Bijlage 1 - Jaarverslag 2023 Gemeente Moerdijk
Tekst van het document
2e fase (gymzaal): Op 19 januari 2023 heeft de gemeenteraad besloten in te stemmen met de realisatie van een gymzaal bij basisschool de Regenboog en een gymzaal op een nader te bepalen locatie. Onderzoek naar haalbaarheid en mogelijke opties (met al dan niet een turnzaal) is in 2023 opgestart. In 2024 vindt uitwerking plaats van een door de raad gekozen optie en volgt een kredietaanvraag. Fort Sabina De gevelrestauratie van Fort Sabina is gestart in 2023 en we zijn nu vol in de uitvoering. MFA Willemstad Het eerste deel van 2023 is besteed aan de haalbaarheid van het plan, deze bevindingen zijn met een raadsvoorstel in de raadsvergadering op 13 juli 2023 aan de gemeenteraad voorgelegd. Om verdere stappen in het project te zetten is middels dit raadsvoorstel ook een voorbereidingskrediet aangevraagd voor o.a. het ontwerpteam. Na goedkeuring zijn we door gegaan met de voorbereidingen van deze aanbesteding. (Rijks)monumentale objecten In 2023 is de basis gelegd om het algehele beheer te professionaliseren. Voor cultuurhistorische en objecten is een raadsvoorstel vastgesteld waarmee de financiële risico's zijn weggenomen voor het beheer. In 2023 hebben we de technische staat en de te verwachten onderhouds-/instandhoudingskosten van onze (Rijks)monumentale objecten in beeld gebracht. Het gaat hier om bouwwerken in de openbare ruimte met een officiële monumentale status.
Dit betreffen veelal objecten die deel uit maken van een vestingwerk en in dit verband veelal een verdedigings- en/of waterkerende functie hadden. Het gaat om objecten als kademuren, sluizen, dammen, forten, bunkers/schuilplaatsen, kruithuizen, maar ook herdenkingsmonumenten. Het gaat nadrukkelijk niet om functionele civiele kunstwerken en functionele waterbouwkundige objecten waarvoor het team Openbare Ruimte separate beheerplannen opstelt. Het is van belang dat we beschikken over voldoende middelen om de (Rijks)monumentale objecten
29
Programma 2 Prettig en veilig wonen en leven in Moerdijk
structureel te beheren en onderhouden. Dit hebben we bereikt door eind 2023 een beheerplan inclusief bijbehorende onderhoudsplannen vast te stellen en een separate voorziening in te stellen. Als eigenaar hebben wij een wettelijke taak om deze monumenten in stand te houden. De uitvoering van de werkzaamheden/maatregelen voortkomend uit het beheerplan en onderhoudsplannen moeten uiteindelijk leiden tot meer grip op het proces van beheer en onderhoud van de bedoelde objecten. Hiermee borgen we niet alleen het behoud van ons erfgoed, maar vergroten we ook de cultuurhistorische en toeristische waarde ervan.
Ontwikkelingen In september 2023 zijn de uitgangspunten voor het beleidskader toekomstbestendige buitensportaccommodaties gedeeld met de gemeenteraad. Vervolgens zijn deze in een drietal bijeenkomsten met de buitensportverenigingen besproken. Er is een financiële doorrekening gemaakt van de keuzes. Besluitvorming over dit beleidskader is voorzien aan het eind van het tweede kwartaal 2024.
Gemeente Moerdijk
De verwachting was dat meer onderhoud en middelen nodig waren voor het beheer van vastgoed omdat een aantal MFA's nog niet is opgeleverd. Basis op orde van beheer leidt ertoe dat we het risicoprofiel verlagen. Belangrijk is dat de beheerorganisatie inzicht heeft in de meerjareninvesteringen en de reële beheer en onderhoudsopgave om enerzijds te voldoen aan de landelijke normen en adequaat speelcomfort, anderzijds om kapitaalvernietiging te voorkomen (goed asset management).
Risico’s • Stijgende investeringskosten voor nieuwbouw van accommodaties. Deze stijging werkt ook door naar de exploitatiekosten. De huidige exploitatiebudgetten zijn wellicht niet toereikend. • Hogere bouw- en exploitatiekosten kunnen bij maatschappelijke accommodaties mogelijk leiden tot uitstel van besluitvorming. Waarmee de leefbaarheid in de kernen verder onder druk komt te staan. • Onvoldoende personele capaciteit als gevolg van een krappe arbeidsmarkt.
30
Programma 2 Prettig en veilig wonen en leven in Moerdijk
Gemeente Moerdijk
Prestaties 2023 • Vaststellen beleid multifunctionele accommodaties (mfa’s/ gemeenschapshuizen) en starten van de implementatiefase • Brandveiligheid fase 2 gemeentelijke accommodaties afgerond • Nieuw digitaal sleutelsysteem gemeentelijke accommodaties geïmplementeerd • Vaststellen beleid buitensport accommodaties en starten van de implementatiefase • Nieuwbouw sporthal en zwembad De Niervaert - Besluitvorming over definitief ontwerp met kredietaanvraag • Scholenontwikkeling Klundert - Opstellen afwegingsdocument en besluitvorming over voorkeurslocatie • Scholenontwikkeling Fijnaart - Opstarten Initiatieffase • MFA Zevenbergschen Hoek - Besluitvorming definitief en technisch ontwerp met kredietaanvraag • Gymaccommodaties Zevenbergen (Sporthal 1e fase en gymzalen 2e fase) - 1e fase: Aanbesteding en opstellen definitief + technisch ontwerp - 2e fase: Besluitvorming haalbaarheidsonderzoek met kredietaanvraag • MFA Willemstad (incl. verplaatsing VV Kogelvangers) - Kredietaanvraag bouw clubgebouw VV Kogelvangers - Raadsvoorstel haalbaarheidsonderzoek MFA Willemstad inclusief kredietaanvraag • MFA D’Ouwe School Noordhoek - Realisatie grootschalig onderhoud dorpshuis • Maatschappelijke voorzieningen/MFA nieuwbouwwijk Zevenbergen-Oost - Besluitvorming startdocument • Brandweerkazerne Willemstad - Besluitvorming startdocument
2024
2025
2026
Programma 2 Prettig en veilig wonen en leven in Moerdijk
31
Gemeente Moerdijk
LASTEN EN BATEN 2023 bedragen x € 1.000
LASTEN: € 36.736
BATEN € 6.633 € 112
€ 906 € 1.286
€ 19
€ 3.607
€ 474 € 44 € 22
€ 3.775
€ 985 € 3.098
€ 1.931
€ 621 € 3.491 € 4.790
€ 177
€7 €4
€ 11.117
€ 932
€ 3.983 € 356 € 20 € 16 € 1.509
€ 78 € 83 € 12
0.3 Beheer overige gebouw. en grond. 1.1 Crisisbeheersing en brandweer 1.2 Openbare orde en veiligheid 2.1 Verkeer en vervoer 2.2 Parkeren 2.5 Openbaar vervoer 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur 4.2 Onderwijshuisvesting 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken
€ 49
€ 13 € 201
5.2 Sportaccommodaties 5.3 Cultuurpresentatie, prod., particip. 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recrea 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie 6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO) 7.4 Milieubeheer 7.5 Begraafplaatsen en crematoria 8.1 Ruimte en leefomgeving 8.3 Wonen en bouwen
Programma 2 Prettig en veilig wonen en leven in Moerdijk
32
Gemeente Moerdijk
OVERZICHT TAAKVELDEN
Realisatie 2023 Onderdeel (bedragen x € 1.000)
Lasten
Baten
Saldo
0.3 Beheer overige gebouw. en grond.
906
-112
794
1.1 Crisisbeheersing en brandweer
3.775
-19
3.756
1.2 Openbare orde en veiligheid
3.098
-985
2.113
2.1 Verkeer en vervoer
11.117
-621
10.496
2.2 Parkeren
78
-7
71
2.5 Openbaar vervoer
83
-0
83
3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur 4.2 Onderwijshuisvesting 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken 5.2 Sportaccommodaties 5.3 Cultuurpresentatie, prod., particip.
