Bijlage - 2e bestuursrapportage 2025

Gemeente Moerdijk

Ondersteuning voor mensen die het écht nodig hebben Zorg en ondersteuning in Moerdijk De gemeente Moerdijk staat voor toegankelijke, betaalbare en passende zorg en ondersteuning voor alle inwoners die dit nodig hebben. Soms betekent dit lichte ondersteuning dichtbij huis, soms meer intensieve hulp. Wij ondersteunen inwoners op alle belangrijke leefgebieden: opvoeden en opgroeien, onderwijs, gezondheid, werk, veiligheid, dagelijks leven, financiën, wonen, mobiliteit en sociale participatie. Wij streven naar een inclusieve gemeente waarin iedereen kan meedoen en zich gezien en gehoord voelt – ongeacht leeftijd, achtergrond, gender of beperking. Samen met inwoners en partners bouwen we aan een sterke sociale basis, waarin preventie, veerkracht en meedoen centraal staan

Ontwikkelingen Mens & Maatschappij breed Woonzorgvisie De regionale woonzorgvisie wordt in oktober 2025 ter besluitvorming aan de raad voorgelegd. De lokale uitwerking hiervan is onderdeel van het volkshuisvestingsprogramma, dat in december aan het college wordt aangeboden en in januari 2026 in de raad wordt behandeld. Conform de concept Wet versterking regie volkshuisvesting wordt het woonzorgdeel tevens opgenomen in het Wmo-beleidsplan. Actieplan Jeugd 2025 Het intakeproces is verder geoptimaliseerd door een opschoondag in 2024 en een structurele caseload analyse in 2025. Verbeterpunten worden periodiek geïmplementeerd. Triage van aanmeldingen door Toegang & Veiligheid is nu onderdeel van het reguliere proces. Daarnaast wordt gewerkt aan het verbeteren van aanmeldgesprekken en de aansluiting met het voorliggend veld. Visiegroep CJG • De werkinstructie Veilig Thuis en de integrale toegang zijn vanaf september 2025 georganiseerd. • Jaarlijkse check van gezinsplannen in Zorgned en verbetering van de aanmeldprocedure zijn geborgd in het proces. • De doorstroom stagneerde; nieuw beleid hiervoor wordt door het management van gemeente en Spring ontwikkeld.

• Borging in de verordening is voorzien, in aansluiting op de regionale jeugdverordening. Beleidsregels worden aangepast Samenwerking huisartsen en Zorgdomein De samenwerking met huisartsen is verstevigd door clustergericht werken en het organiseren van MDO’s. Welzijn op recept wordt verlengd en vanaf eind 2025 uitgebreid naar zes huisartsenpraktijken. De evaluatie van de pilot huisarts moet nog plaatsvinden, al is wel zichtbaar dat verwijzingen naar NVTZ zijn gedaald. Nieuwe relatiegesprekken met huisartsenpraktijken worden ingepland. De uitbreiding van Zorgdomeinverwijzingen naar CJG is vertraagd. Aansluiting 18- / 18+ Er vindt structureel overleg plaats tussen Wmo en CJG om de doorstroom 18-/18+ te verbeteren en de inzet van verlengde jeugdzorg terug te dringen. Verbinding Zorg en Onderwijs De functie van beleidsadviseur Onderwijs is ingevuld. Ontwikkelingen binnen de Lokale Educatieve Agenda (LEA) – zoals IKC en inclusief onderwijs – worden in oktober 2025 behandeld. Daarnaast loopt onderzoek naar de effecten van de afbouw van gesloten jeugdzorg, inclusief een overzicht van beschikbare plekken.

55

Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het écht nodig hebben

Aanpak complexe scheidingen Het preventieve aanbod bij complexe scheidingen is uitgebreid met de interventie KIES (door TWB) en met Villa Pinedo binnen de regio. Ook wordt onderzocht wat de kosten en baten zijn van het inzetten van een mediator naast de jeugdprofessional bij de UHA. Bedrijfsvoering Jeugd De samenwerking tussen beleid, uitvoering en financiën is geïntensiveerd en wordt periodiek aangevuld met concern control. Rode draad zorgpaden Een analyse van complexe zorgpaden moet meer inzicht geven in optimalisaties van proces en inhoud. Dit is nog niet gestart door wisselingen in personele bezetting (procesondersteuning, kwaliteitsmedewerker en beleidsadviseur). Stevig Lokaal Team (SLT) en Veiligheidsteam (CVC) Conform de Hervormingsagenda Jeugd wordt toegewerkt naar de ontwikkeling van een brede integrale toegang, waarvan het Sterk Lokaal Team een belangrijk onderdeel vormt. In 2025 is gestart met de uitwerking van de visie hierop. Het Veiligheidsteam (CVC) wordt parallel als regionale proeftuin verder vormgegeven, gericht op een sterke verbinding tussen lokale teams en veiligheidspartners. Integrale toegang De gemeente werkt aan de ontwikkeling van een brede integrale toegang, conform de uitgangspunten van de Hervormingsagenda Jeugd.

Doel is dat inwoners met één vraag via één toegang snel en passend worden geholpen, ongeacht of dit gaat om jeugdhulp, Wmo of andere ondersteuning. Dit jaar was het voornemen om samen met het Wmo-team een start te maken, maar dit is niet gerealiseerd. De ontwikkeling wordt nu meegenomen in de grotere transformatie richting de vorming van het Sterk Lokaal Team, het wijkgericht werken en de integrale toegang. Wijkgericht werken Dit jaar zijn de voorbereidingen getroffen op het wijkgericht werken. Er is een projectorganisatie opgezet en er zijn voorbereidende gesprekken gevoerd. Na onderzoek en verdere verkenning met onze partners zal het besluit voor een go/no go genomen worden. De pilots zullen dan in 2026 van start gaan.

Gemeente Moerdijk

Stevig Lokaal Team In het eerste kwartaal van 2025 is er een projectleider gestart om in samenwerking met het sociaal domein een visie te ontwikkelen op het Stevig Lokaal Team. Deze visie omvat een aantal basisuitgangspunten die richting geven voor de vorm, inrichting en scope van het Stevig Lokaal Team. Ondersteuningsnetwerk (o.a. Welzijn op Recept) Welzijn op Recept versterkt de samenwerking tussen zorg en welzijn en biedt inwoners met psychosociale klachten een alternatief voor medicatie. Huisartsen verwijzen inwoners door naar een welzijnscoach, die samen met hen kijkt naar passende activiteiten of ondersteuning. Ervaringen uit andere gemeenten laten zien dat deelnemers hierdoor meer eigen kracht, zelfvertrouwen, sociale contacten en een betere ervaren gezondheid ontwikkelen. In Moerdijk wordt deze aanpak verder verstevigd en uitgebreid. Visie op anticiperen op vergrijzing Hoewel het opstellen van een integrale visie op vergrijzing in 2026 gepland staat, worden nu al stappen gezet. Onder het motto vitaal ouder worden zetten we in op preventie en activering, onder andere via sportdeelname en valpreventie. In de regionale woonzorgvisie is specifieke aandacht voor het woon-, zorg- en welzijnsaanbod voor senioren. Daarnaast start dit jaar het programma Tijd voor Senioren gemeente Moerdijk, waarin per kern activiteiten en voorzieningen voor ouderen zichtbaar worden gemaakt.

Prestaties Mens & Maatschappij breed Rijk en regio stellen als randvoorwaarde dat de strategische uitbreiding van Powerport alleen mogelijk is als brede welvaart en leefbaarheid gelijktijdig, structureel en geloofwaardig worden versterkt. Omdat de sociale basis onder druk staat, is Surplus Sociaal Werk gevraagd om in de periode september tot en met december 2025 een kernteam Sociaal Werk rondom Powerport op te zetten. Dit team richt zich op signalering van hulpvragen, ondersteuning bij emoties en praktische zaken, zichtbaarheid als aanspreekpunt, deelname aan inwonersbijeenkomsten en het duiden van sociale en emotionele impact richting de projectgroep Powerport Moerdijk. Tegelijk wordt verkend hoe een kernteam Sociaal Werk structureel kan bijdragen gedurende de looptijd van het project.

