Document · PDF

25-138 Bijlage 1. Concept Programmabegroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029

Gemeenteraad 13 november 2025, gemeente MiddelburgBij agendapunt: Programmabegroting 2026 en meerjarenraming 2027-2029 (25-138 AB)46.768 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 5

We worden elk jaar steeds vaker geconfronteerd met vandalisme.

van het projectmatig werken. Daarnaast is het opleiden van

Om gemeentelĳk vastgoed te behouden is budget noodzakelĳk

nieuwe projectleiders binnen de projectleiderspoule essentieel,

voor herstelwerkzaamheden.

zeker gezien het dreigende tekort. De hoeveelheid opgaven en de noodzaak om de werkwĳze uniform en professioneel te houden,

5. Vergadervoorzieningen dienstgebouwen

onderstrepen het belang van continuïteit.

Het realiseren van moderne vergadervoorzieningen voor gebruikers van gemeentelĳke dienstgebouwen. De huidige

9. Adviseur Kabinet

vergadervoorzieningen moeten kunnen worden vervangen en/of

De werkzaamheden op het gebied van bestuurlĳke ondersteuning

aangevuld als daar noodzaak toe is. Daarnaast is de behoefte van

zĳn de afgelopen periode aanzienlĳk toegenomen. Dit betreft

meer, modernere en gebruiksvriendelĳke vergadervoorzieningen

onder meer het schrĳven van speeches, het voorbereiden van

toegenomen en blĳkt de eerste aanschaf vanuit de coronaperiode

kabinetszaken en het ondersteunen van de activiteiten van het

ontoereikend om voor gebruikers in het gebouw effectief, efficiënt

college. De groei in het aantal representatieve en ceremoniële

en hybride te kunnen vergaderen en presenteren. Voorheen

verplichtingen vraagt om een structurele en professionele

werden deze aangeschaft en nu wordt deze faciliteit geleased.

aanpak. Een belangrĳk onderdeel hiervan is de toegenomen betrokkenheid bĳ Koninklĳke Onderscheidingen. Niet alleen is

6. Scansoftware informatievoorziening

het aantal voordrachten gestegen, ook de voorbereiding en

Voor deze doorontwikkeling zal de huidige lokale software van

begeleiding van deze trajecten vergt meer tĳd en aandacht.

circa 10 jaar oud worden vervangen door nieuwe SAAS software.

Deze activiteiten dragen bĳ aan de zichtbaarheid en waardering

Hiervoor zal in 4de kwartaal 2025 een aanbesteding worden

van inwoners en organisaties, en versterken de verbindende

uitgezet voor een contract van 4+2 jaar. Hiermee wordt voldoen

rol van het bestuur in de samenleving. Om deze taken op een

aan de eisen van het Zeeuws Archief inzake vervanging van

kwalitatief hoog niveau te blĳven uitvoeren, is het noodzakelĳk

documenten (analoog – digitaal).

om de capaciteit voor bestuurlĳke ondersteuning structureel te versterken. Dit draagt bĳ aan een zorgvuldig voorbereide en

7. Aanbesteding digitale uitgaande post

professioneel gepresenteerde bestuurlĳke vertegenwoordiging,

Door onze bedrĳfsprocessen verder te digitaliseren, werken we

passend bĳ de groeiende verwachtingen van zowel interne als

aan efficiëntie en het verminderen van onze analoge poststromen

externe stakeholders. Deze taken zullen enerzĳds gedekt worden

(door meer gebruik te maken van MĳnOverheid) en in het kader

uit de voorgesteld uitbreiding (0,5 fte) van de capaciteit en

van duurzaamheid. De aanbesteding is een voortzetting van de

anderzĳds door binnen de beschikbare (toekomstige) capaciteit

pilot voor digitale uitgaande post. Een gedeelte van dit budget

ruimte beschikbaar te krĳgen.

kan worden ingezet voor reprografie (zie uitkomsten jaarrekening 2024). Het genoemde bedrag betreft de bruto kosten voor deze

10. Parkeertarieven verhogen

digitalisering. De netto kosten zĳn: €60.000 (€120.000 - €60.000

Parkeerbelastingen zĳn algemene belastingen waarvan de

minder uitgaven voor reprografie).

inkomsten naar de algemene middelen van de gemeente gaan. Dit betekent dat er geen vooraf bepaald doel is voor deze inkomsten.

8. Projectmanagement

De gemeenteraad beslist waar de opbrengsten worden ingezet.

Sinds eind 2023 is een portfoliomanager aangesteld voor het

De gemeente is niet verplicht om de inkomsten specifiek aan

professionaliseren van projectmatig werken voor een periode van

parkeervoorzieningen of infrastructuur te besteden. Momenteel is

twee jaar, met een looptĳd tot 1 september 2025. Hoewel er

er veel beweging op het gebied van parkeren. In januari heeft de

belangrĳke stappen zĳn gezet in de opzet en professionalisering

raad besloten om geld beschikbaar te stellen voor onderzoek naar

van het projectmatig werken, is dit traject nog niet afgerond.

extra of uitgebreide parkeerlocaties. Dit initiatief moet bĳdragen

Vervolg is noodzakelĳk om de (strategische) doelstellingen te

aan een autoluwe stad, met parkeermogelĳkheden aan de randen

realiseren en verder te gaan met de aanbevelingen van het rapport

voor bezoekers, meer groen en goede fietsvoorzieningen.

'Leren van de Trekdĳk'. Belangrĳke onderdelen hierbĳ zĳn het opstellen en actueel houden van een overzicht van opgaven en

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Bestuur en Ondersteuning / Invulling van financiële ruimte kadernota 2026-2029 Om tot een sluitende meerjarenbegroting te komen wordt

zeker gezien het dreigende tekort. De hoeveelheid opgaven en de

voorgesteld de parkeertarieven te verhogen:

noodzaak om de werkwĳze uniform en professioneel te houden,

– € 0,10 per uur voor parkeergarages

onderstrepen het belang van continuïteit.

– € 0,20 per uur voor straatparkeren 11. Stelpost financiële tegenvallers Om financiële risico’s en onvoorziene tegenvallers binnen de bestaande begroting op verantwoorde wĳze op te vangen, wordt een stelpost opgenomen. Deze stelpost fungeert als vangnet voor onderdelen van de kostenraming die nog onzeker zĳn of waarvan de exacte omvang op dit moment moeilĳk is in te schatten. Hiermee wordt voorkomen dat de gemeente wordt geconfronteerd met financiële lasten die voortvloeien uit huidige besluitvorming, zonder dat daar dekking voor is geregeld. Het opnemen van een stelpost draagt bĳ aan een robuuste en toekomstbestendige begroting en waarborgt de continuïteit van beleid en uitvoering. Sinds de eerste meerjarenbegroting 2023-2026 van dit college is het steeds gelukt een begroting voor te leggen met ruimte voor investering in de vier gedeelde opgaven van college en raad. Zoals in de inleiding reeds is gemeld, zĳn voor de te verwachten ontwikkeling van de meerjarenbegroting een aantal aandachtspunten te melden. Om toekomstige tegenvallers op te kunnen vangen, is daarom een stelpost opgenomen in de meerjarenraming. N.B. Bĳ het verwerken van de begrotingen van de verschillende gemeenschappelĳke regelingen (GR-en) is gebleken dat enkele GR-en niet volledig konden voldoen aan de VZG-richtlĳn. Dit heeft geleid tot hogere gemeentelĳke bĳdragen.

Nu het risico op nietnaleving is weggenomen, is een deel van de eerder opgenomen taakstelling (Kadernota 2026 - 2029) bĳgesteld. 12. Formatie-uitbreiding: Projectmangement Sinds eind 2023 is een portfoliomanager aangesteld voor het professionaliseren van projectmatig werken voor een periode van twee jaar, met een looptĳd tot 1 september 2025. Hoewel er belangrĳke stappen zĳn gezet in de opzet en professionalisering van het projectmatig werken, is dit traject nog niet afgerond. Vervolg is noodzakelĳk om de (strategische) doelstellingen te realiseren en verder te gaan met de aanbevelingen van het rapport 'Leren van de Trekdĳk'. Belangrĳke onderdelen hierbĳ zĳn het opstellen en actueel houden van een overzicht van opgaven en projecten, evenals het verder implementeren van de coördinatie van het projectmatig werken. Daarnaast is het opleiden van nieuwe projectleiders binnen de projectleiderspoule essentieel,

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Bestuur en Ondersteuning / Beleidsindicatoren

Beleidsindicatoren Beleidsindicatoren

2022

2023

2024

2025

2026

Formatie (fte per 1.000 inwoners)

Middelburg

8,2

8,9

9,4

9,9

Bezetting (fte per 1.000 inwoners)

Middelburg

7,6

8,4

8,6

9,7

Apparaatskosten (kosten per inwoner)

Middelburg

€ 766

€ 879

€ 988

€ 1.067

€ 1.106

Externe inhuur (kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen)

Middelburg

7,7%

9,3%

11,2%

2,2%

1,8%

Overhead (% van de totale lasten)

Middelburg

6,8%

7,6%

7,7%

8,3%

7,2%

Overhead

proces. In de tabel hieronder is aangegeven hoe deze kosten

Overhead kosten zĳn alle kosten die samenhangen met de

zĳn opgebouwd:

sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire (bedragen x € 1.000)

loonkosten overige lasten

totale lasten

totale baten

saldo

202

1.671

Leidinggevenden

1.469

Financiën en AO/IC

1.627

612

2.239

-169

2.070

P&O / HRM

1.581

1.653

3.234

-17

3.217

274

352

1.021

111

1.132

Inkoop Interne en externe communicatie Juridische zaken

842

901

Bestuurszaken en bestuursondersteuning

1.183

1.207

Informatievoorziening en automatisering (ICT)

1.015

4.029

5.044

-2

5.042

Huisvesting en Facilitaire zaken

1.011

3.326

4.337

-81

4.256

DIV

331

848

1.179

Managementondersteuning.

