Begroting 2024 en meerj 2025 - 2027

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

M o n t f o o r t

19 | P a g i n a

8. We zoeken in het proces richting de RES 2.0 (2023) naar een gepaste gebalanceerde mix van opwek van energie in zowel zon als wind. Daarbij zullen zowel de mogelijke lusten als lasten bij de afweging worden betrokken. 9. We zijn klaar voor de Omgevingswet door: a. Behandelen van initiatieven bij de Omgevingstafel, waarin samengewerkt wordt tussen initiatiefnemer, belanghebbenden en verschillende overheden. Dit gaan we op dezelfde manier doen als de al bestaande intaketafel. b. Voorbereiden van het opstellen van het Omgevingsplan (waarin bestemmingsplannen, verordeningen en te decentraliseren landelijke regels samenkomen). Dit is de eerste stap om van het tijdelijke omgevingsplan van rechtswege naar het definitieve omgevingsplan te komen. c. Op een passende manier belanghebbenden de ruimte geven te participeren bij (her)ontwikkelingsopgaven.

Financieel overzicht Rekening Begroting* Begroting 2022 2023 2024

Programma 3. Wonen en ruimte LASTEN (actuele begr'23)

8.617

Raming 2025

(bedragen x € 1.000) Raming Raming 2026 2027

9.887

9.886

8.786

8.847

8.868

0 219 -215

0 219 -215

0 219 97

85 8.875

85 8.936

85 9.269

Mutaties: Groot onderhoud wegen Kapitaallasten nieuwe investeringen Doorbelasting salarissen inclusief dek k ing subsidies Budgetoverhevelingen jaarrek ening 2022 Overig Bijdrage GR OdrU Totaal lasten Begroting 2024

8.617

9.887

200 219 -215 -410 60 85 9.825

BATEN (actuele begr'23)

4.720

4.602

4.497

4.497

4.497

4.497

Totaal baten begroting 2024 Saldo baten en lasten voor mutaties reserves - waarvan incidenteel - waarvan structureel

4.720 3.897 -107 4.004

4.602 5.285 73 5.212

4.497 5.329 63 5.266

4.497 4.378 9 4.369

4.497 4.439 0 4.439

4.497 4.772 0 4.772

Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Saldo mutaties reserves - waarvan incidenteel - waarvan structureel

434 307 127 -181 308

435 927 -492 -878 386

524 506 18 0 18

508 6 501 0 501

452 6 445 0 445

452 6 445 0 445

Saldo baten en lasten na mutaties reserves Structureel saldo na mutaties reserves *) Begroting 2023 na vastgestelde wijzigingen

4.024 4.312

4.793 5.598

5.346 5.283

4.879 4.870

4.884 4.884

5.217 5.217

Kredieten 2024 Investeringen programma 3 Riolering vervangingen 2022 (GRP 2019) Speelplaatsen 2e tranche herinrichting Graafbrug-Schapenlaan Haardijk-Oudewater Electrische vuilnis ophaalwagen gemeentewerf Electrische kiepauto gemeentewerf

P r o g r a m m a b e g r o t i n g

2 0 2 4 -

Krediet per Planning jaar afronding 2024 700.000 2024 475.000 2025 62.000 2024 169.000 2024 50.000 2024 50.000 2024

G e m e e n t e

M o n t f o o r t

GRP Beheerplan spelen Beheerplan kunstwerken Beheerplan kunstwerken Nieuw Nieuw

20 | P a g i n a

2.4. Onderwijs, sport en cultuur Portefeuillehouder(s): C. van Dalen

4.01 Onderwijs B € 294.306 L € 1.218.110

4. Onderwijs, sport en cultuur B* € 713.601 L* € 2.733.190 4.03 Kunst en cultuur B € 204.210 L € 703.535

4.02 Sport B € 215.085 L € 811.545

*) B = baten en L = lasten

Ambitie In stand houden en/of verbeteren van de leefbaarheid in onze kernen door zorg te dragen voor de maatschappelijke basisvoorzieningen in de gemeente Montfoort op het gebied van onderwijs, sport en cultuur. Deze zijn toegankelijk voor iedereen. We willen een zo breed mogelijk spectrum aan voorzieningen voor degenen die dat nodig hebben om zich te ontwikkelen naar een zelfredzame inwoner die zijn eigen talenten benut. Specifiek voor de gemeente Montfoort is dat vele uitvoeringstaken extern zijn belegd. Bij de ambitie hoort dat we ons daarvan bewust zijn en ook daarvan de begrenzing (er)kennen, dat we de uitvoeringspartners vertrouwen geven, dat zij de verantwoordelijkheid nemen voor de uitvoering, wij de effectiviteit van de uitvoering monitoren en waar nodig de beleidskaders bijstellen.

Trends en ontwikkelingen • • • • • •

Een terugloop van het aantal kinderen in de gemeente Montfoort. Dit kan in de toekomst effect hebben op het voorzieningenniveau voor onderwijs, sport en cultuur. Een terugloop in het aantal vrijwilligers. Ook dit kan in de toekomst effect hebben op het voorzieningenniveau en de zelfredzaamheid van verenigingen. De schaal van de gemeente Montfoort en complexiteit van sommige vraagstukken vraagt lokale en (sub)regionale samenwerking met organisaties en andere overheden om passend en inclusief onderwijs en zorg te kunnen bieden. De samenwerking tussen lokale en regionale samenwerkingspartners is goed, maar vereist continu onderhoud. De samenhang tussen de programma’s 4 en 5 is groot. Sociaal maatschappelijke effecten worden ook bereikt door elementen van kunst, cultuur, sport en/of onderwijs in te zetten. Naast de bestaande wettelijke taak tot 23-jarigen hebben gemeenten de inspanningsverplichting om zo mogelijk een startkwalificatie te realiseren voor inwoners tot en met 27 jaar. Het gaat dan veelal om jongeren in een kwetsbare positie. Samen met de lokale teams en Regionaal Bureau Leerplicht Utrecht Noordwest (RBL) wordt door Ferm Werk onder de noemer Jongeren in Participatie (JIP) extra inzet gepleegd.

P r o g r a m m a b e g r o t i n g

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

M o n t f o o r t

21 | P a g i n a

• • • •

Het nieuwe Kindcentrum is een katalysator voor verdergaande samenwerking tussen kinderopvang, BSO, onderwijs, sport-, culturele en andere maatschappelijke clubs en organisaties. Het onderzoek naar harmonisatie in de afspraken rondom het gebruik van de buitensportaccommodaties en het element zelfwerkzaamheid daarin. De onderwijsvertraging als gevolg van de coronapandemie en het verdelingsplan NPO-middelen (tot eind schooljaar 2024-2025). Nieuwe landelijke kaderstellende nota’s en verplichtingen, zoals GALA (Gezond en Actief Leven Akkoord) en IZA (Integraal Zorg Akkoord).

Kaderstellende beleidsnota’s • • • • • • • • • • • •

Integraal beleidsplan Sociaal Domein 2023 en verder Nota Armoedebeleid 2020 Nota Gezondheidsbeleid 2023-2026 Nota Sport, Bewegen en Meedoen Vitaliteitsakkoord III Integraal Plan van Aanpak Brede SPUK 2024-2026 Algemene subsidieverordening gemeente Montfoort 2016 Verordening leerlingenvervoer gemeente Montfoort 2018, Beleidsregels leerlingenvervoer gemeente Montfoort 2018 Beleidskader voorschoolse voorzieningen, peuteropvangtoeslag en opdrachten aan kinderopvang voorschoolse educatie en peuteropvang Erfgoedverordening gemeente Montfoort 2020 Subsidieverordening instandhouding gemeentelijke monumenten in Montfoort 2020 Erfgoednota 2021

Verbonden en / of uitvoerende partijen I. Scholen en schoolbesturen PO, VO en MBO (LEA: Lokale Educatieve Agenda) II. Samenwerkingsverbanden Passend Onderwijs (Passenderwijs, Berseba en De RUW) en de gemeenten in Utrecht Midden en West III. Ferm Werk en gemeenten Bodegraven-Reeuwijk, Woerden en Oudewater (Jongen in Participatie) IV. Regionaal Bureau Leerplicht Utrecht Noordwest (RBL); Regionaal Meldpunt Voortijdig Schoolverlaten (RMC) V. Sociaal Team (SWOM) VI. Jeugdteam (Stichting De Thuisbasis) VII. Bibliotheek Het Groene Hart VIII. Coöperatie Groene Hart Vitaal IX. Kinderopvangorganisaties (kinderdagopvang, voorschoolse educatie, peuteropvang en buitenschoolse opvang) X. Noot Personenvervoer XI. GGD regio Utrecht XII. Lokale sport- en culturele verenigingen XIII. Jeugdfonds Sport en Cultuur XIV. Stichting Hugo Kotestein XV. Stichting Leergeld Groene Hart XVI. Vluchtelingenwerk Montfoort en Linschoten XVII. Stichting MooiSticht XVIII. Coöperatie Montfoort-Linschoten Gezond

Programmaonderdeel 4.01: Onderwijs Wat willen we bereiken? 1. 2. 3. 4.