56

Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het écht nodig hebben

Ontwikkelingen en prestaties Programma Nieuwkomers De afgelopen maanden is gewerkt aan het verder ontwikkelen van het programmaplan voor het programma Nieuwkomers. Samen met zowel in- als externe partners zijn de strategische en operationele doelen geformuleerd. Daarnaast is een programmastructuur opgesteld waarmee sturing kan worden gegeven aan de (gefaseerde) inzet om de doelen te behalen. Als onderdeel hiervan richten we programmatafels in, waarmee we de betrokkenheid en samenwerking met de verschillende partners vormgeven. Ook de verdere invulling van vacatureruimte – bijvoorbeeld voor een projectleider werk – vormt onderdeel van de verdere programmatische uitwerking. Het programmaplan wordt in het laatste kwartaal van 2025 vastgesteld. AZC Zevenbergen Op 1 juli 2025 is het AZC Zevenbergen geopend, in de eerste weken waren nog niet alle plekken in het AZC bezet maar inmiddels is de locatie vol in bedrijf. Conform de afspraken in de bestuursovereenkomst wonen er in AZC Zevenbergen met name statushouders die gekoppeld zijn aan Moerdijk en de bredere regio. Ook wonen er vooral gezinnen. In de maand augustus was 84% van de bewoners statushouder en maakte 72%

Gemeente Moerdijk

van de bewoners onderdeel uit van een gezin. Dankzij de continue investering van beide kanten (gemeente en COA) is de start rustig verlopen. De lijnen zijn kort en er wordt gewerkt aan verbinding met de lokale samenleving. Nieuwkomersonderwijs Een voorbeeld van een verbinding tussen het AZC en de lokale samenleving is het nieuwkomersonderwijs. De basisschoolkinderen van het AZC gaan naar de centrale taalklas(sen) van basisschool De Toren in Zevenbergen. Door de grote hoeveelheid gezinnen van het AZC en gezinsherenigingen van statushouders die al in Moerdijk woonden, heeft de Toren het aantal taalklassen uitgebreid van 1 naar 3 klassen. Dit alles gebeurt in goed onderling overleg en binnen de samenwerking tussen de schoolbesturen, op basis van uitvoeringsafspraken. In het vierde kwartaal worden de bestuurlijke afspraken over de centrale taalklas vastgelegd in een convenant. Inburgering Werkplein, gemeente Moerdijk en het AZC Zevenbergen werken samen om gemotiveerde aan Moerdijk gekoppelde statushouders vanuit het AZC al te laten starten met de inburgering. De evaluatie van de Wet Inburgering kan in 2025 nog niet plaatsvinden omdat de eerste instroom in de nieuwe wet pas in 2022 op

57

Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het écht nodig hebben

gang kwam, er staat drie jaar voor het afronden van de inburgering dus nu stromen de eerste inburgeraars pas uit. Er is nog niet voldoende volume aan uitstroom om de nieuwe Wet Inburgering goed te kunnen evalueren. Daarom schuift de evaluatie door naar 2026. Huisvesting statushouders Woonkwartier, Vluchtelingenwerk en de gemeente werken samen aan het realiseren van de wettelijke taakstelling voor het huisvesten van statushouders. In het eerste halfjaar van 2025 is de reguliere taakstelling gehaald en daarnaast een deel van de achterstand ingelopen. Moerdijk heeft in totaal 45 vergunninghouders gehuisvest. Er resteerde een achterstand van 8 vergunninghouders, op basis van hoor en wederhoor heeft Moerdijk van de provincie het oordeel verschoonbaar gekregen. Moerdijk werkt hard aan het inlopen van de achterstand door ook te kijken naar alternatieve huisvestingsvormen, zo wordt in Klundert een tussenvoorziening gerealiseerd voor 3 (ex)Alleenstaande Minderjarige Vluchtelingen die doorstromen uit de kleinschalige wooneenheden in Zevenbergen. Zij zijn inmiddels zo zelfstandig dat zij met minder begeleiding toe kunnen. In deze tussenvoorziening wachten zij tot zij herenigd worden met hun familie.

Verdere verkenning van alternatieve huisvestingsvormen wordt pas opgepakt nadat er duidelijkheid is over de Wet Versterking Regie Volkshuisvesting waarin een verbod op het huisvesten van statushouders is opgenomen. Deze wet ligt nu voor besluitvorming bij de Eerste Kamer. Opvang Ontheemden Oekraïne In 2025 hebben we met elkaar belangrijke stappen gezet in de opvang van Oekraïense ontheemden in onze gemeente. De populatie is stabiel gebleven en we zien dat de transitie van een crisissituatie naar een meer duurzame aanpak goed is gelukt. Daarbij is het handboek dat we hebben ontwikkeld een belangrijke basis geweest voor verdere professionalisering en samenhang binnen het programma. Dit jaar is de bewonerscommissie opgezet. Deze commissie houdt ons scherp, organiseert activiteiten en regelt praktische zaken. Door dit eigenaarschap voelen bewoners zich op de opvanglocatie meer betrokken, zoeken zij elkaar makkelijker op en kunnen zij ook om hulp vragen waar nodig. Wij ondersteunen en faciliteren dit, waardoor de opvang steeds beter aansluit bij hun wensen en behoeften.

Gemeente Moerdijk

Tegelijkertijd merken we dat de psychische klachten toenemen. De aanhoudende onzekerheid (die inmiddels al enkele jaren duurt) weegt zwaar. Voor veel bewoners staat het leven tijdelijk ‘op pauze’, met weinig zicht op een toekomstperspectief. Dit maakt dat het motiveren om deel te nemen aan activiteiten en mee te doen extra inzet vraagt. We blijven dit actief stimuleren, omdat juist het meedoen helpt bij het versterken van veerkracht en het voorkomen van isolement. Op het vlak van mentale gezondheid hebben we veel voorlichtingen en activiteiten georganiseerd. Tegelijkertijd zien we dat de inzet van passende psychologische zorg voor Oekraïense ontheemden nog een weg te gaan heeft. Het aanbod in Nederland sluit vaak onvoldoende aan op hun specifieke achtergrond en behoeften. Totdat er structurele oplossingen zijn geregeld, vraagt dit van ons dat we creatief omgaan met dit onderwerp en alternatieve vormen van ondersteuning inzetten. Arbeidsmigratie Er zijn diverse ontwikkelingen gaande op het gebied van arbeidsmigratie Moerdijk. Voor de huisvestingslocatie aan de Blokdijk 1 is inmiddels een omgevingsvergunning verleend, wat een belangrijke stap is in het creëren van passende woonruimte voor arbeidsmigranten.

De samenwerking met Winpunt West-Brabant op gebeid van verlenen van drempelloze service en informatie aan arbeidsmigranten verloopt uitstekend, wat bijdraagt aan een betere ondersteuning van arbeidsmigranten. Daarnaast houden we steeds vaker spreekuren op locatie, bijvoorbeeld bij bedrijven en huisvesters, en dus niet meer alleen bij het Trefpunt. Hierdoor kunnen we meer mensen tegelijk helpen en beter aansluiten bij hun leefwereld. Tot slot zijn we recent gestart met een pilot voor een themagerichte aanpak, waarmee we inzichtelijk willen maken waar arbeidsmigranten wonen in Moerdijk en wat de kwaliteit van de huisvesting is. In dit onderzoek willen we ook de keten inzichtelijk krijgen met betrekking tot de uitzendbureaus en werkgevers.

58

Gemeente Moerdijk

Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het écht nodig hebben

Prestaties Sociaal domein breed • Er is een lokale woon-zorgvisie opgesteld als onderdeel van zowel het Woonprogramma als het Wmo beleidsplan. Dit in navolging van de regionale woon-zorgvisie die begin 2025 wordt vastgesteld. Zie ook programma 2 • Het Actieplan Jeugd is in het 4e kwartaal van 2024 vastgesteld. Diverse acties en ontwikkelingen lopen van 2024 door in 2025. In 2025 zijn alle acties uitgevoerd en geborgd in bedrijfsvoering, capaciteit en werkwijze van team Jeugd • In 2025 wordt het onderzoek naar één integrale toegang uitgevoerd; We onderzoeken hierin de kansen en beperkingen voor het realiseren van één integrale toegang voor het sociaal domein. Resultaten worden eind 2025 voorgelegd aan College en Raad • We leveren in 2025 een plan van aanpak op voor het vormgeven van een “Sterk Lokaal Team”. Dit sluit aan op regionale ontwikkelingen • Voor inwoners is het netwerk van ondersteuners in de omgeving zichtbaar en vindbaar in beeld gebracht. Inwoners weten waar ze moeten zijn voor hulp en ondersteuning • Het netwerk van ondersteuners kent elkaar en weet de inwoner met een hulpvraag op de juiste wijze door te verwijzen (o.a.

