2e bestuursrapportage 2022
Tekst van het document
Overig
-37.000
V
Totaal
277.000
N
Diverse kleinere positieve en negatieve verschillen (< € 50.000).
25
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk Onze gemeente heeft een sterke economische functie van regionale en nationale betekenis. Hierdoor ontstaat zowel werkgelegenheid voor onze eigen inwoners als voor de regio. De economische doorontwikkeling biedt kansen voor een inclusieve arbeidsmarkt en het aantrekken van nieuwe inwoners om de leefbaarheid te versterken en onze voorzieningen op peil te houden. De economische positie van de gemeente wordt verder uitgebouwd door economische kansen te benutten, met oog voor de effecten op de leefbaarheid van onze kernen. We kunnen de economische kracht van het haven- en industrieterrein waar mogelijk koppelen aan andere lokale en regionale opgaven. Er liggen kansen om de spin-off vanuit de industrie richting lokale bedrijvigheid te vergroten. De aanwezigheid van de zeehaven van Moerdijk en ons uitgestrekte buitengebied met agrarische bebouwing en recreatieterreinen hebben helaas een aantrekkingskracht op de georganiseerde criminaliteit. Die kan ondermijnende effecten hebben op onze samenleving.
Mijlpalen Eerste vestiger krijgt vergunning voor het LPM DSV heeft als eerste vestiger op het LPM de vergunning gekregen voor de bouw van een bedrijfsgebouw met een oppervlakte van 200.000 m2. In het pand zijn kantoren en parkeerplaatsen geïntegreerd. Hiermee is deelgebied 1 in één keer gevuld. Zodra de vergunning onherroepelijk is start de bouw. Waarschijnlijk is dit al eind van het jaar.
26
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
Haven Zevenbergen op memorabele wijze feestelijk geopend Eind 2020 stroomde het eerste water door de nieuwe haven van Zevenbergen. Door corona konden de openingsfestiviteiten lang niet plaatsvinden. Op 16 september 2022 is de haven onder grote publieke belangstelling feestelijk geopend, in de vorm van een havenspektakel dat tot stand kwam met betrokkenheid van vele vrijwilligers en lokale ondernemers. Vuelta door Moerdijk en (nieuwe) evenementen na corona We merken dat na twee door Corona gedomineerde jaren het aantal evenementen nu weer flink is toegenomen. Veel bekende evenementen zijn teruggekeerd, maar ook een aantal nieuwe evenementen zijn inmiddels succesvol georganiseerd. De nieuwe haven in Zevenbergen blijkt nieuwe initiatieven te stimuleren. Daarnaast is 2022 het jaar van de Vuelta. Op 21 augustus is de Vuelta door Moerdijk geraasd. Het evenement is zeer positief ontvangen en velen stonden de renners aan te moedigen.
Dat zo'n grote wielerronde door Moerdijk komt, is toch wel erg speciaal.
27
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
THEMA HAVEN- EN INDUSTRIETERREIN Strategisch doel: Het Haven en Industrieterrein ontwikkelt zich in balans met haar omgeving (People, Planet, Profit)
Operationeel doel
• We dragen actief bij aan de ontwikkeling en realisatie van de huidige en nieuwe uitvoeringsagenda Havenstrategie
Strategisch doel We benutten de economische kracht van het Haven- en Industrieterrein ten behoeve van een vitaal en duurzaam Moerdijk
Operationeel doel
• We ondersteunen de realisatie van het Logistiek Park Moerdijk (LPM) • We realiseren het flankerend maatregelenpakket Moerdijk MeerMogelijk en voeren de Moerdijkregeling uit • We zetten in op het vergroten van de spin-off vanuit het Haven- en Industrieterrein
Ontwikkelingen Realisatie LPM vordert gestaag Het Havenbedrijf en gemeente zijn in overleg over het gedeeltelijk afsluiten van de Moerdijkseweg bij de Gouden Leeuw. Dit om het verplaatsen van het truck-tankstation en de aanleg van de hoofdaansluiting A16 voor het LPM mogelijk te maken. Om verzakking van de ondergrond te voorkomen en het terrein op de juiste peilhoogte te houden wordt de grond voorbelast met bijna 1 miljoen m3 grond. Het tijdig beschikbaar krijgen van grond tegen de juiste prijs met de juiste kwaliteit vormt een risico. De aanleg van de interne baan is gestart. Naar verwachting gaat deze 2e helft 2023 in bedrijf. Voor de bouw zal de A17 in de eerste helft van 2023 maximaal 3 keer worden afgesloten in de nacht. In de afgelopen periode is door het Havenbedrijf met alle woningeigenaren overeenstemming bereikt tot uitkoop. Het Havenbedrijf is nog in gesprek met De Gouden Leeuw over aankoop en verkoop van gronden.
Verduurzaming Shell Moerdijk Op 13 juli heeft Shell Moerdijk aangekondigd om binnen 10 jaar een chemie park te zijn met 0 CO2 uitstoot. Ook investeert Shell Moerdijk in circulariteit: een nieuwepyrolyse fabriek gaat ervoor zorgen dat van plastic afval weer nieuwe chemicaliën gemaakt worden. Hierdoor is minder aardolie nodig. Veranderende rolopvatting Rijk bij verstedelijkingsafspraken Het college heeft ingestemd met de leidende principes uit de Brabantse verstedelijkingsstrategie, de regionale verstedelijkingsstrategie Stedelijke Regio Breda – Tilburg (SRBT en de regionale verstedelijkingsstrategie van de Stedelijke Regio West-Brabant West (SRWBW) met inachtneming van een zienswijze. De raad is over deze ontwikkelingen bijgepraat in een gemeentelijke raadsinformatiebijeenkomst op 16 juni, in een regionale informatiebijeenkomst SRBT op 21 september. Er volgt nog een netwerkbijeenkomst op 19 oktober vanuit de SRWBW. Op het gebied van de verstedelijkingsafspraken is het rijk inmiddels tot een andere rolopvatting gekomen. Waar het in eerste instantie de bedoeling was om direct met de stedelijke regio tot integrale afspraken te komen, stuurt het rijk nu aan op een sterkere rol van de provincie en slechts beperkte betrokkenheid bij de individuele stedelijke regio's.
In het Bestuurlijk Overleg MIRT van 9 november zullen op hoofdlijnen afspraken worden gemaakt over de principes van verstedelijking en de op te leveren woningaantallen. Deze afspraken zullen doorwerking krijgen op lokaal niveau. Gemeenteraad maakt kennis met het haven- en industrieterrein Op 17 juni heeft de nieuwe gemeenteraad een bezoek gebracht aan het haven- en Industrieterrein om kennis te maken met het Havenbedrijf en zich te informeren over de actuele ontwikkelingen.
28
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
THEMA VITALE CENTRA Strategisch doel: Zevenbergen, Fijnaart, Klundert en Willemstad hebben een bereikbaar, compact winkelhart dat uitnodigt als ontmoetingsplaats, met een aantrekkelijk aanbod van detailhandel, horeca, culturele en recreatieve functies en evenementen
Operationeel doel
• We realiseren de centrumontwikkeling Zevenbergen • We verbinden de omgeving rondom de oude suikerfabriek (project Zevenbergen Noord) met het centrum • Samen met de ondernemersverenigingen geven we uitvoering aan de ondernemersfondsen • We realiseren de centrumontwikkeling Klundert • We hebben een visie om tot een vitaal centrum in Fijnaart te komen (inclusief mogelijke verplaatsing van een supermarkt) • We formuleren een uitvoeringsprogramma voor een vitaal centrum in Willemstad • We onderzoeken wat er aanvullend op de lopende en beoogde projecten nodig is voor vitale centra in Zevenbergen, Klundert, Fijnaart en Willemstad. In Willemstad ligt daarbij de nadruk op de balans tussen toerisme en wonen
Ontwikkelingen Centrumontwikkeling Zevenbergen Het gebouw aan de Molenstraat is in februari opgeleverd en in gebruik genomen. Het openbaar gebied is nagenoeg gereed, alleen de plaatsing van een hek langs rolstoelopgang dient nog te worden uitgevoerd. Met de afronding van dit deelproject en de toevoeging van de Dirk supermarkt is er een ‘compact winkelrondje’ gerealiseerd, in combinatie met een mooie parkeeroplossing, appartementen en stadswoningen. T.a.v. de realisatie van het deelgebied Stoofstraat Zevenbergen is de bodemsanering ter plaatse afgerond en de levering van de grond zal eind 2022 plaatsvinden. De ontwikkelaar werkt aan een bouwplan voor de locatie. Daarna volgt de vergunningprocedure. Start van de bouw is afhankelijk van deze uitwerkingen en wordt verwacht in 2023. Het Centrumplan Zevenbergen is als project nog niet afgerond. We zijn in gesprek met de uitvoerende Bouwcombinatie over het oplossen van de nog resterende opleverpunten. Daarvoor is inmiddels een procedure afgesproken. Afronding van het project zal in ieder geval niet dit jaar zijn, waarschijnlijk wel volgend jaar. Na afronding kunnen we de formele evaluatie opstellen, als onderdeel van de afronding van het project. Op basis van de huidige inzichten zal dat in 2023 zijn.