12
0
12
1.509
177
1.686
16
-4
12
3.983
-932
3.051
6
0
6
5.7 Openbaar groen en (openlucht) recrea
4.790
-20
4.770
6.1 Samenkracht en burgerparticipatie
1.931
-356
1.575
6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO)
22
-13
9
7.4 Milieubeheer
44
0
44
474
-201
274
1.286
-49
1.237
7.5 Begraafplaatsen en crematoria 8.1 Ruimte en leefomgeving 8.3 Wonen en bouwen
3.607
-3.491
116
Saldo baten en lasten
36.736
-6.633
30.104
0.10 Mutaties reserves
3.708
-5.353
-1.645
Resultaat na bestemming
40.445
-11.986
28.459
OVERZICHT PROGRAMMA 2
Prettig en veilig wonen en leven in Moerdijk
Begroting 2023 voor wijziging
Begroting 2023 na wijziging
Realisatie 2023
Verschil realisatie en begr. na wijz.
(Cijfers x € 1.000) (-/- is voordelig) Totaal lasten
30.418
35.926
36.736
810
Totaal baten
-3.663
-6.061
-6.633
-571
Saldo van baten en lasten
26.755
29.865
30.104
239
Storting in reserves
1.622
3.542
3.708
166
Onttrekking aan reserves
-2.090
-5.444
-5.353
91
Resultaat na bestemming
26.287
27.962
28.459
496
33
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
Gemeente Moerdijk
Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk Onze gemeente heeft een sterke economische functie van regionale en nationale betekenis. Hierdoor ontstaat zowel werkgelegenheid voor onze eigen inwoners als voor de regio. De economische doorontwikkeling biedt kansen voor een inclusieve arbeidsmarkt en het aantrekken van nieuwe inwoners om de leefbaarheid te versterken en onze voorzieningen op peil te houden. De economische positie van de gemeente wordt verder uitgebouwd door economische kansen te benutten. Daarbij streven we naar een beter evenwicht tussen economie en de (milieu)druk op mens en omgeving. We kijken naar wat economische ontwikkelingen kunnen bijdragen aan het realiseren van doelstellingen ten aanzien van duurzaamheid, klimaat, leefbaarheid en bereikbaarheid. We kunnen de economische kracht van het haven- en industrieterrein waar mogelijk koppelen aan andere lokale en regionale opgaven. Er liggen kansen om de spin-off vanuit de industrie richting lokale bedrijvigheid te vergroten. De aanwezigheid van de zeehaven van Moerdijk en ons uitgestrekte buitengebied met agrarische bebouwing en recreatieterreinen hebben helaas een aantrekkingskracht op de georganiseerde criminaliteit. Dit kan ondermijnende effecten hebben op onze samenleving. In 2023 is een basis gelegd voor een steviger inzet op het thema veiligheid de komende jaren.
Zo is werk gemaakt van het werven van extra BOA’s en de voorbereiding van het programma veiligheid. Gezien het hoge veiligheidsrisicoprofiel is extra inzet en aandacht nodig om te zorgen dat het in gemeente Moerdijk prettig wonen en ondernemen blijft.
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
34
Gemeente Moerdijk
THEMA HAVEN- EN INDUSTRIETERREIN
Strategisch doel • Het Haven- en Industrieterrein ontwikkelt zich in balans met haar omgeving (People, Planet, Profit). We benutten de economische kracht door ruimtelijkeconomische ontwikkelingen bij te laten dragen aan onze doelstellingen op gebied van klimaat, duurzaamheid en leefbaarheid.
Mijlpalen • Ontwikkeling LPM vordert: na DSV heeft inmiddels ook Lidl getekend waarmee circa de helft van LPM (het deel van het havenbedrijf) is uitgegeven. In 2023 is tevens de interne baan opgeleverd die LPM verbindt met het Haven en Industrieterrein. • Op 6 april 2023 hebben ZLTO, Havenbedrijf Moerdijk en gemeente Moerdijk de Intentieverklaring Carbon Farming Moerdijk getekend. Inmiddels hebben drie bedrijven op het HiM met lokale boeren de afspraak gemaakt om carbon credits af te nemen. Op deze manier wordt CO2 uitstoot van de industrie lokaal gecompenseerd doordat boeren CO2 vastleggen in de bodem, waarmee tevens de bodemvruchtbaarheid verbeterd. • In april is het bestemmingsplan voor de woningbouw en de horecafunctie binnen het project Waterfront Moerdijk is in april onherroepelijk geworden. • Juni 2023 hebben Rijk, provincie en regio afgesproken om de Ontwerptafel Powerport regio Moerdijk te starten. Borging van leefbaarheid en brede welvaart zijn uitgangspunt. • In dec 2023 is de omgevingsvisie vastgesteld met hierin de gemeentelijke positie bepaling ten aanzien van de rijks-energieinfrastructuur projecten. De toenemende druk op de ruimte en de leefomgeving leidt tot zorgen. Met de vaststelling van de Omgevingsvisie is de uitbreidingslocatie Roode Vaart Reserve opnieuw bekrachtigd, onder voorwaarde dat ontwikkeling meerwaarde genereerd.
Ontwikkelingen Ontwerptafel Powerport Zie ook Programma 1 onder energietransitie. Begin 2024 is een voortgangsbericht naar de gemeenteraad gestuurd. Deze is te vinden via: Link naar RIB.
Havenstrategie De stuurgroep havenstrategie heeft geconstateerd dat de Havenstrategie 2030 toe is aan herijking. De huidige havenstrategie biedt onvoldoende houvast op het thema’s zoals energie, mobiliteit en arbeidsmarkt. Daarnaast vormt de toenemende druk op de ruimte aanleiding om naar het profiel van het terrein te kijken: waar zet je schaarse ruimte voor in? Het vraagstuk rond ruimtedruk komt aan de orde op de Ontwerptafel Powerport. Parallel hieraan is het havenbedrijf gestart met het herijken van haar Corporate Strategy. Beide thema’s vormen input voor de actualisatie van de Havenstrategie. Voor de periode t/m 2025 blijft de huidige uitvoeringsagenda havenstrategie van kracht. Deze agenda richt zich op de thema’s bereikbaarheid OV, arbeidsmarkt & onderwijs, energie, stikstof en innovatie. Betrokkenheid van bedrijven bij gezamenlijke opgaven blijft een aandachtspunt. Om te investeren in onderlinge relaties en gezamenlijk te verdiepen op de thema’s bereikbaarheid OV en energiehubs is in november een diner pensant gehouden met de bedrijven van 100+ werknemers. Dit initiatief is goed ontvangen en krijgt in 2024 vervolg. Mede als uitvloeisel van deze bijeenkomst verkent het havenbedrijf momenteel een initiatief met een aantal ondernemers rondom slim omgaan met vraag en aanbod van elektriciteit. Zoals eerder gemeld in de Berap is er geen gemeentelijk havenkompas opgesteld.
De gemeentelijke visie op dit gebied is opgenomen in de omgevingsvisie. Verstedelijking In 2023 zijn er weer een aantal belangrijke stappen gezet op gebied van de NOVEX-verstedelijkingsaanpak. Het provinciale Ontwikkelperspectief Stedelijk Brabant 2040 en de Ontwikkelstrategie Stedelijke regio Breda-Tilburg (SRBT) zijn opgesteld en voor reactie voorgelegd aan college en raad. Het college heeft met inachtneming van aandachtspunten ingestemd met de stukken. De raad is hierover geïnformeerd en heeft geen gebruik gemaakt van de mogelijkheid om hier wensen en bedenkingen bij uit te spreken. De belangen van Moerdijk zijn in de stukken geborgd. In 2024 worden zowel vanuit de SRBT als vanuit de Stedelijke regio West-Brabant West een voorstel verwacht voor de governance en de financiering van de
35
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
projectorganisatie. Dit zal worden voorgelegd aan de raad. Ruimtelijk Voorstel Eind december heeft de provincie het Ruimtelijk Voorstel ingediend bij het Rijk. Het Ruimtelijk Voorstel is gebaseerd op de optelsom van de energie opgaven (MIEK en RES), de processen rondom NOVEX Stedelijk Brabant en het Brabants Programma Landelijk Gebied. Het Ruimtelijk Voorstel heeft geen juridische status, maar vormt input vormt voor verschillende beleidsdocumenten zoals de Nota Ruimte van het Rijk en de herijking van de provinciale omgevingsvisie. Ook vormt het de basis om tot afspraken te komen tussen Rijk en provincie over de aanpak van de geagendeerde opgaven. De Moerdijkse opgaven, waaronder de Ontwerptafel Powerport, staan goed gepositioneerd in het Ruimtelijk Voorstel. Aandachtspunt vormt de aanduiding van Haven en Industriegebied Moerdijk als focusgebied voor circulaire economie. Het is onduidelijk of deze aanduiding wat de provincie betreft zou moeten resulteren in een extra ruimtevraag. Het ministerie van EZK voert in 2024 een onderzoek uit naar de verwachte ruimtevraag op gebied van circulaire economie en wat dit betekent voor de haven en industrieclusters in Nederland. De kabinetsformatie bemoeilijkt het traject om met het rijks tot afspraken te komen over het Ruimtelijk Voorstel.
