Gemeente Meierijstad - jaarstukken 2021 met waarmerk accountant.pdf

2

JAARSTUKKEN 2021 Dit zijn de jaarstukken 2021 van de gemeente Meierijstad. Hierin blikken we terug naar de behaalde resultaten en financiën van het afgelopen jaar. De jaarstukken bestaan uit het jaarverslag en de jaarrekening. In de jaarstukken legt het college verantwoording af aan de gemeenteraad. Bij de programma's staat aangegeven wat we wilden bereiken, wat we daarvoor hebben gedaan en wat het gekost heeft.

3

INHOUDSOPGAVE Inhoudsopgave ............................................................................................................................................................................4 Aanbiedingsbrief .........................................................................................................................................................................5 Financiën in één oogopslag .........................................................................................................................................................6 Samenvatting ..............................................................................................................................................................................7 Programmalijnen .......................................................................................................................................................................14 Participatie ................................................................................................................................................................................14 Leefbaarheid .............................................................................................................................................................................14 Duurzaamheid

...........................................................................................................................................................................14 Veranderopgave omgevingswet ................................................................................................................................................15 Inclusie ......................................................................................................................................................................................15 Gezondheid ...............................................................................................................................................................................15 Organisatie ontwikkeling ...........................................................................................................................................................16 Programma's .............................................................................................................................................................................17 0 Bestuur en ondersteuning ......................................................................................................................................................18 1 Veiligheid

................................................................................................................................................................................32 2 Verkeer, vervoer en waterstaat..............................................................................................................................................38 3 Economie ................................................................................................................................................................................46 4 Onderwijs ...............................................................................................................................................................................52 5 Sport, cultuur en recreatie .....................................................................................................................................................61 6 Sociaal domein .......................................................................................................................................................................77 7 Volksgezondheid en milieu .....................................................................................................................................................93 8 Volkshuisvesting, ruimtelijke ontwikkeling, stedelijke vernieuwing

....................................................................................100 Financiële informatie programmaplan ....................................................................................................................................111 Algemene dekkingsmiddelen ..................................................................................................................................................112 Overhead .................................................................................................................................................................................117 Vennootschapsbelasting .........................................................................................................................................................122 Onvoorzien ..............................................................................................................................................................................123 Paragrafen ...............................................................................................................................................................................124 Lokale heffingen ......................................................................................................................................................................125 Weerstandsvermogen en

risicobeheersing .............................................................................................................................129 Onderhoud kapitaalgoederen .................................................................................................................................................136 Financiering .............................................................................................................................................................................143 Bedrijfsvoering ........................................................................................................................................................................146 Verbonden partijen .................................................................................................................................................................150 Grondbeleid ............................................................................................................................................................................186 Financiën .................................................................................................................................................................................192 Exploitatie

...............................................................................................................................................................................193 Balans ......................................................................................................................................................................................268 Verantwoording specifieke uitkeringen ..................................................................................................................................287 Grondslagen ............................................................................................................................................................................309

4

AANBIEDINGSBRIEF Geachte raadsleden, Hierbij bieden wij u het jaarverslag en de jaarrekening over 2021 aan met de bijbehorende bijlagen. Jaarlijks stellen wij het jaarverslag en de jaarrekening op en leggen met deze stukken verantwoording af over het gevoerde beleid en de financiën. We kijken terug op het vorig jaar. Hebben we onze (hoofd)doelen en ambities bereikt? Hoe is het geld uit de begroting van het vorig jaar besteed? Zijn we binnen de budgetten gebleven? De speerpunten van beleid en de ambities voor het jaar 2021 zijn opgenomen in de 'Mijlpalen van Meierijstad". Vele activiteiten zijn opgepakt. Nog niet alles van de Mijlpalen van Meierijstad is gerealiseerd, maar vele Mijlpalen zijn al zichtbaar. In het jaarverslag hebben wij per programma een verantwoording opgenomen middels een zogenaamde stoplichtenrapportage. Financieel sluiten we het jaar af met een positief resultaat. In het jaarverslag zijn per programma de afwijkingen ten opzichte van de bijgestelde begroting toegelicht.

Burgemeester en wethouders van de gemeente Meierijstad. De secretaris,

De burgemeester,

Drs. M.G.C. Wilms - Wils RA

i.r. C.H.C. van Rooij

5

FINANCIËN IN ÉÉN OOGOPSLAG

6

SAMENVATTING LEESWIJZER De jaarstukken bestaan uit een jaarverslag en een jaarrekening. Het jaarverslag bestaat uit de 9 programma’s, de financiële informatie programmaplan en de (verplichte) paragrafen. Bij elk programma gaan we in op de drie W-vragen: Wat willen we bereiken?, Wat hebben we daarvoor gedaan? en Wat heeft het gekost?. Ook zijn de ontwikkelambities 2021 opgenomen bij elk programma en de relatie met verbonden partijen voor het programma. Wat willen we bereiken? De doelstellingen bij “Wat willen we bereiken?” zijn overgenomen uit het coalitieakkoord 2017-2022 “Meierijstad zijn we samen”. Op deze plek staan ook de verplichte beleidsindicatoren uit het besluit begroten en verantwoorden (BBV). De laatst bekende gegevens van waarstaatjegemeente.nl. zijn in de tabellen vermeld. Als in de tabel bijvoorbeeld 2018 staat, dan betekent dit dat hierna geen meting meer heeft plaatsgevonden. Als referentiemeting voor de gemeente Meierijstad vermelden we het gemiddelde van gemeenten in de klasse > 50.000 en < 100.000 inwoners. Wat hebben we daarvoor gedaan? De verantwoording van de voorgenomen activiteiten van 2021 maken we zichtbaar met een zogenaamde stoplichtenrapportage.

De betekenis van de symbolen is als volgt: groene vink (de activiteit is gerealiseerd of loopt volgens planning), oranje uitroepteken (de activiteit is deels gerealiseerd of loopt iets achter op de planning) en een rood kruis (de activiteit is niet gerealiseerd of loopt ver achter op de planning). De activiteiten zijn voorzien van een korte toelichting. Wat heeft het gekost? Bij het onderdeel “Wat heeft het gekost?” staan de geraamde en gerealiseerde lasten en baten inclusief de mutaties in de reserves. Bij een afwijking van > € 50.000 per beleidsveld is een toelichting opgenomen. Ook zijn hier de eenmalige budgetten opgenomen, waarvan het voorstel is ze over te hevelen naar 2022. De verplichte paragrafen gaan over lokale heffingen, weerstandsvermogen en risicobeheersing, onderhoud kapitaalgoederen, financiering, bedrijfsvoering, verbonden partijen en grondbeleid. We verantwoorden hier de uitvoering van de geplande activiteiten uit de paragrafen van de programmabegroting 2021. De jaarrekening bestaat uit informatie over de exploitatie, de balans, de verantwoording over specifieke uitkeringen en de grondslagen van balans en exploitatie. Er zijn overzichten opgenomen die gaan over investeringen, eenmalige budgetten en lasten/baten per taakveld. Ook is een overzicht opgenomen met daarin de financiële effecten corona 2021.

RESULTAAT We sluiten het jaar 2021 financieel af met een positief resultaat van afgerond € 13,2 miljoen. Dat is € 10,6 miljoen positiever dan het geraamde resultaat van de begroting 2021 na wijziging.

VAN BEGROTING NAAR REKENING De programmabegroting 2021 is op 5 november 2020 door de raad vastgesteld met een positief geraamd resultaat van € 1.334.000. Dit geraamd resultaat is in de loop van 2021 bijgesteld met begrotingswijzigingen van de 1e en 2e bestuursrapportage 2021 en afzonderlijke raadsbesluiten. Het geraamd resultaat 2021 na wijziging was positief € 2.568.000. Het gerealiseerd resultaat bedraagt € 13.185.000. In de tabel hieronder staat het verloop van de cijfers. We verklaren In de jaarstukken het verschil tussen geraamd en gerealiseerd resultaat, dus € 10.617.000. Een toelichting op hoofdlijnen is opgenomen na de tabel.