29
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
Centrumontwikkeling Klundert Fase 1, de reconstructie van de vlonders in de Bottekreek is gereed. Deze zomer is hiervan weer gebruik gemaakt. Fase 2, de herinrichting van de Voorstraat, de Molenstraat en de Zevenbergsche Poort is in voorbereiding. Voor fase 3 wordt momenteel het startdocument opgesteld. Aan de slag met de Centrumvisie Fijnaart Op basis van de in december 2021 vastgestelde centrumvisie is het eerste project gedefinieerd en opgestart. Voor het onderzoeken van de haalbaarheid van de supermarktontwikkeling aan de Molenstraat is inmiddels een intentieovereenkomst gesloten met Jumbo, projectontwikkelaar Rialto en Green Real Estate. Dit onderzoek ronden we medio 2023 af. Op het kassencomplex aan de Molenstraat is door de gemeenteraad een voorkeursrecht (Wvg) gevestigd. Tevens hebben we een aan ons aangeboden woning verworven, grenzend aan het kassencomplex. Over de scholenontwikkeling is de gemeenteraad geïnformeerd met een raadsinformatiebrief in september.
Vaststelling uitvoeringsprogramma Willemstad Het Uitvoeringsprogramma vitaal centrum Willemstad is op 8 maart 2022 vastgesteld door het college van B&W. Op basis hiervan is een start gemaakt met de uitvoering. Voor het lopende jaar wordt zoveel mogelijk aansluiting gezocht bij lopende projecten/trajecten van de gemeente, bijvoorbeeld het geplande onderhoud van monumenten, het onderhoud van de openbare ruimte en de verbetering van het bestemmingsmanagement binnen de vesting. Nieuwe projecten, bijvoorbeeld het inrichtingsplan Bastion Groningen en de verbinding aan de Oostbeer, worden vanaf 2023 opgepakt. Evaluatie ondernemersfondsen schuift door De evaluatie van de ondernemersfondsen voor Klundert, Willemstad en Zevenbergen is uitgesteld tot 2023. Vanwege de corona periode hebben de fondsen hun plannen onvoldoende kunnen uitvoeren, waardoor een evaluatie op dit moment nog te weinig inzicht geeft in het functioneren van de fondsen.
30
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
THEMA TOERISME
Strategisch doel Het gemeentelijk aandeel in het toeristisch product Moerdijk is en blijft op orde
Strategisch doel Ondernemers versterken en dragen bij aan de doorontwikkeling van het toeristisch product Moerdijk
Operationeel doel
Operationeel doel:
• We creëren een goed verbindingennetwerk over water (binnen- en buitenwater) dat belangrijke punten met elkaar verbindt • We optimaliseren het fiets- en wandelnetwerk door het toevoegen of aanpassen van verbindingen en het toevoegen van elementen die het gebruik en de beleving van het netwerk aantrekkelijker maken • We zorgen voor onderhoud en optimalisatie van de verdedigingswerken in Willemstad en Klundert • We zorgen voor behoud van onze monumenten • De Stelling van Willemstad heeft en houdt een bepalende positie binnen de Zuiderwaterlinie • We zetten Moerdijk door participatie in samenwerkingsverbanden, zoals Zuiderwaterlinie en NLDelta, ook thematisch en in het grotere toeristisch geheel op de kaart
• We zorgen voor versterking van de verbinding tussen ondernemers en gemeente en tussen ondernemers onderling. Wij doen dit langs de strategische lijnen vervoer, verblijf en vermaak • We informeren, faciliteren en stimuleren ondernemers om tot (gezamenlijke) productontwikkeling en nieuwe verdienmodellen te komen
Strategisch doel We brengen samen met ondernemers het toeristisch product Moerdijk op een effectieve en inspirerende manier onder de aandacht van inwoners en bezoekers
Operationeel doel:
• We bieden informatie op een toegankelijke en inspirerende manier aan • We zorgen voor een goed functionerende en vindbare website • Het informeren van consumenten en het erbij betrekken van de ondernemers krijgt vorm in de door te ontwikkelen website • We zorgen voor een goede informatievoorziening in meerdere talen • We faciliteren en stimuleren ondernemers om op enthousiaste en inspirerende wijze bij te dragen aan de promotie van toeristisch product Moerdijk • We zetten in op een gezamenlijke promotiestrategie met partners in de regio
Ontwikkelingen Expeditie Haringvliet heeft niet gevaren in 2022 In 2022 is de aanbesteding afgerond en de overeenkomst met een aanbieder getekend. Hierdoor leek een structurele, continue verbinding voor de komende jaren verzekerd. Helaas bleek door de gespannen arbeidsmarkt dat er onvoldoende gekwalificeerd personeel bij de aanbieder aanwezig was waardoor de Expeditie Haringvliet in 2022 niet heeft gevaren. De aanbieder is in gebreke gesteld voor 2022 en gesommeerd om het contract vanaf 2023 alsnog volgens afspraak uit te voeren. Verwachting (van beide partijen) is dat dit ook gaat gebeuren. Verbindingen Stelling van Willemstad • Pont Willemstad-Numansdorp In 2022 is de aanbesteding uitgevoerd. Deze is zonder inschrijvingen gebleven waardoor er in 2022 geen pont gevaren heeft tussen Willemstad en Numansdorp. Voor 2023 wordt gekeken hoe we deze verbinding weer tot stand kunnen brengen. • Pendeldienst Stelling van Willemstad Net als in 2021 heeft in 2022 een pendeldienst Stelling van Willemstad gereden. Na een aanbesteding heeft Vos Taxi en Touringcars deze dienst met een herkenbaar elektrisch busje in Willemstad en omgeving aangeboden aan bezoekers. • Pont Fort Sabina – Frederik De veerdienst op het Volkerak-Zoommeer die Fort Sabina en Fort Prins Frederik met elkaar verbindt heeft weer als vanouds (voor corona) gevaren.
31
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
Ontwikkeltraject Fort de Hel gestart In 2021 is bij de toenmalige beheerder van Fort de Hel aangekondigd dat de samenwerkingsovereenkomst per 6 juli 2022 niet verlengd wordt. Mede omdat de mogelijkheden op Fort de Hel op dit moment beperkt zijn. In vervolg daarop hebben gesprekken plaatsgevonden om te kijken of tot een kortlopende overeenkomst kon worden gekomen. In mei van dit jaar werd duidelijk dat dit niet het geval was. Daaropvolgend is een aanbestedingstraject gestart om voor dezelfde periode en met dezelfde voorwaarden een andere beheerder aan te trekken. Hier is geen nieuwe beheerder uit voort gekomen. In 2022 is het fort dicht gebleven. In september 2022 is een ontwikkeltraject gestart waarbij we inzichtelijk maken welke mogelijkheden de locatie heeft voor het duurzaam in stand houden en beleefbaar maken van een monumentale functie bezien vanuit de locatie zelf, maar ook met oog voor de functie van het fort binnen de Stelling van Willemstad en de Zuiderwaterlinie. Vanuit daar wordt gekeken welke exploitatie daar dan het beste bij past.
