Jaarrekening 2021 - na accountantscontrole

Inwoners met GGZ-problematiek vangen we zoveel mogelijk thuis en in de eigen sociale omgeving op. Dit doen we met de juiste zorg en ondersteuning en toeleiding naar werk of dagbesteding (C.4).

(C.3.1) Versterken van de ketensamenwerking Sociaal Teams en Veilig Thuis en meer bewustwording van ouderenmishandeling en het voorkomen ervan. Dit komt voort uit de ontwikkelagenda ‘Veiligheid voorop’ en het programma ‘Geweld hoort nergens thuis’. De samenwerking tussen de Sociaal Teams en Veilig Thuis is goed en het afgelopen jaar nog verder geborgd. Het onderwerp ouderenmishandeling heeft door het regioakkoord Veilig Oud een belangrijke plek gekregen. Molenlanden heeft hier actief in bijgedragen, wat in 2022 een vervolg krijgt. (C.3.2) Positioneren van een op preventie gerichte Jeugdbescherming in de Sociaal Teams (implementatie Veilig opgroeien is teamwerk en passende hulp bij vechtscheidingen). ‘Veilig opgroeien is teamwerk’ is als methode van samen werken aan veiligheid geïmplementeerd. Dit heeft al geleid tot betere en vroegtijdiger afstemming in aanpak en wederzijdse kennisbevordering. Ook in relatie tot passende hulp bij vechtscheidingen. Dit zijn onderdelen van de landelijke visie Kind- en Gezinsbescherming. (C.4.1) Voor de uitvoering van de Wet verplichte GGZ wordt extra kennis en inzet geborgd in de Sociaal Teams voor preventie en nazorg in de thuissituatie. Extra inzet van maatschappelijk werk met expertise op het gebied van geestelijke gezondheidszorg is binnen de Sociaal teams met ingang van 2021 gerealiseerd.

Op regio ZHZ niveau werken we aan verdere borging, casuïstiekbespreking en kennisuitwisseling.

Jaarrekening 2021

Beleidsonderwerp

Ambitie (Wat wilden we bereiken?)

Participatie & Integratie •

Minder armoede en laaggeletterdheid door het vergroten van de basisvaardigheden van inwoners (D.1).

Realisatie

Verantwoording ( Wat hebben we ervoor gedaan?) (D.1.1) Aansluiten bij en faciliteren van inwonersinitiatieven, zoals de Rijdende Ruimte (mobiele ruimte voor gesprek, informatie en verwijzing). De Rijdende Ruimte is uiteindelijk niet van de grond gekomen. De verschillen in ambities en mogelijkheden tussen de samenwerkingspartners en de onzekere situatie vanwege corona, speelden dit project parten. In plaats daarvan heeft Stichting Welzijn Molenlanden met steun van de gemeente als alternatief een ‘pop up’ tent ontwikkeld, waarin op locatie in de kernen inwoners informatie kunnen krijgen over alle relevante diensten. Daarmee is alsnog dit doel gehaald, zij het in aangepaste vorm. Regionaal en Lokaal actieplan Laaggeletterdheid zijn opgesteld. Taalhuis is gestart in Groot-Ammers. Mensen die hun Nederlands willen verbeteren kunnen via Taalhuis doorverwezen worden naar juiste opleiding. Via Bibliotheek Aanzet worden activiteiten aangeboden om de basisvaardigheden te vergroten. Er is een start gemaakt met de uitrol van Bibliotheek op school in vmlg. Molenwaard; wordt in 2022 afgerond. Implementatie en training LOGO3000 op 18 basisscholen is uitgevoerd. Inzet NT2 docent en/of Onderwijsassistent op 24 basisscholen is gebeurd. Uitrol ouderbetrokkenheid in de kinderopvang is begonnen. De bibliotheek in Giessenburg is vernieuwd en uitgebreid. Arkel volgt in 2022.

(D.1.2) Vergroten bereik van en deelname aan lokaal participatieproject “Jij bent in beeld” in samenwerking met Avres en verbeteren samenwerking met UWV. Door corona is de groepsaanpak van ‘Jij bent in Beeld’ noodgedwongen afgebouwd en is er meer sprake geweest van individuele begeleiding. Dat maakt dat het aantal deelnemers beperkter is geweest, maar met maximale inzet binnen de beperktere mogelijkheden zijn alsnog goede resultaten behaald. (D.1.3) Versterken basisvaardigheden en bestrijden laaggeletterdheid (lezen, schrijven, rekenen, opvoeden, digitaal) onder andere via aandeel in regionaal Taalpact. Vanuit de gelden voor de Wet Educatie Beroepsonderswijs worden nu ook via Prago (Onderwijsinstelling voor mensen met een beperking) lessen aangeboden aan mensen met een beperking. Dit is onderdeel van het Regionaal plan Laaggeletterdheid.

pag. 32

Jaarrekening 2021

(D.1.4) Aanbesteden nieuwe regionale volwasseneducatie met centrumgemeente Gorinchem. Nieuwe aanbesteding Wet Educatie Beroepsonderwijs is gegund aan het bedrijf IVIO. (D.1.5) Implementeren Wet Inburgering. Voorbereiding voor de implementatie van de wet zijn getroffen samen met Avres en Vluchtelingenwerk en de samenwerking is geformaliseerd.

pag. 33

•

Een passend aanbod aan minimabeleid en schuldhulpverlening (D.2).

(D.2.1) Versterken lokaal armoedenetwerk en met partners uitvoeren actieplan Samen tegen armoede. Door corona is er nog geen fysieke bijeenkomst geweest. Wel zijn er samen met Avres extra activiteiten geweest vooral in verband met corona om inwoners of zelfstandigen in de financiële problemen te ondersteunen (ToZo, TONK, Bbz enz.) Er is een Geldkrant huis-aan-huis bezorgd bij alle huishoudens. Avres heeft de vroegsignalering versterkt op grond van de Wet Gemeentelijke Schuldhulpverlening. Er is samen met Avres en de gemeenten Gorinchem en Vijfheerenlanden een onderzoek gestart naar verbeteringsmogelijkheden van maatregelen ter verzachting van armoede.

•

Mensen met een beperking kunnen zelfstandig meedoen met de samenleving (D.3).

(D.3.1) Verkennen en besluiten of de pilot van Avres ‘bijstaanders’ van toevoegde waarde is. Het bestuur van Avres heeft eind 2021 besloten het project bijstaanders niet verder te ontwikkelen. Dit gaat om betaalde banen voor werkloze inwoners om andere inwoners praktisch te ondersteunen. Het initiatief is teruggelegd bij de gemeenten en de lokale welzijnsinstellingen.

Jaarrekening 2021

Beleidsonderwerp

Ambitie (Wat wilde we bereiken?)

Thema Inclusief & Wonen •

Een toegankelijke gemeente op fysiek (zowel openbare ruimte als gebouwen) en digitaal gebied voor mensen met een beperking (E.1).

Realisatie

Verantwoording ( Wat hebben we ervoor gedaan?) (E.1.1) Implementeren van het VN-verdrag mensen met een handicap en dit verder uitdragen. De concept Inclusie-agenda is opgesteld en in februari 2022 vastgesteld door de gemeenteraad. (E.2.1) Ondersteunen en faciliteren van nieuwe wooninitiatieven, zoals Knarrenhof en woonvormen voor doelgroepen als dak- en thuislozen en mensen met een verslaving. In de praktijk blijkt het lastig om geschikte locaties te vinden. We staan in goed contact met verschillende partijen zowel particulier, commercieel en de woningbouwverenigingen. Er is nog geen initiatief van de grond gekomen.

•

pag. 34

Inwoners kunnen zo lang mogelijk zelfstandig blijven wonen in een passende woonruimte. Wanneer dat niet meer kan, zijn er opvangmogelijkheden, bij voorkeur lokaal en binnen de eigen sociale omgeving (E.2).

(E.2.2) Afspraken maken met centrumgemeente Dordrecht, regiogemeenten en woningbouwcorporaties over ons aandeel in het regionale plan van aanpak daken thuisloosheid en huisvesting van en voorzieningen voor doelgroepen als daken thuislozen en mensen met een verslaving. Er is een lokale projectgroep opgestart waarin de corporaties, gemeente en het Sociaal team zijn vertegenwoordigd. De doelgroep is met elkaar verkend en vastgesteld. Daarop is een bod gedaan aan centrumgemeente Dordrecht voor het vaststellen van de te bereiken aantallen voorzieningen in de gemeente Molenlanden. Een aantal voorzieningen worden lokaal opgepakt en een aantal regionaal. Door middel van onderzoek naar locaties en het ondersteunen van lokale initiatieven, voorzien we in de behoefte binnen onze gemeente op het gebied van huisvesting voor kwetsbare groepen.