Van begroting naar rekening (bedragen x € 1.000)

2021

Primitieve begroting

1.334

Maart 2021 1e Bestuursrapportage 2021 Juli 2021

-9 -690 0

7

2e Bestuursrapportage (1-9) 2021

1.932

Oktober 2021

0

Geraamd resultaat begroting 2021 na wijziging

2.568

Gerealiseerd jaarrekeningresultaat 2021

13.185

Verschil t.o.v. geraamd rekeningresultaat

10.617

Deze € 10,6 miljoen positief is in grote lijnen als volgt verklaren: Algemene uitkering (€ 4,1 miljoen voordelig) De begroting 2021 is niet meer aangepast voor de uitkomsten van de september- en decembercirculaire 2021 (€ 2,7 miljoen voordelig). Eenmalige middelen die zijn toegekend in circulaires verzamelen we volgens de uitgangspunten van de begroting op één plek totdat ze ingezet worden. Het gaat om een bedrag van € 1,4 miljoen (voordelig) per 31-12-2021. Sociaal Domein (€ 1,2 miljoen voordelig) Binnen het sociaal domein zijn op diverse onderdelen voordelen ontstaan zoals voor wet inburgering, participatiewet, schuldhulpverlening en de individuele voorzieningen natura jeugd. Ruimtelijk Domein (€ 3,3 miljoen voordelig) Binnen het ruimtelijk domein zijn de voordelen vooral aan de batenkant. Het gaat dan om leges omgevingsvergunning, facilitaire projecten en anterieure overeenkomsten/werken voor derden. Daarnaast zijn de lasten voor de invoering van de omgevingswet nog niet volledig gerealiseerd vanwege uitstel van de ingangsdatum. Stelpost Corona (€ 1,4 miljoen voordelig) Voor het opvangen van de corona crisis zijn door de gemeente incidentele middelen geraamd (€ 1,0 miljoen) en hebben we van het rijk middelen ontvangen of zijn geraamde budgetten in verband met corona niet besteed). Het voordeel bedraagt € 1,4 miljoen.

Vennootschapsbelasting (€ 1,5 miljoen nadelig) Omdat de feitelijke grondverkopen in 2021 hoger zijn geweest dan in de aanvankelijk gemaakte prognose, is de fiscale verliescompensatie in plaats van in 2022 al in 2021 meer dan benut. Dit betekent dat er feitelijk een vpb-verplichting in dat jaar is ontstaan. De vpb-last is berekend op € 2,1 miljoen. In eerdere jaren is een verplichting opgenomen van € 0,6 miljoen. In de volgende tabel staan de grootste afwijkingen tussen geraamd en gerealiseerd resultaat. Tussen haakjes staat het nummer van het begrotingsprogramma. Bij de begrotingsprogramma's, onderdeel 'Wat heeft het gekost?', zijn de financiële verschillen per programma toegelicht. Exploitatieresultaat (bedragen x € 1.000) Pensioenvoorziening politieke ambtsdragers (0)

2021

Stelpost corona (0)

1.360

Eigendommen diverse gronden (0)

1.140

Opbrengsten onroerende zaakbelastingen (financiële informatie programmaplan)

687

660

Stelpost te besteden middelen algemene uitkering (financiële informatie programmaplan)

1.462

Algemene uitkering (financiële informatie programmaplan)

2.730

Openbare verlichting (2)

-457

Zwembad de Molen Hey (5)

-257

Wegbermen en sloten (5)

-218

Inburgering (6)

230

Participatiewet Levensonderhoud (6)

407 225

Schuldhulpverlening (6) Individuele voorz. Natura Jeugd maatwerkdienstverlening (6) Riolering (7)

368

Winstnemingen grondexploitatie (3 en 8)

300

Leges omgevingsvergunning (8)

849

526

8

Invoeren omgevingswet (8) Facilitaire projecten (8) Inkomsten ruimtelijke ordening (8) Personeelskosten (diverse programma's) Vennootschapsbelasting Diversen Totaal verschillen

514 1.304 697 300 -1.491 -719 10.617

INVESTERINGEN EN EENMALIGE BUDGETTEN Bij het samenstellen van de jaarstukken sluiten we kredieten administratief af. Een overzicht is opgenomen in de bijlage "Af te sluiten kredieten per 31 december 2021". Bij deze kredieten is in totaal € 1,6 miljoen minder uitgegeven. Dit leidt in de begroting tot lagere incidentele onttrekkingen uit voorzieningen en structureel lagere kapitaallasten. Voor de kredieten waarvan de activiteiten nog niet zijn afgerond stellen we voor deze over te hevelen naar het volgende jaar. Deze zijn opgenomen in de bijlage "Kredieten die overgaan naar 2022". We stellen voor een restant krediethoogte van afgerond € 58,4 miljoen voor uitgaven en € 14,4 miljoen voor inkomsten over te hevelen naar 2022. We sluiten eenmalige budgetten af met een totaalbudget van € 1,6 miljoen. Daarnaast stellen wij voor eenmalige budgetten over te hevelen naar 2022 voor een restantbudget van € 6,2 miljoen. Met deze overheveling is het mogelijk de projecten c.q. activiteiten in 2022 uit te voeren. De dekking van deze eenmalige budgetten komt uit reserves of inkomsten welke eveneens worden overgeboekt. Voor het overhevelen van deze eenmalige budgetten heeft de raad spelregels vastgesteld. Het college vraagt bij sommige budgetten gemotiveerd af te wijken van deze spelregels. De eenmalige budgetten zijn opgenomen in de bijlage "Eenmalige budgetten".

9

RESULTAATBESTEMMING De jaarrekening 2021 sluit met een positief rekeningresultaat van afgerond € 13,2 miljoen. Ten opzichte van het verwachte rekeningresultaat (overschot € 2,6 miljoen) is dit een positieve ontwikkeling van € 10,6 miljoen. We stellen voor om voor een bedrag van € 4,1 miljoen bestemmingen te doen. Het overige resultaat voegen we toe aan de algemene risicoreserve. De bestemming van het rekeningresultaat vindt plaats als de jaarrekening is vastgesteld. Resultaatbestemming (bedragen x € 1.000) Rekeningresultaat

Bedrag 13.185

Voorstellen tot bestemming Ontvangen rijksmiddelen jeugd

1.370

Tonk-gelden

616

Diverse ontvangen middelen algemene uitkering decembercirculaire 2021

750

Rijksbijdrage corona compensatie t.b.v. kunst en cultuursector

448

Ontwikkelopgave GOEP VTH

276

Wet kwaliteitsborging

48

Invoering omgevingswet (dekking ook overhevelen)

514

Volkshuisvestingsbeleid (dekking ook overhevelen)

30

organisatieontwikkeling

122

Inburgering (deels ook dekking overhevelen)

299

Laaggeletterdheid (deels ook dekking overhevelen)

82

Stelpost OMO (dekking ook overhevelen)

157

Zorg en veiligheid

35

Participatiewet Leenbijstand en Overige Bijdragen

30 621

Individuele voorziening Natura Jeugd maatwerkdienstverlening (dekking ook overhevelen) Digitale toegankelijkheid, programma inclusie (dekking ook overhevelen)

