24-124 Bijlage 1. Concept programmabegroting 2025 en meerjarenraming 2026-2028
Tekst van het document
samenwerking Walcheren.
Meer. In 2019 heeft het college besloten om het convenant te verlengen met 2 jaar en samen met de partners te komen tot
18. Formatie beleidsmedewerker erfgoed
herziening van het convenant voor een periode van 10 jaar.
Er is formatie uitbreiding benodigd ten behoeve van het duurzaam
In de vergadering van het Bestuurlijk Platform Veerse Meer
behoud rijksmonumenten en gemeentelijke monumenten.
Beleidsindicatoren Beleidsindicatoren
2019
2020
2021
2022
2023
Aantal niet wekelijkse sporters (% van de bevolking van 19 jaar of ouder) Middelburg
55,2
52,8
nnb
52,1
nnb
Nederland
48,7
51,7
nnb
46,4
nnb
Rekening
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2023
2024
2025
2026
2027
2028
Wat mag het kosten? 5 Sport, cultuur en recreatie Overzicht taakvelden Lasten
60
Concept Programmabegroting 2025 / Programma's / Sport, cultuur en recreatie / Wat mag het kosten?
5 Sport, cultuur en recreatie
Rekening
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2023
2024
2025
2026
2027
2028
490
724
805
731
725
746
5.02.0 Sportaccommodaties
4.181
4.708
4.666
4.719
4.892
4.855
5.03.0 Cultuurpresentatie,-prod-part
4.371
4.290
4.936
4.489
4.616
4.723
5.04.0 Musea
1.258
1.298
1.344
1.361
1.410
1.457
5.05.0 Cultureel erfgoed
1.062
2.606
1.289
1.310
1.335
1.357
5.06.0 Media
1.855
1.906
1.923
1.983
2.047
2.106
5.07.0 Openbaar groen en (openl)recr
4.641
5.157
5.154
5.314
5.443
5.563
17.858
20.689
20.118
19.906
20.468
20.806
5.01.0 Sportbeleid en activering
Totaal lasten Baten 5.01.0 Sportbeleid en activering
274
307
307
271
0
0
1.354
915
1.027
1.048
1.071
1.092
5.03.0 Cultuurpresentatie,-prod-part
661
665
631
650
671
691
5.04.0 Musea
343
301
398
407
415
424
5.05.0 Cultureel erfgoed
245
246
254
262
271
279
5.06.0 Media
47
47
0
0
0
0
5.07.0 Openbaar groen en (openl)recr
221
107
110
112
115
117
3.146
2.589
2.727
2.751
2.542
2.601
-215
-417
-499
-459
-725
-746
5.02.0 Sportaccommodaties
-2.827
-3.793
-3.639
-3.671
-3.821
-3.763
5.03.0 Cultuurpresentatie,-prod-part
-3.711
-3.625
-4.306
-3.838
-3.945
-4.032
5.02.0 Sportaccommodaties
Totaal baten Saldo 5.01.0 Sportbeleid en activering
5.04.0 Musea
-915
-997
-946
-954
-995
-1.034
5.05.0 Cultureel erfgoed
-817
-2.360
-1.035
-1.048
-1.064
-1.078
5.06.0 Media
-1.808
-1.858
-1.923
-1.983
-2.047
-2.106
5.07.0 Openbaar groen en (openl)recr
-4.419
-5.050
-5.045
-5.202
-5.329
-5.446
-14.712
-18.100
-17.391
-17.155
-17.925
-18.205
Totaal overzicht taakvelden
61
Concept Programmabegroting 2025 / Programma's / Sociaal Domein
Sociaal Domein
opvangplekken en een evenwichtiger verdeling van asielzoekers over provincies en gemeenten. Het nieuwe Kabinet wil de Spreidingswet intrekken. In plaats daarvan komt er, zo is het
Het Sociaal Domein is een van de vier gedeelde opgaven in
voornemen, een tijdelijke Asielcrisiswet om de instroom en opvang
Middelburg. Middelburg wil een inclusieve gemeente zijn. Dit
van asielzoekers tegen te gaan. De verwachte herziening van
streven ligt in de kern van de gemeentelijke opdracht binnen
het stelsel van asiel en migratie maakt het voor gemeenten
het sociaal domein. In een inclusieve samenleving is iedereen van
lastig om beleid door te ontwikkelen en maakt de druk op de
waarde en krijgt iedereen de kansen die nodig zijn om mee te
asielketen vooralsnog niet minder. De VNG doen een beroep op
kunnen doen. Kansen om je talenten te ontdekken en ontwikkelen,
het Kabinet om eerst de asielketen op orde te brengen, voordat de
kansen om gezond op te groeien, kansen op werk, kansen om
Spreidingswet wordt ingetrokken.
de Nederlandse taal te leren. We gunnen alle inwoners een leven midden in de samenleving op basis van hun eigen interesses en
Oorlog Oekraïne duurt voort.
talenten. Werken aan een inclusieve gemeente doen we niet alleen.
Het eind van de oorlog in de Oekraïne is nog niet in zicht. Kijkend
Dit doen we samen met onder andere inwoners, maatschappelijke
naar het verloop van de oorlog is de verwachting dat meer
organisaties, scholen, bedrijven, clubs en verenigingen en andere
mensen zullen vluchten en Oekraïners die al in ons land verblijven
gemeenten in onze regio.
niet op korte termijn kunnen terugkeren. Rijk en gemeenten moeten daarom ook nadenken over beleid voor de langere termijn.
Als gemeente bevorderen we deze kansen door zorg en
Voor gemeenten is het van belang om bij de ondersteuning en
ondersteuning te bieden aan inwoners die hier (tijdelijk) hulp
begeleiding van Oekraïners zo veel mogelijk in te zetten op het
bij nodig hebben. Dit doen we bijvoorbeeld door het bieden
vergroten van de zelfredzaamheid in de lokale samenleving.
jeugdhulp, inkomensondersteuning, hulp bij het huishouden, bescherming en huisvesting van vluchtelingen en begeleiding
[1] De uitwerking van het IZA voor Middelburg en Zeeland
naar werk.
is opgenomen in het begrotingsonderdeel Volksgezondheid en Milieu.
Relevante ontwikkelingen Zorgstelsel steeds verder onder druk. Een belangrijke landelijke uitdaging binnen het sociaal domein
Beleidskader
is de lange termijn houdbaarheid van ons zorgstelsel. Ook in
Wetten en verdragen
onze regio staat dit door vergrijzing en ontgroening onder druk.
De volgende wetten en verdragen vormen hierbij onze
Als we niks doen zal de werkdruk bij zorg- en hulpverleners
belangrijkste kaders:
toenemen, zullen wachtlijsten oplopen en de kosten verder stijgen.
– Wet maatschappelijke ondersteuning
Om de zorg toegankelijk en betaalbaar te houden, is verandering
– Participatiewet
noodzakelijk. Deze uitdaging vertaalt zich onder andere in een
– Jeugdwet
tweetal grote landelijke akkoorden; de Hervormingsagenda Jeugd
– Wet inburgering
en in het Integraal Zorgakkoord (IZA). In de Hervormingsagenda
– Wet gemeentelijke taak mogelijk maken
zijn partijen, waaronder rijk en gemeenten, samen een herziening
asielopvangvoorzieningen (Spreidingswet)
van het jeugdhulpstelsel overeengekomen. Doel is de jeugdhulp
– Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens
te verbeteren en financieel gezond te maken. In het IZA zijn meer
– Vluchtelingenverdrag
aandacht voor gezond leven, digitalisering en werkplezier voor medewerkers in de zorg belangrijke speerpunten[1].
Vastgestelde gemeentelijke beleidsnota's: – Middelburgs Model voor zorg en ondersteuning (2021)
Verwachte hervormingen stelsel asiel en migratie.
– Beleidsplan Sociaal Domein (2022)
Met ingang van 1 februari 2024 is de Wet gemeentelijke taak
– Iedereen kan meedoen. Beleidskader bestaanszekerheid,
mogelijk maken asielopvangvoorzieningen (Spreidingswet)van kracht. Het doel van de wet is te komen tot voldoende
62
meedoen naar vermogen & inburgering Middelburg (2023) – Middelburgse Woon-, zorg-, en welzijnsvisie (2024)
Concept Programmabegroting 2025 / Programma's / Sociaal Domein / Wat willen we bereiken?
– Omgevingsvisie Middelburg 2050 (2024)
Wat willen we bereiken?
4. Bijdragen aan bestaanszekerheid Bestaanszekerheid is niet alleen de zekerheid van voldoende en voorspelbaar inkomen. Ook zekerheid om betaalbaar te wonen, toegang tot betaalbare zorg en het vrij zijn van schulden zijn
Doelstellingen
noodzakelijke voorwaarden om de rust en ruimte te vinden die
1. Preventie & normaliseren
nodig is om je als mens te ontwikkelen en mee te doen in de
2. Kwaliteit van zorg- en dienstverlening
samenleving. We willen ons de komende jaren inspannen om
3. Passende zorg
financiële de bestaanszekerheid van onze inwoners te versterken.
4. Bijdragen aan bestaanszekerheid
Een belangrijk doel hierbij is het creëren van gelijke kansen
5. Meedoen naar vermogen
voor kinderen in gezinnen met een minimum inkomen. Het
6. Bescherming van asielzoekers en ontheemden
beleidskader "Bestaanszekerheid, Meedoen en Inburgering" is daar de leidraad voor.