Welzijn op recept) • Er ligt een visie op anticiperen op vergrijzing Programma Nieuwkomers • Er zijn bestuurlijke afspraken en uitvoeringsafspraken over nieuwkomersonderwijs gemaakt • Er is een werkgeversaanpak nieuwkomers geformuleerd, gericht op beter benutten van het arbeidspotentieel van nieuwkomers en het stimuleren en ondersteunen van werkgevers • Er is een transitie gemaakt van crisisgerichte aanpak naar duurzame aanpak voor de opvang van Oekraïense ontheemden, door inrichting van werkprocessen zoals innen van leefgeld, ontwikkeling van beleid en uitvoering van hogere wet- en regelgeving • Er is inzicht in de behoefte aan inzet op mentale gezondheidszorg voor trauma, verslaving, psychische nood met daaraan gekoppeld een plan van aanpak voor de realisatie hiervan • De COA-locatie is gerealiseerd, inclusief contractuele afspraken.

Er ligt een plan van aanpak voor verbindingen met de lokale samenleving (onderwijs, sport, cultuur, welzijn, (vrijwilligers)werk, etc.) • Er zijn afspraken met Woonkwartier over het realiseren van de taakstelling statushouders en bestuurlijke borging hiervan • Er zijn alternatieve huisvestingsvormen geformuleerd en hierin zijn keuzes gemaakt • De Wet Inburgering 2021 is geëvalueerd door Werkplein en De6 gemeenten • Er is een plan van aanpak handhaving voor illegale huisvesting arbeidsmigranten • Sociaal-maatschappelijke aanpak arbeidsmigratie is bestendigd (o.a. verbeteren bereik en doorverwijzing, meer grip op registratie, opleidingsmogelijkheden in kaart brengen) • Goede initiatieven voor de huisvesting van arbeidsmigranten worden gefaciliteerd Er ligt een onderzoek en een projectplan voor het wijkgericht werken

2025

2026

2027

2028

59

Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het écht nodig hebben

Gemeente Moerdijk

Thema Preventie en Meedoen Strategisch doel Meedoen • Kinderen en jongeren groeien op in een veilige omgeving waarin zij zich optimaal kunnen ontwikkelen en volwaardig kunnen meedoen. Volwassenen zijn zoveel mogelijk zelfredzaam en nemen actief deel aan de samenleving. Er is een divers en betaalbaar aanbod van sport, cultuur en vrijetijdsbesteding, toegankelijk ook voor kwetsbare doelgroepen. De sociale basis wordt ondersteund door inzet op sociaaleconomische zekerheid, sociale inclusie, cohesie en empowerment. Preventie • Samen met partners zetten we de beweging in van zorg naar gezondheid en preventie. De sociale basis wordt versterkt door het bevorderen van zelfredzaamheid op individueel niveau en samenredzaamheid binnen de gemeenschap. Mentale klachten, zoals eenzaamheid en depressie, worden teruggedrongen door het inzetten van sport en cultuur. Bij jeugd wordt sport en cultuur actief benut om groepsdynamische processen, zoals pestgedrag, te doorbreken.

Ontwikkelingen Aanbestedingstraject JGZ De huidige inkoopovereenkomst voor de jeugdgezondheidszorg met Thuiszorg West-Brabant (TWB) loopt eind 2025 af. De D6-gemeenten (Roosendaal, Steenbergen, Rucphen, Bergen op Zoom, Woensdrecht en Moerdijk) zijn gestart met het aanbestedingstraject. TWB heeft de offerteaanvraag ontvangen, inclusief programma van eisen, inkoopvoorwaarden, conceptovereenkomst en vooraankondiging. Het traject wordt in de resterende maanden van 2025 afgerond, zodat per 2026 een nieuwe overeenkomst van kracht is. OKO (Opgroeien in een Kansrijke Omgeving) Sinds juni is een projectleider gestart voor de implementatie van het vierjarige OKO-programma, ondersteund door het Trimbos-Instituut. Er is een actief kernteam ingericht met interne en externe partners, waaronder beleidsadviseurs, gebiedscoördinator, communicatie, GGD en Novadic-Kentron. Het kernteam doorloopt iedere twee jaar de aanpak van OKO: van monitoring naar dialoog, beleidsvorming en uitvoering. Voor een goede implementatie worden veel stakeholders

betrokken. Een eerste stakeholdersanalyse is opgesteld en begin oktober vindt de startbijeenkomst plaats. In het najaar volgt de monitoring onder jongeren uit de 2e en 4e klas van het voortgezet onderwijs. Daarbij wordt in kaart gebracht hoe zij zich voelen, hun gebruik van alcohol, drugs en tabak en de aanwezigheid van beschermende en risicofactoren binnen gezin, vrije tijd, peergroep en school. Kind naar Gezonder Gewicht (KnGG) In april vond een vervolgbijeenkomst plaats met partners rondom de ketenaanpak Kind naar Gezonder Gewicht. Er is een gezamenlijke visie ontwikkeld en een sociale kaart opgesteld. Ook is een plan opgesteld om passende zorg en ondersteuning te bieden aan kinderen met overgewicht en obesitas, en hun gezinnen. Een vereiste binnen de aanpak is de inzet van een centrale zorgverlener. Hiervoor is een offerte getekend tussen Breda (mandaatgemeente), TWB en GGD. De centrale zorgverlener start naar verwachting in het najaar. Ook wordt dan een vervolgbijeenkomst gehouden met ketenpartners voor de verdere uitwerking van het plan. Daarnaast is afgelopen zomer de landelijke actieweek Gezonde Smikkelweken onder de aandacht gebracht bij alle bso’s, om spelenderwijs voedselvaardigheden en kennis over gezonde voeding te versterken. Kansrijke Start Met ondersteuning aan (aanstaande) ouders in een kwetsbare situatie wordt gewerkt aan een goede start voor ieder kind.

In mei vond een brede bijeenkomst plaats met partners uit het medisch en sociaal domein, gericht op versterking van de samenwerking. Het huidige interventieaanbod is in kaart gebracht en uitgebreid met de erkende interventie Centering Ouderschap. Ook is de lokale zorgpadentool van Pharos gevuld en gepubliceerd. Regionaal is afgesproken dat alle gemeenten in WestBrabant deze tool vullen, zodat professionals in de geboortezorg – zoals verloskundigen, gynaecologen, huisartsen, kraamverzorgenden en JGZ-medewerkers – een praktisch overzicht hebben van beschikbare ondersteuning. Hierdoor kan sneller en beter worden doorverwezen. Rookvrije Generatie De gemeente Moerdijk sluit aan bij het landelijke streven naar een rookvrije generatie. In dit kader zijn diverse initiatieven en campagnes ondersteund. Zo is

60

Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het écht nodig hebben

deelgenomen aan de campagne Rookvrije bushaltes en zijn bij alle gemeentelijke bushaltes rookvrijtegels geplaatst als signaalfunctie. Ook bij de ingang van het vernieuwde gemeentehuis is een rookvrijtegel aangebracht. Daarnaast is aandacht gevraagd voor de landelijke ouderavond over vapen, onder meer via een filmpje van wethouder Joosten waarin het belang van dit onderwerp wordt benadrukt.

Prestaties Ambitie Sociale Basis In januari 2025 heeft de gemeenteraad de Ambitie Sociale Basis vastgesteld en daarbij het college twee opdrachten meegegeven: het versterken van de sociale basis en het hanteren van zeven uitgangspunten bij de uitvoering van (wettelijke) taken waarin de sociale basis randvoorwaardelijk is. Voor de eerste opdracht wordt jaarlijks een uitvoeringsagenda opgesteld met concrete acties die bijdragen aan de versterking van de sociale basis. De tweede opdracht betreft een intern proces, gericht op bewustwording bij medewerkers en het versterken van de benodigde competenties en vaardigheden. Welzijn op recept Welzijn op recept is met inzet van de SPUK GALA middelen dit jaar uitgebreid van 2 naar 3 huisartsenpraktijken. Met de regionale middelen vanuit de SPUK IZA wordt een verdere uitbreiding in 2025 en 2026 ingezet. Helaas ontbreekt het op dit moment aan middelen om alle huisartsenpraktijken te kunnen aansluiten. Gecombineerde leefstijlinterventie voor volwassenen Gemeente Moerdijk is aangesloten bij de regionale ketenaanpak gecombineerde leefstijlinterventie. Deze aanpak moet nog lokaal geïnventariseerd worden want er gebeuren al zaken op dit vlak in de gemeente. Door samenwerking binnen de keten te bevorderen kan de gemeente een rol pakken om deze aanpak te optimaliseren.