Doorontwikkeling toeristisch product Moerdijk De afgelopen jaren is ingezet op het versterken van het toeristisch product Moerdijk door middel van het Toeristisch Fonds en het bijbehorende budget. Het is gebleken dat dit voor Moerdijk geen succesvolle werkwijze is geweest. We hechten wel belang aan de participatie van ondernemers in de doorontwikkeling van het toeristisch product Moerdijk. Met de in de raad van 8 september akkoord bevonden nieuwe werkwijze gaan we dit de komende jaren versterken. Toeristische informatievoorziening verbeterd Het is van belang dat de toeristische informatievoorziening actueel, informatief en inspirerend blijft. Om dit te bereiken is in juli 2022 de nieuwe website www.visitmoerdijk.nl gelanceerd. Ook de Engelstalige en Duitstalige website komen dit jaar nog online. Daarnaast is al ons eigen foldermateriaal meertalig beschikbaar. Onderhoud en restauratie Fort Sabina Aan de Tour Modèle zijn vanuit de laatste werkzaamheden vanuit de BRIM subsidie onderhoudswerkzaamheden uitgevoerd aan voornamelijk de gevel. Ook aan de gevel van het kruithuis is onderhoud uitgevoerd. Voor de
32
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
restauratie van de kazerne gevel is na goedkeuring door de raad een omgevingsvergunning aangevraagd. De aanbesteding voor de uitvoering is momenteel in voorbereiding.
Project Markering stroomgaten afgerond Met de plaatsing van de zogenaamde Willemstadsteen is het in 2018 gestarte project marketing stroomgaten 1953 in september 2022 afgerond voor Moerdijk.
Voor de botenloods is een marktpartij gevonden en door deze partij zijn verschillende scenario’s afgeprijsd. Op dit moment wordt onderzocht wat er mogelijk is voor het beschikbaar budget. Hierbij is de provincie betrokken.
NLDelta In 2021 gaven we aan dat we verwachtten in 2022 nieuw perspectief te krijgen op de ontwikkeling van NLDelta, Nationaal Park Nieuwe Stijl. Dit perspectief hangt onder andere af van keuzes en regelgeving die het Rijk maakt. Naast dat er lokaal/regionaal nog werk is te verzetten voor een nationaal park nieuwe stijl is de wet ook nog niet gereed voor zo'n park. We verwachten dit perspectief ook niet eerder dan 2023.
Inrichtingsplan voor gerestaureerde Stenen Poppen Na de restauratie van de Stenen Poppen eerder dit jaar is nu ook een ontwerp goedgekeurd om de omgeving van de Stenen Poppen opnieuw in te richten. Hierdoor wordt het voor inwoners en bezoekers nog interessanter een bezoekje te brengen aan dit verdedigingswerk. Verwachte oplevering is in 2023.
33
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
THEMA ARBEIDSMARKT
Strategisch doel We hebben een inclusieve arbeidsmarkt met een arbeidsplaats voor iedereen die kan werken
Operationeel doel
• We scholen mensen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt om richting de sectoren waar in de toekomst veel werk te vinden is, zoals zorg, techniek en logistiek • We combineren participatie en integratie door het ontwikkelen van leer-werktrajecten voor statushouders • We zijn als gemeente een voorbeeld van goed werkgeverschap, onder meer door het bieden van arbeidsplaatsen voor mensen met een beperking • Wij bieden onze meest kwetsbare inwoners via beschut werk en leerwerktrajecten de mogelijkheid om te werken en zo onderdeel te zijn van de maatschappij
Strategisch doel Er is voldoende en goed gekwalificeerd personeel voor nieuwe en bestaande bedrijven
Operationeel doel
• We verbeteren de aansluiting van onderwijs(aanbod) op de personeelsvraag van bedrijven • We benutten de synergiemogelijkheden met onze arbeidsmarkt door actief in te zetten op realisatie van het onderdeel arbeidsmarkt binnen de Havenstrategie Moerdijk 2030 • We realiseren de gestelde beleidskeuzes van de integrale aanpak arbeidsmigratie Moerdijk 2020
Ontwikkelingen Hybride leeromgeving Logistiek Het project hybride leeromgeving in de logistiek is inmiddels gestart. Binnen de havenstrategie Moerdijk werken we samen met het havenbedrijf en de provincie aan projecten rond het thema arbeidsmarkt. De hybride leeromgeving Logistiek is zo`n project. Het doel is om over een aantal jaar een fysieke leslocatie te hebben rond het LPM, waar het logistiek onderwijs van West-Brabant geconcentreerd wordt. Voordat het zover is bouwen we nu aan een digitale omgeving, waarin logistieke bedrijven zich kunnen profileren, met o.a. stages en vacatures, en studenten, afstudeerders en allerlei werkzoekenden kunnen zien wat werken in de logistiek inhoudt en welke banen er beschikbaar zijn. In de afgelopen maanden hebben we 21CC de opdracht gegeven om deze omgeving te bouwen en zijn we langs bedrijven gegaan om te vragen of ze willen deelnemen aan het project. Dat loopt tot nu toe voorspoedig. De verwachting is dat we met 10 logistieke bedrijven begin 2023 het project starten. De verankering naar de onderwijsinstellingen is geborgd in het project. Zij zijn nauw betrokken, zowel bestuurlijk als in de uitvoering. Ook de lijnen naar werkzoekenden lopen via werkplein en het regionaal mobiliteitscentrum.
Voor het project hebben we vanuit het fonds ‘West-Brabant werkt met talent’ een subsidie van 96.000 euro gekregen die voornamelijk zal worden uitgegeven in 2023. In de jaarrekening zal dit worden verwerkt.
34
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
Hackaton studenten Avans Begin mei is er voor de 3e keer een hackaton georganiseerd met studenten van de HRM faculteit van Avans. Dit jaar was het onderwerp het werven van talent voor bedrijven die een opgave hebben op het gebied van energietransitie. Studenten gingen in groepen 48 uur aan het werk om met een oplossing te komen. De sustainable learning community is het winnende idee geworden. Samen met de winnaars hebben we de opdracht bij Avans weggelegd om de sustainable learning community daadwerkelijk te gaan bouwen. Momenteel werken er 10 studenten aan het project, waarbij we Moerdijkse bedrijven de kans bieden om problemen rond de energietransitie te beleggen bij studententeams van Avans. Hierdoor borgen we de relatie tussen onderwijs en de Moerdijkse arbeidsmarkt en kunnen studenten leren en werken met problematiek uit de praktijk. De bedoeling is dat de sustainable learning community binnen Avans zorgt voor een match tussen studenten en bedrijven voor de komende jaren. Regionaal mobiliteitscentrum De regionale samenwerking in de arbeidsmarktregio West-Brabant is geïntensiveerd met gemeente Breda als centrumgemeente in een leidende rol. We werken gezamenlijk aan een goed functionerend Werkgeverservicepunt via het principe van een centraal loket voor arbeidsmarktvraagstukken in de regio.
Het regionaalmobiliteitscentrum, gebouwd met gelden uit het coronafonds, staat daarvoor klaar. Daarnaast werken we samen op thema’s als ‘leven lang leren’ en ‘garantiebanen’. Continuering inclusief Moerdijk Nu we weer fysiek op kantoor mogen komen hebben we
ook het project inclusief Moerdijk weer opgepakt. In coronatijd heeft het project stilgelegen, omdat het niet mogelijk was om mensen op het gemeentehuis te begeleiden. De afgelopen maanden zijn er diverse kandidaten gesproken door de aanjager, en zijn er profielschetsen gemaakt van de kwaliteiten van diverse mensen. Just Transition Fund (JTF) Het JTF is een Europees subsidiefonds waarmee de negatieve financiële gevolgen van de energietransitie opgevangen kunnen worden. Het fonds richt zich op een aantal gebieden in Nederland, waaronder West-Brabant, voornamelijk vanwege het haven- en industriegebied van Moerdijk. Wethouder Dingemans heeft zitting genomen in de stuurgroep van het JTF. Projecten moeten worden ingestuurd op basis van 3 sporen, te weten infrastructuur en energieopslag, innovatie en arbeidsmarkt. In de regio zijn momenteel 2 kwartiermakers aan het werk om bedrijven op de hoogte te stellen van het fonds en om te kijken welke projecten in aanmerking komen voor financiering. Verwachting is dat de regeling begin 2023 opgesteld wordt. Grote druk op (West-Brabantse) arbeidsmarkt De West-Brabantse arbeidsmarkt staat nog altijd onder grote druk. Bedrijven hebben moeite met het vervullen van vacatures. We zien in algemene zin dat de krapte op de arbeidsmarkt niet afneemt.