1. Preventie & normaliseren Door preventief te werken bevorderen we het welzijn en
5. Meedoen naar vermogen
welbevinden van onze inwoners en voorkomen we de
We willen dat inwoners zich kunnen ontplooien en naar vermogen
ontwikkeling van (zwaardere) zorg of ondersteuningsvragen.
kunnen meedoen aan de samenleving. Iedereen verdient de
Zorgen voor laagdrempelige informatie en advies, en bereikbare
kans om betekenisvol werk te doen. Of dat nu gaat om werk
en toegankelijke zorg en ondersteuning zijn hierbij belangrijke
op de reguliere arbeidsmarkt, beschut werk, dagbesteding of
aandachtspunten. We zoeken samen met onze inwoners naar
vrijwilligerswerk. Als gemeente hebben we een taak om inwoners
oplossingen in of zo dicht mogelijk bij het gewone leven. We
voor wie dat (tijdelijk) niet vanzelf gaat goede ondersteuning,
bieden ondersteuning dicht bij de leefwereld van kinderen en
begeleiding en scholingsmogelijkheden te bieden. Extra aandacht
gezinnen; in de thuissituatie, de kinderopvang en op school.
gaat hierbij uit naar de statushouders en (gezins)-migranten.
2. Kwaliteit van zorg- en dienstverlening
6. Bescherming van asielzoekers en ontheemden
Kwalitatief goede zorg- en dienstverlening komt direct ten goede
Mensen op de vlucht voor oorlog of vervolging vanwege
aan onze inwoners. Dat betekent onder andere dat we werken met
afkomst godsdienst, nationaliteit, seksuele voorkeur of politieke
goedopgeleide medewerkers, die luisteren naar en kijken vanuit
overtuiging verdienen onze bescherming. De gemeente
het perspectief van de inwoner. Zij worden ondersteund door de
Middelburg vangt al tientallen jaren mensen op die in
juiste werkprocessen in organisaties waarin voldoende ruimte is
Nederland een veilig onderkomen zoeken. Hier blijven we ons
voor leren en verbeteren. Dat geldt voor de zorg- dienstverlening
voor inspannen. Dit geldt zowel voor asielzoekers als voor
die direct onder gemeentelijke aansturing valt, als ook voor zorg-
Oekraïense ontheemden.
en dienstverlening die we subsidiëren of inkopen. Integraliteit en vergaande samenwerking tussen en binnen organisaties in het sociaal domein zijn belangrijke voorwaarden om de kwaliteit te kunnen bieden.
Wat gaan we daar voor doen? Doelstelling 1: Preventie & Normaliseren 1. We ontwikkelen een beleidskader jeugd.
3. Passende zorg
Middelburgse kinderen moeten gezond, veilig en kansrijk kunnen
Iedere Middelburger moet kunnen rekenen op passende zorg.
opgroeien. Kinderen zijn daarbij in de eerste plaats gebaat bij een
Onder passend verstaan we kwalitatief goed, toegankelijk en
stabiel en stimulerend opgroeiklimaat in hun directe leefomgeving:
betaalbaar. Veiligheid voor onze (jeugdige) inwoners heeft hierbij
het gezin, de school, de buurt, hun familie- en vriendenkring.
een hoge prioriteit. De zorg die we bieden is waardegedreven.
Gelukkig is dit voor veel kinderen en jongeren in onze gemeente
Dat wil zeggen dat de zorg in samenspraak met de inwoner wordt
het geval. Toch zien we dat in Middelburg, net als in de rest van
ingevuld, en uitgaat van positieve gezondheid.
Nederland, het beroep op geïndiceerde jeugdzorg blijft stijgen. Om er voor te zorgen dat kinderen zo veel als mogelijk kunnen opgroeien in de thuissituatie én jeugdzorg beschikbaar is en blijft
63
Concept Programmabegroting 2025 / Programma's / Sociaal Domein / Wat gaan we daar voor doen?
voor jongeren die dit het hardst nodig hebben, werken we aan het
5. We ontwikkelen een ontwerp voor het sterke lokale
normaliseren van de hulp aan jeugdigen en hun ouders. Onze visie
team jeugd.
en beleid leggen we vast in een nieuw beleidskader jeugd.
De Hervormingsagenda Jeugd heeft 2 hoofddoelen, te weten betere en tijdige zorg en ondersteuning; en een financieel
2. We continueren de versterking van laagdrempelige
houdbaar stelsel. Om dit te bereiken, is overeengekomen dat
voorzieningen in de wijk.
gemeenten sterke lokale teams (SLT’s) jeugd inrichten. In deze
In ons subsidieregelgeving maakten we in 2023 en 2024 al meer
SLT’s moeten functies vervuld worden die in de Middelburgse
ruimte voor laagdrempelige (inloop)voorzieningen in Middelburgse
situatie deels belegd zijn bij de afdeling TIM, deels bij het
wijken. Wij willen deze beweging verder kracht bij zetten en stellen
Sociaal Team Middelburg en deels nog nader uitgewerkt moeten
daarom in deze begroting voor om hier extra financiële ruimte
worden. Om het proces voor de totstandkoming van een SLT voor
voor te maken. Daarnaast kijken we naar de mogelijkheden om de
Middelburg te ondersteunen, ontwikkelen we als eerste stap een
voorliggende voorzieningen nog laagdrempeliger in te richten en
ontwerp voor het toekomstig SLT Middelburg.
beter onder de aandacht te brengen bij onze inwoners. Doelstelling 2: Kwaliteit van zorg- en dienstverlening 3. We continueren onze inzet om de verschuiving van
1. We continueren onze inzet op het versterken van de
zwaardere en individuele zorg, naar lichtere en collectieve
samenwerking tussen de afdeling Toegang in Middelburg
vormen van zorg en ondersteuning mogelijk te maken.
(TIM) en het Sociaal Team Middelburg.
Zowel voor de zorg en ondersteuning aan volwassenen als aan
Het sociaal team moet gaandeweg steeds meer de plek zijn waar
die gericht op jeugdigen en gezinnen, blijven we streven naar
inwoners terecht kunnen voor al hun vragen over het sociaal
lichtere en meer collectieve vormen van zorg en ondersteuning.
domein (of dat nu geïndiceerde of niet geïndiceerde hulp betreft).
Dat doen we onder meer via ons subsidiebeleid, in de gesprekken
Een sterke samenwerking tussen de afdeling TIM en het sociaal
en inkooptrajecten met zorgaanbieders en in de doorontwikkeling
team is hiervoor essentieel. Samen werken het Sociaal Team
van het Sociaal Team Middelburg.
Middelburg en de afdeling TIM aan een goede bereikbaarheid, toegankelijkheid en integraliteit van de ondersteuning en zorg,
4. Het sociaal team voert haar diensten uit conform
waarvoor we als gemeente verantwoordelijk voor zijn. In
het dienstverleningsconcept.
deze periode werken we onder andere aan het ontwikkelen
Bij het sociaal team kunnen inwoners terecht met hun brede
van gezamenlijke werkprocessen en het vastleggen van de
ondersteuningsvragen (Wmo, Jeugdwet, Participatiewet, Wet
benodigde samenwerkingsafspraken.
gemeentelijke schuldhulpverlening). Het sociaal team biedt informatie en advies en voert hulp en ondersteuning uit en/of
2. We werken aan het versterken van de integraliteit tussen
leidt inwoners toe naar de juiste vorm van hulp. In 2023 hebben
de Wmo en de Participatiewet.
Welzijn Middelburg en Maatschappelijk Werk Walcheren (nu:
We willen (mede) mogelijk maken dat inwoners met een kwetsbare
Vizita) een uitwerking gemaakt van de dienstverlening zoals zij
positie op de arbeidsmarkt kansen krijgen om economisch en
die beoogden te gaan implementeren. Dit document heet het
maatschappelijk te participeren. Zelfs in periodes van langdurige
Dienstverleningsconcept en is door de organisaties vanwege de
hoogconjunctuur is het verwerven van een betaalde baan op
nauwe verwevenheid met de gemeentelijke doelstellingen in het
de reguliere arbeidsmarkt voor sommige mensen niet of zeer
Middelburgs model, destijds aangeboden aan het College ter
moeilijk haalbaar. Kwetsbare inwoners die te maken hebben met
instemming. De organisaties hebben tijd, energie en middelen
de Participatiewet, hebben ook vaak ondersteuning begeleiding
geïnvesteerd in het realiseren van een gezamenlijke nieuwe
nodig op andere levensterreinen, die vaak raken aan onze
organisatie, het herinrichten van haar interne bedrijfsvoering
lokale verantwoordelijkheid voor de Wmo. Samen met onder
en werkprocessen en het ontwikkelen van haar dienstverlening.
andere Orionis en de afdeling TIM onderzoeken welke aanpak
In 2025 ligt de focus op het verder optimaliseren van de
ons helpt om integraler te kunnen werken. In 2024 startten
dienstverlening door het sociaal team.
we met het opzetten van een kleinschalige pilot, waarin we aan de hand van casuïstiek verkennen hoe de afdeling TIM en Orionis hun werkprocessen zo op elkaar kunnen afstemmen dat
64
Concept Programmabegroting 2025 / Programma's / Sociaal Domein / Wat gaan we daar voor doen?
we integrale hulpverlening voor inwoners gemakkelijker mogelijk
Doelstelling 3: Passende zorg
maken. In 2025 continueren en evalueren we deze pilot. Ook de
1. We besteden de nieuwe contracten Jeugdhulp aan.
gesprekken over de mogelijkheid van het invoeren van basisbanen
In 2024 zijn we gestart met het treffen van de voorbereidingen
continueren we.
voor het sluiten van nieuwe Zeeuwse jeugdhulpcontracten. Hier gaan we in 2025 mee door. De nieuwe contracten moeten
3. We ontwikkelen een uitvoeringsagenda wonen-
per 1 januari 2026 ingaan. Dit doen we met alle 13 Zeeuwse
zorg- welzijn.
gemeenten samen.