10.406

10.942

21.348

-269

21.079

-1.043

Totaal dekking toerekening overhead GB, GBP en investeringen dekking overheadvergoeding samenwerkingsverbanden Totaal

-824

10.406

9.899

20.305

-1.093

19.212

Overhead mag nog wel worden toegerekend aan grondexploitaties, investeringen en andere (subsidie)projecten. In de praktĳk gebeurt dit door op het taakveld 0.4 onder de lasten een negatief bedrag op te nemen en dit bedrag op het betreffende taakveld met de weer als last te verantwoorden. Hierdoor wordt de exploitatie niet onnodig opgevoerd. 2

Overheadvergoeding binnen de samenwerkingsverbanden

waarbĳ Gemeente Middelburg als gastgemeente opereert worden als baten verantwoord binnen het taakveld overhead.

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Bestuur en Ondersteuning / Wat mag het kosten?

Wat mag het kosten? 0 Bestuur en ondersteuning

Rekening

Begroting

2024

2025

2026

2027

2028

2029

0.01.0 Bestuur

3.537

3.203

3.218

3.306

3.428

3.555

0.02.0 Burgerzaken

2.871

2.864

2.982

3.118

3.277

3.182

0.03.0 Beheer ov gebouwen en gronden

758

1.070

1.099

1.188

1.777

1.798

0.06.3 Parkeerbelasting

7.190

7.163

7.322

7.636

8.507

8.561

1.322

1.146

1.188

1.234

1.277

908

Overzicht taakvelden Lasten

Totaal lasten Baten 0.01.0 Bestuur 0.02.0 Burgerzaken 0.03.0 Beheer ov gebouwen en gronden

385

424

433

450

465

482

0.06.3 Parkeerbelasting

6.480

7.312

8.203

8.427

Totaal baten

8.187

8.882

9.824

10.110

10.169

9.817

0.01.0 Bestuur

-3.537

-3.203

-3.218

-3.306

-3.428

-3.555

0.02.0 Burgerzaken

-1.550

-1.719

-1.794

-1.884

-2.001

-2.274

0.03.0 Beheer ov gebouwen en gronden

-372

-646

-666

-739

-1.311

-1.316

0.06.3 Parkeerbelasting

6.456

7.287

8.180

8.403

8.402

8.401

997

1.720

2.502

2.475

1.662

1.256

0.04.0 Overhead

17.298

20.291

20.307

21.113

21.514

22.151

Totaal lasten

17.298

20.291

20.307

21.113

21.514

22.151

0.04.0 Overhead

1.059

1.093

1.134

1.171

1.210

Totaal baten

1.059

1.093

1.134

1.171

1.210

0.04.0 Overhead

-16.239

-19.231

-19.214

-19.979

-20.343

-20.940

Totaal overzicht overhead

-16.239

-19.231

-19.214

-19.979

-20.343

-20.940

0.05.0 Treasury

2.344

-406

-689

-346

106

107

0.06.1 OZB woningen

1.900

1.869

1.874

1.967

2.050

2.136

0.06.2 OZB niet woningen

1.801

1.837

1.815

1.895

1.961

2.035

0.06.4 Belastingen overig

1.247

1.338

1.339

1.368

1.398

1.429

7.300

4.645

4.346

4.892

5.523

5.715

0.05.0 Treasury

30.702

4.023

6.552

6.290

6.299

6.297

0.06.1 OZB woningen

8.954

9.418

9.696

10.136

10.583

11.041

Saldo

Totaal overzicht taakvelden Overzicht overhead Lasten

Baten

Saldo

Overzicht algemene dekkingsmiddelen Lasten

0.07.0 Alg uitk en ov uitk gem.fonds Totaal lasten Baten

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Bestuur en Ondersteuning / Wat mag het kosten?

0 Bestuur en ondersteuning 0.06.2 OZB niet woningen 0.06.4 Belastingen overig

Rekening

Begroting

2024

2025

2026

2027

2028

2029

8.947

9.022

9.421

9.789

10.119

10.465

1.772

1.923

1.888

1.933

1.978

2.015

0.07.0 Alg uitk en ov uitk gem.fonds

125.930

132.265

134.865

138.856

139.488

144.741

Totaal baten

176.306

156.651

162.423

167.004

168.467

174.560

0.05.0 Treasury

28.359

4.430

7.241

6.636

6.192

6.190

0.06.1 OZB woningen

7.054

7.549

7.822

8.169

8.533

8.905

0.06.2 OZB niet woningen

7.146

7.184

7.606

7.894

8.158

8.431

0.06.4 Belastingen overig

525

585

549

565

580

586

Saldo

0.07.0 Alg uitk en ov uitk gem.fonds

125.922

132.258

134.858

138.848

139.480

144.733

Totaal overzicht algemene dekkingsmiddelen

169.006

152.005

158.077

162.112

162.944

168.845

Overzicht overige baten en lasten (incl. onvoorzien) Lasten 0.08.0 Overige baten en lasten

775

-965

1.827

2.219

1.402

535

Totaal lasten

775

-965

1.827

2.219

1.402

535

0.08.0 Overige baten en lasten

758

150

Totaal baten

758

150

0.08.0 Overige baten en lasten

-17

1.115

-1.827

-2.219

-1.402

-535

Totaal overzicht overige baten en lasten (incl. onvoorzien)

-17

1.115

-1.827

-2.219

-1.402

-535

0.09.0 Vennootschapsbelasting

-342

368

Totaal lasten

-342

368

Baten

Saldo

Overzicht vennootschapsbelasting Lasten

Baten 0.09.0 Vennootschapsbelasting Totaal baten Saldo 0.09.0 Vennootschapsbelasting

342

-368

Totaal overzicht vennootschapsbelasting

342

-368

Overzicht mutaties reserves Toevoeging reserves 0.10.0 Mutaties reserves

34.042

8.971

22.101

3.641

3.984

4.349

Totaal toevoeging reserves

34.042

8.971

22.101

3.641

3.984

4.349

0.10.0 Mutaties reserves

30.794

22.672

30.703

1.588

863

597

Totaal onttrekking reserves

30.794

22.672

30.703

1.588

863

597

0.10.0 Mutaties reserves

-3.248

13.701

8.602

-2.053

-3.121

-3.752

Totaal overzicht mutaties reserves

-3.248

13.701

8.602

-2.053

-3.121

-3.752

Onttrekking reserves

Saldo

Overzicht resultaat rekening baten en lasten Lasten

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Bestuur en Ondersteuning / Wat mag het kosten?

0 Bestuur en ondersteuning

Rekening

Begroting

2024

2025

2026

2027

2028

2029

0.11.0 Resultaat rek baten-lasten

32.136

1.127

-144

465

159

2.748

Totaal lasten

32.136

1.127

-144

465

159

2.748

0.11.0 Resultaat rek baten-lasten

-32.136

-1.127

144

-465

-159

-2.748

Totaal overzicht resultaat rekening baten en lasten

-32.136

-1.127

144

-465

-159

-2.748

Baten 0.11.0 Resultaat rek baten-lasten Totaal baten Saldo

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Veiligheid

Veiligheid

We werken onder anderen aan het tegengaan van ondermĳnende criminaliteit, woninginbraken, overvallen en straatroven. Maar ook aan het voorkomen en oplossen van complexe overlastsituaties,

Burgers en bezoekers van Middelburg moeten zich veilig voelen

een veilig verloop van evenementen, een veilige zeehaven en

én veilig zĳn. Het gaat om veiligheid in en rond het huis en in

aan veiligheid binnen de digitale (Middelburgse) omgeving. Hierbĳ

de buurt. In het grotere verband veiligheid van stad en regio.

werken we samen met andere organisaties.