Beroepen in sectoren die sterk vertegenwoordigd zijn in het West-Brabantse bedrijfsleven steken daar bovenuit, zoals vacatures in logistiek, transport en techniek. Het aantal werkzoekenden zonder dienstverband neemt al kwartalen achter elkaar af. Moerdijk kent iets meer dan 1000 werkzoekenden
35
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
zonder dienstverband, waar de gehele arbeidsmarktregio West-Brabant een daling kent naar ruim 24.000 werkzoekenden zonder dienstverband. Er is nog steeds sprake van een mismatch in vraag en aanbod, want de werkzoekenden kunnen moeilijk aan bestaande vacatures gekoppeld worden. Het ligt in de lijn der verwachtingen dat de inflatie uiteindelijk ook zal zorgen voor een kentering op de arbeidsmarkt. Ontwikkelingen in invulling beleidskeuzes integrale aanpak arbeidsmigratie Uitgangspunt in de integrale aanpak is om te proberen de arbeidsmigranten die nodig zijn voor de bedrijven in onze gemeente, te binden aan de gemeente. Hiervoor wordt ingezet op realisatie van kwalitatief hoogwaardige huisvesting en willen we dat arbeidsmigranten zich thuis voelen en zelfredzaam zijn. Ontwikkelingen in realisatie goede huisvesting arbeidsmigranten Om kwalitatief goede huisvesting te kunnen borgen is de huisvesting vergunningplichtig gemaakt met de Verordening huisvesting arbeidsmigranten Moerdijk. Er is een uitvraag opengesteld voor goede initiatieven. De beste initiatieven – tot maximaal 1500 arbeidsmigranten en passend bij de kern – kunnen vervolgens een omgevingsvergunning gaan aanvragen.
De ruimtelijke voorwaarden en criteria voor de huisvesting waaraan de ingediende initiatieven beoordeeld worden zijn vastgesteld in het Afwegingskader passendheid omgeving huisvesting arbeidsmigranten Moerdijk. De overige voorwaarden en criteria aan het ontwikkelplan, het beheer, het betrekken van de omgeving en meerwaarde zijn vastgelegd in de Regeling huisvesting arbeidsmigranten. Op 27 juni sloot de indieningstermijn en waren 17 initiatieven ontvangen. In de eerste fase zijn deze initiatieven getoetst op de gestelde harde voorwaarden. Ook de provincie heeft in deze fase de locaties mee beoordeeld. Er zijn 6 locaties geweigerd, omdat deze als niet acceptabel zijn beoordeeld. In de 2e fase zijn de resterende 11 initiatieven inhoudelijk beoordeeld op de gestelde voorwaarden en criteria en is een totaalscore per initiatief bepaald. Naast de score is spreiding over de gemeente en passendheid bij de kernen uitgangspunt. Op basis van de behaalde scores en het principe van spreiding zijn 5 kansrijke initiatieven bepaald. Per initiatief wordt door de gemeente een informatieavond georganiseerd. De initiatiefnemers van de kansrijke initiatieven kunnen de
omgevingsvergunning gaan uitwerken in overleg met een klankbordgroep uit de omgeving. Aan de minister is gevraagd om de tijdelijke huisvesting als experiment met een korte procedure mogelijk te maken op grond van de Crisis en Herstelwet. Voor de zelfstandige huisvesting binnen de initiatieven zal subsidie op grond van de Regeling Huisvesting Aandachtsgroepen worden aangevraagd. Stimuleren integratie en participatie arbeidsmigranten Sinds een jaar hebben we een contactpersoon om integratie en zelfredzaamheid te stimuleren. Hij is contactpersoon voor de arbeidsmigranten met een wekelijks spreekuur. Daarnaast onderhoudt hij contacten met bedrijven en sport- en welzijnsorganisaties om integratie en participatie te stimuleren. Om zelfredzaamheid te stimuleren komt komende maand een informatiepakket in meerdere talen beschikbaar. Streven is om in 2023 aan te gaan sluiten aan de informatie app, waar met een QRcode arbeidsmigranten digitaal alle benodigde informatie kunnen vinden.
36
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
THEMA VESTIGINGSKLIMAAT
Strategisch doel We positioneren en profileren Moerdijk als aantrekkelijke gemeente voor wonen, werken en recreatie om jonge gezinnen aan te trekken
Operationeel doel:
• We zetten in op het aantrekken en behouden van bedrijvigheid die waarde toevoegt • We zetten in op het versterken van de verbinding tussen woningbouwontwikkeling en de behoefte van de werknemers van de bedrijven in onze gemeente
Strategisch doel We beschikken over schone, veilige en bereikbare bedrijventerreinen met voldoende ontwikkelruimte
Operationeel doel
• Inrichting, beheer en onderhoud van de openbare ruimte sluiten aan op de behoefte van ondernemers en de functie van het bedrijventerrein • Door (her)ontwikkeling is er voldoende en kwalitatief toereikend aanbod aan bedrijventerreinen beschikbaar
Strategisch doel We faciliteren ondernemers in aansluiting op hun behoefte, waarbij er ook aandacht is voor economische en maatschappelijke meerwaarde
Operationeel doel
• We ontzorgen ondernemers door vraaggerichte dienstverlening (online en offline) • We verbinden ondernemers met elkaar en met de gemeente door zowel online als offline communicatiekanalen, platforms, events en bijeenkomsten • We zetten in op het stimuleren van gebiedsgerichte samenwerking tussen ondernemers t.b.v. participatie bij beleid, projecten en andere lokale actualiteiten • We werken samen met regionale partners (Rewin, Ondernemersklankbord en de Brabantse Ontwikkelingsmaatschappij) om onze lokale ondernemers zo goed mogelijk te ondersteunen en kennis te bieden
Ontwikkelingen Regionale afstemming bedrijvenpoort West-Brabant De eerder gemaakte regionale afspraken bedrijventerreinen zijn geïmplementeerd. De regionale afstemming over de ontwikkeling van bedrijventerrein Bedrijvenpoort West-Brabant (Stationsgebied Lage Zwaluwe) is succesvol afgerond. Actieve gemeentelijke rol bedrijventerrein Zevenbergen-Noord De gemeente heeft de realisatie van het bedrijventerrein Zevenbergen-Noord zelf opgepakt. Inmiddels is er een voorkeursrecht (Wvg) gevestigd op de gronden in het gebied om grondspeculatie te voorkomen. De verdere planvorming (exploitatie en ontwerp) loopt. Moerdijks bedrijventerreinenprogramma naar 2023 De vaststelling van het Moerdijkse bedrijventerreinenprogramma is i.v.m. personele wisselingen uitgesteld naar 2023.
37
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
THEMA VEILIGHEID
Strategisch doel We bestrijden veiligheidsrisico’s en georganiseerde criminaliteit
Operationeel doel
• We beschikken over een actueel beeld van te beheersen risico’s in de gemeente • We zorgen ervoor dat de risico’s in onze gemeente beheersbaar zijn • We beschikken over een actueel beeld van (georganiseerde) criminaliteit en haar ondermijnende effecten binnen de gemeente • We zijn regisseur, facilitator en innovator binnen het regionale veiligheidsnetwerk • We optimaliseren de inzet van het Bibob-instrumentarium • We vergroten de operationele slagkracht voor het bestrijden van ondermijning • We werken actiegericht samen met alle Nederlandse zeehavens op het gebied van havenveiligheid, inclusief bestrijding van (milieu)criminaliteit en smokkel (drugs, mensen etc.) • We bevorderen de zelfredzaamheid en samenredzaamheid van inwoners en bedrijven
Ontwikkelingen In de loop van 2022 is de coronacrisis geleidelijk naar de achtergrond verdwenen. Vanaf dat moment is er opnieuw een aanzienlijk capaciteitsbeslag gevraagd van de gemeentelijke veiligheidsorganisatie bij de opvang van Oekraïense vluchtelingen. Het college heeft afgelopen zomer besloten om de staf Veiligheid en het team Vergunningen, Toezicht en Handhaving te integreren tot één integraal team VVTH. Enerzijds om de bewustwording en de uitvoeringskracht van het thema veiligheid in de organisatie verder te versterken. Anderzijds vragen de nieuwe opgaven en uitdagingen op het gebied van veiligheid een programmatische aanpak. De gewenste versterking havenveiligheid en aanpak ondermijning is opgenomen in de begroting 2023. Deze ontwikkelingen hebben zijn weerslag op de geleverde prestaties in 2022. We kiezen ervoor om de resterende beschikbare capaciteit voornamelijk in te zetten op de advisering in de primaire processen, crisisorganisatie en het functioneren van het veiligheidsnetwerk. Dat heeft als consequentie dat een groot deel van de afgesproken prestaties in 2022 niet zal worden gerealiseerd. Deze prestaties worden geïntegreerd in de op te stellen programmatische aanpak voor de sporen Ondermijning en Omgevingsveiligheid. Dat wordt in de eerste helft van 2023 aan de raad voorgelegd.