De jeugd ontwikkelt zich optimaal naar hun talenten en hun leerweg is zo ononderbroken mogelijk. Dreigende voortijdige schooluitval wordt vroegtijdig gesignaleerd en hulp is laagdrempelig beschikbaar. Onderwijs- en kinderopvangvoorzieningen zijn bereikbaar en toegankelijk voor alle kinderen en de gemeente zorgt voor goede en voldoende huisvesting voor onderwijs. Alle kinderen hebben toegang tot goede opvang. Peuters met een mogelijke (taal)achterstand worden goed voorbereid op de basisschool en we zorgen dat kleuters zonder achterstand naar groep 3 kunnen. Basisonderwijs sluit aan op voor- en vroegschoolse educatie (vve) programma’s. Om meer gelijke kansen voor kinderen te bieden, ondersteunen we richting startkwalificatie, duurzame zelfredzaamheid en participatie aan jongeren in een meer kwetsbare positie door het bieden van vormen van onderwijs en/of vormen van werk (verbeteren aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt).

Wat gaan we ervoor doen? P r o g r a m m a b e g r o t i n g

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

M o n t f o o r t

22 | P a g i n a

1. We monitoren, actualiseren en indien wenselijk verbeteren bestaande afspraken met lokale en regionale instellingen en overheden. Daarbij wordt ook de bekendheid van de toegang en toegankelijkheid bij instellingen en inwoners (ouders) verbeterd. Bijvoorbeeld: • Vanaf 2023 wordt er tussen gemeenten, ouders en het onderwijs intensief samengewerkt om ernstige dyslexie te signaleren, het aantal onterechte aanvragen voor ernstige dyslexie terug te dringen en goed taalonderwijs op de scholen te stimuleren. In 2024 wordt gemonitord wat de samenwerking heeft opgeleverd. Er wordt gekeken naar het aantal aanvragen en er wordt een tevredenheidsonderzoek gehouden. • De aansluiting zorg en onderwijs moet verbeterd worden (opdracht vanuit de Hervormingsagenda). Hiervoor loopt al een pilot op twee scholen. Daarnaast kunnen we hier naar nog meer mogelijkheden voor collectieve financiering van zorg in onderwijstijd. 2. We bieden vve aan voor kinderen die dit nodig hebben. De JGZ (consultatiebureau) beoordeelt of peuters hiervoor in aanmerking komen aan de hand van de doelgroepcriteria die zijn vastgesteld door de gemeente. 3. Het bieden van peuteropvangtoeslag voor peuters waarvan de ouders niet in aanmerking komen voor kinderopvangtoeslag. De toeslag wordt door de kinderopvanginstelling direct verrekend, zodat ouders het niet voor hoeven te schieten. 4.

We werken actief mee aan initiatieven om jongeren naar een startkwalificatie en duurzaam werk of begeleide arbeidsparticipatie te begeleiden, continueren het taalonderwijs voor vluchtelingenkinderen en ontheemden die in de gemeente Montfoort verblijven, participeren in VMBO on stage en zijn actief in de REA, RBL en de regionale ambities om onderwijs en jeugdhulp en jeugdzorg beter met elkaar te verbinden.

Programmaonderdeel 4.02: Sport Wat willen we bereiken? 1. 2.

Sport meer integraal benaderen in combinatie met volksgezondheid en preventie en meer(sportieve) activiteiten ontplooien met als doel stimuleren van beweging, voorkomen van ongezond gedrag en verminderen instroom sociale domein. Duidelijke afspraken over gebruik van buitensportaccommodaties en de bijdrage van zelfwerkzaamheid door de verenigingen.

Wat gaan we ervoor doen? 1. a) We voeren het geactualiseerde Vitaliteitsakkoord III uit. b) Met de gelden die we ontvangen vanuit de landelijke sport- en preventieakkoorden wordt samen met ‘het veld’ net als in de voorwaarden van het rijk uitvoering gegeven aan het Vitaliteitsakkoord. Hierin zijn afspraken met maatschappelijke partners over de onderwerpen, sport, bewegen, volksgezondheid, preventie en inzet buurtsportcoach opgenomen. De rijksgelden zijn verzekerd tot en met 2023. c) In overleg met de sportverenigingen en buurtsportcoaches ervoor zorgen dat het Vitaliteitsakkoord zodanig wordt geïnstitutionaliseerd dat de uitvoering structureel wordt. d) We stellen een integraal plan van aanpak op voor de lokale uitwerking van GALA, en werken aan de uitvoering hiervan. 2. We stellen een buitensportaccommodatiebeleid op, en voeren deze uit. Op basis hiervan werken we toe naar nieuwe overeenkomsten met verenigingen en stichtingen en zorgen we ervoor dat er een meerjarenplanning voor het grootonderhoud wordt gehanteerd.

Programmaonderdeel 4.03: Kunst en cultuur (en erfgoed) Wat willen we bereiken? 1. 2. 3.

Een Huis van Ervaring als een laagdrempelige en vrij toegankelijke plek in de kernen Linschoten en Montfoort om te leren, kennis te delen, te ontmoeten en te ontwikkelen. Een nieuwe locatie voor de scouting. Cultuurhistorische waarden en waardevolle gebouwen en terreinen blijven behouden voor de toekomst.

Wat gaan we ervoor doen? 1. 2. 3.

Het uitbouwen van de bibliotheekvoorziening met een welzijnscomponent in beide kernen. Het voornemen van de scouting om in eigen beheer en voor eigen rekening een accommodatie te bouwen zal niet worden doorgezet. We ontwikkelen een alternatief plan. We blijven gemeentelijke monumenten aanwijzen, advies vragen bij de commissie Ruimtelijke Kwaliteit en de lokale stichtingen betrekken bij elementen die de cultuurhistorie raken. Verder zorgen we voor een goede implementatie van de erfgoedverordening en monumenten in de Omgevingswet. Daarnaast onderzoeken we of de archeologische beleidskaart kan worden bijgewerkt.

P r o g r a m m a b e g r o t i n g

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

M o n t f o o r t

23 | P a g i n a

Financieel overzicht Programma 4. Onderwijs, sport en cultuur LASTEN (actuele begr'23)

Rekening Begroting* Begroting 2022 2023 2024 2.391

Raming 2025

(bedragen x € 1.000) Raming Raming 2026 2027

2.832

2.841

2.846

2.849

2.847

447 0 3.298

347 0 3.183

347 0 3.151

Mutaties: Kapitaallasten: nieuw en afloop Budgetoverheveling cultuur jaarrek ening 2022 Totaal lasten Begroting 2024

2.391

2.832

-153 45 2.733

BATEN (actuele begr'23)

444

668

668

659

652

652

444 1.947 -20 1.967

668 2.164 2.164

46 714 2.020 45 1.975

659 2.639 0 2.639

652 2.531 0 2.531

652 2.499 0 2.499

1 -1 -1 0

44 -44 44 0

1.946 1.967

2.120 2.164

Mutaties: Huren en subsidies (incidenteel in 2023) Totaal baten begroting 2024 Saldo baten en lasten voor mutaties reserves - waarvan incidenteel - waarvan structureel Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Saldo mutaties reserves - waarvan incidenteel - waarvan structureel Saldo baten en lasten na mutaties reserves Structureel saldo na mutaties reserves *) Begroting 2023 na vastgestelde wijzigingen

P r o g r a m m a b e g r o t i n g

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

M o n t f o o r t

0 -

0

0

-

-

0 -

0 0

0 0

0 0

0 0

2.020 1.975

2.639 2.639

2.531 2.531

2.499 2.499

24 | P a g i n a

2.5.

Inkomen, Jeugd en Wmo

Portefeuillehouder(s): A.P.M. van de Poll en C. van Dalen

5.01 Participatie B € 1.795.108 L € 4.355.375

5.04 Volksgezondheid L € 767.953

5. Inkomen, Jeugd en Wmo B* € 1.936.515 L* € 12.780.933

5.02 Wmo B € 70.000 L € 3.897.283

5.03 Jeugd L € 3.760.322

*) B = baten en L = lasten

Ambitie In onze gemeente kan iedereen een toekomst opbouwen. We zetten in op het zo lang en zo goed mogelijk zelf in staat laten zijn van onze inwoners om zelf hun eigen leven te leiden. Door de kracht van de samenleving en het eigen oplossende vermogen van de inwoners centraal te stellen, zijn zij in staat om op sociaal en economisch gebied naar eigen vermogen te participeren en hun ambities te realiseren. Montfoort hecht veel waarde aan een aanpak in de nabijheid van de inwoner en het werken vanuit de bedoeling. Lokaal waar het kan en (boven)regionaal waar nodig. De bedoeling is het huishouden of gezin dichtbij de passende zorg en ondersteuning te geven en daarvoor doen wat nodig is. Hierbij hanteren we deze kernwaarden: aansluiten bij het gezin, bieden van bereikbare hulp, de gemeente is zorgvuldig, de inwoner is primair zelf verantwoordelijk en eigen mogelijkheden en netwerk gaan voor.