We ontwikkelen een uitvoeringsagenda voor onze van de woon-, zorg-, en welzijnsvisie. Hiermee geven we
2. We ontwikkelen een nieuwe Verordening Jeugdhulp.
planmatig vorm aan passende zorg en ondersteuning voor 3
Op grond van de Jeugdwet is de gemeenteraad verplicht een
aandachtsgroepen, te weten: ouderen, inwoners die uitstromen
verordening vast te stellen. Deze regelt onder andere de rechten
uit beschermd wonen en maatschappelijke opvang; inwoners die
en plichten die jeugdigen en ouders hebben. Ondermeer als gevolg
uitstromen uit de geïndiceerde jeugdhulp. Hiervoor maken we
van de nieuwe contracten Jeugdhulp is een aanpassing van de
samenwerkingsafspraken tussen zorgpartijen, woningcorporaties
huidige verordening vereist.
en de gemeente. 3. We besteden de nieuwe contracten Beschermd 4. We verbeteren onze communicatie naar buiten toe, met
Wonen aan.
aandacht voor laaggeletterdheid en eenvoudig taalgebruik.
In 2025 treffen we de voorbereidingen voor het sluiten van een
De communicatie naar onze inwoners moet begrijpbaar zijn. In
nieuw Zeeuws contract voor beschermd wonen, die per 1 januari
2025 zijn brieven vanuit onze toegang daarom allemaal op B1
2026 ingaan. Dit doen we met alle 13 Zeeuwse gemeenten
niveau. In 2025 besteden we verder aandacht aan het taalgebruik
samen. Hierin verwerken we de effecten van het Realisatieplan
op het inwonerportaal van de afdeling TIM en de gemeentelijke
voor de opbouw, afbouw en spreiding van voorzieningen in
website. Hierboven is vermeld dat in 2025 verder ingezet wordt
Zeeland en de evaluatie van de Regiovisie beschermd wonen
op de samenwerking tussen de afdeling TIM en het sociaal team.
en opvang 2022-2025.
Waar op gebied van bereikbaarheid en toegankelijkheid door afdeling TIM en het sociaal team wordt doorontwikkeld, zal ook
4. We besteden een nieuwe contract woningaanpassing
oog zijn voor begrijpelijke communicatie hierover aan inwoners.
Wmo aan.
5. We werken stapsgewijs aan het versterken van onze
begin 2025 een nieuw contract woningaanpassingen Wmo aan. Dit
informatiepositie in het sociaal domein.
doen we samen met de andere Walcherse gemeenten.
Om te zorgen voor kwaliteit en een eenduidig tarief, besteden we
Om goed te kunnen sturen op en rapporteren over het sociaal domein, is een sterke informatiepositie van randvoorwaardelijk.
5. We werken aan het beheersen van de steeds maar
We bouwen daarom voort op het eerder ontwikkelde monitoring-
stijgende vraag en kosten naar Jeugdhulp.
en evaluatieontwerp voor het Middelburgs Model voor zorg en
We zien dat de kosten voor geïndiceerde Jeugdhulp nog steeds
ondersteuning en de rapportage sociaal domein. In de komende
hard toenemen. Daarom zijn we in 2024 zijn we gestart met
periode blijft er aandacht nodig voor de kwaliteit en het adequaat
het onderzoeken van deze kostenstijgingen enerzijds en het
registreren van de benodigde data. Het in 2024 door het
inventariseren van initiatieven die een bijdrage kunnen leveren
sociaal team in gebruik genomen registratiesysteem Regicare, het
aan het beheersbaar houden van de kosten. Dit proces zetten wij
cliëntvolgsysteem ZorgNed van de afdeling TIM en het dashboard
ook in 2025 voort.
voor de Jeugdzorg van de Zeeuwse Inkooporganisatie Jeugd, zijn belangrijke bronnen hiervoor. We onderzoeken de mogelijkheden
Doelstelling 4: Bijdragen aan bestaanszekerheid
om stapsgewijs te komen tot één dashboard sociaal domein voor
1. We ontwikkelen een sluitende aanpak hulp bij schulden.
onze gemeente. In 2025 verwachten we als eerste onderdeel
Hulp bij schulden kent een aantal fasen, namelijk preventie,
hierin een dashboard voor de afdeling TIM gereed te hebben.
vroegsignalering, wettelijke schuldhulpverlening en nazorg. Samen met Orionis, Vizita, de organisaties voor vrijwillige
65
Concept Programmabegroting 2025 / Programma's / Sociaal Domein / Wat gaan we daar voor doen?
schuldhulp en de gemeenten Vlissingen en Veere starten we met
goede voorbeeld door te werken aan inclusief werkgeverschap.
de ontwikkeling van een sluitende aanpak op alle vier de fasen.
Dat doen we door in onze eigen organisatie mensen vanuit een bijstandssituatie aan te nemen of SW medewerkers een plek te
2. We houden vast aan een ruimhartig minimabeleid en
geven in onze organisatie. Wij voeren het in 2024 opgestelde
onderzoeken waar we dit effectief kunnen versterken.
actieplan SROI uit.
De bestaanszekerheid van onze inwoners is in belangrijke mate afhankelijk van het Rijk en sociale partners. Als gemeente hebben
3. We stellen een transformatieplan voor een
we wel een rol als vangnet voor inwoners met een laag inkomen.
toekomstbestendig Werkleerbedrijf op.
Voor hen zetten we via ons gemeentelijk minimabeleid diverse
Het aantal mensen in de WSW neemt af en de nieuwe doelgroep
(inkomens)ondersteunende maatregelen in. Denk aan bijzondere
vanuit de Participatiewet stijgt. Van het rijk ontvangen we extra
bijstand en kwijtschelding van gemeentelijke belastingen. We
geld voor het opzetten van een duurzame infrastructuur voor
houden vast aan een ruimhartig minimabeleid en onderzoeken
het werkleerbedrijf bij Orionis Walcheren. Hiervoor stellen we
waar we dit verder kunnen versterken. Daarvoor kijken we
samen met Orionis en gemeenten Veere en Vlissingen een
onder andere naar de in 2024 opgeleverde uitkomsten van
transformatieplan op.
een onderzoek naar het bereik van onze regelingen en naar de evaluatie van de pilot openbaar vervoer. Zo nodig kan dit in 2025
4. We evalueren en continueren de uitvoering van de
tot bijsturing van de geldende regelingen leiden.
Wet inburgering. Op 1 januari 2022 werd de Wet Inburgering 2021 van kracht. Het
3. We zetten de samenwerking met het
doel van de wet is om inburgeringsplichtigen zo snel mogelijk
Jeugdeducatiefonds voort.
te laten meedoen in de Nederlandse samenleving, het liefst
Ook in 2025 loopt de samenwerking met het Jeugdeducatiefonds
met betaald werk. De wet richt zich op twee doelgroepen
door. Er zijn inmiddels 6 scholen, inclusief een school voor
inburgeraars: statushouders en gezins- en overige migranten.
speciaal basisonderwijs die hiervoor in aanmerking komen. Dit
Waar onder de oude wet inburgeraars zelf verantwoordelijk waren
fonds biedt financiering voor zaken als leermaterialen, extra
voor het regelen en financieren van het inburgeringstraject,
begeleiding of zorg, geld voor een educatieve excursie of
heeft de gemeente nu de regie op de inburgering. Voor de
een bed of bureau voor thuis. Hierdoor vergroten we de
statushouders is de gemeente bovendien verantwoordelijk voor
ontwikkelingskansen van kinderen die opgroeien in armoede.
de inkoop van inburgeringstrajecten. Deze richten zich op het leren van de taal, de normen en waarden van de maatschappij en
Doelstelling 5: Meedoen naar vermogen
het opbouwen van een duurzame levensinvulling. Het begeleiden
1. We optimaliseren de governance bij de GR
van asielzoekers en statushouders naar vrijwillig en betaald werk
Orionis Walcheren.
wordt hierin meegenomen. In de loop van 2025 evalueren we
In 2024 hebben we de Gemeenschappelijke Regeling (GR) Orionis
de effectiviteit, duurzaamheid en doelmatigheid van de ingezette
Walcheren aangepast aan de wettelijke vereisten. Tegelijkertijd
extra dienstverlening, en deze indien nodig aanpassen.
hebben we de GR geëvalueerd. Hieruit kwam een aantal aanbevelingen met betrekking tot de governance naar voren. We
5. We geven uitvoering aan de motie Vluchtelingen aan
ontwikkelen op basis hiervan voorstellen en implementeren deze.
het werk. De raad heeft in 2024 een motie aangenomen om menskracht
2. We werken aan de ontwikkeling van een brede SROI-
vrij te maken om asielzoekers, statushouders en Oekraïense
aanpak.
ontheemden te begeleiden naar werk. Tegelijkertijd heeft ook
We willen mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt meer
de rijksoverheid hier geld voor beschikbaar gesteld. Samen met
kansen te geven op werk en ontwikkeling. Daarvoor willen we
de andere Zeeuwse gemeenten en Orionis bepalen we de wijze
vanuit onze rol als inkoper en opdrachtgever onze eisen op het
van uitvoering.
gebied van SROI aanscherpen. Dit doen we door te werken aan nader gespecificeerde aanbestedingsregels op regionaal niveau (Walchers of Zeeuws). Vanuit onze rol als werkgever geven we het
66
Concept Programmabegroting 2025 / Programma's / Sociaal Domein / Invulling van financiële ruimte kadernota 2025-2028
6. We onderzoeken de kansen van het ontwikkelen van
stappen worden gezet, waaronder het afsluiten van een nieuwe
lokaal mensenrechtenbeleid.
bestuursovereenkomst tussen COA en gemeente en het opstarten
Onze gemeente heeft mensenrechten hoog in het vaandel
van de voorbereidingen van locatie Swerf-Rust als woonlocatie. Als
staan. We voeren al jaren diverse activiteiten uit en profileren
daartoe niet wordt besloten, moet worden toegewerkt naar een
ons als “mensenrechtenstad”. We onderzoeken of we deze
sluiting van het AZC-Swerf-Rust per 25 juni 2025.
activiteiten in kunnen bedden in beleid, zodat we aan het begrip “mensenrechtenstad” structureel uitvoering kunnen geven.