38
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
FINANCIËLE WIJZIGINGEN PROGRAMMA 3
Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
Begroting 2022 huidig
Wijziging 2e berap
Begroting 2022 na wijz.
Totaal lasten
31.196
-743
30.453
Totaal baten
-23.414
887
-22.527
Saldo van baten en lasten
7.782
144
7.926
Resultaat voor bestemming
7.782
144
7.926
Storting in reserves
1.663
0
1.663
Onttrekking aan reserves
-4.662
172
-4.490
Resultaat na bestemming
4.782
316
5.098
(Bedragen x € 1.000) (-/- is voordelig)
Samenvatting mutaties programma 3
De mutaties binnen programma 3 hebben op het begrote resultaat (na bestemming) per saldo een nadelig effect van € 316.000. Ten opzichte van het huidige begrote resultaat is dat een afwijking van 7%. Dit komt echter voornamelijk door 2 nadelen (m.b.t. 'sociale werkvoorziening' en 'mutatie reserve') die worden gecompenseerd door voordelen binnen andere programma's. Per saldo hebben deze nadelen dus geen effect op het totale begrotingsresultaat.
39
Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk
Nadere toelichting mutaties In onderstaand overzicht is een toelichting opgenomen van de belangrijkste verschillen, waarbij: - In de kolom V/N is aangegeven of het een voordeel of een nadeel betreft; - In de kolom % de relatieve afwijking ten opzichte van de omvang van het betreffende budget is weergegeven; - In de kolom S/I is aangegeven of het een structurele (S) of incidentele (I) afwijking betreft; - De afwijkingen gemarkeerd met een * geen effect hebben op het uiteindelijke resultaat omdat ze een directe relatie hebben met een afwijking binnen een ander programma of omdat deze uitgaven worden gedekt uit een reserve. Onderwerp
Bedrag
% V/N S/I Toelichting
Kapitaallasten
-77.000
32%
V
I
Diverse geplande investeringen (voornamelijk op het gebied van ontwikkeling vitale centra) waren eind 2021 nog niet volledig afgerond. Dit zorgt ervoor dat de kapitaallasten in 2022 lager uitvallen dan begroot.
Re-integratie
-64.000
11%
V
I
De inzet maatwerk, jobcoaching en leerwerktrajecten vallen lager uit dan begroot doordat er minder trajecten zijn ingezet. Het Werkplein heeft geruime tijd geen trajecten kunnen inzetten vanwege de coronapandemie. Door de verschuiving van personeel door extra taken binnen het Werkplein worden er minder trajecten ingezet. Door de gespannen arbeidsmarkt is het lastig om extra of nieuw personeel te vinden om deze knelpunten en drukte in de uitvoering op te lossen.
Meerjarige uitgaven van incidentele aard
31.000 100%
N
I
De inkomsten en uitgaven die in 2022 worden gedaan op de ‘meerjarige uitgaven van incidentele aard’ komen in het betreffende jaar ten laste van de exploitatie. In deze bestuursrapportage is een inschatting gemaakt van deze inkomsten en uitgaven en worden ze als raming opgevoerd. In programma 3 betreft het de volgende uitgaven: € 30.000 t.b.v. aanvullend budget t.b.v. project Openingsfeest haven centrum Zevenbergen € 1.000 t.b.v. project 120- Moerdijk MeerMogelijk
Volksfeesten en evenementen
55.000 108%
N
I/S Door de gestegen energieprijzen is het huidige budget niet meer toereikend (€ 20.000 N). Daarnaast zijn kosten gemaakt voor het in goede banen leiden van de passage van de Vuelta (€ 30.000 N).
Grondexploitaties
118.000
1%
N
I
Ontwikkelingen binnen de diverse grondexploitaties hebben per saldo een nadelig effect van € 122.000. De belangrijkste ontwikkelingen zijn dat de kosten voor het woonrijp maken van de Frisostraat in Zevenbergen hoger uitvallen (€ 72.000 N) en de kosten voor het Dorpshart Moerdijk zijn gestegen als gevolg van het opschuiven van enkele werkzaamheden in combinatie met een hogere kostenstijgingsindex (€ 50.000 N).
Sociale werkvoorziening *
140.000
5%
N
S
In de meicirculaire gemeentefonds 2022 is de rijksbijdrage voor de WSW verhoogd. Dit bedrag wordt doorbetaald aan het WVS. De inkomsten zijn verantwoord binnen programma 5 (uitkering gemeentefonds). Per saldo heeft dit dus geen effect op het begrotingsresultaat.
Mutatie reserve *
172.000 100%
N
I
Op 16 mei 2022 heeft de gemeenteraad vanuit de algemene reserve middelen beschikbaar gesteld voor het opstellen van een soortenmanagementplan. Doordat dit jaar geen kosten hiervoor worden gemaakt (zie ook programma 2, onderdeel 'landschapsbeleid'), wordt de corresponderende reserveonttrekking in 2022 ook afgeraamd. Daarnaast worden de afschrijvingslasten van het project 153B heropenen Roode Vaart conform raadsbesluit gedekt uit de daarvoor ingestelde bestemmingsreserve. Die onttrekking stond geraamd binnen programma 3, terwijl de afschrijvingslasten worden verantwoord binnen programma 2. Daarom wordt deze onttrekking nu ook verplaatst dat programma. Per saldo hebben deze mutaties geen effect op het begrotingsresultaat.
Overig
-59.000
V
Totaal
316.000
N
Diverse kleinere positieve en negatieve verschillen (< € 50.000).
40
Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het nodig hebben
Ondersteuning voor mensen die het nodig hebben We streven naar een omgeving waar plek is voor iedereen en waar mensen er voor elkaar zijn. Een inclusieve samenleving waarin zoveel mogelijk inwoners - zowel jongeren als volwassenen – zelfredzaam zijn. Ze hebben een baan, ze volgen een opleiding, hebben sociale contacten, voelen zich gewaardeerd, geaccepteerd en beschermd in een fijne en veilige omgeving. Wij stimuleren deze zelfredzaamheid waar mogelijk door zowel individu als omgeving te ondersteunen en de juiste randvoorwaarden te creëren. We streven altijd naar een passend aanbod dat zo snel en zo licht mogelijk wordt ingezet. Uitgangspunt is ‘lichte hulp als het kan, zwaardere hulp als het moet.’
Mijlpalen Scan Mens en Maatschappij deel II De Scan Mens en Maatschappij deel II is opgeleverd. Alle wettelijke en niet-wettelijke taken en de gemeentelijke doelen zijn in kaart gebracht en geordend naar tien leefgebieden, de belangrijkste pijlers in het dagelijks leven. Dit heeft tot talloze inzichten en kansen geleid om te komen tot een duurzame effectieve en efficiënte inzet van het sociaal domein (zoals grenzen aan de jeugdzorg, en grenzen aan de Wmo) . Met het vaststellen van de 9 uitgangspunten voor het sociaal maatschappelijk domein, eind 2021, is er een duidelijk kader waarbinnen de organisatie kan handelen. De Wmo-maatregelen voor 2022 die genomen zijn met het oog op de financiële taakstelling van de Scan, laten een zeer gunstig resultaat zien. De verwachte opbrengst voor 2023 is 745.000 euro meer dan beoogd. Alleen al voor de Wmo-maatregelen. Daarmee is de taakstelling voor het jaar 2023 reeds ingevuld en worden in 2023 geen nieuwe maatregelen aan de raad voorgelegd. Uitgangspunten voor beleid Nieuwkomers Gezien de actuele vraagstukken was een kader waarbinnen te handen snel nodig. Er is daarom een uitgangspuntennotitie opgesteld door het college en aan de raad via een RIB aangeboden.