Trends en ontwikkelingen Algemeen •

• • •

De omgekeerde toets en omgekeerde verordening met aandacht voor inwonersparticipatie wordt steeds meer een natuurlijk deel van onze werkwijze: - De mens staat centraal; - Het bieden van een bij het gezin of alleenstaande passend arrangement; - Integratie van verschillende vormen van hulp; - Heldere afspraken tussen inwoner en gemeente. De schaal van de gemeente Montfoort en complexiteit van sommige vraagstukken vragen intensief contact en samenwerking met organisaties en andere overheden om passende zorg te kunnen bieden. Tegelijkertijd is de schaalgrootte van de gemeente Montfoort overzichtelijk en kunnen we lokaal inzetten wat nodig is en werkt. Vanuit de integrale klantbenadering is er een steeds intensievere samenwerking tussen het sociaal team en het jeugdteam op zowel de wijze van klantbenadering als triage van de klantvraag. Optimalisatie van samenwerking tussen de onderdelen van de diverse programma’s en ketenpartners, zodat we de inwoner, het huishouden of gezin een passend arrangement kunnen bieden. Voorbeeld hiervan is dat de

P r o g r a m m a b e g r o t i n g

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

M o n t f o o r t

25 | P a g i n a

•

• • •

toegangsteams steeds intensiever samenwerken met onderwijs en de huisartsen om de inwoners tijdig passende zorg te kunnen bieden. Behalve huisvesting van statushouders en Oekraïners wordt door onze samenwerkingspartners en de gemeente het nodige ingezet om zorg en onderwijs te bieden. De verwachting is dat het verblijf van Oekraïners in Nederland langer duurt. Mocht de oorlog tot een einde komen, dan is de verwachting dat een flink deel van de Oekraïners in Nederland wil blijven. De inzet van gemeente en partners voor opvang, huisvesting en integratie van statushouders wordt groter als gevolg van de verhoogde taakstelling; In de huidige tijd stijgt de zorg om de bestaanszekerheid. We hebben in Montfoort een pakket aan maatregelen en activiteiten om de inwoners te ondersteunen. Er wordt regelmatig bekeken of en in hoeverre deze nog adequaat, voldoende en breed bekend zijn. Jeugdteam, SWOM en backoffice sociaal domein werken met ingang van 1 januari 2024 met een nieuw systeem,. Dit systeem kan beter monitoren, bijdragen CAK worden automatisch doorgegeven en zorgt voor een betere samenwerking tussen Jeugdteam/SWOM en backoffice sociaal domein. Er is in het systeem eveneens de mogelijkheid om modules voor schuldhulpverlening, leefgeld etc. toe te voegen.

Wmo •

• • • • •

Voor personen met verward gedrag is er de wijk-GGZ. Die heeft de regie en biedt samen met de andere betrokken sociale partners een integrale aanpak, waarbij er verbinding is tussen het veiligheids-, het medisch-, het sociaal domein en welzijn. Er wordt gewerkt aan de borging van de functie wijk-GGZ binnen de gemeente Montfoort. Het door de centrale overheid ingevoerde abonnementstarief leidt nog steeds tot een toename van meldingen en verstrekkingen bij de Wmo, met name op het gebied van de woningaanpassingen en hulp bij het huishouden. Een inwoner wordt, als dat gewenst is, bij een hulpaanvraag ondersteund door bijvoorbeeld een cliëntondersteuner, mantelzorger of ervaringsdeskundige. De cliëntervaringsonderzoeken worden continu uitgevoerd, waarbij de inwoner zijn verhaal en ervaring kan doorgeven. In de gemeente Montfoort is de keuze gemaakt voor het opnieuw opzetten van een bibliotheekfunctie (Huis van Ervaring), met een integrale samenhang met welzijn, zorg- en ondersteuningsfuncties binnen het sociaal domein die al grotendeels in de gemeente aanwezig zijn. De coronacrisis heeft veel invloed gehad op de gezondheid en gezondheidszorg. Ook de vaccinatiegraad en bereidheid voor zowel corona als andere infectieziekten hangt hier sterk mee samen.

MOBW • • • •

De rol van de centrumgemeente Utrecht bij maatschappelijke opvang en beschermd wonen wordt afgebouwd, waardoor de opvang en zorg voor de kwetsbare groep inwoners meer lokaal georganiseerd gaat worden. Vanuit het ministerie is aangegeven dat de gemeenten vanaf 2023 moeten werken aan een integrale woonzorgvisie voor alle aandacht groepen. Wanneer het woonplaatsbeginsel voor MOBW in gaat is nog niet zeker. De streefdatum is 1 januari 2025. Er is een woon/zorg behoefte onderzoek afgerond. De woningopgave voor de diverse doelgroepen wordt gekoppeld aan oplossingen binnen de bestaande woningvoorraad en ingepast in de nieuwbouw op de uitbreidingslocaties.

Jeugd • •

• • •

Kinderen met een zwaardere zorgvraag worden waar mogelijk en passend lokaal opgevangen in een gezinsvorm in plaats van in een bovenregionale instelling. Landelijk zijn de Hervormingsagenda jeugd en het toekomstscenario kind- en gezinsbescherming gepresenteerd. De Hervormingsagenda heeft als doel knelpunten in de jeugdzorg structureel aan te pakken. Een ander doel is het jeugdzorgstelsel financieel houdbaar te maken voor de toekomst. In deze agenda wordt aangestuurd op normaliseren. Het toekomstscenario biedt perspectief hoe de jeugdbeschermingsketen er in de toekomst slimmer en effectiever uit kan zien waarbij het belang van kind en gezin centraal staan. ‘Bescherming in beweging’ is een van de proeftuinen van het toekomstscenario kind- en jeugdbescherming. De gemeente Montfoort participeert binnen deze proeftuin. ‘Bescherming in beweging’ houdt in dat het jeugdteam de (preventieve) taken van Samen Veilig Midden-Nederland (SVMN) overneemt, wat leidt tot versterking van hulp aan gezinnen en een vereenvoudiging van de veiligheidsketen. Het jongerenwerk wordt in 2024 structureel voortgezet in de gemeente. In 2024 breidt het aantal fte’s van het jeugdteam uit met 0,67 fte. Dit om de aanmeldlijst kort te houden en op tijd hulp vanuit het jeugdteam in te zetten, waardoor vaak zwaardere zorg voorkomen kan worden.

In het najaar van 2023 en doorlopend in 2024 gaan het jeugdteam en de SWOM aan de slag met ‘’Samen opvoeden en samen opgroeien’’. Hiervoor wordt de inzet vanuit ouders, het netwerk, vrijwilligersorganisaties en de Montfoortse samenleving optimaal benut om opvoed- en opgroeivraagstukken te beantwoorden, dit gebeurt onder leiding van een hiervoor aangestelde coördinator.

P r o g r a m m a b e g r o t i n g

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

M o n t f o o r t

26 | P a g i n a

Participatie (Werk en Inkomen) • • • •

De begeleiding van mensen met een uitkering levensonderhoud en een grote afstand tot de arbeidsmarkt blijft prioriteit; de daarvoor beschikbare capaciteit is een punt van aandacht. We zijn met onze partners actief om op creatieve wijze nu en in de toekomst in Montfoort wonende statushouders en bedrijven met elkaar te matchen om zo een win-win situatie voor de statushouder, de bedrijven en de Montfoortse samenleving te bereiken. De regie op de nieuwe Wet Inburgering 2021 is opgedragen aan Ferm Werk; de uitvoering daarvan vindt plaats door Ferm Werk, Vluchtelingenwerk, de SWOM en de gemeente. De vroegsignalering en de in 2023 gestarte schuldhulpmaatjes zorgen ervoor dat mogelijke problemen vroegtijdig bekend zijn en aangepakt kunnen worden. Het geactualiseerde Beleidsplan schuldhulpverlening is de basis voor de actuele, snellere en meer adequate hulp aan degene die zich hebben gemeld bij de gemeentelijke schuldhulpverlening.

