22-034 Bijlage 5. Ingekomen stukken AB

Indien er voldoende ruimte is, dan verdient het de voorkeur dat Oekraïense kinderen terecht kunnen in het bestaande nieuwkomersonderwijs. Daarbij gaat het in het primair onderwijs om nieuwkomersklassen en taalklassen en in het voortgezet onderwijs om internationale schakelklassen (ISK’s). Wanneer de aantallen gevluchte Oekraïense kinderen verder toenemen, zoals de verwachting is, dan is er niet overal voldoende ruimte in het bestaande nieuwkomersonderwijs. Gegeven de op korte termijn beschikbare opvangcapaciteit voor 50.000 vluchtelingen houdt het ministerie van OCW daarbij rekening met 15.000 tot 25.000 leerplichtige kinderen. De mogelijkheid bestaat dat dit aantal verder toeneemt. Dit vraagt veel van de samenleving en van het onderwijs. Daarom treft de Minister voor Primair en Voortgezet Onderwijs samen met verschillende andere betrokken partijen nu voorbereidingen om nieuwkomersscholen in staat te stellen het aantal beschikbare onderwijsplaatsen op te schalen. Zo lang het kan blijft het bestaande nieuwkomersonderwijs de voorkeur hebben. In regio’s waar de bestaande voorzieningen, ook in een opgeschaalde variant, onvoldoende zijn, zet het ministerie van OCW daarbij in op het opzetten van extra, tijdelijke onderwijsvoorzieningen. Ook dat zal uiteraard gebeuren met inzet van de expertise die in het bestaande nieuwkomersonderwijs voorhanden is.

Het aanbod dat in die voorzieningen gerealiseerd wordt is bedoeld om nauw aan te sluiten bij hetgeen wat deze kinderen nodig hebben en wat tegelijkertijd praktisch Pagina 5 van 13

realiseerbaar is. Dit is een grote opgave die alleen kan worden uitgevoerd door inzet Directoraat-Generaal Migratie van verschillende partijen, met name schoolbesturen, het bestaande Directie Migratiebeleid nieuwkomersonderwijs en gemeenten, maar ook Lowan, kinderopvang, NGO’s, sport-, cultuur- en welzijnsorganisaties, et cetera. Het ministerie van OCW en het Datum Ministerie van SZW kijken hierbij gezamenlijk naar de rol van de kinderopvang. Ook 15 maart 2022 verkent het ministerie van OCW de inzet van docenten vanuit de Oekraïense Ons kenmerk gemeenschap zelf. De juridische ruimte daarvoor wordt momenteel nader 1 onderzocht. Het uitgangspunt is een combinatie van onderwijs gericht op verwerving van de Nederlandse taal, met vakonderwijs (mogelijk in het Oekraïens en het Engels) en inzet op het sociaal-emotionele welbevinden van gevluchte kinderen. Voor al deze aspecten is een goede onderwijskwaliteit uiteraard een voorwaarde. Verder gaat het hierbij nadrukkelijk om tijdelijke voorzieningen. Indien Oekraïense kinderen langere tijd in Nederland blijven, moet ingezet worden op zo snel mogelijke doorstroom naar de bestaande nieuwkomersonderwijsvoorzieningen. Het ministerie van OCW werkt deze opgave uit samen met betrokken organisaties en informeert uw Kamer zodra er meer duidelijkheid is over de mogelijkheden en de bijbehorende benodigde extra middelen.

Voor Oekraïense jongeren en volwassenen die willen instromen in het mbo, hoger onderwijs of volwassenenonderwijs geldt dat het ministerie van OCW momenteel ook in gesprek is met verschillende betrokken partijen om te kijken hoe hen een plek in het onderwijs kan worden geboden. Tot 18 jaar geldt daarbij een formeel recht op onderwijs op basis van internationale verdragen. Arbeid Op grond van de Richtlijn Tijdelijke bescherming is er ook toegang tot de arbeidsmarkt, maar heeft de werkgever op dit moment nog een tewerkstellingsvergunning nodig. Het ministerie van SZW is voornemens om op korte termijn de toegang tot de arbeidsmarkt voor Oekraïners tijdelijk te verruimen, door een vrijstelling op de plicht om een tewerkstellingsvergunning te regelen. Wel geldt er een meldplicht. Er wordt naar gestreefd om de vrijstelling op 1 april 2022 in werking te laten treden. Uw kamer wordt op korte termijn hierover nader bericht. Tevens wordt in dit kader gekeken naar de toegang tot kinderopvang en mogelijke knelpunten die hierbij spelen.

Medische zorg Toegang tot zorg en vergoeding op de korte termijn Het is van belang dat vluchtelingen uit Oekraïne die naar Nederland komen, of hier reeds zijn, zo goed mogelijk toegang krijgen tot de zorg en ondersteuning uit de verschillende domeinen. Op de verscheidene opvanglocaties zijn thans reeds GGD en andere medische actoren actief. De GGD vervult een belangrijke wettelijke taak op het gebied van de Publieke Gezondheid en is betrokken bij de eerste medische zorg, zoals verzorgen van vaccinaties, gezondheidsscreening, infectieziektebestrijding, technische hygiënezorg van de locaties, jeugdgezondheidszorg en de organisatie van opvang van mensen met pyschosociale problemen en trauma’s. De wijze waarop zorgkosten worden vergoed is mede afhankelijk van de vraag of de Richtlijn Tijdelijke bescherming van toepassing is. Voor de korte termijn wordt uitgegaan van de volgende situaties:  Aanvraag asiel met registratie bij het COA  Zonder aanvraag asiel en aanvraag asiel zonder registratie bij het COA

Pagina 6 van 13

Hieronder wordt toegelicht hoe op de korte termijn de toegang tot zorg en Directoraat-Generaal ondersteuning voor vluchtelingen uit Oekraïne is georganiseerd of hoe hieraan wordt Migratie Directie Migratiebeleid gewerkt. Hierbij is aandacht voor de verschillende manieren waarop opvang wordt georganiseerd, zodat toegang tot zorg wordt gewaarborgd voor zowel vluchtelingen Datum in een centrale opvang als in particuliere opvang. De vergoeding van de kosten van 15 maart 2022 zorg en ondersteuning aan vluchtelingen uit Oekraïne verloopt zoveel mogelijk via Ons kenmerk bestaande regelingen, zodat de zorg en ondersteuning zoveel mogelijk per direct 1 beschikbaar is. Het gaat om personen met de Oekraïense nationaliteit, maar ook derdelanders met een verblijfsrecht in Oekraïne. De verwachting is dat het merendeel van de vluchtelingen in de Gemeentelijke Opvang Oekraïners (GOO) en de Particuliere Opvang Oekraïners (POO) zullen worden opgevangen en derhalve niet bij het COA worden ingeschreven. De regelingen die worden genoemd in deze brief zijn mogelijk niet volledig geschikt voor alle kosten die worden gemaakt in relatie tot de zorgverlening aan de vluchtelingen. Op landelijk niveau is het ministerie van VWS met betrokken partijen, waaronder de landelijke huisartsenvereniging en InEen, in gesprek over de organisatie van de huisartsenzorg.

Hierbij zijn als knelpunten onder meer de medische dossiervoering, de financiering van talentolken en de administratieve lasten van de subsidieregeling onverzekerden ter sprake gekomen. Het ministerie van VWS en ministerie van J&V en betrokken partijen zien tezamen hoe deze knelpunten zoveel mogelijk kunnen worden weggenomen. Ook voor de ggz zal worden geïnventariseerd welke (aanvullende) knelpunten zij zien met betrekking tot het verlenen van geestelijke gezondheidszorg aan vluchtelingen uit Oekraïne. Aanvraag asiel met registratie bij het COA Als de Oekraïense vluchteling asiel heeft aangevraagd dan is de Regeling Medische zorg Asielzoekers (RMA) alleen van toepassing als betrokkene daadwerkelijk bij het COA staat geregistreerd. Het grootste deel van de aanspraken onder de RMA komt overeen met de aanspraken in het basispakket van de Zorgverzekeringswet. Daarnaast wordt een deel van de zorg die onder de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) en de Wet langdurige zorg (Wlz) valt, ook vanuit de RMA vergoed. Voor mondzorg bestaat een zeer beperkt pakket voor volwassenen met acute klachten, voor kinderen geldt de vergoeding vanuit het basispakket. Er geldt geen premie, eigen bijdrage en eigen risico.