Een tegen eenzaamheid Dit jaar is een kerngroep gestart, bestaande uit formele en informele organisaties, een inwoner en de Wmoadviesraad. Deze kerngroep werkt aan het opstellen van een actieplan en de versterking van het lokale netwerk. Op 29 september vindt een netwerkbijeenkomst plaats, gericht op bewustwording, ontmoeting, uitwisseling en netwerkvorming.

Gemeente Moerdijk

Ondersteuning mantelzorgers Het onderzoek van MantelzorgNL naar twee risicogroepen voor overbelasting (mantelzorgers in een gezinssituatie en jonge mantelzorgers) is afgerond. Samen met partners wordt gewerkt aan de uitwerking van de aanbevelingen, waaronder: • Structurele samenwerking en netwerkvorming, • Registratie en sociale kaart, • Laagdrempelig signaleren en meldpunten, • Bewustwordings- en voorlichtingscampagnes, • Concrete interventies en activeringsinitiatieven, • Evaluatie en borging van continuïteit. Subsidieregeling muziekonderwijs Moerdijk In het voorjaar is de herziene regeling muziekonderwijs vastgesteld. Na evaluatie met muziekverenigingen en raadpleging van lokale en landelijke ontwikkelingen is de regeling aangepast. De belangrijkste uitgangspunten zijn: 1. Continuering van een bijdrage van 50% van de leskosten, met een maximum van €600 per aanvraag; 2. Ouders/verzorgers kunnen naast deze regeling ook gebruik maken van andere fondsen; 3. Maximumleeftijd is verhoogd van 18 naar 21 jaar; 4. Docentvoorwaarden zijn versoepeld. De gemeenteraad is hierover geïnformeerd via een raadsinformatiebrief. Valpreventie Tijdens de eerste Vitaliteitsdagen zijn 460 thuiswonende 65-plussers bereikt in de kernen Zevenbergen, Langeweg en Zevenbergschenhoek. Inwoners kregen onder meer een valtest en beweegtest. Daarbij zijn 212 lage, 58 matige en 6 hoge valrisico’s vastgesteld.

Twee van de drie geplande dagen vonden in het voorjaar plaats, de derde staat gepland voor september. Senioren met een matig of hoog risico worden doorverwezen naar fysiotherapiepraktijken of andere paramedici. Een deel van de senioren met een laag risico stroomde door naar een valtraining of naar het beweegprogramma Meer Senioren Actief. Gezonde sportkantine Acht sportverenigingen hebben via het Sportakkoord deelgenomen aan de actie Water en Fruit. Tien weken lang ontvingen zij water en fruit om tijdens trainingen en wedstrijden uit te delen, in samenwerking met Roks Fruitteler. Vervolgens heeft een JOGG-Teamfitcoach samen met de verenigingen gekeken hoe het kantineaanbod gezonder kan worden ingericht.

61

Gemeente Moerdijk

Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het écht nodig hebben

Prestaties 2025 Leefgebied Onderwijs • De governance van het RBL West-Brabant is herijkt • Er is een nieuw regionaal programma VSV 2025-2029 vastgesteld • Via uitvoering van de Lokaal Educatieve Agenda (LEA) is de samenwerking met onderwijs en betrokken partners versterkt. Via verbreding van de doelgroep definitie is eerder een aanbod voor het bestrijden en voorkomen van onderwijsachterstanden beschikbaar gekomen Leefgebied Sociale participatie • Er is een subsidieregeling Kunst, Cultuur en Erfgoed opgesteld waarin zowel de huidige begrotings- als budgetsubsidies van de culturele- en erfgoedinstellingen in onze gemeente zijn ondergebracht Leefgebied Gezondheid • Uitvoering Plan van aanpak GALA 2024-2026: - Er is een subsidieregeling voor sport, cultuur en jongerenwerk opgesteld - Welzijn op Recept is naar meerdere huisartsenpraktijken uitgerold - Een aanpak gericht op een gecombineerde leefstijlinterventie voor volwassenen is vastgesteld - Uitvoering geven aan de visie sociale basis die in 2024 is vastgesteld met daarin onder andere aandacht voor de ondersteuning van vrijwilligers en mantelzorgers en bestrijding van eenzaamheid • Het aanbestedingstraject Jeugd Gezondheidszorg 0-4 jaar is afgerond, zodat er een nieuwe overeenkomst is vastgesteld vanaf 2026 Leefgebied Opvoeden en Opgroeien • Het vierjarig implementatietraject Opgroeien in een Kansrijke Omgeving (OKO) is gestart

Leefgebied Financiële ondersteuning • Er is geïnvesteerd in voorlichting aan jongeren op school over het belang van een gezonde financiële situatie • Er is geïnvesteerd in ondersteuning aan ondernemers • Er is geïnvesteerd in voorlichting over de inkomensondersteunende mogelijkheden bij de doelgroepen

2026

2027

2028

62

Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het écht nodig hebben

Gemeente Moerdijk

Thema Lichte ondersteuning waar mogelijk Strategisch doel

Prestaties

• Inwoners weten de weg te vinden naar lichte ondersteuning, waarbij ook samenwerkingspartners de visie “lichte ondersteuning waar mogelijk” hanteren. Zorg en welzijn werken hierin nauw samen. Signalen worden vroegtijdig opgepakt, zodat tijdig kan worden geanticipeerd, bijgestuurd en waar nodig passende ondersteuning geboden.

Ontmoeting voor kwetsbare groepen Dit jaar heeft er een verandering plaatsgevonden in de ontmoetingsactiviteiten van mensen met een psychische kwetsbaarheid; van 3 inlooppunten is er overgestapt naar 1 centraal inlooppunt wat een hogere opkomst geeft. Aandacht voor ontmoeting in de kernen is er via laagdrempelige trainingen en netwerkbijeenkomsten.

Ontwikkelingen Onderwijs-Zorgarrangement (OZA) kleutergroepen SBO Het Palet In de Wet Passend Onderwijs is vastgelegd dat ieder kind recht heeft op een plek die aansluit bij zijn of haar mogelijkheden. Wanneer onderwijs niet voldoende kan voorzien in ondersteuning, kan een onderwijs-zorgarrangement (OZA) worden ingezet: een samenwerking tussen onderwijs en jeugdhulp. Bij SBO Het Palet is reeds een OZA ingericht voor de peutergroep. De wens is dit uit te breiden naar de kleutergroepen. Momenteel ontvangen zeven kleuters (waarvan vijf uit Moerdijk) ieder een individueel jeugdhulparrangement. Door dit aanbod te collectiviseren ontstaat één structureel arrangement, met de volgende voordelen: • Inclusie en nabijheid: kinderen kunnen dichtbij huis, onderwijs volgen. • Continuïteit en rust: één vaste aanbieder zorgt voor stabiliteit in de klas. • Laagdrempelig en preventief: ondersteuning is direct inzetbaar, zonder bureaucratische aanvragen, en voorkomt escalatie. • Brede werking: indien nodig kan ondersteuning ook thuis worden ingezet. Met dit voorstel wordt de samenwerking tussen onderwijs en jeugdhulp versterkt, bureaucratie verminderd en duurzame ontwikkeling van kinderen met extra ondersteuningsbehoeften bevorderd.