Kaderstellende beleidsnota’s • • • • • • • • •

•

Integraal beleidsplan sociaal domein gemeente Montfoort 2023 en verder Nota Gezondheidsbeleid 2023-2026 Vitaliteitsakkoord III Handelingskader personen met verward gedrag Inkoopcontracten Wet verplichte GGZ Integrale woon/zorgvisie Nota Armoedebeleid Beleidsplan Schuldhulpverlening 2023 e.v. Nieuwe landelijke kaderstellende nota’s en verplichtingen, zoals GALA Gezond en Actief Leven Akkoord) en IZA (Integraal Zorg Akkoord)

Verbonden en / of uitvoerende partijen I. Ferm Werk II. Plangroep (schuldhulpverlening) III. SWOM (Sociaal team en welzijnsteam) IV. Stichting de Thuisbasis (Jeugdteam) V. GGD - regio Utrecht VI. Regionaal Bureau Leerplicht Utrecht Noordwest VII. RMC (Regionale Meld- en Coördinatiefunctie, voortijdig schoolverlaters) VIII.Samenwerkingsverbanden Passend Onderwijs en de schoolbesturen PO, VO en MBO IX. Regiogemeenten en Ferm Werk voor uitvoering van de Wet inburgering 2021 X. Inkoop en Monitoring Utrecht West (inkoop en contractbeheer Wmo en jeugdhulpaanbieders) XI. Regiotaxi XII. Vluchtelingenwerk Montfoort en Linschoten XIII. Woningcorporatie Cazas Wonen en Woningcorporatie Woonzorg Nederland XIV. Coöperatie Groene Hart Vitaal XV. Bibliotheek Het Groene Hart XVI. Coöperatie Montfoort-Linschoten Gezond XVII. SchuldhulpMaatje Montfoort-Linschoten

Programmaonderdeel 5.01: Participatiewet Wat willen we bereiken? 1. 2. 3. 4. 5.

De zorgvraag van de inwoner is leidend en de regelgeving binnen het sociaal domein is dienend. Duurzame zelfredzaamheid en maatschappelijke participatie voor alle inwoners (bestaanszekerheid). Ook mensen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt doen mee. Voorkomen van problematische schulden bij inwoners. De toegang en communicatie met de uitvoerende instellingen is helder en op maat. Ze werken allen vanuit het principe van de omgekeerde toets.

Wat gaan we ervoor doen? 1. Werken vanuit de bedoeling en het blijven stimuleren van het toepassen van de omgekeerde toets. 2. De ondersteuning die we en onze partners inzetten is gericht op het duurzaam vergroten van de zelfredzaamheid en participatie. Hiervoor richten we ons op het oplossen van de oorzaak van de ondersteuningsvraag. 3. We hebben extra aandacht voor mensen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt. Laagdrempelige dagbesteding voor deze groep wordt zoveel mogelijk door de SWOM georganiseerd. Daarnaast gaan we door met het verbeteren van de samenwerking tussen bedrijven, gemeenten, Ferm Werk, UWV en onderwijs om inwoners met een groter dan gemiddelde afstand tot de arbeidsmarkt te (be)geleiden richting duurzaam werk. P r o g r a m m a b e g r o t i n g

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

M o n t f o o r t

27 | P a g i n a

4. Uitvoering geven aan de Nota armoedebeleid en de daarin genoemde instrumenten, acties en onderzoeksvragen. Als vervolg op de Nota armoedebeleid en de gewijzigde Wet gemeentelijke schuldhulpverlening per 1 januari 2021 wordt de vroegsignalering verder structureel vorm gegeven. 5. In de contacten met uitvoerende instellingen de omgekeerde toets blijven uitdragen.

Programmaonderdeel 5.02: Wmo Wat willen we bereiken? 1. De zorgvraag van de inwoner is leidend en de regelgeving binnen het sociaal domein is dienend. 2. Integrale dienstverlening binnen het sociaal domein. 3. Een passende opvang voor onze kwetsbare inwoners. 4. Meer eigen regie door de inwoners van de gemeente Montfoort. 5. Een verdere transformatie van maatwerkvoorzieningen naar algemene voorzieningen. 6. Een goede aansluiting van de woon/zorg behoefte bij het beschikbare woningaanbod. 7. We willen thuiswonende inwoners met geheugenproblematiek of die verward zijn in een vroeg stadium ondersteuning bieden. 8. Meer doelgebonden opdrachtverstrekking aan SWOM.

Wat gaan we ervoor doen? 1. Werken vanuit de bedoeling en het blijven stimuleren van het toepassen van de omgekeerde toets. 2. In het voorjaar van 2023 is het ‘Integraal beleidsplan sociaal domein 2023’ door de raad vastgesteld. Met dit beleidsplan hebben we een belangrijke stap gezet op weg naar een meer integrale dienstverlening met betrekking tot ondersteuning en zorg voor onze inwoners. Aan het plan hangt een uitvoeringsplan, dat we regelmatig actualiseren. 3. Borgen van de ketensamenwerking bij zorg voor onze inwoners met GGZ problematiek waarbij de Wijk-GGZ de verbindende schakel vormt tussen het sociaal domein, medisch domein, veiligheidsdomein en welzijn. 4. Bij een ondersteuningsvraag de inwoner handvatten aanreiken zodat het ondersteuningsaanbod zoveel mogelijk past bij de wijze waarop de inwoner zijn leven wil leiden. We stimuleren hierbij het benutten van de eigen kracht. 5. Verder uitbouwen en borgen van onze laagdrempelige algemeen toegankelijke zorg-, hulp-, en welzijnsactiviteiten, zoals het Doe Mee huis en het Huis van Ervaring, waarbij het dienen van onze inwoners en het maatschappelijk belang het uitgangspunt blijft. 6.

a) We gaan onderzoeken op welke manier het ontmoetingshuis voor mensen met geheugenproblematiek een vast onderdeel kan zijn om een dementievriendelijke gemeente te worden b) Nauwer samenwerken met de woningbouwverenigingen over de woonoplossingen voor zorg doelgroepen bij nieuwbouw en vrijkomend vastgoed. 7. Het toegewezen budget voor het versterken aanbod mensen met dementie blijven inzetten om thuiswonende ouderen met geheugenproblematiek en hun mantelzorgers te bereiken. 8. Duidelijk kaderen van de doelen per onderdeel van de SWOM

Programmaonderdeel 5.03: Jeugd Wat willen we bereiken? 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9.

De zorgvraag van de inwoner is leidend en de regelgeving binnen het sociaal domein is dienend. Integrale dienstverlening binnen het sociaal domein. Transformatie van jeugdzorg “van bos naar buurt” (kinderen/ jeugdigen in of in de buurt van de huidige gemeente opvangen in plaats van in afgelegen jeugdzorginstellingen). Meer eigen regie door de inwoners van Montfoort en Linschoten en aansluiten bij de leefwereld van het gezin. Een integrale aanpak. Goede kwaliteit van zorg. Meer grip krijgen op verwijzingen. De welzijnsorganisatie aantrekkelijk en bereikbaar maken voor onze jongeren. Meer gelijke kansen voor jongeren.

Wat gaan we ervoor doen? 1. Werken vanuit de bedoeling en het blijven stimuleren van het toepassen van de omgekeerde toets. 2. Het ‘Integraal beleidsplan sociaal domein 2023 en verder’ is medio 2023 vastgesteld. Inmiddels zijn we gestart met de uitvoering van het plan. Met dit beleidsplan zetten we een belangrijke stap op weg naar een meer integrale dienstverlening met betrekking tot ondersteuning en zorg voor onze inwoners. 3. Intensievere samenwerking tussen de gemeenten in de regio Utrecht West en aanbieders om te zorgen voor meer regionale-, en indien mogelijk lokale opvang van jongeren in plaats van opvang buiten de regio. 4. Bij een ondersteuningsvraag de jongere en de ouders handvatten aanreiken zodat het ondersteuningsaanbod zoveel mogelijk past bij de wijze waarop zij hun leven willen leiden. We stimuleren hierbij het benutten van de eigen kracht. 5. Toepassen van brede vraagverheldering en afstemming met betrokken partijen (o.a. huisarts, school, andere hulpverleners) bij gezinsplan. Daar waar de zorgvraag domein overstijgend is deelname aan 3D-initiatieven om P r o g r a m m a b e g r o t i n g

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

M o n t f o o r t

28 | P a g i n a

voor bepaalde doelgroepen met partijen uit verschillende domeinen (jeugd, WMO en participatie) bepaalde problematiek aan te pakken in de gemeente Montfoort. 6. Bij een ingezet zorgtraject regelmatig met de zorgaanbieder en klant beoordelen of de ingezette zorg nog past bij de zorgvraag en of de ingezette zorg het gewenste effect heeft. Daarnaast is de controle op de kwaliteitseisen van de aanbieders zoals aangegeven in de inkoopdocumenten verscherpt. 7. Het proces rondom verwijzen via huisarts, medisch specialisten, jeugdartsen en zorgverzekeraars verduidelijken via nadere regels. 8. Uitbreiden en benutten van algemene en voorliggende voorzieningen voor kinderen, jongeren en hun ouders. Onderzoeken welke welzijnsactiviteiten kinderen, jongeren en hun ouders aanspreken, zodat ook zij toegang krijgen tot laagdrempelige activiteiten om mee te kunnen doen in de gemeente Montfoort. Dit maakt onderdeel uit van de opdracht aan de coördinator ‘Samen opvoeden en samen opgroeien’. 9. Passende jeugdhulp inzetten waarmee de problematiek bij jongeren wordt teruggebracht tot het niveau dat zij zich weer hetzelfde kunnen ontwikkelen als leeftijdgenoten.