Jaarrekening 2021

Effect/resultaatindicatoren Indicator Aantal mensen met ervaren eenzaamheid Aantal verwijzingen vanuit de huisarts naar specifieke. Jeugdhulp

Realisatie 2021

Streefwaarde 2023

40%(2020)

27%

493 (2020)

400 (afhankelijk van totaal)

Bron Gezondheidsmonitor Service organisatie Zuid-Holland Zuid

)

Verhouding aantal verwijzingen naar spec. Jeugdhulp Overbelasting mantelzorger neemt af Aantal gerealiseerde woon-zorg initiatieven Deelnemers participatieprojecten ervaren een vergroting van hun participatiemogelijkheden en basisvaardigheden.

Van totaal: 52 % medisch verwijzers (2020) 26% jeugdteam (2020) 13,1% (2020) 0

Van totaal: 37 % medisch verwijzers 37% jeugdteam

respondenten groepstraining: 87% zeer positief, 13% positief. respondenten individuele begeleiding: 100% zeer positief.

*)

12 % 1

Service organisatie Zuid-Holland Zuid

Gezondheidsmonitor Intern Kwalitatief onderzoek start in 2020

*) Wordt nog nader bepaald.

BBV-indicatoren Indicator

Hoe berekend

Absoluut verzuim Relatief verzuim Vroegtijdige schoolverlaters. VO/MBO zonder startkwalificatie Kinderen in uitkeringsgezin Werkloze jongeren Personen met een bijstandsuitkering Lopende re-integratie-voorziening

Per 1000 inw. 5-18 jr. 2020 Per 1000 inw. 5-18 jr. 2019 Percentage leerlingen 12-23 jr. 2020

0,7 7 1,0

2,7 26 1,7

Percentage kinderen tot 18 jaar 2020 Percentage 2020 jongeren 16-22 jaar Per 10.000 inw 18 jr en ouder 1e helft 2021 Per 10.000 inw 15-65 1e helft 2020

2 1 144,7 105,2

6 2 431,2 202,0

pag. 35

Jaarrekening 2021

MLL

NL

Jongeren met jeugdhulp

Percentage alle jongeren tot 18jr 1e helft 2021 Percentage alle jongeren tot 18 jr 1e helft 2021 Percentage jongeren 12-21 jarigen 2020 Percentage jongeren 12-21 jr. 1e helft 2021 Per 10.000 inwoners 1e helft 2021

Jongeren met jeugdbescherming Jongeren met delict voor de rechter Jongeren met jeugdreclassering Cliënten met maatwerk-arrangement WMO

10,5

10,5

1,3

1,1

0 N.B 500

1 0,4 649

Wat heeft het gekost Bedragen x € 1.000 min bedragen zijn inkomsten A. Lasten B. Baten C. Mutaties reserves Totaal Programma 3

Begroting voor wijz. 40.235 8.096 1.955 30.184

Begroting Na wijz. 43.134 9.645 2.022 31.467

Realisatie 2021 42.899 10.808 2.193 29.898

Analyse op hoofdlijnen tussen begroting 2021 na wijziging en de realisatie Het voordelig saldo op dit programma bedraagt € 1.569k. Hieronder lichten we de belangrijkste afwijkingen toe die hebben geleid tot dit saldo. Saldo T42 Onderwijshuisvesting € 160k nadelig

pag. 36

Incidenteel of structureel incidenteel

Toelichting

incidenteel

De hogere advieskosten (€ 11k. nadelig) houden voornamelijk verband met advisering over het Integraal Huisvestings Plan primair onderwijs, dit budget is bij de Zomer- en Eindejaarsnota niet bijgesteld.

incidenteel

De overige verschillen binnen dit taakveld betreffen een hogere bijdrage aan de brede school Nieuw Lekkerland (€ 28K) als gevolg van de uitkomsten van de jaarrekening, hogere schoonmaakkosten (€ 14K), hogere onderhoudskosten (€ 14) en een lagere bijdrage van Londo Vergoeding (€ 29K).

incidenteel

Daar tegenover staan hogere huuropbrengsten (€ 33K) en minder kosten voor duurzaamheidsprojecten (€ 19K).

Het budget voor gymnastiekonderwijs was bij de Zomernota onjuist verwerkt, waardoor vervolgens bij de Eindejaarsnota te veel is afgeraamd (€ 105K nadelig).

Jaarrekening 2021

T43 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken € 22k nadelig T61 Samenkracht en burgerparticipatie € 289k voordelig

incidenteel incidenteel

incidenteel

De wet Inburgering wordt in 2022 ingevoerd, daarom wordt verzocht om middels resultaatbestemming het resterende budget van € 38k voor inburgering over te hevelen naar 2022.

incidenteel

Salariskosten € 273k voordeel. Verwezen wordt naar de uitgebreide toelichting op de salarissen die is opgenomen in de paragraaf bedrijfsvoering om de afwijkingen op concernniveau te kunnen zien. Salariskosten € 240k voordeel. Verwezen wordt naar de uitgebreide toelichting op de salarissen die is opgenomen in de paragraaf bedrijfsvoering om de afwijkingen op concernniveau te kunnen zien. € 81k van het genoemde nadelige effect volgt uit de uitvoeringskosten die Avres heeft gemaakt bij de uitvoering van de TOZO regeling. Deze uitvoeringskosten hiervoor waren niet geraamd. Door coronabeperkingen zijn de uitgaven lokale participatieprojecten meegevallen en de uitgaven Wachtlijstbanen Nieuw Beschut zijn lager door kostendeling via de Gemeenschappelijke Regeling Avres en door hogere rijksbijdrage. Het inschatten van de kosten voor woningaanpassingen altijd lastig en tegelijkertijd hebben wij te maken met de stijgende kosten voor bouwkundige aanpassingen. Mogelijk bijkomend aspect is dat er eerder woningaanpassingen toegekend gaan worden omdat de druk op de woningmarkt groot is waardoor mensen minder snel kunnen verhuizen naar een andere adequate woning. Per saldo leveren de diverse maatwerkvoorzieningen WMO een nadelig effect van € 40k op.

T62 Wijkteams € 201k voordelig

incidenteel

T63 Inkomensregelingen € 88k nadelig

incidenteel

T65 Arbeidsparticipatie € 164k voordelig

incidenteel

T66 Maatwerkvoorzieningen (WMO) € 17k voordelig

incidenteel

T671 Maatwerkdienstverlening 18+ € 176k nadelig

pag. 37

De budgetten in 2021 waren veelal nog gebaseerd op aannames uit het verleden. In 2022 zal worden nagegaan in hoeverre de budgetten aanpassing behoeven. De budgetten voor leerlingenvervoer zijn in de loop van 2021 afgeraamd maar er is vanwege Corona nog wel een tegemoetkoming aan de vervoerder betaald. Aanvragen voor een eenmalige bijdrage kunnen doorlopend worden ingediend. In het vierde kwartaal van 2021 zijn de uitgaven hoger dan voorzien door o.a. bijdragen aan Het Wiegje van Beatrijs en voorstellingen Dag Mama. Daardoor ontstaat een nadeel van € 28k.

incidenteel

Door onderuitputting op de budgetten voor salariskosten (€ 31k + € 7k V) en ingeleend personeel (€ 21k. V) ontstaat voor dit taakveld toch een voordelig saldo.

Incidenteel

Inhuur van extra capaciteit is aangevraagd in 2021 voor de duur van een jaar, de start van de inhuurkracht heeft echter vertraging opgelopen. Het in 2021 beschikbaar

Jaarrekening 2021

gestelde budget is derhalve in 2022 nodig om de inhuur te kunnen betalen. Verzoek tot overheveling via resultaatbestemming (€ 158k V). incidenteel T672 Maatwerkdienstverlening 18€ 501k voordelig

incidenteel

T681 Geëscaleerde zorg 18+ € 84k voordelig

incidenteel

T682 Geëscaleerde zorg 18€ 825k voordelig

incidenteel

T71 Volksgezondheid € 52k nadelig

Incidenteel

De onderdelen van de SOJ die op dit taakveld worden verantwoord kennen een nadelig resultaat van € 32k. Het gaat hier met name over specialistische hulp.

incidenteel

Salarissen: € 32k nadelig. Verwezen wordt naar de uitgebreide toelichting op de salarissen die is opgenomen in de paragraaf bedrijfsvoering om de afwijkingen op concernniveau te kunnen zien. Op dit taakveld zijn 2 bedragen administratief foutief geraamd en vervolgens niet gecorrigeerd. Dit heeft een voordelig effect van € 79k tot gevolg.