Moerdijk Meer Mogelijk projecten Realisatie van het project Waterfront Moerdijk heeft circa een jaar vertraging opgelopen als gevolg van de te verwachten stikstofdepositie in de Biesbosch. Uiteindelijk heeft een alsnog sluitende AERIUS berekening ervoor gezorgd dat het project begin 2024 weer is losgetrokken. Het projectonderdeel dijkaanpak had niet te maken met stikstofproblematiek. De vergunningsaanvraag ligt bij het waterschap. Uitvoering wordt voor de zomer beoogd. Haveninrichting wordt beoogd in 2025-2026. Woningbouw westzijde in 20262027. Voor wat betreft randweg Zevenbergen heeft in 2023 definitieve gunning aan de aannemer plaatsgevonden. De voorbereidingen voor realisatie zijn gestart, waaronder verdere uitwerking van het ontwerp. Oplevering Noordelijke randweg Zevenbergen staat gepland in juli 2027.
Gemeente Moerdijk
Effecten In 2023 is de wereldwijde economie bekoeld en zijn de consumenten uitgaven gedaald. Dit werkt door in de chemie, industrie en de logistiek. Omdat er minder geproduceerd is, daalt ook de containeroverslag. Dit geldt ook voor Port of Moerdijk. Dat is terug te zien in de cijfers. De werkgelegenheid is wel toegenomen. Overslag
2022
2023
Tonnage
17,1 miljoen ton
15,6 miljoen ton
Overslag
2022
2023
Zeeschepen
2.070
1.877
Binnenvaart schepen
11.419
10.867
Treinen
2.900
2.400
Werkgelegenheid
2022
2023
Directe werkgelegenheid
10.293
10.600
Indirecte werkgelegenheid
8.993
9.330
Woonplaats medewerkers
Aantal
Percentage
Moerdijk
1.982
18,7%
Regio West-Brabant
2.233
30,5%
Overig Brabant
1.855
17,5%
Drechtsteden
1.325
12,5%
Rijnmond
965
9,1%
Overig Nederland
1.240
11,7%
Voor de havenstrategie wordt jaarlijks een monitor opgesteld en gedeeld met de raad. Het eindrapport voor de strategische monitor Havenstrategie 2022 vindt u hier.
Risico’s Toenemende ruimtedruk Zowel vanuit energie infrastructuur, (circulaire) economie en afgeleide economische activiteiten (truckparking, huisvesting arbeidsmigranten) ontstaat toenemende druk op de leefbaarheid en de schaarse ruimte. Keuzen zijn noodzakelijk. Verschillende snelheden Er staat grote druk op een spoedige locatiekeuze voor het 380 KV station, zowel voor de verduurzaming van de industrie als voor de versterking van het elektriciteitsnet in algemeenheid. Het risico bestaat dat de locatiekeuze voor het 380 KV station uit de integrale
36
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
afweging wordt getrokken en wordt gemaakt op basis van mogelijkheid tot snelle realisatie. Aangezien een 380 KV station vaak wordt gekoppeld aan aanvullende energie infrastructuur zoals een converterstation of een electrolyser kan dit tot grote ruimtelijke impact leiden op een plek die je vanuit een integrale afweging onwenselijk is.
Gemeente Moerdijk
Spanningsveld tempo energieprojecten versus realisatie lokale projecten De druk op snelle realisatie van de energie infrastructuur projecten is hoog. Tegelijkertijd merken we dat lokale projecten die van belang zijn voor de leefbaarheid in de kernen rond het haven en industrieterrein vertraging oplopen. Dank aan woningbouw in Moerdijk, het fietspad, Moerdijk Zevenbergen en de dorpsmolen voor Klundert. Dit leidt tot zorgen bij onze inwoners.
Prestaties 2023 • Vastgestelde nieuwe uitvoeringsagenda Havenstrategie • Perspectief op ontwikkeling haven- en industrieterrein als onderdeel van de omgevingsvisie • Gemeentelijk havenkompas • Moerdijks belang borgen in uitvoeringsafspraken over verstedelijkingsstrategie Breda-Tilburg en West-Brabant West (WBW) • Waterfront Moerdijk (project uit flankerend pakket Moerdijk MeerMogelijkMMM): start realisatie havenontwikkeling + onherroepelijk bestemmingsplan woningbouw westzijde • LPM fase 1 operationeel, interne baan operationeel • Evaluatie kredietovereenkomst GR Havenschap Moerdijk • Oplevering MMM-project Noordelijke randweg Zevenbergen • Oplevering havenontwikkeling Waterfront Moerdijk en start woningbouw • LPM fase 2 operationeel (2025), fase 3 operationeel
2024
2025
2026
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
37
Gemeente Moerdijk
THEMA VITALE CENTRA
Strategisch doel • Zevenbergen, Fijnaart, Klundert en Willemstad hebben een bereikbaar, compact winkelhart dat uitnodigt als ontmoetingsplaats, met een aantrekkelijk aanbod van detailhandel, horeca, culturele en recreatieve functies en evenementen
Mijlpalen Programma aanpak vitale centra. Raadsinformatiebrief update vitale centra Q3 2023. Fijnaart Rho adviseurs heeft de eerste ontwikkelingsvisie opgesteld. Parallel is een verkeersvisie uitgewerkt omdat het realiseren van een supermarkt aan de kop van de Voorstraat - Molenstraat met een levendig dijkplein gevolgen heeft voor de afwikkeling van het verkeer binnen de kern Fijnaart. Partijen onderstrepen de ontwikkelingsvisie en onderzoeken verder de financiële, ruimtelijke en maatschappelijk haalbaarheid van deze visie. Door een addendum op de intentieovereenkomst vast te stellen hebben zij dit bekrachtigd. Gemeente Moerdijk Vitale Centra Fijnaart - YouTube Er heeft een breed participatietraject met het dorp plaatsgevonden waarbij aan de inwoners gevraagd
wat de mogelijke verkeerskundige gevolgen kunnen zijn van een autovrij plein dat ter hoogte van de ontwikkeling ontstaat. Samen met de klankbordgroep is in het voorjaar van 2023 de ontwikkelingsvisie dorpsbreed gepresenteerd. De visie is door de 4 partijen bekrachtigd door een addendum op de intentieovereenkomst te ondertekenen. Daarna is de visie door de partijen verder onderzocht op de financiële, ruimtelijke en maatschappelijke haalbaarheid waarna er enkele aanpassingen zijn doorgevoerd. Deze aanpassingen zijn wederom besproken met de klankbordgroep en zijn in januari 2024 gedeeld een drukbezochte informatieavond in Fijnaart. De besluitvorming verwachten we in Q3 van 2024 middels een akkoord op hoofdlijnen. Klundert Op 18 juni 2023 heeft de gemeenteraad ingestemd met het raadsvoorstel “Voteren extra krediet voor centrumontwikkeling Klundert fase 2 & krediet opstellen centrumvisie vitale centra Klundert”. Hierdoor is het oorspronkelijke projectgebied van centrumontwikkeling Klundert fase 2 (herinrichting van de Voorstraat, Molenstraat en Zevenbergsepoort) uitgebreid met de Kaai, de Brugstraat, de Molenberglaan en de Zevenbergsepoort tot en met het kruispunt met het Walletje. Dit was op verzoek van de bewoners, waardoor het totale centrum wordt
38
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
opgeknapt en niet twee losse straten en een plein. Dit totaalplan komt de aantrekkelijkheid van het centrum ten goede.