Beleidskader

– Beleidsregel Wet Aanpak Woonoverlast (2018)

Vastgestelde gemeentelĳke beleidsnota's:

– Nota omgaan met conventionele explosieven (2011)

– Integraal Veiligheidsbeleid Walcheren 2023-2026 (2023)

– Bestuurlĳke handhaving van artikel 13b

– Prostitutiebeleid (beleidsnota en -regels) (2000)

– Beleidsregel Veiligheid bĳ evenementen (2017)

Opiumwet (2014/2016)

– Integriteitsbeoordeling (Wet BIBOB) (2023)

– Regionaal Beleidsplan Politie Zeeland West-Brabant 2023-2026

– Regionaal Zeeuws Crisisplan 2018-2021 (2017)

– Strategische agenda aanpak van cybercriminaliteit Zeeland

– Victoriabeleid gemeente Middelburg (2000)

West-Brabant 2023-2026

– Beleidsregel Wet maatregelen bestrĳding voetbalvandalisme en ernstige overlast (Wet MBVEO) (2013)

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Veiligheid / Wat willen we bereiken?

Wat willen we bereiken? Maatschappelĳk effect

zĳn er wel geluiden van inwoners die zich onveilig voelen. Ook in de raad komen regelmatig situaties voorbĳ waar het gaat om overlast of onveiligheid waar raadsleden op worden

De burgers, bezoekers en ondernemers van Middelburg moeten

aangesproken. Een voorbeeld is de uitkomst van het burgerberaad

zich veilig voelen en veilig zĳn. Dat gaat het enerzĳds om veiligheid

over de jaarwisseling. Eén van de adviezen uit dit beraad is

in en rond het huis, werk en in de buurt, anderzĳds in het grotere

een betere samenwerking tussen handhaving en inwoners die

verband van stad en regio.

overlast ervaren. Het burgerberaad adviseert dat het makkelĳker en duidelĳker wordt waar inwoners overlast door vuurwerk kunnen

Doelstellingen 1. 2. 3.

melden, maar ook dat er een terugkoppeling plaatsvindt.

Werken aan de veiligheid van inwoners, ondernemers en bezoekers

Er is afstand tussen wat de overheid doet en wat inwoners ervaren.

De basis op orde voor wat betreft een datagedreven aanpak

Dan mist de inwoner wel eens het gezag die de orde handhaaft,

van ondermĳning.

of weet men niet waar men terecht kan met zĳn klacht of onvrede.

Versterken van de weerbaarheid en integriteit van de

Het is belangrĳk dat we investeren in die veiligheidsvraagstukken

gemeente Middelburg. Voorkomen wordt dat de gemeente

waar de inwoner dagelĳks mee geconfronteerd wordt. Dat er

ondermĳnende activiteiten faciliteert.

vertrouwen is bĳ de burger dat zaken opgelost worden, dat er

Tegengaan van jeugdcriminaliteit.

geluisterd wordt en dat regels worden nageleefd.

Bewustwording creëren en advies geven in het tegengaan van digitale criminaliteit.

Wat gaan we daarvoor doen?

Daar ligt een rol voor de politie. Die het niet makkelĳk heeft, want ook voor de politie geldt dat er steeds meer taken en uitdagingen bĳkomen, terwĳl de politie aan de andere kant dient te bezuinigen. Het is aan de burgemeester om goede afspraken te maken met

2026 is het laatste jaar van het lopende Integraal Veiligheidsbeleid

politie over de wĳze waarop de politie, binnen alle beperkingen,

2023-2026. Dit jaar wil het bestuur van Middelburg gebruiken

zĳn rol in die samenleving kan uitvoeren. Gemeente Middelburg

om een aantal ambities die in 2022 zĳn geformuleerd af te

vindt het belangrĳk dat politie zichtbaar is en aanspreekbaar. Dat

ronden en op te leveren. Daarnaast kĳkt het bestuur ook

inwoners weten wie de wĳkagent is.

vooruit. Er is een aantal veiligheidsvraagstukken waar we nu al mee aan de slag willen die waarschĳnlĳk ook een plaats

Maar ook de gemeente zelf heeft hier een taak. We kunnen

in het nieuwe veiligheidsbeleid zullen krĳgen, zoals de handel

preventief veel in veiligheid investeren, door het bieden van kansen

en het gebruik van drugs, jongeren die in de criminaliteit

aan alle jeugd om in gezondheid en gelukkig op te groeien, door

belanden of dreigen te belanden, inwoners van Middelburg die

het bieden van onderwĳs, door inzet van jongerenwerk, het geven

onveilig gedrag vertonen, omdat ze psychisch ziek zĳn of niet

van voorlichting, enzovoort. Daarnaast dienen we toe te zien

meer mee kunnen in een veeleisende omgeving, polarisatie en

op de openbare orde en het naleven van regels. Gemeentelĳke

maatschappelĳke onrust, ondermĳning en een snel groeiend

toezichthouders zĳn aanwezig op straat en op plaatsen waar

fenomeen van cybercriminaliteit.

mensen samenkomen, zoals bĳ evenementen. Zĳ vormen een belangrĳke schakel in de veiligheidsbeleving van inwoners van

Dit zĳn vraagstukken die de gemeente vroeger niet kende, of

en bezoekers aan onze gemeente. De raad heeft besloten om

niet in die mate. Ook zĳn deze vraagstukken niet meer lokaal

het aantal opsporingsambtenaren (BOA’s) uit te breiden, zodat zĳ

op te lossen. Daar hebben we de samenwerking voor nodig op

beter gesteld staan voor een veelheid aan taken.

regionaal of nationaal niveau. Gemeente Middelburg investeert in deze veiligheidsvraagstukken. Alleen inwoners en bezoekers

Samenwerking

van de gemeente zien of merken dit niet altĳd. Zĳ voelen zich

Handhaving en veiligheid zĳn dus niet los van elkaar te zien.

niet altĳd gesteund door de overheid als het gaat om overlast

In 2025 worden de medewerkers binnen de gemeentelĳke

en onveiligheid in hun woon- en leefomgeving. Hoewel we niet

organisatie belast met veiligheid samengevoegd met de collega’s

slecht scoren op veiligheidsbeleving in de jaarlĳkse monitor

van handhaving. Dit zal op 1 januari 2026 zĳn geëffectueerd.

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Veiligheid / Wat gaan we daarvoor doen?

Vervolgens zal ook het handhavingsbeleid geïntegreerd worden in

partĳen een stap naar voren zetten. Afhankelĳk van de aard

het veiligheidsbeleid. Om een goede afweging te maken tussen

van het vraagstuk wordt bepaald welke partĳen dat zĳn. De

de taken van de gemeente op veiligheidsgebied en de benodigde

afgelopen jaren heeft de gemeente al fors geïnvesteerd in deze

capaciteit willen we meer data gestuurd gaan werken. Waar liggen

netwerken. Bĳvoorbeeld op het gebied van jeugdcriminaliteit.

risico’s en welke inspanning is nodig om deze risico’s te beperken

Regelmatig worden de bĳ de aanpak van jeugdcriminaliteit

en welke restrisico vinden wĳ acceptabel?

betrokken professionals in Middelburg uitgenodigd om met elkaar een bepaald thema of vraagstuk uit te diepen. Tĳdens die

Om veiligheidsvraagstukken succesvol aan te kunnen pakken

bĳeenkomsten leren we elkaar kennen en delen we onze kennis

moeten we samenwerken. Veel thema’s zĳn niet meer lokaal op te

en ervaring.

lossen, daar heb je regionale of bovenregionale samenwerking voor nodig. Een goed voorbeeld hiervan is de aanpak van

In 2026 wil het bestuur ook meer investeren in het betrekken

ondermĳning. Samen met de andere Zeeuwse gemeenten, de

van inwoners en bedrĳven bĳ veiligheid. In de veiligheidslinie

provincie en het waterschap hebben we een Zeeuwse norm

zĳn inwoners van grote waarde. Door het makkelĳker te maken

weerbare overheid ontwikkeld en geïmplementeerd. Die norm

voor inwoners om te melden, door campagnes uit te voeren

is de kapstok waarlangs de Zeeuwse overheden met elkaar de

bĳvoorbeeld voor Meld Misdaad Anoniem hoopt het bestuur

dĳken ‘ophogen’. Door met elkaar te investeren in een integer

meer signalen vanuit de samenleving te krĳgen waar overlast

en weerbare overheid wordt het moeilĳker voor criminelen om in

of onveiligheid zich voordoet.

Zeeland voet aan de grond te krĳgen. De verschillende onderdelen binnen deze norm zĳn verdeeld over de deelnemers waardoor we

Integraal Veiligheidsbeleid 2027-2030

met vĳftien veel meer werk verzetten dan wanneer iedere overheid

In 2026 zal een nieuw Integraal Veiligheidsbeleid worden

dit helemaal zelfstandig zou moeten doen.

opgesteld. Het is aan de nieuwe raad om wensen en prioriteiten voor dit nieuwe beleid mee te geven en dit beleid vervolgens

Het afgelopen jaar is flink geïnvesteerd in de interne samenwerking

vast te stellen. Ook zal een proces van participatie worden

tussen de domeinen zorg en veiligheid. Deze samenwerking

ingericht. In het nieuwe beleid zal de samenvoeging van veiligheid

zetten we in 2026 voort. Maatschappelĳke vraagstukken worden

en handhaving zichtbaar moeten zĳn. Ook zal nadrukkelĳk de

steeds complexer en passen niet meer binnen één domein.

veiligheidsbeleving van inwoners en ondernemers aan de orde

Ze vragen om een domeinoverstĳgende aanpak. Een belangrĳk

komen. Het is belangrĳk dat ‘grote’ veiligheidsvraagstukken

speerpunt op het gebied van zorg en veiligheid is de aanpak van

worden aangepakt, maar er moet ook oog zĳn voor de wĳze

femicide. We ontwikkelen een gerichte aanpak waarbĳ preventie,

waarop de ervaren onveiligheid door overlast en onveiligheid in de

vroegsignalering en bescherming centraal staat. Het verbinden

straat wordt tegengegaan.

van zorg en veiligheid is ook expliciet opgenomen in het door de gemeenteraad vastgestelde beleidskader jeugd. In 2026 bouwen

Uitvoering in 2026

we verder aan een veilige en kansrĳke omgeving voor iedereen.