25

Toeslagenaffaire Totaal bestemmingen

60 5.483

Beschikbare dekkingen Algemene risicoreserve

744

Bestemmingsreserve sociaal domein

646

Totaal over te hevelen dekkingen

1.390

Ten laste van resultaat jaarrekening 2021

4.093

Toevoeging algemene (risico)reserve

9.092

Totaal bestemming

13.185

Toelichting Extra rijksinkomsten jeugd 2021 In 2021 hebben we extra rijksinkomsten ontvangen voor het jaar 2021. We hebben ingestemd om uitvoering te geven aan enkele regionale- en lokale uitvoeringsplannen, waarbij we ernaar streven dat de benodigde hulp sneller beschikbaar is en dat de kosten niet verder toenemen. Om deze plannen uit te voeren stellen we voor de extra rijksinkomsten jeugd 2021 over te hevelen naar 2022. Het gaat om een bedrag van € 1.369.605. Tonk-gelden In een aantal gevallen is de hulpverlening die we vanuit de Bbz aanbieden aan ondernemers onvoldoende. Er is maatwerk nodig om ZZP'ers te helpen bij de coronacrisis. We stellen voor om de Tonk middelen die nog niet besteed zijn over te hevelen naar 2022 en aan te merken als eenmalige corona compensatie 2022. Het gaat om € 616.407. Rijksinkomsten 2021 verwerkt in de decembercirculaire 2021 Bij de decembercirculaire zijn diverse extra middelen beschikbaar gesteld waarvan de uitgaven pas vanaf 2022 verantwoord kunnen worden. We stellen voor deze middelen over te hevelen naar 2022. Naast de middelen voor coronamaatregelen

10

zoals hiervoor genoemd gaat het om geoormerkte middelen voor buurt- en dorpshuizen (€ 36.000), Jeugdhulp (€ 80.000), robuust rechts beschermingssysteem (€ 86.000), versterking ondersteuning wijkteams (€ 160.000), Impuls integraal werken (€ 126.000), systeemleren (€ 22.000), eindelening inburgeringsplichtig (€ 15.000), Inburgering (€ 17.000), continuïteit van zorg: meerkosten jeugd (corona) (€ 111.000), continuïteit van zorg: meerkosten Wmo (corona) (€ 97.000). In de raadinformatiebrief van de decembercirculaire heeft u kennis kunnen nemen van de inhoud van deze budgetten. Rijksbijdrage corona compensatie t.b.v. kunst en cultuursector De kunst- en cultuursector is hard getroffen als gevolg van corona. In de algemene uitkering is voor de kunst- en cultuursector € 368.984 extra ontvangen in 2021, maar nog niet bestemd en besteed. In de begroting 2021 was ook een budget beschikbaar voor coronacompensatie en –projecten en niet besteed voor € 78.810. We stellen voor deze bedragen van in totaal € 447.794 over te hevelen naar 2022 en in te zetten voor de gemeentelijke bijdrage in de nieuwe ‘Makersregeling’ van de provincie. Ontwikkelopgave werkateliers GOEP en VTH Deze werkateliers staan met de grote behoefte aan woningbouw, de nieuwe Omgevingswet, ontwikkelingen Duurzaamheid en een krapte op de arbeidsmarkt voor grote uitdagingen.

Voor het uitvoeren van deze ontwikkelopgaven zijn financiële middelen nodig. We stellen voor om € 276.000 van het overschot personeelsbudget 2021 te bestemmen voor deze ontwikkelopgave. Wet Kwaliteisborging (Wkb) Op 1 januari 2023 treedt de nieuwe Wet kwaliteitsborging (Wkb) voor het bouwen in werking. Voor de noodzakelijke voorbereidingen die de gemeenten moeten treffen hebben gemeenten in 2021 een initiële bijdrage ontvangen. We stellen voor deze bijdrage over te hevelen naar 2022 voor een bedrag van € 47.952. Invoering van de Omgevingswet De ingangsdatum van de Omgevingswet is verzet naar 1 januari 2023. Het budget voor de implementatie van de Omgevingswet is daarom nog niet geheel ingezet. In 2022 gaan we dit budget verder inzetten voor inhuur, trainingen en opleidingen, communicatie en de verdere implementatie van de benodigde software en digitale systemen. We stellen voor om het resterende budget van € 514.218 over te hevelen naar 2022. We stellen voor de dekking uit de algemene risicoreserve ook over te hevelen. Volkshuisvestingsbeleid Door de hoge druk op de woningmarkt die blijft aanhouden wordt er steeds vaker naar een actieve rol voor de overheid gezocht om verantwoord in te grijpen op de markt waar mogelijk of nodig.

Met name met beleidsinstrumenten zoeken we naar oplossingen om een evenwichtige woningmarkt met voldoende slaagkansen voor alle woningzoekenden te behouden. In 2021 is al veel beleid ontwikkeld of opgestart, maar nog niet alles is afgerond. We stellen voor om het nog resterende budget van € 29.665 over te hevelen naar 2022 om het beleid af te ronden en nieuwe vragen op te pakken. We stellen voor de dekking uit de algemene risicoreserve ook over te hevelen. Organisatieontwikkeling Organisatieontwikkeling is een organisch proces, dat niet gelijk loopt met een begrotingsjaar. Er resteert eind 2021 een bedrag van € 122.000 omdat door corona een aantal ontwikkeltrajecten in werkateliers vertraging hebben opgelopen. Vanaf het moment dat fysieke bijeenkomsten weer mogen verwachten wij een inhaalslag. Ook organisatiebrede bijeenkomsten (bijvoorbeeld de organisatiedag) heeft niet plaatsgevonden. Ook hier verwachten we in 2022 een inhaalslag. Verbinding met elkaar is essentieel voor het werkgeluk van onze medewerkers. Inburgering Vanaf 1 januari 2022 is de wet Inburgering gestart. Het Rijk heeft verschillende middelen beschikbaar gesteld voor de implementatie van de wet. In 2018 zijn we gestart met een nieuwe aanpak voor nieuwkomers. Uit de benchmark in 2021 is gebleken dat onze aanpak succesvol is. Door de uitstel van de wet en corona is de doorontwikkeling vertraagd.

In 2022 gaan we onze aanpak verder optimaliseren. De investeringen in 2022 hebben drie pijlers; 1) het ontwikkelen van innovatieve projecten om het taalniveau van inburgeraars te verhogen, 2) uitbreiding inzet van ervaringsdeskundigen en 3) het versterken van onze Toegang vanwege de hoge instroom nieuwkomers. Voor het over te hevelen budget (€ 299.883) is voor een deel (€ 28.000) dekking aanwezig in de algemene risicoreserve. Deze dekking wordt eveneens overgeheveld. Laaggeletterdheid Door de corona maatregelen hebben we in 2021 veel minder activiteiten kunnen uitvoeren dan we hadden willen doen. We stellen voor de resterende middelen uit 2021 van € 81.513 over te hevelen naar 2022. Hiermee kunnen we inzetten om een inhaalslag te maken in het bereiken van laaggeletterden en het geven van cursussen. Voor het over te hevelen budget is voor een deel (€ 14.904) dekking aanwezig in de algemene risicoreserve. Deze dekking wordt eveneens overgeheveld. Stelpost OMO

11

Conform de doordecentralisatieovereenkomst met Stichting OMO dient na afloop van elke 5 jaar een financiële afrekening plaats te vinden met betrekking tot de uitgekeerde doordecentralisatievergoeding. De eerstvolgende afrekening heeft betrekking op de periode 2018-2022. Het eenmalige budget is nodig om deze vijfjaarlijkse financiële afrekening mogelijk te maken. Voor het over te hevelen budget (€ 156.846) is dekking aanwezig in de algemene risicoreserve. Deze dekking wordt eveneens overgeheveld. Zorg en veiligheid Het gaat hier om rijksmiddelen voor brede aanpak dak- en thuisloosheid. Regionaal advies over te ontwikkelen activiteiten is recent opgeleverd. In 2022 worden deze, waar nodig, geïmplementeerd. We stellen voor de resterende rijksmiddelen over te hevelen naar 2022 voor € 34.962. Participatiewet Leenbijstand en overige bijdragen Met dit budget ondersteunen we zelfstandig ondernemers bij heroriëntatie op een ander verdienmodel of op een baan in loondienst. De middelen zijn beschikbaar gesteld om samen met de zelfstandig ondernemers te inventariseren of, en welke ondersteuning nodig is. We stellen voor het resterende budget van € 30.129 over te hevelen naar 2022. Individuele voorziening Natura Jeugd maatwerkdienstverlening In 2017 is regionaal de transformatie jeugdzorg in gang gezet.