Doorstroom CJG De doorstroom binnen het CJG is ten dele behaald. Het intakeproces is geoptimaliseerd en blijft onderdeel van een continu verbeterproces. Samen met de kwaliteitsadviseurs Jeugd vindt in Q4 2025 een verdiepende analyse plaats van de processen in Zorgned, met specifieke aandacht voor doorlooptijden en caseload. De verbeterpunten op korte termijn worden direct doorgevoerd. Structurele en meer omvangrijke verbeteringen worden uitgewerkt in een integraal plan voor 2026, zodat duurzame kwaliteitsverbetering en een betere doorstroom van cliënten wordt geborgd. Doorverwijzing huisartsen – CJG De ontwikkeling van een directe doorverwijzing via Zorgdomein naar het CJG (in plaats van 315/NVTZ) is in uitvoering en schuift door naar najaar 2025. De module in Zorgned/Zorgdomein wordt momenteel ingericht. Huisartsen zijn geïnformeerd en hebben inmiddels een vaste jeugdprofessional als aanspreekpunt per praktijk en school. Daarnaast is er een clustergerichte werkwijze en een vast bereikbaar adviespunt voor huisartsen via het CJG-team. Plan Basisvaardigheden (voorheen Laaggeletterdheid) Het regionale plan Basisvaardigheden is als concept gereed en gaat in november ter besluitvorming bij de centrumgemeente Breda. Na vaststelling wordt dit verder uitgewerkt in een lokaal plan. De implementatie hiervan is voorzien vanaf 2026.

63

Gemeente Moerdijk

Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het écht nodig hebben

Prestaties 2025 Leefgebied Opvoeden en opgroeien • Het CJG is aangesloten op het zorgdomein van de huisartsen om verwijzing naar CJG te vereenvoudigen • De doorlooptijd van aanmelding tot intake bij CJG is teruggebracht naar 6-8 weken • De uitgangspunten normaliseren en normeren / grenzen aan de jeugdzorg (jeugdhulp kan niet alles oplossen, ouders wijzen op eigen verantwoordelijkheid, niet alles is maakbaar) is toegepast in het dagelijks werk • Acties uit Aanpak Jeugd (in samenhang met regionale aanpak ‘Grip op verandering’) zijn geïmplementeerd binnen het sociaal domein/CJG Leefgebied Onderwijs • Op grond van een nieuw Regionaal Plan Laaggeletterdheid 2025 e.v. is een lokaal uitvoeringsplan 2025 opgesteld. Leefgebied Sociale participatie • Via uitwerking van de visie op de sociale basis is er meer samenhang tussen de verschillende ontmoetingsmogelijkheden en kan ontmoeting gerichter ingezet worden voor o.a. kwetsbare groepen.

2026

2027

2028

64

Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het écht nodig hebben

Gemeente Moerdijk

Thema Gespecialiseerde, individuele hulp waar nodig

Strategisch doel • Sterke lokale teams met voldoende kennis en expertise werken in nauwe verbinding met huisartsen, specialistische zorg en andere voorzieningen. Zij verzorgen de toegang tot jeugdhulp en bieden waar mogelijk lichte ondersteuning, gericht op het versterken van het gewone leven en de veerkracht van gezinnen en jongeren. • Kinderen, jongeren en volwassenen krijgen tijdige en passende hulp, waardoor duurzame veiligheid in de thuissituatie ontstaat en niemand tussen wal en schip valt. Inwoners voelen zich gezien en gehoord, wat leidt tot minder inzet van juridische maatregelen. • Jongeren en ouders houden zoveel mogelijk zelf regie, waarbij hun netwerk wordt versterkt om problemen samen op te lossen. Tegelijk verzachten we de negatieve effecten van armoede en werken we toe naar een schuldenvrije positie voor inwoners met financiële problemen.

Ontwikkelingen Regiovisie Jeugd Voor de komende vijf jaar wordt een nieuwe Regiovisie Jeugd ontwikkeld. Deze bouwt voort op eerdere visies en biedt richting voor de inhoudelijke opgaven binnen het jeugdstelsel. Gestreefd wordt naar uniforme vaststelling van de Regiovisie in het eerste kwartaal van 2026, binnen de huidige bestuursperiode. GR Jeugd Parallel aan het proces van de Regiovisie loopt de totstandkoming van een Gemeenschappelijke Regeling voor de regionale samenwerking, conform de opgave van de Hervormingsagenda jeugd. In het verleden zijn meerdere samenwerkingsmogelijkheden verkend. De wettelijke vereisten, de regionale context en behoeften én een groot deel van de betrokkenen zijn inmiddels veranderd. Regio West-Brabant West heeft de ambitie om zo snel mogelijk tot een door alle gemeenten goedgekeurde gemeenschappelijke regeling te komen. Afbouw Jeugdzorgplus Regionaal wordt toegewerkt naar kleinschalige woonvoorzieningen voor jeugdigen en nul gesloten plaatsingen in 2030, conform de landelijke opgave. Dit

betekent dat het zorglandschap in beweging moet komen en we als samenwerkende gemeenten alternatieven mogelijk moeten maken. Dit vraagt een investering. In Moerdijk zien we deze beweging al terug in het dalende aantal gesloten plaatsingen. Jeugdbudgetten De inhoudelijke ontwikkelingen in de jeugdhulp vertalen zich in de uitgaven en worden meegenomen in de budgetcyclus. Waar mogelijk wordt toegewerkt naar vermindering van maatwerkvoorzieningen. Analyse hiervan geeft inzicht in hiaten binnen het gecontracteerde zorgaanbod. Incidenteel wordt bijgeraamd, onder meer door de doorwerking van oplopende kosten in 2024, veroorzaakt door beperkt passend aanbod en de afbouw van de gesloten jeugdzorg. Integrale toegang Veilig Thuis Per 1 september is de integrale toegang Veilig Thuis ingericht. Medewerkers beoordelen gezamenlijk of aangemelde casuïstiek moet worden doorgezet naar jeugdhulp, maatschappelijk werk of een andere organisatie. Hierdoor worden meldingen sneller bij de juiste hulpverleningsinstantie ondergebracht en hulpvragen effectiever beantwoord Scheidingsproblematiek Binnen de jeugdregio WBW (D9) is afgesproken dat er een dekkend preventief aanbod beschikbaar is voor complexe scheidingen. Voor Moerdijk wordt dit uitgebreid met de erkende interventie Kinderen in een Scheiding (KIES), uitgevoerd door Thuiszorg West-Brabant.

De scholing hiervoor vindt in september plaats, zodat het aanbod in het najaar beschikbaar is voor kinderen van 8–12 jaar. Hiermee ontstaat een dekkend preventief aanbod voor de verschillende doelgroepen

Prestaties De Ethos-telling heeft een realistisch beeld gegeven van de dak- en thuislozen in de gemeente Moerdijk. Er wordt onderzoek gedaan naar een (woon)oplossing De Ethos-telling is afgerond en geeft een realistisch beeld van dak- en thuislozen in gemeente Moerdijk. Het regionale beleidskader voor Maatschappelijke Opvang, OGGZ en Verslavingspreventie “Een (t)huis = een zorg minder” is vastgesteld. Komend jaar werken we aan het lokaal borgen van de uitgangspunten in het regionale

65

Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het écht nodig hebben

beleidskader. Ook wordt de aandachtsgroep dak- en thuislozen opgenomen in de woon- en zorgvisie. Adviesraad Sociaal Domein De gemeente Moerdijk kent op dit moment een Wmoadviesraad. Gezien de toenemende complexiteit binnen het sociaal domein werken we toe naar de oprichting van een brede adviesraad sociaal domein. De vorming hiervan is gestart, waarbij de huidige Wmo-adviesraad een belangrijke rol vervult. Begin 2026 gaat de Wmoadviesraad op in de nieuwe Adviesraad Sociaal Domein. Samenwerkingsafspraken Levensloopaanpak Regionaal is een samenwerkingsovereenkomst opgesteld voor de Levensloopaanpak in district De Markiezaten. Deze aanpak richt zich op mensen met onbegrepen gedrag, een hoog veiligheidsrisico en complexe zorg- en ondersteuningsbehoeften, zoals psychische problematiek, verslaving of een licht verstandelijke beperking. Gemeenten, zorgaanbieders en veiligheidspartners werken hierin samen om passende en langdurige ondersteuning te realiseren.