Zonder aanvraag asiel en aanvraag asiel zonder registratie bij het COA Medische zorg Voor de Zvw-zorg is de ‘Subsidieregeling medisch noodzakelijke zorg aan onverzekerden’ op de korte termijn vooralsnog het meest geëigende instrument (SOV). Zorgaanbieders kunnen de kosten van medische zorg aan vluchtelingen declareren bij het CAK. Het gaat daarbij om zorg die onder de basisverzekering valt, waaronder huisartsenzorg, medisch-specialistische zorg en geestelijke gezondheidszorg. De SOV voorziet evenwel niet in onder andere reguliere mondzorg, abortuszorg en anticonceptiemiddelen. Hier wordt apart naar gekeken. Mondzorg: De SOV gaat uit van de mondzorg die vergoed wordt uit de basisverzekering. Voor jongeren onder de 18 jaar geldt een uitgebreid pakket behandelingen. Bijvoorbeeld: periodieke controle, tandsteen verwijderen, vullingen en chirurgische tandheelkundige hulp. Voor volwassenen geldt vergoeding van de kosten van chirurgische tandheelkundige hulp, röntgenonderzoek en uitneembare kunstgebitten. Op de website van de KNMT zijn de aanpak en acties te lezen die de leden van de KNMT ondernemen om de vluchtelingen te helpen. Pagina 7 van 13

Directoraat-Generaal Migratie Administratieve lasten SOV Directie Migratiebeleid Administratieve lasten SOV De inzet van deze subsidieregeling kent – mede om het gebruik goed te monitoren – Datum enkele administratieve lasten. Wij zullen zorgaanbieders zoveel mogelijk 15 maart 2022 ondersteunen om de bestaande procedures te volgen en daarbij onduidelijkheden Ons kenmerk zoveel mogelijk weg te nemen. Wij onderzoeken daarbij of het noodzakelijk is om de 1 meldtermijn en de aan te leveren gegevensset aan te passen.

Langdurige zorg Legaal verblijvende personen zonder verblijfsstatus zijn niet verzekerd voor wlzzorg. De Regeling voor Medische Zorg aan asielzoekers (RMA) wordt opengesteld voor wat betreft de aanspraak op wlz-zorg voor vluchtelingen uit Oekraïne wanneer er sprake is van een langdurige zorgbehoefte die niet vanuit de subsidieregeling (Zvw) of Wmo ondersteuning door gemeenten geboden kan worden en waarbij verblijf in een instelling nodig is. Daarvoor is een indicatie van RMA Healthcare nodig. Het zorgkantoor kan bemiddelen bij het vinden van een plek in een Wlzinstelling. De betrokken zorgverlener kan de indicatie bij RMA Healthcare aanvragen. Zodra de plaatsing in een instelling heeft plaatsgevonden wordt de betrokkene geregistreerd bij het COA en kunnen de kosten via de RMA worden betaald. Er geldt geen eigen bijdrage en geen eigen risico. Zorg en ondersteuning door gemeenten voor vluchtelingen met zorgvraag De status die de tijdelijk ontheemden uit Oekraïne krijgen op korte en lange termijn, is van invloed op welk beroep gedaan kan worden op de zorg en ondersteuning van gemeenten (Wmo 2015). Het is niet duidelijk in hoeverre de zorg en ondersteuningsvraag van vluchtelingen uit Oekraïne vergelijkbaar is met de zorgvraag van inwoners van Nederland.

Onder de vluchtelingen uit Oekraïne bevinden zich: kinderen met een beperking, jeugdigen met een jeugdhulpvraag, wezen, gezinnen met pleegkinderen, ouderen met dementie en/of fysieke beperkingen, mantelzorgers, enzovoorts. Op dit moment is nog niet in te schatten hoe groot het aantal vluchtelingen zal zijn dat naar Nederland reist en hier opgevangen zal worden. Op basis van eerdere ervaringen met evacués en vluchtelingen uit oorlogsgebieden is de eerste prioriteit van deze mensen een plek om te verblijven en op adem te komen. Men is blij de oorlog te zijn ontvlucht. Pas later komen wensen met betrekking tot zorg en ondersteuning nadrukkelijker naar de voorgrond. Veel zorg en ondersteuning zal in familiekring opgevangen worden zoals in Oekraïne dat ook gebruikelijk is, maar het sociale netwerk zal voor een groot deel niet meer intact zijn bij aankomst in Nederland. Met gemeenten en aanbieders is het kabinet zich aan het voorbereiden wat deze toestroom van potentieel beroep op de Jeugdwet en Wmo 2015 gaat betekenen voor de capaciteit bij aanbieders, de financiën en de uitvoering van de toegang en indicatiestelling. BZK, JenV, VNG en VWS zullen hier nauw samen in op trekken. Zo heeft bijvoorbeeld de keuze voor de meer regionale spreiding i.p.v. lokale spreiding weer invloed op hoe de financiële regeling met gemeenten voor de meerkosten ingericht moet worden.

Communicatie en inventarisatie knelpunten in de uitvoering Goede communicatie met de vluchtelingen, gemeenten, hulpverleners en zorgaanbieders is van groot belang. De communicatie over zorgkosten verloopt voornamelijk via de websites van de Rijksoverheid, het CAK en Zorgverzekeringlijn. Op de website van Zorgverzekeringslijn is reeds informatie in het Oekraïens Pagina 8 van 13

beschikbaar.

Directoraat-Generaal Migratie Directie Migratiebeleid

De regelingen die worden genoemd in deze brief zijn mogelijk niet volledig geschikt voor alle kosten die worden gemaakt in relatie tot de zorgverlening aan de Datum vluchtelingen. Op landelijk niveau is het ministerie van VWS met betrokken partijen, 15 maart 2022 waaronder de landelijke huisartsenvereniging en InEen, in gesprek over de Ons kenmerk organisatie van de huisartsenzorg. Hierbij zijn als knelpunten onder meer de 1 medische dossiervoering, de financiering van talentolken en de administratieve lasten van de subsidieregeling onverzekerden ter sprake gekomen. Het ministerie van VWS en ministerie van J&V en betrokken partijen zien tezamen hoe deze knelpunten zoveel mogelijk kunnen worden weggenomen. Ook voor de ggz wordt geïnventariseerd of en welke (aanvullende) knelpunten zij zien met betrekking tot het verlenen van geestelijke gezondheidszorg aan vluchtelingen uit Oekraïne . Publieke gezondheidszorg Mede vanwege de relatief lage vaccinatiegraad van de vluchtelingen uit Oekraïne doet zich het risico voor van introductie van polio en mazelen en van extra toename van COVID-besmettingen. Als maatregel daarop voeren de GGD’en onder regie van het RIVM inhaalvaccinaties uit via instroom in het rijksvaccinatieprogramma. Daarnaast wordt de rioolwatersurveillance op polio geïntensiveerd. De kosten hiervan en de wijze van financiering worden nader in kaart gebracht.

Financiën Op dit moment werkt het kabinet samen met partners binnen en buiten de Rijksoverheid aan financiering van de opvanglocaties en bijhorende kosten in gemeenten en Veiligheidsregio’s. Uitgangspunt daarbij is dat het kabinet van rijkswege de kosten die gemaakt zullen worden door gemeenten en Veiligheidsregio’s integraal zal vergoeden. Daartoe rondt het kabinet een ministeriële regeling af, in overleg met gemeenten, Veiligheidsregio’s. Private initiatieven Om de vele private initiatieven in goede banen te leiden, hebben het Rode Kruis, Vluchtelingenwerk Nederland en het Leger des Heils hun krachten gebundeld om deze initiatieven te coördineren. Samen met andere betrouwbare partners werken zij aan een platform waar particuliere initiatieven kunnen worden aangeboden (goederen, diensten, vrijwilligers). Voor particuliere opvang is het consortium, in samenwerking met TakeCareBNB, bezig met het werven, screenen en begeleiden van gastgezinnen. Vanuit het Rijk zullen deze organisaties hierbij (financieel) worden ondersteund. Zo wordt er naast de Handreiking voor Gemeentelijke Opvang Oekraïners, ook gewerkt aan een handreiking voor de opvang van Oekraïense vluchtelingen door particulieren.