Hiervoor zijn door de deelnemende gemeenten de noodzakelijke middelen beschikbaar gesteld. Deze transformatie heeft een langere doorlooptijd dan aanvankelijk werd verondersteld. Het Regionaal Bestuurlijk Overleg (RBO) heeft in 2021 besloten om de restant-middelen in 2022 in te zetten voor de noodzakelijke transformatie / hervorming jeugdzorg. Voor het over te hevelen budget (€ 621.085) is dekking aanwezig in de reserve sociaal domein. Deze dekking wordt eveneens overgeheveld. Digitale toegankelijkheid, programma inclusie We stellen voor het budget om invulling te geven aan digitale toegankelijkheid over te hevelen naar 2022. Het gaat om € 25.000), de dekking aanwezig in de reserve sociaal domein wordt dan ook overgeheveld. Toeslagenaffaire De afspraken over de compensatie van de kosten die gemeenten in het kader van de hersteloperatie maken, zijn opgenomen in zogenaamde specifieke uitkeringen. Gemeenten kunnen vanaf 2021 de kosten voor inrichting of kosten voor de uitvoering van de coördinatie van het gemeentelijk steunpunt herstel kinderopvangtoeslag (projectleider en ander betrokken medewerkers bij het steunpunt) opvoeren bij de verantwoording. De bijdrage is voor Meierijstad in totaal € 120.000 voor 4 jaren, 2020 t/m 2023. Hiervan is in 2021 de helft € 60.000 gedeclareerd.

Met deze bijdrage en de bijdrage voor 2022 en 2023 worden de kosten van personele inzet gedekt komende 2 jaren. Om de toeslagenaffaire goed te kunnen uitvoeren worden de middelen over 2020 en 2021 in de periode 2022 tot en met 2023 ingezet

12

CORONA Het kabinet heeft toegezegd dat decentrale overheden reëel worden gecompenseerd voor extra kosten en inkomstenderving door corona. Het uitgangspunt is dat decentrale overheden er als gevolg van de corona crisis niet financieel op achteruit mogen gaan. Er zijn sinds de corona-uitbraak in verschillende tranches toezeggingen gedaan over deze compensatie. Het totale pakket aan maatregelen gaat over zeer verschillende onderwerpen. Uiteenlopend van extra kosten handhaving, loonkosten sociale werkvoorziening, handhaving, uitvoeringskosten voor de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (TOZO), extra kosten inhaalzorg voor de Wmo 2015 en de Jeugdwet, ondersteuning lokale media tot derving van toeristen en parkeerbelastingen. Er is al met al een breed pakket aan financiële compensatie voor 2021 afgesproken. Daarbij is grofweg een onderscheid te maken tussen de extra kosten als gevolg van extra taken die met name gemeenten in het kader van de corona crisis moeten uitvoeren, indirecte extra kosten voor het in stand houden van het bestaande voorzieningenniveau en compensatie voor gederfde inkomsten. Tussentijds hebben wij inzicht geboden in de wijze waarop Meierijstad financiële consequenties heeft ondervonden. De begroting 2021 is daarvoor aangepast bij de 1e en 2e bestuursrapportage 2021.

Na de 2e bestuursrapportage 2021 werd het effect 2021 ingeschat op een voordeel van € 359.000. Binnen de begroting hadden wij een stelpost gereserveerd van € 1,0 miljoen, waardoor er een restant van € 1.359.000 beschikbaar was. Uiteindelijk valt dit voordeliger uit. In het onderdeel 'Financiën - financiële effecten corona' is een vergelijking gemaakt tussen de verwachte effecten zoals tussentijds gepresenteerd in de bestuursrapportages en het uiteindelijke resultaat. In 2022 zal in de bestuursrapportages verder inzicht worden gegeven over het verdere verloop.

13

PROGRAMMALIJNEN PARTICIPATIE Ambitie Een samenleving en organisatie die op elkaar is ingespeeld en de kaders kent. Participatie is gemeengoed en uit zich in diverse vormen die een meerwaarde opleveren. “We investeren in de kracht van de samenleving en hebben oog voor de menselijke maat”. Deze quote uit de besturingsfilosofie van Meierijstad is van toepassing bij de ambitie voor het programma Participatie. De samenleving zijn de wijken en dorpen, verenigingen, bedrijven, instellingen en individuele burgers. Een wisselend samenspel tussen de samenleving en de lokale overheid. Sociale innovatie bevordert participatie en het is de kunst om technologie, organisatie en maatschappij slim te benutten en te verbinden door te investeren in mensen, een ‘duurzame maatschappelijke betrokkenheid’.

Activiteiten We hebben in 2021 verder vorm aan het traject "Participeren en leren" gegeven. Dit gebeurde op de onderdelen Cultuur maken, Versterken van wat er is en het onderdeel Samen leren. In 2021 werkten we met een ontwikkel- en uitvoeringsprogramma Participatie. In dit programma zaten onder andere opzetten van een proces voor maatschappelijke initiatieven, activiteiten die gericht zijn op het door ontwikkelen van het participatie-gedachtengoed bij medewerkers en de vertaling ervan in het dagelijkse (beleids)werk met de samenleving. Er is een start gemaakt met de leerlijn Participatie. We werkten in 2021 verder aan de mogelijkheden van digitale participatie, zodat we een mooie mix van online en offline participatiemogelijkheden hebben. In 2021 voerden we op verzoek van de gemeenteraad weer startgesprekken burgerparticipatie met de raad en belanghebbenden. Dit ging in goede samenwerking met de griffier. In 2022 wordt de pilot geëvalueerd. Het Nieuwe Ideeën Fonds (voorheen burgerinnovatiefonds) bood ook in 2021 mogelijkheden voor inwoners van Meierijstad voor initiatieven op het gebied van sociale of technische innovatie en of (innovatieve) participatie. In 2021 werkten we verder aan meer bekendheid van het fonds.

LEEFBAARHEID Ambitie Wij willen een gemeente zijn met een prettige woon- en leefomgeving. Een gemeente die uitgaat van de kracht van de samenleving en oog heeft voor de menselijke maat. We bezien leefbaarheid vanuit de volgende dimensies: sociale leefbaarheid, fysieke leefbaarheid, en veiligheid. In Meierijstad willen we wijken, dorpen en buurten waarin inwoners samen invulling geven aan fijn wonen en leven. Samen versterken we deze beweging: door te verbinden, te ontmoeten, duurzame voorzieningen tot stand te brengen en samen op te trekken. Zo komen we tot vitale kernen in Meierijstad.