Afbeelding plan openbare ruimte centrum Klundert. Willemstad Het college heeft op 8 maart 2022 het Uitvoeringsprogramma vitaal centrum Willemstad vastgesteld. Er is toen besloten om het project 211 Bastion Groningen en de verbinding aan de Oostbeer in 2023 op te pakken. Het startdocument is eind 2023 aangeboden aan de raad en in de raadsvergadering van 1 februari 2024 goedgekeurd. Documentaire jonge ondernemers Één van deze onderwerpen is het groeiende aantal jonge ondernemers in onze vitale centra. Op dinsdag 10 oktober 2023 is de documentaire in première gegaan en wordt er samen met het Markland College een vervolg gegeven aan het stimuleren van jong ondernemerschap. Bekijk hier de documentaire: Docu jonge ondernemers Gemeente Moerdijk
Gemeente Moerdijk
Ontwikkelingen Klundert Fase 3 is de aanpak van De Doorsteek, de Westerstraat en de uitbreiding van de supermarkt. Deze fase is complexer en in samenhang met externe partijen. Gezien de complexiteit en belangen met externe partijen ontwikkelen we parallel aan de derde fase een centrumvisie, waarbij de volledige scope van het centrum wordt meegenomen. Gemeente Moerdijk start in samenwerking met advies- en ontwerpbureau Kuijper Compagnons en Ginder (bureau voor vrijetijdseconomie die werkt aan de stad van morgen) met het opstellen van een ‘Centrumvisie Klundert’. De visie moet leiden tot één of meerdere ontwikkelscenario’s. De planning is om halverwege 2024 de centrumvisie door de gemeenteraad vast te laten stellen. Voor de start van de ontwikkeling van deze centrumvisie is er met een aantal sleutelfiguren in beeld gebracht wat het centrum van Klundert nodig heeft om een vitaal centrum te worden: Gemeente Moerdijk - Centrumontwikkeling Klundert - YouTube Fijnaart De klankbordgroep voor het Centrumplan is voor het uitvoeringsprogramma Vitaal Centrum Fijnaart uitgebreid met vertegenwoordigers van de lokale horeca, stichting evenementen Fijnaart en het kerkbestuur van de Dorpskerk. Zo heeft de klankbordgroep inmiddels een hele brede vertegenwoordiging uit Fijnaart. Vanuit de gemeente is de klankbordgroep gevraagd mee te denken over een realistisch uitvoeringsprogramma.
Dit programma beschrijft de concrete projecten die worden gedragen door inwoners, ondernemers en andere belanghebbenden in het centrum van Fijnaart. Het is een realistisch plan waarin planning en budgetten zo slim mogelijk worden gecombineerd. Willemstad Het Waterschap voert in de periode 2023-2026 een verkenningsonderzoek uit om te bepalen hoe om te gaan met de dijkverbeteringen die impact hebben op de ontwikkelingen rondom de Oostbeer. Vervolgens geeft het Waterschap de volgende grove planning af; 20262028 planuitwerking en 2028-2031 realisatie. Hierdoor wordt de uitvoering van de Oostbeer pas in een latere fase opgepakt. Vanwege de integraliteit van de gebiedsontwikkeling wordt er in de initiatieffase wel de verbinding met de Oostbeer meegenomen. Daarom wordt in de verdere projectfases deze twee projecten losgekoppeld.
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
39
Zevenbergen Voor het centrum van Zevenbergen lopen op dit moment de voorbereidingen van de evaluatie van de centrumvisie. In deze evaluatie worden de uitgangspunten van de vastgesteld centrumvisie uit 2009 geëvalueerd: Principe 1: Een compacte winkelstructuur. Principe 2: Ruim baan voor horeca, recreatie en sport/ cultuur. Principe 3: Meervoudig ruimtegebruik en het belang van wonen. Principe 4: Een bereikbaar centrum. Principe 5: Het centrum als verblijfs- en ontmoetingsplek van Zevenbergen. De uitkomsten van deze evaluatie zullen worden verwerkt in een nieuw uitvoeringsprogramma voor vitaal centrum Zevenbergen. We verwachten dit medio 2024 op te leveren.
Effecten Leegstand naar centrumgebied Ondanks alle trends en ontwikkelingen is de leegstand vrijwel stabiel gebleven in de vitale centra van de gemeente Moerdijk. In Zevenbergen is zelfs een afname waarneembaar. Dit heeft te maken met enkele transformaties van winkelruimte naar wonen. omvang leegstand
2022
2023
verandering in aantal
Centrum Fijnaart
2
3
+1
Centrum Klundert
5
7
+2
Centrum Willemstad
2
2
0
Centrum Zevenbergen
26
23
-3
totaal vitale centra
35
35
0
Ontwikkeling commercieel aanbod per centrumgebied (vkp) Als wordt gekeken naar de ontwikkeling van het winkelaanbod in de vitale centra dan is het aanbod licht afgenomen met B4 winkels. De afname ligt in lijn met de landelijke trends en ontwikkelingen waaruit blijkt dat er minder behoefte is aan fysieke winkels.
Gemeente Moerdijk
omvang winkelaanbod
2022
2023
verandering in aantal
Centrum Fijnaart
10
10
0
Centrum Klundert
26
23
-3
Centrum Willemstad
9
8
-1
Centrum Zevenbergen
58
52
-6
totaal vitale centra
103
93
-10
omvang horeca aanbod
2022
2023
verandering in aantal
Centrum Fijnaart
8
8
0
Centrum Klundert
9
10
+1
Centrum Willemstad
13
14
+1
Centrum Zevenbergen
29
30
+1
totaal vitale centra
59
62
+3
Monitoring programma aanpak Aanvullend op de fysieke ingrepen in de 4 centra - in de programma aanpak werken aan overkoepelende zaken, zoals onderzoek, communicatie en promotie van de vitale centra. Peiling vitale centra. In 2018 is er voor het eerst een inwonerspeiling gehouden over de vitale centra. Deze peiling is in september 2023 herhaald om te onderzoeken waar de veranderingen hebben plaatsgevonden (zie voor resultaten de factsheet inwonerspeiling vanuit het onderzoek- en adviesbureau Moventem). In totaal hebben 787 panelleden de vragenlijst volledig ingevuld. Een respons-rate van 43%. Passantentellingen. In september 2023 is een passantentelling uitgevoerd in de centra van Fijnaart, Klundert, Willemstad en Zevenbergen. Deze passantentellingen zijn fysieke tellingen en zijn gemeten door tellers in het betreffende winkelgebied. Het geeft inzicht in de druktepatronen, loopstromen van een winkelgebied en de populariteit van een winkelgebied. Informatie die onmisbaar is bij locatie beslissingen, marktanalyses, taxaties en het monitoren van een winkelgebied (zie voor de resultaten de factsheet passantentellingen).
40
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
Gemeente Moerdijk
Prestaties 2023 • Beleidsprogramma vitale centra met hierin detailhandelsbeleid, horecabeleid en afbakening van de centrumgebieden • Start realisatie deelgebied Stoofstraat Zevenbergen • Evaluatie Ondernemersfondsen en besluit over vervolg • Herinrichting openbare ruimte centrum Klundert (fase 2 centrumplan) • Vaststellen startdocument centrumplan Klundert fase 3 (Doorsteek/ Westerstraat e.o.) • Start realisatie uitvoeringsprogramma vitaal centrum Willemstad • Afronding haalbaarheidsstudie verplaatsing supermarkt Fijnaart • Definitie deelprojecten centrumvisie Fijnaart • Haalbaarheidsstudie fase 3 centrumplan Klundert • Realisatie deelprojecten centrumvisie Fijnaart • Realisatie uitvoeringsprogramma vitaal centrum Willemstad • Opzetten centrummanagement Zevenbergen
2024
2025
2026
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
41
Gemeente Moerdijk
THEMA TOERISME
Strategisch doel
Ontwikkelingen
• Het gemeentelijk aandeel in het toeristisch product Moerdijk is en blijft op orde. • Ondernemers versterken en dragen bij aan de doorontwikkeling van het toeristisch product Moerdijk. • We brengen samen met ondernemers het toeristisch product Moerdijk op een effectieve en inspirerende manier onder de aandacht van inwoners en bezoekers.
Vaarverbindingen In 2023 zijn wij opnieuw onaangenaam verrast door het niet nakomen van de afspraken van het bedrijf AquaSwets BV. Hierdoor heeft de Expeditie Haringvliet niet gevaren. Het is ook niet gelukt om een alternatieve verbinding aan de oostkant van het Haringvliet te realiseren. Vanuit een evaluatie over de afgelopen jaren bepalen we de koers voor 2024 en verder. De overeenkomst met AquaSwets BV is ontbonden en de samenwerking is beëindigd.
Mijlpalen
Fort de Hel In 2023 is de exploitatie uitgevoerd door ‘Kleine Linda’. Dit seizoen is naar tevredenheid verlopen. De contractant heeft vanwege verschillende redenen besloten de overeenkomst niet te verlengen. Voor 2024 wordt opnieuw gekeken naar een invulling van het fort. Daarnaast staat de bespreking van het ontwikkeltraject met de raad gepland voor het eerste kwartaal 2024. Besluitvorming en vervolgstappen volgen daarna.
Cultuur- en erfgoednota vastgesteld In december is de gemeenteraad akkoord gegaan met de cultuur- en erfgoednota. In 2024 wordt uitvoering aan deze nota gegeven.