In 2026 zal op een aantal veiligheidsthema’s weer het nodige werk verzet gaan worden. Het college heeft nog één jaar de tĳd om

Maar ook lokaal is samenwerking noodzakelĳk. Bĳ alle

de ambities uit het beleid ’23-’26 waar te maken. Geprioriteerde

veiligheidsthema’s werken we samen met een keur aan

beleidsthema’s zĳn de aanpak van ondermĳning, het helpen van

professionele organisaties. Dit zĳn organisaties uit de

mensen met zorgwekkend gedrag, het tegengaan en voorkomen

veiligheidsketen zoals bĳvoorbeeld politie en Openbaar Ministerie,

van jeugdcriminaliteit, het tegengaan van cybercriminaliteit, het

maar ook veel organisaties buiten het veiligheidsdomein. Feitelĳk

tegengaan van veiligheidsrisico’s bĳ de energietransitie en het

vormen we met al deze organisaties een veiligheidslinie. Die linie

vergroten van de veiligheid bĳ evenementen. In de paragraaf

is opgebouwd en staat gesteld om te voorkomen dat situaties

‘prestatie-indicatoren’ wordt uiteengezet welke resultaten behaald

een veiligheidsprobleem worden. Dat is preventie. Wanneer

dienen te worden.

een bepaald veiligheidsvraagstuk zich opdoet zullen een aantal

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Veiligheid / Invulling van financiële ruimte kadernota 2026-2029

Prestatie Integraal Veiligheidsbeleid Opstellen van een nieuw Integraal Veiligheidsbeleid 2027-2030 Integratie van handhavings- en veiligheidsbeleid De aanpak van ondermĳning Werken met een Gemeentelĳk Signalenoverleg op Ondermĳning Bekendheid vergroten over de verschillende signalen van ondermĳning en waar dit kan worden gemeld (interne meldpunt) Het coördineren van ondermĳningscasuïstiek of een bĳdrage leveren aan casuïstiek Organiseren en coördineren van minimaal 5 integrale (verkeers)controles Uitdagingen op het snĳvlak van zorg en veiligheid Eén of meerdere pilots in Zeeland uitvoeren voor een adequate afhandeling van meldingen personen met zorgelĳk gedrag Implementatie van de doorbraakmethodiek in Middelburg Het uitwerken en inzetten van een interventie om online radicalisering tegen te gaan Uitdagingen op het gebied van jeugd en veiligheid Uitvoeren en verstevigen van de Persoonsgerichte Aanpak voor risicojongeren Ontwikkeling van en uitvoering geven aan een intensieve wĳkaanpak Implementatie van schoolveiligheidsplannen Digitale veiligheid en de aanpak van cybercriminaliteit Uitvoeren bewustwordingscampagnes gericht op kwetsbare groepen in de samenleving deelname aan een bovenlokale samenwerking om bĳ te dragen aan het tegengaan van cybercriminaliteit in Zeeland en West-Brabant Veiligheid in relatie tot de energietransitie Bĳvend agenderen van dit thema binnen de

gemeentelĳke organisatie Deelnemen aan de Zeeuwse werkgroep batterĳen en hiermee het formuleren van beleid waarbĳ de veiligheid een belangrĳk onderdeel is De nieuwe risico’s vanuit de energietransitie borgen in ruimtelĳke plannen, vergunningen, toezicht en toekomstig beleid Veiligheid op en rond evenementen Verbetering inhoud en proces rondom veiligheidsplannen bĳ evenementen Vertalen van de adviezen vanuit het burgerberaad naar concrete activiteiten in de voorbereiding op en uitvoering van de jaarwisseling

Invulling van financiële ruimte kadernota 2026-2029 Nr.

bedragen x € 1.000

Begroting

2026

2027

2028

2029

-94

-99

-104

-108

Invulling van financiële ruimte begroting 2025 en meerjarenraming 2026 - 2028

Er zĳn geen mutaties vanuit de (meerjaren)begroting 2025 - 2028 op dit programma. Invulling van financiële ruimte kadernota 2026 - 2029 1 Vakspecialist ondermĳning

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Veiligheid / Invulling van financiële ruimte kadernota 2026-2029

Nr.

bedragen x € 1.000 2 Medior boa

Begroting

2026

2027

2028

2029

-222

-234

-245

-256

-316

-333

-349

-364

-316

-333

-349

-364

1 Voor een toelichting op de mutaties 2025 - 2028 zie begroting 2025 en meerjarenraming 2026-2028.

1. Vakspecialist ondermĳning

toegekend, is het van cruciaal belang dat we onze capaciteit in lĳn

De aanpak ondermĳning is een belangrĳke pĳler van integer

brengen met de huidige en toekomstige behoeften van onze stad.

bestuur. Door deze aanpak goed te positioneren en bemensen worden we als organisatie en samenleving weerbaarder tegen

Middelburg, als hoofdstad van Zeeland, heeft een voorbeeldfunctie

criminele elementen die de onder- en bovenwereld met elkaar

op het gebied van handhaving van openbare orde en veiligheid.

verweven. De uitwassen ervan komen we tegen in onze gemeente,

Onze BOA’s zĳn het herkenbare gezicht op straat als visite kaartje

zoals bezit en gebruik van wapens, handel in verdovende

van Middelburg en zullen in eerste aanleg altĳd treden als gastheer

middelen, criminele uitbuiting, vormen van mensenhandel, geweld

en gastvrouw. Met de afnemende aanwezigheid van de politie in

en bedreiging.

ons straatbeeld, is het essentieel dat onze BOA’s deze leemte vullen. Dit is vooral relevant gezien de nieuwe bevoegdheden

Gemeente Middelburg is bezig met een professionaliseringsslag

die aan BOA’s zĳn toegekend, waaronder het handhaven op niet

voor de aanpak van ondermĳning. De gemeente investeert in de

voeren van een juiste fietsverlichting, handheld telefoongebruik op

aanpak van ondermĳning door een intensievere samenwerking

de fiets, en het negeren van een rood verkeerslicht door fietsers

en het verbeteren van de informatiepositie van de gemeente.

en voetgangers. Deze bevoegdheden zĳn van groot belang,

Een intensievere samenwerking, zowel binnen de gemeentelĳke

aangezien het aantal verkeersslachtoffers in de afgelopen jaren

organisatie als met partners buiten.

is gestegen en BOA's hiermee een aanzienlĳke bĳdrage kunnen leveren aan de verkeersveiligheid.

Concreet verbeteren we onze informatiepositie door bewustwording te creëren, te signaleren, samenwerken met MMA,

Ook zien we een sterkte toename als het gaat om de inzet

een gemeentelĳk signalenoverleg in te richten met daarbĳ een

bĳ evenementen, doordat de politie minder aanwezig kan zĳn

privacy protocol en registratie en een informatiesysteem. De

wordt er een groter beroep gedaan op de inzet van onze BOA’s.

groei van het aantal signalen en verdachte situaties levert een

Daarnaast zie we een forse toename in het aantal demonstraties.

significante groei op van de werkzaamheden die leiden tot en

Vanaf 2026 zĳn er drie nieuwe BOA's actief met een rol als

voortkomen uit (een verbeterde aanpak) van ondermĳning. Tot nu

medior. Zĳ vormen een belangrĳkste schakel om het vertrouwen

toe deden de AOV-ers binnen het cluster OOV (Wĳk en Bestuur) dit

van inwoners terug te winnen dat regels worden gehandhaafd en

erbĳ. Echter de werkzaamheden binnen de aanpak, de behoefte

dat dat nodig is voor de leefbaarheid en veiligheid in onze wĳken

om signalen na te lopen, informatie te delen en te verrĳken,

en dorpen. Daarnaast willen we focus leggen op boa´s binnen de

controles te organiseren en uit te voeren, het uitvoeren van

wĳken en ondermĳning.

casussen, etc. is de afgelopen jaren fors gegroeid en momenteel niet naar behoren uit te voeren. De professionaliseringsslag die Middelburg nu uitvoert zal de behoefte aan uitvoeringscapaciteit doen groeien. 2. Medior boa Gezien de recente ontwikkelingen en nieuwe wettelĳke taken met daaraan gekoppeld nieuwe bevoegdheden die aan BOA's zĳn