Verder zijn er door het consortium Humanitarian Service Points opgezet op verschillende stations in Nederland om vluchtelingen uit Oekraïne op te vangen, te informeren en door te verwijzen naar een opvanglocatie. Signalen mensenhandel/-smokkel Het kabinet is bekend met signalen van mensenhandelaren en –smokkelaars die misbruik kunnen maken van kwetsbare personen die uit Oekraïne vluchten. In de JBZ-raad van 2 en 3 maart jl. heeft Nederland aandacht gevraagd dat alle

Pagina 9 van 13

autoriteiten en Europese instanties betrokken bij de grenscontroles van personen uit Directoraat-Generaal Oekraïne alert zijn op signalen van mensenhandel en mensensmokkel en daar actief Migratie Directie Migratiebeleid interventies op plegen. Ook EUROPOL monitort gezamenlijk met de desbetreffende grenslanden deze signalen nauwlettend. Zij hebben daarbij in het bijzonder Datum aandacht voor kwetsbare groepen. Omdat de gevolgen voor de georganiseerde 15 maart 2022 criminaliteit nog niet exact duidelijk zijn en deze ook juist in Europees verband in Ons kenmerk onderlinge samenhang in kaart moeten worden gebracht, verkent het ministerie van 1 Justitie en veiligheid samen met het Openbaar Ministerie, Politie en andere partners op nationaal en in Europees verband hoe het beeld daarover kan worden ontwikkeld en continu kan worden geactualiseerd zodat vervolgens ook de meeste effectieve gezamenlijke interventies kunnen worden vastgesteld. Er is ook contact tussen de lidstaten via het operationele samenwerkingsverband in het kader van de bestrijding van mensenhandel, EMPACT-THB, waar Spanje het voortouw neemt om ten aanzien van de situatie in Oekraïne zorg te dragen voor een versterking van de informatiepositie van alle lidstaten en het delen van best practices. Nederland is als driver van EMPACT-THB nauw betrokken en Europol, Eurojust en Frontex ondersteunen dit initiatief.

Ook in Nederland zijn de instanties die betrokken zijn bij de inrichting van de opvang en uitvoeringsorganisaties alert op signalen van mensenhandel en uitbuiting van kwetsbare groepen en mensensmokkel. In de Handreiking Gemeentelijke Opvang Oekraïners is aandacht voor mensenhandel. Tevens is een informatiebrochure voor vluchtelingen zelf opgesteld door CoMensha (i.s.m. verschillende partners) waarin zij uitleg krijgen over verschillende zaken en ook een waarschuwing voor het risico op mensenhandel.

II. Voorbereidingen op een volgende fase opvang van vluchtelingen uit Oekraïne: Nationaal Programma Oekraïense Vluchtelingen en nationale opvangorganisatie Zoals eerder aangegeven moeten Nederland en Europese partners rekening houden met een langduriger situatie waarin de opvang van mensen Oekraïne in omvang in ruime mate groter wordt dan de circa 50.000 plekken die thans in voorbereiding zijn. Dat kunnen situaties betreffen die zich thans reeds bij Europese partners voordoen waarbij tienduizenden en in sommige gevallen zelfs meer dan honderdduizend mensen uit Oekraïne opvang behoeven in een land. Daarop moeten voorbereidingen worden getroffen en passende voorzorgsmaatregelen worden genomen. Daarom werkt het kabinet nu reeds aan de volgende fase van de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne. De voorbereidingen worden getroffen voor een nationale opvangorganisatie, als onderdeel van een Nationaal Programma Oekraïense Vluchtelingen. De inzet van die organisatie is om voor de langere termijn de opvang te borgen, ook voor grotere aantallen mensen uit Oekraïne en wanneer er sprake is van langduriger of (semi)permanent verblijf. Hierbij betrekt het kabinet nadrukkelijk ook maatschappelijke spelers, de private sector en andere partijen, omdat dit daadwerkelijk een inzet van iedereen zal vergen.

Om deze ontwikkelingen te faciliteren en te begeleiden heeft het kabinet ook Pagina 10 van 13

besloten tot het opzetten van een programma-organisatie binnen de Rijksoverheid, een programmatische inzet vanuit de Rijksoverheid met een heldere en eenduidige structuur vanuit een directoraat -generaal dat zich inzet voor de coördinatie van de komende vraagstukken. Er wordt thans door een projectteam hard gewerkt aan het uitwerken van deze nieuwe organisatie en de samenwerking en inbedding in bestaande structuren. Hiervoor is uiteraard voorwaardelijk dat de instroom van vluchtelingen uit Oekraïne in de komende periode aanzienlijk toeneemt. Als dit niet het geval blijkt te zijn, zullen deze voorbereidingen worden gestaakt.

Directoraat-Generaal Migratie Directie Migratiebeleid Datum 15 maart 2022 Ons kenmerk 1

De opvang van mensen uit Oekraïne zal op vele fronten consequenties kunnen hebben. Voor de woningmarkt geldt bijvoorbeeld dat het op dit moment moeilijk is om een woning te vinden. Het is niet de bedoeling dat de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne die situatie nog lastiger maakt. De opvang moet dan ook zo georganiseerd worden, dat andere woningzoekers niet worden verdrongen. Dat geldt niet alleen voor de woningmarkt, maar eenzelfde vraagstuk speelt rondom de opvang van asielzoekers uit overige landen, ook daar is het zaak om te voorkomen dat concurrentie plaatsvindt voor locaties die geschikt zijn voor opvang.

III. Aanpak op Europees niveau In de Europese Unie is zoals bekend eensgezind gereageerd: het bieden van een veilige haven en ondersteuning voor eenieder die de oorlog in Oekraïne ontvlucht is prioriteit. Op moment van schrijven ziet het kabinet dat de situatie aan de grenzen tussen Europese Lidstaten en Oekraïne momenteel onder controle is. De wachttijden aan de grenzen lijken af te nemen. Daarentegen ontvangt het kabinet wel de eerste berichten dat omringende landen aan de grenzen van de opvangcapaciteit zitten. Daar wordt in Brusselse gremia over gesproken, o.a. in het solidariteitsplatform gecoördineerd door de Commissie. Europese coördinatie EU-coördinatie is van groot belang. De Europese Unie heeft hiervoor meerdere instrumenten tot haar beschikking, onder andere voor het delen van informatie, het coördineren van noodhulp en het coördineren van steunverzoeken aan Europese Agentschappen zoals het Europese Asielagentschap, Europol en Frontex. In de regel geldt dat lidstaten bij deze agentschappen en bij het Civiele Beschermingsmechanisme een verzoek tot ondersteuning kunnen indienen. De Agentschappenkunnen vervolgens, indien noodzakelijk, verzoeken uitzetten bij andere lidstaten. Nederland geeft in deze gremia continu aan open te staan voor dergelijke verzoeken. Op dit moment is Frontex actief in Roemenië en Slowakije.

Daarnaast heeft Frontex een verzoek om ondersteuning voor Estland bij Nederland ingediend. Het kabinet is voornemens daar positief op te reageren. Er wordt door de Commissie bovendien gewerkt aan een status overeenkomst tussen Frontex en Moldavië om ondersteuning vanuit Frontex aan de grensbewakingsautoriteiten mogelijk te maken. Daarover wordt momenteel in Raadsverband gesproken – Nederland steunt dit voorstel. Tot slot ondersteunt Frontex lidstaten bij de vrijwillige terugkeer van derdelanders naar landen van herkomst. Het Europees Asielagentschap (EUAA) geeft aan klaar te staan om lidstaten te ondersteunen bij de opvang en reguliere asielprocedures. Tot nu toe heeft Roemenië Pagina 11 van 13

hierom verzocht en op dit moment voert het EUAA een zogenaamde “needs Directoraat-Generaal Migratie assessment” uit. Daarnaast zal het waar nodig lidstaten kunnen bijstaan bij de Directie Migratiebeleid implementatie van de Tijdelijke Beschermingsrichtlijn. Ook Europol is actief en heeft mensen ingezet in Slowakije en Polen en hebben andere Europese Lidstaten Datum verzoeken ingediend. 15 maart 2022 Ons kenmerk

Voorts coördineert de Europese Commissie de inrichting van een 1 solidariteitsplatform, zoals overeengekomen in verband met de Richtlijn Tijdelijke Bescherming. In dit verband spreken Europese lidstaten over opvangcapaciteiten en solidariteitsmaatregelen. Inmiddels hebben de eerste bijeenkomsten plaatsgevonden waarin informatie is gedeeld over de opvangcapaciteit van verschillende landen. Ten slotte heeft de Europese Raad een crisismechanisme, het zogenoemde Integrated Political Crisis Mechanism (IPCR). Dit mechanisme maakt snelle politieke besluitvorming en informatiedeling onder lidstaten mogelijk. Inmiddels hebben ook hiervan de eerste bijeenkomsten plaatsgevonden. Dublin Bij de activering van de Richtlijn Tijdelijke bescherming hebben de EU-lidstaten door middel van een verklaring afgesproken dat ter ondersteuning van de lidstaten van binnenkomst en ter bevordering van een evenwicht tussen de inspanningen van alle lidstaten, de lidstaten geen gebruik zullen maken van artikel 11 van de Richtlijn. Dit betekent dat personen die in een bepaalde lidstaat tijdelijke bescherming genieten en die zonder toestemming naar een andere lidstaat vertrekken, niet zullen worden teruggestuurd naar de lidstaat die de tijdelijke bescherming heeft verstrekt, tenzij de lidstaten op bilaterale basis anders overeenkomen.