3. We continueren de opvang van Oekraïense ontheemden en zetten daarbij meer in op zelfredzaamheid.
Doelstelling 6: Bescherming van asielzoekers en
Het eind van de oorlog in de Oekraïne is nog niet in zicht. Het
Oekraïense ontheemden
recht op bescherming is verlengd tot 4 maart 2026 (EU Richtlijn
1. We continueren de ontwikkeling van Cleene Hooge als
tijdelijke bescherming). Het is onduidelijk of en hoe opvang en
locatie voor een nieuw AZC.
bescherming daarna worden geregeld als de oorlog nog niet ten
De ontwikkeling van het AZC Cleene Hooge is een samenwerking
einde is. Omdat sommige Oekraïners al 2 jaar in Middelburg wonen
tussen gemeente en COA. In 2025 zal de gemeente de participatie
en onduidelijk is hoelang dit nog voortduurt, zetten we meer en
op onderdelen evalueren en/of afronden, zal het voorlopig ontwerp
meer in op zelfredzaamheid. Vanaf 1 juli 2024 betalen volwassen
van het COA worden getoetst aan het stedenbouwkundig plan en
Oekraïnse vluchtelingen een eigen bijdrage als zij gebruik maken
het Beeldkwaliteitsplan en zal de aanbesteding van de aannemer
van gemeentelijke opvang. In 2025 leidt dat in ieder geval tot het
voor het bouwrijp maken van de grond worden opgestart.
innen van een eigen bijdrage voor Oekraïners die een bepaald niveau van inkomsten uit arbeid hebben. Ook kijken we welke
2. We geven uitwerking aan het in 2024 te nemen
andere maatregelen we kunnen nemen om de zelfredzaamheid
raadsbesluit aangaande de duur van openstelling
te bevorderen.
AZC Swerf-Rust. Als in 2024 wordt/is besloten het AZC Swerf-Rust open te houden tot de opening van het nieuwe AZC moeten in 2025 een aantal
Invulling van financiële ruimte kadernota 2025-2028 Nr.
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2025
2026
2027
2028
Invulling van financiële ruimte begroting 2024 en meerjarenraming 2025 - 2027
1
1 Compensatie van de energiekosten voor maatschappelijke organisaties’
-500
0
0
0
-500
0
0
0
1 Ontwikkelkosten Sociaal Team Middelburg
-500
0
0
0
2 Integraal voorportaal Sociaal Team Middelburg
-300
-300
-300
-300
3 Licentiekosten communityplatform Middelburg Ontmoet
-19
-19
-19
-19
4 Zeeuwse overleggen Sociaal Domein
-150
-60
0
0
5 Subsidie algemene voorzieningen WMO
-232
-240
-248
-255
Invulling van financiële ruimte kadernota 2025 - 2028
6 Budgetverlaging Wmo
1.202
1.202
1.202
1.202
7 Jeugdzorg
-2.300
-2.300
-2.300
-2.300
0
500
750
1.000
9 Formatie casusregisseur
-151
-157
-164
-171
10 Formatie adviseur onveilige casuïstiek
-93
-97
-50
0
11 Formatie procesregisseur
-46
-48
-50
-53
8 Taakstelling zorgkosten Jeugd
67
Concept Programmabegroting 2025 / Programma's / Sociaal Domein / Invulling van financiële ruimte kadernota 2025-2028
Nr.
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2025
2026
2027
2028
-2.589
-1.519
-1.179
-896
-3.089
-1.519
-1.179
-896
1 Voor een toelichting op de mutaties 2024 - 2027 zie begroting 2024 en meerjarenraming 2025-2027.
1. Ontwikkelkosten Sociaal Team
4. Zeeuwse overleggen Sociaal Domein
Middelburg (bedrijfsvoering Vizita)
Door de groeiende Zeeuwse samenwerking op het sociaal domein
Met ingang van subsidieert de gemeente Vizita (voorheen Welzijn
ontstaan er steeds meer overlegmomenten. Binnen onze huidige
Middelburg en Maatschappelijk Werk Walcheren) voor onder
formatie is het niet mogelijk om te voldoen aan de verwachtingen
andere de uitvoering van het Sociaal Team Middelbrug. In 2024
binnen het Zeeuwse. Daarom wordt er 1 of enkele ambtenaren
is incidenteel extra budget € 485.076,00 beschikbaar gesteld
ingehuurd die namens Middelburg deelnemen aan de verschillende
aan Vizita voor extra personeelskosten ten behoeve van het
Zeeuwse kerngroepen, regiegroepen of proeftuinen in het sociaal
verbeteren van interne bedrijfsvoering en bijbehorende processen
domein (Jeugd en Wmo).
en ten behoeve van de doorontwikkeling van de kwaliteit van dienstverlening. Tijdens het kadernotaproces voor de begroting
5. Subsidie algemene voorzieningen Wmo
2025 e.v. is aangegeven dat er ten minste voor 2025 incidenteel
In het beleidskader Middelburgs Model is vastgelegd dat we
eenzelfde bedrag hiervoor nodig is en mogelijkerwijs structureel.
algemene voorzieningen stimuleren. Deze opdracht is vertaald
Voor dit moment is in de begroting een incidenteel bedrag
in de Subsidieregeling algemene voorzieningen Sociaal Domein
opgenomen voor 2025. Bij de Kadernota 2026 - 2029 moet
Middelburg 2024- 2026. Deze is op 1 januari 2023 in werking
duidelijk zijn of hiervoor structureel extra financiering nodig is.
getreden. Voor de jaren 2023 en 2024 hebben we binnen de begroting financiële ruimte gecreëerd om nieuwe algemene
2. Integraal voorportaal Sociaal Team Middelburg (CAO-
voorzieningen (met name inloopvoorzieningen) te stimuleren. Er
effecten Vizita)
zijn meerdere aanvragen voor nieuwe voorzieningen gehonoreerd
Naast het extra budget voor de investeringen in bedrijfsvoering,
en het subsidieplafond is inmiddels bereikt. Om de realisatie van
zijn de totale personeelskosten van Vizita gestegen vanwege
de algemene voorzieningen vanaf 2025 verder te stimuleren is
ontwikkelingen in de cao Sociaal Werk. Dit is het effect van stijging
€ 231.950 per jaar nodig. Het college heeft op 27 juni 2023 de
van de personeelskosten (tgv cao ontwikkelingen) ten opzichte van
subsidieplafonds voor jaarlijkse subsidie over de periode 2025
de structurele dekking die is opgenomen in de begroting. Bij de
vastgesteld onder voorbehoud dat de raad bij de beraadslagingen
begroting 2024 is voor de raming van de subsidies aan Welzijn
inzake de Kadernota 2025 – 2028 besluit een extra bedrag van
Middelburg en MWW 2024 uitgegaan van de hoogte van deze
€ 231.950 per jaar beschikbaar te stellen.
subsidies in 2023 plus de vastgestelde inflatiecorrectie van 3,30% voor 2024. Het gevraagde budget is bedoeld ter compensatie van
6. Budgetverlaging Wmo
de gestegen loonkosten.
Budgetten worden naar beneden bijgesteld. We zien als gevolg van het actieplan dat de budgetten voor Wmo lager liggen dan
3. Licentiekosten communityplatform Middelburg Ontmoet
een paar jaar geleden, dit heeft een structureel effect. We stellen
Middelburg Ontmoet is een online community platform voor én
daarom voor om de budgetten structureel vanaf 2025 aan te
door inwoners van de gemeente Middelburg. Inwoners kunnen
passen. Voor huishoudelijke hulp (HH), huishoudelijke zorg (HZ)
zelf nieuwsberichten plaatsen. Maar ook meedoen en meedenken
en begeleiding (BG) betreft het een aanpassing naar beneden
met projecten van de gemeente. Inwoners kunnen hulp vragen of
(lager budget). Voor Dagbesteding betreft het een aanpassing
aanbieden. In de kalender zijn activiteiten in de wijken en dorpen te
naar boven (hoger budget). In totaal gaat het om een vrijval van
vinden. Daarnaast bevat de website een sociale kaart. Gezien de
€ 1.202.000.
resultaten van dit platform worden de kosten met deze aanvraag structureel binnen de begroting geborgd.
68
Concept Programmabegroting 2025 / Programma's / Sociaal Domein / Beleidsindicatoren
7. Jeugdzorg
1 richting het Rijk. Voor de nabije toekomst lijkt een ombuiging
De nieuwe prognose 2025 die Inkooporganisatie Jeugdhulp
op de kosten niet reëel. Enerzijds omdat maatregelen binnen de
Zeeland (IJZ) heeft afgegeven was € 23,8 miljoen, wat
toegang verder uitgevoerd moeten worden en de effecten hiervan
€ 2,2 miljoen hoger is dan de eerder vastgestelde
zich pas later manifesteren, anderzijds omdat maatregelen uit
meerjarenraming van november 2023. Bij de berekening
de Hervormingsagenda gezamenlijk op Zeeuws niveau opgepakt
van deze nieuwe prognose was de Overheidsbijdrage in
worden. Het college stelt voor om een taakstelling in de begroting
de Arbeidskostenontwikkeling (OVAindex) nog niet definitief.
op te nemen. Deze loopt op van € 500.000 (2026), € 750.000
Inmiddels heeft IJZ ons geadviseerd over de definitieve OVA-index
(2027) en € 1.000.000 (2028 en verder).