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Veiligheid / Beleidsindicatoren

Beleidsindicatoren Beleidsindicatoren

2019

2020

2021

2022

2023

2024

Middelburg

Nederland

Winkeldiefstallen (aantal per 1.000 inwoners) Middelburg

3,9

2,6

2,7

2,4

2,5

2,2

Nederland

2,3

1,8

2,3

2,5

2,2

Middelburg

5,2

4,5

5,4

5,1

5,4

Nederland

4,8

4,6

4,3

4,6

4,3

Middelburg

1,6

1,4

0,6

0,7

0,8

Nederland

2,3

1,8

1,3

1,4

1,3

1,2

openbare ruimte) (aantal per 1.000 inwoners) Middelburg

6,7

6,9

7,7

8,1

6,8

6,7

Nederland

5,9

6,2

6,1

5,8

5,7

Rekening

Begroting

2024

2025

2026

2027

2028

2029

4.315

4.559

4.656

4.928

5.288

5.576

Verwĳzingen Halt (aantal per 1000 inwoners (jongeren van 12 tot 18 jaar)

Geweldsmisdrĳven (aantal per 1.000 inwoners) Diefstallen uit woningen (aantal per 1.000 inwoners) Vernielingen en beschadigingen (in de

Wat mag het kosten? 1 Veiligheid Overzicht taakvelden Lasten 1.01.0 Crisisbeheersing en brandweer 1.02.0 Openbare orde en veiligheid

3.123

3.433

3.274

3.404

3.265

3.401

Totaal lasten

7.438

7.992

7.930

8.332

8.553

8.976

Baten 1.01.0 Crisisbeheersing en brandweer 1.02.0 Openbare orde en veiligheid

447

Totaal baten

447

-4.315

-4.559

-4.656

-4.928

-5.288

-5.576

Saldo 1.01.0 Crisisbeheersing en brandweer 1.02.0 Openbare orde en veiligheid

-2.676

-3.393

-3.216

-3.344

-3.203

-3.336

Totaal overzicht taakvelden

-6.991

-7.953

-7.872

-8.272

-8.491

-8.912

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Verkeer, vervoer en waterstaat

Verkeer, vervoer en waterstaat

ruimte integraal te kĳken naar de opgaves. Vergroening en verduurzaming wordt in alle plannen meegenomen zonder dat dit ten koste gaat van de mobiliteitsdoelstellingen. Daarnaast bevorderen we het gebruik van elektrisch- en deelvervoer voor het verminderen van de CO2- uitstoot.

De gemeente is verantwoordelĳk voor het aanleggen en beheren van infrastructuur, het faciliteren van diverse vervoersvormen, het

We willen een samenleving waaraan iedereen zo veel mogelĳk kan

realiseren van parkeervoorzieningen en het goed afwikkelen van

deelnemen. De gemeente vindt het daarom belangrĳk dat iedereen

verkeer- en vervoerstromen. Veiligheid staat hierbĳ voorop.

zoveel mogelĳk overal zelfstandig kan wonen en komen. Het is om die reden dat de openbare ruimte waar mogelĳk toegankelĳk

We geven uitvoering aan het klimaatakkoord en de Zeeuwse

moet zĳn. Op die manier kunnen we allerlei voorzieningen bereiken

klimaatadaptatiestrategie door bĳ de inrichting van de openbare

en gebruiken.

Beleidskader

Overige vastgestelde beleidsnota's:

Vastgestelde gemeentelĳke beleidsnota's:

– Noititie Wegenbeheerplan gemeente Middelburg 2024-2033

– Omgevingsvisie Middelburg 2050

– Middelburgse Visie Milieu

– GVVP Middelburg 2030

– Actieprogramma Klimaat, Energie en Circulariteit

– Regionale Mobiliteitsstrategie

– Kaders beleidsplan wegbeheer 2024-2033

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Verkeer, vervoer en waterstaat / Wat willen we bereiken?

Wat willen we bereiken?

Doelstellingen 1.

Het verduurzamen van mobiliteit

Maatschappelĳk effect

Het minimaal behouden van het hoge aandeel fietsverkeer in

Het borgen en daar waar mogelĳk verbeteren van de bereikbaarheid en toegankelĳkheid van Middelburg voor alle

het totale verkeer 3.

Het verhogen van de verkeersveiligheid binnen de bebouwde kom

mensen. Inwoners en bezoekers van Middelburg moeten zich veilig en vlot kunnen verplaatsen door en rond de stad. Zonder al te

veel oponthoud en het veroorzaken van overlast en milieuhinder.

Het verbeteren van de bereikbaarheid binnen Middelburg Voldoende parkeergelegenheid voor bewoners en bezoekers

Het is fĳn om in Middelburg te verblĳven, dit zien we terug in de

met behoud van een hoog bezettingspercentage van

leefbaarheid. Daarnaast moet er voldoende parkeergelegenheid

de parkeerconcentraties

zĳn aan de randen van Middelburg. We streven naar een

Een autoluwe binnenstad

duurzamere samenleving, hierdoor is onze gemeente straks beter

Een toegankelĳke stad

voorbereid op uitdagingen door het veranderende klimaat.

Wat gaan we daarvoor doen? Prestatie Het verduurzamen van mobiliteit Laadvisie opstellen en vaststellen Laadinfrastructuur voor elektrische auto's verbeteren Stimuleren deelmobiliteit Het behouden van het hoge aandeel fietsverkeer Uitvoeren verbeteringen van de situatie rond de Schroebrug voor fietsers De mogelĳkheid tot fiets parkeren in het centrum verbeteren Fietsers en voetgangers in de binnenstad op '1' plaatsen. Bĳ de aanleg van nieuwe wĳken denken vanuit de voetganger en fietser, pas daarna vanuit de automobilist (STOMP- principe) Wĳ brengen de maximumsnelheid binnen woonwĳken zoveel mogelĳk naar 30 km/ uur. Belangrĳke toegangswegen uitgezonderd.

Verhogen van de verkeersveiligheid binnen de bebouwde kom Quick wins verkeersveiligheid uitvoeren Extra aandacht voor verkeerseducatie voor de kwetsbare verkeersdeelnemers Samen met verkeerswerkgroepen, politie, fietsersbond en andere relavante partĳen continu blĳven werken aan het verhogen van de verkeersveiligheid. Verbeteren van de bereikbaarheid binnen Middelburg Uitrollen netwerk publiek vervoer met opstapplaatsen voor flexvervoer en deelmobiliteit Werken aan een gezamenlĳke visie wegbeheerders voor een toekomstbestendige ontsluiting van het gebied Veerse Meer Zuid Bepalen hoe om te gaan met de gebiedsontsluiting van Arnemuiden Onderzoeken hoe de buurtbus past binnen het nieuwe publiek vervoer Voorbereiding vervanging parkeerverwĳssysteem Actualisatie van het verkeersmodel Walcheren Verbetermaatregelen verkeersveilige schoolomgeving OZEO-scholen Grevelingenstraat Voorbereiden en vervanging diverse verkeersregelinstallaties

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Verkeer, vervoer en waterstaat / Wat gaan we daarvoor doen?

Prestatie

Voldoende parkeergelegenheid voor bewoners en bezoekers Analyse van de in 2023 uitgevoerde parkeertellingen. E.e.a. vertalen we naar nieuw beleid Blĳvend stimuleren gebruik parkeergarages Onderzoeken realisatie hubs (parkeerterreinen) aan de randen voor gemotoriseerd verkeer Bĳ parkeren op straat in de binnenstad geven wĳ voorrang aan de inwoners. Vertaling vindt plaats in nieuw te ontwikkelen beleid. Onderzoek naar implementatie vooraf reserveren parkeerplaats in parkeergarages Een autoluwe binnenstad Beter benutten van de parkeerterreinen aan de randen van de stad Vergroenen van de openbare ruimte Een toegankelĳke stad Samen met vertegenwoordigers van organisaties verder invulling geven aan de wĳze waarop de openbare ruimte toegankelĳk gemaakt en gehouden kan worden Uitvoeren onderhoud volgens het Jaarplan Wegen en Riolering 2026

Doelstelling 1: het verduurzamen van mobiliteit

maatschappelĳke organisaties - maatregelen voorgesteld die

Het grootste deel van de afgelegde reiskilometers gebeurt met de

het fietsen stimuleren en/of de verkeersveiligheid verhogen.

auto. Hier is dan ook de meeste winst te behalen door:

Afhankelĳk van de beschikbare financiële middelen worden

– Het voorkomen, verkorten of verminderen

deze op korte of langere termĳn uitgevoerd.

van autoverplaatsingen; – Het stimuleren van vervoerswĳze: lopen, fietsen en reizen met het openbaar vervoer; – Het verschonen van verplaatsingen: zorg dat verplaatsingen

– Voor het stimuleren en faciliteren van elektrisch rĳden worden laadpalen geplaatst; – We stimuleren deelmobiliteit om daarmee het publiek vervoer te complementeren.

met schone auto’s worden gemaakt. Bĳvoorbeeld elektrische auto’s of auto’s op groen gas; – Het bevorderen van gedeeld gebruik in plaats van autobezit.