Leefgebied Gezondheid Wijk GGZ-er gestart Na een intensieve werving en selectie door GGZ Breburg samen met de gemeente en onze partners is op 1 juni 2022 de Wijk GGZ’er in Moerdijk gestart. Samen met een
begeleidingsgroep die bestaat uit vertegenwoordigers van de veiligheidsstaf, Wmo, politie, Woonkwartier, GGZ Breburg en Fameus (centrum voor herstel en ervaringsdeskundigheid) is de wijk GGZ’er nu aan het bouwen.
Leefgebied Onderwijs Onderwijs Nederlands als tweede taal Taalonderwijs voor nieuwkomers is opgezet binnen het basisonderwijs. In meerdere kernen verdeeld over de gemeente voor ‘een zo thuis-nabij mogelijk aanbod.
Leefgebied Financiën Kredietbank Nederland Met ingang van 1 februari is een samenwerking aangegaan met Kredietbank Nederland (KBNL), dit vanwege het onvoldoende functioneren van Plangroep. Momenteel wordt er nog gewerkt aan het opstellen van werkafspraken tussen De6 gemeenten en KBNL. Armoederegisseur Met de invulling van de vacature van de armoederegisseur op 1 februari jl. is de samenwerking met externe partners verbeterd. Hierdoor is het contact met de lokale armoederegelingen weer geoptimaliseerd en werken wij eraan om de regelingen weer beter onder de aandacht te brengen. Evaluatie Armoedebeleid Er is een evaluatie gedaan van het armoedebeleid “Een integrale aanpak armoede & schulden in Moerdijk 20182021” waaruit aanbevelingen zijn voortgevloeid die worden meegenomen in het nieuwe armoedebeleid.
41
Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het nodig hebben
Ondersteuning Er zijn circa. 4000 mondkapjes en zelftesten verspreid over gemeente Moerdijk. Gratis voor alle inwoners met een minimum inkomen; Er is uitvoering gegeven aan de energietoelage in het kader van de energiearmoede; Er is een platform voor ondernemers ontwikkeld Kosteloos advies voor ondernemers - De6voorOndernemers : De6voorOndernemers. Dit platform helpt ondernemers die financiële zorgen hebben op weg naar juiste instantie en/of hulpverlener. Communicatieplan schuldhulpverlening Er is een uitgebreid communicatieplan SHV gemaakt met als focus: het eerder bereiken van en meer inwoners met financiële zorg. Met oa een laagdrempelige website en beeldbrieven.
Leefgebied Wonen Beschermd Wonen geïmplementeerd De gemeenschappelijke regeling ‘Beschermd wonen regio Breda’ is geïmplementeerd. In 2022 wordt gewerkt aan het organiseren van de voorselectie beschermd wonen in alle aangesloten gemeenten en wordt samen met aanbieders de nieuwe inkoop voorbereid voor de nieuwe contracten die per 1-1-2025 in moeten gaan. Eerste stap daarin is een uitgebreide doelgroepenanalyse: wie zijn nu precies de cliënten van beschermd wonen, hoe kunnen wij hen het beste ondersteunen en moeten we misschien andere ondersteuning inkopen om dat mogelijk te maken.
Leefgebied Algemeen Dagelijks leven Nieuwe aanbestedingen De aanbesteding Wmo huishoudelijke ondersteuning is afgerond. De eerste helft van 2022 is een zorgvuldig implementatietraject doorlopen dat heeft geresulteerd in de omzetting van de beschikkingen van alle cliënten met een indicatie huishoudelijke ondersteuning eind juni. Per 1 oktober 2022 gaan de nieuwe overeenkomsten in werking in de vijf samenwerkende gemeenten. Acht aanbieders bieden huishoudelijke ondersteuning aan en hiervan bieden 3 aanbieders ook huishoudelijke ondersteuning plus. In deze aanbesteding is SROI opgenomen. De aanbesteding Wmo begeleiding is gegund en samen met de 23 aanbieders die gecontracteerd zijn, implementeren we in de tweede helft van 2022 de nieuwe overeenkomst. In deze aanbesteding is SROI opgenomen. Nieuwe werkwijze Wmo Het product Huishoudelijke Ondersteuning light is per januari 2022 geïntroduceerd en sinds januari 2022 wordt het ook een light product voor Wmo begeleiding ingezet: ‘product waakvlam plus’ Er is een tweetal buurtkamers ingericht zodat mensen –als dat passend is- ook naar dagbesteding kunnen (niet geïndiceerd) waar professionele begeleiding is. De inzet van de ergotherapeut in het kader van de inzet op reablement bij een Ho aanvraag is geborgd.
42
Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het nodig hebben
Ontwikkelingen Nieuwkomers • Opvang Oekraïense vluchtelingen In maart 2022 kwamen de eerste ontheemden uit de Oekraïne naar de gemeente. De opvanglocatie bij Van 't Westende werd in gebruik genomen, net als enkele andere (gemeentelijke) locaties. Ook werden ontheemden bij particulieren opgevangen. Naast het zorgen voor bed-bad-brood is ook gezorgd voor (psychosociale en medische) ondersteuning, leefgeld, inschrijving in BRP, toeleiding naar onderwijs en werk, en leerlingenvervoer. Daarnaast wordt vooruitgekeken naar de langere termijn – zowel qua huisvesting als waar het gaat om ondersteuning en participatie. Momenteel wordt huisvesting aan de Schansdijk voorbereid. • Asielcrisis Er wordt een steeds groter beroep op gemeenten gedaan om aan de gemeente gekoppelde statushouders versneld te huisvesten en mogelijkheden te creëren voor asielopvang, crisisnoodopvang en tussenvoorzieningen. Dat heeft in juli 2022 geresulteerd in de opening van een crisisnoodopvanglocatie in Zevenbergen, die tot 1 oktober in gebruik is gebleven. Naast de voorbereidingen voor de ingebruikname van de crisisnood
opvanglocatie en de benodigde afstemming over activiteiten en vervolg wordt er op lokaal en districtniveau gewerkt aan het invullen van de genoemde opgave. • Huisvesting statushouders In de eerste helft van 2022 is het (net) gelukt om de taakstelling voor huisvesting statushouders te halen. Voor de 2e helft van het jaar is het risico reëel dat dit niet gaat lukken door enerzijds de lage beschikbaarheid van passende woningen, anderzijds door de mismatch tussen de gezinssamenstelling van de gekoppelde statushouders en het type woningen wat beschikbaar is. Op dit moment zijn er veel grote gezinnen gekoppeld waarvoor we geen woning beschikbaar hebben. Binnen de regio wordt overigens goed samengewerkt en zo nodig worden statushouders aan een andere gemeente gekoppeld die wel passende woonruimte heeft. • Visie adviesraad sociaal domein en integraal communicatieplan sociaal domein De visie op een adviesraad sociaal domein breed en een integraal communicatieplan sociaal domein zullen in 2023 worden opgesteld in plaats van in 2022. De beschikbare capaciteit is met voorrang ingezet op het Oekraïne vraagstuk.
43
Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het nodig hebben
THEMA PREVENTIE EN MEEDOEN
Strategisch doel Zoveel mogelijk inwoners van de gemeente Moerdijk zijn zelfredzaam
Operationeel doel
• We stimuleren dat jongeren minimaal hun MBO niveau2-diploma (startkwalificatie) halen en indien nodig ondersteunen we daarbij; • Kwetsbare inwoners bieden we actief voorzieningen aan op het gebied van taal(ontwikkeling), vrije tijd in sport en cultuur, vrijwilligerswerk en hulp bij financiële problemen; • We stimuleren en ondersteunen inwoners zodat ze langer thuis kunnen blijven wonen; • We vergroten de kans op economische en sociale zelfredzaamheid door heldere samenwerking met de kinderopvang, het onderwijs, ondersteuning in lichte zorg, begeleiding en vrijwilligerswerk; • Stimuleren van interesses en talenten door een divers vrijetijdsaanbod dat dichtbij en toegankelijk is.
