische druk: %

86,1

84,7 (70,1)

84,6 (70,3)

Gemeentelijke woonlasten 4 eenpersoonshuishouden: x€1

785

869 (733)

904 (823)

Gemeentelijke woonlasten 5 meerpersoonshuishouden: x€1

834

923 (810)

959 (905)

*) wettelijke bronhouder 1 CBS 2 Basisregistratie adressen en gebouwen 3 COELO N/b

2020

= Gegevens niet beschikbaar / nog niet beschikbaar gesteld.

Jaarstukken 2022

Wat heeft het gekost?

Bedragen x € 1.000

Baten / Lasten

Realisatie 2021

BegrotingBegroting na primitief wijziging

Realisatie 2022

Verschil

Programma Wonen Totaal lasten

523

642

478

473

Totaal baten

-234

-114

-134

20 V

Totaal baten en lasten

289

528

364

339

25 V

Toevoeging aan reserves

Onttrekking uit reserves

-77

-127

-147

-70

-76 N

Totaal Programma

212

402

217

268

-51 N

Rechtmatigheidsanalyse

De gerealiseerde kosten zijn lager dan de geraamde kosten. Hiermee voldoet dit programma aan de financiële rechtmatigheid. Voor een totale analyse van het programmaresultaat verwijzen wij u naar het onderdeel 2.2.5 in de Jaarrekening ('Analyse op programmaniveau').

2.1. Jaarverslag

2.1.10. Overzicht van de algemene dekkingsmiddelen Algemeen

Algemene dekkingsmiddelen zijn middelen (baten) die niet specifiek aan één of meerdere programma's gekoppeld worden, maar dienen als dekkingsmiddel voor de lasten van alle programma's tezamen. Dit betreft de volgende onderdelen:

Overzicht algemene dekkingsmiddelen

Realisatie 2021

Algemene Uitkering (incl. DU/IU)

Begroting Begroting primitief na wijziging

Bedragen x € 1.000 Realisatie Verschil 2022

10.980

11.465

12.190

12.830

640

2.169

2.013

2.174

2.175

- Toeristenbelasting

109

- Forensenbelasting

- Hondenbelasting

-1

Dividend

288

384

Saldo van de financieringsfunctie *)

-32

-21

Overige algemene dekkingsmiddelen

Totaal Algemene dekkingsmiddelen

13.577

13.941

14.814

15.564

751

Belastingen: - Onroerende zaakbelastingen

*) Betreft saldo van werkelijke rentebaten en rentelasten. Voor een analyse van het verschil verwijzen wij u naar onderdeel 2.2.5 Toelichting op het overzicht van baten en lasten.

Toelichting uitkeringen uit het gemeentefonds

Miljoenen

Algemene uitkering / decentralisatie- en integratie-uitkeringen De algemene uitkering voor het jaar 2022 bedraagt € 11.479k. Naast de algemene uitkering ontvingen we in 2022 ook € 1.367k aan decentralisatie- en integratie-uitkeringen. In totaal hebben we over 2022 € 12.846k ontvangen. Over voorgaande jaren is € 16k verrekend (minder ontvangen). In 2022 hebben we per saldo € 12.830k ontvangen. 14 13 12 11 10 9 8 7 6 5 4 3 2 1 0 Realisatie 2021

Begroting primitief

Begroting na wijziging

Realisatie 2022

Jaarstukken 2022 Toelichting belastingen Vanaf 1 januari 2021 is de belastingheffing en -invordering uitbesteed aan de Belastingsamenwerking Gemeenten en Waterschappen (BsGW). In 2022 zijn in Mook en Middelaar de navolgende gemeentelijke belastingen geheven, als onderdeel van de algemene dekkingsmiddelen: • • • • •

Onroerende zaakbelastingen van eigenaren van woningen en van niet-woningen; Onroerende zaakbelastingen van gebruikers van niet-woningen (gebruikers van woningen zijn wettelijk vrijgesteld van ozb); Toeristenbelasting; Forensenbelasting; Hondenbelasting.

Daarnaast worden in onze gemeente ook leges, afvalstoffenheffing en rioolrechten geheven. Deze vallen echter niet onder de categorie van algemene dekkingsmiddelen omdat dit in feite vergoedingen zijn voor voorzieningen die de gemeente levert. Te denken valt aan het verzamelen en verwerken van huishoudelijk afval en de aanleg en onderhoud van riolering. Voor meer informatie over de lokale heffingen en de opbrengsten daarvan, verwijzen wij u naar de 'Paragraaf lokale heffingen' verderop in deze jaarstukken.

2.1. Jaarverslag

2.1.11. Overzicht van de kosten van overhead Wettelijk kader Artikel 8, lid 1 letter c BBV. Overhead De kosten die betrekking hebben op het primaire proces, zoals salariskosten, moeten, indien mogelijk, worden opgenomen in de programma's. Salariskosten die niet direct toewijsbaar zijn aan programma's, zoals kosten van het MT, financiën en juridische zaken, blijven staan op overhead. Overhead bestaat onder andere uit kosten van leidinggevenden primair proces, financiën, personeel en organisatie, inkoop, communicatie, juridische zaken, bestuurszaken, ICT, huisvesting en facilitaire zaken, DIV en managementondersteuning. In onderstaande tabel vindt u de kosten van de overhead voor 2022.