In lijn met deze verklaring zullen voorlopig vanuit Nederland in beginsel geen Oekraïners (en anderen die de tijdelijke beschermingsstatus genieten) meer in het kader van de Dublinverordening worden overgedragen aan andere EU-lidstaten. Ten aanzien van andere nationaliteiten/personen die geen tijdelijke bescherming genieten, zal de Dublinverordening nog wel worden toegepast. Bij het overdragen van deze andere nationaliteiten moet wel de kanttekening worden geplaatst dat Polen, Slowakije en Tsjechië eind februari/begin maart jl. hebben verzocht hetzij aangegeven alle inkomende Dublinoverdrachten aan hun landen op te schorten. Hoewel zij hiermee niet direct de verantwoordelijkheid afwijzen, betekent het wel dat er sprake is van een feitelijk overdrachtsbeletsel waardoor de overdracht niet kan worden gerealiseerd. Indien in individuele zaken de uiterste overdrachtstermijn verstrijkt, heeft dat in die zaken tot gevolg dat een overdracht niet meer mogelijk is en de betreffende personen toegelaten dienen te worden tot de Nederlandse asielprocedure. Ook Roemenië heeft aangegeven alle inkomende Dublinoverdrachten op te schorten. Roemenië heeft daarbij aangegeven dat urgente zaken kunnen worden voorgelegd voor overdracht.

Indien er bijvoorbeeld sprake is van een overdracht vanuit bewaring of van een korte resterende uiterste overdrachtsdatum zal deze zaak door de DT&V aan Roemenië worden voorgelegd, om zo toch de overdracht te kunnen realiseren. Uiteraard zal blijvend worden bezien of Europese ontwikkelingen aanleiding geven de hierboven geschetste lijnen te herzien. Humanitair De minister voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking zal u in de toegezegde brief over de humanitaire inspanningen voor slachtoffers van de invasie

Pagina 12 van 13

in Oekraïne informeren over de stand van zaken van de humanitaire crisis in Oekraïne en de buurlanden. Conclusie Tot slot wil ik benoemen dat de ontwikkelingen op het gebied van migratie en aangrenzende werkvelden zich ten gevolge van de oorlog in Oekraïne razendsnel opvolgen, zowel op nationaal, Europees als internationaal niveau. Dat heeft tot gevolg dat het beeld zeer snel verandert en het kabinet zich daar continu op dient aan te passen. Ik span mij, samen met mijn collega’s, in om uw Kamer tijdig en adequaat te informeren.

Directoraat-Generaal Migratie Directie Migratiebeleid Datum 15 maart 2022 Ons kenmerk 1

Actieve openbaarmaking stukken In het kader van actieve openbaarmaking maakt het kabinet de stukken die ten grondslag liggen aan de in deze brief beschreven besluitvorming openbaar. De stukken worden op de website1 van de Rijksoverheid gedeeld voor zover daar geen zwaarwegende belangen2 in de weg staan en zijn op korte termijn raadpleegbaar. Risico’s Daarnaast hecht het kabinet eraan om te herhalen dat deze aanpak de komende tijd onder grote druk en moeilijke omstandigheden zal moeten opereren. Het besef dat daarbij risico’s zich zullen voordoen, en dat er ook zaken verkeerd zullen gaan dient op alle niveau’s benoemd te worden. Niet alleen bij de Rjiksoverheid, maar ook bij medeoverheden, private partijen en organisaties is het transparant om bij voorbaat te benoemen dat deze risico’s er zijn en dat onbedoeld zaken verkeerd kunnen gaan, of dat partijen met kwade bedoelingen misbruik zullen maken van de omstandigheden. Het legt een grote verantwoordelijkheid bij alle partijen om daarop bedacht te zijn, maar noopt evenzeer tot de gezamenlijke vaststelling dat dergelijke risico’s horen bij de huidige omstandigheden.

Mede namens alle kabinetsleden van de Ministeriële Commissie Crisisbeheersing (MCCb),

De Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid,

E. van der Burg

https://www.rijksoverheid.nl/ Hierbij is onder meer te denken aan derden belang, het belang van de staat, de persoonlijke levenssfeer en de internationale betrekkingen. 1 2

Pagina 13 van 13

fi# Laarbeek I irr

r

Waterpoort van de Peel

Motie van zorg en verontwaardiging De gemeenteraad van Laarbeek, op 10 maart 2022 in vergadering bijeen,

Constateert dat;

1. het Russische leger zonder enige rechtvaardiging in opdracht van het staatshoofd van de Russische Federatie buurland Oekraïne is binnengevallen 2. daarbij extreem geweld is gebruikt, ook tegen burgers 3. protesten varr burgers tegen deze invalzowel in de veroverde gebieden als in Rusland met harde hand worden onderdrukt.

ls van mening dat:

1. door deze handelwijze zowel de beginselen van internationaal recht als alle

democratische en morele waarden met voeten worden getreden 2. de acties van de Russische machthebbers ertoe leiden dat de democratische ontwikkelingen in buurland Oekraïne bewust en met grof geweld de kop worden ingedrukt 3. democratie geen perfecte vorm van staatsinrichting is, maar wel de vorm die het meest recht doet aan de eigenheid van mensen en gemeênschappen en alleen daarom al gerespecteerd zou moeten worden. 4. geen enkefland het recht heeft met geweld een ander land binnen te vallen om áaarmee de door de bevolking van dat land gewenste ontwikkelingen te veranderen

Besluit:

1. zijn solidariteit te betuigen met het Oekraiênse volk, dat slachtoffer is van de

onrechtmatige militaire schending van het internationaal recht door het staatshoofd van de Russische Federatie 2. zijn verontwaardiging uit te spreken over de schending van de burgerrechten van de inwoners van zowel Oekraïne als de Russische Federatie 3. op te roepen tot het onmiddellijk beëindigen van de vijandelijkheden en het sluiten van een vredesakkoord dat de soevereiniteit van de betrokken landen respecteert 4. deze motie aan alle Nederlandse gemeenteraden te zenden en hen op te roepen een soortgelijke motie aan te nemen als gezamenlijk en krachtig signaalter ondersteuning. En gaat over tot de orde van de dag.

De Raad van de gemeente Laarbeek

o

.óg a

DE WERKGROEP

uren

Rick van Bree

J

G

rS

Jordy

Bas van

Nicole Otten

nl Ronnie Tijssen

an Hendriks

Ron van den Berkmortel

oek Maas

will

Ton van de Wijd

Wim van Dijk

n

Aria de Groot

CDA

OPvoALaarbeek

Lsarbeek

M,; Hans Strijbosch

Marcel van de r eijden

/'n/''/frl/, 'f* 4aa/trc?,zt)e/*,*i 1.L-

van der Aa

hA,L /r( , LU)

,Á

/^

Oa.-- /O -3-laZ2

/?à

fZ

6ao-,a^íar-oa.ez4

1 > Retouradres Postbus 20301 2500 EH Den Haag

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG

Directoraat-Generaal Migratie Directie Migratiebeleid Turfmarkt 147 2511 DP Den Haag Postbus 20301 2500 EH Den Haag www.rijksoverheid.nl/jenv Ons kenmerk 3890321

Datum 8 maart 2022 Onderwerp Opvang vluchtelingen uit Oekraïne

Bij beantwoording de datum en ons kenmerk vermelden. Wilt u slechts één zaak in uw brief behandelen.