Programmaonderdeel 5.04: Volksgezondheid Wat willen we bereiken? 1. Blijvend monitoren van de vaccinatiebereidheid van onze inwoners. 2. Lokaal preventie akkoord uitvoeren in samenhang met het lokaal sportakkoord (Vitaliteitsakkoord III). 3. Zo gezond mogelijke inwoners van onze gemeente. 4. Buurtsportcoachactiviteiten nog beter laten aansluiten op het sociaal domein. 5. Gezonde inrichting van de bebouwde omgeving. 6. Onze inwoners duidelijkheid geven in het geval van extreme weerssituaties en/of infectieziekten. 7. Volksgezondheid meer integraal benaderen in combinatie met sport en preventie. 8. Komen tot een gecoördineerde regionale aanpak op overstijgende gezondheidsthema’s. 9. Het aanpakken van laaggeletterdheid.

Wat gaan we ervoor doen? 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9.

Informatie verstrekken, voorlichten en opzetten van sturing naar gedragsverandering. Zie ook programma 4 onderdeel sport. Intensiveren van onze samenwerking met de GGD en nog meer gebruik maken van de aanwezige expertise. Uitvoering van het Vitaliteitsakkoord en meer aandacht voor preventie. De buurtsportcoaches meer betrekken bij de maatschappelijke opgave in het sociaal domein. Meer samen optrekken met regiegroep Actief Montfoort. Gezondheid opnemen als thema in nieuwbouwprojecten en herontwikkeling. Initiatieven voor een beweegvriendelijke omgeving ondersteunen. Opstellen van een communicatieplan in dergelijke gevallen, in lijn met ons lokaal hitteplan. a) Uitvoering van het Vitaliteitsakkoord III. b) We stellen een integraal plan van aanpak op voor de lokale uitwerking van GALA, en werken aan de uitvoering hiervan. We stellen, samen met regio Utrecht West en andere samenwerkingsverbanden, een regioplan op en voeren dit uit. We werken samen met omliggende gemeenten op thema’s uit IZA en GALA. Het opzetten en integreren van meerdere welzijnsonderdelen, zoals taalondersteuning, internetvaardigheid, cursussen die gaan over gezondheid en welzijn in de bibliotheekfunctie.

Financieel overzicht

P r o g r a m m a b e g r o t i n g

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

M o n t f o o r t

29 | P a g i n a

Programma 5. Inkomen, jeugd en Wmo LASTEN (actuele begr'23)

Rekening Begroting* Begroting 2022 2023 2024 11.699

(bedragen x € 1.000) Raming Raming 2026 2027

Raming 2025

11.443

11.443

11.335

11.256

11.155

527 539 111

545

541

129

135

12.512

11.930

11.831

Mutaties: Begroting 2024 Ferm Werk Jeugdhulp Begroting 2024 GGdrU Overig Totaal lasten Begroting 2024

11.699

11.443

515 539 94 190 12.781

BATEN (actuele begr'23)

2.758

1.726

1.737

1.737

1.737

1.736

111 89

111 89

111 56

111 -44

1.937 10.844 0 10.844

1.937 10.576 0 10.576

1.904 10.026 0 10.026

1.803 10.028 0 10.028

Mutaties: Aanpassing BUIG middelen Subsidies (SPUK) vrijval en nieuw Overig Mutaties: Totaal baten begroting 2024 Saldo baten en lasten voor mutaties reserves - waarvan incidenteel - waarvan structureel

2.758 8.941 -30 8.971

1.726 9.718 9.718

Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Saldo mutaties reserves - waarvan incidenteel - waarvan structureel

170 -170 -170 0

0 581 -581 -581 0

Saldo baten en lasten na mutaties reserves Structureel saldo na mutaties reserves *) Begroting 2023 na vastgestelde wijzigingen

8.771 8.971

9.136 9.718

P r o g r a m m a b e g r o t i n g

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

M o n t f o o r t

0 -

0

0

0

-

0

0 -

0

-

-

0 -

0

0

0

0

10.844 10.844

10.576 10.576

10.026 10.026

10.028 10.028

30 | P a g i n a

2.6. Overhead

6. Overhead

6.01 Overhead B € 353.394 L € 5.763.967

B € 353.394 L € 5.763.967

*) B = baten en L = lasten Het programma Overhead is opgenomen als apart hoofdstuk. De reden hiervoor is dat de BBV-voorschriften de gemeente verplicht om naast haar vijf facultatieve programma’s de kosten van overhead in een overzicht samen te brengen en niet meer in de vijf hoofdprogramma’s te verantwoorden. Het begrip overhead is volgens de regelgeving: het geheel van functies gericht op de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. Het begrip is nader uitgewerkt in een notitie van de commissie BBV. De notitie duidt overhead nader aan als: leidinggevenden en managementondersteuning primair proces. Hieronder vallen de functies: financiën, toezicht en controle gericht op de eigen organisatie, HRM, inkoop en aanbesteding, interne en externe communicatie, juridische zaken, bestuursondersteuning, informatievoorziening en automatisering (ICT), facilitaire zaken, huisvesting en documentatieen informatievoorziening.

P r o g r a m m a b e g r o t i n g

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

M o n t f o o r t

31 | P a g i n a

Financieel overzicht Rekening Begroting* Begroting 2022 2023 2024

Programma 6. Overhead LASTEN (actuele begr'23)

4.780

(bedragen x € 1.000) Raming Raming 2026 2027

Raming 2025

5.611

5.611

5.277

5.231

5.224

126 27 5.430

126 27 5.384

126 27 5.377

Mutaties: ICT k osten Overig Totaal lasten Begroting 2024

4.780

5.611

126 27 5.764

BATEN (actuele begr'23)

271

339

353

353

353

353

271 4.509 11 4.498

339 5.272 5.272

353 5.411 0 5.411

353 5.076 0 5.076

353 5.031 0 5.031

353 5.023 0 5.023

-

163 -163 163 0

0 0 0 0 0

0 0 0 0 0

0 0 0 0 0

0 0 0 0 0

4.509 4.498

5.108 5.272

5.411 5.411

5.076 5.076

5.031 5.031

5.023 5.023

Mutaties: Totaal baten begroting 2024 Saldo baten en lasten voor mutaties reserves - waarvan incidenteel - waarvan structureel Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Saldo mutaties reserves - waarvan incidenteel - waarvan structureel Saldo baten en lasten na mutaties reserves Structureel saldo na mutaties reserves

P r o g r a m m a b e g r o t i n g

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

M o n t f o o r t

32 | P a g i n a

2.7. Algemene dekkingsmiddelen

7. Algemene dekkingsmiddelen B € 28.277.187 L € 47.665

7.01 Algemene dekkingsmiddelen B € 28.277.187 L € 47.665

*) B = baten en L = lasten

Algemene dekkingsmiddelen Het zevende “programma” Algemene dekkingsmiddelen is ook als apart hoofdstuk opgenomen, omdat de BBVvoorschriften de gemeente verplichten om naast haar vijf facultatieve programma’s ook dit programma in de begroting apart op te nemen en te verantwoorden. Het programma Algemene dekkingsmiddelen betreft de onroerende-zaakbelastingen en de uitkeringen uit het gemeentefonds. Deze middelen kennen geen vooraf bepaald bestedingsdoel en zijn daarmee vrij aanwendbaar. Ook het renteresultaat komt via dit programma naar voren. De niet vrij aanwendbare heffingen, zoals het rioolrecht en afvalstoffenheffing, en de ontvangsten van specifieke uitkeringen zijn als baten opgenomen in de betreffende programma’s.