Strategisch doel Gemeente Moerdijk is een gezonde samenleving waar plek is voor alle inwoners, waar inwoners meedoen en er als vanzelfsprekend voor elkaar zijn
Operationeel doel
• Stimuleren van een gezond leefklimaat en faciliteren van een gezonde leefstijl; • Inwoners weten hoe ze elkaar kunnen vinden en helpen (Huizen van de Wijk, vrijwilligerswerk) en de informatie daarover is makkelijk te vinden en dichtbij; • Bereiken en waarderen van meer mantelzorgers en ondersteunen waar nodig; • Voor alle inwoners (dus ook inwoners die niet geheel zelfredzaam zijn zoals statushouders, mensen met een psychiatrische achtergrond, een beperking, eenzamen, armoedeproblematiek) is een plek. Zij voelen zich prettig en veilig in hun leefomgeving en krijgen ondersteuning waar nodig.
Ontwikkelingen Uitvoering Lokaal Preventie Akkoord De uitbreiding van beschikbare beleidscapaciteit voor gezondheid is per 1 juli jl. deels gerealiseerd. De uitvoering van het Lokaal Preventie Akkoord heeft dan ook nog niet compleet kunnen plaatsvinden. De Rijksmiddelen blijven ook voor de periode na 2022 beschikbaar. Er is een start gemaakt om de afspraken met de huidige aanbieders van bijv. projecten op het terrein van mentale gezondheid te evalueren en de afspraken voor de periode vanaf 2023 aan te scherpen en te verbeteren. Er is een lokale coalitie Kansrijke Start opgezet, waarbij betrokken partners rondom de eerste 1000 dagen van een kind een stevig netwerk gaan vormen en de onderlinge samenwerking verbetert. Energietoeslag/Energiearmoede Op15 maart 2022 is de beleidsregel eenmalige energietoeslag in werking getreden. Met de beslissing van het Rijk om 800 euro aan huishoudens met een inkomen tot 120% van het sociaal minimum uit te keren. Later is besloten om deze toeslag te verhogen naar 1300 euro. Hiervoor ontving gemeente Moerdijk 1.771.000 euro ter compensatie van het Rijk. Inmiddels is dd. 1 september 65% van de doelgroep bereikt. Momenteel wordt onderzocht welke mogelijkheden er zijn om de inkomensgrens te verhogen naar 130%, omdat steeds meer inwoners financieel in de problemen raken.
Op Prinsjesdag zijn de nieuwe, landelijke maatregelen om armoede te bestrijden aangekondigd. Zo komt er per 1-11-2022 een prijsplafond voor de kosten van energie met een verbruik van 1.200 m3 gas en 2.400 KWh stroom voor ieder huishouden. Boven deze grenzen betalen inwoners het “commerciële” tarief. In 2023 komt er bovendien een nieuwe energietoeslag voor huishoudens met een minimuminkomen. De gemeente wordt al in 2022 in staat gesteld om te starten met het uitbetalen van deze toeslag.
44
Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het nodig hebben
THEMA LICHTE ONDERSTEUNING WAAR MOGELIJK
Strategisch doel Inwoners die onze ondersteuning nodig hebben, bieden we een passend aanbod dat bij voorkeur zo licht en zo snel mogelijk wordt ingezet
Operationeel doel
• Gemeente, professionals, vrijwilligersorganisaties, ondernemers en inwoners werken nauw samen om in samenhang en zo vroeg mogelijk passende ondersteuning te bieden; • Als gemeente en met partners zijn we zichtbaar in de verschillende kernen, we zijn in contact met inwoners en pakken signalen adequaat op; • We stimuleren en faciliteren professionals, vrijwilligersorganisaties, verenigingen, ondernemers en inwoners om hun maatschappelijke rol te vervullen en signalen op te vangen en daarnaar te handelen; • Versterking van het zogenaamd ‘voorliggend’ veld (alle ondersteuning die voor iedereen vrij te benaderen is, zonder doorverwijzing: welzijnswerk, algemeen maatschappelijk werk, schuldhulpmaatjes, Huizen van de Wijk, vrijwilligerswerk, de wijkzuster, Centrum Jeugd en Gezin etc.).
Ontwikkelingen Sluitende aanpak adviesrecht en samenwerking schuldenbewind Door de vele extra werkzaamheden die voortkwamen uit het niet functioneren van Plangroep, de nieuwe samenwerking met KBNL, de komst van de Oekraïners, de energietoelage en de gevolgen van corona is er geen uitvoering gegeven aan dit punt. Aanpak laaggeletterdheid Vanwege de benodigde inzet rond de Oekraine-crisis en de asielcrisis, is er minder ruimte geweest om in te zetten op de aanpak laaggeletterdheid. Er is wel een cursus opgestart en intakes en verwijzingen lopen gewoon door, maar voor de extra inzet op bewustwording bij professionals, verwijzers en maatschappelijke partners is dit jaar geen ruimte (Melanie, 220927)
45
Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het nodig hebben
THEMA GESPECIALISEERDE HULP WAAR NODIG
Strategisch doel De hulp van de gemeente is kwalitatief goed, gemakkelijk vindbaar en dichtbij
Operationeel doel
• De kwaliteit van de hulp staat voorop; • We pakken de hulp zo vroeg mogelijk op, benaderen verschillende problematiek in een gezin in samenhang en doen dit samen met onze partners; • We geven de specifiek wettelijke taken rondom de veiligheid van kinderen en volwassenen verder vorm; • Inwoners weten hoe ze onze hulp kunnen vinden, waarbij de informatie daarover makkelijk te vinden en dichtbij is, zowel digitaal als fysiek; • Er is meer ruimte voor inhoudelijke goede hulp door het terugdringen van administratieve lasten en regeldruk voor inwoners, zorgaanbieders en gemeente.
Ontwikkelingen Leefgebied Wonen • Beschermd wonen teruggave Gemeente Moerdijk voert Beschermd Wonen uit in een gemeenschappelijke regeling in de regio Breda. Voor 2022 wordt voor het regionaal uitvoeringsbudget een positief resultaat van € 5,3 miljoen verwacht. Dit wordt mede veroorzaakt omdat in de begroting van 2022 voorzichtigheidshalve extra budget was aangehouden. Bij het vaststellen van de begroting bestond er nog onzekerheid over de hoogte van de uitnamen (door het Rijk) van het budget (integratie uitkering beschermd wonen) inzake de overgang van cliënten naar de Wlz (Wet langdurige zorg). Daarnaast is door de toekenning van loon- en prijsbijstelling en volume indexatie de omvang van de integratie uitkering gestegen. Het positieve resultaat wordt naar rato verdeeld onder de gemeenten die deelnemen aan de gemeenschappelijke regeling Beschermd wonen regio Breda. Voor Moerdijk betekent dit een positief resultaat waarvan 80% (€ 336.000) op voorhand (al in 2022) door de centrumgemeente wordt uitgekeerd. De resterende 20% (€ 84.000) wordt uitgekeerd nadat de jaarrekening 2022 is vastgesteld.
Leefgebied Algemeen dagelijks leven • Aframen 160.000 euro op Wmo begeleiding Voor de begroting 2022 gingen we uit van 449 cliënten Wmo begeleiding per 1 januari 2022. Het werkelijke aantal was lager, namelijk 421. De verwachte stijging voor 2022 heeft zich ook niet voorgedaan, we zien juist een afname van cliënten waardoor we verwachten per 1 januari 2023 417 cliënten in begeleiding te hebben. Eén van de mogelijke oorzaken kan ons systeem van monitoring zijn waardoor Wmo professionals periodiek contact met cliënten hebben en we daardoor sneller inzicht hebben of de doelen van een cliënt zijn gehaald en of begeleiding daardoor kan worden afgeschaald (of opgeschaald als er meer nodig is). Daarnaast hebben we lichtere producten voor begeleiding in kunnen zetten zoals de waakvlam begeleiding of reguliere begeleiding in plaats van 'plus begeleiding’. Dit zorgt voor lagere kosten per indicatie. Dit alles leidt tot een aframing van het budget voor begeleiding in 2022. In de eerste berap is een bijstelling van - € 100.000,- gedaan, inmiddels zien we dat de daling van cliënten en kosten zich heeft voorgezet en ramen we nog een extra bedrag van € 160.000,- af. Leefgebied opvoeden en opgroeien • Minder gesloten jeugdzorg In het laatste kwartaal van 2021 en het eerste kwartaal van 2022 zijn meer hoogcomplexe zorgarrangementen (niet-vrij toegankelijke zorg) ingezet.