Activiteiten In 2021: - Zijn we gestart met de wijkaanpak in de Bloemenwijk Schijndel en Veghel Zuid om de leefbaarheid te verbeteren. Deze aanpak is verankerd in de prestatieafspraken tussen woningcorporaties, gemeente en huurdersverenigingen. De uitkomsten uit de leefbaarheidsmonitor vormen het startpunt voor gesprek in beide wijken, waarbij actieteams (met inwoners, woningcorporaties, welzijn, politie en gemeente) samenwerken om de leefbaarheid in deze wijken te verbeteren. In beide wijken zijn de eerste successen behaald. Op basis van de ervaringen en resultaten uit 2021 verstevigen corporaties en gemeente de samenwerking op leefbaarheid met een gezamenlijke leefbaarheidsagenda, die begin 2022 vormgegeven wordt. - Hebben we diverse inwoners met ideeën of plannen voor een activiteit die de leefbaarheid in dorpen en kernen stimuleert, ondersteund via het leefbaarheidsbudget. - Zijn de eerste stappen gezet in de voorbereiding op de vervolgmeting van de leefbaarheidsmonitor in 2022. - Hebben we het afgelopen jaar actief geparticipeerd in het Regiodealprogramma "Leefbaarheid in de Dorpen"

DUURZAAMHEID Ambitie We willen de verantwoordelijkheid nemen en samen de ambitie waarmaken om een gezonde, veilige en schone samenleving en leefomgeving te creëren in een circulaire economie. Hier en elders, nu en later. De ambities op het gebied van duurzaamheid volgen uit de doelstellingen die zijn neergelegd in het Mijlpalendocument, maar ook uit de

14

doelstellingen van het Rijk, de provincie, de omgevingswet en de publieke opinie. Het proces om energieneutraal te zijn in 2050 is landelijk en lokaal in een stroomversnelling gebracht en onomkeerbaar.

Activiteiten Binnen het uitvoeringsprogramma duurzaamheid zijn onder de thema's Energiek & verantwoord, Circulair & schoon en Klimaatbestendig & biodivers diverse projecten uitgevoerd. Deze projecten staan genoemd in onderdeel 7.6. van de jaarrekening en zijn uitgebreider beschreven in de verantwoording van het uitvoeringsprogramma duurzaamheid dat afzonderlijk aan de raad wordt aangeboden.

VERANDEROPGAVE OMGEVINGSWET Ambitie De Omgevingswet treedt in werking in 2022. De Omgevingswet draagt bij het bereiken en in stand houden van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit. Tegelijkertijd draagt de Omgevingswet bij aan het doelmatig beheren, gebruiken en ontwikkelen van de fysieke leefomgeving om maatschappelijke functies te vervullen.

Activiteiten In 2021 hebben we de drie sporen verder gevolgd die door de raad zijn uitgezet in het Koersdocument Omgevingswet. Het gaat daarbij om Anders werken, Kerninstrumenten en de Digitale informatievoorziening. We hebben de andere manier van werken voorbereid die bij de inwerkingtreding van de Omgevingswet nodig is. Daarbij hebben we de eerste ervaringen opgedaan met de intaketafel en hebben de voorbereidingen getroffen voor het werken met de omgevingstafel, met het voeren van de omgevingsdialoog, en met de versnelling en vereenvoudiging van werk processen. Daarnaast hebben medewerkers deelgenomen aan opleidingen en trainingen. We hebben samen met de raadswerkgroep onderwerpen verkend die in de diverse juridische producten en het omgevingsplan gaan landen. We zijn doorlopend bezig met de digitale informatievoorziening die bij de inwerkingtreding van de Omgevingswet nodig is in de vorm van 3 lokale applicaties. Deze applicaties worden ingericht en aangesloten op het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO). De uitdagingen bij het DSO zijn overigens de reden dat de invoeringsdatum van 1 juli 2022 vooruitgeschoven wordt naar 1 januari 2023.

INCLUSIE Ambitie ‘Iedereen kan meedoen’ is klare taal voor ‘Inclusie’. De ambitie is een samenleving waarin iedereen mee kan doen. Dit betekent Meierijstad fysiek, sociaal en digitaal toegankelijk maken.

Activiteiten Voor inclusie hebben we in 2021 de focus gelegd op twee onderwerpen uit de Lokale Inclusie Agenda: Fysieke toegankelijkheid en Bewustwording. Vanuit het thema fysieke toegankelijkheid hebben we met de Tweede Kamer verkiezingen verschillende stemlocaties toegankelijk gemaakt na schouw van Stichting Toegankelijk Meierijstad, zijn aanpassingen gedaan aan gemeentelijke openbare gebouwen en zijn we gestart met de voorbereiding van het realiseren van openbare invalidentoegankelijke (zelfreinigende) toiletten in de centra van Schijndel, Sint-Oedenrode en Veghel. Vanuit het thema bewustwording hebben we gewerkt aan verschillende webinars, artikelen en nieuwsbrieven. Verder hebben we een online e-learning herkennen van discriminatie ontwikkeld voor medewerkers van gemeente Meierijstad en is er een intern ambassadeursnetwerk diversiteit en inclusie gestart. Daarnaast hebben we drie organisaties ondersteund via het stimuleringsfonds en hebben we de waarderingsprijs in 2021 twee keer uitgereikt. Als kers op de taart hebben we actief media aandacht en bewustwording gecreëerd met onze deelname aan de verkiezing Meest Toegankelijke Gemeente van Nederland waarbij we in de top 12 zijn gekomen.

GEZONDHEID Ambitie De programmalijn gezondheid heeft als ambitie dat de inwoners van Meierijstad in een gezonde leefomgeving kunnen leven. We willen de achterstanden in gezondheid verkleinen. We willen meer gewicht toekennen aan het belang van gezondheid. Daarbij willen we vooral ook de samenwerking met andere terreinen (sociaal domein, ruimte e.d.) opzoeken. Deze samenwerking is noodzakelijk om tot echte verbeteringen te komen.

Activiteiten In 2021 hebben we ingezet op het stimuleren van een gezonde leefstijl en het verkleinen van de gezondheidsverschillen. Via diverse projecten hebben we gewerkt aan de bewustwording van gezond gedrag. Daarnaast werkten gezondheid & sociaal

15

domein integraal samen aan thema's zoals de coalitie eenzaamheid en het programma Kansrijke start. Verder hebben we in 2021 een start gemaakt met de koppeling van het thema gezondheidsbevordering aan de omgevingsvisie en het omgevingsplan. Daarnaast wordt vanuit het sociaal domein en gezondheid deelgenomen aan (de doorontwikkeling van) de intaketafel Omgevingswet.

ORGANISATIE ONTWIKKELING Ambitie Voor de organisatie is de volgende ambitie geformuleerd. Wij verbinden visie, doelen en kernwaarden in alles wat we doen. Ons DNA, dit zijn wij, zo doen we dat in Meierijstad. Dit werken we langs de volgende lijnen uit. Wij zijn de samenleving In alles wat wij doen staan de burgers, bedrijven en instellingen van Meierijstad centraal. Wij kennen geen binnen of buiten en wij werken mét in plaats van vóór de samenleving. Wij handelen vanuit de visie 2025. Wij zijn aandeelhouder Wij zijn ervan overtuigd dat je het beste tot je recht komt wanneer je verbonden bent met de waarden van de organisatie. Dat is wanneer je zelf waarde toevoegt als professional, als eigenaar, als ondernemer en als regisseur. Wij zijn even divers als het brede scala aan bedrijven en inwoners. Wij geloven dan ook in gelijkwaardigheid in plaats van gelijkheid en werken daarom vanuit de talenten van de mensen. Wij dagen je uit. Wij zijn de beste …in elkaar versterken; …in het benutten van talenten; …in een mix van professionals, specialisten en generalisten; …in samenwerken, leren en experimenten; …in samen creatieve en innovatieve oplossingen ontwikkelen.