Marketingstrategie In het najaar is de aanbesteding voor de marketingstrategie uitgezet. Het bureau Every Day gaat ons ondersteunen bij het opstellen van een merkstrategie en campagnes. We verwachten hier in 2024 al resultaten mee te behalen.
400 jaar Mauritshuis Bedankt!
neke Driesprong, Coos Salomons, je Knook, Liesbeth Mak en Marjolein de Wit
400 jaar Mauritshuis In 2023 is een veelheid aan activiteiten georganiseerd om dit feestelijke jaar te vieren. Een recordaantal bezoekers (en inwoners) hebben genoten van de diversiteit aan activiteiten. Daarnaast hebben vele Willemstadters zich vrijwillig ingezet om alle activiteiten mogelijk te maken. Met een afsluitende bedankavond is aandacht voor deze inzet geweest, wat zeer werd gewaardeerd.
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
42
Waterpoort samenwerking In december is de nieuwe samenwerkingsovereenkomst Waterpoort ondertekend. Hierbij is een nieuwe focus aangebracht binnen de samenwerking. Hiermee richt de samenwerking zich op de thema's water en brede welvaart waarbij het inzetten van het netwerk en het uitvoeren van de Waterpoort Academy de belangrijkste activiteiten zijn om deze thema's inhoud te geven. Strategie ondernemers In 2023 is de nieuwe werkwijze om ondernemers te betrekken bij het toeristisch product succesvol ingezet. Meerdere bijeenkomsten zijn goed bezocht. Daarnaast zijn ook verschillende ondernemersinitiatieven opgestart. In 2024 wordt deze werkwijze doorgezet en geëvalueerd. Stenen Poppen In 2023 heeft de raad extra krediet beschikbaar gesteld om het plan rondom de Stenen Poppen uit te kunnen voeren. Uitvoering is voorzien in kwartaal twee en drie van 2024. Archeologiekaart Op 13 juli 2023 is de beleidskaart vastgesteld door de raad. Er wordt alleen mee gewerkt als deze vrijstellingsgrenzen ruimer zijn dan de vrijstellingsgrenzen uit de vigerende bestemmingsplannen. De kaart moet nu worden opgenomen in het omgevingsplan.
Effecten Visit Moerdijk
Gemeente Moerdijk
Passagiers veerverbindingen Verbinding
Passagiers 2021
Passagiers 2022
Passagiers 2023
Expeditie Haringvliet
1350
Niet gevaren
Niet gevaren*
W’stad-Numansdorp
2179
Niet gevaren
1807
Moerdijk-Strijensas
1725
2265
2058
Waterpoortpont 290** 1949 2025 * In 2023 was Willemstad geen halte in de Expeditie Haringvliet. ** De Waterpoortpont heeft vanwege corona een alternatieve dienstregeling gevaren in 2021.
Bezoekers Mauritshuis In 2022 hebben in totaal 15.833 mensen het Mauritshuis bezocht. Sinds de heropening in juli 2021 is het vernieuwde Mauritshuis nu door 8.585 + 15.833 = 24.418 mensen bezocht. In 2023 heeft opnieuw een recordaantal bezoekers het Mauritshuis bezocht. We hebben 18.538 bezoekers mogen verwelkomen. De activiteiten rondom 400 jaar Mauritshuis hebben hier ook zeker aan bijgedragen. JAAR
AANTAL BEZOEKERS
2021 (vanaf juli)
8.585
2022
15.833
2023
18.538
Archeologische onderzoeken Er zijn in 2022 in totaal 26 onderzoeken opgevraagd en getoetst. Daarnaast zijn ook 8 algemene vragen beantwoord (meestal of onderzoek nodig is). In 2023 zijn in totaal 39 onderzoeken opgevraagd en getoetst en 15 algemene vragen (voornamelijk advies) beantwoord.
WEBSITE
2021
2022
2023
Page views
94.184
68.855
89.000
Risico’s
visits
56.786
38.626
39.000
Unique visitors
49.424
21.982
31.000
Returning visitors
6.172
15.990
7.100
SOCIAL MEDIA
2021
2022
2023
Facebook acties
3.656
941
475*
Net als in 2022 is de krapte op de arbeidsmarkt een risico gebleken bij het (laten) uitvoeren van activiteiten om onze doelstellingen te behalen. Op dit moment is er nog geen reden om aan te nemen dat dit in de toeristisch recreatieve sector in 2024 anders zal zijn. Dit blijft dus een factor om rekening mee te houden.
Facebook bereik
47.996
21.492
9.264
Facebook volgers
484
727
741
Instagram bereik
5.068
6.755
769
Instagram volgers 373 433 *Dit zijn de facebook en instagram acties gezamenlijk
475
43
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
Gemeente Moerdijk
Prestaties 2023 • Toeristische monitor is uitgevoerd. • Het openbaar gebied rondom de Stenen Poppen in Klundert is ingericht. • Ondernemers en gemeente trekken samen op in de promotie van toeristisch product Moerdijk. • Ontwikkelplan Fort de Hel is opgesteld. • Er is een goed nachtregister ontwikkeld. • Het ontwikkelde nachtregister is geïmplementeerd • De aanbesteding voor een nieuwe exploitant Fort de Hel is opgestart • Cultureel beleid, inclusief monumentaal erfgoed, is vastgesteld • Verkenning doortrekken Roode Vaart
2024
2025
2026
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
44
Gemeente Moerdijk
THEMA ARBEIDSMARKT
Strategisch doel • Er is voldoende en goed gekwalificeerd personeel voor nieuwe en bestaande bedrijven
voor de huisvesting van 450 arbeidsmigranten heeft als eerste initiatief in december 2023 de aanvraag omgevingsvergunning ingediend.
Mijlpalen Werkbezoek van de Koning en de Minister van Sociale Zaken In oktober 2023 heeft de Minister van Sociale Zaken met de Koning een werkbezoek gebracht aan onze gemeente om te spreken met arbeidsmigranten uit onze gemeente, maatschappelijke organisaties, vrijwilligers en vertegenwoordigers van dorpstafel Moerdijk. De koning liet zich informeren over de wijze waarop de arbeidsmigranten ondersteund worden op sociaal-maatschappelijk vlak (zie ook programma 4). Aanvraag omgevingsvergunning initiatief huisvesting 450 arbeidsmigranten Blokdijk 1 Moerdijk is in december 2023 ingediend Het kansrijke initiatief aan de Blokdijk 1 Moerdijk
Situatietekening ingediende aanvraag omgevingsvergunning voor de huisvesting van 450 arbeidsmigranten aan de Blokdijk 1 in Moerdijk
45
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
Businessplan Hybride leeromgeving De eerste fase van het businessplan voor hybride leren is een feit. In Triple Helix verband werd een app. ontwikkeld onder de naam NXT Moerdijk waar arbeidspotentieel inzicht krijgt in carrièremogelijkheden op het HiM. Inmiddels zijn er 14 bedrijven op het HiM actief op dit platform. Ze tonen bedrijfsinformatie, innovatie, banen, stages en carrièremogelijkheden. Naast de verschillende games waarmee logistieke competenties ontwikkeld kunnen worden, tonen Curio en Associate Degrees Academie informatie over opleidingen in de logistieke sector. De komende jaren hopen we de NXT Moerdijk app uit te breiden met meer bedrijven op het HiM, zodat de app gebruikt kan worden om studenten en arbeidspotentieel uit de regio te boeien en binden middels opleidingen. NXT Moerdijk fase 2 Vanuit het online platform willen we graag de samenwerking in Triple Helix verband verstevigen. Terwijl fase 1 zich verder ontwikkeld starten we fase 2 op. Samen met 10 bedrijven gevestigd op het HiM, VNO-NCW, PoM, Curio en AD ontwikkelen we een NXT Moerdijk activiteiten kalender welke hopelijk in Q3 van 2024 tot uitvoering kan komen. De activiteiten kalender omvangt terugkerende evenementen, pilots en sub projecten waarbij samenwerking cruciaal is.
Het doel is om uiteindelijk via deze weg tot fysieke hybride leeromgevingen te komen en daarmee een wendbare, toekomstbestendige arbeidsmarkt te creëren op het HiM.