P r o g r a m m a b e g r o t i n g

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

M o n t f o o r t

33 | P a g i n a

Financieel overzicht Programma 7. Algemene dekkingsmiddelen LASTEN (actuele begr'23)

229

Mutaties: Treasury: totaalfinanciering en rente effect Alg. uitk ering (stelposten) Correctie stelpost salarissen CAO ontwik k elingen Totaal lasten Begroting 2024 BATEN (actuele begr'23) Mutaties: Algemene uitk ering (meicirculaire) Belastingopbrengsten Totaal baten begroting 2024 Saldo baten en lasten voor mutaties reserves - waarvan incidenteel - waarvan structureel Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Saldo mutaties reserves - waarvan incidenteel - waarvan structureel Saldo baten en lasten na mutaties reserves Structureel saldo na mutaties reserves *) Begroting 2023 na vastgestelde wijzigingen

P r o g r a m m a b e g r o t i n g

Rekening Begroting* Begroting 2022 2023 2024

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

(bedragen x € 1.000) Raming Raming 2026 2027

Raming 2025

369

416

416

162

629

229

369

-254 400 -514 48

-414 300 -514 -212

-178 300 -514 -230

-655 300 -514 -240

25.070

25.333

25.333

25.333

25.333

25.333

25.333 -24.965 -24.965

2.630 314 28.277 -28.230 0 -28.230

2.247 314 27.894 -28.107 0 -28.107

41 314 25.688 -25.918 0 -25.918

-203 314 25.444 -25.684 0 -25.684

0 0 0 0 0

0 0 0 0 0

0 0 0 0 0

-28.107 -28.107

-25.918 -25.918

-25.684 -25.684

25.070 -24.841 -1.463 -23.378 -

0 0

0 0 0 0 0

-24.841 -23.378

-24.965 -24.965

-28.230 -28.230

M o n t f o o r t

34 | P a g i n a

2.8. Heffing Vpb en onvoorzien Vennootschapsbelasting Sinds 2016 moeten gemeenten (en andere overheden) vennootschapsbelasting (vpb) betalen over de winst die ze met een aantal, nader bepaalde, ondernemingsactiviteiten maken. Jaarlijks wordt er een analyse van de bedrijfsactiviteiten van de gemeente gemaakt. Hierbij is vastgesteld dat voor de gemeente Montfoort de ondernemingsactiviteiten in het kader van de vpb beperkt zijn en voornamelijk betrekking hebben op de grondexploitaties. Voor 2024 worden geen winsten verwacht, die tot een vpb-heffing leiden. Vennootschapsbelasting Lasten Baten Saldo baten en lasten voor mutaties reserves Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Saldo baten en lasten na mutaties reserves *) Begroting 2023 na vastgestelde wijzigingen

(bedragen x € 1.000) Rekening Begroting* Begroting Raming Raming Raming 2022 2023 2024 2025 2026 2027 47 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 47 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 47 0 0 0 0 0

Onvoorzien Voor het bedrag voor onvoorziene uitgaven hanteert de provincie Utrecht een richtbedrag van € 2,50 per inwoner. Op basis van inwoneraantal per 1 januari 2023 had een bedrag van € 35.000 kunnen volstaan. Vanwege de aanzienlijke toename van de omvang van de begroting sinds de decentralisaties in 2015 is er een bedrag van € 50.000 opgenomen voor onvoorziene uitgaven. Onvoorzien Lasten Baten Saldo baten en lasten voor mutaties reserves Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves Saldo baten en lasten na mutaties reserves *) Begroting 2023 na vastgestelde wijzigingen

P r o g r a m m a b e g r o t i n g

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

(bedragen x € 1.000) Rekening Begroting* Begroting Raming Raming Raming 2022 2023 2024 2025 2026 2027 0 36 50 50 50 50 0 0 0 0 0 0 36 50 50 50 50 0 36 50 50 50 50

M o n t f o o r t

35 | P a g i n a

3

Paragrafen

3.1. Lokale heffingen Portefeuillehouder(s): W. van Wikselaar

Algemeen In deze paragraaf worden de ontwikkelingen en kostendekkendheid van de heffingen en leges beschreven. Daarna wordt de onroerende-zaakbelasting beschreven (OZB). Tot slot wordt ingegaan op de onbenutte belastingcapaciteit en het kwijtscheldingsbeleid. De gemeentelijke heffingen zijn, naast de algemene uitkering uit het gemeentefonds, een belangrijke bron van inkomsten. Er zijn twee gemeentelijke heffingen: rechten en belastingen. Bij ‘rechten’ is sprake van een tegenprestatie van de gemeente en mogen de geraamde opbrengsten niet hoger zijn dan de geraamde kosten die de gemeente maakt voor de uitoefening van de taak. Dat wil zeggen: niet meer dan honderd procent kostendekkend. Bij ‘belastingen’ is er geen directe relatie met een prestatie van de gemeente. De gemeente kent de volgende belastingsoorten: - Onroerende-zaakbelastingen (OZB/RZB); - Afvalstoffenheffing en reinigingsrecht; - Rioolheffingen; - Marktgelden; - Lijkbezorgingrechten; - Leges.

Heffingen en leges Op basis van het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) dient een bijlage te worden toegevoegd over de kostendekkendheid van de lokale lasten. Hierbij dient overhead –als onderdeel van de apparaatskosten- centraal onder een taakveld te worden opgenomen en extracomptabel (gegevens buiten de boekhouding om verwerkt) te worden berekend. Alle apparaatskosten en overige directe lasten die te relateren zijn aan een taakveld moeten op het taakveld van de desbetreffende leges en heffingen worden opgenomen. De directe kosten en de toerekenbare overhead worden op deze manier meegenomen om te bepalen in hoeverre de leges en de heffingen kostendekkend zijn. De leges en heffingen mogen maximaal kostendekkend zijn.

Afvalstoffenheffing en reinigingsrecht Afvalstoffenheffing De afvalstoffenheffing wordt geheven van de bewoner van een eigendom, waarbij huishoudelijke afvalstoffen worden opgehaald. Er is sprake van een tariefdifferentiatie naar gezinsverhouding. Voor bedrijven is er sprake van een reinigingsrecht. Voor beide heffingen is het uitgangspunt volledige kostendekking. De afvalstoffenheffing en het reinigingsrecht worden in rekening gebracht door de gemeenschappelijke regeling Belastingsamenwerking Rivierenland (BSR). Voor de lokale heffingen wordt informatie op hoofdlijnen opgenomen van kostendekkendheid. Ten laste van de heffingen mogen alleen die baten en lasten van overhead worden toegerekend die betrekking hebben op het taakveld van de betreffende heffing. Vanaf het begrotingsjaar 2021 is de afvalstoffenheffing toegegroeid naar 100% kostendekkendheid. Voor het jaar 2024 is de kostendekkendheid nagenoeg 100%. De prijsindexering is achterwege gelaten. In december 2023 zullen de tarieven voor de afvalstoffenheffing door middel van de Verordening afvalstoffenheffing en reinigingsrechten 2024 ter vaststelling aan de raad worden aangeboden.

P r o g r a m m a b e g r o t i n g

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

M o n t f o o r t

36 | P a g i n a

Afvalstoffenheffing

Begroting 2020 1.392.293 -155.000 1.237.293

Begroting 2021 1.491.578 -157.610 1.333.968

Begroting 2022 1.543.742 -159.972 1.383.770

Begroting 2023 1.654.522 -169.570 1.484.952

Raming 2024 1.636.416 -90.000 1.546.416

221.089 245.635

329.903 260.845

296.302 281.405

300.529 298.095

303.410 286.728

Uitgaven taakveld

1.704.017

1.924.716

1.961.477

2.083.576

2.136.553

Opbrengsten heffingen Inkomsten taakveld dekkingspercentage

1.397.088 1.397.088 82%

1.730.014 1.730.014 90%

1.954.798 1.954.798 100%

2.079.905 2.079.905 100%

2.079.905 2.079.905 97%

Bedragen in euro's

Kosten taakveld Inkomsten taakveld, exclusief heffingen Netto kosten product Toe te rekenen kosten: Overhead BTW

Reinigingsrechten Bij niet-huishoudens worden reinigingsrechten in rekening gebracht. Dat is een retributie die wordt geheven voor het periodiek verwijderen van bedrijfsafval van beperkte omvang. Er is een tarief voor het beschikbaar stellen van een container en een tarief voor elke extra container. Ook reinigingsrechten zijn bestemmingsheffingen, de opbrengsten mogen niet hoger zijn dan de uitgaven. De prijsindexering is achterwege gelaten. Reinigingsrecht betreft een belasting voor het verwerken van afval voor bedrijven die geen eigen vuilopslagmogelijkheid hebben. Voorgesteld is om deze belasting nagenoeg 100% kostendekkend te maken en te houden. Ook hier wordt uitgegaan van het principe “de gebruiker dan wel vervuiler betaalt”. Reinigingsrechten Bedragen in euro's

Kosten taakveld Toe te rekenen kosten: Overhead BTW Uitgaven taakveld Opbrengsten heffingen Inkomsten taakveld dekkingspercentage

Begroting 2020 34.467

Begroting 2021 42.914

Begroting 2022 44.400

Begroting 2023 30.594

Raming 2024 31.995

5.745 6.053 46.265

9.492 7.615 60.021

8.522 8.939 61.861

5.557 9.346 45.497

6.581 7.273 45.850

40.904 40.904 88%

60.021 60.021 100%

61.287 61.287 100%

45.209 45.209 100%

45.209 45.209 99%

Uitvoering Wet WOZ en bezwaren De Wet waardering onroerende zaken betreft de waardering van woningen en bedrijven. Behalve het periodiek waarderen, gaat dit ook over het analyseren van gerealiseerde verkoopcijfers en huurgegevens, het bijhouden van mutaties in objecten ingevolge van bouwvergunningen en het afhandelen van bezwaar- en beroepschriften gericht tegen de WOZ-beschikkingen. Tegen de WOZ-beschikkingen zijn over 2022 in totaal 50 bezwaarschriften ingediend. Dit betreft uitsluitend bezwaarschriften waarin de WOZ-waarde wordt betwist (stand jaarrekening 2022). WOZ tijdvak