2024. Deze wijkt maar 0,3% af van hetgeen in de raming van IJZ rekening was gehouden. IJZ heeft gemeenten geadviseerd deze
9. Formatie casusregisseur
0,3% als risico op te nemen in de paragraaf weerstandsvermogen
De huidige capaciteit is onvoldoende voor het aantal en de
en risicobeheersing. De afwijking van 0,3% (€ 100.000) zijn in
zwaarte van de casuïstiek, wat ten koste gaat van de kwaliteit.
de kadernota financieel vertaald. Op basis van deze ontwikkeling
In plaats van inhuren op deze taak meer casusregisseurs vast
zijn extra zorgkosten Jeugd opgenomen voor een bedrag van
in dienst, zodat er een stabiel team opgezet kan worden met
2,3 miljoen.
eenduidige werkwijze.
8. Taakstelling zorgkosten Jeugd
10. Formatie adviseur onveilige casuïstiek
Om de zorgkosten Jeugd te beteugelen moet regionaal en lokaal
Er is formatie benodigd ten behoeve van expertise, advies
invulling gegeven worden aan de Hervormingsagenda Jeugd. Bij
en ondersteuning in situaties waar onveiligheid speelt voor
de begroting 2023 heeft het college aangegeven het actieplan
consulenten en casusregisseurs. Op dit moment zijn deze taken
sociaal domein als afgerond te beschouwen en de resterende
gecombineerd met de functie van procesregisseur, wat ten koste
taakstelling Jeugdzorg te laten vervallen. De Hervormingsagenda
gaat van beide taken en dus van de dienstverlening.
en de oplopende jeugdhulpkosten zorgen ervoor dat hierop actie gewenst is. De plannen van de Hervormingsagenda kennen
11. Formatie procesregisseur
een doorloop tot en met 2028. Gedurende de uitvoering van
Er is meer behoefte aan procesregie door toenemende
de Hervormingsagenda zijn evaluatiemomenten gepland. Deze
complexiteit van het werkveld en momenteel kwetsbaar ingericht.
tussentijdse momenten kunnen worden gebruikt om knelpunten en
Huidige capaciteit is onvoldoende om invulling te geven aan
de (on)mogelijkheden in een vroegtijdig stadium terug te koppelen
toekomstige wijzigingen in wetgeving (bijv. Wvggz).
Beleidsindicatoren Beleidsindicatoren Banen [per 1.000 inwoners van 15-64 jaar] Jongeren met een delict voor de rechter [%] Kinderen in uitkeringsgezin [%] Netto arbeidsparticipatie [%] Werkloze jongeren [%] Personen met een bijstandsuitkering [per 10.000 inwoners]
2019
2020
2021
2022
2023
Middelburg
790,5
785,2
804,8
822,2
817,9
Nederland
793,9
795,9
805,5
825,4
836,6
Middelburg
1,0
2,0
2,0
2,0
2,0
Nederland
1,0
1,0
1,0
1,0
1,0
Middelburg
7,0
8,0
7,0
7,0
nnb
Nederland
6,0
6,0
5,0
6,0
nnb
Middelburg
68,2
67,9
70,8
71,90
73,00
Nederland
68,8
68,4
70,4
72,20
nnb
Middelburg
2,0
3,0
nnb
2,0
nnb
Nederland
2,0
2,0
nnb
1
nnb
Middelburg
409,7
481,0
432,1
370,1
370,1
Nederland
381,7
459,7
367,5
34,8
344,8
69
Concept Programmabegroting 2025 / Programma's / Sociaal Domein / Beleidsindicatoren
Beleidsindicatoren
2019
2020
2021
2022
2023
Middelburg
117,8
89,5
69,0
89,2
104,1
Nederland
207,0
202,0
133,0
197,7
191.5
Middelburg
11,6
12,0
13,8
11,9
15,3
Nederland
12,3
11,9
12,9
10,7
13,5
Jongeren met jeugdbescherming (in % van alle jongeren tot 18 jaar) [%] Middelburg
1,5
1,5
1,7
1,4
1,5
Nederland
1,2
1,2
1,2
1,1
1,1
Middelburg
0,5
0,6
0,6
0,5
0,4
Nederland
0,4
0,4
0,3
0,3
0,3
Middelburg
790,0
760,0
720,0
700,0
710,0
Nederland
670,0
700,0
nb
710,0
700,0
Lopende re-integratievoorzieningen [per 10.000 inwoners van 15-64 jaar] Jongeren met jeugdhulp (in % van alle jongeren tot 18 jaar) [%]
Jongeren met jeugdreclassering (in % van alle jongeren van 12 tot 23 jaar) [%] Cliënten met een maatwerkarrangement Wmo [per 10.000 inwoners]
70
Concept Programmabegroting 2025 / Programma's / Sociaal Domein / Wat mag het kosten?
Wat mag het kosten? 6 Sociaal domein
Rekening
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting Begroting 2028
2023
2024
2025
2026
2027
6.01.0 Samenkracht en burgerpart
9.801
16.828
8.092
7.156
7.154
7.359
6.02.0 Toegang en eerstelijnsvoorz
412
742
0
0
0
0
6.03.0 Inkomensregelingen
36.159
36.538
35.846
35.712
36.289
37.186
6.04.0 WSW en beschut werken
5.694
6.265
5.631
5.517
5.570
5.526
6.05.0 Arbeidsparticipatie
Overzicht taakvelden Lasten
2.598
2.859
3.359
3.590
3.741
3.961
6.06.0 Maatwerkvoorzieningen (WMO)
0
0
0
0
0
0
6.07.1 Maatwerkdienstberlening 18+
0
0
0
0
0
0
6.07.1 Maatwerkdienstverlening 18+
0
0
0
0
0
0
6.07.2 Maatwerkdienstverlening 18-
0
0
0
0
0
0
6.08.2 Geescaleerde zorg 18-
0
0
0
0
0
0
6.21.0 Toegang en eerstel vz WMO
483
448
673
695
717
738
6.22.0 Toegang eerstelijns vz jeugd
1.452
1.495
1.983
2.048
2.138
2.233
6.23.0 Toegang en eerstel vz integr
4.916
6.532
6.123
6.266
6.403
6.545
6.60.0 Hulpmiddelen en diensten WMO
2.614
2.692
2.736
2.791
2.846
2.903
6.71.1 Huishoudelijke hulp WMO
4.274
4.975
4.595
4.815
5.031
5.174
6.71.2 Begeleiding WMO
3.524
4.506
4.034
4.232
4.421
4.432
6.71.3 Dagbesteding WMO
2.096
2.191
2.637
2.733
2.833
2.936
6.71.b Begeleiding (WMO)
0
0
0
0
0
0
6.72.a Jeugdhulp begeleiding
2.582
2.716
0
0
0
0
6.72.b Jeugdhulp behandeling
2.633
2.987
0
0
0
0
6.72.c Jeugdhulp dagbesteding
2.240
2.370
0
0
0
0
488
510
0
0
0
0
1.262
1.415
0
0
0
0
398
419
0
0
0
0
6.73.c Jeugdhulp met verblijf overig
2.324
3.163
0
0
0
0
6.74.a Jeugd beh. GGZ zo verblijf
3.480
3.851
0
0
0
0
6.74.b Jeugdh crisis/LTA/GGZ-verblij
1.223
1.220
0
0
0
0
6.74.c Gesloten plaatsing
180
736
0
0
0
0
6.75.1 Jeugdhulp ambulant lokaa
6.72.d Jeugdhulp zonder verblijf ov. 6.73.a Pleegzorg 6.73.b Gezinsgericht
195
99
102
104
106
109
6.75.2 Jeugdhulp ambulant regionaal
0
0
9.915
10.363
10.833
11.325
6.76.1 Jeugdhulp met verblijf lokaal
92
108
110
113
115
117
6.76.2 Jeugdhulp met verblijf region
0
0
9.757
10.197
10.659
11.144
6.76.3 Jeugdhulp met verblijf landel
0
0
860
899
940
983
6.79.2 PGB Jeugd
117
189
170
173
177
180
6.81.2 Maatsch en vrouwenopv WMO
109
157
160
164
167
170
6.81.b Maatsch- en vrouwenopv (WMO)
49
65
0
0
0
0
6.82.1 Jeugdbescherming
0
0
1.469
1.535
1.605
1.678
6.82.2 Jeugdreclassering
0
0
242
253
264
276
71
Concept Programmabegroting 2025 / Programma's / Sociaal Domein / Wat mag het kosten?