Incidenteel incidenteel

pag. 38

Salariskosten € 331k nadeel. Verwezen wordt naar de uitgebreide toelichting op de salarissen die is opgenomen in de paragraaf bedrijfsvoering om de afwijkingen op concernniveau te kunnen zien. De budgetten voor de SOJ zijn geraamd op basis van de initiële begroting van de SOJ en vervolgens aangepast op basis van inzichten die volgden uit de rapportages van de SOJ. De laatste bijstelling heeft bij de Eindejaarsnota plaatsgevonden op basis van de 1e BURAP SOJ. Daarbij zijn echter de ontvangsten uit de afrekening over 2020 niet juist verwerkt, met een voordeel van € 697k tot gevolg. De gemeentelijke bijdrage voor Molenlanden is bij de jaarrekening SOJ en de 1e BURAP SOJ uiteindelijk € 142k extra. Per saldo is het effect € 555k waarvan het grootste gedeelte op taakveld 672 terecht komt. Een beperkt effect land in taakvelden 620 en 682. Het aandeel in het overschot van centrumgemeente Dordrecht voor beschermd wonen is hoger dan geraamd (€ 31k V). De subsidie aan De Sociale Basis is hoger geraamd dan daadwerkelijk is beschikt (€ 17k V). Op de budgetten voor de GGZ blijft € 34k over door een afrekening over 2020 van € 21k die, net als de andere genoemde onderdelen niet gecorrigeerd is bij de Eindejaarsnota. De overige onderuitputting is te verklaren door minder inzet GGD als gevolg van Corona en het Zorg en Veiligheidshuis heeft minder uitvoeringskosten gemaakt voor WvGGZ.

Het voordelige saldo wordt voornamelijk verklaard van het Rijk ontvangen middelen als extra budget beschikbaar zijn gesteld, terwijl deze administratief als dekkingsmiddel hadden moeten worden opgenomen (€ 889k).

De salariskosten leiden tot een negatief saldo op dit taakveld. Verwezen wordt naar de uitgebreide toelichting op de salarissen die is opgenomen in de paragraaf bedrijfsvoering om de afwijkingen op concernniveau te kunnen zien.

Jaarrekening 2021

Doel is gerealiseerd

4. Beter omgaan met ons gebied

Doel is deels gerealiseerd Doel is niet gerealiseerd

Missie

Een energieneutraal, circulair en een klimaat robuust Molenlanden. Behoud (en verrijking) van ons landschap. Een voedzame bodem als basis voor een eerlijke voedselketen. Beleidsonderwerp

Ambitie (Wat wilden we bereiken?)

Energietransitie

In 2030 willen we 20% energie besparen in Molenlanden. 35% van het totale energiegebruik komt van nieuwe bronnen. In 2050 is de gemeente CO2-neutraal en aardgasvrij (A.1).

Realisatie

Verantwoording ( Wat hebben we ervoor gedaan?) (A.1.1) Opstellen en vaststellen van de Regionale Energiestrategie Alblasserwaard, inclusief uitvoeringsprogramma en samenwerkingsovereenkomst (per 1 juli 2021). De gemeenteraden van Gorinchem en Molenlanden hebben op 13 april 2021 de Regionale Energiestrategie 1.0 (RES) Alblasserwaard vastgesteld. Het uitvoeringsprogramma voor de RES is opgenomen in het Uitvoeringsprogramma Duurzaamheid en Klimaat, dat de raad op 21 december 2021 heeft vastgesteld. (A.1.2) Concrete afspraken maken in de vast te stellen Transitievisie Warmte (medio 2021). Samen met de stakeholders stellen we de Transitievisie Warmte op. De Transitievisie Warmte Molenlanden 1.0 is op 23 november 2021 vastgesteld. In het op 21 december 2021 vastgestelde Uitvoeringsprogramma Duurzaamheid en Klimaat staan de doelen en activiteiten voor de warmtetransitie aangegeven, voor de periode 2022-2024. (A.1.3) Bepalen van onze rol in de verschillende energie opgaven en fases van de energietransitie (gereed 1e kwartaal 2021). Om helder te krijgen welke rol voor Molenlanden geschikt kan zijn per onderwerp is de notitie ‘Rol gemeente Molenlanden in de energietransitie’ opgesteld en aan de raad gepresenteerd (niet vastgesteld).

In deze notitie hebben we een toetsingskader opgenomen aan de hand waarvan we per casus en project kunnen afwegen en bepalen welke rol we als gemeente kiezen. En daarnaast is er in het Uitvoeringsprogramma Duurzaamheid en Klimaat meer duidelijkheid gekomen over de rol van de gemeente in de verschillende lopende thema's

pag. 39

Jaarrekening 2021

Bij het invullen van een bepaalde rol hoort ook het in beeld hebben welke acties en financiële instrumenten daarbij horen. In 2021 hebben we daarom een notitie ‘Financiële instrumenten energietransitie’ aan de raad gepresenteerd. In 2022 zal deze notitie verder worden uitgewerkt naar voor Molenlanden passende mogelijkheden. (A.1.4) Verduurzamen van (bestaand) gemeentelijk vastgoed. In 2021 is een fonds gevormd met een omvang van circa € 3,5 miljoen. De prioriteit ligt bij het vastgoed met het hoogste energieverbruik. De kaders waarbinnen de verduurzaming plaatsvindt zijn beschreven in het Vastgoed- en Accommodatiebeleid dat op 20 april 2021 door de gemeenteraad is vastgesteld. Waar dat mogelijk is worden incidenteel duurzaamheidsmaatregelen getroffen. Zo is recentelijk de warmwatervoorziening van sportzaal De Spil in Bleskensgraaf ‘van het gas af gehaald’ en vervangen door een boiler die werkt op een warmtepomp. Voor de nieuwe gemeentelijke huisvesting is besloten om de nieuwbouw energieneutraal te realiseren. In 2021 heeft de aanbesteding dienstauto's plaatsgevonden en zijn we wat betreft het wagenpark overgestapt naar zes nieuwe elektrische Opel Corsa's. Deze zijn verdeeld over de twee BackOfficelocaties. (A.1.5) Faciliteren van lokale initiatieven van inwoners/partners, zonder daarbij de rol van de initiatiefnemer over te nemen.

In tijden van corona merken we dat het aantal initiatieven minder is dan daarvoor. Desondanks hebben we een aantal mooie initiatieven kunnen ondersteunen, zoals: insectenhotels in park Doet, natuurontwikkeling Planetenlaan Nieuw-Lekkerland, opstarten Stichting Duurzaam Molenlanden. Daarnaast is de subsidieregeling ‘Groene daken’ opgesteld om initiateven voor groendaken te ondersteunen. Er zijn 37 subsidies verstrekt (en 23 voorlopige beschikkingen verstrekt). ( A.1.6) Faciliteren van de verduurzaming van woningen door: aanbieden en verstrekken van verduurzamingsleningen (voorheen duurzaamheidsleningen); blijven aanbieden van (gratis en persoonlijke) adviesgesprekken over energiebesparing met een wooncoach; organiseren van informatiemarken en collectieve inkoopacties; mee doen aan de energiereductie regelingen van het Rijk, zoals de cadeaubonnen-actie voor kleine energiebesparende maatregelen die in 2020 heeft plaatsgevonden. De Verordening Verduurzamingsleningen is geactualiseerd en verbreed. Er zijn in 2021 24 verduurzamingsleningen verstrekt. In 2021 is het project Reductie Regeling Energieverbruik (RRE) afgerond, 4.000 woningeigenaren hebben via dit project een cadeaubon voor energiebesparende maatregelen aangevraagd en verzilverd, meegedaan

pag. 40

Jaarrekening 2021

met collectieve inkoopacties voor woningisolatie, deelgenomen aan online energiecafés en gebruik gemaakt van adviezen van wooncoaches en warmtescans. In 2021 zijn Reductie Regeling Energieverbruik Woningen-subsidie (RREW) ontvangen, als vervolg op de RREregeling. Voor het RREW-project zijn er 2680 verduurzamingsbonnen beschikbaar voor woningeigenaren en huurders. (A.1.7) Ontwikkelen van een duurzaamheidsvisie die als handvat gebruikt wordt bij (gebieds)ontwikkelingen. Het handboek ‘Duurzaamheid bij gebiedsontwikkelingen’ is in september in gebruik genomen. Het handboek brengt de ambities vanuit de Lokale adaptatiestrategie, de energietransitie, mobiliteit en circulariteit bij elkaar met praktische voorbeelden. Het handboek wordt in eerste instantie bij wijze van pilot intern gebruikt en zal na ca. 1,5 jaar geëvalueerd worden. (A.1.8) Opstellen visie laadinfrastructuur op gemeentelijk en regionaal niveau voor alle vormen van laden en alle verschillende vormen van elektrische voertuigen, inclusief plaatsingsbeleid voor publieke laadinfrastructuur. In 2021 is de regionale Aanpak Laadinfrastructuur Zuidwest (RAL) vastgesteld.

pag. 41

Jaarrekening 2021

Beleidsonderwerp

Ambitie (Wat wilden we bereiken?)