Waarde-peildatum 1-1-2018 1-1-2019 1-1-2020 1-1-2021

2019 2020 2021 2022

WOZbezwaren 107 145 126 50

Aantal nog in Aantal behandeling afgehandeld 1 106 2 143 0 126 1 49

Waarvan gegrond 85/79% 88/61% 87/69% 28/56%

Kwijtscheldingsbeleid Als een belastingschuldige als gevolg van financiële omstandigheden niet in staat is een belastingaanslag geheel of gedeeltelijk te betalen, kan op verzoek gehele of gedeeltelijke kwijtschelding worden verleend. De normen voor het behandelen van kwijtscheldingsverzoeken worden bepaald door de rijksoverheid. Volgens de rijksnormen wordt beoordeeld of iemand in aanmerking komt voor kwijtschelding. Kwijtschelding wordt verleend met betrekking tot de volgende gemeentelijke belastingsoorten: onroerende-zaakbelastingen, afvalstoffenheffing en rioolheffingen. De kwijtscheldingen maken deel uit van het minimabeleid, dat onderdeel is van programma Inkomen, jeugd en Wmo. Kwijtscheldingen worden meegenomen bij het bepalen van de heffingen, omdat daar het uitgangspunt van volledige kostendekkendheid geldt. Bij de onroerende-zaakbelastingen spelen de lasten geen directe rol bij het bepalen van de tarieven. P r o g r a m m a b e g r o t i n g

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

M o n t f o o r t

37 | P a g i n a

Het kwijtscheldingsbeleid wordt uitgevoerd door de gemeenschappelijke regeling Belastingsamenwerking Rivierenland (BSR). Voorde automatische kwijtscheldingen maken zij gebruik van het inlichtingenbureau van de VNG. Dit bureau geeft een advies of een huishouden in aanmerking komt voor kwijtschelding. Is het advies positief, dan ontvangt dit huishouden automatisch kwijtschelding. De huishoudens die niet voor automatische kwijtschelding in aanmerking komen, kunnen nog een afzonderlijk verzoek hiertoe indienen bij de BSR. Overzicht van de kwijtscheldingen per heffing/belasting: Kwijtschelding Bedragen in euro's

Totaal bedrag kwijtschelding afvalstoffenheffing Totaal bedrag kwijtschelding rioolheffing Totaal bedrag kwijtschelding extra containers Totaal bedrag

Begroting 2021 24.805 31.570

Begroting 2022 27.270 34.706

Begroting 2023 38.255 35.313

Begroting 2024 38.255 35.313

56.375

61.976

73.568

73.568

Heffingen en belastingen Onroerende zaakbelasting De grondslag voor de aanslagen onroerende-zaakbelastingen is de vastgestelde waarde (WOZ-waarde) van de onroerende zaak. Meer informatie over de WOZ vindt u hiervoor in het onderdeel “Uitvoering Wet WOZ”. Voor 2024 wordt voorgesteld de opbrengst van de onroerende-zaakbelastingen (OZB) met 7,6% te laten stijgen ten opzichte van 2023. De vaststelling van het tarief is mede afhankelijk van de waardeontwikkelingen van de grondslag voor de aanslagen OZB, de vastgestelde waarde van de onroerende zaak (WOZ-waarde). Bij het bepalen van het uiteindelijke tarief wordt hiermee rekening gehouden, zodat bij een gelijkblijvend areaal de totale baten toenemen met 7,6%. Onroerendezaakbelasting

Begroting 2021 2.373.614 1.487.989 3.861.603

Bedragen in euro's

OZB Baten woningen OZB Baten niet woningen Totaal opbrengst

Begroting 2022 2.535.153 1.520.873 4.056.026

Begroting 2023 2.697.403 1.618.209 4.315.612

Begroting 2024 2.902.406 1.726.749 4.629.155

Onbenutte belastingcapaciteit OZB De onbenutte belastingcapaciteit bestaat uit de extra middelen die gegenereerd kunnen worden door de tarieven van de gemeentelijke heffingen te verhogen tot het wettelijk toegestane maximum. De onbenutte belastingcapaciteit kan worden berekend door de maximaal toegestane belastingbaten en -tarieven te vergelijken met de belastingbaten en tarieven in de gemeente. Voor de maximale tarieven wordt gebruik gemaakt van de normen van het zogeheten artikel 12 beleid. Een gemeente met een artikel 12 status is een Nederlandse gemeente die onder preventief financieel toezicht is gesteld door het rijk vanwege een structureel slechte financiële situatie. Deze gemeenten moeten hun tarieven verhogen tot een ‘redelijk peil eigen heffingen’, willen zij in aanmerkingen komen voor rijkssteun. In de meicirculaire 2023 is het percentage van de WOZ-waarde voor toelating tot artikel 12 voor 2024 vastgesteld op 0,1614. De berekening van de onbenutte belastingcapaciteit is als volgt: Belastingcapaciteit woningen en niet-woningen in € per 1-1-2023 Maximale OZB opbrengst (Norm art. 12: 0,1614% van de WOZ-waarde) Af: Geraamde OZB opbrengst 2024 Onbenutte belastingcapaciteit

2.956.402.018 4.771.633 4.629.155 142.478

Gemeenten gebruiken voor woningen een vergelijkingsmethode, ook wel bekend onder de naam modelmatige waardebepaling. Zowel verkoopcijfers als de kenmerken van een woning spelen daarbij een rol. De WOZ-waarde is de marktwaarde rekening houdend met enkele waarderingsvoorschriften. Voor andere WOZ-objecten dan woningen, zoals bedrijfspanden, worden (ook op een modelmatige wijze) andere taxatiemethodieken toegepast, omdat er andere vormen van marktgegevens beschikbaar zijn, zoals huurprijzen. De Waarderingskamer houdt toezicht op de waardebepaling en de waarde vaststelling van onroerende zaken, op de uitvoering van de basisregistratie waarde onroerende zaken (basisregistratie WOZ) en op de overige in de wet geregelde onderwerpen. De belastingplichtige kan binnen zes weken na ontvangst van de WOZ-beschikking in bezwaar gaan en op basis van de uitspraak eventueel in beroep gaan bij de belastingrechter.

P r o g r a m m a b e g r o t i n g

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

M o n t f o o r t

38 | P a g i n a

Rioolheffing De rioolheffing wordt geheven van de gebruiker van een eigendom dat direct of indirect is aangesloten op het gemeentelijke rioolstelsel. Er is geen sprake van een tariefdifferentiatie naar gezinsverhouding. De rioolheffing wordt in 2024 in rekening gebracht door de gemeenschappelijke regeling BSR. Op basis van het GRP Montfoort 2019-2023 is een verhoging van 4% op de geraamde opbrengst ingecalculeerd. De prijsindexering is achterwege gelaten. Het verschil dat ontstaat tussen de geraamde baten en de netto lasten van het taakveld riolering zal in de egalisatievoorziening riolering worden gestort om de kosten van toekomstige investeringen in het rioolstelsel op te vangen. Rioolheffing

Begroting

Begroting

Begroting

Begroting

Raming

Bedragen in euro's

2020

2021

2022

2023

2024

Kosten taakveld

1.155.886

1.182.334

1.197.415

1.291.451

1.351.836

157.042

208.269

205.178

231.604

250.646

Toe te rekenen kosten: Overhead BTW

98.099

102.266

168.450

217.370

228.636

Uitgaven taakveld

1.411.028

1.492.869

1.571.042

1.740.426

1.831.118

Opbrengsten heffingen

1.411.028

1.492.869

1.576.471

1.740.425

1.810.042

Inkomsten taakveld

1.411.028

1.492.869

1.576.471

1.740.425

1.810.042

dekkingspercentage

100%

100%

100%

100%

99%

Marktgelden Marktgelden worden geheven voor het huren van een kraam op de wekelijkse markt. De tarieven zijn met 7,6% prijsindexatie (afgerond) verhoogd. Marktgelden Bedragen in euro's

2020

Belastingjaar 2021

2022

2023

2024

Standplaats per dag of gedeelte daarvan per strekkende meter Vaste plaatsen Dagplaatsen Standwerkersplaatsen

2,95 3,54 4,42

3,00 3,60 4,50

3,05 3,65 4,55

3,25 3,90 4,85

3,50 4,20 5,20

Marktgelden Bedragen in euro's

Kosten taakveld Toe te rekenen kosten: Overhead BTW Uitgaven taakveld Opbrengsten heffingen Inkomsten taakveld dekkingspercentage