Activiteiten De programmalijn Organisatieontwikkeling richtte zich in 2021 speciaal op de ontwikkeling naar zelforganiserende teams en de "Meierijstadse manier van werken". Zelforganisatie draagt bij aan het bereiken van een bijzonder persoonlijke dienstverlening en de bestuurlijke ambities en staat voor werkgeluk bij medewerkers. In 2021 hebben we onder andere gewerkt aan het geven van basisinformatie zelforganisatie, teamrollen zelforganisatie, pilot zelforganiserend overleggen en besluitvorming, de kaders en het speelveld van zelforganisatie en de beïnvloeding van concreet gedrag hierbij. In het kader van een lerende organisatie ontwikkelden we een scholingsaanbod door, zowel in fysieke trainingen als in een digitaal aanbod.

16

PROGRAMMA'S

17

0 BESTUUR EN ONDERSTEUNING WAT WILLEN WE BEREIKEN? Meierijstad is een bestuurskrachtige gemeente. Wij stimuleren burgerparticipatie. Als ambassadeur en lobbyist behartigen we de belangen van de gemeente en zijn we een actieve partner in samenwerkingsrelaties. De bestuurders en de ambtelijke organisatie van Meierijstad zijn herkenbaar, betrokken en staan dicht bij de inwoner. Beleidsindicatoren In de volgende tabel geven we de verplichte indicatoren weer voor programma 0. In tegenstelling tot de indicatoren bij de overige programma's zijn deze indicatoren gegevens uit de eigen begroting. Een vergelijking met referentiegemeenten is daardoor niet te maken. Indicator

Begroting 2021

Jaarrekening 2021

Jaar

Meierijstad

Jaar

Meierijstad

Formatie, Fte per 1.000 inwoners

2021

6,9

2021

7,1

Bezetting, Fte per 1.000 inwoners

2021

6,5

2021

6,6

Apparaatskosten (bedragen x € 1.000)

2021

601,2

2021

581,7

Externe inhuur. Kosten als % van totale loonsom

2021

1,9%

2021

17,0%

Totale kosten externe inhuur (bedragen x € 1.000)

2021

784,4

2021

6.937,3

Overhead, % van totale lasten

2021

9,7%

2021

9,0%

Formatie en bezetting De formatie en bezetting is iets gestegen ten opzichte van de concept begroting; dat komt doordat pas na vaststelling van de begroting de daarin goedgekeurde formatie-uitbreiding wordt toegevoegd. Dit komt in het rekeningcijfer naar voren. Ter vergelijk: uit de benchmark Vensters voor Bedrijfsvoering over 2020 komt naar voren dat bij de gemeenten tussen de 50.000 en 100.000 inwoners de bezetting in fte op 8,2 per 1000 inwoners was, tegen 7,1 in onze gemeente. Het saldo van het personeelsbudget bedraagt eind 2021 € 298.000 voordelig, ondanks een extra toerekening van uren aan de exploitatie omdat minder uren aan de grondexploitatie zijn toegerekend. Externe inhuur Op begrotingsbasis wordt alleen inhuur geraamd op een beperkt aantal posten. In de loop van het jaar worden de kosten die op die posten worden gemaakt als inhuur geboekt, maar ook alle inhuur die gedekt wordt ten laste van het budget personeelskosten. In de begroting wordt de formatie van het totaal personeelsbestand opgenomen. Echter niet de gehele formatie is werkelijk bezet gedurende het jaar, waardoor er binnen de organisatie vacatureruimte aanwezig is. Gedurende het jaar wordt een deel van deze vacatureruimte niet ingevuld, maar gebruikt als dekking om externe medewerkers in te huren. Zodoende is de begrote inhuur altijd een lager bedrag dan dat er in werkelijkheid is betaald.

Soms is de keuze om gedurende de periode van werving en selectie de vacature onbezet te laten of met externe inhuur de reguliere werkzaamheden op te pakken. Ook zijn er soms pieken in het reguliere werk en is er vervanging nodig bij ziekte en bijvoorbeeld zwangerschap. Hierin wordt voorzichtig omgegaan met externe inhuur. Veelal wordt gevraagd of dit incidenteel is of structureel: Omdat er nooit een volledige bezetting is in de organisatie (er is altijd wel verloop en dus vacatures) en er altijd zieken zullen zijn en pieken kunnen ontstaan, zal er altijd een verschil zijn tussen het begrote bedrag aan inhuur en de feitelijke uitgaven. Bij uitval van medewerkers bijvoorbeeld bij de zwembaden of andere onderdelen van de organisatie waarbij de dienstverlening aan de inwoners moet doorlopen, zullen we altijd vervangen en zal (niet op voorhand geraamde) inhuur blijven bestaan. Bij enkele werkateliers wordt ingehuurd als er behoefte is aan specifieke kennis en/of ervaring. Ook deze vorm van inhuur blijft bestaan, maar is afhankelijk van de wel of niet aanwezige expertise die we in huis hebben. Tenslotte wordt er ingehuurd als een vacature minder snel ingevuld kan worden door de krappe arbeidsmarkt. Ook dat zal zo blijven. Ten opzichte van 2020 is de inhuur toegenomen. In absolute zin met circa 2,1 miljoen euro.

Dit als gevolg van de vele extra werkzaamheden die de gemeente heeft uitgevoerd voor de Tozo regeling, de implementatie van de omgevingswet en de aanhoudende druk op het aantal vergunningsaanvragen. Hier staan extra rijksinkomsten (Tozo, uitvoeringskosten worden volledig vergoed) en extra leges voor vergunningen (afgerond € 850.000) tegenover die elders in de jaarstukken zichtbaar

18

worden. Op diverse plekken in de organisatie is ook sprake van het niet/nauwelijks kunnen werven van nieuwe vaste krachten (o.a. vergunningen, ICT, beheer) waardoor moet worden uitgeweken naar inhuur. Ter vergelijk: uit Vensters voor Bedrijfsvoering komt naar voren dat onze benchmarkgemeenten tussen de 50.000 en 100.000 inwoners in 2020 een percentage inhuur kenden van 15,3%. Ook die gemeenten hebben uiteraard in 2021 de verantwoordelijkheid voor de uitvoering van de Tozo regeling en invoering van de omgevingswet gehad. De benchmarkcijfers over 2021 zijn nog niet bekend. Overhead Het overheadpercentage geeft het percentage weer van de overheadkosten ten opzichte van de totale lasten bij de jaarrekening. Overheadkosten zijn kosten van ondersteunende functies en kosten die niet direct toe te rekenen zijn aan taakvelden. Deze verantwoorden wij centraal op het taakveld overhead binnen dit programma. Het verschil tussen het percentage bij de begroting (9,7%) en jaarrekening (9,0%) zit hem vooral in lagere totale lasten bij de gehele jaarrekening t.o.v. van de begroting. Dit met name doordat niet alle middelen (vooral éénmalige budgetten) volledig zijn uitgegeven in 2021. Ter vergelijk: het landelijke percentage bij gemeenten tussen de 50.000 en 100.000 inwoners in de benchmark Vensters voor bedrijfsvoering was in 2020 8,9%. De cijfers over 2021 zijn nog niet bekend.

WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN? 0.1 Onze dienstverlening is klantvriendelijk, resultaatgericht, laagdrempelig, servicegericht en dichtbij. 0.1.1 Onderzoek openbare website Wij laten een gecertificeerd bedrijf onderzoeken of de openbare websites waar gemeente Meierijstad verantwoordelijk voor is digitaal toegankelijk zijn. Toelichting Op 4 november 2021 is de nieuwe website van de gemeente live gegaan. Het toegankelijkheidsonderzoek vindt begin januari plaats. We streven naar maximale digitale toegankelijkheid. 0.1.2 Digitaal toegankelijk maken openbare websites Op basis van het onderzoeksrapport streven wij er naar de betreffende websites digitaal toegankelijk te maken deels door eigen werkzaamheden en deels door werkzaamheden vanuit de leveranciers. De verklaringen Digitale Toegankelijkheid worden aangepast naar de juiste status op basis van de resultaten vanuit het onderzoeksrapport. Toelichting Gemeente Meierijstad is verantwoordelijk voor 40 openbare websites. We beschikken over een compleet overzicht en zetten samen met leveranciers in op digitale toegankelijkheid. Aanpassingen die we zelf kunnen doen zijn ingepland en worden uitgevoerd. 0.1.3 Onderzoek mobile apps Wij onderzoeken de omvang van de scope van het deelproject mobile apps om deze ook digitaal toegankelijk te krijgen. Ook voor mobile apps streven we naar digitale toegankelijk.