Ontwikkelingen Voortgang JTF West-Noord-Brabant Het Just Transitie Fund (JTF) werd in 2023 opengesteld en omvat een middelenpakket t.w.v. € 58,5 miljoen voor projecten in de regio West-Brabant op het gebied van Innovatie, Infrastructuur en Arbeidsmarkt die bijdragen aan de transitie naar een groene economie. In onze regio is er in totaal voor 14 projecten een positief advies of een beschikking afgegeven. Een van de bedrijven ligt in Moerdijk (SNB) en 2 projecten hebben betrekking op arbeidsmarkt & onderwijs voor de regio, zie ook Projecten - Just Transition Fund (stimulus.nl). Er resteert momenteel nog 25,5 miljoen euro. Van 1 april tot 30 september 2024 kunnen opnieuw projecten worden ingediend. Er wordt opnieuw een poging gedaan om met Moerdijkse bedrijven te komen tot een gezamenlijk arbeidsmarkt project. Of dat lukt is onzeker. De subsidieregeling kent strikte voorwaarden
Gemeente Moerdijk
t.a.v. cofinanciering en drempelwaarden, waardoor het complex is om voor de beoogde doelgroep(en), waaronder MKB-bedrijven en onderwijsinstellingen, om tot een goede aanvraag te komen. Daarnaast staat samenwerking op arbeidsmarkt & onderwijsopgaven nog in de kinderschoenen. Onderwijsinstellingen Curio en Associate Degree Academie, Port of Moerdijk, VNO-NCW en de gemeente Moerdijk trekken gezamenlijk op om van het haven-/ industriegebied een toekomstbestendig gebied te maken qua arbeidsmarkt. Ecosysteem HiM Samenwerking tussen deze partijen en de bedrijven/ ondernemers op HiM en uiteindelijk de samenwerking tussen bedrijven onderling is essentieel om dit project te laten slagen. Het vastleggen van taken/acties en verantwoordelijkheden bleek van groot belang. Op het thema arbeidsmarkt werkten zowel de diverse partners onderling als de bedrijven onderling op het HiM helaas (nog) onvoldoende samen. Hierin moeten nog slagen worden gerealiseerd. Het toekomstbestendig worden van de arbeidsmarkt moest in 2023 al diverse fasen doorlopen hebben. Begin 2023/medio 2023 lag de nadruk met name op het faciliterende en organiserende deel van het project, waarin vooral de gemeente het voortouw heeft genomen. Dit is ook de fase geweest waarin de app van NXTMoerdijk is ontwikkeld en uitgerold.
Sinds medio/eind 2023 is een nieuwe fase van het project gestart waarbij de nadruk meer op het starten met de uitvoering kwam te liggen en waarbij onderwijs en bedrijven een veel prominentere rol hadden moeten pakken. Door diverse redenen zoals personele wisseling en de krapte op de arbeidsmarkt lopen plannen rondom Hybride leren uit. Waar we in 2023 met NXT Moerdijk events, pilots en sub projecten hadden willen organiseren in Triple Helix verband, loopt dit vertraging op en verschuiven we deze naar 2024. Grootschalige huisvesting arbeidsmigranten In 2023 zijn de 5 kansrijke initiatieven voor de grootschalige huisvesting van arbeidsmigranten verder uitgewerkt. Het initiatief aan de Blokdijk 1 Moerdijk voor de huisvesting van 450 arbeidsmigranten heeft als eerste in december 2023 de aanvraag omgevingsvergunning ingediend. Het initiatief in Fijnaart voor de huisvesting van 320 arbeidsmigranten
46
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
Gemeente Moerdijk
zal naar verwachting in de eerste maanden van 2024 het principe verzoek indienen. Het principe verzoek van de Zwaluwsedijk in Moerdijk voor de huisvesting van 112 arbeidsmigranten wordt in de loop van 2024 verwacht. Voor alle 5 kansrijke initiatieven geldt dat er vanuit de omgeving weerstand is tegen de grootschalige huisvesting van arbeidsmigranten. Voor de uitwerking zijn klankbordgroepen met omwonenden en belangstellenden opgericht om te proberen zo goed mogelijk rekening te houden met de zorgen en wensen van omwonenden. Verwacht wordt dat bezwaren ingediend zullen worden tegen de omgevingsvergunningen, zodat realisatie vertraagd zal worden.
Effecten Uit de spanningsindicator van UWV blijkt dat de druk op de arbeidsmarkt van West-Brabant in heel 2023 hoog was. Met een gemiddelde waarde van 4.4 kreeg de regio het gehele jaar de indicatie 'zeer krap'. Met lichte verschillen per kwartaal was de krapte op de arbeidsmarkt hiermee in 2023 het gehele jaar op of boven het landelijke gemiddelde.
Prestaties 2023 • Ontwikkelen van projectportfolio arbeidsmarkt (inclusief de ontwikkeling van een hybride leeromgeving logistiek, de sustainable learning community met Avans en ontwikkelprojecten op gebied van robotisering & digitalisering) • Opstellen jaarprogramma arbeidsmarkt met terugkerende evenementen waardoor de structurele relatie tussen onderwijs en bedrijfsleven geborgd wordt en het HiM meer zichtbaar wordt als aantrekkelijke werklocatie. • Realisatie van een aantal grootschalige huisvestingscomplexen voor arbeidsmigranten. • Continuering van inzet gemeentelijke contactpersoon arbeidsmigranten om integratie en zelfredzaamheid te stimuleren. Het budget hiervoor is opgenomen in deze begroting. • Doorontwikkeling nachtregister waarin bezoekers en arbeidsmigranten die korter dan 4 maanden in de gemeente verblijven worden geregistreerd. Dit register vormt de grondslag voor het innen van toeristenbelasting van personen die in de gemeente verblijven en niet staan ingeschreven in de BRP. • Realisatie portfolio arbeidsmarkt • 2e fase Hybride Leeromgeving (HLO) • Duurzame relatie bedrijfsleven en onderwijs • Arbeidsmigratie: handhaving op illegale huisvestingssituaties met LSI-project
2024
2025
2026
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
47
Gemeente Moerdijk
THEMA VESTIGINGSKLIMAAT
Strategisch doel • We beschikken over schone, veilige en duurzame bedrijventerreinen met voldoende ruimte voor ontwikkeling • Onze bedrijventerreinen zijn goed en op een duurzame wijze te bereiken voor zowel het personenvervoer (fiets, deelmobiliteit en auto) als het goederenvervoer (spoor, buis, water en weg) • We faciliteren ondernemers in aansluiting op hun behoeften en stimuleren het realiseren van economische en maatschappelijke meerwaarde en samenwerking tussen ondernemers onderling
Mijlpalen Realisatie pendelvervoer De Banaan-Willemstad en vice versa tijdens afsluiting Haringvlietbrug Rijkswaterstaat (RWS) had een veerverbinding tussen Numansdorp en De Banaan, parallel aan de brug, gerealiseerd. Echter, richting Willemstad was niets gerealiseerd om de mobiliteitsketen sluitend te maken. De gemeente heeft hierom het initiatief genomen om (deels) op eigen kosten dagelijks minimaal ieder uur pendelbussen te regelen tussen De Banaan en Willemstad. Dit bleek een groot succes te zijn, waar meer dan verwacht gebruik van is gemaakt, zowel recreatief als werk gerelateerd. Als gemeente zijnde hebben we hier veel lof over ontvangen.
waarin zowel het stedenbouwkundig plan is toegelicht als de vervolgstappen in het proces. Deelmobiliteit Zevenbergen NS Het was de hoop dat de afsluiting van de Haringvlietbrug zou kunnen fungeren als een aanjager van deelmobiliteit op de verbinding station Zevenbergen met het haven- en industrieterrein. Nu dit niet het geval bleek, koppelen we de ontwikkeling van deelmobiliteit aan de ontwikkeling van het station Zevenbergen, de tweezijdige oriëntatie en de hier aan gekoppelde woningbouwontwikkeling Zevenbergen Oost. Pilot deelmobiliteit vanaf station Zevenbergen en/of station Lage Zwaluwe (Smartwayz) Gemeente Moerdijk heeft, mede namens de partners van de Havenstrategie, subsidie aangevraagd bij Smartwayz voor de hierboven genoemde inzet op deelmobiliteit voornamelijk t.g.v. de afsluiting van de Haringvlietbrug. Als cofinanciering is het incidentele gemeentelijke budget van € 50.000 opgevoerd. De programmaraad Smartwayz heeft positief gereageerd op de subsidie aanvraag.
Vaststelling bedrijventerreinprogramma Het opstellen van het bedrijventerreinenprogramma is in 2023 gestart en zal naar verwachting in 2024 worden afgerond. De planning is een externe partij (STEC) aanvullend onderzoek te laten verrichten en hierop een uitvoerige visie te schrijven. Opdrachtverstrekking hiertoe verloopt middels een raadsbesluit. In het vierde kwartaal van 2023 is hiervoor een voorstel voorgelegd.