Bedragen x € 1.000 Overhead

Realisatie 2021

Begroting Begroting primitief na wijziging

Realisatie 2022

Verschil

Personeel en Organisatie (excl. functioneel verantwoord)

2.620

2.722

3.221

2.934

287

Huisvesting en Facilitaire zaken

179

233

229

224

ICT en DIV

731

757

755

746

Financiën, Juridische zaken en Communicatie

111

-24

Huisvesting buitendienst (werf)

531

186

187

182

4.172

3.952

4.456

4.174

282

Totaal Overhead

De Flexibele Schil maakt onderdeel uit van de rubriek Personeel en Organisatie. De Flexibele Schil heeft in 2022 een overschot van € 260k, waarvan € 250k reeds bij de Eindejaarsrapportage zijn overgeheveld naar 2023. De resterende € 10k komt ten gunste van het rekeningresultaat van 2022. De kosten van inhuur voor 2022 konden opgevangen worden door onderuitputting salariskosten, vergoedingen ziektekosten en de budgetoverheveling uit 2021. Voor een analyse van het verschil verwijzen wij u naar onderdeel 2.2.5 Toelichting op het overzicht van baten en lasten.

Jaarstukken 2022

2.1.12. Bedrag voor de heffing van de vennootschapsbelasting Met ingang van 2016 zijn gemeenten Vennootschapsbelastingplichtig geworden. Vennootschapsbelasting (Vpb) is verschuldigd over fiscale winsten van ondernemersactiviteiten. Omdat de resultaten op fiscaal belaste activiteiten onderling worden verrekend en aangifte wordt gedaan over het totale (gesaldeerde) resultaat, moet de Vpb-heffing worden begroot en verantwoord als een centrale post in de begroting en in de jaarrekening. Jaarlijks worden de eventuele Vpb-plichtige ondernemersactiviteiten gemonitord en gekwantificeerd. Een aangifte over jaar t moet standaard in jaar t+1 worden ingediend. Omdat wij gebruik maken van de uitstelregeling van het fiscale adviesbureau, hoeven de Vpb-aangiften pas in jaar t+2 te worden ingediend. Tot nu toe vallen alleen enkele inkomsten van reststromen restafval onder de fiscale winsten van ondernemersactiviteiten. De verschuldigde Vpb is altijd onder de € 0,5k gebleven. Over 2022 verwachten we een (nagenoeg) nihil-aangifte.

bedragen x € 1.000 Vennootschapsbelasting

Realisatie 2021

Begroting Begroting primitief na wijziging

Realisatie 2022

Verschil

Te betalen Vennootschapsbelasting 2019 (in 2023)

Te betalen Vennootschapsbelasting 2020 (in 2023)

Verwachting te betalen Vennootschapsbelasting 2021 (in 2023)

2.1. Jaarverslag

2.1.13. Bedrag voor onvoorzien Onvoorzien

Jaarlijks wordt in de begroting een klein bedrag voor onvoorzien opgenomen. Voor 2022 betreft dit € 5k en dat betreft 0,03% van het begrotingstotaal. In 2022 is deze post niet benut.

Jaarstukken 2022

Paragrafen Wettelijk kader Art. 24, lid 2, letter b en art. 26 jo. art. 9 BBV. Toelichting In de paragrafen worden in de begroting de beleidslijnen vastgelegd met betrekking tot relevante beheersmatige aspecten, alsmede tot de lokale heffingen. In dit jaarverslag vindt u de verantwoording van hetgeen in de overeenkomstige paragrafen in de begroting is opgenomen. De volgende paragrafen zijn wettelijk verplicht: ▪ Paragraaf lokale heffingen; ▪ Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing; ▪ Paragraaf onderhoud kapitaalgoederen; ▪ Paragraaf financiering; ▪ Paragraaf bedrijfsvoering; ▪ Paragraaf verbonden partijen; ▪ Paragraaf grondbeleid. Naast de verplichte paragrafen op grond van het BBV zijn er twee aanvullende paragrafen in deze jaarstukken opgenomen. Deze facultatieve paragrafen betreffen: • Paragraaf Informatieveiligheid; • Paragraaf Verduurzamen.