Door de oorlog in Oekraïne zijn volgens schattingen van UNHCR nu ongeveer anderhalf miljoen mensen op de vlucht geslagen. Het grootste deel van deze vluchtelingen verblijft op dit moment in de buurlanden om Oekraïne. Vooralsnog is een beperkt deel doorgereisd naar de rest van Europa waaronder Nederland. De opgave om deze groep op te vangen, tegen de achtergrond van het geweld in Oekraïne, is voor Europa en voor Nederland een gezamenlijke verantwoordelijkheid. Hiertoe zal vanuit heel Nederland, op alle niveaus van persoonlijk initiatief tot alle overheidslagen een serieuze inspanning worden gevraagd en gepleegd. Dat commitment zal de komende periode cruciaal zijn. Het kabinet wil grote waardering uitspreken voor alle gemeenten en veiligheidsregio’s die samen met (lokale) partners en vrijwilligers in actie zijn gekomen om opvanglocaties te realiseren voor vluchtelingen uit Oekraïne. De maatschappelijke en particuliere initiatieven die zijn opgestart om vluchtelingen uit Oekraïne te helpen, laten grote betrokkenheid zien van Nederlanders bij deze humanitaire crisis. Het kabinet heeft bewondering voor alle vrijwilligers die aan dit vraagstuk werken. Het opvangen van vluchtelingen uit Oekraïne is een belangrijke opgave waar in het gehele land gezamenlijk aan moet worden gewerkt.

Bij de invulling van deze opgave komen meer vraagstukken naar voren, zoals huisvesting, onderwijs, gezondheid, veiligheid en werk en inkomen. Het Rijk bereidt zich derhalve voor op brede inzet op dit onderwerp, niet alleen voor nu maar ook voor de langere termijn. Inwerkingtreding crisisstructuur Zoals in de brief van 3 maart jl. al aangegeven is het een onweerlegbaar feit dat de situatie beschouwd moet worden als een crisis. Bij de aanpak van de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne zijn ook vele disciplines betrokken, zoals onderwijs, gezondheid, veiligheid en arbeidsmarkt. Dit maakt het noodzakelijk dat met ingang van 9 maart a.s. tijdelijk op hoog ambtelijk en politiek-bestuurlijk niveau wordt zorggedragen voor coördinatie en besluitvorming over het geheel van maatregelen en voorzieningen die in samenwerking met de betrokken publieke en private partners - met het oog op een samenhangende aanpak - moeten worden getroffen. De structuur voor

Pagina 1 van 4

nationale crisisbesluitvorming, die wordt gecoördineerd vanuit de NCTV, wordt geactiveerd specifiek ten behoeve van de opvangopgave voor vluchtelingen uit Oekraïne. Deze structuur bestaat uit het Interdepartementaal Afstemmingsoverleg (IAO) een Interdepartementale Commissie Crisis Beheersing (ICCB) en Ministeriele Commissie Crisisbeheersing (MCCB), alsmede het Nationaal Kernteam Communicatie (NKC). Binnen deze structuur wordt nauw samengewerkt met de veiligheidsregio’s, gemeenten en andere crisispartners vooruitlopend op een programmatische aanpak.

Directoraat-Generaal Migratie Directie Migratiebeleid Datum 8 maart 2022 Ons kenmerk 3890321

Aanpak opvang vluchtelingen uit Oekraïne: een gefaseerde aanpak Nederland werkt met een gefaseerde aanpak ten aanzien van de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne, waarin op hoofdlijnen drie fasen bestaan. Voor de eerste fase zijn de afgelopen week op diverse plekken in Nederland opvanglocaties ingericht door gemeenten, ondersteund door veiligheidsregio’s, Defensie en maatschappelijke organisaties. In Amsterdam, ZaanstreekWaterland, regio Groningen, Haaglanden, Eindhoven, Gorinchem en Harskamp zijn al locaties in gebruik genomen en in andere gemeenten worden nog locaties gerealiseerd. Deze eerste fase omvat ongeveer 2.000 opvangplekken. Deze zijn reeds verworven en deels gevuld. Er maken nu bijna 1.400 vluchtelingen uit Oekraïne gebruik van de opvanglocaties die door gemeenten en veiligheidsregio’s zijn ingericht. De verwachting is dat in een tweede fase op korte termijn het aantal vluchtelingen uit Oekraïne dat naar Nederland komt fors zal toenemen. Hiertoe hebben de veiligheidsregio’s op 7 maart jl. de opdracht gekregen om, onder voorbehoud en in afwachting van juridische onderbouwing, te werken aan onmiddellijke vervolgstappen voor de opvang van Oekraïners. De veiligheidsregio’s zullen de realisatie coördineren, samen met gemeenten, van opvanglocaties tot minimaal 1.000 vluchtelingen uit Oekraïne per regio binnen twee weken.

Het gaat hierbij om het volledig realiseren van locaties, het inrichten van locaties en de daadwerkelijke zelfstandige exploitatie. Daarnaast werken zij vervolgens aan nogmaals 1.000 opvangplekken extra per regio in de periode daarna. Op die manier komen de komende periode een totaal van circa 50.000 opvangplekken voor Oekraïners beschikbaar. Samen met de betrokken gemeenten en veiligheidsregio’s wordt ook een Knooppunt Informatie Oekraïne ingericht, zodat voor vluchtelingen uit Oekraïne die zich melden inzichtelijk is welke opvangplekken er zijn en die de verdeling van de opvang over de regio’s kan vormgeven. De realisatie en exploitatie van opvang van Oekraïners brengen ook kosten met zich mee voor gemeenten en veiligheidsregio’s. Het kabinet zal van Rijkswege de kosten die gemaakt zullen worden integraal vergoeden. Over de wijze van vergoeden zullen nadere afspraken worden gemaakt. Deze opdracht is in eerste instantie een bestuurlijke opdracht. Nu er sprake is van een landelijke crisis (en daarmee ook een crisis van meer dan plaatselijke betekenis), vervullen de voorzitters van de veiligheidsregio’s hierin op grond van de Wet veiligheidsregio’s (artikel 39 Wvr) een coördinerende rol binnen hun veiligheidsregio.

Het kabinet is voornemens om – indien er sprake is van buitengewone omstandigheden vanwege een zeer grote toestroom van vluchtelingen uit Oekraïne – noodrecht in te zetten (zonder de noodtoestand af te kondigen), en onderzoekt welke bepalingen daartoe geschikt zijn. Pagina 2 van 4

Naast het creëren van opvanglocaties voor vluchtelingen uit Oekraïne speelt de acute vraag naar opvanglocaties voor andere groepen asielzoekers, waaronder in het bijzonder die voor alleenstaande minderjarige vreemdelingen. Deze locaties worden gerealiseerd, geëxploiteerd, bemenst en ondersteund door het COA of Nidos. Om gemeenten niet vanuit twee lijnen te bevragen en om verdringing te voorkomen ten aanzien van de realisatie van opvanglocaties, is het verstandig om de coördinatie van beide opgaven tijdelijk in één hand te leggen. De veiligheidsregio’s zijn daarom gevraagd om ook in deze een coördinerende rol te spelen.

Directoraat-Generaal Migratie Directie Migratiebeleid Datum 8 maart 2022 Ons kenmerk 3890321

Of het gevraagde aantal opvangplekken aan de veiligheidsregio’s voor vluchtelingen uit Oekraïne voor de langere termijn genoeg is en of medeoverheden deze aantallen opvangplekken gedurende langere periode draaiende kunnen houden is de vraag. Bovendien bestaat de mogelijkheid dat Oekraïners uit de tweede fase langer en duurzamer in Nederland zullen verblijven. Het is daarom verstandig om binnen het Rijk toe te werken naar een meer programmatische aanpak van de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne. Aan de vormgeving en aanpak van deze derde fase wordt op dit moment gewerkt vanuit het Rijk. Daarbij wordt ingezet op een samenwerking waarbij ook voor de langere termijn de opvang geborgd is en waarbij ook maatschappelijke spelers, private sector en andere partijen betrokken worden. Die fase wil het kabinet nu starten, juist omdat er op verscheidene disciplines werk te verzetten is. Wanneer deze aanpak verder vorm krijgt, wordt uw Kamer hierover geïnformeerd. Coördinatie particuliere initiatieven Er zijn in heel Nederland vele particuliere initiatieven om vluchtelingen uit Oekraïne te ondersteunen, door bijvoorbeeld goederen of diensten ter beschikking te stellen. Ook zijn er verschillende (particuliere) initiatieven opgezet om vluchtelingen uit Oekraïne (tijdelijk) in huis te nemen of onderdak te bieden.