Gemeente Moerdijk

Aanbesteding toegangsprofessional/ profielen Het college heeft ingestemd met de profielen preventief ambulant professional, toegangsprofessional en gezinsprofessional. Hiermee werken we toe naar een toekomstbestendige toegangsprofessional en beogen we meer systeemgericht en preventief te gaan werken, dicht bij de omgeving van gezinnen. Om deze 3 profielen in samenhang vorm te geven binnen elke gemeente met hetzelfde doel en werkwijze, is besloten regionaal te onderzoeken of we deze professionals onder een uitvoeringsorganisatie jeugd kunnen laten vallen (quasi inbesteden). Inzet op Reablement Na een afname in 2024 is in 2025 sprake van een duidelijke toename van reablementtrajecten. Bij meldingen rondom ondersteuning in het huishouden wordt, waar mogelijk, een ergotherapeut ingezet om de zelfredzaamheid van inwoners te versterken. De komende jaren wordt verkend of deze aanpak ook toepasbaar is bij andere ondersteuningsvragen. Daarnaast is in 2025 geïnvesteerd in het beter ontsluiten van de Moerdijkse aanpak, die regionaal en landelijk veel aandacht trekt. Hiervoor is een informatiepagina ontwikkeld met flyer, filmpje en Q&A.

66

Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het écht nodig hebben

Voorlichting jongeren op school De voorlichting aan jongeren op scholen is in 2025 incidenteel opgepakt. In de komende periode wordt verder verkend hoe dit structureel kan worden vormgegeven in samenwerking met onderwijs en ketenpartners. Ondersteuning ondernemers De gemeente Moerdijk ondersteunt ondernemers via een combinatie van lokale voorzieningen en regionale samenwerking. Op de gemeentelijke website is informatie beschikbaar over ondernemerschap, met directe toegang tot regelingen, gemeentelijke dienstverlening en verwijzingen naar partners zoals het Ondernemersklankbord (OKB). Hiermee krijgen ondernemers sneller inzicht in beschikbare ondersteuning, variërend van advies bij bedrijfsvoering tot hulp bij financiële vragen. Voorzieningenwijzer Met de door de raad beschikbaar gestelde middelen geven we uitvoering aan het collegebesluit om inwoners beter te ondersteunen bij het benutten van regelingen en voorzieningen. De Voorzieningenwijzer biedt inzicht in alle regelingen, fondsen en landelijke toeslagen. De inwoners kunnen ontdekken wat voor hen geldt. Werkplein voert de Voorzieningenwijzer uit voor alle inwoners van gemeente Moerdijk. De trajectbegeleiders passen de Voorzieningenwijzer in hun dagelijkse werkzaamheden toe en zorgen ook dat zij dit uitdragen naar (externe) partners en inwoners.

Gemeente Moerdijk

Samen met het Werkplein en de overige Werkplein gemeenten wordt gewerkt aan meer bekendheid. Het Werkplein heeft een projectleider beschikbaar gesteld en samen worden activiteiten uitgezet gericht op een groter bereik van de Voorzieningenwijzer. En daarmee ook het beter benutten van regelingen en voorzieningen door inwoners. Stevig Lokaal Team In 2025 wordt een visie vastgesteld op het Stevig Lokaal Team. Deze visie legt de uitgangspunten vast voor de verdere ontwikkeling en inrichting van het team binnen de gemeente Moerdijk. Daarmee wordt richting gegeven aan de manier waarop het Stevig Lokaal Team inwoners ondersteunt en samenwerkt met partners. Integrale visie sociale veiligheid De Leidraad Werken aan Veiligheid en de Visie Gefaseerd Werken aan Veiligheid vormen het kader voor ons veiligheidsbeleid. Aanvullende randvoorwaarden uit het Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming vragen om versterking van kennis en vaardigheden bij professionals, met name rond de Meldcode en signalering van onveiligheid. In 2025 investeren we in trainingen en verbinden we de uitkomsten van de Zelfscan Werken aan Veiligheid aan acties uit andere programma’s. Daarmee werken we toe naar één integrale opgave sociale veiligheid.

67

Gemeente Moerdijk

Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het écht nodig hebben

Prestaties 2025 Leefgebied Algemeen dagelijks leven en huishouden • Het nieuwe beleidsplan Wmo is vastgesteld en er is een start gemaakt met de uitvoering ervan Leefgebied Opvoeden en Opgroeien • De doorstroom binnen het CJG is bevorderd via structurele verbetering van kwaliteit en processen • Grip op financiën door analyse zorgpaden en herstel prognosemodel • Doorlopende zorgpaden 18- / 18+ geïmplementeerd • Het jeugdhulpstelsel van West-Brabant West is geëvalueerd (GRIP op verandering) • Er is onderzoek gedaan naar optimalisatie aanpak scheidingscasuïstiek • Er is duidelijkheid over de rol en functieprofiel van de toegangsprofessional (momenteel jeugdprofessional) vanaf 2027 Leefgebied Sociale veiligheid • Er is een integrale visie op sociale veiligheid opgesteld • Het verbeteren van de overdracht tussen Veilig Thuis, CJG en Maatschappelijk werk • Evaluatie en hernieuwde afspraken over triagering Veilig Thuis • Het onderdeel bewustwording uit het uitvoeringsplan mensenhandel van district De Markiezaten is samen met Veiligheid opgepakt Leefgebied Wonen • De Ethos-telling heeft een realistisch beeld gegeven van de dak- en thuislozen in de gemeente Moerdijk.

Er wordt onderzoek gedaan naar een (woon)oplossing Sociaal domein breed • Er is een nieuwe adviesraad sociaal domein opgezet • De doorstroom van specifieke casuïstiek naar passende zorg en/of overgang naar ander wettelijk kader verloopt beter (voorbeeld: Wmo-cliënten waarvoor toeleiding naar de Wet Langdurige zorg van toepassing is) • De samenwerkingsafspraken voor de Levensloopcliënten zijn regionaal afgestemd • Het oprichten van een sterk lokaal team en de formulering van een duidelijke opdracht, zodat dit per 1 januari 2026 operationeel is • De uitgangspunten eigen kracht/eigen verantwoordelijkheid, re-ablement, normeren en normaliseren zijn doorvertaald naar de verschillende leefgebieden

2026

2027

2028

68

Gemeente Moerdijk

Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het écht nodig hebben

Financiële wijzigingen programma 4

Ondersteuning voor mensen die het nodig hebben

Begroting 2025 huidig

Wijziging 2e berap

Begroting 2025 na wijz.

(Bedragen x € 1.000) (-/- is voordelig) Totaal lasten

63.251

806

64.058

Totaal baten

-19.997

1.169

-18.829

Saldo van baten en lasten

43.254

1.975

45.229

Storting in reserves

3.110

-1.800

1.310

Onttrekking aan reserves

-864

225

-639

Resultaat na bestemming

45.500

401

45.901

Samenvatting wijzigingen programma 4

Totaal

401

Mutatie reserves*

-1.575

Wmo

-626

Inkomensregelingen

-58

WSW en beschut werk *

263

Jeugd

794

Samenkrecht en burgerparticipatie (deels*) Overig

1.588 15

De wijzigingen binnen programma 4 hebben op het begrote resultaat (na bestemming) per saldo een nadelig effect van € 401.000. Ten opzichte van de totale omvang (lasten) van dit programma is dat een afwijking van 1%. Dit is voornamelijk het gevolg van hogere lasten m.b.t. jeugdzorg en lagere lasten binnen de Wmo doordat een fors bedrag wordt terugontvangen vanuit de GR Beschermd wonen regio Breda. Tot slot geldt m.b.t. het onderdeel 'samenkracht en burgerparticipatie' dat het saldo van de ontvangen rijksbijdrage en de lasten die in 2025 t.b.v. de opvang van nieuwkomers worden gemaakt, wordt verrekend met de daarvoor ingestelde bestemmingsreserve. Dit heeft dan ook geen effect op het begrotingsresultaat.

69

Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het écht nodig hebben

Gemeente Moerdijk

Nadere toelichting mutaties (x € 1.000) In onderstaand overzicht is een toelichting opgenomen van de belangrijkste verschillen, waarbij: • In de kolom V/N is aangegeven of het een voordeel of een nadeel betreft; • In de kolom % de relatieve afwijking ten opzichte van de omvang van het betreffende taakveld is weergegeven; • In de kolom S/I is aangegeven of het een structurele (S) of incidentele (I) afwijking betreft; • De afwijkingen gemarkeerd met een * geen effect hebben op het uiteindelijke resultaat omdat ze een directe relatie hebben met een afwijking binnen een ander programma of omdat deze uitgaven worden gedekt uit een reserve. Onderwerp

Bedrag

Mutatie reserves*

-1.575 -51%

% V/N

S/I Toelichting

V

S/I

Het saldo van alle kosten en opbrengsten in het kader van de opvang van nieuwkomers wordt verrekend met de daarvoor ingestelde bestemmingsreserve. De verwachte storting in de reserve nieuwkomers wordt verlaagd met € 1,6 miljoen (zie ook onderdeel 'samenkracht en burgerparticipatie').