Doeltelling 2: het minimaal behouden van het hoge aandeel fietsverkeer in het totale verkeer “In ons mobiliteitsbeleid staat het langzaam verkeer (fiets en

Onze mobiliteit gaat de komende jaren fors veranderen. De groei

voetganger) op nummer één.” De basis voor de aanpak ligt in het

van elektrische auto's en laadinfrastructuur zet door. Het delen

GVVP 2030. Hiervoor wordt al jaren een integraal programma aan

van bezit wordt mogelĳk vanzelfsprekender. Bĳ mobiliteit geldt:

fietsgebruik stimulerende projecten gehanteerd. Dit programma

eerst inzetten op energie besparen en dan hernieuwbare energie

met projecten richt zich op verbetering van de omstandigheden

toepassen om de mobiliteit te verduurzamen. Dit vertaalt zich in

van fietsers op enerzĳds de fietsroutes in de binnenstad en

onderstaande ontwikkelingen:

anderzĳds de fietsroutes vanuit de wĳken naar het buitengebied.

– De steeds verdergaande ontwikkeling via internet, digitalisering van allerlei (overheids)diensten en flexibel werken betekent dat

Projecten/maatregelen gericht op het verhogen van de

de noodzaak om fysiek aan het verkeer deel te nemen afneemt.

verkeersveiligheid, optimaliseren en verbeteren van 30 km/u

Thuiswerken is voor een percentage van de totale werktĳd

wegen et cetera dragen bĳ aan het in stand houden van het

de norm geworden. Een concreet voorbeeld is de gemeente

hoge aandeel fietsverkeer in het totale verkeer of zelfs verder

Middelburg als werkgever, waar hybride werken tot maximaal

verhogen hiervan. Dit is in feite een permanent lopende activiteit

50 % mogelĳk is gemaakt;

welke in samenspraak met de bewoners, verkeerswerkgroepen,

– De fiets staat in het gemeentelĳk mobiliteitsbeleid op nummer

fietsersbond, politie et cetera wordt uitgevoerd.

één. In een continu proces worden - gezamenlĳk met

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Verkeer, vervoer en waterstaat / Wat gaan we daarvoor doen?

Het (auto)parkeerbeleid vervult een sleutelrol om het fietsklimaat

Meten is weten. In 2023 voerden we een parkeeronderzoek

te veraangenamen. Autoluw zorgt sowieso voor minder conflicten,

uit. Resultaten van het onderzoek geven inzicht in omvang de

maar verbetert ook direct de concurrentiepositie van de fietser.

(parkeer)opgave voor het fietsparkeren in de binnenstad en zĳn

Verder ligt er een opgave in het verbeteren van het fietsparkeren

verwerkt in nieuw parkeerbeleid. Op moment van schrĳven lopen

in de binnenstad. Het vertrekpunt is het optimaal faciliteren van

twee projecten om de parkeercapaciteit voor fietsen te vergroten.

de stallingsbehoefte van de fietser. Optimaal faciliteren is het

Het gaat om de locaties Langevielebinnenbrug en Damplein.

aanbieden van de juiste voorziening op de juiste plaats. Hierbĳ

Hiernaast ontwikkelen we een plan om het Koorkerkgebied meer

maken we onderscheid naar type gebruiker. Bĳ korte bezoeken

autoluw te maken.

moet de oplossing laagdrempelig zĳn. Veelal wordt er (toch) gebruik gemaakt van de standaard en zĳn stallingsvoorzieningen

Doelstelling 3: het verhogen van de verkeersveiligheid

(dus) niet per se nodig. Duurt het bezoek langer, dan kĳkt fietser

binnen de bebouwde kom

uit naar een goed/beter ingerichte stallingsmogelĳkheid. Ze laat

Samen met het Regionaal Orgaan Verkeersveiligheid Zeeland

zich dan misschien wel verleiden de fiets iets verder weg van

(ROVZ), de verkeerswerkgroepen, politie, fietsersbond en andere

de bestemming te stallen. Zo helpt de fietsenstalling op het

relevante partĳen wordt continu gewerkt aan een verhoging van de

Zusterplein bĳ het faciliteren van de parkeervraag van de bezoeker

verkeersveiligheid. Zoals uit onderstaande tabel is af te lezen blĳft

die een langere tĳd in de binnenstad verblĳft.

het aantal ongevallen sinds 2020 redelĳk stabiel.

De lichte stĳging van het aantal ongevallen is mogelĳk (deels) verklaarbaar door te kĳken naar het aantal verkeersslachtoffers naar vervoerswĳzen. In onderstaande grafiek is het aandeel verkeersslachtoffers per vervoerswĳze weergegeven. Hieruit blĳkt dat ongeveer 75% van alle slachtoffers in de groep kwetsbare vervoerswĳzen (voetgangers, fietsers, e-bike, bromfietsers+ (=bromfiets, snorfiets, scootmobiel en brommobiel)) valt. Vorig jaar was dit nog ruim 80%.

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Verkeer, vervoer en waterstaat / Wat gaan we daarvoor doen?

Wanneer we verder inzoomen op de leeftĳd van de slachtoffers (onderstaande grafiek) zien we dat 30% van de slachtoffers een leeftĳd heeft tussen de 12 en 24 jaar. Daarnaast zien we ook een piek tussen de 70 en 80 jaar. Bĳ de aanpak van verkeersveiligheid zĳn dit categorieën waar we extra aandacht aan moeten besteden.

De registratiegraad ongevallen fietsers is laag. Daarbĳ speel

Factoren zoals infrastructuur (fietspaden, kruispunten), netwerk

mee dat veel fietsongevallen eenzĳdig zĳn (ongevallen zonder

(samenhang, doorstroming), educatie en handhaving zorgen

betrokkenheid ander voertuig). Onze aanpak is generiek gericht.

gezamenlĳk voor comfort en veiligheid.

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Verkeer, vervoer en waterstaat / Wat gaan we daarvoor doen?

We gaan voor deze doelgroepen extra investeren in

– Planvoorbereiding herinrichting Stationsstraat / Blauwedĳk.

verkeerseducatieprogramma’s om enerzĳds de gebruikers

– Voorbereiding vervanging en uitbreiding van

weerbaarder te maken en anderzĳds het besef van de risico’s te vergroten. Daarnaast gaan we met de quick wins verkeersveiligheid ook extra aandacht besteden aan maatregelen

het parkeerverwĳssysteem. – Verbetermaatregelen verkeersveilige schoolomgeving OZEOscholen Grevelingenstraat.

die ten goede komen van deze kwetsbare doelgroepen.

– Actualisatie van het verkeersmodel Walcheren.

Doelstelling 4: het verbeteren van de bereikbaarheid

Strategisch project: gebiedsontsluiting Veerse Meer Zuid

binnen Middelburg

Het project is in 3 projectfasen verkeerskundig onderzocht

Ook in 2026 werken we gestaag verder aan behoud en daar

en uitgewerkt en er is per oplossingsrichting een

waar mogelĳk verbetering van de bereikbaarheid en aan verhoging

omgevings-effecten-analyse uitgevoerd.

van de verkeersveiligheid op het wegennet. In het gemeentelĳk

Fase 1 betreft maatregelen die op de korte termĳn

verkeer- en vervoerplan is het accent in het mobiliteitsbeleid vooral

gerealiseerd worden. Deze maatregelen zĳn gericht op het

komen te liggen op het verder optimaliseren van het bestaande

bieden van een verkeersveilige route voor het bouwverkeer

wegennet op basis van de wegencategorisering.

richting het Waterpark Veerse Meer in combinatie met het

De optimalisatie bestaat uit enerzĳds het aanpakken van gesignaleerde verkeersproblemen, bĳvoorbeeld komend uit de overleggen met de verkeerswerkgroepen. Anderzĳds gaat het om de meer vanuit beleid gestuurde projecten (GVVP 2030). Hiervoor moet wel vaak enkele jaren “gespaard “ worden om te kunnen uitvoeren. Vaak combineren we een aanpassing van de weg met werkzaamheden aan riolering en/of reconstructie.

verbeteren van bestaande verkeersknelpunten met name voor het fietsverkeer op deze route. In 2025 hebben de raden van Borsele, Goes en Middelburg en de Algemene Vergadering van het Waterschap Scheldestromen gekozen voor variant 3 (maatregelen voor het bouwverkeer voor het Waterpark Veerse Meer) van de Gebiedsontsluiting Veerse Meer Zuid Fase 1. In 2026 start de realisatie van deze maatregelen. Fase 2 betreft maatregelen op de doorgaande route in

Lopende en opstarten projecten 2026

Arnemuiden. Deze maatregelen worden op korte termĳn

Plannen in onderzoek, voorbereiding en/of uitvoering:

(één tot drie jaar) gerealiseerd en zĳn gericht op het

– Actualisering parkeerbeleid auto- en fietsparkeren. Het

verbeteren van de verkeersveiligheid van het langzame

definitieve rapport is in september 2025 behandeld in de gemeenteraad. Een implementatieplan voor de uitwerking van (deel-)projecten wordt in 2026 aan uw raad voorgelegd. – Onderzoek naar parkeer-/mobiliteitshubs aan de randen van de binnenstad op de locaties P+R-terrein, Oude Veerseweg en Hof van Tange. – Start onderzoek ‘30 km/uur de norm binnen de bebouwde kom’. – Voorbereiden en vervanging diverse verkeersregelinstallaties. – Ontwikkelen en voorbereiden plannen ter verbetering van de verkeersveiligheid in het kader van het SPV (Strategisch Plan Verkeersveiligheid) en de quick wins verkeersveiligheid. – Uitvoeren van een verkenning naar mogelĳk infrastructurele

helft van 2025 is het Voorlopig ontwerp in de inspraak gebracht. In 2026 wordt het ontwerp voorbereid voor uitvoering. Afronding van de realisatie is naar verwachting medio 2027. Fase 3 Voor de robuuste Gebiedsontsluiting Veerse Meer Zuid zĳn nog 4 robuuste varianten in beeld. Deze worden in opdracht van de provincie Zeeland door een extern adviesbureau met behulp van een Multi Criteria Analyse beoordeeld. De resultaten van deze analyse worden met een advies aan de raden en Algemene Vergadering ter besluitvorming voorgelegd. Monitoring ontwikkeling verkeersintensiteiten

maatregelen die een bĳdragen aan de verbetering van de

De ontwikkeling van het (auto)verkeer wordt

doorstroming en de verkeersveiligheid van met name het

gemonitord (verkeerstellingen) en vergeleken met de

langzame verkeer rond de Schroebrug.

verkeersmodelberekeningen van het verkeersmodel. Resultaten

– Uitrollen netwerk publiek vervoer met opstapplaatsen voor flexvervoer en deelmobiliteit.

verkeer en leefbaarheid langs deze route. In de tweede

daarvan laten zien dat er geen onvoorziene negatieve ontwikkelingen zĳn op de aspecten bereikbaarheid en

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Verkeer, vervoer en waterstaat / Wat gaan we daarvoor doen?

doorstroming. In het algemeen geldt dat door de N57 de

naar mobiliteit. Het perspectief van de reiziger is daarbĳ het

autoverkeerintensiteiten op het Middelburgse wegennet zĳn

uitgangspunt; oftewel reiziger centraal, en niet het denken vanuit

afgenomen. Hierdoor is meer ruimte ontstaan voor andere

verschillende overheden in losse systemen.

verkeersmodaliteiten. Dit levert een positieve bĳdrage aan de verkeersveiligheid en fietsvriendelĳkheid van Middelburg. We

De nieuwe busconcessie start vanaf eind 2026. Vooruitlopend

gaan het verkeersmodel in 2026 actualiseren. Hiervoor gaan

hierop testen we heel 2026 het flexibel vervoer op Walcheren.

we in het voorjaar en de zomer nieuwe tellingen uitvoeren. In

Voor de flextaxi wordt zoveel mogelĳk gebruik gemaakt van de

tegenstelling tot de eerdere verkeersmodellen zal er nu ook naar

materialen van het doelgroepenvervoer wat is geregeld in de

fietsintensiteiten gekeken worden om hier ook een beter beeld van

nieuwe concessie van het doelgroepenvervoer. Daarbĳ is het

te krĳgen.

de bedoeling dat deze vanuit één gezamenlĳke vervoerscentrale worden aangestuurd. In een dorp of stad zĳn er straks meer

Wegenonderhoud in woonwĳken

opstappunten voor flexibel vervoer te vinden. Binnen de bebouwde

In 2023 is na consultatie van de bewoners en

kom is een opstappunt op maximaal 500 meter te vinden, buiten

raadsvertegenwoordigers een nieuw kader geformuleerd voor het

de bebouwde kom komen er in principe geen opstapplaatsen

beleid, beheer en onderhoud van de verhardingen. Het plan heeft

maar worden reizigers aan huis opgehaald. In 2024 en 2025

een looptĳd van 2024 tot en met 2033.

heeft er participatie plaatsgevonden zodat alle bewoners konden meedenken over dit netwerk. Inmiddels zĳn de opstappunten

Speerpunten in het plan zĳn om de komende raadsperiodes:

gerealiseerd. Gedurende de testperiode van het flex vervoer

– De gegroeide hoeveelheid achterstallig onderhoud aan de

(2026) kĳken we ook of de gerealiseerde opstappunten voldoen of

verhardingen terug te brengen naar een niveau onder de 10%.

dat we hier nog wĳzigingen in moeten doorvoeren.

– Integraal onderhoud samen met andere beleidsvelden als rioolonderhoud, klimaat-, verkeerskundige- en

Met het oog op een publiek vervoerssysteem worden ook de

groenmaatregelen en werkzaamheden van nutsbedrĳven. Door

mogelĳkheden van verdere integratie van de buurtbus in het

integraal te werken is het ook mogelĳk om de buitenruimte

systeem onderzocht. In principe zal met de nieuwe dienstregeling

af te stemmen op de actuele wensen van bewoners en

(eind 2026) de buurtbus 569 komen te vervallen. We onderzoeken

belanghebbenden. Daarbĳ wordt steeds beoordeeld of het

de effecten van het nieuwe mobiliteitssysteem op deze buurtbus

gebruik en de inrichting nog op elkaar aansluiten.

en blĳven met de provincie in gesprek over de mogelĳkheden.

– Gelĳktĳdig klimaatadaptieve maatregelen te nemen. Dit

Gedurende 2026 zullen het huidige systeem en het nieuwe naast

kan vaak gerealiseerd worden door het omvormen van

elkaar bestaan en worden de laatste zaken getest en gefinetuned.

verhardingen naar groen. Waar mogelĳk wordt verharding

Vanaf eind 2026 zal de nieuwe busdienstregeling starten en zal het

verwĳderd of minimaal ontworpen, maar dit mag niet ten koste

publiek vervoerssysteem ingericht zĳn.

gaan van de mobiliteitsdoelstellingen en de hieraan gekoppelde kwaliteit- en veiligheidseisen van de (weg-)infrastructuur. Op

Doelstelling 5: voldoende parkeergelegenheid voor

het gebied van duurzaamheid wordt steeds gestreefd om

bewoners en bezoekers

duurzame en circulaire materialen te gebruiken.

Onderzoek naar parkeerdruk binnenstad en mogelĳkheden

– De geplande werkzaamheden en voorbereidingen worden door het college vastgesteld in het Jaarplan wegen en riolen 2026.

voor vergroenen Bewoners en bezoekers van de binnenstad delen de parkeerruimte. Signalen over hoge parkeerdruk, waar zowel

Integratie openbaar vervoer en doelgroepenvervoer

bewoners als ondernemers melding van maken, zĳn er. Via een

Zeeland en Buurtbus Middelburg

motie van de raad kreeg het college van B&W de opdracht

De gemeenten en de provincie Zeeland hebben in gezamenlĳkheid

de mogelĳkheden te onderzoeken naar exclusief parkeren voor

de Regionale Mobiliteitsstrategie (RMS) opgesteld en vastgesteld.

bewoners. Dit sluit aan bĳ de Omgevingsvisie Middelburg 2050.

De ambitie van de RMS is om met een nieuwe insteek de

Hierin wordt ingezet op wĳziging van het parkeerbeleid om een

stap te maken naar een slim en duurzaam mobiliteitssysteem;

autoluwe binnenstad te maken en vergroeningsmaatregelen te

publiek vervoer. Hierbĳ wordt het aanbod afgestemd op de vraag

realiseren. Actualisatie van het fiets- en autoparkeerbeleid is het

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Verkeer, vervoer en waterstaat / Wat gaan we daarvoor doen?

resultaat van bovenstaande opgave. Het plan doet een voorstel

aan de binnenstad is het vaak aantrekkelĳker om in de garages

voor aanpassing van het parkeerbeleid in de binnenstad. Hierin

te parkeren.

wordt het bezoekersparkeren grotendeels verplaatst naar de rand van de binnenstad in (nieuwe) voorzieningen. Ruimte die

Inmiddels zĳn alle parkeergarages voorzien van een nieuw

hierdoor vrĳkomt wenden we in eerste instantie aan voor parkeren

parkeermanagementsysteem met kentekenherkening. Hiermee

bewoners (inclusief sociaal bezoek) en bedrĳfsvergunningen. Plan

zĳn we in staat om op een nog efficiëntere wĳze de

voor benutting overige ruimte (bĳvoorbeeld voor vergroening

parkeerexploitatie te verzorgen. Het is voor de abonnementhouder

en/of ruimte vrĳ te maken voor toename parkeervraag

niet meer nodig om de toegangsdruppel voor de zuil te houden

woningbouw) volgt op een later moment. Het definitief rapport

en voor de dagelĳkse bezoeker is het niet meer nodig om zĳn of

Actualisatie Parkeerbeleid Binnenstad is in september 2025

haar parkeerticket in te voeren tĳdens het uitrĳden. De camera

behandeld in de gemeenteraad. Een implementatieplan voor

registreert het kenteken en de slagboom zal automatisch openen.