Vooruitlopend op afgifte van de beschikking en in afstemming met subsidieverlener heeft de gemeente het subsidiebedrag al wel uitgegeven ten behoeve van de hierboven genoemde inzet t.a.v. de Haringvlietbrug en deelmobiliteit. Dat kwam vooral omdat de subsidieverlener in gebreke bleef wat betreft het uitkeren van de subsidiebeschikking en in tijd en urgentie kon de gemeente hier niet op wachten. Na diverse reminders richting Smartwayz, maar zonder succes, heeft de gemeente de RWB verantwoordelijk gehouden voor het uitkeren van de subsidiebeschikking conform afspraak. Eind 2023 is de subsidiebeschikking uitgekeerd.
Haalbaarheid bedrijventerrein Zevenbergen-Noord Er is een haalbaarheidsonderzoek verricht naar de actuele vraag naar uitbreidingsmogelijkheden voor bedrijven, in combinatie met het vervaardigen van een stedenbouwkundig plan. Deze zijn op 1 februari 2024 aan de gemeenteraad voorgelegd en vastgesteld. Op 11 december 2023 vond er een informatieavond plaats,
Landbouwtransitie In de Omgevingsvisie Moerdijk 2040 heeft de gemeente aangegeven “in te willen zetten op een herkenbaar buitengebied met landbouw als drager, maar enkel toekomstgericht. Daarbij geven we als gemeente agrariërs de ruimte om invulling te geven aan duurzame, innovatieve en klimaat robuuste landbouw.
Ontwikkelingen
48
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
We denken graag mee met agrariërs die ideeën hebben die bijdragen aan een toekomstbestendig en leefbaar buitengebied.” Ondanks alle onzekerheden zal de sector deze uitdaging aan moeten gaan; waar nodig en mogelijk kan en zal de gemeente hen bijstaan in het bereiken van deze doelstelling. Het programma landelijk gebied, dat in 2024 het licht zal zien, zal het raamwerk vormen waarbinnen en waarmee de transitie van het landelijk gebied vanuit de gemeente begeleid gaat worden. Het programma biedt daartoe niet alleen praktische handvatten maar zal onder meer ook inzicht geven in de diverse rollen die de gemeente in het transitieproces in zal nemen. Het programma draagt daarmee bij in het scheppen van duidelijkheid in de richting van de agrarische sector. Spooremplacement Roosendaal Roosendaal wil graag woningbouw realiseren in haar spoorzone. Hiervoor is uitplaatsing van het spooremplacement noodzakelijk. Roosendaal is in overleg met het Rijk over de uitvoering van een verkenning naar mogelijk alternatieve locaties. Moerdijk is een van de locaties die zal worden meegenomen in de verkenning. Vooruitlopend hierop wordt het emplacement in de Ontwerptafel Powerport (zie thema haven- en industrieterrein) meegenomen als een van de mogelijke ruimte vragende opgaven in het gebied.
Bereikbaarheid door werkzaamheden Haringvlietbrug De afsluiting van de Haringvlietbrug in de periode 9 juni t/m 4 augustus heeft veel impact gehad op onze ondernemers en inwoners. Om tot alternatieve bereikbaarheidsoplossingen te komen en de communicatie met Rijkswaterstaat (RWS) te stroomlijnen hebben we in 2023 tijdelijk € 50.000 geïnvesteerd in extra gemeentelijke capaciteit en extra verkeersmaatregelen. Door wat intensievere inzet op verkeersmaatregelen, is daar meer aan gespendeerd dan initieel was begroot. De inzet m.b.t. bereikbaarheid was tweeledig: het bereikbaar houden van zowel het Haven en Industriegebied als Willemstad. Haven-/industriegebied Op het Haven- en Industriegebied hebben we ingezet op een werkgeversaanpak gericht op gebruik van fiets en deelmobiliteit vanaf stations (= gerelateerd aan bovenstaande ontwikkeling ‘pilot deelmobiliteit vanaf station ZVB en/of LZ’). Bij de voorverkenning was er (veel) interesse bij bedrijven om mee te doen, maar
Gemeente Moerdijk
uiteindelijk bleek (nagenoeg) geen enkel bedrijf mee te willen doen. Dit had drie voorname redenen: 1. het probleem leek toch niet groot genoeg voor bedrijven om actie te moeten ondernemen; 2. het probleem werd erkend, maar bedrijven wisten niet hoe ze dit zelf of collectief moesten organiseren; 3. het probleem werd erkend, maar het is een probleem dat door een ander (veelal de overheid) opgelost dient te worden. Wij als gemeente signaleren dat bereidheid van het havenbedrijfsleven om zelf initiatief te nemen in oplossingen of samen te werken aan collectieve oplossingen ook op breder vlak (bijvoorbeeld arbeidsmarkt) moeizaam van de grond komt. In het kader van de uitvoeringsagenda van de Havenstrategie proberen we samen met het havenbedrijf, VNO-NCW en de provincie hier aandacht voor te blijven vragen en naast uitvoering ook nadrukkelijk in te zetten op gedragsverandering bij bedrijven. Willemstad Vanuit Willemstad was er een zorg over de bereikbaarheid en leefbaarheid ten tijde van de afsluiting HVB. RWS had veerverbindingen gerealiseerd tussen Numansdorp en de Banaan, maar geen aanvullende initiatieven vanaf De Banaan richting Willemstad en/of vice versa. Hierom is door de gemeente besloten om pendelbussen in te zetten voor tussen de BanaanWillemstad en andersom. Hiervoor is €75.000 begroot en uiteindelijk heeft dit een kleine €50.000 gekost.
Hiervoor zouden we voor €25.000 gecompenseerd worden vanuit RWS, maar uiteindelijk zijn we voor het totale bedrag, gerelateerd aan de pendelbussen, gecompenseerd. Social media Gedurende het jaar 2023 hebben in elk kwartaal zowel op Facebook als op LinkedIn diverse campagnes & advertenties gelopen. Hierbij lag de nadruk en focus op LinkedIn, omdat de ondernemer daar het beste te bereiken is. Maar Facebook heeft als voordeel dat het adverteren daar ongeveer een factor 2 goedkoper is en er dus voor minder budget, meer bereik te genereren is.
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
49
Wij hebben in 2023 drie online campagnes georganiseerd rondom het thema vestigingsklimaat: Vitaal Moerdijk, Bereikbaarheid en Toerisme. Gemeente Moerdijk scoort zeer goed ten opzichte van omliggende gemeenten. Ook het aantal volgers op Facebook en LinkedIn is wederom toegenomen. Op alle vlakken is de best presterende post die van de terugblik op het infomarkt event, met een ClickThrough-Rate (CTR) van 40.32%. De aankondiging van samenwerking met ingenieursbureaus en de terugblik op het ondernemersontbijt deden het ook goed met een CTR van 25.26% en 23.47%.
Afbeelding Post metrics: De post metrics laat zien hoeveel er is gepost op LinkedIn vergeleken met andere omliggende gemeentes.
Afbeelding Engagement metrics: De engagement metrics van LinkedIn betrekt het aantal opmerkingen, likes en gedeelde posts bij de hoeveelheid geplaatste content, in vergelijking met andere omliggende gemeenten.
Effectindicatoren •
•
Uitgegeven hectares bedrijventerrein (meerjarig perspectief). - Het aantal uitgegeven hectares bedrijventerrein binnen de gemeente moerdijk was in 2023 0 ha. Nog uitgeefbare hectares bedrijventerrein - Het aantal nog uitgeefbare hectares bedrijventerrein binnen de gemeente Moerdijk was in 2023 0 ha.
•
•
•
Gemeente Moerdijk
Ontwikkelingen aantal bedrijfsvestigingen - Het aantal bedrijfsvestigingen is in 2023 met 129 gegroeid binnen gemeente Moerdijk Ontwikkeling van het aantal volgers Facebook – LinkedIn-gemeente - 675+ groei Ontwikkeling online bereik van de doelgroep lokale ondernemers - 675+ groei
Risico’s De schaarste op het elektriciteitsnet en de stikstofproblematiek vormen een belemmering voor de nieuwvestiging van bedrijven en de doorontwikkeling en verduurzaming van zittende bedrijven. De constatering dat bereikbaarheid op het haventerrein, om diverse redenen, een complexe opgave is, kan invloed hebben op het vestigingsklimaat van bedrijven in dit gebied.