6 Sociaal domein
Rekening
Begroting
Begroting
Begroting
2023
2024
2025
2026
2027
6.82.a Jeugdbescherming
1.218
1.273
0
0
0
6.82.b Jeugdreclassering
202
209
0
0
0
0
0
0
32
34
35
37
92.813
107.558
98.526
99.390
102.044
105.014
6.01.0 Samenkracht en burgerpart
7.236
6.751
804
778
607
624
6.02.0 Toegang en eerstelijnsvoorz
37
0
0
0
0
0
21.478
21.718
23.421
23.874
24.343
24.897
6.04.0 WSW en beschut werken
0
0
0
0
0
0
6.05.0 Arbeidsparticipatie
0
0
0
0
0
0
6.06.0 Maatwerkvoorzieningen (WMO)
0
0
10
10
10
10
6.07.1 Maatwerkdienstberlening 18+
0
0
0
0
0
0
6.07.1 Maatwerkdienstverlening 18+
0
0
0
0
0
0
6.07.2 Maatwerkdienstverlening 18-
0
0
0
0
0
0
6.08.2 Geescaleerde zorg 18-
0
0
0
0
0
0
6.21.0 Toegang en eerstel vz WMO
0
0
0
0
0
0
6.22.0 Toegang eerstelijns vz jeugd
0
0
0
0
0
0
6.23.0 Toegang en eerstel vz integr
58
82
58
58
58
58
6.60.0 Hulpmiddelen en diensten WMO
0
0
0
0
0
0
360
365
362
1.139
1.139
1.139
6.71.2 Begeleiding WMO
0
0
0
0
0
0
6.71.3 Dagbesteding WMO
0
0
0
0
0
0
6.71.b Begeleiding (WMO)
0
0
0
0
0
0
6.72.a Jeugdhulp begeleiding
0
0
0
0
0
0
6.72.b Jeugdhulp behandeling
0
0
0
0
0
0
6.72.c Jeugdhulp dagbesteding
0
0
0
0
0
0
6.72.d Jeugdhulp zonder verblijf ov.
0
0
0
0
0
0
6.73.a Pleegzorg
0
0
0
0
0
0
6.73.b Gezinsgericht
0
0
0
0
0
0
6.73.c Jeugdhulp met verblijf overig
0
0
0
0
0
0
6.74.a Jeugd beh. GGZ zo verblijf
0
0
0
0
0
0
6.74.b Jeugdh crisis/LTA/GGZ-verblij
0
0
0
0
0
0
6.74.c Gesloten plaatsing
0
0
0
0
0
0
6.75.1 Jeugdhulp ambulant lokaa
0
0
0
0
0
0
6.75.2 Jeugdhulp ambulant regionaal
0
0
0
0
0
0
6.76.1 Jeugdhulp met verblijf lokaal
0
0
0
0
0
0
6.76.2 Jeugdhulp met verblijf region
0
0
0
0
0
0
6.76.3 Jeugdhulp met verblijf landel
0
0
0
0
0
0
6.79.2 PGB Jeugd
0
0
0
0
0
0
6.81.2 Maatsch en vrouwenopv WMO
0
0
0
0
0
0
6.81.b Maatsch- en vrouwenopv (WMO)
47
65
0
0
0
0
6.82.1 Jeugdbescherming
0
0
0
0
0
0
6.82.2 Jeugdreclassering
0
0
0
0
0
0
6.92.0 Coordinatie en beleid jeugd Totaal lasten
Begroting Begroting 2028 0
Baten
6.03.0 Inkomensregelingen
6.71.1 Huishoudelijke hulp WMO
72
Concept Programmabegroting 2025 / Programma's / Sociaal Domein / Wat mag het kosten?
6 Sociaal domein
Rekening
Begroting
Begroting
Begroting
2023
2024
2025
2026
2027
6.82.a Jeugdbescherming
0
0
0
0
0
0
6.82.b Jeugdreclassering
0
0
0
0
0
0
6.92.0 Coordinatie en beleid jeugd
0
0
0
0
0
0
29.216
28.981
24.654
25.858
26.157
26.728
6.01.0 Samenkracht en burgerpart
-2.565
-10.077
-7.288
-6.378
-6.547
-6.735
6.02.0 Toegang en eerstelijnsvoorz
-376
-742
0
0
0
0
6.03.0 Inkomensregelingen
-14.681
-14.819
-12.425
-11.838
-11.945
-12.289
6.04.0 WSW en beschut werken
-5.694
-6.265
-5.631
-5.517
-5.570
-5.526
6.05.0 Arbeidsparticipatie
Totaal baten
Begroting Begroting 2028
Saldo
-2.598
-2.859
-3.359
-3.590
-3.741
-3.961
6.06.0 Maatwerkvoorzieningen (WMO)
0
0
10
10
10
10
6.07.1 Maatwerkdienstberlening 18+
0
0
0
0
0
0
6.07.1 Maatwerkdienstverlening 18+
0
0
0
0
0
0
6.07.2 Maatwerkdienstverlening 18-
0
0
0
0
0
0
6.08.2 Geescaleerde zorg 18-
0
0
0
0
0
0
6.21.0 Toegang en eerstel vz WMO
-483
-448
-673
-695
-717
-738
6.22.0 Toegang eerstelijns vz jeugd
-1.452
-1.495
-1.983
-2.048
-2.138
-2.233
6.23.0 Toegang en eerstel vz integr
-4.857
-6.450
-6.065
-6.208
-6.345
-6.487
6.60.0 Hulpmiddelen en diensten WMO
-2.614
-2.692
-2.736
-2.791
-2.846
-2.903
6.71.1 Huishoudelijke hulp WMO
-3.914
-4.610
-4.234
-3.676
-3.892
-4.035
6.71.2 Begeleiding WMO
-3.524
-4.506
-4.034
-4.232
-4.421
-4.432
6.71.3 Dagbesteding WMO
-2.096
-2.191
-2.637
-2.733
-2.833
-2.936
6.71.b Begeleiding (WMO)
0
0
0
0
0
0
6.72.a Jeugdhulp begeleiding
-2.582
-2.716
0
0
0
0
6.72.b Jeugdhulp behandeling
-2.633
-2.987
0
0
0
0
6.72.c Jeugdhulp dagbesteding
-2.240
-2.370
0
0
0
0
-488
-510
0
0
0
0
-1.262
-1.415
0
0
0
0
-398
-419
0
0
0
0
6.73.c Jeugdhulp met verblijf overig
-2.324
-3.163
0
0
0
0
6.74.a Jeugd beh. GGZ zo verblijf
-3.480
-3.851
0
0
0
0
6.74.b Jeugdh crisis/LTA/GGZ-verblij
-1.223
-1.220
0
0
0
0
6.74.c Gesloten plaatsing
-180
-736
0
0
0
0
6.75.1 Jeugdhulp ambulant lokaa
6.72.d Jeugdhulp zonder verblijf ov. 6.73.a Pleegzorg 6.73.b Gezinsgericht
-195
-99
-102
-104
-106
-109
6.75.2 Jeugdhulp ambulant regionaal
0
0
-9.915
-10.363
-10.833
-11.325
6.76.1 Jeugdhulp met verblijf lokaal
-92
-108
-110
-113
-115
-117
6.76.2 Jeugdhulp met verblijf region
0
0
-9.757
-10.197
-10.659
-11.144
6.76.3 Jeugdhulp met verblijf landel
0
0
-860
-899
-940
-983
6.79.2 PGB Jeugd
-117
-189
-170
-173
-177
-180
6.81.2 Maatsch en vrouwenopv WMO
-109
-157
-160
-164
-167
-170
6.81.b Maatsch- en vrouwenopv (WMO)
-1
0
0
0
0
0
6.82.1 Jeugdbescherming
0
0
-1.469
-1.535
-1.605
-1.678
6.82.2 Jeugdreclassering
0
0
-242
-253
-264
-276
73
Concept Programmabegroting 2025 / Programma's / Sociaal Domein / Wat mag het kosten?
6 Sociaal domein
Rekening
Begroting
Begroting
Begroting
2023
2024
2025
2026
2027
6.82.a Jeugdbescherming
-1.218
-1.273
0
0
0
6.82.b Jeugdreclassering
-202
-209
0
0
0
0
0
0
-32
-34
-35
-37
-63.596
-78.577
-73.872
-73.532
-75.887
-78.286
6.92.0 Coordinatie en beleid jeugd Totaal overzicht taakvelden
74
Begroting Begroting 2028 0
Concept Programmabegroting 2025 / Programma's / Volksgezondheid en milieu
Volksgezondheid en milieu
We pakken de gezondheidsvraagstukken vanuit een breed perspectief aan, waarbij we de verschillende domeinen overstijgen. Deze aanpak staat ook wel bekend als de ‘Health
Preventie op het gebied van gezondheid heeft de afgelopen jaren
in All Policies-benadering’. Dit houdt in dat gezondheid in alle
een grotere rol gekregen in landelijke regelingen als Gezond en
beleidsdomeinen wordt meegewogen. Gezondheid heeft veel
Actief Leven Akkoord (GALA) en het Integraal zorgakkoord (IZA).
raakvlakken met de rest van het ‘sociaal domein’ (Jeugdwet, Wmo,
In het IZA worden op regioniveau afspraken gemaakt met als
Participatiewet), maar ook met het ruimtelijk domein (gezonde
doel de zorg voor iedereen toegankelijk, kwalitatief en betaalbaar
leefomgeving, wonen) en met sport. Door de veranderingen in
te houden. De ambitie van het GALA is een gezonde generatie
het sociaal domein (2015) en de Omgevingswet (2024) hebben
in 2040 en richt zich voornamelijk op de lokale samenwerking.
we meer mogelijkheden om gezondheidstaken te verbinden met
Deze akkoorden hebben veel overlap en versterken elkaar. Samen
andere taken van de gemeente (sociaal, ruimtelijk, handhaving).
met diverse partijen, waaronder de GGD, zorgverzekeraar en zorgaanbieders wordt samengewerkt om de doelen vanuit de akkoorden te halen.