Dergelijke initiatieven tonen de solidariteit van veel Nederlanders en verlichten de druk op de opvang die door gemeenten en veiligheidsregio’s worden gerealiseerd. Tegelijkertijd brengen deze initiatieven ook risico’s met zich mee. Een belangrijk risico is dat vluchtelingen uit Oekraïne vanwege het grote en versnipperde aanbod van opvangplaatsen uit beeld kunnen raken van de overheid, waardoor zij eerder slachtoffer kunnen worden van uitbuiting of ander ongewenst gedrag. Om op een veilige manier gebruik te kunnen maken van particuliere opvang bundelen het Rode Kruis, VluchtelingenWerk Nederland en het Leger des Heils hun krachten en zullen zij werken aan het werven, screenen en begeleiden van gastgezinnen en/of woonruimte voor gemeenten. De organisaties beschikken over een betrouwbaar netwerk van partnerorganisaties en voldoende inzetbaar personeel en vrijwilligers die de taken op korte termijn kunnen uitvoeren. Vanuit het Rijk zullen deze organisaties hierbij (financieel) worden ondersteund. Deze organisaties doen daarnaast veel aan het koppelen van andere hulpaanbiedingen die vanuit het gehele land binnenkomen (goederen, diensten, vrijwilligers). Registratie Op verscheidene andere terreinen worden thans verdere voorbereidingen getroffen om vluchtelingen uit Oekraïne zo goed mogelijk te kunnen opvangen, Pagina 3 van 4

dat betreft in het bijzonder de registratie van personen die uit Oekraïne naar Nederland komen. Daarbij wordt erop ingezet om via de Basis Registratie Personen (BRP) te komen tot een zo snel mogelijke en eenduidige registratie van Oekraïners in Nederland. Dat vergt een serieuze inspanning, ook vanuit gemeenten. Europa Europa treedt eensgezind op als het gaat om het ontvangen van allen die de oorlog in Oekraïne ontvluchten. Ten aanzien van de toekomstige tijdelijke status voor Oekraïners wordt thans de uitwerking vormgegeven van de Europese afspraken rondom de Richtlijn Tijdelijke Bescherming. Op die wijze wordt gestreefd naar een uniforme status voor alle Oekraïners. Daarbij zullen ook aspecten rondom gezondheidszorg, eventuele arbeidsmarktparticipatie en scholing van kinderen worden betrokken. Dit onderwerp is ook in de JBZ-raad van 3 en 4 maart jl. besproken. Een verslag hiervan wordt met uw Kamer gedeeld.

Directoraat-Generaal Migratie Directie Migratiebeleid Datum 8 maart 2022 Ons kenmerk 3890321

De Minister van Justitie en Veiligheid,

D. Yeşilgöz - Zegerius

De Staatssecretaris van Justitie en Veiligheid,

E. van der Burg

Pagina 4 van 4

Veiligheidsregio’s dtv Veiligheidsberaad

Directoraat-Generaal Migratie Directie Regie Migratieketen afdeling Ketensturing Turfmarkt 147 2511 DP Den Haag Postbus 20301 2500 EH Den Haag www.rijksoverheid.nl/jenv T 070 370 79 11 F 070 370 79 00

Voorbereiding op komst grote groepen Oekraïense vluchtelingen naar Nederland - 8 maart 20202

Datum 8 maart 2022 Ons kenmerk 3897474

1. Aanleiding Op 4 maart jl. is in het Veiligheidsberaad gesproken over de oorlog in Oekraïne en de te verwachten aantallen vluchtelingen die als gevolg daarvan naar Nederland zullen komen. Het kabinet heeft vastgesteld dat de situatie in Oekraïne en de daaruit voortkomende vragen rondom opvang onweerlegbaar als crisis beschouwd moeten worden. Tijdens het overleg van 4 maart jl. is een aantal vragen naar voren gekomen ten aanzien van het beroep dat vanuit het kabinet op de veiligheidsregio’s wordt gedaan. Deze nota gaat in op de twee verscheidene opdrachten, in afwachting van en onder voorbehoud van de juridische titel die wordt voorbereid, die voortkomen uit de verwachte crisissituatie aan de veiligheidsregio’s en dient als bespreekstuk voor het Veiligheidsberaad van 7 maart a.s. Deze opdrachten onder voorbehoud zien enerzijds op de coördinatie van het realiseren en exploiteren van opvangplekken specifiek gericht op vluchtelingen uit Oekraïne door veiligheidsregio’s en gemeenten en anderzijds - strikt gescheiden van de opvangplekken voor vluchtelingen uit Oekraïne - het coördineren van de zoektocht naar opvangplekken voor overige asielzoekers die door het COA worden gerealiseerd en geëxploiteerd.

Vooropgesteld wil het kabinet grote waardering uitspreken voor alle gemeenten en veiligheidsregio’s die samen met (lokale) partners en vrijwilligers al in actie zijn gekomen om opvanglocaties te realiseren voor vluchtelingen uit Oekraïne. Het opvangen van vluchtelingen uit Oekraïne is een belangrijke opgave waar in het gehele land gezamenlijk aan moet worden gewerkt. Bij de invulling van deze opgave zullen meer vraagstukken naar voren komen, zoals huisvesting, werk en inkomen. Het Rijk bereidt zich derhalve voor op bredere inzet en ondersteuning ten aanzien van dit onderwerp en wil hierover binnenkort in overleg met medeoverheden.

2. Stand van zaken en gefaseerde aanpak Op dit moment zijn er ongeveer 750 Oekraïense vluchtelingen die worden opgevangen in gemeentelijke opvangvoorzieningen op verschillende locaties in het land zoals in Amsterdam, Zaanstreek-Waterland, regio Groningen, Harskamp, Pagina 1 van 6

Haaglanden, Eindhoven en Gorinchem 1. In andere gemeenten wordt gewerkt aan het opzetten van dergelijke opvanglocaties. In deze eerste fase van de komst van vluchtelingen uit Oekraïne naar Nederland lijkt dit voor nu voldoende. Op zeer korte termijn wordt in een tweede fase een grotere toestroom van vluchtelingen uit Oekraïne voorzien. Volgens schattingen van UNHCR zijn er inmiddels anderhalf miljoen mensen uit Oekraïne gevlucht. Deze vluchtelingen worden op dit moment met name opgevangen in de buurlanden. Het is de verwachting dat een deel van deze groep zal doorreizen naar andere delen van Europa waaronder Nederland.

Directoraat-Generaal Migratie Directie Regie Migratieketen afdeling Ketensturing Datum 8 maart 2022 Ons kenmerk 3897474

Het totaal aantal mensen dat Oekraïne zal ontvluchten is lastig in te schatten. Dit hangt voor een groot deel af van de duur en intensiteit van de oorlog. Schattingen lopen uiteen tussen de drie en zeven miljoen mensen. Welk deel daarvan naar Nederland zal komen, is nu niet te voorzien. Het kabinet houdt er rekening mee dat het de komende weken en maanden kan gaan om tienduizenden vluchtelingen. De gemeenten worden via de veiligheidsregio’s gevraagd om voor de opvang van deze groep voorbereidingen te treffen. Vanuit het Rijk wordt ook een derde fase voorbereid. Deze fase ontstaat wanneer nog meer mensen vanuit Oekraïne naar Nederland komen en als er sprake is van langduriger en duurzaam verblijf. Dit vraagt dan om een meer programmatische nationale aanpak. Ook die aanpak is thans in voorbereiding. De mogelijke komst van grote groepen vluchtelingen uit Oekraïne komt bovenop al bestaande acute tekorten aan opvangplekken voor asielzoekers uit andere landen die door het COA worden opgevangen. Het realiseren van opvanglocaties voor deze groep door het COA is een belangrijke opdracht, die onverkort blijft staan.