Wmo

-626

-6%

V

I

De gemeenschappelijke regeling Beschermd Wonen regio Breda heeft al enkele jaren een positief jaarrekeningresultaat. Conform de afspraken in de GR vloeit dit overschot terug naar de deelnemende gemeenten. De prognose van het resultaat 2025 van de GR Beschermd wonen regio Breda is bijgesteld. Dit leidt tot een hogere uitkering (€ 593.000 V). Verder viel het aandeel van de gemeente Moerdijk in het resultaat 2024 € 56.000 hoger uit dan was verwacht. Op basis van de begroting 2026 die door de gemeente Breda is opgesteld als centrumgemeente van deze GR Beschermd Wonen, hebben we in onze begroting 2026-2029 reeds rekening gehouden met een verwachte teruggave. Tot slot zijn er binnen dit taakveld diverse kleinere voor- en nadelen ontstaan (€ 22.000 N).

Inkomensregelingen

-58 -0,4%

V

S/I

Het taakveld inkomensregeling is met ca. € 15,2 miljoen aan lasten een omvangrijk taakveld. Deze lasten bestaan vrijwel volledig uit de bijdrage aan het Werkplein. De lasten nemen met ca € 0,8 miljoen toe. Tegenover deze lasten staan corresponderende inkomsten. Zo wordt de extra bijdrage die het Werkplein nodig heeft voor het verstrekken van uitkeringen op basis van de Participatiewet , gecompenseerd door het Rijk door een hoger BUIG-budget. Ook voor de Alleenverdienersproblematiek ontvangen we een compensatie via de algemene uitkering gemeentefonds. Tot slot kunnen de hogere lasten gedekt worden uit een terugbetaling / correctie op de afrekening TOZO 2020-2022. Per saldo is het effect op het begrotingsresultaat dan ook beperkt. Verder was voor de uitvoering van de KOT (Kinderopvangtoeslagaffaire) in de begroting in eerste instantie € 50.000 geraamd. Er is fors ingezet op ondersteuning van deze doelgroep. De plannen van aanpak zijn verder geconcretiseerd en zijn er hieruit voortkomende kosten vergoed. Ook in de komende maanden loopt de ondersteuning van deze doelgroep door. De totale kosten in 2025 worden geraamd op € 210.000. Tegenover deze € 150.000 hogere lasten staan corresponderende inkomsten. De kosten worden namelijk 100% vergoed door het Rijk, middels de SPUK Brede Ondersteuning.

WSW en beschut werk *

263

10%

N

S/I

In de meicirculaire gemeentefonds 2025 is de rijksbijdrage voor de WSW verhoogd met € 235.000. Daarnaast is € 28.000 toegekend voor het realiseren van werkplekken via sociaal ontwikkelbedrijven .Deze middelen worden doorbetaald aan de GR WVS. Tegenover deze lasten staan dus corresponderende baten in programma 5.

Jeugd

794

5%

N

S/I

Per raadsinformatiebrief d.d. 4 juni 2025 is de gemeenteraad geïnformeerd over de ontwikkelingen binnen de jeugdzorgbudgetten. Zoals daarin is toegelicht kwam de benodigde ophoging van de budgetten vanaf 2026 op € 2,05 miljoen. Dit is dan ook reeds verwerkt in de begroting 2026-2029 (raadsvergadering 6 november 2025). Voor het jaar 2025 zijn de budgetten in de 1e bestuursrapportage 2025 opgehoogd met € 1 miljoen. In de informatiebrief van 4 juni 2025 was hierover toegelicht: "De bijraming voor 2025 in de eerste bestuursrapportage is gebaseerd op de feitelijke cijfers en inhoudelijke analyse die in maart 2025 beschikbaar was. Alle andere data waren als onzeker aangemerkt en konden hiermee niet worden meegenomen in de raming. De cijfers voor 2024 zijn inmiddels definitief en daarmee kan worden bepaald welke budgetten er op basis van financiële en inhoudelijke ontwikkelingen in de begroting voor 2025 moeten worden bijgesteld. In de 2e bestuursrapportage wordt daarmee een bijraming van 500.000,- verwacht." In lijn met de informatiebrief, wordt in deze 2e bestuursrapportage 2025 het budget t.b.v. maatwerk opgehoogd (€ 550.000 N). Aanvullend hierop wordt de contractuele indexering van de tarieven t.b.v. de inhuur van jeugdproffesionals verwerkt (€ 103.000 N) en wordt het budget t.b.v.

de regionale samenwerking bijgesteld op basis van de Dienstverleningsovereenkomst Jeugdregio West-Brabant West (€ 113.000 N). Tot slot zijn diverse kleinere nadelen ontstaan (€ 28.000 N).

70

Onderwerp Samenkrecht en burgerparticipatie (deels*)

Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het écht nodig hebben

Bedrag 1.588

% V/N 17%

N

Gemeente Moerdijk

S/I Toelichting S/I

Het saldo van alle kosten en opbrengsten in het kader van de opvang van nieuwkomers wordt verrekend met de daarvoor ingestelde reserve. Deze opbrengsten bestaan vooral uit een bijdrage vanuit het Rijk voor de opvang van Oekraïense ontheemden. Het saldo van verwachte baten en lasten wordt in deze bestuursrapportage verlaagd (€ 1,6 miljoen N). Dit komt voornamelijk door een lagere rijksbijdrage doordat het normbedrag van de vergoeding per opvangplek voor Oekraïnse ontheemden is verlaagd van € 61 naar € 44 per dag. De verwachte storting in de daarvoor ingestelde reserve valt daarmee naar verwachting ook ca. € 1,6 miljoen lager uit (zie ook onderdeel 'mutatie reserves'). Verder is vanaf juni 2025, bij het aanstellen van de projectleider, het programma “Opgroeien in een Kansrijke Omgeving (OKO) gestart. Vanwege de start halverwege het jaar is het niet gelukt om het budget van 2025 in zijn geheel te besteden. Omdat er voor de uitvoering, vooral in de startfase, middelen nodig zijn om initiatieven te stimuleren stellen we voor om een bedrag van € 120.000 over te hevelen naar 2026. In 2026 verwachten we de middelen in te zetten voor een campagne en een activiteitenprogramma voor jongeren. Tot slot zijn er binnen dit taakveld diverse kleinere voor- en nadelen ontstaan (€ 108.000 N).

Overig

15

-

N

Totaal

401

1%

N

S/I

Diverse kleinere positieve en negatieve verschillen (< € 50.000).

71

Programma 5 Partnerschap in een veranderende samenleving

Gemeente Moerdijk

Partnerschap in een veranderende samenleving We streven naar een samenleving die zo is ingericht dat inwoners zich comfortabel, prettig en veilig voelen. We werken daarbij steeds meer en hechter samen met inwoners, partners en ondernemers. Wij geloven dat samenwerken door participatie en gebiedsgericht werken bijdraagt aan betere democratische besluitvorming. Moerdijk wil een luisterende, aanspreekbare, responsieve en samenwerkende gemeente zijn. Dit vraagt om een blijvende investering en om hierbij steeds de juiste vorm te kiezen. Bij alles wat we doen, hebben we extra aandacht voor dienstverlening en digitalisering & informatisering. De manier waarop we invulling geven aan deze onderwerpen bepaalt voor een belangrijk deel hoe onze inwoners naar de gemeente kijken.

Thema Regionale samenwerking

Strategisch doel • Effectief vormgeven en professionaliseren van de regionale samenwerking om onze maatschappelijke opgaven en ambities te realiseren. • We hebben grip op onze verbonden partijen. • Adequate inrichting van de stedelijke regio’s BredaTilburg en West-Brabant en soepele overdracht van taken van de RWB naar de stedelijke regio’s.