Toelichting Gemeente Meierijstad is verantwoordelijk voor 10 openbare apps. We beschikken over een compleet overzicht en zetten samen met leveranciers in op digitale toegankelijkheid. Aanpassingen die we zelf kunnen doen zijn ingepland en worden uitgevoerd. 0.1.4 Mijn Meierijstad We breiden de mogelijkheden van Mijn Meierijstad voor klanten uit om wijzigingen digitaal door te geven in het sociaal maatschappelijk domein. Toelichting Met het vervangen van de gemeentelijke website en het zaaksysteem is ook de beginpagina van de persoonlijke internetpagina MijnMeierijstad vervangen. De pagina is nog gebruiksvriendelijker gemaakt voor onze klanten. 0.1.5 Klare taal We blijven onze medewerkers trainen op klare taal. We benutten het lezerspanel en gaan verder met de QRcodes. We laten de ontvangers onze brieven actief lezen.

19

Toelichting Al onze medewerkers ontvangen een training Klare Taal. We borgen de resultaten onder andere met het Lezerspanel, het gebruik van standaard sjablonen, een technisch hulpmiddel om teksten te checken op Klare Taal en de pilot QR code op onze uitgaande brieven. 0.1.6 Raad van verbeelding Op 24 juni 2019 is de strategische denkgroep Raad van Verbeelding (RvV) geïnstalleerd. De RvV bestaat uit bij de streek en/of Meierijstad betrokken prominenten en verkent de kansen en ontwikkelmogelijkheden voor de periode 2020 – 2050 voor Meierijstad om te komen tot een strategische ontwikkelkoers voor deze periode. Wij vragen de Raad van Verbeelding om hun eindproduct ‘Meierijstad 2050’ op inspirerende wijze vorm te geven. Toelichting De RvV wil een eindproduct opleveren dat vanuit de verschillende projecties inspiratie biedt en een start kan zijn voor een dialoog met stakeholders en inwoners over de scenario’s, dilemma’s, urgenties en grote opgaven voor Meierijstad. Het resultaat bestaat uit een 3-tal producties: een boek waarin met scenario’s voor keuzen (mei 2022); een fysieke interventie (n.t.b.); een dag van de verbeelding (medio 2022). 0.1.7 Nieuwe Ideeën Fonds (NIF) In dit kader pakken we de volgende activiteiten op: • Het financieel ondersteunen van door inwoners van Meierijstad aangedragen nieuwe ideeën/plannen op gebied van sociale/technische innovatie en/of participatie.

• Het verder benutten en ontwikkelen van de communicatielijnen die opgezet zijn in 2020, maar door coronaperiode vertraging hebben opgelopen. • Sturen op beweging onder inwoners van Meierijstad die, met ondersteuning van NIF, ideeën van de Kids verder willen uitvoeren en NIF meer op de kaart gaan zetten • Het verbreden van NIF junior: Kinderen inspireren volwassenen en zorgen ervoor dat ideeën worden opgepakt. Toelichting Het Nieuwe Ideeën Fonds heeft als doel inwoners van Meierijstad een bijdrage te laten leveren aan participatie en actiever te betrekken bij innovatieve oplossingen voor maatschappelijke vraagstukken. Via verschillende communicatiekanalen hebben we beweging gestimuleerd onder inwoners, die ideeën/plannen bedenken, oppakken en organiseren. Dit loopt door in 2022. De gehonoreerde initiatieven zetten we in 2022 in de etalage (zie website https://www.meierijstad.nl/Alle_onderwerpen/Wonen_en_bouwen/Dorpen_en_wijken/Nieuwe_ideeenfonds). Om financieel te kunnen ondersteunen zijn we afhankelijk van aanvragen van inwoners van Meierijstad. We zien dat de indiening van aanvragen in 2021 minder was dan voorgaande jaren. Vermoedelijk heeft dit ook met corona te maken.

0.1.8 Leefbaarheid rapportage We maken een jaarlijkse rapportage leefbaarheid met daarin een toelichting bij de stand van zaken op het thema leefbaarheid. Toelichting De rapportage is in de vorm van een Raadsinformatiebrief in maart 2021 naar de raad verstuurd. 0.1.9 Leefbaarheidsbudget Inwoners met ideeën of plannen voor een activiteit die de leefbaarheid in dorpen en kernen stimuleert ondersteunen wij met een bijdrage uit het leefbaarheidsbudget. Toelichting Ondanks de complicerende omstandigheden met corona is dit jaar door inwoners nog zo'n veertig keer gebruik gemaakt van het leefbaarheidsbudget. 0.1.10 Leefbaarheidsimpuls Omnipark Erp “De brug” in Erp

20

Vooruitlopend op de realisatie van het ontwikkelpad Omnipark “De Brug” in Erp realiseren we in het kader van de regiodeal enkele concrete projecten als leefbaarheidsimpuls. Toelichting Binnen de Regiodeal “Leefbaarheid in de dorpen” is de ontwikkeling van het Omnipark Erp aangemerkt als project dat gemeenschappen / kleine kernen activeert om de leefbaarheid te versterken door de ontwikkeling van een passend voorzieningen niveau. In het kader van de regiodeal heeft de gemeente €100.000 ingebracht. In het laatste overleg is het idee geopperd en door eenieder omarmd om een pontje over de Aa aan te brengen dat aansluit op de geplande wandel- en fietsroute. Met het waterschap is afgesproken dat zij de mogelijkheden onderzoekt.

0.1.11 Citymarketing Wij werken aan de verbreding en verdieping van de campagne. Wij rapporteren over de voortgang en de doorontwikkeling van het citymarketingbeleid. Toelichting Het citymarketingbeleid heeft inhoud en vorm gekregen met een onderscheidend en kenmerkend profiel. Er zijn conform plan marketingmiddelen ontwikkeld en uitgerold. Daarnaast is citymarketing betrokken geweest bij tal van (netwerk)activiteiten en evenementen. De komende jaren wordt gewerkt aan verdieping en verbreding van het citymarketingbeleid.

0.2 De ambtelijke organisatie toont ondernemerschap en eigenaarschap. 0.2.1 Investeren in netwerk en relaties Meierijstad verbindt haar 13 kernen en haar ambities aan netwerkrelaties van lokaal tot internationaal. We brengen in kaart welke kansrijke en toonaangevende evenementen, bijeenkomsten of gelegenheden er in 2021 zijn, binnen en buiten Meierijstad (jaarprogramma). Op basis van het jaaroverzicht/programma nodigen we de juiste relaties uit op een vooraf afgewogen moment. We brengen ons netwerk in kaart. Wij initiëren of stimuleren jaarlijks 1 of 2 aansprekende evenementen die een bijdrage leveren aan onze ambities of ons kansen bieden ons netwerk te verstevigen (de Meierijstadtafel). Om aan het gevoel van verbondenheid te werken faciliteert de gemeente Meierijstad initiatieven die bijdragen aan de verbinding van onze dertien kernen.