Afval en Circulariteit

•

pag. 42

De hoeveelheid niet herbruikbaar restafval van huishoudens terugdringen, samen met Waardlanden, onder het motto ‘van afval naar grondstof’ (VANG) (B.1). Doel is het aantal restafval kilo’s terug te brengen en het aantal kilo’s van direct recyclebare stromen (onder andere PMD, GFT, papier) te verhogen. In het restafval zit nog 45 % GFT, dit is een recyclebare stroom afval die hergebruikt kan worden. Er is een analyse gemaakt van de stand van zaken van het huidige afvalbeleid. Hieruit zijn tien aandachtspunten gekomen die een negatieve invloed hebben op de kwaliteit van afvalinzameling, het aantal herbruikbare kilo’s afval, kosten en service van afvalinzameling. De kosten voor de afvalverwerking voor onze inwoners houden we zo laag mogelijk (einddoel van de lange termijn is een circulaire economie, waarbij afval niet meer bestaat en grondstoffen niet verloren gaan). (B.1.)

Realisatie

Verantwoording ( Wat hebben we ervoor gedaan?) (B.1.1) Uitvoeren van de eind 2020 aan de raad aangeboden Strategienotitie. De ‘Strategienota 2021-2025 afvalbeleid’ is op 1 juni 2021 in de raad vastgesteld. Waardlanden is in 2021 gestart met stap 1 uit de Strategienota. Er is een projectleider aangesteld die samen met de contactambtenaren de projectgroep vormt en o.a. de voortgang van de implementatie Diftar bewaakt. De aanbestedingsprocedure ombouw ondergrondse containers en aanschaf GFTbehuizingen is afgerond. Waardlanden heeft in 2021 toegezegd om de Raad te blijven infomeren over de voortgang. De laatste jaren is de hoeveelheid ingezameld huishoudelijk restafval in het Waardlanden gebied, met name veroorzaakt door Corona van 205 kg per inwoner in 2019 toegenomen naar 221 kg per inwoner in 2021. De maatregelen die in de Strategienota zijn benoemd in combinatie met de invoering van Diftar moeten ervoor gaan zorgen dat de hoeveelheid huishoudelijk restafval gaat afnemen.

Jaarrekening 2021

Beleidsonderwerp

Ambitie (Wat wilden we bereiken?)

Klimaatadaptatie

Klimaatbewust handelen binnen gemeente Molenlanden, wat leidt tot het behoud van het aantrekkelijke woon- en leefklimaat. Rekening houdend met de invloeden die de klimaatveranderingen met zich meebrengen (C.1).

Realisatie

Verantwoording ( Wat hebben we ervoor gedaan?) (C.1.1) Opstellen Regionale Adaptatie Strategie (RAS) met uitvoeringsagenda. In 2021 is de Regionale Adaptatie Strategie opgesteld in samenwerking met gebiedspartners. Na de zomer is deze ook door alle deelnemende overheden vastgesteld. Deze uitvoeringsagenda is halverwege 2022 klaar waarmee we gebruik gaan maken van tijdelijke impulsgelden van het Rijk die vanaf 2021 tot 2023 in te zetten zijn. Gemeente Molenlanden is penvoerder van dit project. (C.1.2) Uitvoering pilotproject Drukdrainage in Alblasserwaard-Vijfheerenlanden. Dit project wordt uitgevoerd vanuit de RMA-opgave ‘Toekomstige Landbouw’. Gemeente Molenlanden heeft hierin de rol als opdrachtgever en beheert het budget. De pilot wordt uitgevoerd door de Stichting Blauwzaam in samenwerking met 3 boeren. De pilot loopt nog 2 jaar door. In 2021 is kennis opgedaan over het effect van waterinfiltratiesystemen op bodemdaling, duurzame veehouderij en natuurwaarden. (C.1.3)Uitwerken resultaat lokale verkenning klimaatadaptatie en bodemdaling. In 2021 is de Lokale Adaptatie Strategie klimaat en bodemdaling (LAS) ‘Op naar een klimaatbestendig Molenlanden in 2050’ vastgesteld. De LAS vormt het lokale beleid voor klimaatadaptatie. Via de LAS geven we input in het regionale klimaatadaptatie beleid (RAS) en visa versa.

De LAS valt onder het uitvoeringsprogramma Duurzaamheid zoals dat in december 2021 is vastgesteld. In de LAS zijn (streef)doelen benoemd waarover we in gesprek gaan met inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en samenwerkingspartners, zoals het waterschap. Van 2022 tot en met 2024 worden deze doelen uitgevoerd.

pag. 43

Jaarrekening 2021

Beleidsonderwerp

Ambitie (Wat wilde we bereiken?)

Landschap

Het behouden van de kernkwaliteiten van het karakteristieke open veenweidelandschap (D.1).

Effect/resultaatindicatoren Indicator Totaal bekend energieverbruik Molenlanden Percentage hernieuwbare energie Molenlanden Waardering landschap door inwoners en recreanten

Realisatie

Rea-lisatie 2021 4.112 (TJ) (in 2019 2% reductie t.o.v. 2018) 6,7% (2019) Nog niet beschikbaar

Verantwoording ( Wat hebben we ervoor gedaan?) (D.1.1) Uitvoeren van de RMA Opgave Landschapsontwikkeling. In 2021 zijn stappen gezet om te inventariseren welke partijen geïnteresseerd zijn om aan één of meer van de projecten en activiteiten deel te nemen. Op basis van deze inventarisatie is ‘Gebiedsdeal 5’ uitgewerkt. In 2021 is verder gewerkt aan de uitvoering van Gebiedsdeal 4 die in 2022 wordt afgerond. Eind 2021 is een functieomschrijving voor een Regisseur Landschap- en Gebiedsopgaven opgesteld en aangesteld, die deze functie vanaf 2022 zal vervullen.

Streef-waarde 2947 TJ in 2030 (20% t.o.v. 2018 (2030) 35% in 2030 8,0 (waarderingscijfer)

Bron Klimaatmonitor klimaatmonitor enquête

*1 GJ is gelijk aan 32 m3 aardgas, 1 TJ is 1.000 GJ *7,5 is gemiddelde uit Nationale Landschapsenquête

BBV-indicatoren Indicator

Berekend

MLL

NL

Omvang huishoudelijk restafval Hernieuwbare elektriciteit

Kg per inwoner 2021(MLL) 2020(NL) Percentage in 2019

221 16,4

180 20,1

De indicator omvang huishoudelijk afval is in onze gemeente erg hoog. De BBV indicator is 221 over 2021 (208 over 2020 en 200 in 2019). Met de invoering van het nieuwe afvalbeleidsplan en een pasjessysteem gaan we ervan uit dat deze indicator zal teruglopen.

pag. 44

Jaarrekening 2021

Wat heeft het gekost Bedragen x € 1.000 min bedragen zijn inkomsten A. Lasten B. Baten C. Mutaties reserves Totaal Programma 4

Begroting voor wijz. 9.313 9.446 4.516 4.649

Begroting Na wijz. 11.010 10.535 475 1

Realisatie 2021 11.698 11.354 327 17

Analyse op hoofdlijnen tussen begroting 2021 na wijziging en de realisatie Het nadelig saldo op dit programma bedraagt € 17k. Hieronder lichten we de belangrijkste afwijkingen toe die hebben geleid tot dit saldo. Saldo

Incidenteel of structureel incidenteel

Toelichting

T73 Afval € 57k nadelig

Incidenteel

De hogere toevoeging aan de voorziening Afvalstoffen is het saldo van gerealiseerde lasten en baten, maar wordt vooral veroorzaakt door meer toe te rekenen BTW, een bijdrage van GR Waardlanden uit de reserves van die GR over het resultaat uit 2020 en de verrekening van de afvalverwerkingskosten over 2021 die 184K voordeliger uitpakt. Dit positieve saldo dienen we toe toevoegen aan de afvalstoffenvoorziening en die was hoger dan geraamd. Dit zorgt voor een nadeel binnen dit taakveld.

T74 Milieubeheer € 130k voordelig

incidenteel

Na analyse op de niet bestede middelen voor de uitvoering van Drukdrainage en de nog te verwachten middelen zal hier op het budgettaire gedeelte ruim € 70k overblijven. Dit is niet alleen budget uit 2021 maar ook vrijval uit 2020. De kosten vallen ook lager uit omdat we minder ambtelijke uren hebben kunnen toerekenen.

incidenteel

Milieubeheer: Door Dordrecht is een SPUK aanvraag gedaan en gehonoreerd en vanuit die gelden worden deze kosten betaald (€ 64k voordelig).

T72 Riolering € 90k nadelig

pag. 45

De hogere toevoeging aan de voorziening Rioleringen is het saldo van gerealiseerde lasten en baten, maar wordt vooral veroorzaakt door een lagere toerekening van loonkosten en BTW.

Jaarrekening 2021

Doel is gerealiseerd

5. Werken en recreëren in Molenlanden

Doel is deels gerealiseerd Doel is niet gerealiseerd

Missie In de gemeente Molenlanden is volop ruimte voor innovatie en ondernemen. We benutten recreatieve potenties waarbij behoud van leefbaarheid alle aandacht heeft. Het bedrijfsleven en de recreatieve sector krijgen de ruimte. De identiteit en de leefbaarheid in de gemeente staan daarbij voorop. We verbinden, initiëren en geven kaders waar nodig. Beleidsonderwerp

Ambitie (Wat wilden we bereiken?)

Economie

Ruimte voor innovatie en ondernemen ook in deze Coronatijd, waarbij ondernemers elkaar weten te vinden en zich gesterkt weten door een goede aansluiting van onderwijs op hun behoefte aan arbeidskrachten (A.1).

Realisatie

Verantwoording ( Wat hebben we ervoor gedaan?) (A.1.1) Meebewegen met initiatieven en vragen die gesteld worden en passen binnen het beleid van de gemeente. Vanwege de coronacrisis zijn er minder persoonlijke ontmoetingen geweest met ondernemers en andere ketenpartners. Vragen en initiatieven komen binnen via het bestaande sterke netwerk. We denken actief mee met ondernemers, juist met de ondernemers die al langere tijd te maken hebben met beperkingen. Ook wordt actief meegewerkt aan het in positie brengen van nieuwe partners zoals ‘AV werkt door’. (A.1.2) Zorgen voor verbinding in het netwerk. Ondernemers(verenigingen) hebben de voorkeur aan persoonlijke informele ontmoetingen. Voor zover deze hebben plaatsgevonden hebben we deze bijgewoond. Op de ‘Dag van de Ondernemer’ hebben we een fysiek ondernemersontbijt georganiseerd met 12 workshops en plenaire sessies. Dit moest op het laatste moment worden omgevormd tot een digitaal evenement. Dit gaan we in 2022 uitbreiden onder de noemer ‘Molenlanden Onderneemt’: een platform voor digitale bijeenkomsten en persoonlijke ontmoeting. (A.1.3) Inzetten op lokaal maatwerk als het gaat om passende vestigingsvraagstukken en uitbreidingsvraagstukken van lokale bedrijvigheid. Om bedrijven meer ruimte te bieden in de toekomst is in 2021 de concept visie bedrijventerreinen voorbereid . De gemeenteraad is daar op 28 oktober 2021 over

pag. 46

Jaarrekening 2021

geïnformeerd. Besluitvorming is voorzien in 2022. (A.1.4) Uitvoering geven aan het vrachtwagenparkeerbeleid wat naar verwachting eind 2020 wordt vastgesteld. De vrachtwagenparkeerplaatsen die er zijn worden goed benut en functioneren goed en voorzien in een behoefte voor lokale rijders. Het geplande onderzoek of er een extra parkeervoorziening nodig is, werd niet uitgevoerd vanwege de toename van werkzaamheden binnen de opgave agrarische economie, zoals de ontwikkeling van de Veenweidestrategie en het onderzoek om te komen tot een grondbank. (A.1.5) Ondersteunen ondernemers waar nodig bij opgaven op het gebied van klimaatadaptatie en energietransitie. In overleg met de Omgevingsdienst is ervoor gekozen om de informatie rond duurzaamheid niet aanvullend op onze eigen website te delen maar te blijven verwijzen naar OZHZ. In 2021 is er onder andere: • een (digitale) bijeenkomst geweest voor Industriepark Gelkenes over duurzaamheidskansen. • op Gelkenes een aantal energiescans uitgevoerd. • hebben we bedrijven aangedragen als 'koplopers’. • gestart met de voorbereiding van de duurzame bedrijvenroute in maart 2022. • veel aandacht geweest voor het verplichte energielabel van kantoren. • opnieuw een masterclass ‘Waarde in de waard’ (circulair ondernemen) georganiseerd. • waren we actief partner van platform ‘Groene Hart Werkt!’waar in 2021 o.a.

een project voor circulaire gebiedsontwikkeling en bouwen is gestart. (A.1.6) We zetten ons in voor een voorspoedig procedureverloop bij vergunningaanvragen van onze ondernemers en trajecten richting provincie ZuidHolland. Op diverse casussen en beleidstrajecten heeft het afgelopen jaar succesvolle afstemming plaatsgevonden met de provincie Zuid-Holland. (A.1.7) Monitoren impact coronacrisis op lokale economie. De impact van de coronacrisis is gemonitord aan de hand van data uit de coronamonitor Zuid Holland Zuid, rapportages van Avres over de diverse regelingen

pag. 47

Jaarrekening 2021

en andere rapporten. Dit wordt aangevuld met informatie van ondernemers(verenigingen) en regulier besproken in het vakteam.

Beleidsonderwerp

Ambitie (Wat wilden we bereiken?)

Agrarische economie

•

Een agrarische sector die zich verder kan ontwikkelen naar een duurzamere landbouw met nieuwe verdienmodellen waarbij verbreding en diversifiëring van de bedrijfsvoering mogelijk is (B.1).

Realisatie

Verantwoording ( Wat hebben we ervoor gedaan?) (B.1.1) Voortzetten ambtelijke trekkersrol Regionale Maatschappelijke Agenda (RMA) agrarische economie. In 2021 is de naam Agrarische economie gewijzigd in ‘De opgave toekomstbestendige landbouw’. In 2021 is gewerkt aan het opstellen van een Veenweideaanpak en hebben we het plan ontwikkeld om te komen tot een grondbank voor de Alblasserwaard Vijfheerenlanden. Dit project hebben we ook ingebracht bij het bestuurlijk platform Groene Hart / bij de opstelling van de investeringsagenda in kader van het NOVI Groene Hart. (B.1.2) Uitvoering geven aan het ambitiedocument landbouw, samen met stakeholders, dat in oktober 2020 wordt aangeboden aan de Raad. We voeren een integraal gebiedsproces gericht op een toekomstbestendige duurzame landbouwsector. (B.1.3) Voortzetten traject Groene Cirkel Kaas en ondersteunen van pilots op het gebied van waterinfiltratie (onderwaterdrainage en drukdrainage). We hebben onder leiding van een breed opgestelde regiegroep een gebiedsplan opgesteld ten behoeve van besteding impulsgelden vanuit het Klimaatakkoord. Spoor 1 van het gebiedsplan richt zich op het realiseren van 500 hectare WIS en spoor 2 richt zich op het lange termijnperspectief van de landbouw. Er zijn 5 fysieke bijeenkomsten geweest met boeren waarin werd nagedacht over het lange termijnperspectief.

Kennis die werd opgedaan in de diverse pilots, waaronder in het traject Groene Cirkels Kaas, werd aan dit traject gekoppeld. Het gebiedsplan wordt het tweede kwartaal 2022 aangeboden aan de gemeenteraad. (B.1.4) Uitvoeren beleid voor vrijkomende agrarische bebouwing dat in 2020 wordt vastgesteld. Casussen die aan de gemeente zijn voorgelegd worden beoordeeld aan de hand van het vastgestelde beleid ‘Vrijkomende agrarische bebouwing’. Het gebiedsplatform zet zich in om buurgemeenten te inspireren vergelijkbaar beleid vast te stellen. Daarnaast wordt met een aantal samenwerkingspartners een inventarisatie voorbereid om het aantal stoppende boeren in de komende jaren in de gemeente Molenlanden concreet in beeld te krijgen.

pag. 48

Jaarrekening 2021

(B.1.5) Faciliteren van duurzame innovaties op bedrijfsniveau die bijdragen aan een duurzame landbouw. Het aantal agrarische bedrijven bedraagt 378. In het afgelopen jaar is met diverse innovatieve ontwikkelingen op bedrijfsniveau meegedacht en meegedacht over andere vormen van landbouw.

Beleidsonderwerp

Ambitie (Wat wilden we bereiken?)

Vrijetijdseconomie

•

Optimaal benutten van recreatieve potenties, waarbij behoud en versterking van leefbaarheid alle aandacht heeft zoals het ontwikkelen van Vestingstad Nieuwpoort tot een recreatief icoon (C.1).

Realisatie

Verantwoording ( Wat hebben we ervoor gedaan?) (C.1.1) Uitvoeren van projecten die passen binnen het maatregelpakket Erfgoedlijnen van de Provincie in samenwerking met de partners van de Erfgoedtafel Oude Hollandse Waterlinie. In 2021 zijn er ondanks Covid 19, verschillende projecten geweest waarin samenwerking met Molenlanden werd gevraagd en waardoor de bekendheid van vestingstad Nieuwpoort groeit. Voorbeelden zijn o.a.: Openluchttentoonstelling Linies van Boven (landelijke opening in Nieuwpoort), educatieve activiteiten, ontwikkeling Augmented Reallity Game ‘De schat van Nieuwpoort’. (C.1.2) Opstellen van een programma voor het feestjaar ‘350 jaar Rampjaar 1672’ binnen het samenwerkingsverband Schoonhoven-Nieuwpoort (Twin Cities fase 2). Samen met onze partnerstad Schoonhoven is er een jaarprogramma opgesteld met diverse evenementen en activiteiten. Samenwerking met lokale verenigingen en partners is hierbij de rode draad. De landelijke opening van het jubileumjaar zal op 18 maart plaatsvinden in Nieuwpoort. (C 1.3) Opstellen en uitvoeren plan van aanpak ‘Nieuwpoort op de Kaart’ in samenwerking met de ondernemersvereniging Langerak/Nieuwpoort. De enquête, interviews met stakeholders en inwonersbijeenkomst zijn geweest. Verwachte oplevermoment ‘Perspectief Nieuwpoort 2030’ is in maart 2022.

pag. 49

Jaarrekening 2021

pag. 50

•

Regie voeren op recreatie. Molenlanden wil sturen op recreatie om zowel de toename van het aantal (meerdaagse) recreanten te benutten als ook de leefbaarheid voor inwoners te beschermen (C.2).

(C.2.1) Uitvoeren Toeristische Agenda Molenlanden. Er is gestart met de uitvoering van het programma, onderdelen daarvan zijn: Uitwerken drie aansprekende verhaallijnen (gereed voorjaar 2022). Oprichten van multifunctionele Agrifood campus (gemeente adviseert en verbindt). Opstellen beleid verblijfsrecreatie (gereed voorjaar 2022). Verbetering recreatieve routestructuren (uitvoeringsprogramma gereed, uitvoering vanaf 2022). Inwonersonderzoek Toerisme en Leefbaarheid, uitgevoerd, rapportage gereed voorjaar 2022.

•

Groei van kleinschalige (verblijf)recreatie die verspreid aanwezig is om te voldoen aan de vraag (C.3).

(C.3.1) Ondersteunen van initiatieven voor het realiseren van (kleinschalige) verblijfsrecreatie, die aansluit op de vraag zoals het benutten van vrijkomende agrarische bebouwing. Ondanks corona zijn er talrijke initiatieven voor verblijfsrecreatie. Op deze initiatieven wordt actief geadviseerd en ondersteund.

•

Herstel van (inter)nationaal bezoek om te komen tot meer toeristische bestedingen en een duurzaam herstel van de Molenlandse vrijetijdseconomie (C.4).

(C.4.1) Aansluiten bij lokale, regionale, provinciale en nationale marketinginitiatieven. Op het gebied van marketing is in 2021 de samenwerking met Den Haneker (Bezoek Gerrit) uitgebreid, hebben we een actieve samenwerking met Het Groene Hart Verbindt en zijn we aangesloten bij de campagne van het Nederlands bureau voor Toerisme en Congressen (NBTC) Nederland Waterland (via de coalitie Waterdriehoek). Ook zijn er binnen de gemeente meerdere VVV-tourist information points gerealiseerd.

Jaarrekening 2021

Beleidsonderwerp

Ambitie (Wat wilden we bereiken?)

Vrijetijdseconomie Kinderdijk

• Het icoon Kinderdijk vertelt een aansprekend verhaal (D.1).

Realisatie

Verantwoording ( Wat hebben we ervoor gedaan?) (D.1.1) Kiezen van het hoofdscenario van het verhaal wat we de bezoekers willen vertellen en dit uitwerken. Het hoofdscenario is gekozen en uitgewerkt. Het definitieve verhaal zal in het eerste kwartaal van 2022 worden opgeleverd. (D.1.2)Opleveren draagvlakonderzoek 2020, over authenticiteit van het gebied en leefbaarheid. Dit gaat een belangrijke richtlijn geven over hoeveel bezoekers het gebied aankan, zonder dat deze waarden in het geding komen. Het draagvlak onderzoek is in concept gereed en zal in het eerste kwartaal van 2022 worden opgeleverd.

• Het dorp Kinderdijk kan zich in de luwte van de toeristenstroom blijvend ontwikkelen (D.2).

(D.2.1) Uitwerken van een omgevingsplan Kinderdijk /herinrichting entreezone. De entreezone zal in het eerste kwartaal van 2022 aan de raad worden voorgelegd. Daarna kan het omgevingsplan verder worden uitgewerkt. (D.2.2) Starten met voorbereiding/participatie herinrichting Molenstraat. Een deel van de Molenstraat is betrokken bij de entreezone. Nadat de plannen voor de entreezone akkoord zijn zal verder worden gewerkt aan het aansluitende deel van de Molenstraat tot de Veerdam. (D.2.3) Opstellen en opleveren Toekomstvisie “Kinderdijk dorp in de luwte”. Het opstellen van de toekomstvisie is een taak voor het dorp. De gemeente faciliteert. De visie is in concept gereed en wordt eind april 2022 verwacht.

• Vergroten grip op alle bezoekersstromen naar het Werelderfgoed over weg en water (D.3).

(D.3.1) Opleveren en in gebruik nemen van parkeerterrein Westrand Nieuw Lekkerland. Als gevolg van flora en fauna wetgeving is de aanleg vertraagd en zal oplevering en ingebruikname pas in 2023 plaatsvinden. (D.3.2) Onderzoeken van en adviseren over de mogelijkheden voor de beperking van de toegankelijkheid van het Molengebied. De mogelijkheden zijn onderzocht het advies zal worden uitgebracht in 2022.

pag. 51

Jaarrekening 2021

(D.3.3) Organiseren en optimaliseren van het last-mile vervoer naar Kinderdijk. Zoals het verkennen van de mogelijkheden van vervoer Alblasserdam-Kinderdijk over water en het combineren van regulier OV en Shuttledienst. We zijn in gesprek met de waterbus en provincie over de inzet van de waterbus bij het last-mile vervoer. Daarnaast zijn er door de SWEK afspraken gemaakt voor de inzet van fietsen bij het last-mile vervoer. Als gevolg van de impact van corona op het OV-busvervoer is er nog geen zicht op de samenwerking met Q-buzz bij het last-mile vervoer. (D.3.4) Opstellen van een integrale meerjarenbegroting voor het visitormanagement waarbij uitgangspunt is een gezonde exploitatie van het werelderfgoed en een dekking van kosten vanuit het werelderfgoed. De regie van het bezoekersmanagement is overgedragen aan de SWEK. In samenwerking met betrokkenen zal de SWEK deze begroting opstellen. • Behartiging van de belangen van onze inwoners bij de verdere ontwikkeling van Kinderdijk (D.4).

pag. 52

(D.4.1) Afronden van de gesprekken tussen Stichting Werelderfgoed Kinderdijk, gemeente en provincie in 2021 over de gewenste bestuursstructuur. De gesprekken zijn in een afrondend stadium. Hoewel nog niet alles is vastgelegd en besloten is er een aanzienlijke vooruitgang geboekt. Met name met betrekking tot de verantwoordelijkheid/taak die de SWEK heeft. In de dagelijkse praktijk komt dit inmiddels ook tot uiting.

Jaarrekening 2021

Beleidsonderwerp

Ambitie (Wat wilden we bereiken?)

Arbeidsmarkt

•

Verbetering evenwicht vraag en aanbod van arbeidskrachten. Steeds weer moeten we ervoor zorgen dat de vraag vanuit bedrijven helder is en het onderwijs daar goed op aansluit. Ook een goede samenwerking met partners als Avres en het werkgeversservicepunt zijn daarbij van belang (E.1).

Realisatie

Verantwoording ( Wat hebben we ervoor gedaan?) (E.1.1) Informeren van bedrijven over de diverse organisaties en hulpstructuren op het gebied van om- en bijscholing van personeel. Het gaat hierbij bijvoorbeeld om het werkgeversservicepunt, leerwerkloket, ambachtscollege, WIJIJ en diverse financiële regelingen voor bedrijven. Deze informatie uitwisseling vond onder andere plaats via de maandelijkse Nieuwsbrief EZ, social media en de informatiepagina in Het Kontakt. Ook is er veel direct contact geweest met ondernemers. Partners als Wijij, AV werkt door en i lab namen ook deel aan het ondernemersontbijt in november. (E.1.2) Informeren van bedrijven in de (maritieme) maakindustrie over en betrekken bij de doorlopende leerlijn maritieme techniek die in onze regio wordt opgezet. Met betrekking tot deze specifieke doorlopende leerlijn zijn er geen ontwikkelingen geweest om te delen met bedrijven. Wel werden bedrijven geïnformeerd over en betrokken bij andere ontwikkelingen binnen het onderwijs, zoals de oprichting van i lab en nieuwe opleidingen bij HBO Drechtsteden. (E.1.3) Organiseren activiteiten waar mogelijk op het gebied van Onderwijs & Arbeidsmarkt. Er is steeds gezocht naar momenten en mogelijkheden om activiteiten alsnog te kunnen organiseren maar helaas hebben de meeste niet plaats kunnen vinden door de coronamaatregelen.

Deze activiteiten draaien om persoonlijke ontmoeting en het ‘echt doen'. (E.1.4) Actief bijdragen aan de arbeidsmarktregio Gorinchem. De korte lijnen tussen de verschillende partners in de regionale arbeidsmarktregio hebben er onder andere toe geleid dat het Regionaal Mobilteitsteam (AV werkt door) snel operationeel was en ontschotte dienstverlening geboden kan worden aan werkgevers en werknemers.