Beleidskader Vastgestelde gemeentelijke beleidsnota's:
– Omgevingsvisie Middelburg 2050 – Middelburgs model "Inhoudelijk kader transformatieproces ‘Beweging naar voren’ "
– Plan van aanpak Brede SPUK
– Middelburgse Visie Milieu 2019-2025
– Preventie- en Handhavingsplan 2023-2026
– Klimaatbestendige Middelburgse samenleving 2018-2050
75
Concept Programmabegroting 2025 / Programma's / Volksgezondheid en milieu / Wat willen we bereiken?
– Uitwerking afvalbeleid Middelburg na pilotfase (2020 t/m 2027)
Doelstellingen - Milieu
– Regionale Energie Strategie Zeeland 1.0 (2021 vastgesteld)
1. Voorzien in de behoeften van de huidige generaties, zonder
– Transitievisie Warmte (vastgesteld in 2021) – Regionale Structuur Warmte Zeeland (vastgesteld in 2021)
de mogelijkheden van toekomstige generaties te beperken om gezond en goed te kunnen leven.
– Groenbeleidsplan Gemeente Middelburg 2016–2026
2. Energieneutraal en klimaatadaptief in 2050.
– Stedelijk Waterprogramma 2021-2030
3. Minder afval en meer hergebruik van grondstoffen.
Wat willen we bereiken?
Wat gaan we daarvoor doen?
Maatschappelijk effect - Volksgezondheid
Volksgezondheid
De gemeente Middelburg staat voor een gezond leven in een
Positieve gezondheid: een brede blik op gezondheid
gezonde omgeving. Onze ambitie is een sterke sociale basis,
Middelburgse inwoners gezond maken én houden.
zodat inwoners meer voor zichzelf, voor elkaar en voor Middelburg
De GGD Zeeland geeft namens de dertien Zeeuwse
kunnen betekenen. In onze benadering ligt de nadruk op positieve
gemeenten uitvoering aan de wettelijke taak op het
gezondheid als leidraad voor het welzijn van onze inwoners.
gebied van preventief gezondheidsbeleid, zoals beschreven
Gezondheid wordt niet gezien als de afwezigheid van ziekte, maar
in de Wet publieke gezondheid. De GGD voorziet vanuit
we richten ons op het versterken van de veerkracht en eigen
beschikbare gezondheidscijfers en onderzoeksgegevens de
regie van individuen. Door te focussen op de brede aspecten van
gemeente met (onderbouwde) inzichten. Zij vertalen deze naar
gezondheid, waaronder fysiek, mentaal en sociaal welbevinden,
benodigde interventies en/of regionale en lokale projecten
streven we ernaar dat inwoners beter kunnen omgaan met de
op volksgezondheidsthema’s.
diverse uitdagingen die het leven met zich meebrengt. Door de zelfredzaamheid van inwoners te versterken kunnen zij zelf meer
De lokale samenwerking tussen het medisch en het sociaal
regie nemen over hun gezondheid en welzijn.
domein versterken.
Maatschappelijk effect - Milieu
effectief samenwerken. Als gemeente nemen wij een faciliterende
Een gezonde, duurzame samenleving en leefomgeving en een
rol op ons. We leggen verbindingen tussen verschillende partijen
duurzame ontwikkeling van de gemeente.
en hen ondersteunen in hun samenwerking. We zetten in op
Het is essentieel dat partners elkaar beter weten te vinden en
het doorontwikkelen van de lokale samenwerking tussen het Doelstelling - Volksgezondheid
medisch/zorgdomein en het sociaal domein. Dit willen we
Binnen onze gemeente streven we naar het verschuiven van de
bereiken door o.a. het verder uitrollen Welzijn op Recept en de
focus van een curatieve aanpak (genezing) naar een preventieve
andere ketenaanpakken waar ook een directe relatie ligt met
en amplitieve (versterking) strategie. Hiermee willen we niet
de 1e lijn (huisartsenzorg). Het gedachtegoed van ‘Kerngezond’
alleen gezondheidsproblemen voorkomen, maar ook actief
wordt onderzocht.
bijdragen aan een verbetering van de algehele levenskwaliteit van onze inwoners. De sleutel tot deze beweging is een sterke
Gezonde keuze is de makkelijke keuze.
verbinding tussen het medische, sociale en fysieke domein.
Als gemeente willen we dat de gezonde keuze de makkelijke keuze
Door intensieve samenwerking tussen deze domeinen kunnen
is. Daarom ondersteunen we de JOGG-aanpak, die zich richt op
we vroegtijdig signaleren en ingrijpen, waardoor we problemen
alle kinderen en jongeren van 9 maanden tot en met 23 jaar.
bij de bron aanpakken. Dit vraagt om een geïntegreerde
JOGG maakt de leefomgevingen waarin zij zich bevinden (thuis,
aanpak, waarbij professionals uit verschillende sectoren samen
school, buurt, sport, vrije tijd, werk en social media) gezonder
werken aan een gemeenschappelijk doel: een gezonde en
door te werken aan essentiële voorwaarden. De belangrijkste
veerkrachtige gemeenschap.
thema’s waar we ons (blijvend) op in zetten zijn: Bewegen, Gezond Gewicht, Mentale Gezondheid, Water drinken en Rookvrij.
76
Concept Programmabegroting 2025 / Programma's / Volksgezondheid en milieu / Wat gaan we daarvoor doen?
Implementatie van de vijf ketenaanpakken.
we signalen, knelpunten en goede voorbeelden (leernetwerken).
De afspraken uit zowel IZA als GALA komen samen in de
De communicatie wordt verzorgd door en voor inwoners, wat
inrichting van vijf verschillende ketenaanpakken, zijn gericht op
bijdraagt aan het vergroten van het bewustzijn over dementie.
verschillende doelgroepen, van jong tot oud. Uitvoeren wettelijke taken WPG 1. Ketenaanpak Gecombineerde Leefstijlinterventie (GLI) voor
Tevens heeft de gemeente een aantal wettelijke taken vanuit de
volwassenen met overgewicht en obesitas:
Wet publieke gezondheid (WPG). Deze taken heeft de gemeente
– Het bevorderen van een gezonde leefstijl en het
Middelburg grotendeels belegt bij de GGD Zeeland.
terugdringen van overgewicht en obesitas bij volwassenen. 2. Ketenaanpak voor kinderen met overgewicht en obesitas: – Het aanpakken van overgewicht en obesitas bij kinderen op
Milieu Middelburgse Visie Milieu
jonge leeftijd om gezondheidsproblemen op latere leeftijd
“Duurzaamheid” loopt door alle beleidsvelden heen. Er kan
te voorkomen.
onderscheid gemaakt worden in de volgende thema's:
3. Ketenaanpak valpreventie bij ouderen: – Het verminderen van het aantal valincidenten bij
1. Klimaat en Energie
ouderen en daarmee de gevolgen zoals botbreuken
2. Duurzame Gemeentelijke Organisatie
en ziekenhuisopnames.
3. Bodem
4. Ketenaanpak Welzijn op Recept: – Het verbeteren van het welzijn van mensen met
4. Klimaatadaptatie en duurzaam watersysteem 5. Klimaatbestendig groen in de Woonomgeving
psychosociale problemen door hen door te verwijzen naar
6. Geluid en Lucht
welzijnsactiviteiten in plaats van medische behandelingen.
7. Externe Veiligheid
5. Ketenaanpak Kansrijke Start: – Het bieden van een goede start voor alle kinderen door
8. Afval 9. Verkeer en Vervoer
aandacht te besteden aan de gezondheid en het welzijn van
10.Een leefbare fysieke ruimte
aanstaande ouders en jonge gezinnen.
11.Bedrijven
Voor iedere ketenenaanpak is een naadloze aansluiting tussen
1. Klimaat en Energie
het medische en sociaal domein nodig en vraagt dit om
Strategisch project KEC (Klimaatadaptatie,
domeinoverstijgende samenwerking.
Energietransitie en Circulariteit) Klimaat en Energie valt samen met Circulariteit onder het
Meer inzet van digitale tools.
strategische project KEC. In 2025 wordt verdergegaan met de
We willen (nog) meer inzetten op intensiever gebruik van digitale
uitvoering van het KEC actieplan. Klimaat en energie vormt een van
tools om de zorg en ondersteuning voor onze inwoners te
de vier gedeelde opgaven in Middelburg. Zowel ons eigen beleid
verbeteren. Het gebruik van digitale hulpmiddelen wordt steeds
o.a. de milieuvisie en Omgevingsvisie als de Regionale Energie
meer de norm in onze dienstverlening. Een belangrijke stap hierin
Strategie (RES) Zeeland hebben als doel om in 2050 volledig
is de start van de pilot Evie. Dit is een digitaal platform dat helpt bij
energieneutraal te zijn en te streven naar een duurzaam gebouwde
het monitoren en ondersteunen van mentale gezondheid.
omgeving. Een omgeving die voorziet in de huidige behoefte, maar ook (economische) waarde heeft in de toekomst. De uitvoering van
Verkennen ‘dementievriendelijke stad’.
het strategisch project KEC en de RES is een doorlopende taak. Er
We streven naar een inclusieve gemeenschap waar mensen met
wordt onder meer aan de volgende projecten en acties gewerkt:
dementie en hun mantelzorgers zich ondersteund en begrepen voelen, waardoor hun kwaliteit van leven aanzienlijk verbetert. We
CO2 neutraal in 2050
trainen gemeentelijke medewerkers en lokale ondernemers en
In het nationaal Klimaatakkoord (KA) staat hoe we in Nederland
verbeteren de openbare ruimte om deze toegankelijker te maken
de mondiale klimaatafspraken van Parijs vertalen naar beleid en
voor mensen met dementie. Via de wijknetwerken bespreken
uitvoering. Zeeland draagt, net als de andere Nederlandse regio’s,
77
Concept Programmabegroting 2025 / Programma's / Volksgezondheid en milieu / Wat gaan we daarvoor doen?
zijn steentje bij aan het Klimaatakkoord. Zeeland is als gehele
alternatieve warmtebronnen onderzocht. In samenwerking met
provincie één van de 30 RES-regio’s. In 2020 is de RES 1.0
buurgemeenten wordt vervolgonderzoek gedaan naar restwarmte
(Regionale Energie Strategie) voor Zeeland vastgesteld door de
vanuit het Sloegebied. Verder wordt nader onderzoek gedaan
raad en eind 2024 wordt de RES2.0 ter vaststelling aangeboden.
naar de mogelijkheden van mini warmtenetten, momenteel in de
De uitvoering van de (geupdate) Regionale Energiestrategie gaat
Griffioen. Veel inwoners schakelen zelf al over op een (hybride)
in 2025 verder. Zowel het Klimaatakkoord als de RES geven
warmtepomp. In de TVW staat nog duurzaam gas of waterstof
de richting en wettelijke verplichtingen aan om in 2050 CO2
als mogelijke warmtebron voor bepaalde delen van de gemeente
neutraal te zijn. Met name op het gebied van de verduurzaming
(o.a. buitengebied en de binnenstad). In een brief van 20 juli
van de gebouwde omgeving, mobiliteit, de bedrijven, de eigen
2023 vraagt de minister ons om hier een andere warmtebron
organisatie en de opwekking van duurzame energie heeft de
voor te zoeken, omdat duurzaam gas/waterstof ook na 2030
gemeente veel taken en verantwoordelijkheden. De aanpak vindt
niet/nauwelijks voor de gebouwde omgeving beschikbaar zal zijn.
plaats per thema. Subsidies en acties Warmtetransitie (verduurzaming van woningen
De uitvoering van de warmtetransitie wordt voor een groot
en bedrijven)
deel gezamenlijk met de andere Zeeuwse gemeenten opgepakt.
Met het aardgasvrij maken van onze woningen en gebouwen is
Op 1 mei 2024 is het Zeeuws Isolatieprogramma (ZIP)
een start gemaakt in de Transitie Visie Warmte (TVW). Hierin wordt
van start gegaan, de Zeeuwse vertaling van het Nationaal
aangeven wat de voor de hand liggende mogelijkheden per wijk
Isolatieprogramma. Dit is een aanvullende subsidieregeling (tot
zijn om van het aardgas af gaan. Dit kan met warmtenetten,
€2.050) voor slecht geïsoleerde koopwoningen met een WOZ-
duurzaam gas of elektrisch. Deze transitievisie warmte wordt in
waarde tot € 461.000. Woningeigenaren krijgen daarbij indien
2026 opgevolgd door het Warmteprogramma. Daarnaast wordt
gewenst gratis advies aan huis en kunnen de subsidie ook
gestart met het opstellen van het eerste wijkuitvoeringsplan,
gebruiken voor doe-het-zelf projecten. De ZIP-subsidie blijft de
waarin meer specifiek per wijk of buurt wordt uitgewerkt waar de
komende jaren beschikbaar, waarbij de mogelijkheden voor VVE’s
inwoners op kunnen rekenen en waar ze mee aan de slag kunnen.
en het gebruik van circulaire isolatiematerialen worden verruimd.
Dit wijkuitvoeringsplan wordt samen met inwoners gemaakt en zal in 2025 gereed zijn. De uitvoering volgt daarna en kan tweede helft
Voor woningeigenaren die moeite hebben met het betalen van
2025 starten.
hun energierekening wordt een aanvullende subsidieregeling
Voor de hele gemeente geldt dat de nadruk de komende
resterende middelen uit het programma Proeftuin Aardgasvrije
jaren vooral zal liggen op het besparen van energie
Wijken (warmtenet Dauwendaele) en compensatiegelden
door isoleren en het bewust worden en aanpassen van
Aanlanding Wind op Zee een alternatief subsidieaanbod ontwikkeld
onze gewoontes omtrent energiegebruik. Hiervoor worden
zodat deze (verder) uitgevoerd kan worden in 2025.
ontwikkeld, waarbij ontzorging centraal staat. Ook wordt met de
verschillende communicatiemiddelen ingezet. In deze maatschappelijke opgave werken we samen met inwoners, De warmtetransitie vereist op veel plekken een verzwaring van
gemeenten, provincie, waterschap, woningcorporaties en overige
het elektriciteitsnet. Stedin heeft hierin het voortouw genomen, en
partijen. Bijvoorbeeld door het maken van prestatieafspraken
onderzoekt per wijk wat er moet gebeuren om klaar te zijn voor
met woningcorporaties.
2050. Er wordt begonnen met de wijken waar de knelpunten het meest problematisch zijn. Het elektra netwerk in de Veerse Poort
In Klarenbeek loopt een buurtproject met inwoners in
zal als eerste worden verzwaard.
samenwerking met Buurkracht. Inwoners gaan samen aan de slag om hun huizen energiezuiniger te maken. In Prinsenhove zijn
Het verzwaren van het elektriciteitsnet is een grote, kostbare
begin 2024 eigenaren geholpen met verduurzamen door advies
en langdurige opgave. Alternatieve warmtebronnen kunnen
van energieambassadeurs, hulp met subsidieaanvraag en een
in sommige gevallen voorkomen dat het elektriciteitsnet
gezamenlijke uitvraag voor energiebesparende maatregelen. We
in een wijk verzwaard moet worden. Daarom worden ook
kijken nu naar een vervolg van deze aanpak in 2025.
78
Concept Programmabegroting 2025 / Programma's / Volksgezondheid en milieu / Wat gaan we daarvoor doen?
In 2023 zijn in heel Middelburg energiefixers langs geweest
grote vraag de gas/kolencentrales extra elektriciteit leveren en bij
bij mensen die moeite hebben met het betalen van
een groot aanbod van duurzame energie worden vaak windmolens
de energierekening. De energiefixers brengen gratis kleine
afgeschakeld. De huidige kerncentrales leveren een constante
energiebesparende maatregelen aan bij zowel huurders als
stroom energie en kunnen niet gemakkelijk meer of minder
mensen met een koopwoning (die voldoen aan de criteria). Bij
energie leveren.
het opstellen van de (wijk)uitvoeringsplannen wordt de ervaring die is opgedaan met bovengenoemde acties meegenomen. Het Rijk
Het elektriciteitsnet wordt door heel het land verzwaard, maar
heeft hier een handreiking voor opgesteld. Aan de hand van deze
dit kost veel geld, materiaal, arbeid en tijd. Dit lijkt het tempo
handreiking en met hulp vanuit de Zeeuwse samenwerking wordt
van elektrificatie niet bij te kunnen benen. Door opwek en opslag
begonnen met het opstellen van het eerste (wijk)uitvoeringsplan.
dichterbij de plekken waar veel energie gebruikt wordt aan te
Gepland is om in 2025 hierop verder te gaan.
leggen, hoeft er minder elektriciteitsnet verzwaard te worden. Zonen windenergie vullen elkaar goed aan. In de winter is er meer wind
Energie opwekken
en in de zomer meer zon. Voor momenten dat er minder energie
De 30 energieregio’s in Nederland liggen op koers voor het
is, zou opslag uitkomst kunnen bieden. B.v. door buurtbatterijen.
opwekken van ten minste 35 TWh aan grootschalig duurzame energie op land in 2030. Bestaande knelpunten in de uitvoering,
Tegelijk kunnen initiatieven uit de samenleving, zoals ‘smart
zoals netcongestie, zorgen dat de totale gezamenlijke ambitie van
energyhubs’ en energie-gemeenschappen, helpen om de transitie
55 TWh waarschijnlijk niet in 2030 gehaald wordt.
naar duurzame energie te versnellen. Op Arnestein loopt een project om een smart grid tussen bedrijven aan te leggen,
Voor het opwekken van duurzame energie zetten we in Middelburg
waarbij bedrijven energie met elkaar kunnen uitwisselen en zo
in eerste instantie in op zonne-energie op daken. Daarnaast kijken
het elektriciteitsnet minder belasten en minder kosten hebben.
we of we via de Omgevingsvisie beleid kunnen ontwikkelen over al dan niet toepassen van zonne-energie op land. Momenteel
Een belangrijke kwestie bij duurzame energieopwekking is
speelt de afgekondigde netwerkcongestie aan de noordkant van
de opslag van energie. Bij industrieterreinen worden grote
Middelburg een belemmerende rol.
batterijinstallaties verwacht. In de wijken is dit veel kleinschaliger. Bij particulieren zou de auto of een batterij in huis gebruikt kunnen
Hoe hoger windmolens zijn, hoe meer energie ze opleveren. Een
worden voor het opslaan van energie tijdens zonne-uren.
twee keer zo hoge molen, levert vier keer meer energie op. Wanneer zonnepanelen en windmolens gecombineerd worden,
Energiebesparing
kan het elektriciteitsnetwerk veel efficiënter benut worden. Er is
Het is belangrijk de bewustwording onder bewoners en
een constantere levering van elektriciteit en hoge kosten voor
bedrijven te vergroten zodat zij zelf maatregelen treffen in hun
uitbreiding van het netwerk worden voorkomen. Bovendien levert
eigen (leef)omgeving, waar energie kan worden bespaard en
een wind/zon combinatie meer energie per vierkante kilometer,
duurzaam energie kan worden opgewekt. Gemeentelijk wordt een
waardoor veel –schaarse – fysieke ruimte wordt bespaard.
communicatieplan uitgevoerd en delen we via bijeenkomsten, persberichten, de Bode, social media en op onze website (er komt