50
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
Gemeente Moerdijk
Prestaties 2023 • Vastelling bedrijventerreinenprogramma. • Pilot deelmobiliteit vanaf station Zevenbergen • Mobiliteitsmaatregelen werkgevers gekoppeld aan werkzaamheden Haringvlietbrug en Heinenoordtunnel. • Regionale verkenning mogelijkheden uitplaatsen spooremplacement Roosendaal • Drie online campagnes rond drie verschillende aspecten van het thema vestigingsklimaat • Tijdelijke inhuur van een gemeentelijk aanspreekpunt Haringvlietbrug die vragen vanuit ondernemers en inwoners doorgeleidt richting RWS en afwikkeling bewaakt • Afspraken met Provincie over opwaardering buslijn 119 Breda-Zevenbergen tot HOV-verbinding • Start uitgifte fase 1 bedrijventerreinen ontwikkeling Zvb Noord • Start uitgifte bedrijventerrein Bedrijvenpoort West-Brabant (nabij station Lage Zwaluwe)
2024
2025
2026
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
51
Gemeente Moerdijk
THEMA VEILIGHEID
Strategisch doel • We bestrijden integraal veiligheidsrisico’s en georganiseerde criminaliteit.
Logistiek Park Moerdijk gerealiseerd. Bekijk ook deze video waarin meer wordt verteld over het cameraplan in het geheel van de safety & security ambitie van Port of Moerdijk.
Mijlpalen ARBO aanpassingen brandweerkazernes In 2023 heeft de gemeenteraad ingestemd met het onderhoudsbudget voor noodzakelijke aanpassingen conform de arbeidsomstandighedenwet en grootonderhoud van brandweerkazernes. De uitvoering hiervan zal in 2024 plaatsvinden. Raadsvoorstel Aanpak Ondermijning In het districtelijk Integraal Veiligheidsplan De Markiezaten is opgenomen dat we de samenwerking met ketenpartners intensiveren omtrent de breedschaligheid van veiligheidsproblematiek binnen het havengebied. Op basis van de Mainportgelden is er voor 2023 in totaal € 795.000,- gereserveerd voor zowel het uitvoeren van pilotprojecten als structurele maatregelen op het gebied van ondermijning en fysieke veiligheidsmaatregelen. In samenspraak met de ketenpartners (zowel publiek als privaat) is hier invulling aan gegeven en zijn de volgende genoemde (pilot)projecten in uitvoering: • Hekwerken & Poorten (€330.000) • Cameranetwerk Openbare Ruimten (€255.000) • Beveiligingsproject Drone (€125.000) • Informatiegestuurd optreden (€85.000) Afronding van deze projecten zal naar verwachting in het eerste kwartaal 2024 plaatsvinden, waarna vanaf 2024, vanuit het Mainportprogramma, invulling gaat worden gegeven aan de structureel ter beschikking gestelde gelden vanuit het Ministerie van Justitie & Veiligheid.
Extra inzet veiligheidsproblematiek havengebied Vanuit de Mainport Zeeland-/ West Brabant zijn we in december 2023 positief verrast. De voor 2023 éénmalig doorbeschikte regionale versterkingsgelden vanuit het RIEC hebben we voor een deel weten aan te wenden voor extra maatregelen in het havengebied van Moerdijk. Hiermee hebben we een investering van € 150.000 voor fysieke beveiligingsmaatregelen (cameratoezicht) in het openbare gebied van het
Actualisatie beleidsregel Bibob De wet Bibob helpt om het witwassen van crimineel geld tegen te gaan en om te voorkomen dat besluiten van de overheid misbruikt worden voor strafbare feiten. Hiervoor is de geactualiseerde beleidsregel Bibob in 2023 vastgesteld. Om te voorkomen dat criminelen hun activiteiten verplaatsen naar buurgemeenten, zijn afspraken gemaakt over dezelfde werkwijze met zes omliggende gemeenten en het RIEC. Havenverordening haven- en industrieterrein Moerdijk In december is de nieuwe Havenverordening van havenen industrieterrein Moerdijk vastgesteld. Met deze nieuwe verordening kan het veilig en ordelijk gebruik van het haven- en industrieterrein beter gewaarborgd worden. Bij de herijking is zoveel mogelijk aansluiting gezocht bij de Havenverordening van Rotterdam en Amsterdam. Hiermee wordt uniformiteit tussen de havenverordeningen van de zeehavens bevorderd, zoals in het landelijk havenoverleg is afgesproken.
Ontwikkelingen Spoor Zevenbergen In 2023 stonden twee grote werken op het spoor op de planning. De sanering van wissels en wachtspoor nabij station Zevenbergen (in juli) en het complete baanverbetering traject in het centrum van Zevenbergen inclusief station (in oktober). In voorbereiding op het laatste project vond constructief overleg plaats tussen ProRail, aannemer, gemeente en de klankbordgroep van bewoners. ProRail heeft moeten besluiten de planning te wijzigen en werd mede als gevolg daarvan genoodzaakt om langere dichtligtijden te hanteren en tijdelijk niet te stoppen op station Zevenbergen. Dit heeft geleid tot veel overlast voor treinreizigers en overige weggebruikers. Het belang van het borgen van de veiligheid op met name de overwegen was hierin leidend. Om dit te waarborgen heeft ProRail aanvullende beheersmaatregelen doorgevoerd.
52
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
De uitvoering van het baanverbeteringstraject is nu gepland voor het najaar van 2024. Met ProRail zijn afspraken gemaakt omtrent het nemen van veiligheidsmaatregelen in de tussenliggende periode. Het bestemmingsplan waarin de risicocontour van het Basisnetspoor wordt verankerd, is in december in procedure gegaan.
Risico’s Ontwikkeling programma Veiligheid Met de invulling van vacante posities op fysieke veiligheid en ondermijning in het tweede kwartaal van 2023 en het nieuw 'Integraal Veiligheidsplan District de Markiezaten ‘23-’26 is in het tweede deel van het jaar toegewerkt naar een nieuw programma Veiligheid. In dit programma, werken we jaarplannen uit
Gemeente Moerdijk
op basis van het Integraal Veiligheidsplan en worden realistische en meerjarige prestaties geprogrammeerd. Het programma heeft inzicht gegeven in zowel wetmatige als beloofde werkzaamheden en ambities op veiligheidsgebied, waaruit blijkt dat de huidige formatie ontoereikend is. Het programma zal dan ook een formatieclaim gaan opleveren. In algemene zin is de krapte op de arbeidsmarkt een risico als het gaat om het hebben of verkrijgen van voldoende capaciteit in geval van langdurige ziekte of vacatures. Daarnaast is werkdruk door de tegenomen complexiteit en hoeveelheid casuïstiek een aandachtspunt, dit heeft mogelijk gevolgen voor de capaciteit.
Prestaties 2023 • Raadsvoorstel Aanpak Ondermijning • Integraal Veiligheidsbeleid Markiezaten met addendum gemeente • Aanleg WAS-sirenes Logistiek Park Moerdijk en Industrial Park Moerdijk
Aanleg WAS-sirenes LPM en IPM De beoogde WAS-sirenes voor het Logistiek Park Moerdijk en het Industrial Park Moerdijk worden niet gerealiseerd. Dit naar aanleiding van een landelijk besluit dat de Veiligheidsregio's deze WAS-sirenes gaan uitfaseren. Vanzelfsprekend zal de landelijke discussie omtrent deze uitfasering nauwlettend gevolgd blijven worden. Om de zelfredzaamheid op het Haven- en industrieterrein, en hiermee ook LPM en IPM, wel blijvend te bevorderen is in samenwerking met het havenbedrijf de doorontwikkeling van een alerteringssysteem in gang gezet. Naar verwachting zal dit medio 2024 operationeel zijn.
2024
2025
2026
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
53
Gemeente Moerdijk
LASTEN EN BATEN 2023 bedragen x € 1.000
LASTEN: € 4.687
BATEN € 2.931
€ 130 € 144 € 205
€ 26 € 150
€ 933
€ 2.108 € 188 € 337
€ 713
€ 36
€ 201
€7 € 2.298
€ 32
€ 73 € 22 2.3 Recreatieve havens 2.4 Economische havens en waterwegen 3.1 Economische ontwikkeling 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur 3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen 3.4 Economische promotie
5.4 Musea 5.5 Cultureelerfgoed 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recrea 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie 6.5 Arbeidsparticipatie 8.2 Grondexploitatie (niet-bedrijventerr)
€ 11 €5
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
54
Gemeente Moerdijk
OVERZICHT TAAKVELDEN
Realisatie 2023 Onderdeel (bedragen x € 1.000)
Lasten
Baten
2.3 Recreatieve havens