Deze kosten komen bijna volledig ten laste van boekjaar 2022. Deze toename wordt gezien als een gevolg van de corona lockdown en daaraan gerelateerde verhoogde stress en spanningen onder jeugd en gezin. Toch zien we hier ook een verschuiving. Een ontwikkeling naar ‘licht waar mogelijk'. Voor jeugdigen met een complexe hulpvraag zijn veel minder trajecten gesloten jeugdzorg ingezet. Een overheveling van 200.000 euro uit gesloten jeugdzorg naar niet-vrij toegankelijke zorg is hierbij passend. De sturing op het inzetten van de regionaal gecontracteerde zorgaanbieders maakt dat de lasten op landelijke arrangementen afneemt. Voor de LTA (landelijke transitiearrangementen) wordt 200.000 euro afgeraamd. In lijn met de begroting voor 2023 verlagen we het product LTA door dit bedrag over te hevelen naar niet-vrij toegankelijke zorg.
46
Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het nodig hebben
Door deze ontwikkelingen is het product ‘niet vrij toegankelijke zorg verhoogd met 300.000 plus 200.000 (gesloten jeugdzorg) en 200.000 euro (LTA). • Nieuwe tarieven jeugdhulp De nieuwe tarieven voor jeugdhulp in 2023 zijn bepaald. Door gedegen onderzoek, de ervaringen van zorgaanbieders en de uitgangspunten van de Regiovisie jeugd mee te nemen, is gekomen tot een indexering van gemiddeld 7,1% van de tarieven voor niet vrij toegankelijke zorg, crisiszorg en woonzorg. • Woonplaatsbeginsel Met het nieuwe woonplaatsbeginsel (WBP) blijft de gemeente verantwoordelijk voor de jeugdige die vanuit Moerdijk in een andere gemeente in verblijfszorg wonen. Voorwaarde van het WPB is dat de nieuwe gemeente de reeds ingezette zorg, zonder wijzigingen, overneemt. In andere regio’s hebben we vaak geen contract met de aanbieders waardoor er voor een arrangement wordt gekozen. Voor deze arrangementen gelden niet de stelselafspraken van west-brabant-west, zoals 2e 50% na behalen resultaat en garantie. Op deze
arrangementen is daarom minder sturing mogelijk. De kosten zijn hierdoor in 2022 gestegen. Na afloop van de verblijfszorg in de andere regio proberen wij, waar mogelijk, de zorg onder te brengen in gecontracteerde zorg. Verwachting is dan ook dat deze stijging zich volgend jaar niet voortzet. Voor de gemeente Moerdijk betekent dit verder een klein financieel voordeel op met name de inzet van pleegzorg en de inzet van jeugdbeschermingsmaatregelen.
Effecten Waardering Wmo cliënten minimaal gelijk of beter Cliënten beoordelen het keukentafelgesprek gemiddeld met een 7,6 (clientervaringsonderzoek uitgevoerd in 2022 over het jaar 2021). Vorig jaar was dit een 7,7, in 2019 een 7,9 en in 201 ook een 7,7. Bereik energietoeslag 65% van de inwoners met een inkomen tot 120% van het sociaal minimum in gemeente Moerdijk zijn bereikt met de eenmalige energietoeslag. Van de in totaal 1600 huishoudens, zijn dit er 1046.
47
Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het nodig hebben
FINANCIËLE WIJZIGINGEN PROGRAMMA 4
Ondersteuning voor mensen die het nodig hebben
Begroting 2022 huidig
Wijziging 2e berap
Begroting 2022 na wijz.
(Bedragen x € 1.000) (-/- is voordelig) Totaal lasten
47.873
85
47.958
Totaal baten
-15.016
-838
-15.854
Saldo van baten en lasten
32.856
-753
32.103
Resultaat voor bestemming
32.856
-753
32.103
61
1.685
1.746
Storting in reserves Onttrekking aan reserves
-1.024
-1
-1.025
Resultaat na bestemming
31.894
931
32.825
Samenvatting mutaties programma 4
De mutaties binnen programma 4 hebben op het begrote resultaat (na bestemming) per saldo een nadelig effect van € 931.000. Ten opzichte van het huidige begrote resultaat is dat een afwijking van 3%. Dit komt voornamelijk door hogere verwachte uitgaven i.r.t. de participatiewet. Grotendeels betreft dit hogere kosten m.b.t. de energietoeslag die door het Rijk is verhoogd van € 800 naar € 1.300 per huishouden. Tegenover deze hogere kosten staat een vergoeding vanuit het Rijk (programma 5). Daarnaast is het BUIG-budget voor 2022 verlaagd.
48
Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het nodig hebben
Nadere toelichting mutaties In onderstaand overzicht is een toelichting opgenomen van de belangrijkste verschillen, waarbij: - In de kolom V/N is aangegeven of het een voordeel of een nadeel betreft; - In de kolom % de relatieve afwijking ten opzichte van de omvang van het betreffende budget is weergegeven; - In de kolom S/I is aangegeven of het een structurele (S) of incidentele (I) afwijking betreft; - De afwijkingen gemarkeerd met een * geen effect hebben op het uiteindelijke resultaat omdat ze een directe relatie hebben met een afwijking binnen een ander programma of omdat deze uitgaven worden gedekt uit een reserve. Onderwerp
Bedrag
% V/N S/I Toelichting
Wmo opvang en beschermd wonen
-424.000 100%
V
S
Wmo
-120.000
2%
V
I/S Wat beterft Wmo begeleiding gingen we in de begroting 2022 uit van 449 cliënten per 1 januari 2022. Echter zijn we in 2022 gestart met een lager aantal cliënten namelijk 421. De verwachte stijging voor 2022 heeft zich ook niet voorgedaan, we zien juist een afname van cliënten waardoor we verwachten per 1 januari 2023 417 cliënten in begeleiding te hebben (€ 160.000 V). Daarnaast hebben we lichtere producten voor begeleiding in kunnen zetten zoals de waakvlam begeleiding of reguliere begeleiding in plaats van Plus begeleiding. Dit zorgt voor lagere kosten per indicatie (€ 40.000 V). De kosten voor Huishoudelijke hulp vallen naar verwachting juist hoger uit. In de begroting 2022 is uitgegaan van 790 indicaties per 1 januari 2022 en een groei van 72 in 2022. Op 1 januari 2022 waren er echter 831 actieve indicaties en wordt de groei op basis van de cijfers van de eerste 7 maanden van 2022 geprognotiseerd op 90 indicaties (€ 45.000 N). Tot slot is in de afgelopen jaren is de btw op de facturen voor het Waspunt ten onrechte als compensabel aangemerkt en bij de Belastingdienst teruggevraagd. In 2022 is dit gecorrigeerd en is de btw vanaf 2017 terugbetaald (€ 35.000 N).
Maatschappij
-98.000
8%
V
I/S Op twee regelingen die zijn opgezet om verschillende soorten inwonersinitiatieven te kunnen steunen, is tot nu toe minder aanspraak gemaakt dan begroot (€ 35.000 V). Daarnaast vallen de jaarlijkse subsidies lager uit doordat er zijn dit jaar minder aanvragen geweest binnen de categorie maatschappij (€ 63.000 V).
Opvang vluchtelingen
-
-
-
I
Op diverse momenten (raadsvergaderingen d.d. 14 april 2022 en 14 juli 2022) zijn door de raad middelen beschikbaar gesteld ten behoeve van de opvang van Oekraïense vluchtelingen (o.a. de realisatie van de locatie Schansdijk 12). Daarnaast is in de raadsvergadering van 14 juli 2022 een budget beschikbaar gesteld voor het organiseren van crisisnoodopvang voor asielzoekers. Hierbij is als uitgangspunt gehanteerd dat de kosten gedekt worden door een bijdrage vanuit het Rijk. In deze bestuursrapportage worden de verwachte uitgaven bijgesteld op basis van de meest actuele inzichten. Doordat het uitgangspunt wordt gehanteerd dat de uitgaven worden gedekt vanuit het Rijk, heeft dit per saldo geen effect op het begrotingsresultaat. In de beleidstekst van programma 4 is een nadere inhoudelijke toelichting opgenomen.
111.000
8%