3. Opdrachten aan het Veiligheidsberaad en de veiligheidsregio’s voortkomend uit de crisis Het kabinet legt twee onderscheiden opdrachten voor aan het Veiligheidsberaad en de veiligheidsregio’s: a. Opdracht Oekraïne: coördineer de realisatie van opvang van vluchtelingen uit Oekraïne b. Opdracht asiel andere landen: zorg voor een coördinatiepunt voor COAopvang van asielzoekers uit andere landen Deze opdrachten ten aanzien van de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne worden verstrekt onder voorbehoud van en in afwachting van de juridische titel die wordt voorbereid; waarbij Veiligheidsregio’s thans reeds op basis van artikel 39 Wet Veiligheidsregio’s vorm kunnen geven aan de gevraagde coordinatie. a.

Opdracht Oekraïne: coördineer de realisatie van opvang van vluchtelingen uit Oekraïne Om ons als land voor te bereiden op grote aantallen vluchtelingen is het van belang om opvangplekken te realiseren in gemeenten per veiligheidsregio. Derhalve geeft het kabinet de opdracht aan de voorzitters van de veiligheidsregio’s om, in afwachting van en onder voorbehoud van de juridische

1

Stand van zaken per 6 maart 2022. Pagina 2 van 6

titel die wordt voorbereid, de voorzitters van de veiligheidsregio’s de coördinerende rol te vervullen ten aanzien van de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne. Hierbij kan gebruik worden gemaakt van de crisisstructuur (conform artikel 39 Wvr). Met komst van mogelijk tienduizenden vluchtelingen uit Oekraïne ontstaat een situatie met buitengewone omstandigheden die de lokale en regionale schaal te boven gaat. Op dit moment werkt het kabinet de verdere juridische en wettelijke stappen uit om opvang voor vluchtelingen uit Oekraïne te realiseren en zal daar het parlement in meenemen.

Directoraat-Generaal Migratie Directie Regie Migratieketen afdeling Ketensturing Datum 8 maart 2022 Ons kenmerk 3897474

Concreet vraagt het kabinet daarbij aan de voorzitters van de veiligheidsregio’s om de volgende opgaven ter hand te nemen: 1. Coördineer binnen de veiligheidsregio de realisatie van opvanglocaties om minimaal 1.000 vluchtelingen uit Oekraïne binnen twee weken op te vangen of zoveel sneller als mogelijk. Het gaat hierbij om het volledig realiseren van locaties, het inrichten van locaties en de daadwerkelijke zelfstandige exploitatie. Dit kan een mix zijn van publieke, private en/of publiek-private initiatieven. De looptijd van de opvang zal nader moeten worden bezien en hangt af van de ontwikkeling van de instroom van het aantal vluchtelingen. Houd rekening met ten minste zes maanden, waarbij tussentijds aan de hand van dan beschikbare informatie bekeken zal worden of deze termijn nog passend is. 2. Coördineer vervolgens binnen de veiligheidsregio de realisatie van opvanglocaties om 1.000 additionele vluchtelingen uit Oekraïne op te vangen. Het gaat hierbij om het realiseren van locaties, het inrichten van locaties en de daadwerkelijke zelfstandige exploitatie. Dit kan een mix zijn van publieke, private en/of publiek-private initiatieven. De looptijd van de opvang zal nader moeten worden bezien en hangt af van de ontwikkeling van de instroom van het aantal vluchtelingen. 3.

Geef binnen vijf dagen een beeld van de mogelijkheden die er per veiligheidsregio zijn om deze grootschalige opvang van vluchtelingen te organiseren.

b.

Opdracht: zorg voor een coördinatiepunt voor COA-opvang asielzoekers uit andere landen: Naast het creëren van opvanglocaties voor Oekraïense asielzoekers speelt de acute vraag naar opvanglocaties voor andere groepen asielzoekers, waaronder in het bijzonder die voor alleenstaande minderjarige vreemdelingen. Deze locaties worden gerealiseerd, geëxploiteerd, bemenst en ondersteund door het COA of Nidos. De coördinatie van de zoektocht naar geschikte locaties voor het COA is nu via de Landelijke Regietafel Migratie en Integratie (LRT) belegd bij de Provinciale Regietafels (PRT). De PRT’s worden voorgezeten door de commissarissen van de Koning in hun rol als Rijksheer. De realisatie en exploitatie van meer grootschalige locaties voor de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne is van dien aard dat deze interfereert met de zoektocht naar COA-opvanglocaties. In de praktijk worden immers dezelfde locaties geschikt geacht voor de opvang van Pagina 3 van 6

vluchtelingen uit Oekraïne als voor asielzoekers uit andere landen. Om gemeenten niet vanuit twee lijnen te bevragen en om verdringen te voorkomen ten aanzien van de realisatie van opvanglocaties, is het verstandig om de coördinatie van beide opgaven tijdelijk in één hand te leggen. Concreet vraagt het kabinet daarbij aan de veiligheidsregio’s het volgende: 1. Houd bij de zoektocht naar opvangplekken voor vluchtelingen uit Oekraïne ook rekening met de opgave voor de opvang van andere groepen asielzoekers door het COA en stimuleer gemeenten oog voor beide opgaven te houden.

Directoraat-Generaal Migratie Directie Regie Migratieketen afdeling Ketensturing Datum 8 maart 2022 Ons kenmerk 3897474

2. Richt een coördinatiestructuur op passend bij de specifieke situatie in iedere veiligheidsregio (bijvoorbeeld Regionaal Beleidsteam of overleg met de provinciale regietafel), waarbij COA aansluit. In de bijlage vindt u per veiligheidsregio een contactpersoon van het COA die u hiervoor kunt benaderen. Wanneer een locatie voor de opvang van andere groepen asielzoekers is gevonden, blijft het COA verantwoordelijk voor het contact met de gemeente over de realisatie en zorgt COA ook voor het inrichten, bemensen en exploiteren van de locatie. Bij de coördinerende taak ten aanzien van de zoektocht naar COA-opvanglocaties voor andere groepen asielzoekers kunnen veiligheidsregio’s ondersteund worden door de Commissaris van de Koning in de functie van Rijksheer. Daarnaast kan gebruik gemaakt worden van de bestaande structuren rond de PRT’s.

4. Ondersteuning bij opvang vluchtelingen uit Oekraïne De opvang van vluchtelingen uit Oekraïne vraagt veel van gemeenten en veiligheidsregio’s. Om hierbij te ondersteunen zijn verschillende instrumenten beschikbaar. Handreiking noodopvang vluchtelingen uit Oekraïne Met het realiseren en exploiteren van locaties voor vluchtelingen uit Oekraïne wordt in eerste instantie bedoeld het beschikbaar stellen of krijgen van een locatie, deze inrichten voor de opvang van vluchtelingen en het bieden van opvang (bed, eten en medische zorg). Vervolgens gaat het om het zo snel mogelijk regelen van andere basisvoorzieningen, zoals onderwijs aan leerplichtige kinderen. Wanneer deze opvang lang nodig blijft, zullen ook, gefaseerd, andere zaken voor deze groep vluchtelingen moeten worden ingericht. Het Rijk en VNG werken aan een handreiking met richtlijnen die gemeenten kunnen helpen bij het inrichten en uitvoeren van de opvang. Ook over de generieke informatievoorziening richting gemeenten, de samenwerking met landelijke ketenpartners en overige uit te werken zaken tussen Rijk en gemeenten, zal het Rijk afspraken maken met de medeoverheden. Daarnaast zal het kabinet stappen zetten om breder voorzieningen te realiseren die nodig zijn naast opvang maar betrekking hebben op huisvesting, werk en inkomen en onderwijs.