Wijzigingen t.o.v. 2023 Bedrag in %

0,25 0,32 0,35

7,6% 7,6% 7,6%

Begroting 2020 8.582

Begroting 2021 8.661

Begroting 2022 9.207

Begroting 2023 9.207

Raming 2024 9.407

1.430 724 10.736

1.915 724 11.300

1.767 808 11.782

1.649 808 11.664

1.744 724 11.875

6.327 6.327 59%

6.440 6.440 57%

6.543 6.543 56%

6.962 6.962 60%

7.491 7.491 63%

Lijkbezorgingsrechten Lijkbezorgingsrechten worden geheven voor vergunningen voor begraven, bijzettingen en onderhoud van graven. Er is sprake van een uitgebreide tarieventabel. De tarieven van de lijkbezorgingsrechten zijn niet kostendekkend. Dit betekent dat de kosten deels vanuit de algemene middelen worden opgevangen. Voorgesteld wordt om de heffing voor 2024 met 7,6% prijscompensatie te laten stijgen ten opzichte van 2023. Een opsomming van de meest bepalende tarieven zijn: Na actualisatie van het meerjaren onderhoudsplan begraven zijn de kosten en opbrengsten aangepast. Lijkbezorgingsrechten 2020 1.414,35 1.414,35 1.414,35 707,70

Bedragen in euro's

Recht eigen graf 10 jaar Recht groot urngraf 20 jaar Recht kindergraf 20 jaar Begraafrecht

P r o g r a m m a b e g r o t i n g

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

Belastingjaar 2021 2022 1.439,80 1.462,85 1.439,80 1.462,85 1.439,80 1.462,85 720,45 732,00

M o n t f o o r t

2023 1.556,50 1.556,50 1.556,50 778,85

2024 1.674,80 1.674,80 1.674,80 838,05

Wijzigingen t.o.v. 2023 Bedrag in % 118,30 7,6% 118,30 7,6% 118,30 7,6% 59,20 7,6%

39 | P a g i n a

Begraafrechten/lijkbezorgingsrechten Bedragen in euro's

Kosten taakveld Toe te rekenen kosten: Overhead Uitgaven taakveld Opbrengsten rechten Inkomsten taakveld dekkingspercentage

Begroting 2020 187.332

Begroting 2021 192.020

Raming 2022 221.392

Raming 2023 86.069

Raming 2024 100.663

31.224 218.556

42.470 234.490

48.816 270.208

15.634 101.703

18.664 119.327

83.883 83.883 38%

85.393 85.393 36%

86.759 86.759 32%

72.312 72.312 71%

77.808 77.808 65%

Leges De leges worden geheven voor specifieke door de gemeente verstrekte individuele diensten. Voorbeelden hiervan zijn: het verstrekken van paspoorten, voltrekken van huwelijken en afgeven van bouwvergunningen. Er zijn meer dan honderd verschillende diensten en tarieven. Ook ten aanzien van de legestarieven is begroot om deze met het 7,6% prijsinflatiecorrectie te verhogen. Individuele legestarieven kunnen met meer dan 7,6% stijgen. Voorbeelden hiervan zijn de wettelijke vastgestelde tarieven en/of rijksleges, zoals paspoorten en rijbewijzen. De tarieven worden in december door de raad vastgesteld. Leges Burgerzaken

Begroting 2020 466.934

Begroting 2021 447.730

Begroting 2022 415.838

Begroting 2023 467.633

Raming 2024 453.398

77.978 4.633 549.545

99.028 4.633 551.391

79.815 4.633 500.286

84.941 4.633 557.207

84.065 6.154 543.618

Opbrengsten heffingen Inkomsten taakveld dekkingspercentage

252.841 252.841 46%

257.393 257.393 47%

261.512 261.512 52%

278.249 278.249 50%

338.396 338.396 62%

Leges Omgevingsvergunning

Begroting 2020 549.257

Begroting 2021 549.257

Begroting 2022 549.257

Begroting 2023 824.445

Raming 2024 804.111

91.549 115.344 756.150

91.549 115.344 756.150

105.423 115.344 770.024

149.783 11.634 985.862

149.091 11.486 964.688

402.302 402.302 53%

582.743 582.743 77%

387.667 387.667 50%

332.678 332.678 34%

357.962 357.962 37%

Bedragen in euro's

Kosten taakveld Toe te rekenen kosten: Overhead BTW Uitgaven taakveld

Bedragen in euro's

Kosten taakveld Toe te rekenen kosten: Overhead BTW Uitgaven taakveld Opbrengsten heffingen Inkomsten taakveld dekkingspercentage

P r o g r a m m a b e g r o t i n g

2 0 2 4 -

G e m e e n t e

M o n t f o o r t

40 | P a g i n a

3.2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing Portefeuillehouder(s): W. van Wikselaar

Algemeen Het weerstandsvermogen van een gemeente is het vermogen om financiële risico’s op te kunnen vangen. Voor een beoordeling van het weerstandsvermogen zijn twee elementen van belang: • De beschikbare weerstandscapaciteit: dit zijn de middelen waarover de gemeente beschikt om niet begrote kosten te dekken die onverwachts en substantieel zijn; • De risico’s die de gemeente loopt, de kans dat deze risico’s zich voordoen en het mogelijke schadebedrag. De risico’s en weerstandscapaciteit worden in deze paragraaf uitgewerkt en dit gebeurt tweemaal per jaar, bij het opstellen van de begroting en jaarrekening. In deze paragraaf zijn ook de (financiële) kengetallen opgenomen. Doel van deze kengetallen is eenvoudig inzicht te krijgen in de financiële positie van de gemeente.

Weerstandscapaciteit De weerstandscapaciteit bestaat uit de volgende drie componenten: - Reserves - Onbenutte belastingcapaciteit - Overig (begrotingsruimte en stille reserves) Deze componenten zijn in te delen naar de incidentele en structurele weerstandscapaciteit. De incidentele weerstandscapaciteit: De incidentele weerstandscapaciteit is het (incidentele) vermogen om calamiteiten eenmalig op te kunnen vangen zonder dat dit invloed heeft op de voortzetting van taken. Het valt samen met de (algemene) reservepositie. De gemeente heeft ook nog ‘stille’ reserves, in de vorm van vastgoed, gronden en aandelen. Deze zijn niet meegenomen in de omvang van de incidentele weerstandscapaciteit. Het vastgoed en de gronden zijn over het algemeen in gebruik of verhuurd en kunnen niet snel worden ingezet in het geval zich risico’s voordoen en de gemeente het geld nodig heeft. Incidentele weerstandscapaciteit per eind 2023 Saldo algemene reserve na jaarrekening 2022 (i ncl res ul ta a tbes temmi ng)

2.188.798

Saldo werkelijke onttrekkingen / dotaties aan algemene reserve 2022

1.689.060

Totale incidentele weerstandscapaciteit

3.877.858

NB: in deze berekening is alleen rekening gehouden met de vastgestelde reservemutaties in 2023 en nog niet met het verwachte exploitatieresultaat in 2024

De structurele weerstandscapaciteit: Dit zijn de middelen die permanent ingezet kunnen worden om tegenvallers in de lopende exploitatie op te vangen, zonder dat dit ten koste gaat van de uitvoering van de bestaande taken. Dit is de (potentiële) financiële ruimte voor de gemeente. Zo is een stelpost onvoorzien in de begroting opgenomen. Tot slot kan (in theorie) gebruik gemaakt worden van de onbenutte belastingcapaciteit. De onbenutte belastingcapaciteit bestaat uit de extra middelen die gegenereerd kunnen worden door de tarieven van de gemeentelijke heffingen te verhogen tot het wettelijk toegestane maximum. De onbenutte belastingcapaciteit komt tot stand op basis van de drie belangrijkste (belasting)inkomsten van de gemeente, de onroerende zaakbelastingen (OZB), de afvalstoffenheffing en de rioolheffing. Er is sprake van onbenutte belastingcapaciteit wanneer er ruimte is de tussen de eigen OZB-tarieven en het redelijk peil van de OZB dat wordt vastgesteld in het kader van artikel 12 Financiële verhoudingswet (de artikel 12-norm). Voor de afvalstoffenheffing en de rioolheffing is sprake van onbenutte capaciteit als de tarieven niet kostendekkend zijn. Uitgangspunt voor ons gemeentelijk tarievenbeleid is het streven naar kostendekkende tarieven. De tarieven voor rioolrechten en afval zijn kostendekkend, waardoor er voor deze belasting geen onbenutte belastingcapaciteit is.

Uitgaande van de artikel12-norm bij het OZB-tarief (redelijk peil OZB = 0,1614%) kan het volgende worden geconcludeerd: