Begroting 2024
Tekst van het document
Beheer en onderhoud Het areaal wordt jaarlijks twee keer geïnspecteerd en meerdere malen geschouwd. Dit wordt verwerkt in een digitaal beheerpakket. Geconstateerde gebreken herstellen we zo snel als mogelijk. Vervangen van speelvoorzieningen doen we op basis van leeftijd. Belangrijke speerpunten bij de ontwerp- en participatiefase zijn: maatwerk, duurzaamheid, klimaatadaptie, sociale cohesie, doelgroep, veiligheid en voldoende uitdaging. Groen Kerncijfers Areaaloverzicht openbaar groen, excl. begraafplaatsen: • Gazons ca. 353.361 m2 • Bermen/”ruw” gras ca. 610.715 m2 • Bomen ca. 15.335 st. • Hagen ca. 33.708 m1 • Overige beplantingen ca. 189.502 m2 Kaders Het onderhoud aan openbaar groen is erop gericht een acceptabel niveau te handhaven. Dit beeldkwaliteitsniveau is gesteld op B, conform het integraal beheerplan. Gebieden met een hoogwaardige of afwijkende inrichting worden op A onderhouden. Beheer en onderhoud Jaarlijks wordt een derde deel van het boombestand middels een inspectiecyclus gecontroleerd op veiligheid. Aan de hand van de uitkomsten nemen we maatregelen die in eerste instantie gericht zijn op veiligheid.
Begroting 2024 - 57
Klimaat en biodiversiteit In het kader van klimaatadaptatie (o.a. wateroverlast, hittestress) speelt de soort en de hoeveelheid groen een belangrijke rol. In plannen realiseren we daarom meer dan voorheen ruimte voor groen en water. Bij de nieuwe inrichting en het uitvoeren van beheermaatregelen proberen we de biodiversiteit te verhogen. Voorbeelden hiervan zijn de aanleg van natuurontwikkelingslocaties (met educatieve functie) en extensiever maaibeheer. Daarnaast zoeken we bij elk herinrichtingsproject naar mogelijkheden om het areaal groen te vergroten. Uitvoering in 2024 Om als Molenlanden een stap te zetten in de klimaatopgave en het verhogen van de biodiversiteit is het project ‘Aanplant 2021 bomen’ opgestart. In de periode van 2021 t/m 2023 zijn veel extra bomen geplant in particuliere tuinen en in de Buitenruimte. In 2024 en verder blijven we ons inspannen om ruimte te creëren voor de aanplant van extra bomen. Begraafplaatsen Kerncijfers Areaaloverzicht van in totaal 25 begraafplaatsen: • Verhardingen ca. 28.900 m2 • Groenelementen ca. 41.250 m2 • Bomen ca. 700 st. • Grafvelden ca. 39.200 m2 • Urnenmuren 2 st.
Jaarlijks zijn er gemiddeld 260 begravingen op de begraafplaatsen in Molenlanden. Kaders Alle begraafplaatsen worden onderhouden op beeldkwaliteitsniveau A, conform het vastgestelde ‘Beleidsdocument begraafplaatsen Molenlanden’. In het vastgestelde ‘Beheerplan begraafplaatsen 2022-2026' en het ‘Uitvoeringsplan begraafplaatsen’ zijn diverse uitvoeringsmaatregelen opgenomen die invulling geven aan de kaderstelling uit het beleidsdocument. Uitvoering in 2024 • Start uitvoering uitbreiding begraafplaats Giessenburg; • Ruimen van graven; • Vernieuwen en/of herstraten paden begraafplaatsen; • Toegankelijkheid begraafplaatsen op orde. Riolering Kerncijfers Areaaloverzicht: • Vrijverval riolering ca. 205 km • Druk- en vacuümriolering, persleidingen ca. 226 km • Pompunits en hoofdgemalen ca. 1.750 st. • Bergbezinkvoorzieningen 16 st. • Drainage ca. 12 km • Kolken ca. 14.000 st.
Kaders
Begroting 2024 - 58 Het rioolstelsel van de gemeente onderhouden we volgens de in het Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) geformuleerde uitgangspunten en kwaliteitsniveaus. In 2024 wordt het GRP geactualiseerd. Beheer en onderhoud De uitkomsten van het GRP zijn integraal verwerkt en ingepast binnen het Integraal beheerplan Buitenruimte Molenlanden 2022-2026. Bij de rioolrenovatiewerkzaamheden is de samenhang met herstraatwerkzaamheden van belang. De kosten van het riool worden via een kostendekkend tarief doorberekend. In de paragraaf Lokale Heffingen wordt dit verder toegelicht. Riolering lintbebouwing In 2022 is een plan van aanpak opgesteld waarin voor de meest kritische rioolstrengen oplossingen voor de komende 20 tot 30 jaar worden beschreven. Deze werkzaamheden kunnen naar verwachting in enkele jaren worden uitgevoerd. In 2023 zijn de 7 prioritaire strengen onderzocht op aangesloten regenwater. De adressen waar regenwater op de mechanische riolering is aangesloten zijn aangeschreven met het verzoek het regenwater van het riool af te halen. Ongeveer 40% heeft hier tot op heden gehoor aan gegeven. Er worden werkzaamheden voorbereid om de 7 prioritaire strengen een langere levensduur te kunnen geven. De oplossingen
worden gevonden in het tussenbouwen van zogenaamde boostergemalen, maar ook het verbeteren van de automatisering levert goede resultaten op. Naast de 7 prioriteitsstrengen zijn er nog 12 strengen waar de maximale capaciteit is bereikt. Deze strengen zijn in 2023 onderzocht. De volgende stap: welke maatregelen zijn mogelijk om ook deze strengen een langere levensduur te geven. In 2024 zal voor deze strengen ook een afkoppelproject gaan lopen. Dit is ook om het ruimtelijke beleid te blijven ondersteunen. Water Kerncijfers Areaaloverzicht: • Open water (sloten en plassen) ca. 311.350 m2 • Beschoeiingen ca. 30.878 m1 • Natuurlijke oevers ca 12.400 m1 • Kleine duikers ca. 4.623 m1 Kaders Watergangen zijn van groot belang voor de aan- en afvoer van hemelwater en grondwater. Het waterschap zorgt voor het onderhoud van de A-watergangen (weteringen en de grotere sloten). Kleinere sloten ('schouwsloten') moeten worden onderhouden door eigenaren van percelen die aan deze sloten grenzen, waaronder de gemeente. Dit onderhoud moet gebeuren volgens eisen die in de Keur van Waterschap Rivierenland staan.
Begroting 2024 - 59 Beheer en onderhoud Vasthouden van water binnen het gebied wordt een steeds groter thema. We besteden aandacht aan het behouden en vergroten van open water en het robuuster maken van watergangen en duikers. De beschoeiing en oeverbescherming worden hierbij ook betrokken. De duikers worden regelmatig geïnspecteerd en gereinigd om doorstroming van de watergangen te waarborgen. Naast de duikers zijn ook beschoeiingen en andere oeverbeschermingen opgenomen binnen het beheerplan. In 2023 is een nieuw onderhouds- en vervangingsplan voor de beschoeiingen, andere oeverbeschermingen en duikers opgesteld. Vanaf 2024 zullen deze planmatig worden onderhouden. Door het baggeren van watergangen kan voldoende afvoercapaciteit worden gewaarborgd. Het baggeren gebeurt cyclisch, gemiddeld om de twaalf jaar. Door regelmatig te baggeren verbetert ook de waterkwaliteit in onze watergangen waarmee wordt bijgedragen aan een groter doel, de Kader Richtlijn Water. Gebouwen De gemeente bestaat uit 20 kleine kernen, met in elke kern maatschappelijk vastgoed. Het merendeel is in eigendom, dit betreft een kleine 100 gebouwen en objecten. Qua type bestaat dit uit MFA’s / scholen, dorpshuizen, sporthallen/gymzalen, kinderopvang/ creche, kerktorens, begraafplaatsen en kantoren en werven.
Het vastgoed is relatief klein in oppervlakte, de grootste is ca 3000 m2 bvo, maar het gros is kleiner dan 1000 m2. Qua leeftijd van de gebouwen is ca 60% voor 2000 gebouwd, ca 40%
erna en er lopen ook een aantal nieuwbouw projecten (nieuw gemeente kantoor, MFA, school). Totaaloverzicht omvang Kapitaalgoederen Arealen: Onderdeel
Hoeveelheid
Wegen
• • •
Totale lengte wegen Asfaltverharding Elementenverharding (klinkers en tegels) • Overige verharding Objecten in de openbare ruimte • Verkeers- en straatnaamborden. incl. bewegwijzering en portalen • Overige verkeersvoorzieningen • Schrikhekken • Afvalbakken • Abri’s • Banken en picknicksets • Bloembakken • Hekwerken • Palen • Overige objecten (o.a. fietssluizen en fietsklemmen) • Openbare kunst
Eenheid
175 km 355.000 m 1.170.000 m 15.000 m 2 2 2
6.050 st. 374 st. 418 st. 555 st. 24 st. 587 st. 180 st. 4.590 m 4.500 st. 1.210 st. 1
33 st.
Civieltechnische kunstwerken 235 st.
Begroting 2024 - 60 • Bruggen en duikerbruggen • Kademuren, steigers en trappen Openbare verlichting • Lichtmasten en armaturen
65 st.
10.469 st.
• • •
Speelplaatsen Speel-/sporttoestellen en speelprikkels • Hekwerken en ballenvangers • Veiligheidsondergronden • Kunstgrasvelden op speelplaatsen
• • • •
132 st. 650 st 2.235 m 5.384 m 3.327 m
1 2 2
Openbaar groen (excl. begraafplaatsen) • Gazons • Bermen/”ruw” gras • Bomen • Hagen • Overige beplantingen
353.361 m 610.715 m 15.335 st. 33.708 m 189.502 m
Begraafplaatsen • Verhardingen • Groenelementen • Bomen • Grafvelden • Urnenmuren
25 st. 28.900 m 41.250 m 700 st. 39.200 m 2 st.
Riolering
• •
Vrijverval riolering Druk- en vacuümriolering, persleidingen • Pompunits en hoofdgemalen
2 2
1 2
2 2
2
205 km 226 km 1.750 st 16 st
12 km 14.000 st.
Open water (sloten en plassen) Beschoeiingen Natuurlijke oevers Kleine duikers
311.350 m 30.878 m 12.400 m 4.623 m
Stedelijk water
Spelen
• •
Bergbezinkvoorzieningen Drainage Kolken
Gebouwen
•
Huisvesting gemeentelijke diensten • Voormalige bibliotheek • Peuterspeelzalen • Verzamelgebouwen • Gebouwen op begraafplaatsen • Kerktorens • Stadhuis Nieuwpoort • Dorpshuizen/buurtcentra • Jeugdhonken • Binnensportaccommodatie • Voetbalkantine • Woningen • Overige gebouwen (o.a. theehuisjes) • Woningen aangekocht in NieuwLekkerland ten behoeve van project Hoogspanningsmasten
2 1 1 1
5 st. 1 st. 4 st. 6 st. 24 st. 16 st. 1 st. 6 st. 3 st. 8 st. 1 st. 4 st. 5 st. 17 st.
Begroting 2024 - 61
2.4 Paragraaf financiering In deze paragraaf informeren wij u over het voorgenomen treasurybeleid voor 2024. Beleidsvoornemens financiering Eind 2023 beschikt Molenlanden over een kleine positieve liquiditeitspositie die aan het einde van 2023 aangevuld dient te worden middels het aantrekken van een geldlening voor langere termijn. Afhankelijk van het feitelijke verloop van onze liquiditeitspositie zullen in de begrotingsperiode 2024–2027 nog een paar langlopende leningen worden aangetrokken om geplande investeringen te kunnen financieren. De liquiditeitspositie wordt gemonitord op basis van doorrekeningen en planningen. Het verloop hiervan is soms moeilijk te bepalen doordat bijvoorbeeld vertraging kan optreden in uitvoering, dit zit met name bij projecten of investeringen. Rentevisie 2024 De ECB heeft dit jaar de rente een aantal malen verhoogd en er is nog geen concrete duiding gegeven of de laatste renteverhoging nu heeft plaatsgevonden. De ontwikkeling van de inflatie is hierbij cruciaal. De verwachting is, dat aan het einde van 2023 er geen wijzigingen meer zullen komen, de inflatie lager zal zijn en we ons in een milde recessie zullen bevinden. Verdere rentemaatregelen zijn dan niet meer noodzakelijk.
Berekening interne rente Berekening rente-omslag 2024 Bedragen x €
Toe te rekenen rente aan de taakvelden Boekwaarde investeringen en verstrekte geldleningen Rente omslag percentage (afgerond)
3.541 253.835 1,5
Aan de investeringen die op de staat van activa zijn opgenomen, is een rentepercentage toegerekend van 1,5 %. Deze rentebedragen komen ten laste van de begroting 2024. Financieringsbehoefte in 2024 Financieringsbehoefte per 1-1-2024 Bedragen x €
Te financieren investeringen en versterkte geldleningen* Af: Beschikbare liquiditeiten Af: Beschikbaar kasgeldlimiet Af: Vrij aanwendbare Reserves en voorzieningen Financieringsbehoefte 2024
64.282 3.000 10.697 28.245 22.340
*Bestaat uit : verstrekte geldleningen : € 8.157, nieuwe investeringen 2024 : €16.726 openstaande investeringen : € 39.399
Onze financieringsbehoefte ligt in de praktijk vaak lager dan de berekende financieringsbehoefte. Dit wil zeggen dat veel uitgaven op met name investeringen vertraging oplopen en of lager blijken uit te pakken waardoor het uiteindelijke bedrag lager uitvalt. De gemiddelde kasgeldlimiet ( schuld korter dan 1 jaar) is voor een gemeente gelimiteerd op 8,5% van het begrotingstotaal.
Begroting 2024 - 62 Voor onze gemeente komt dit voor 2024 uit op een bedrag van € 10.697.250 gemiddeld ( 8,5% van € 125.850.000). De gemiddelde vlottende schuld, over drie maanden gezien, is voor een gemeente gelimiteerd op 8,5% van het begrotingstotaal. Voor onze gemeente komt dit voor 2024 uit op een bedrag van € 10.697.250. Onze berekende theoretische financieringsbehoefte geeft een veel lager bedrag te zien. Verkoop kasgeldlimiet per kwartaal: Toets kasgeldlimiet in € mln. : Totaal netto vlottende schuld Toegestane kasgeldlimiet
Kw1 0 11
Kw2 0 11
Kw3 0 11
Kw4 0 11
Ruimte (+) of overschrijding (-)
11
11
11
11
De renterisiconorm Over de langlopende schuld mogen de jaarlijkse aflossingen en renteherzieningen niet meer bedragen dan 20% van het begrotingstotaal. In onderstaande tabel is de verwachten ontwikkeling van deze renterisiconorm voor 2024 weergegeven: Berekening renterisiconorm 2024 Bedragen x € 1.000
1. Begrotingstotaal 2. Wettelijk percentage 3. Renterisiconorm (1x2) 4. Renteherzieningen 5. Aflossingen 6. Bedrag waarover renterisico gelopen wordt (4+5) 7. Ruimte onder renterisiconorm (3-6)
125.850 20% 25.170 0 1.589 1.589 23.581
De bedragen aan langlopende leningen waar de gemeente de komende jaren een renterisico over loopt, blijven ruimschoots binnen de norm (wet FIDO). Opgenomen leningen met een looptijd langer dan een jaar De leningportefeuille met een looptijd van een jaar of langer telt op tot een totaal van € 31.092.000 aan het einde van 2024.
Begroting 2024 - 63
2.5 Paragraaf bedrijfsvoering Visie en ontwikkeling Bedrijfsvoering helpt ons om de beleidsdoelstellingen en maatschappelijke opgaven te realiseren. We professionaliseren van binnen en zijn gericht op buiten. In het onderstaande gedeelte beschrijven we per speerpunt wat we willen bereiken en wat we hiervoor gaan doen: i-Domein / Informatievoorziening & ICT Wat willen we bereiken? Een robuuste en toekomstgerichte informatievoorziening ingericht op basis van de Enterprise architectuur. Deze omgeving is minder kwetsbaar om te beheren waardoor we het functioneel beheer en informatiemanagement verder kunnen inrichten en professionaliseren en de bedrijfs- en dienstverleningscontinuïteit kunnen garanderen. (A1) Een flexibele, wendbare en toekomstbestendige organisatie van het i-Domein waarmee we kunnen inspelen op ontwikkelingen en waarbij we voor (zeer) specifieke expertise een beroep doen op deskundige partners. (A2) Een verhoogde weerbaarheid op het gebied van beveiliging van de informatievoorziening en uitvoering van de baseline informatiebeveiliging overheid en de nieuwe NIS2 richtlijn. En tijdig voldoen aan nieuwe wetgeving die consequenties heeft voor de informatievoorziening, inrichting van de infrastructuur of de beveiliging daarvan. Gedacht kan worden aan Wet open overheid
(Woo), Wet Digitale Overheid (WDO), Wet modernisering elektronisch bestuurlijk berichtenverkeer (Wmebv). (A3) Wat gaan we ervoor doen? We gaan onderdelen van de informatievoorziening omzetten naar een Software as a Service-dienstverlening (SaaS). Hierdoor komt het beheer en de zorg voor de continuïteit bij een deskundige partij te liggen. Uitgangspunten voor een gestandaardiseerde informatie-infrastructuur kiezen we op basis van de doorontwikkeling van Cloud Networking. Hiermee ontstaat een toekomstbestendige, veilige, flexibele en gestandaardiseerde infrastructuur. Het gebruik van de Equinix datacentra faseren we uit. Ook blijven we onderzoeken hoe we de informatieveiligheid verder kunnen professionaliseren en treffen we noodzakelijke maatregelen om de veiligheid te garanderen. (A1) We schakelen externe specialisten in voor (zeer) specifieke kennis en expertise als het gaat om het onderhouden, uitbreiden en trainen van digitale fitheid van de medewerkers. (A2) We starten een onderzoek naar de impact van nieuwe Europese wetgeving op het gebied van informatiebeveiliging (NIS2). Zo kunnen we bepalen welke maatregelen en investeringen noodzakelijk zijn om te voldoen aan deze wetgeving. Ook stellen we een meerjarenplan en begroting op om de verschillen tussen het generieke ideale digitale proces en de huidige werkwijze stapsgewijs te verkleinen.
Het generieke digitale proces is ook een leidraad bij toekomstige aanbestedingen. Hierin wordt ook het vast-
Begroting 2024 - 64 stellen van kernapplicaties meegenomen. Hierop wordt het ondersteunende digitale platform de komende jaren gebouwd. Door middel van een digitaal informatieplatform willen we (sturings)informatie breed beschikbaar maken, zodat deze gebruikt kan worden bij het maken van (beleids)keuzes. (A3) Wet open overheid (Woo) We verwachten in juni 2024 besluitvorming vanuit het Rijk over de eerste informatiecategorieën die we actief openbaar moeten maken via onze eigen website in het kader van de Woo. We starten met fase II van het interne project om aan de nieuwe verplichting, waaronder ook de aansluiting op de landelijke Woo-index invulling te geven. HR, vastgoed en financiën Wat willen we bereiken? Een vitale en duurzame organisatie met een vaste formatie die aansluit bij de kerntaken en beleidsopgaven waar de organisatie voor staat. Daarnaast willen we zorgen voor een flexibele schil die aansluit bij de politiek-bestuurlijke en maatschappelijke dynamiek. Ook willen we een aantrekkelijke werkgever zijn die vacatures kan invullen en mensen weet vast te houden. (B1) In 2024 gaan we het geharmoniseerde accommodatiebeleid uitvoeren. Daarnaast vindt de verhuizing naar de nieuwe werklocatie plaats. Ook geven we verdere invulling aan de verduurzaming van het vastgoed. (B2)
We werken aan een financiële administratie die voldoet aan alle wet- en regelgeving, waarbij automatisering en robotisering ondersteunend is. (B3) Wat gaan we ervoor doen? In 2024 nemen we een nieuw HRM-systeem in gebruik en gaan we de salarisadministratie uitbesteden. We kunnen daardoor blijven voldoen aan de hoge eisen die we hieraan stellen zonder de inzet van (extra) capaciteit. De werving van nieuwe medewerkers doen we door het optimaal inzetten van een recruiter. We kunnen zo onze vacatures vaker en sneller invullen. (B1) In 2024 wordt de nieuwe werklocatie in Bleskensgraaf opgeleverd en in gebruik genomen. Dit pand voldoet aan de duurzaamheidseisen en is Energieneutraal (ENG). Ook werken we aan de verduurzaming van gemeentelijke panden. We starten met de strategische panden. Hierbij kiezen we, waar mogelijk, natuurlijke momenten, zodat we goed omgaan met onze middelen. Het Integraal Huisvestingsplan (IHP) voor de scholen werken we verder uit zodat de opgave beheersbaar wordt en er juiste sturing op kan plaatsvinden. (B2) In 2024 gebruiken we het nieuwe financiële systeem. In het eerste jaar vergt het gebruik veel tijd en inzet van de organisatie. Stapsgewijs krijgen we met dit systeem steeds meer zicht en grip op de financiën, projecten, aanbestedingen en rapportages. (B3)
Begroting 2024 - 65 Communicatie Wat willen we bereiken? Voor een goede dialoog met onze inwoners en ondernemers moet de basis van onze dienstverlening en het bijpassende gedrag en de houding van onze organisatie op orde zijn. Communicatie investeert met de collega's in dienstverlening op de “klantreis”. We werken samen om de inwoner en ondernemer te begeleiden en te voorkomen dat zij van het “kastje naar de muur” worden verwezen. (C1) Wat gaan we ervoor doen? De communicatie van de toekomst is meer gericht op beelddenkers en beeldgebruik. Dat laat de jongere generatie in het dagelijks gebruik zien. We maken ons klaar voor de toekomst zoals in de visie op dienstverlening is beschreven. We zetten extra in op audiovisuele middelen om in de inclusieve samenleving beter aan te sluiten bij de behoefte aan informatiedeling. Intern is een traject inwonergericht werken gestart. Verbinders van dorps- en stadsgericht werken en communicatie werken integraal samen. In een verkenning, bijvoorbeeld via dialoogsessies, starten zij om de klantreis meer centraal te stellen. Daarbij wordt ook ingezet op interne communicatie over deze manier van werken Met een ontwikkelagenda 2024-2026 investeren we in de faciliteiten om audiovisuele middelen effectiever en efficiënter in te zetten en beter te kunnen aansluiten op groeiende behoefte aan beeldgebruik in de communicatie.
Zoals bijvoorbeeld vlogs en explainervideo's. (C1)
Informatiecentrum Wat willen we bereiken? Om de bereikbaarheid en toegankelijkheid van onze dienstverlening te verbeteren, investeren we in een manier van werken en software (Klant contactcentrum). Daarbij gaat het onder meer om het samenbrengen van alle kanalen voor betere klantinteracties, met gemak, personalisatie en vertrouwen als uitgangspunten. Wat gaan we ervoor doen? Zoals op 15 juni in de beeldvormende avond met de raad is gedeeld, werken we aan de hand van de VNG bouwstenen-omnichannel. We stellen een investeringsaanpak op om onze klantvragen beter en sneller te kunnen beantwoorden. Daarvoor is investering nodig in onze telefonische en digitale infrastructuur, onze werkprocessen en cultuur. Juridische en Bestuurlijke zaken, Inkoop Wat willen we bereiken? De juridische kwaliteit en dienstverlening blijven garanderen ondanks ontwikkelingen zoals juridisering van de samenleving en nieuwe wet- en regelgeving. Ook willen we de continuïteit van de werkzaamheden waarborgen en nieuwe ontwikkelingen inregelen en achterstanden wegwerken. Inspelen op vraagstukken, krapte op de arbeidsmarkt (die nadrukkelijk aan de orde is bij juristen) doen we door werkzaamheden uit te besteden. (D1) We werken aan verbetering van onze contractbeheersing. (D2)
Begroting 2024 - 66 Wat gaan we ervoor doen? Inzetten op juridische kwaliteitszorg door het toepassen van een cyclisch systeem. Bijdragen aan de juridisering van de geschilbeslechting. Hiervoor verbinden we de juridische kwaliteit van onze dienstverlening met de menselijke maat. Instrumenten die we hiervoor gebruiken zijn onder andere (pre-)mediation. Daarnaast verdiepen we ons in alternatieven die daaraan bijdragen, zoals bijvoorbeeld participatie. (D1) We maken werk van de doorontwikkeling van ons contractbeheer en contractmanagement. Daarvoor investeren we in onze werkprocessen en het werven van contractbeheerders binnen de vakteams. (D2) Kosten, omvang, opbouw en ontwikkeling van het personeelsbestand en de loonkosten Omschrijving
Totaal bedrijfsvoering
BBV-indicatoren
Formatie* Begr 2023 270
Formatie* Begr 2024
Toename
294
24
Salarisbudget 2023 incl. toelagen 22.910
Salarisbudget 2024 incl. toelagen 24.935
Toename
2.025
Bestuur: Raad en commissie
3,7
3,9
0,2
549
546
-3
Griffie onderst. Raad en Rekenkamer
6
6
0
379
385
6
Burgemeester en wethouders
27
27
0
726
722
-4
Totaal salarisbudget en toelagen Raad, B&W en Griffie
36,7
36,9
0,2
1.654
1.653
-1
Totaal bedrijfsvoering en bestuur en raad * = vastgesteld
306,7
330,9
24,2
24.564
26.588
2.024
% externe inhuur ten opzichte van de totale loonsom + inhuur externen
9,9
13,0
9,0
% Overhead t.o.v. totale lasten
13%
14%
14%
Begroting 2024 - 67
2.6 Paragraaf verbonden partijen De gemeente Molenlanden voert een grote verscheidenheid aan taken uit, deels doordoor samen te werken met andere gemeenten. Dat gebeurt onder andere in verbonden partijen. De gemeente blijft beleidsmatige en financiële verantwoordelijkheden houden ten aanzien van deze partijen. Wat willen we bereiken? In 2021 is de Nota Verbonden Partijen 2021-2026 vastgesteld. In die nota worden doelen gesteld en afspraken gemaakt over hoe de gemeente in die periode wil voortbouwen om de samenwerking met deze partners te versterken. De nota is een levend document dat de komende jaren, dus ook in 2024, dient om het goede gesprek te voeren als raad en college over samenwerking in en sturing van verbonden partijen. En dit concreet om te zetten in acties. Belangrijke thema’s daarbij zijn: • bewust afwegen en beoordelen waarom we samenwerken in verbonden partijen; • de doelen van gemeenteraad en college bij deze samenwerking in ogenschouw te houden; • (bestuurlijke) focus aan te brengen op basis van de risico’s en belangen van de verschillende verbonden partijen door middel van het werken met risicoprofielen; • praktische afspraken en concrete ontwikkelstappen maken.
Wat gaan we ervoor doen? In 2024 krijgt de implementatie van de Nota Verbonden Partijen een vervolg voor raad, college en organisatie. Inmiddels wordt er sinds 2021 gewerkt met de concrete acties uit de Nota Verbonden Partijen. De acties die momenteel gepland staan voor het jaar 2024 zijn: • Het voortzetten van de evaluatieplanning om elke verbonden partij ten minste eens per vier jaar te evalueren. Voor 2024 staan de Veiligheidsregio, Avres, Bureau OVL, Inkoopbureau Midden-Nederland en de Vereniging Nederlandse Rivierengemeenten op de planning. • In 2022 en 2023 is input geleverd bij gemeenschappelijke regelingen voor de actualisatie van GR-teksten in het kader van de wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen. De verwerking hiervan wordt gemonitord en afhankelijk van de stukken die aan de gemeenteraad worden aangeboden worden zienswijzen voorbereid die passen bij de inzet zoals verwoord in de Nota Verbonden Partijen. • Het versterken van de continuïteit in de organisatie qua werken met verbonden partijen. Bijvoorbeeld door een inwerkprogramma te ontwerpen gericht op Molenlandse contactambtenaren met verbonden partijen. • Inzetten op regionale samenwerking op raads-, college- en ambtelijk niveau bij het voorbereiden van onder andere zienswijzen.
Specifiek gaat het voor de gemeenteraad om het verkennen van de instelling van regionale adviescommissies bij enkele gemeenschappelijke regelingen.
Begroting 2024 - 68
Daarnaast is er eind 2023 een evaluatiemoment gepland voor de Nota Verbonden Partijen. Dit heeft mogelijk gevolgen voor de acties die gepland staan voor 2024. Lijst van verbonden partijen De gemeente Molenlanden heeft te maken met diverse verbonden partijen. Deze zijn in te delen in de volgende categorieën: 1. Gemeenschappelijke regelingen (GR’en); 2. Vennootschappen en coöperaties; 3. Stichtingen en verenigingen. Hieronder treft u per categorie een overzicht aan van de verbonden partijen van Molenlanden. Per verbonden partij wordt
de informatie gegeven die op grond van het BBV is voorgeschreven, soms met aanvullende informatie. Bijvoorbeeld over relevante ontwikkelingen in het komende jaar. Er zijn geen verbonden partijen bijgekomen of weggegaan van deze lijst ten opzichte van de begroting 2023. Wel wordt er op dit moment bij vier verbonden partijen (Sportpark Souburgh, Regio AV, ROM-S en Natuur- en Recreatieschap Lingegebied) bezien of de samenwerkingsvorm nog het best passend is bij de huidige behoefte. In het onderstaande overzicht wordt daar nader op ingegaan. Qua sturingsprofielen is het voorstel om geen wijzigingen door te voeren ten opzichte van de begroting 2023.
Gemeenschappelijke regelingen M aat schappe lijke waarde
Dienst Gezondheid & Jeugd Regio ZHZ Dordrecht V eiligheidsregio ZHZ Dordrecht
Avres Meerkerk
Reinigingsdienst Waardlanden Gorinchem Omgevingsdienst ZHZ Dordrecht Bureau Openbare V erlichting Merw ede Hardinxveld-Giessendam Gevudo Dordrecht
Regio AV (Alblasserw aardV ijfheerenlanden) Gorinchem
Sportpark Souburgh Alblasserdam Natuur- en Recreatieschap Lingegebied Kerk-Avezaath
Het behartigen van de belangen op het gebied van Publieke gezondheid, Onderw ijs, Jeugd Preventie Team en Jeugdhulp, uitgevoerd door de Serviceorganisatie ZHZ. Uitvoering van de brandw eerzorg, de rampenbestrijding, de crisisbeheersing en de geneeskundige hulpverlening. Een goede dienstverlening voor de inw oners van de aangesloten gemeenten die zijn aangew ezen op tijdelijke voorzieningen als een uitkering, bijzondere bijstand, minimavoorzieningen, schuldhulp, begeleiding met/naar w erk, beschut w erk. Besloten vennootschap tussen Avres en Kringloopbedrijf Het Goed. Zorgen voor een afvalvrij en schoon Molenlanden. Bijdragen aan verduurzaming door het inzamelen van afval aan te laten sluiten op een duurzame verw erking van grondstoffen. Het behartigen van de belangen op het gebied van milieu.
Begroting 2024 - 69 Be gro t ing Bijdrage 2024 2024
€ 52.044.000
-€ 28.000
€ 4.328.362
-€ 1.480.000 Eind 2024: € 1.537.269
€ 73.793.000
€ 25.942.000
€ 30.408.497
Het op milieuvriendelijke w ijze verw erken van afval bij HV C. Gevudo heeft het karakter van een 'houdstermaatschappij', zij voert zelf geen operationele taken uit.
€ 850.000
Het vergroten van de regionale bestuurskracht in de regio Alblasserw aard-V ijfheerenlanden (AV ). De afstemming w ordt gezocht op basis van maatschappelijke opgaven op bestuurlijk, sociaal en fysiek niveau. De Regionale Maatschappelijke Agenda is hierbij leidend.
€ 328.868
[1] Hierbij gaat het om het aantal deelnemende gemeenten.
€ 12.960.106
Eind 2024: € 1.659.000 Begin 2024: € 1.815.626
€ 876.580
Het in stand houden, verbeteren en uitbreiden van de openbare recreatieve-toeristische infrastructuur.
Eige n ve rmo ge n Begin 2024: € 1.659.000
€ 169.321.558
Uitvoering geven en aansturen van het dagelijks beheer en onderhoud aan de openbare verlichting. Ook is het Bureau OV L een belangrijke schakel voor ontw erp en advies bij reconstructie-projecten.
Het in stand houden en exploiteren van de sportvelden op het sportpark Souburgh, gelegen op de grens van Alblasserdam en Molenlanden.
Financie e l re sult aat 2022
niet bekend
n.v.t.
€ 12.408.087
€ 5.263.000
€ 2.110.944
€ 128.490
n.v.t.
€ 83.550
€ 95.191
afgekocht
Vre e md Aant al Be st . invlo e d ve rmo ge n part ne rs [1] Begin 2024: € 409.000 10 1 in AB Eind 2024: € 359.000 Begin 2024: € 1.293.755 1 in DB 10 1 in AB Eind 2024: € 921.032
Begin 2024: € 11.880.000
Begin 2024: € 132.000
Eind 2024: € 11.163.000
Eind 2024: € 74.000
Begin 2024: € 1.920.000
Begin 2024: € 409.000
Eind 2024: € 917.000 Begin 2024: € 2.012000
Eind 2024: € 476.000 Begin 2024: € 0
Eind 2024: € 2.012.000 Begin 2023: € 136.053
Eind 2024: € 0 Begin 2024: € 0
Eind 2023: € 142.651 Begin 2024: € 30.000
Eind 2024: € 0 Begin 2024: € 0
Eind 2024: € 30.000
Eind 2024: € 0
€ 2.083.000
€ 647.000
€ 117.000
€ 0
€ 80.929
Begin 2024 : 554.000 Eind 2024: 475.000
Eind 2024: niet bekend Begin 2024: niet bekend
Eind 2024: niet bekend Begin 2024: niet bekend
Eind 2024: niet bekend
Eind 2024: niet bekend
niet bekend
niet bekend
7,7%
hoog
10,4%
hoog
16,8%
4
1 in AB
hoog
20,3%
1 in DB gemiddeld 1 in AB
6,9%
6
1 in DB 1 in AB
laag
n.v.t.
11
1 in AB
laag
n.v.t.
3
2 in AB en 1 in DB
laag
25,4%
2
2 in AB
laag
n.v.t.
4
1 in AB
laag
n.v.t.
Eind 2024: € 0 Begin 2024: niet bekend
hoog
1 in DB 2 in AB
Begin 2024: € 0
Begin 2024: niet bekend
Financie e l be lang
3
10
€ 16.831
S t uringspro fie l
Vennootschapen en coöperaties M aat schappelijke waarde
Stedin N.V . Rotterdam
N.V . Oasen Gouda
N.V . Bank Nederlandse Gemeenten Den Haag
Merw ede Lingelijn Beheer BV Gorinchem ROM-S Commanditaire V ennootschap
Begroting 2024 - 70 Begro t ing Bijdrage 2024 2024
niet bekend
Oasen verzorgt de drinkw atervoorziening en blusw atervoorziening in de gemeente.
niet bekend
n.v.t.
niet bekend Eind 2022: € 3.342 milj. Begin 2021: € 117 milj.
n.v.t.
niet bekend Eind 2021: € 122 milj.
niet bekend
Het openbaar vervoer in de Alblasserw aard en V ijfheerenlanden bevorderen via de spoorlijn Geldermalsen-Dordrecht.
niet bekend
De ontw ikkeling van het plangebied logistiek centrum Schelluinen-West.
niet bekend
N.V . HV C groep - energie- en afvalverw erkingsbedrijf (Molenlanden is mede eigenaar, belangen w orden behartigd via GR Gevudo)
niet bekend
n.v.t.
€ 100
n.v.t.
ROM-S Beheer Schelluinen
Gemeente Molenlanden Deelneming BV
Deze BV is de beherende vennoot van de ROMS Commanditaire V ennootschap. Het doel van deze BV is het ontw ikkelen van een logistiek centrum Schelluinen-West, het realiseren en exploiteren van een aantal regionale vrachtw agenparkeerplaatsen en het herontw ikkelen van vertreklocaties. Participatiedeelnemer in de ROM-S Commanditaire V ennootschap.
niet bekend
niet bekend
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
Schelluinen
[1] Vertegenwoordiging in Algemene vergadering van aandeelhouders en de aandeelhouderscommissie [2] Aandeelhoudersvergadering
Vreemd Aant al Best . invlo ed S t uringsvermo gen part ners pro fiel [1] Begin 2022: € 24 milj. Relatief 44 gemiddeld groot[1] Eind 2022: € 21 milj. Begin 2021: € 3.987.000 21 1 in AB laag Eind 2021: € 1.461.000
Begin 2022: € 500 milj.
Begin 2022: niet bekend
Eind 2022: € 406 milj.
Eind 2022: niet bekend
Begin 2024: € 250.000
Begin 2024: niet bekend
Eind 2024: € 250.000 Begin 2024: niet bekend
Eind 2024: niet bekend Begin 2024: niet bekend
Eind 2024: niet bekend Begin 2024: niet bekend
Eind 2024: niet bekend Begin 2024: niet bekend
Eind 2024: niet bekend
Eind 2024: niet bekend
Begin 2021: € 39.000
Begin 2021: € 0
Eind 2021: € 46.000
Eind 2021: € 0
Begin 2024: niet bekend
Begin 2024: niet bekend
Eind 2024: niet bekend
Eind 2024: niet bekend
niet bekend
niet bekend
€
931.000
Schelluinen
N.V . HV C
Eigen vermo gen Begin 2022: € 3.270 milj.
Netbeheer van elektriciteit- en gasnetten in het gebied
De BNG is de bank van en voor overheden en instellingen voor het maatschappelijk belang. Met gespecialiseerde financiële dienstverlening draagt de BNG bij aan zo laag mogelijke kosten van maatschappelijke voorzieningen voor de burger.
Financieel result aat 2022
niet bekend
n.v.t.
1 in AV [2]
laag
n.v.t.
7
1 in AV [2]
laag
n.v.t.
laag
n.v.t.
laag
n.v.t.
4
laag
n.v.t.
4
laag
n.v.t.
11
niet bekend
n.v.t.
veel
4
niet bekend
Financieel belang
1 in AB
Begroting 2024 - 71 Stichtingen en verenigingen Maat schappelijke waarde
Begrot ing Bijdrage 2024 2024
Financieel result aat 2022
Eigen vermogen
Stichting voor Openbaar primair onderw ijs
niet bekend subsidierelatie
niet bekend
niet bekend
Ondersteunen bij generalistische en gespecialiseerde inkooptrajecten, met de focus op aanbesteden.
niet bekend
€ 110.956
niet bekend
niet bekend
niet bekend
11
1 in AB
laag
n.v.t.
Initiatieven en maatregelen nemen om – met eerbiediging van het historisch karakter – het in stand houden van, het juiste beheer voeren over en het onderhoud te bevorderen van het dieselgemaal in Langerak.
niet bekend subsidierelatie
niet bekend
niet bekend
niet bekend
1
groot
laag
n.v.t.
Platform en ontmoetingsplaats voor bestuurders van riviergemeenten
niet bekend
€ 1.757
niet bekend
niet bekend
niet bekend
67
beperkt
laag
n.v.t.
Verbinden en behartiging belangen alle gemeenten in Nederland en overzeese gebieden.
niet bekend
€ 11.133
niet bekend
niet bekend
niet bekend
veel
beperkt
laag niet bekend
De vereniging behartigt de belangen van gemeenten in Zuid-Holland. De VZHG is een platform w aarbinnen gemeenten elkaar ontmoeten en kennis delen.
niet bekend
€ 5.841
niet bekend
niet bekend
niet bekend
52
1 in AB
laag
Stichting O2A5 Arkel Stichting Inkoopbureau Midden Nederland (IBMN) Vianen Stichting Dieselgemaal Langerak Langerak Vereniging Nederlandse Riviergemeenten Ede Vereniging van Nederlandse Gemeenten Den Haag Vereniging van ZuidHollandse Gemeenten Den Haag
Vreemd Aant al Best . invloed St urings- Financieel vermogen part ners profiel belang [1] 1 w ethouder niet bekend 6 in gemeensch. laag n.v.t. orgaan
n.v.t.
Toelichting: De gekleurde vakken geven aan welke indiciatoren doorslaggevend zijn geweest in het bepalen van de sturingsprofielen. Uiteindelijk is het aan de raad om bij het vaststellen van de Begroting politieke keuzes te maken over welk sturingsprofiel elke verbonden partij krijgt.
Ontwikkelingen en risico’s van Verbonden Partijen Gemeenschappelijke regelingen Dienst Gezondheid & Jeugd Regio ZHZ
Begroting 2024 - 72
Ont wikkelingen 2024 Beleidsmatige ontw ikkelingen: 1) V oorbereiden uitvoering Hervormingsagenda Jeugd 2) V oorbereiden implementatie Toekomstscenario Jeugd en Gezinsbescherming
Risico 's 1) Mogelijke impact op personele en programma kosten. Dit geldt voor alle onderdelen. 2) ontw ikkelingen JeugdhulpPlus
Beleidsmatige ontw ikkelingen: 1) Strategische huisvesting V RZHZ, 2) landelijke Contourennota V ersterking Crisisbeheersing en Brandw eerzorg
1) Deeltijdrichtlijn 2) C2000 randapparatuur vervangen 3) V erlofsparen 4) Korstondige dienstverbanden van vrijw illigers, piket en brandw eer 5) Niveau onderhoud huisvesting (MJOP=80%)
Dordrecht
V eiligheidsregio ZHZ Dordrecht
Avres Meerkerk Reinigingsdienst Waardlanden Gorinchem Omgevingsdienst ZHZ Dordrecht
Sportpark Souburgh Alblasserdam
Regio AV (Alblasserw aardV ijfheerenlanden)
Afhankelijk van het proces in 2023 w ellicht ook aandacht voor: 1) Risk Factory De Ambitienotitie van de GR Avres, is vertaald naar een Ambitiefonds, w aarmee met V oor het Ambitiefonds w ordt een beroep gedaan op de reserves van Avres met als ingang van 2023 projecten die de doelen van de Ambitienotitie dienen kunnen w orden insteek dat het fonds zo veel mogelijk revolverend is. Stijgende uitgaven voor gefinancierd. Door de aanhoudende inflatie i.c.m. gevolgen energiecrisis, neemt het schuldhulp, minimavoorzieneningen en bijzondere bijstand w orden één op één aantal inw oners in armoeden en daarmee beroep op schuldhulp en minimavoorzieningen doorberekend aan de betreffende deelnemende gemeente. toe. Beleidsmatige ontw ikkelingen: 1) V erandering kosten begroting door extra benodigd personeel 2) Invoering DIFTAR 1) Strategienota w ordt geïmplementeerd brengt financiele kosten mee voor de inw oners. In 2025 zullen de inw oners pas een 2) Invoering DIFTAR aanslag krijgen vanuit het aantal keer restafvalaanbiedingen in 2024. Deze inschatting is financieel nauw elijks te maken voor 2024. 1) Nieuw e en veranderende taken zodra de Omgevingsw et inw erking treedt (1 jan 2024) 1. (Financiële) consequenties van overdracht bodemtaken van provincie naar gemeenten 2) Met de inw erkingtreding van de Omgevingsw et veranderen ook de bodemtaken op zijn lastig in te schatten.
Binnen de begroting van Molenlanden en OZHZ is gebruik inhoud, bevoegd gezag en financiering. Het bevoegd gezag voor bodemsaneringstaken gemaakt van het uitgaan van een zo'n realistisch mogelijke benadering. gaat over van de provincie naar de gemeenten en in ons geval OZHZ. In 2022 is gestart met een evaluatie (in het kader van de Nota V erbonden Partijen) van V oor elk van de scenario's die overw ogen w ordt zou moeten w orden doorberekend de GR Souburgh. Hieruit zijn een paar opties naar voren gekomen. Conclusie w as dat de w elke consequenties dat heeft. Immers zijn er risico's/gevolgen als deze constructie GR destijds midden jaren 70 w as afgesloten voor slechts enkele jaren maar nog steeds stopt. van kracht is voor Molenlanden. Een mogelijkheid zou zijn in samenspraak met de gemeente Alblasserdam te onderzoeken of uittreding een optie is. In dat geval blijft w el het belang van Molenlanden in de vorm van V V de Alblas in beeld. Een huurconstructie Molenlanden/Alblasserdam is denkbaar of uitplaatsen van de voetbalvereniging naar Molenlands grondgebied. V V de Alblas is hiervan geen voorstander. Er ligt vooralsnog geen (bestuurs)opdracht voor 2024, maar w el de bestuurlijke w ens dit verder te onderzoeken en met een voorstel te komen. Besluitvorming en implementatie inzake onderzoek herorientatie samenw erking in de Regio AV
Gorinchem Natuur- en Recreatieschap Lingegebied Kerk-Avezaath
Op dit moment is de GR bezig met een heroverw eging van de vorm, als het gevolg van de w ijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen.
Begroting 2024 - 73 Vennootschapen en coöperaties
Stedin N.V. Rotterdam
Ont wikkelingen 2024
Risico 's
Stedin heeft een (nieuw e) kapitaalinjectie nodig om de komende jaren investeringen in het kader van de energietransitie te realiseren en haar netw erk veilig en betrouw baar te houden. De vertegenw oordiging van aandeelhouders Stedin (Aandeelhouderscommissie) is in gesprek met de Staat over Staatsdeelname in Stedin (500 miljoen Euro). Deze onderhandelingen zijn op het moment van schrijven van deze tekst nog niet afgerond. Als de Staat gaat deelnemen dan vraagt dat de goedkeuring van de bestaande aandeelhouders. Ook lopen gesprekken met niet aandeelhoudende provincies en gemeenten in het verzorgingsgebied van Stedin over hun bijdrage aan de kapitaalbehoefte. Er lijkt enige bereidheid te zijn tot een kapitaalstorting. Molenlanden hanteert het principe van ‘last resort’. Dit houdt in dat de afw eging om als Molenlanden eventueel (verder) bij te dragen aan een kapitaalinjectie afhankelijk w ordt gesteld van deelname door de Staat en niet aandeelhoudende gemeenten/provincies. Als daarna blijkt, dat de kapitaalbehoefte van Stedin niet volledig is gedekt, vindt de politiekbestuurlijke afw eging plaats om al dan niet een nieuw e kapitaalstorting in de vorm van aankoop van aandelen te doen.
Deelname door de Staat en andere nieuw e aandeelhouders zal leiden tot enige verw atering van het aandelenbelang van bestaande aandeelhouders. Ook zal zo’n deelname een lager dividend op gew one aandelen tot gevolg hebben en de bestaande zeggenschap in de vennootschap doen w ijzigen. Als niet w ordt voorzien in de kapitaalbehoefte van Stedin dan komen de investeringen nodig voor het realiseren van de energietransitie onder druk te staan. Dat zal leiden tot uitstel c.q. vertraging van de transitie en mogelijk tot verdere congestie (verstopping) op het netw erk van Stedin.
Stichtingen en verenigingen Stichting Inkoopbureau Midden Nederland (IBMN) Vianen
Ont wikkelingen 2024 In 2024 verw acht men meer diensten af te nemen / gebruik te maken van IBMN in verband met gebrek aan capaciteit in de ambtelijke orgainsatie. Er staat nog een vacature open voor senior inkoper.
Risico 's
Begroting 2024 - 74
2.7 Paragraaf grondbeleid •
Inleiding In de verplichte paragraaf grondbeleid komt elk jaar aan bod hoe de gemeente het grondbeleid inzet om bestuurlijke doelen te bereiken (conform Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten). Visie op het grondbeleid In december 2020 is door de gemeenteraad van Molenlanden de Nota Grondbeleid vastgesteld. Deze Nota geldt voor de periode 2021-2025. In deze Nota staat hoe het college de komende jaren uitvoering wil geven aan de instrumenten voor het Grondbeleid. Eén van de speerpunten hiervan is actieve ondersteuning aan grondeigenaren en andere initiatiefnemers voor uitvoering van ruimtelijke projecten. De Nota biedt de gemeente daarnaast ook ruimte om bij sommige ontwikkelingen het voortouw te nemen als regisseur of zelfs door middel van een actief grondbeleid (als deze ontwikkelingen anders niet van de grond komen). De keuze voor een faciliterende rol of een meer actieve houding bekijken we per geval. Kiezen we voor actief Grondbeleid dan zijn hier in de Nota ook “spelregels” voor afgesproken waaronder: • Voorwaarden voor aankoop gronden. • Financiële haalbaarheid van de aankopen.
•
Maken van een jaarlijkse Nota Grondprijzen en Parameters. Uitgangspunten voor de in mei 2021 vastgestelde Nota kostenverhaal.
MeerJarig Investerings Programma Grondexploitaties 2023 Tegelijkertijd met de vaststelling van de Zomernota 2023 is ook het MJIP actualisatie grondexploitaties 2023 vastgesteld. Dit is een dynamische lijst projecten welke ‘een concrete fysieke ingreep in de buitenruimte tot gevolg hebben door woningbouw of bouw bedrijfsruimten en waar gemeentelijke grond of financiën bij zijn betrokken’. Om de dynamiek van deze projecten voldoende aandacht te geven staan deze projecten apart in een programma. Overzicht actieve- en strategische gronden Voor de 9 actieve grondprojecten anno 2023 zijn de exploitaties vastgesteld. Gedurende 2023 zullen hier projecten af gaan en zullen nieuwe projecten(na college/raadsbesluit) weer aan worden toegevoegd. Bij de jaarrekening 2023 zal hiervan een actueel beeld worden weergegeven. Het eerste tabel geeft een overzicht van de geplande grondverkopen van deze lopende projecten over deze begrotingsperiode. In de tweede tabel vindt u een overzicht van de strategische gronden die in bezit zijn van de gemeente en die wellicht op een later termijn als project in uitvoering wordt gebracht.
Begroting 2024 - 75
Begroting 2024 - 76
Strategische gronden/ Pijplijn projecten Gronden Zuid-west Arkel Gronden Zuid oost Arkel
Boekwaarde
€
48.000
Gronden voormalige bibliotheek Giessenburg
17.000 8.500
€
1.300 €
58.000
23.000
€
4.600
Gronden Giessen Oudekerk Zuid Gronden Voorstraat-zuid Groot-Ammers Gronden De Boomgaard Groot-Ammers
Prijs per m2
8.800
Gronden Bleskensgraaf West
Gronden Doetse Vliet 1V GSB
Aantal m2
€
€
34.000
10.000
€
240.000
34.000
€
Vertreklocaties en locatie brede School Groot-Ammers
€
540.000
22.000
€
Gronden gemeentehuis Hoornaar Gronden Langerak Zuid(Restgronden)
€ €
6.000 591.000
15.000 55.000
€
Gronden Langerak Oost
€
318.000
35.000
€
Gronden Uitkoopregeling hoogspanningskabels NLL Gronden NLL Oost
€ €
581.000
Gronden D'ouwe school NLL
Opmerkingen: Geen ontwikkeling gepland. 6 Gronden aan de onderweg zijn aangekocht i.v.m. tweede ontsluiting in Arkel en zijn pas beschikbaar als huidige bewoner vertrekt. Grondeigendom met twee andere eigenaren. Sept 2022 WVG opgelegd. Uitwerking PvA in 2024. Nader onderzoek ontsluiting en financiële haalbaarheid ook in 2024. Startende ontwikkeling. Plannen om hier een voorziening met zorgfunctie te realiseren. Verdere uitwerking in 2023. 3 Gronden gelegen achter huidig project. Hiertussen zitten de gronden van BPD(Bouwfonds). Voorlopig nog geen plannen voor. Op de gronden vind watercompensatie plaats van ontwikkeling schoollocatie. Rest beschikbaar. 3 Bestemming wordt veranderd naar groen. Geen ontwikkeling meer gepland
7 Startende ontwikkeling. Hier lopen diverse initiatieven . In 2023 wordt een stedenbouwkundig ontwerp verwacht. In jaarrekening 2019 een voorziening genomen voor 1,281 mln. 25 Is een initiatief voor de bouw van een brede school. Vertreklocaties kunnen t.z.t. ingezet worden voor woningbouw ontwikkeling. Verdere uitwerking verwacht in 2023. Plan in ontwikkeling. Uitwerking verwacht in 2023,besluitvorming in 2024. 11 In jaarrekening 2019 een voorziening genomen voor 1,18 mln. Gronden bestaan uit contourgronden en natuurgronden. I.v.m. de woonbehoefte wordt onderzocht in hoeverre de contourgronden ingezet kennen worden om de woonbehoefte verder in te vullen. 9 Gronden liggen ten noord oosten van Langerak Zuid. Locatie eventueel geschikt andere vormen aan woningbouw. Boekwaarde op hoogte agrarische waarde. Vrijkomende gronden komen beschikbaar voor andere bestemming dan Wonen.
45.755 1.716
€
13 Plan in ontwikkeling. Intentie is om plan op eigen gronden te ontwikkelen. Uitwerking van ontwikkelstrategie in 2023/2024. Gronden zijn lastig te ontwikkelen vanwege de ligging,rechten etc. Pas op lange termijn eventuele ontwikkeling.
Begroting 2024 - 77 Gronden Oud-Alblas Zuid
€
183.000
41.000
€
Gronden Nolweg 10 Schelluinen
€
485.000
4.800
€
Gronden OBS de tweespan Schelluinen
€
65.000
3.500
€
26.000
Gronden Kooikerspad Streefkerk
Op een gedeelte van de gronden wordt de mogelijkheid voor flexwoningen bekeken. Eind 2023 krijgen we daar meer duidelijkheid over. Deze gronden worden wellicht (deels) ingezet voor uitbreiding van de begraafplaats die er naast ligt.
7.400
Gronden Trapveld Wijngaarden Totaal strategische gronden/pijplijn projecten
4 Plangebied waar ook drie andere eigenaren op zitten. Projectleider is bezig met ontwikkelstrategie en stedenbouwkundig plan verwacht in 2023. Ontsluiting wordt nog verder onderzocht. 101 Is pand met grond als onderdeel startegische aankoop in het verleden. Bewoner is onlangs overleden. In 2023 komt er een ruimtelijke opzet voor de ontwikkeling. 19 Uitwerking van plan van aanpak en ontwikkelstrategie in 2023.
€ 3.149.000
364.371
€
9
Gemiddeld per m2
Begroting 2024 - 78
3.
Financiële begroting
3.1 Geprognotiseerde balans Geprognotiseerde balans X € 1 miljoen ACTIVA
3112-
3112-
3112-
3112-
3112-
3112-
PASSIVA
31-12-
31-12-
31-12-
31-12-
31-12-
2022
2023
2024
2025
2026
2022
2023
2024
2025
2026
2027
Immateriële vaste activa
0
0
0
0
0
0 Algemene reserve
32
27
27
34
36
36
Materiele vaste activa
150
230
240
253
270
279 Bestemmingsreserves
95
100
100
99
98
97
Financiële vaste activa - Kapitaalverstrekkingen
6
6
6
6
6
6 Resultaat
8
3
1
-2
-2
0
Financiële vaste activa – Leningen
8
6
5
5
5
5 Voorzieningen
25
24
22
21
19
19
Financiële vast activa -Uitzettingen > 1 jaar
6
6
3
0
0
0 Vaste schuld
33
100
110
116
136
144
170
248
254
264
281
290 Totaal vaste passiva
193
254
260
268
287
296
Voorraden: Onderhanden werk & Overige grond en hulpstoffen
4
4
4
4
4
4 Vlottende schuld
8
8
8
8
8
8
Uitzetting <1 jaar
27
10
10
10
10
10 Overlopende passiva
6
6
6
6
6
6
Liquide middelen
0
0
0
0
0
0
Overlopende activa
6
6
6
6
6
6
Totaal vlottende activa
37
20
20
20
20
20
14
14
14
14
14
14
TOTAAL ACTIVA
207
268
274
284
301
310
207
268
274
282
301
310
Totaal vaste activa
2027
31-12-
Totaal vlottende passiva
Ten opzichte van 2023 is de materiële vaste activa toegenomen. Hiervoor is extra financiering nodig. Desondanks is de financiële positie uitstekend door de reservepositie.
Begroting 2024 - 79
3.2 Overzicht van baten en lasten Programma's 1 t/m 4 Rek. 2022
Rek. 2022
Rek. 2022
Begr. 2023
Begr. 2023
Begr. 2023
Begr. 2024
Begr. 2024
Begr. 2024
2025
2025
2025
2026
2026
2026
2027
2027
2027
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
P1 Wonen, Ruimtelijke Ordening en Bereikbaarheid
20.687
-7.725
12.962
24.177
-8.036
16.141
23.308
-6.776
16.533
22.040
-5.837
16.203
24.370
-7.732
16.637
24.967
-7.735
17.232
P2 Economie, Energie en Buiten
17.806
-12.769
5.037
21.388
-14.837
6.551
20.661
-14.855
5.806
20.429
-14.555
5.873
20.311
-15.632
4.678
20.236
-14.597
5.639
P3 Welzijn, Sociaal en Cultuur
47.699
-12.081
35.618
52.112
-14.133
37.979
50.036
-10.758
39.278
50.159
-11.276
38.883
50.411
-11.456
38.954
50.621
-11.167
39.454
P4 Bestuur en Veiligheid
9.489
-656
8.833
8.911
-548
8.363
9.786
-926
8.860
9.782
-936
8.847
9.861
-1.059
8.803
9.861
-1.058
8.803
-33.315
70.477
102.41 0
-32.604
69.806
104.95 3
-35.880
69.073
105.68 4
-34.557
71.128
Bedragen X € 1.000
Het geraamde totaal van baten en lasten
95.680
-33.230
62.449
106.588
-37.554
69.034
103.79 2
Rek. 2022
Rek. 2022
Rek. 2022
Begr. 2023
Begr. 2023
Begr. 2023
Begr. 2024
Begr. 2024
Begr. 2024
2025
2025
2025
2026
2026
2026
2027
2027
2027
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Algemene dekkingsmiddelen Bedragen X € 1.000
T05 Treasury
-490
-715
-1.205
-856
-573
-1.429
-2.598
-564
-3.161
-2.568
-286
-2.854
-2.790
-280
-3.070
-3.051
-280
-3.331
T061 OZB woningen
239
-5.422
-5.182
381
-5.598
-5.217
338
-5.824
-5.486
338
-5.918
-5.580
338
-6.012
-5.674
338
-6.108
-5.771
T062 OZB-niet woningen
274
-2.986
-2.711
227
-3.162
-2.935
226
-3.298
-3.072
226
-3.351
-3.125
226
-3.405
-3.178
226
-3.459
-3.233
T064 Belastingen Overig
109
-32
76
124
-28
96
101
-28
73
101
-26
75
101
-26
75
101
-26
75
8
-77.940
77.932
8
-81.047
81.039
8
-77.067
77.059
8
-79.554
79.546
975
0
975
2.610
0
2.610
4.062
0
4.062
5.388
0
5.388
715
-90.628
89.913
1.945
-86.791
84.845
3.010
-89.428
86.418
2025
2025
2025
2026
2026
2026
2027
2027
2027
T07 Alg uitkering en ov uitkering Gem fonds
9
-70.702
-70.694
8
-72.620
72.612
T08 Overige baten en lasten
997
-42
956
678
0
678
-81.980
81.418
-950
-87.654
88.604
Begr. 2023
Begr. 2023
Begr. 2024
Begr. 2024
Begr. 2024
Totaal
1.138
-79.898
-78.760
562
Overhead, vennootschapsbelasting en overige baten en lasten Bedragen X € 1.000
Rek. 2022
Rek. 2022
Rek. 2022
Begr. 2023
Begroting 2024 - 80 Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
T04 Overhead
13.191
-288
12.903
16.822
-136
16.685
17.040
-93
16.947
16.864
-77
16.787
16.892
-77
16.815
16.918
-86
16.832
T09 Vennootschapsbelasting (VpB)
-568
0
-568
8
0
8
8
0
8
8
0
8
8
0
8
8
0
8
T10 Mutaties reserves
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
12.624
-288
12.335
16.830
-136
16.694
17.048
-93
16.955
16.872
-77
16.796
16.900
-77
16.824
16.926
-86
16.840
Rek. 2022
Rek. 2022
Rek. 2022
Begr. 2023
Begr. 2023
Begr. 2023
Begr. 2024
Begr. 2024
Begr. 2024
2025
2025
2025
2026
2026
2026
2027
2027
2027
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
109.487
-113.417
-3.930
124.160
119.671
4.489
Rek. 2022
Rek. 2022
Rek. 2022
Begr. 2023
Begr. 2023
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
P1 Wonen, Ruimtelijke Ordening en Bereikbaarheid
15.877
-16.545
-667
P2 Economie, Energie en Buiten
2.499
-3.899
P3 Welzijn, Sociaal en Cultuur
1.789
-2.848
P4 Bestuur en Veiligheid
35
Algemene dekkingsmiddelen
Totaal Bedragen X € 1.000
Lasten 119.89 0
Baten
Saldo
121.062
-1.172
Begr. 2023
Begr. 2024
Begr. 2024
Baten
Saldo
Lasten
6.325
-7.075
-750
-1.399
969
-3.237
-1.059
0
-2.640
-66
-30
0
3.164
-4.203
-1.038
Overhead
304
-915
RES
8.785
0
VPB
0
-5
32.455
Totaal raming
Lasten 119.99 8
Baten
Saldo
Lasten 123.79 8
Baten
Saldo
Lasten 125.62 0
Baten
Saldo
123.309
-3.311
122.747
1.051
124.071
1.550
Begr. 2024
2025
2025
2025
2026
2026
2026
2027
2027
2027
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
3.231
-2.865
366
3.091
-2.928
164
3.091
-3.413
-322
3.091
-3.677
-585
-2.268
884
-1.494
-2.640
0
-386
-611
75
-809
-386
0
-386
-734
75
-432
-357
75
-432
-357
-386
0
-386
-386
0
-386
-386
-65
-65
0
-31
-31
0
-31
-31
0
-31
-31
0
-31
-31
55
-605
-549
1.055
0
1.055
6.055
0
6.055
2.055
0
2.055
55
0
55
-611
0
-1.572
8.785
0
0
-1.572
0
-8
0
0
0
-8
0
-8
-8
0
-8
-8
0
-8
-8
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
-5
0
-5
-5
0
-5
-5
0
-5
-5
0
-5
-5
0
-5
-5
-28.480
3.976
7.349
-15.199
-7.850
5.169
-4.789
381
9.222
-4.167
5.054
5.222
-4.276
946
3.222
-4.539
-1.318
Rek. 2022
Rek. 2022
Rek. 2022
Begr. 2023
Begr. 2023
Begr. 2023
Begr. 2024
Begr. 2024
Begr. 2024
2025
2025
2025
2026
2026
2026
2027
2027
2027
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Baten
Saldo
Baten
Saldo
Baten
Saldo
Baten
Saldo
141.897
-141.897
0
134.870
134.870
0
125.851
-791
127.476
1.743
127.023
1.997
128.610
232
Mutaties reserves Bedragen X € 1.000
Totaal mutaties reserves
Totaal Bedragen X € 1.000
Het geraamde resultaat
Lasten 125.05 9
Lasten 129.22 0
Lasten 129.02 0
Lasten 128.84 2
Begroting 2024 - 81
3.3 Verschillen tussen de begroting 2024 en 2023 De verschillen tussen de begroting 2024 en de begroting 2023 na wijziging zijn: Bedragen x € 1.000 P1 Wonen, Ruimtelijke Ordening en Bereikbaarheid P2 Economie, Energie en Landschap P3 Welzijn, Sociaal en Cultuur P4 Bestuur en Veiligheid AD Algemene Dekkingsmiddelen en onvoorzien OV Overhead VPB Vennootschapsbelasting Totaal
Begroting 2023 (na wijziging) -15.391 -4.283 -35.339 -8.297 81.968 -15.113 -3 3.542
Begroting 2024 -16.898 -5.196 -38.891 -8.829 87.549 -16.939 -3 791
Verschil -1.507 -913 -3.552 -532 5.581 -1.826 0 -2.749
Programma’s 1 t/m 4 De beleidsintensiveringen zijn opgenomen in de toelichting op de programma’s. Voorbeelden van mutaties zijn: • Bijdrage Gemeenschappelijke Regelingen DG&J, SOJ, Avres, Veiligheidsregio • Kosten voor inhuur personeel • Projectkosten economie en toerisme • Aanbesteding jeugdprofessionals • Compensatieregeling voogdij Algemene Dekkingsmiddelen en onvoorzien • De algemene uitkering is in 2024 hoger dan in 2023. Overhead • De stijging van de overhead wordt voornamelijk veroorzaakt door stijgende loonkosten. Vennootschapsbelasting • Geen afwijkingen
Begroting 2024 - 82
3.4 Jaarlijks terugkerende arbeidskosten De jaarlijks terugkerende arbeidskosten in de meerjarenbegroting 2024-2027 zijn: Bedragen x € 1.000
Salarissen en sociale lasten Flexibel budget salarissen (Kadernota 2023) Overige loonbetalingen Salarissen en sociale lasten stagiaires Vergoedingen woon-werkverkeer Salariskosten voormalig personeel Uitkeringen voormalig personeel Totaal
2024 25.638 495 135 15 392 37 5 26.718
2025 25.332 495 135 15 392 37 5 26.411
2026 25.234 495 135 15 392 37 5 26.314
2027 25.234 495 135 15 392 37 5 26.314
Begroting 2024 - 83
3.5 Mutaties algemene reserve Bedragen x € 1.000
Vermeerderingen ten laste van de exploitatie of andere reserves
Kadernota 2023: Winstname Melkweg 1e fase
89
Zomernota 2024: Winstname Doetse Vliet III
268
Kadernota 2024: Algemene Uitkering
1.000
Begroting 2024: Vennootschapsbelasting 2024
5
B&W 3-10-2023: RV Uitv.progr.duurzaamheid en klimaat Totale mutatie
Verminderingen ten gunste van de exploitatie
719 1357
724
Begroting 2024 - 84
3.6 Grondslagen waarop ramingen zijn gebaseerd Technische uitgangspunten begroting 2024 Algemene uitgangspunten Bij opstelling van de (meerjaren)begroting 2024-2027 gaan we uit van de volgende algemene kaders: 1. De eerste jaarschijf (= 2024) van de meerjarenraming sluit zonder incidentele baten en lasten positief. Indien dit niet kan worden gerealiseerd dient in ieder geval de laatste jaarschijf (= 2027) structureel in evenwicht te zijn (richtlijn Provinciaal toezicht). Daarnaast wordt gestreefd naar een duurzaam financieel evenwicht in iedere jaarschijf. 2. De staat van incidentele baten en lasten is de basis waarop de Provincie beoordeeld of de begroting structureel sluitend is. 3. Belastingen en heffingen 2024 worden gebaseerd op de uitgangspunten en besluiten die zijn vastgesteld bij de harmonisatie van het belastingbeleid voor Molenlanden in 2019. Voor begraven zijn de tarieven in 2020 geharmoniseerd. Technische uitgangspunten Binnen de genoemde algemene kaders gelden de volgende technische uitgangspunten voor het opstellen van de Begroting en Meerjarenraming: • Realistische raming op basis van gegevens jaarstukken 2022 en begroting 2023. • Inflatie nemen we volgens de notitie “Bezuinigingen, fase 1”, alleen en voor zover onvermijdelijk op voor bijdragen aan Gemeenschappelijke Regelingen en uitgaven voor contributies. In
• •
• •
• • •
•
de nieuwe beheerplannen buitenruimte zijn inflatoire effecten meegenomen. Alle andere budgetten indexeren we vooralsnog niet geïndexeerd. Geen toevoeging van rente aan reserves. Algemene uitkering uit het Gemeentefonds nemen we meerjarig op op basis van lopende prijzen en voor inflatie vanaf 2024 (als stelpost) op basis van de gegevens van de mei- en septembercirculaire 2023. Ramingen voor Gemeenschappelijke Regelingen baseren we op de begroting van de betreffende Gemeenschappelijke Regeling. Dividenden van verbonden partijen baseren we op het ontvangen dividend 2023 of het door de vennootschap in het vooruitzicht gesteld in 2024 uit te keren dividend. Ramingen sociaal domein baseren we op verwachte uitgaven; er is geen relatie (meer) met de inkomsten uit het Gemeentefonds. Voor onvoorziene uitgaven nemen we geen bedrag meer op. We houden rekening met stijging van loonkosten (werkgeverslasten) en CAO-ontwikkelingen. De loonkosten worden voor de jaren 2023 t/m 2027 geïndexeerd met respectievelijk 4,0%, 5,2%, 5,8%, 4,8% en 4,2% zoals aangegeven in de meicirculaire 2023. Dit is de inschatting die door het Rijk in de meicirculaire 2023 van het Gemeentefonds wordt aangegeven. Lastenverzwaringen voor inwoners en ondernemers in principe niet hoger dan de inflatie.
Rente • Het rentepercentage voor berekeningen van heffingen en retributies en doorbelasting aan overige taakvelden wordt berekend via een rente-omslagpercentage. Dit renteomslagpercentage is bepaald op 1,5%.
Begroting 2024 - 85 •
• •
De rentebaten van de uitzettingen van de voormalige gemeente Giessenlanden nemen we niet mee in de berekening van het rentepercentage. Deze rentebaten maken deel uit van de algemene middelen. Rentepercentage voor eventueel kortlopende financiering (kasgeldleningen) is 0,5% in 2024, 2025, 2026 en 2027. Rentebaten 2024 in verband met verwachte uitzettingen per ultimo 2023 verantwoorden we als algemeen dekkingsmiddel.
Opbrengsten • Indexatie tarieven voor verhuur van ruimten en diensten aan derden, zijn volgens de Consumenten Prijs Index (CPI) 2024 zoals die is opgenomen in de meicirculaire 2023; 3,9% Tenzij anders in het huurcontract is bepaald. • Opbrengsten gemeentelijke belastingen verhogen we volgens het vastgestelde Belastingbeleid Molenlanden 2019, verhoogd met de voor 2024 verwachte inflatie, zoals aangegeven in de meicirculaire 2023 (3,9%). Grondexploitaties • Jaarlijks stellen we een Nota Grondprijzen en Parameters vast, die onder meer inzicht geeft in de hoogte van de grondprijzen en parameters die als uitgangspunt gelden voor de jaarlijkse actualisatie van de grondexploitaties. Voor 2024 e.v. gelden de volgende parameters: Overzicht parameters: Kostenstijging Opbrengstenstijging Rente
2024 4,0% 0,0% 0,2%
2025 4,0% 0,0% 0,2%
2026 2,0% 2,0% 0,2%
2027 2,0% 2,0% 0,2%
Kostentoerekening • Integrale kostentoerekening gebeurt op basis van capaciteitsinzet aan projecten, investeringen civiele werken, grondexploitaties. Door tijdverantwoording per project geven we hier invulling aan. Dit geldt voor zowel interne- als externe medewerkers. • Tarieven voor heffingen, retributies, en overige diensten baseren we op integrale kostprijstarieven. • Specifiek voor de rioolheffing gaan we uit van de tariefontwikkeling, volgens het vastgestelde GRP 2020 (jaarlijks +3%). • Specifiek voor de Begraafrechten houden we, zo mogelijk, rekening met de effecten van het vastgesteld beleid voor begraafplaatsen en begraven. Het tarief stijgt jaarlijks, naast de inflatie, met 3%. • In de tarieven voor heffingen en retributies is btw-compensatie opgenomen.
3.7 Overzicht van baten en lasten per taakveld Taakveld Lasten
2024 Baten
Saldo
Lasten
2025 Baten
Saldo
Lasten
2026 Baten
Saldo
Lasten
2027 Baten
2.758.746 1.660.041 881.184
0 855.688 55.565
-2.758.746 -804.353 -825.619
2.747.432 1.668.370 883.264
0 865.688 56.915
-2.747.432 -802.682 -826.349
2.747.039 1.747.925 878.381
0 989.688 56.915
-2.747.039 -758.237 -821.466
2.746.647 1.747.868 877.987
0 989.688 56.915
17.039.548
92.735
-2.597.663 337.945 226.015 101.129 8.034
563.562 5.824.397 3.298.120 27.800 77.940.342
975.000
0
16.946.81 3 3.161.225 5.486.453 3.072.104 -73.329 77.932.30 8 -975.000
16.863.947
76.608
-2.567.629 337.945 226.015 101.129 8.034
286.276 5.917.587 3.350.889 26.300 81.047.042
2.610.000
0
16.787.33 9 2.853.905 5.579.643 3.124.874 -74.829 81.039.00 8 -2.610.000
16.891.999
76.608
16.917.751
85.608 -16.832.143