Toelichting Behoudens 'Meierijstad mijmert' is het jaarprogramma als gevolg van Corona niet uitgevoerd. Wel zijn buiten het jaarprogramma om nieuwe kansen benut, zoals de ontvangst van een delegatie uit het Franse Carentan rondom Market Garden, de landelijke kick-off Verspillingsvrije weken, de ontvangst van Atelier Rijksbouwmeester en gemeente Eemsdelta en het Oogstfeest landschapslaboratorium Brabantse Beken. In het kader van de M50 en het RNOB (de Regio Deal) hebben wij ons bestuurlijk netwerk, ook richting Den Haag, weten uit te breiden. De verbinding van onze dertien kernen” is door corona maar gedeeltelijk gerealiseerd. Het resterende budget ‘Meierijstad verbindt haar 13 kernen’ wordt gedeeltelijk ingezet voor Research & Development als input om te verwerken in het eindproduct van de Raad van verbeelding.

0.2.2 Landschapstriënnale De landschapstriënnale vindt plaats in april 2021. We werken samen met 3 waterschappen en lokale partners het thema “Brabantse Beekdalen” uit. Onderdeel hiervan is de realisatie van het Waadpad, een beleefkunstwerk met een educatief karakter, dat zich richt op bewustwording van kinderen en jeugd met betrekking tot de waarde van water. Toelichting

21

Van 1 t/m 30 april 2021 vond de Landschapstriënnale 2021 plaats. De bijdrage van de gemeente Meierijstad en de Brabantse waterschappen voor het Landschapslaboratorium Brabantse Beken is te zien op de website: https://www.brabantsebeken.nl/. Een belangrijk resultaat voor de gemeente Meierijstad is het Waadpad, een beleef- en educatiekunstwerk in Streekpark Kienehoef. 0.2.3 Organisatieontwikkeling We onderzoeken de mogelijkheden voor verdere uitbreiding van het (online) trainingsaanbod voor onze medewerkers. In 2020 hebben we een goede aanzet gemaakt met het ontwikkelen en stimuleren van zelforganisatie. In 2021 pakken we binnen alle werkateliers hierop door met diverse workshops en trainingen. Toelichting Het leerportal is opengesteld voor de medewerkers. Het leerportal biedt een enorm aanbod van opleidingen die medewerkers kunnen of zelfs moeten volgen. Vooralsnog kunnen we dit binnen de bestaande budgetten realiseren. Ook voor zelforganisatie is een leerlijn opgenomen in ons aanbod. Daarnaast is bij nagenoeg alle werkateliers de groeiscan uitgevoerd. Deze groeiscan laat zien waar het werkatelier staat voor wat betreft zelforganisatie en waar de uitdagingen liggen. 0.2.4 Participatie en leren We geven in 2021 verder vorm aan het traject "Participeren en leren". Dit gebeurt op de onderdelen Cultuur maken, Versterken van wat er is en het onderdeel Samen leren.

Het adviesrapport van Berenschot in samenwerking met Erasmus Universiteit heeft lessen en adviezen opgeleverd om participatie in Meierijstad nog meer te ontwikkelen en waar nodig te verbeteren. Op basis van deze adviezen ontwikkelen we onder meer een leerprogramma voor de organisatie, een helder proces voor inwonersinitiatieven, en verstevigen en verbreden we de (interne) communicatie. Toelichting Het proces voor inwonersinitiatieven is opgesteld, in het najaar zijn hierover gesprekken met de werkateliers gevoerd. Komende periode wordt met het proces geoefend. Er wordt gewerkt aan een digitale participatieportal onder de nieuwe website van de gemeente. De leerlijn participatie voor medewerkers wordt opgezet via het gemeentelijke leerportaal De Samenscholing. 0.2.5 Participatie-startgesprekken We geven samen met de raad en griffie vervolg aan de pilot participatie-startgesprekken met de raad. Toelichting In 2021 zijn startgesprekken geweest op de thema's Uitdaagrecht en nota Kunst en Cultuur. Eind 2021 en begin 2022 evalueren we de pilot, samen met de organisatie, griffie en de raad.

0.3 We zorgen voor optimaal vastgoedbeheer en maken slimme combinaties tussen behoefte aan ruimte en leegstand van onze gebouwen. 0.3.1 Toetsen vastgoedportefeuille We toetsen onze vastgoedportefeuille op diverse prestatievelden door middel van de Balanced Score Cardmethode. De gebouwen worden getoetst op: publiek doel (beleidsdoel), kansen en ontwikkelingen (toekomstperspectief), maatschappelijk en financieel rendement, bezettingsgraad en klanttevredenheid, technische staat in combinatie met duurzaamheid. Op basis van deze toetsing wordt er per gebouw een advies opgesteld. Toelichting Na enige vertraging is in de tweede helft 2021 is het vastgoedregistratiesysteem/de verhuurmodule Ultimo opgeleverd en geïmplementeerd. De uitrol vindt plaats in 2022. 0.3.2 Doorontwikkeling naar strategisch vastgoedbeheerder

22

In 2021 wordt er ingezet op de doorontwikkeling van operationele vastgoedbeheerder en controller naar analist met het uiteindelijke doel strategisch vastgoedbeheerder. Toelichting In 2021 is er door werkatelier Vastgoedbeheer op diverse fronten ingezet op het continue proces van doorontwikkeling naar strategisch vastgoedbeheerder. Dit is onder andere gebeurd door taken- en rollenafbakening, oplevering/implementatie Ultimo, actualisering Routekaart CO2-reductie, start met actualisering DMOP en afronding inhaalslag achterstallig onderhoud. Ook zijn in 2021, naast de zwembaden in Sint-Oedenrode en Veghel, enkele grote vastgoedprojecten uitgevoerd/afgerond. Het raadhuis deel van het voormalige gemeentehuis Schijndel is ingrijpend verbouwd en huisvest nieuwe functies. Het nieuwe deel van dit gebouw is verkocht en wordt herbestemd ten behoeve van woningbouw. In Veghel is de vervangende nieuwbouw van het natuureducatiecentrum in Natuurtuin ’t Bundertje gerealiseerd. Daarnaast is ook het monumentale oude raadhuis Veghel grondig gerenoveerd en verduurzaamd. Tot slot zijn voor de optimalisering van het bestuurscentrum in Sint-Oedenrode vervolgstappen in het onderzoek gezet.

0.3.3 Ontwikkeling makelaarsfunctie vastgoed Voor het optimaliseren van de bezettingsgraad per openbaar gebouw wordt "De Makelaarsfunctie" ingericht. “De Makelaarsfunctie” is een website waar vraag naar en aanbod van maatschappelijk vastgoed bij elkaar worden gebracht. Toelichting Zodra het vastgoedregistratiesysteem/de verhuurmodule Ultimo operationeel is, gaan we gebruik maken van “de Makelaarsfunctie ”. 0.3.4 Routekaart en routeplanner verduurzamen gebouwen In het kader van CO2-neutraliteit/reductie (2030) wordt een routekaart en routeplanner opgesteld voor het jaarlijks (additioneel) verduurzamen van een aantal gebouwen. In 2021 wordt nader onderzocht hoe hieraan uitvoering kan worden gegeven op een financieel haalbare wijze. Toelichting In 2021 is het kader van CO2-neutraliteit/reductie (2030) de routekaart verduurzaming geactualiseerd. Deze wordt begin 2022 voorgelegd aan college en raad. 0.3.5 Fysieke toegankelijkheid gebouwen Als uitvloeisel van het uitvoeringsprogramma Toegankelijkheid werken we aan de noodzakelijke aanpassingen om de toegankelijkheid van gemeentelijke openbare gebouwen te verbeteren. Wij maken een start met de uitvoering van grotere noodzakelijke aanpassingen. Toelichting Kleine toegankelijkheidswerkzaamheden hebben al plaatsgevonden en worden in 2022 afgerond.