2.1. Jaarverslag

2.1.14. Paragraaf Lokale heffingen Portefeuillehouder Wethouder Herings Beleidskader Begroting Deze paragraaf bevat op grond van artikel 10 BBV (in de begroting) ten minste: • de geraamde inkomsten; • het beleid ten aanzien van de lokale heffingen; • een overzicht op hoofdlijnen van de diverse heffingen, waarin inzichtelijk wordt gemaakt hoe bij de berekening van tarieven van heffingen, die hoogstens kostendekkend mogen zijn, wordt bewerkstelligd dat de geraamde baten de ter zake geraamde lasten niet overschrijden, wat de beleidsuitgangspunten zijn die ten grondslag liggen aan deze berekeningen en hoe deze uitgangspunten bij de tariefstelling worden gehanteerd; • een aanduiding van de lokale lastendruk; • een beschrijving van het kwijtscheldingsbeleid. Op grond van artikel 16 ‘Financiële verordening gemeente Mook en Middelaar 2019’ bevat deze paragraaf geen andere verplichte gegevens. Jaarverslag Op grond van artikel 26 BBV bevat deze paragraaf in het jaarverslag de verantwoording van hetgeen in de overeenkomstige paragraaf in de begroting is opgenomen. Algemeen De paragraaf lokale heffingen heeft betrekking op zowel de heffingen waarvan de besteding is gebonden (en dus gerelateerd aan uitgaven), als op die waarvan de besteding ongebonden is (vrij aanwendbaar).

In deze paragraaf wordt ingegaan op de realisatie van hetgeen in de Programmabegroting 2022 aan onderwerpen is verwoord. Het gecombineerde aanslagbiljet is eind februari 2022 opgelegd. Hierna zijn periodiek aanvullende kohieren opgelegd. De waardering, heffing en invordering van belastingen is uitbesteed aan BsGW, met uitzondering van de baatbelasting en de leges. De woz-beschikking, onroerende-zaakbelastingen, rioolrechten, het vastrecht van de reinigingsheffingen en de hondenbelasting zijn op één aanslagbiljet verzameld. De baatbelasting en toeristenbelasting worden afzonderlijk opgelegd. De variabele deel van de reinigingsheffingen en de toeristenbelastingen worden na afloop van het belastingjaar opgelegd.

Geraamde en gerealiseerde opbrengsten belastingheffing

In onderstaand overzicht treft u de opbrengsten van de belastingen over de jaren 2021 en 2022 aan:

Bedragen x € 1.000 Opbrengsten belastingen

W2021

B2022

W2022

1.773

1.713

1.793

49%

-ozb eigenaren niet-woningen

247

273

241

-ozb gebruikers niet-woningen

149

188

140

Niet-bestedingsgebonden lokale heffingen: Onroerende zaakbelastingen: -ozb eigenaren woningen

Jaarstukken 2022 Opbrengsten belastingen

W2021

B2022

W2022

Belasting op roerende woon- en bedrijfsruimten (n.v.t.)

Forensenbelasting

Toeristenbelasting

109

Parkeerbelasting (n.v.t.)

Hondenbelasting

Reclamebelasting (n.v.t.)

Precariobelasting (n.v.t.)

2.340

2.314

2.349

64%

Baatbelasting (t/m 2023)

Rioolheffing woningen en niet-woningen

641

518

509

14%

Afvalstoffenheffing en reinigingsrecht

820

819

801

22%

Totaal bestedingsgebonden

1.478

1.353

1.328

36%

Totaal lokale heffingen

3.818

3.667

3.676

100%

-21

-13

-20

-1%

3.797

3.654

3.656

99%

Totaal niet-bestedingsgebonden

Bestedingsgebonden lokale heffingen:

Af: Kwijtscheldingen Totaal netto opbrengst belastingen

De belangrijkste belastingen voor de gemeente, met een aandeel van 60% zijn de onroerende zaakbelastingen (ozb). Het rioolrecht en de afvalstoffenheffing worden kostendekkend belast. De opbrengst voor de toeristenbelasting, de forensenbelasting, de hondenbelasting en de baatbelasting bedraagt per belasting ongeveer 1% tot 3% van de totale belastingopbrengst, in totaliteit ongeveer 5%.

2.1. Jaarverslag

Gerealiseerd beleid ten aanzien van de lokale heffingen

Mede overeenkomstig de kaderbrief, de programmabegroting en de herziening van de belastingverordeningen zijn de volgende beleidsmatige uitgangspunten gehanteerd: a) Er is in 2022 een indexering toegepast van 1,50% (2021: 2,05%) op de tarieven van de algemene belastingen/heffingen (met uitzondering van de ozb). Dit percentage is gebaseerd op de loon- en prijsstijgingen zoals vermeld in de meicirculaire 2021; b) De ozb is geheven op basis van de woz-waarde. Jaarlijks vindt een hertaxatie plaats. De daaruit voortvloeiende waardestijging of waardedaling wordt verdisconteerd in het definitieve tarief. Het tarief wordt bepaald door de geraamde opbrengst te delen door de geraamde grondslag op basis van de woz-waarde. Hierbij is rekening gehouden met een areaaluitbreiding van € 25k aan extra opbrengsten; c) Het rioolheffing is geheven ter dekking van de kosten voor onderhoud en vervanging van de bestaande riolering; d) De afvalstoffenheffing is geheven ter dekking van de kosten voor het inzamelen en verwerken van huishoudelijk afval; e) De tarieven voor de Toeristenbelasting en de watertoeristenbelasting zijn in 2022 gelijk gebleven; f) De gemeentelijke leges zijn berekend voor de door of vanwege het gemeentebestuur verstrekte diensten. De leges zijn voor 2022 geïndexeerd met 1,50%.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=MookenMiddelaar&id=46b6cf92-f67b-4211-bd66-2719d4b64169