Mijlpalen De afgelopen jaren stapelen de opgaven in de fysieke leefomgeving steeds verder op. De urgente maatschappelijke opgaven, zoals het woningtekort, de kwaliteit van de natuur en de leefomgeving, de transitie van landbouw en energievoorzieningen hebben allemaal grote ruimtelijke impact. Deze opgaven kennen ook een nationaal belang. Provincie en rijk hebben zien de stedelijke regio's als het geëigende platform om deze opgaven te agenderen en bespreken. Samenwerking binnen de Stedelijke Regio West-Brabant In juni 2025 zijn de governance en het werkplan 20252026 voor de Stedelijke Regio West-Brabant (SRWB)

vastgesteld. Hierin is vastgelegd hoe de colleges van de 7 deelnemende gemeenten en het dagelijks bestuur van Waterschap Brabantse Delta met elkaar samenwerken, op diverse thema's waarbij de provincie de belangrijkste samenwerkingspartner is. Deze afspraken worden nog verder geformaliseerd in een samenwerkingsovereenkomst. Om uitvoering te kunnen geven aan het werkplan, zal eerst (regionaal) worden geïnventariseerd hoeveel uitvoeringskracht benodigd en realistisch is. Samenwerking binnen de stedelijke Regio Breda-Tilburg De samenwerking binnen de Stedelijke Regio Breda-Tilburg (SRBT) biedt een agenderings – en lobbyplatform richting provincie en het rijk. Relevante samenwerkingspartners participeren namelijk binnen de stedelijke regio. In september zijn samenwerkingsafspraken tussen deze gemeenten gesloten. De schaal van de stedelijke regio (19 gemeenten, vier waterschappen en de provincie) maakt deze samenwerking geschikt voor lobby en agendering, maar is eigenlijk te groot voor pragmatische samenwerking op de uitvoering. Daarom wordt voor de uitvoering van de hier

72

Gemeente Moerdijk

Programma 5 Partnerschap in een veranderende samenleving

gemaakte afspraken samengewerkt in twee subregio's: De Baronie en Hart van Brabant. De gemeenschappelijke regeling Regio de Baronie ligt voor besluitvorming voor De samenwerkingsafspraken binnen Regio de Baronie krijgen steeds meer vorm. Om democratische legitimatie en duidelijkheid over de kaderstellende rol van de gemeenteraad te borgen is gekozen voor een gemeenschappelijke regeling. De gemeenschappelijke regeling heeft voorgelegen bij de raden voor zienswijzen. Er wordt nu gewerkt aan de definitieve gemeenschappelijke regeling die naar verwachting op 1 januari 2026 in zal gaan. Ook de inhoudelijke samenwerking krijgt meer vorm. In de kernagenda is vastgelegd aan welke activiteiten onder de vlag van de Baronie worden uitgevoerd. Ook dat stuk wordt voor 1 januari 2026 vastgesteld. De nieuwe nota verbonden partijen is geïmplementeerd en verwerkt in de procesbeschrijvingen P&C De nieuwe nota verbonden partijen is geïmplementeerd en de procesbeschrijvingen voor de P&C cyclus van gemeenschappelijke regelingen zijn aangepast om hier beter op aan te sluiten. Zo worden documenten op een generieke wijze verwerkt en beoordeeld. De processen t.b.v. privaatrechtelijke samenwerkingen moeten nog verder uitgewerkt worden.

Ontwikkelingen Regio West-Brabant De GR Regio West-Brabant richt zich nu nog op het economisch vestigingsklimaat. Gezien de verschuiving van dit thema naar de stedelijke regio's onderzoeken we of de economische agenda kan worden overgedragen aan REWIN en de Stedelijke Regio’s. Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg De Tweede Kamer heeft op 15 april 2025 het voorstel Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg aangenomen. De wet ligt voor bij de Eerste Kamer. Wanneer zij deze wet aanneemt, worden gemeenten verplicht voor jeugdhulp samen te werken binnen een Jeugdregio. Deze samenwerking moet geformaliseerd worden in een gemeenschappelijke regeling. De voorbereidingen daarvoor zijn in 2025 gestart en als prestatie opgenomen in de begroting 2026. Samenwerking op de informatievoorziening De afgelopen twee jaar hebben gemeenten die samenwerken binnen ICT-WBW ook ervaring opgedaan in het samenwerken op de informatievoorziening. Eind 2025 zal een samenwerkingsovereenkomst voor deze operationele samenwerking worden aangegaan om de samenwerking voor de komende jaren te borgen.

Prestaties 2025 • Geactualiseerde procesbeschrijvingen voor de routing van de P&C-­ documenten van de verbonden partijen • Tot stand gebrachte samenwerkingsafspraken rond de SRBT/Baronie en SRWBW • Implementatie van de nieuwe Nota Verbonden Partijen • 4-tal projecten vanuit de regionale samenwerking informatievoorziening (zie thema informatisering)

2026

2027

2028

73

Gemeente Moerdijk

Programma 5 Partnerschap in een veranderende samenleving

Thema Participatie Strategisch doel • Participatie is verankerd in de werkwijze van de gemeente door het uitvoeren van het ‘Actieplan samenwerken en participatie’. • We werken gebiedsgericht samen aan vragen en opgaven. We kennen de gebieden, de netwerken daar en de behoeften van onze inwoners. • Participatie en samenwerking leidt tot democratische legitimering, draagvlak en uiteindelijk een prettige en fijne woon- en leefomgeving voor de inwoners van Moerdijk.

Ontwikkelingen Participatieverordening We zijn gestart met het ontwikkelen van een participatieverordening waarmee we vanaf 1 januari 2027 voldoen aan de verplichting vanuit de Wet

versterking participatie op decentraal niveau. De participatieverordening komt tot stand in samenwerking met de gemeentelijke organisatie, de raad en inwoners en organisaties in Moerdijk. Het vormgeven van de participatieverordening ronden we in 2026 af. We hebben iets vertraging opgelopen wegen personele wisselingen. Onze verwachting is dat binnen de gestelde wettelijke termijn de verordening van kracht is. Versterking gebiedstafels In samenwerking met de besturen van de gebiedstafels is gewerkt aan het actualiseren en vastleggen van afspraken. De afspraken zijn vastgelegd in een handboek. De samenwerkingsafspraken hebben onder andere geleid tot het intensiveren van ontmoeting tussen de besturen van de gebiedstafels, directie en collegeleden.

Prestaties 2025 • Samen met de griffie starten we dit jaar in lijn met onze wettelijke taak het proces op om te komen tot een participatieverordening. • Uitwerking van de hernieuwde afspraken met de stads- dorps- en gebiedstafels in een concreet plan van aanpak. • Om te voorzien in verbinding en samenwerking worden de besturen van de gebiedstafels minimaal 2x uitgenodigd voor overleg/informeel samen zijn.

2026

2027

2028

74

Programma 5 Partnerschap in een veranderende samenleving

Gemeente Moerdijk

Thema Informatisering Strategisch doel

Mijlpalen

• We werken toe naar een goed (digitaal) informatiebeheer. • We zetten in op het verbeteren van de regionale samenwerking op het gebied van automatisering met ICT-WBW en informatisering met de gemeenten Tholen, Roosendaal, Etten-Leur en het Werkplein. • We gaan het data gedreven werken verder professionaliseren en o.a. meer inzetten op datagovernance, infrastructuur en kwaliteit. • We (her)gebruiken data voor bestuurlijke en beleidsmatige keuzes zodat er efficiënter en effectiever gewerkt kan worden. • Door middel van risicoafweging vergroten we de digitale weerbaarheid, hierbij zoeken we steeds de balans tussen informatieveiligheid en privacy enerzijds en het doel van ons handelen anderzijds. • We werken toe naar digitale toegankelijkheid van de gemeentelijke websites en mobiele apps.

Strategisch IB&P beleid In 2025 is het strategisch Informatiebeveiligings- en privacy beleid herzien en zat dit nog worden vastgesteld. Met deze actualisatie wordt verder ingezet op digitale veiligheid en privacy, waardoor de organisatie beter voorbereid is op toekomstige wet- en regelgeving en technologische ontwikkelingen. IB/cyber risicoanalyse Op basis van het dreigingsbeeld informatiebeveiliging voor Nederlandse gemeenten 2025-2026 is er voor de gemeente Moerdijk een risicoanalyse gemaakt. Deze analyse helpt de gemeente om beter inzicht te krijgen in mogelijke risico’s en om de informatiebeveiliging goed te regelen. Verbeterplan informatie- en archiefbeheer 2023-2026 Het verbeterplan is gewijzigd in ‘Verbeterplan informatiehuishouding 2025-2028’. De projecten in het verbeterplan lopen volgens planning en een

75

Gemeente Moerdijk

Programma 5 Partnerschap in een veranderende samenleving