•

pag. 53

Meer werkgelegenheid in de vrijetijdssector (E.2).

(E.2.1) Uitvoering geven aan de richting en de acties die aan de arbeidsmarkt gekoppeld zijn van de Toeristische Agenda Molenlanden (TAM) waaronder concreet werken met een nieuw toetsingskader voor (ondernemers)initiatieven waarin werkgelegenheid en educatie deel van uitmaken.

Jaarrekening 2021

Binnenkomende toeristisch, recreatieve initiatieven zijn getoetst aan de uitgangspunten die geformuleerd zijn in de TAM. Werkgelegenheid inclusief kennis en educatie is daar één van. Er is getoetst of initiatiefnemer heeft gedacht aan samenwerking met scholen (stageplekken, opdrachten). Omdat het vaak om kleinschalige initiatieven gaat en de eigenaren zelf het personeel vormen, is het creëren van werkgelegenheid meestal niet aan de orde. Dit was echter wel het geval bij Vakantiepark Molenwaard, inmiddels een grote en groeiende werkgever binnen Molenlanden waar veel inwoners van de gemeente werk vonden.

Prestatie indicatoren Indicator Werkloosheidspercentage Netto arbeidsparticipatie Aandeel gereserveerde bezoekers t.o.v. totaal Aantal toeristische overnachtingen

Realisatie 2021

Streefwaar de 2023

Bron

2,8% (2020) 71,7% (2020) 80%

3,4%

Waar staat je gemeente

68,4%

CBS

95%

SWEK ( Realisatiecijfers 2020)

30.094

32.300 (+7%)

Eigen administratie ( realisatiecijfers 2020)

BBV- indicatoren Indicator

Berekend

MLL

NL

Functiemenging Bedrijfsvestigingen Banen

Verhouding tussen banen en woningen 2020 Per 1000 inw 15-65 jr 2020 Per 1000 inw 15-65 jr 2020

52,6 157 692

53,2 158 796

pag. 54

Jaarrekening 2021

Wat heeft het gekost Bedragen x € 1.000 min bedragen zijn inkomsten A. Lasten B. Baten C. Mutaties reserves Totaal Programma 5

Begroting voor wijz. 1.852 819 152 881

Begroting Na wijz. 3.454 2.308 250 895

Realisatie 2021 2.613 2.237 225 151

Analyse op hoofdlijnen tussen begroting 2021 na wijziging en de realisatie Het voordelig saldo op dit programma bedraagt € 744k. Hieronder lichten we de belangrijkste afwijkingen toet die hebben geleid tot dit saldo. Saldo

Incidenteel of structureel incidenteel

Toelichting

T33 Bedrijfsloket en -regelingen € 92k voordelig

structureel

Binnen de opgave toekomstbestendige landbouw speelt veel zoals de ontwikkeling van een grondbank en een gebiedsplan voor de besteding van de impulsgelden vanuit het Klimaat akkoord. Wij voeren hier op verzoek van de provincie Zuid-Holland de regie over. In het afgelopen jaar hebben wij gewerkt aan een gebiedsplan. De rekening voor het gebiedsplan werd betaald door de provincie. Zodoende hebben wij dit eigen budget niet aangesproken. We laten dit vervallen in het jaarrekeningsaldo. Het verschil bedraagt € 85k voordelig. Naar verwachting zit hier een structurele component in die we in onderzoek hebben.

T34 Economische promotie € 105k voordelig

incidenteel

In 2021 heeft een verkeerde wijziging plaatsgevonden binnen dit taakveld. In plaats van het te wijzigen bedrag in te voeren is het totaalbedrag gewijzigd ( € 20k).

incidenteel

Voor het Visitorsmanagement Kinderdijk zijn meer kosten toe te rekenen aan de investering voor het gebied van Kinderdijk. Doordat we deze lasten activeren valt het geraamde saldo als eenmalig geraamde kosten vrij in de exploitatie (€ 40k).

incidenteel

Tot slot zijn de geraamde kapitaallasten binnen dit taakveld € 46k lager dan aanvankelijk was begroot.

T32 Fysieke bedrijfsinfrastructuur € 538k voordelig

pag. 55

Dit positieve saldo is veroorzaakt door winstnamen voor de bedrijventerreinen Melkweg 1e fase Bleskensgraaf en Gelkenes Groot-Ammers. Eerst op basis van de jaarrekeningcijfers 2021 kon deze winst worden vastgesteld op respectievelijk € 237k en € 302k.

Jaarrekening 2021

Doel is gerealiseerd

6. Dichtbij Molenlanden

Doel is deels gerealiseerd Doel is niet gerealiseerd

Missie De gemeente is een toegankelijke en nabije partner die afstemt welke rol helpend is in het verder ontwikkelen van Molenlanden. Beleidsonderwerp

Ambitie (Wat wilden we bereiken?)

Dienstverlening

Bieden van gemak, persoonlijke benadering en een gezamenlijke aanpak (samen doen). We staan goed in contact met onze (ondernemende) inwoners; fysiek, telefonisch en steeds meer digitaal. Het contact is proactief waar mogelijk omdat we aanwezig zijn in de dorpen. En uiteraard beschikbaar wanneer nodig. Inwoners moeten snel de juiste medewerker kunnen bereiken. Medewerkers die hun afspraken nakomen, duidelijk zijn en goed informeren over processen en procedures. En mocht onze dienstverlening niet prettig ervaren worden, dan stellen wij onze processen ter discussie. Alles voor de ‘oh zo kan het dus ook’ beleving (A.1).

pag. 56

Realisatie

Verantwoording ( Wat hebben we ervoor gedaan?) (A.1.1) Scholen van alle medewerkers in het voeren van een goede dialoog. Vrijwel alle medewerkers hebben de dialoogtraining afgerond. Een paar groepen halen nog in door uitstel vanwege corona. We blijven nieuwe medewerkers deze basis doorgeven. (A.1.2) Bieden van meer gemak aan inwoners, doordat inwoners meer producten en diensten volledig digitaal kunnen aanvragen en afhandelen. Het digitale productenaanbod bij Burgerzaken is uitgebreid (bv het verwerken van verhuizingen, geboorteaangiftes, huwelijken en uittreksels). De verbeterslag bij de huidige webformulieren, toevoegen van authenticatie en betaalmogelijkheid, loopt achter op schema in verband met de technische complexiteit en grote drukte bij leveranciers. De realisatie van de vernieuwde webformulieren staat gepland voor juni/juli 2022. (A.1.3) Verbeteren van onze (telefonische) bereikbaarheid, betere directe bereikbaarheid van medewerkers, kortere wachttijden (aan de telefoon) en terugbellen binnen twee werkdagen. We gaan dit monitoren en laten jaarlijks onderzoek doen naar de stand van zaken. Begin 2021 is er een nieuw onderzoek gedaan naar onze bereikbaarheid. Belangrijkste conclusies: We bellen sneller terug bij een terugbelverzoek. Wel is de directe bereikbaarheid van medewerkers iets achteruit gegaan ten opzichte van het vorige onderzoek.

Inmiddels zijn diverse vooral praktische acties ondernomen om bereikbaarheid bij medewerkers onder de aandacht te brengen. (Raadsinformatiebrief 28-10-21)

Jaarrekening 2021

(A.1.4) Trainen medewerkers in begrijpelijk schrijven. Er zijn inmiddels ruim 100 medewerkers getraind in het schrijven van brieven en emails in Klare Taal. Het gaat dan om medewerkers die veel contact hebben met inwoners. Ook zijn er interne taalcoaches. Het doel is dat zoveel mogelijk medewerkers van Molenlanden training krijgen in het schrijven in Klare taal. Daarom is het schrijven in Klare taal opgenomen in het organisatiecurriculum van trainingen en opleidingen. (A.1.5) Verbeteren van onze processen en we staan goed in contact met initiatiefnemers en aanvragers van vergunningen zodat duidelijk is wat er nodig is om de aanvraag effectief af te kunnen handelen. Mocht er een kink in de kabel zitten informeren wij hier eerlijk over. Binnen het hele ruimtelijke ordeningsdomein zijn nieuwe interne werkafspraken gemaakt. Dit heeft positieve gevolgen voor processen en onze dienstverlening aan inwoners. Zo wordt er gewerkt met casemanagers zodat er één contactpersoon is bij een aanvraag. De casemanager bewaakt ook de termijnen. Er wordt sneller teruggebeld. Ondernemers in het ruimtelijk domein worden op de hoogte gehouden en betrokken bij nieuwe ontwikkelingen zoals de komst van de Omgevingswet.

pag. 57

Jaarrekening 2021

Beleidsonderwerp

Ambitie (Wat wilden we bereiken?)

Regionale Samenwerking •

Goed contact met onze buur- en regiogemeenten en medeoverheden en flexibele samenwerking aan gezamenlijke opgaven (B.1).