de uitwerking van (deel-)projecten wordt in 2026 aan uw raad

In de nabĳe toekomst is het tevens mogelĳk om vooraf - via

voorgelegd. Dit plan geeft weer welke onderdelen we uitwerken. In

de website of app - een parkeerplaats in de parkeergarages te

hoofdlĳnen komt het neer op het volgende:

reserveren. De parkeerder kan op dat moment zonder kaartje de parkeergarage in- en uitrĳden en hoeft ter plaatse ook niet

Fietsparkeren

meer af te rekenen bĳ de betaalautomaat. In 2026 gaan we dit

– Onderzoek naar uitbreidingslocaties die genoemd zĳn

verder onderzoeken.

in de actualisatie fiets- en autoparkeerbeleid. Met bĳzondere aandacht voor Plein 1940 en bewaakte stalling

Doelstelling 6: een autoluwe binnenstad

Zusterstraat/ Gravenstraat;

Een autoluwe binnenstad is een binnenstad waarbĳ het niet-

– Onderzoek naar gebouwde/ bewaakte voorzieningen voor specifieke doelgroepen.

noodzakelĳke autoverkeer zoveel als mogelĳk wordt geweerd en waar meer mogelĳkheden worden gecreëerd voor vergroenen leven, verblĳven en ontmoeten. Een autoluwe binnenstad draagt

Autoparkeren

bĳ aan een verhoging van: welzĳn, gezondheid en de kwaliteit

– Onderzoek naar 3 uitbreidingslocaties;

van leven en verkeersveiligheid, het streven naar een meer

– Looproutes kwalitatief beoordelen;

fietsvriendelĳke stad. Het doorgaand verkeer (met herkomst

– Benutting parkeerterrein Ontmoetingskerk;

en bestemming buiten de binnenstad) wordt afgeleid naar het

– Verkenning naar flankerend beleid. Hierbĳ afweging blauwe

rondwegstelsel. Bezoekers van de binnenstad worden via het

zones en/of vergunningen; – Plan voor tegengaan parkeren grote voertuigen in woonstraten (bedrĳfsbussen);

parkeerverwĳssysteem verwezen naar de parkeergarages aan de rand van de binnenstad, zodat daarmee het zoekverkeer naar parkeerplaatsen wordt verminderd.

– Fasering uitrol vergunninghoudersparkeren (binnenstad). Maatregelen gericht op het faciliteren van parkeren, stimuleren De financiële gevolgen en (flankerende) maatregelen worden in

van fietsverkeer en openbaar vervoer, evenals de inrichting van

2026 uitgewerkt.

de wegenstructuur in en rondom de stad dragen bĳ aan het bereiken van een meer verkeersluwe binnenstad. Op dit moment

Stimulering gebruik parkeergarages

onderzoeken we welke parkeermaatregelen bĳdragen aan een

We hanteren aantrekkelĳke parkeertarieven in de parkeergarages

verdere autoluwheid van de binnenstad en verruiming van de

en hogere tarieven op het maaiveld. Hiernaast geldt dat de

parkeermogelĳkheden op maaiveld voor de binnenstadbewoners

parkeerduur op maaiveld is komen te vervallen en hiervoor in

en waarbĳ tegelĳkertĳd ook meer ruimte komt voor het verbeteren

de plaats het progressieve parkeertarief is ingevoerd. Na twee

en vergroten van groenstructuren.

uur met een gewoon tarief gaat ieder uur dat langer geparkeerd wordt het progressieve tarief per uur gelden. In de parkeergarages

In de dialoogtafels in het kader van de omgevingswet is veelvuldig

geldt geen progressief parkeertarief. Kortom: voor de bezoeker

de opmerking gemaakt om het aantal auto’s in de (binnen)stad op weg naar 2050 verder terug te dringen en eventueel hiervoor

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Verkeer, vervoer en waterstaat / Invulling van financiële ruimte kadernota 2026-2029 in de plaats met deelauto’s of e-deelauto’s te gaan werken.

– Werken aan bewustwording over toegankelĳkheid;

Op dit moment staan op steeds meer plaatsen in de stad

– Behouden van een basiskwaliteit en verbeteren van

(elektrische) deelauto’s. Het gebruik neemt toe en de deelauto

toegankelĳkheid bĳ onderhoudswerkzaamheden;

wordt geïntegreerd in het publiek vervoersysteem waarmee het

– Regulier overleg inplannen met de belangenvereniging;

toegankelĳker zal worden. In 2026 werken we aan het verder

– Knelpunten signaleren en zo mogelĳk oplossen.

uitbreiden van het aantal deelauto’s en deelmobiliteit in het algemeen in Middelburg.

Samen met betrokken vertegenwoordigers van organisaties

Doelstelling 7: een toegankelĳke stad

toegankelĳk kunnen maken en houden. De komende jaren zetten

In november 2020 heeft de gemeenteraad het prioriteitenplan

we, conform het beleid voor het wegenonderhoud, met name in

“Toegankelĳkheid openbare ruimte “vastgesteld. In het plan is

op het verbeteren van kleine direct overlast gevende situaties.

vastgelegd hoe in de gemeente Middelburg de toegankelĳkheid

Omvangrĳke situaties worden aangepakt bĳ planmatig onderhoud.

kĳken we hoe we onze openbare ruimte zo passend mogelĳk

kan worden behouden en verbeterd. Speerpunten zĳn:

Invulling van financiële ruimte kadernota 2026-2029 Nr.

bedragen x € 1.000

Begroting

2026

2027

2028

2029

-59

-10

-69

1 Projectondersteuner civieltechnisck

-188

-198

-207

-216

2 Projectleider civieltechnisch

-103

-109

-113

-119

3 Beheer & onderhoud civieltechnische kunstwerken

-213

Invulling van financiële ruimte begroting 2024 en 2025 en meerjarenraming 2026 - 2028 1 Renovatie vloeren parkeergarage Geere 2 Monitoring verkeersbewegingen gemeentelĳk wegen (motorvoertuigen)

Invulling van financiële ruimte kadernota 2026 - 2029

4 Actualisatie verkeersmodel Walcheren

-75

-50

5 Verhoging bĳdrage verkeerseducatie

-15

6 Veilige schoolomgeving OZEO scholen Grevelingenstraat

-180

7 Modernisering parkeerverwĳssysteem (PVS)

-83

8 Renovatie Arnesteinkade

-24

9 Renovatie van glooiingen en damwanden

-47

10 Baggerwerkzaamheden

-171

-774

-692

-826

-717

-754

-701

-804

-695

Aanvullende wensen begroting 2026 11 Havengelden

1 Voor een toelichting op de mutaties 2024 - 2028 zie programmabegroting 2024 en programmabegroting 2025.

1. Projectondersteuner civieltechnisch

tĳdelĳk 3 fte versterking zou komen. Deze fte's zĳn/worden

De hoeveelheid werk is niet in balans met de beschikbare

nu ingevuld. Het is nu belangrĳk om het capaciteitsvraagstuk

capaciteit. Bĳ de vorige kadernota is afgesproken dat hiervoor

structureel te regelen.

Concept programmabegroting 2026 / Programma's / Verkeer, vervoer en waterstaat / Invulling van financiële ruimte kadernota 2026-2029 2. Projectleider civieltechnisch

6. Veilige schoolomgeving OZEO scholen Grevelingenstraat

Idem als projectondersteuner civieltechnisch (zie punt 1).

De OZEO Klimopschool is een school voor bĳzonder onderwĳs waar veel kinderen uit de regio worden gebracht met de auto en/of

3. Beheer & onderhoud civielteschnische kunstwerken

taxi en busvervoer. Kinderen uit Middelburg komen veelal (soms

Preventief beheer en onderhoud uitvoeren conform vastgesteld

onder begeleiding) op de fiets. De vele verkeersbewegingen leiden

conditieniveau. Dit is vastgesteld in de beleidskaders beheer en

tot onoverzichtelĳke verkeerssituaties in de directe omgeving van

onderhoud civieltechnische kunstwerken 2025-2034 zoals die

de school die voor kinderen moeilĳk zĳn te overzien. In overleg

door de raad is vastgesteld. Goed onderhoud bewerkstelligt

met de scholen is een plan ontwikkeld om verkeersstromen en met

veiligheid voor de gebruikers en beschikbaarheid van de

name het halen en brengen met de auto beter en overzichtelĳker te

civieltechnische kunstwerken.

organiseren. Het voorliggende ontwerp heeft een groot draagvlak binnen de scholen. Realisatie van opstelplaatsen voor taxivervoer

4. Actualisatie verkeersmodel Walcheren

en touringcar langs Grevelingenstraat en Merwedestraat voor

Doelstelling is om voor alle wegen met meer dan 2500

leerlingenvervoer. We verminderen daarmee de conflicten tussen

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/16067787/1