Pagina 4 van 6

Hulplijn Om gemeenten en veiligheidsregio’s te helpen bij de (operationele) vragen die op kunnen komen bij de invulling van deze is opdracht is een hulplijn ingericht, waarbij vanuit veiligheidsregio’s geschakeld kan worden. Gemeenten kunnen met dit nummer contact opnemen voor vragen rondom bijvoorbeeld registratie, inschrijving in de BRP in de gemeente van verblijf, en ziektekosten

Directoraat-Generaal Migratie Directie Regie Migratieketen afdeling Ketensturing Datum 8 maart 2022 Ons kenmerk 3897474

Financiering De realisatie en exploitatie van (crisis)noodopvang brengt ook kosten met zich mee voor gemeenten en veiligheidsregio’s, zowel voor opvang, als de organisatie daarvan. Het kabinet zal van Rijkswege de kosten die gemaakt zullen worden integraal vergoeden. Over de wijze van vergoeden zullen nadere afspraken worden gemaakt vergelijkbaar met de financieringsstructuur tussen Rijk en medeoverheden die bij coronamaatregelen gehanteerd is. Inzet informatiebeeld/LOCC Als gevolg van de situatie in Oekraïne bestaat behoefte aan een gezamenlijk informatieknooppunt waar alle relevante informatie samenkomt en geanalyseerd wordt. Hier wordt informatie verzameld, worden analyses uitgevoerd en scenario’s/adviezen opgesteld die dienen als uitgangspunt voor verdere bestuurlijke en operationele besluitvorming. Het ministerie van Justitie en Veiligheid en de veiligheidsregio’s hebben een Knooppunt Informatie Oekraïne ingericht samen met LOCC, NCC, het NIPV, de Landelijke Meldkamersamenwerking (LMS), de Nationale Politie en Defensie. Het Knooppunt registreert beschikbare opvang. Vluchtelingen melden zich op het gemeentehuis alwaar ze worden doorverwezen naar een locatie die hen kan ontvangen. Aanvullend wordt een centraal ondersteunend nummer en emailadres ingericht voor acute opvang.

Gelet op de actuele situatie wordt gestart met de beeldvorming rond het onderwerp vluchtelingen uit Oekraïne.

Pagina 5 van 6

Bijlage 1 – Contactpersonen COA per veiligheidsregio

Veiligheidsregio Groningen Friesland Drenthe

Provincie Groningen Friesland Drenthe

Regiomanager COA Regio Noord

IJsselland Twente Noord-Holland-Noord Zaanstreek-Waterland Kennermerland Amsterdam-Amstelland Gooi- en Vechtstreek Flevoland Noord- en Oost-Gelderland Gelderland Midden Gelderland-Zuid Utrecht Haaglanden Hollands Midden Rotterdam-Rijnmond Zuid-Holland-Zuid Zeeland Midden en West Brabant Brabant-Noord Brabant-Zuidoost Limburg-Noord Zuid-Limburg

Overijssel

Corina Deekens CorinaDeekens@coa.nl Regio Midden Noord

NoordHolland

Dirk van der Velde DirkvanderVelde@coa.nl

Directoraat-Generaal Migratie Directie Regie Migratieketen afdeling Ketensturing Datum 8 maart 2022 Ons kenmerk 3897474

Flevoland Gelderland Regio Midden Zuid Utrecht ZuidHolland Zeeland NoordBrabant

Pascal Riemens PascalRiemens@coa.nl

Regio Zuid Anthony Slinkert AnthonySlinkert@coa.nl

Limburg

Pagina 6 van 6

De behoefte aan opvang van vluchtelingen uit Oekraïne is groot en urgent. Samen met de Zeeuwse gemeenten hebben we afgelopen week gewerkt om zo snel mogelijk aan deze hulpvraag in Zeeland te voorzien. Zodat we mensen, die voor geweld gevlucht zijn, een veilig onderkomen kunnen bieden. Afgelopen vrijdag is er een eerste overleg geweest van de Zeeuwse burgemeesters en naar aanleiding daarvan zijn de gemeenten bezig geweest met het inventariseren van de hulpvraag en mogelijke oplossingen. Zojuist hebben de dertien Zeeuwse burgemeesters onder coördinatie van de voorzitter VRZ deze inventarisatie besproken en vastgesteld dat op korte termijn 1000 opvangplekken haalbaar zijn in Zeeland. Dit verschilt van beschikbare woningen tot locaties die meerdere mensen onderdak kunnen bieden. Hoe en of deze locaties ingezet gaan worden is een gemeentelijke keuze en hangt ook af van de mensen die onze hulp nodig hebben. De opvang van vluchtelingen is een landelijke opgave, waarbij de verdeling van vluchtelingen ook landelijk gecoördineerd gaat worden. Hoeveel vluchtelingen in Zeeland terechtkomen, en wanneer, maar bovenal ook waar is op dit moment nog niet duidelijk. De situatie ontwikkelt zich continu. De gemeenten zullen zelf bekend maken waar opvang gerealiseerd gaat worden, zeker richting de directe omgeving en de gemeenteraden. De beoordeling en inzet van deze locaties is niet eenvoudig.

Je wil dat een opvangplek ook geschikt is. En je wil ook weten hoe lang mensen daar terecht kunnen en of passende en voldoende faciliteiten beschikbaar zijn. Er zit verschil tussen locaties die voor kortere termijn haalbaar zijn en voor de langere termijn. De verwachting is dat de vluchtelingenstroom nog groeit. Daarom wordt momenteel verder gewerkt aan de vraag voor het opvangen van nog eens 1000 vluchtelingen. Elke gemeente zal daar waar opvang gerealiseerd is, zorgdragen voor onderwijs. Ook hier hangt het af van de samenstelling van de vluchtelingen (gezinnen/ alleenstaanden) die hier komen en per wanneer en waar ze komen. Daarnaast wil ik nog een oproep doen naar iedereen die zelf actie ondernomen heeft en een bijdrage levert. Het is verwarmend om te zien hoe we in Zeeland gezamenlijk deze mensen willen helpen. Namens de dertien burgemeesters spreken we daar graag onze waardering daar voor uit. Het is van belang dat we zicht blijven houden waar vluchtelingen een onderkomen hebben. Zo kunnen we de hulp van de overheid beter coördineren. Geef daarom aan uw gemeente door indien u bijvoorbeeld mensen in huis hebt genomen. Ook als u zelf een bijdrage wilt leveren, dan kunt u dit onder andere melden bij Vluchtelingenwerk.

Informatiebrief gemeenteraden 2022 – nummer 01 Geachte leden van de Zeeuwse gemeenteraden, Hierbij ontvangt u de eerste informatiebrief van 2022. We informeren u over lopende zaken, projecten, programma’s en andere bijzonderheden binnen uw Veiligheidsregio. Deze informatiebrief geeft geen volledig beeld van alle werkzaamheden van VRZ. Het is een selectie van verschillende actuele onderwerpen, waarmee we u een beeld geven van de werkzaamheden en de diversiteit aan dossiers. Als u naar aanleiding van deze informatiebrief vragen of opmerkingen heeft, dan kunt u deze zenden naar Bestuursondersteuning@vrzeeland.nl Ik wens u veel leesplezier. Met vriendelijke groet, Edith van der Reijden, Algemeen Directeur VRZ / Regionaal Commandant Brandweer

Inhoud informatiebrief In deze editie van de informatiebrief treft u de volgende onderwerpen: Inhoud informatiebrief ............................................................................................................................ 1 Brandweer ............................................................................................................................................... 2 Risicobeheersing...................................................................................................................................... 5 Crisisbeheersing ...................................................................................................................................... 7 Vragen & verzoeken ................................................................................................................................ 8 Planning 2022 .......................................................................................................................................... 9

Informatiebrief gemeenteraden 2022 – nummer 01

1

Brandweer Vragen Zeeuwse pers over PFAS in blusschuim In de afgelopen weken hebben wij zowel van de PZC als Omroep Zeeland vragen gehad over het gebruik van PFAS-houdend blusschuim. Ook de Zeeuwse gemeenten hebben vragen gehad van Omroep Zeeland over wat zij doen wanneer in hun gemeente (op grote schaal) PFAShoudend blusschuim is gebruikt bij het blussen van een brand. De strekking van de antwoorden die we gaven was de volgende. De brandweer gebruikt nog beperkt PFAS-houdend schuim. We zijn bezig dit uit te faseren. Naar verwachting hebben medio 2022 alle tankautospuiten blusschuim zonder PFAS. Daarnaast hebben we nog schuim voor bijzondere toepassingen zoals in schuimblusvoertuigen. Het doel is om al het blusschuim in Zeeland PFAS-vrij te krijgen. Tot die tijd is de instructie dat er zeer terughoudend met schuim moet worden omgegaan en dat de inzet ervan proportioneel moet zijn. We registreren de inzetten waarbij schuim wordt gebruikt (waar en hoeveelheid bijvoorbeeld). Oefenen doen we altijd met oefenschuim, waar uiteraard geen PFAS in zit. Branden, waarbij schuim in grote hoeveelheid moet worden toegepast, vinden zeer beperkt plaats. Afgelopen jaren zijn er enkele branden geweest waarbij het gebruik van blusschuim aan de gemeente is gemeld. In de meeste gevallen wordt water als blusmiddel gebruikt.