Realisatie

Verantwoording ( Wat hebben we ervoor gedaan?) (B.1.1) Intensiveren (college)ontmoetingen met buur- en regiogemeenten en medeoverheden. Als gevolg van corona hebben de (college) ontmoetingen met buur- en regiogemeenten en medeoverheden maar beperkt plaatsgevonden. Wel hebben op inhoudelijke thema’s ontmoetingen plaatsgevonden. Met name rondom de opgave uit de Regionaal Maatschappelijke Agenda (RMA) en in kader van NOVI Groene Hart. (B.1.2) Participatie in opgaven (onder andere onderwijs) in kader van samenwerking functionele regio Gorinchem. In 2021 is door Molenlanden actief geparticipeerd in de ontwikkeling van I-lab (onderwijscampus Gorinchem en omgeving) zoals opgenomen in de Regiodeal. Verder is er geparticipeerd in de opgave ‘Zorg’, waarbij met name aandacht is besteed aan het behoud van de spoedeisende hulp. (B.1.3) Herijken van de Regionaal Maatschappelijk Agenda en optimaliseren van de governance en financiering daarvan. De Regionaal Maatschappelijke Agenda (RMA) is geactualiseerd waarbij het aantal opgaven is teruggebracht, de opgaven zijn geconcretiseerd en er zijn concrete projecten aan gekoppeld. De geactualiseerde RMA is in november 2021 vastgesteld. (B.1.4) Deelname aan onderzoek naar toekomstige invulling Arbeidsmarktregio. Dit onderzoek is een initiatief van de gemeente Vijfheerenlanden.

Enkele oriënterende gesprekken hebben plaatsgevonden maar het onderzoek heeft vooralsnog geen concrete invulling / vervolg gekregen.

•

Een bepalende speler zijn in de regio waarbij we inzetten op samenwerking op die opgaven waar dat meerwaarde heeft. Opgaven en taken die we alleen beter kunnen, doen we zelf (B.2).

(B.2.1) Invullen (bestuurlijk) trekkerschap Regionaal Maatschappelijke Agenda. Burgemeester Segers is trekker van de RMA. Naast de reguliere invulling hiervan is extra aandacht besteed aan de mogelijkheden tot samenwerking en verbinding met de gemeente Altena. Verder is veel inzet gepleegd, gekoppeld aan de rol van trekker van de RMA, aan de rol van ambassadeur in kader van de NOVI-Groene Hart samenwerking. (B.2.2) Bepalen prioriteiten en strategie voor regionale samenwerking vanuit de lokale belangen en beleidsdoelstellingen.

pag. 58

Jaarrekening 2021

Interne gesprekken (ambtelijke en bestuurlijk) hebben plaatsgevonden over de huidige inzet, koers en strategie ten aanzien van regionale samenwerking. Dit heeft geresulteerd in een netwerkkaart en een duiding zoals verwoord in de opgeleverde raadsinformatiebrief. Suggesties voor prioritering en inzet voor de komende collegeperiode zullen in de overdracht aan het nieuwe college worden opgenomen. (B.2.3) Versterken lobbyvaardigheden door onder andere trainingen en intervisie. Begin 2021 heeft een training (gezamenlijk met de gemeente Vijfheerenlanden) plaatsgevonden. Bij concrete vraagstukken is het onderdeel lobby bewuster aan de orde gesteld. •

Goed functionerende verbonden partijen vanuit het oogpunt van dienstverlening, governance en kosten (B.3).

(B.3.1) Opstellen van en besluitvorming over Nota Verbonden Partijen. De Nota Verbonden Partijen is in maart 2021 vastgesteld door de gemeenteraad. Zie de paragraaf verbonden partijen voor verdere toelichting. (B.3.2) Uitvoeren van de Nota Verbonden Partijen met als prioriteit het invloed uitoefenen op de te prioriteren gemeenschappelijke regelingen. De uitvoering en implementatie is opgepakt. Zie de paragraaf verbonden partijen voor verdere toelichting. (B.3.3) Initiëren van het gesprek en besluitvorming over het realiseren van bezuinigingen bij gemeenschappelijke regelingen. In vervolg op de zienswijze op de Begrotingen 2021 van de GR’en is hier inzet op gepleegd en zijn opties verkend. Concrete vragen hiertoe zijn voorgelegd aan de gemeenschappelijke regelingen. In de zienswijze voorstellen bij de begrotingen 2022 is hierop ingegaan. (B.3.4) Heroriëntatie samenwerking Jeugdhulp. Deze actie is niet separaat ingevuld, wel is in het kader van de Notitie Onze Kinderen Nabij dit vraagstuk opgepakt en heeft er ook besluitvorming plaatsgevonden door de gemeenteraad over positionering van de Serviceorganisatie Jeugd.

pag. 59

Jaarrekening 2021

Beleidsonderwerp

Ambitie (Wat wilden we bereiken?)

Samenlevingsprogramma Een Samenlevingsprogramma dat een beeld geeft van de vraagstukken op de strategische thema’s en wat er speelt in de dorpen en stad. Hiermee stemmen we de bestuurlijke ambities af op de krachten die er al zijn in de dorpen en de stad. De inhoud van het Samenlevingsprogramma is wendbaar en door deze in 2021 te actualiseren, blijven we als samenleving (en gemeente als onderdeel daarvan) in wisselwerking met elkaar, zodat we blijven investeren in de dingen die echt van waarde zijn in en voor Molenlanden (C.1).

pag. 60

Realisatie

Verantwoording ( Wat hebben we ervoor gedaan?) (C.1.1) Benoemen van ons ‘deel’ van de inspanningen in de eigen begroting. Per programma in de begroting wordt deze activiteiten benoemd. Via de P&C-cyclus vindt verantwoording plaats. De opgaven van de pittige themakaarten en van andere onderdelen van het Samenlevingsprogramma, waar wij als gemeente zelf primair voor aan de lat staan, zijn geland in de gemeentelijke begroting. Monitoring daarvan vindt plaats via de P&Ccyclus. (C.1.2) Samen met ons netwerk in de dorpen, de stad en (regio) gemeenten vindt een actualisatie plaats van de dorps- en stadskaarten. In 2021 vond de actualisatie van de dorps- en stadskaarten plaats. Dit heeft geresulteerd in de publicatie van updates van alle dorps- en stadskaarten in de zomer van 2021. Bij het opstellen en samenwerken hebben we te maken gehad met beperkingen vanwege corona. Er hebben zodoende wel ‘koffie-speciaal momenten’ plaatsgevonden voor alle dorpen en de stad, maar allemaal digitaal.

Jaarrekening 2021

Beleidsonderwerp

Ambitie (Wat wilden we bereiken?)

Toekomstvisie 2030

Een aansprekende toekomstvisie voor Molenlanden hoe we wonen, werken en (samen)leven in Molenlanden in 2030. Het geeft tevens antwoord op de vraag hoe we deze ambities door middel van onder andere positionering, rolneming en inwonersparticipatie samen met en in ons netwerk willen realiseren. De inhoudelijke programma’s, onze positionering, doorontwikkeling van ons dienstverleningsconcept en inwonersparticipatie zullen hierin naadloos op elkaar aansluiten. Dit geeft een helder beeld waar we met elkaar naar toe werken (D.1).

Beleidsonderwerp

Ambitie (Wat wilden we bereiken?)

Doorontwikkeling stads- Een herkenbare manier van werken waarbij de en dorpsgericht werken stad en dorpen het uitgangspunt zijn in het

handelen van medewerkers. De visie op stadsen dorpsgericht werken (kerngericht werken) is gebaseerd op dezelfde speerpunten als de dienstverlening in het algemeen: maatwerk (persoonlijke benadering), gemak bieden en samen doen. Die natuurlijke samenhang draagt bij aan het verinnerlijken van het Molenlandse DNA in onze organisatie (E.1).

Realisatie

Verantwoording ( Wat hebben we ervoor gedaan?) (D.1.1) Uitwerken van de ambities die eind 2020 op basis van bestaande visies – en waar nodig verrijkt – in bestaande overlegstructuren met onze netwerkpartners- zijn geformuleerd. Waar nodig en gewenst, worden gesprekken gevoerd met de samenleving over deze ambities. Dit doen we in aansluiting met lopende processen en vraagstukken, zoals Samenlevingsprogramma, Omgevingswet en Participatiebeleid. In september 2021 is door de raad de Toekomstvisie 2030 vastgesteld. Het stuk heeft vorm gekregen door aan te sluiten bij de participatietrajecten van het Samenlevingsprogramma en het participatiebeleid van de gemeente Molenlanden. Daarnaast is er ook gebruik gemaakt van uitkomsten van andere recente participatietrajecten, om zo met inzichten uit de samenleving de ambities aan te vullen. Bij het Samenlevingsprogramma zijn ook jongeren en kinderen betrokken. Een specifiek participatietraject is voor de Toekomstvisie niet doorlopen. Daarom is bij de vaststelling van de visie door de raad besloten om de visie in 2022 terug leggen bij de inwoner wanneer de nieuwe raad is aangesteld.