Bijlage 3 - Woonzorganalyse gemeente Meierijstad - versie 2.0

Figuur 1: Voorkeuren woonstijlgroepen naar woonconcept binnen geclusterd wonen 100% 5% 5% 5% 5% 5% 5% 10% 10% 5% 5% 15% 5% 15% 5% 15% 90% 20% 10% 10% 5% 15% 15% 80% 20% 10% 10% 10% 10% 10% 25% 25% 15% 15% 70% 20% 20% 20% 15% 25% 25% 25% 25% 60% 20% 15% 15% 15% 50%

10% 10% 20%

40%

20%

Stille Generatie (tot 1940) Protestgeneratie (1940-1955) Generatie X (1955-1970) Pragmatische generatie (1970 - 1985)

Lagere sociaaleconomische status Kwetsbare Ouderen Traditionele buurtbewoners Actieve buurtbewoners Laag

Middel sociaaleconomische status Oudere comfortzoekers Vitale comfortzoekers Moderne hofjesbewoners Middel

Bron: CBS-microdata, WoON2018 en bewerking Companen.

Hoge sociaaleconomische status Welgestelde cultuurminnaars Welgestelde levensgenieters Ondernemende levensgenieters Hoog

10% 20%

20%

5%

30%

55% 25%

50% 50%

25%

5%

45%

20% 10%

0%

Seniorencomplex (app) Verzorgd wonen (app) Hofjeswonen (ggb) Zorgvilla (app)

15%

25%

5%

45%

25%

30% Tabel 1: Indeling van woonstijlen naar generatie (geboortejaar) en financiële positie

10% 10%

20% 15%

5%

20% 15%

5%

5%

Serviceflat (app) Hofjeswonen (app) Grondgebonden woningen (ggb) Luxe appartementen (app)

Bron: CBS-Microdata en WoON2018; bewerking Companen.

1948.106/G | Woonzorganalyse

30

Kwetsbare ouderen Kwetsbare ouderen behoren tot de ‘stille generatie’ (1925 – 1940). Deze groep ouderen heeft een leeftijd van 80 jaar of ouder. De groep heeft een lagere inkomenspositie en een beperkt vermogen. Zij zijn doorgaans lager opgeleid. Het merendeel van de kwetsbare ouderen woont in een corporatiewoning.

Waardeoriëntatie & betrokkenheid Kwetsbare ouderen hebben een traditionele waardeoriëntatie, die voornamelijk gevormd is door de waarden en normen die men ‘vanuit huis’ mee kreeg. Kwetsbare ouderen komen voort uit een plichtsgetrouwe generatie, waarin een zuinig en bescheiden leven voorop staat. Voor deze groep staat de gemeenschap in het middelpunt in plaats van het individu. Kwetsbare ouderen zijn trouw aan collectieve organisaties zoals ouderenbonden, vakbonden en goede doelen. Echter ondernemen ze geen politieke of maatschappelijke actie. Moderne communicatiemiddelen worden door kwetsbare ouderen niet of nauwelijks gebruikt.

Verhuiswens, woonsituatie en woonwensen Van deze groep geeft 85% aan beslist niet te willen verhuizen binnen de komende 2 jaar (WoON2018). Van de overige 15%, geeft 70% aan misschien en 17% beslist te willen verhuizen, 9% zou wel willen verhuizen maar niets kan vinden en 4% heeft al een andere woning gevonden. Kwetsbare ouderen wonen relatief vaak in een gelijkvloerse woning, die al is aangepast voor een eventuele handicap. Daarnaast wonen kwetsbare ouderen vaak in seniorenwoningen, binnen een complex of als aanleunwoning. Veel kwetsbare ouderen geven aan dat gezondheid een reden vormt om te verhuizen. De gewenste woningen bij verhuizing zijn met name appartementen. De groep heeft hierbij over het algemeen ook een sterke voorkeur om samen te wonen, mede om meer sociaal contact te kunnen leggen. De nabijheid van supermarkten en OV is belangrijk voor de groep kwetsbare ouderen.

Vrije tijd & consumptie Vanwege de hoge leeftijd, beperkte financiële middelen en traditionele oriëntatie, ondernemen kwetsbare ouderen relatief weinig activiteiten. Deze groep onderneemt met name traditionele hobby’s, zoals lezen, puzzelen, breien, verzamelen en tuinieren. Kwetsbare ouderen lezen vooral regionale kranten en omroepbladen. Nederland 1, 2 en 3 en RTL-zenders zijn favoriet op de TV. Het aankopen van producten via het internet doet de groep nauwelijks. Kwetsbare ouderen hebben een gemiddeld aantal verzekeringen. Kwetsbare ouderen hebben vaak geen auto en steunen bekende goede doelen, omdat dit zo ‘hoort’.

1948.106/G | Woonzorganalyse

31

Oudere comfortzoekers Oudere comfortzoekers behoren tot de ‘stille generatie’ (1925 – 1940). Deze groep ouderen is 80-plus en beschikt over een midden inkomenspositie en een modaal vermogen. Zij zijn doorgaans lager of midden opgeleid. Net zoals de groep kwetsbare ouderen woont het merendeel van de oudere comfortzoekers in een corporatiewoning.

Waardeoriëntatie & betrokkenheid Oudere comfortzoekers hebben een traditionele waardeoriëntatie, die voornamelijk gevormd is door de waarden en normen die men ‘vanuit huis’ mee kreeg. Oudere comfortzoekers komen voort uit een plichtsgetrouwe generatie, waarin een zuinig en bescheiden leven voorop staat. Voor deze groep staat de gemeenschap in het middelpunt in plaats van het individu. Oudere comfortzoekers hebben relatief veel vertrouwen in de overheid, banken en de zorg. Moderne communicatiemiddelen worden door oudere comfortzoekers niet of nauwelijks gebruikt.

Vrije tijd & consumptie Vanwege de hoge leeftijd en traditionele oriëntatie, ondernemen oudere comfortzoekers relatief weinig activiteiten. Deze groep gaat soms naar een restaurant en houdt zich bezig met kruiswoordpuzzels, lezen, puzzelen, bordspellen en tuinieren.

bestrijding, Nederlandse Hartstichting en Zonnebloem. Sommige oudere comfortzoekers hebben één tweedehands auto van het merk Suzuki, Peugeot of Volkswagen.

Verhuiswens, woonsituatie en woonwensen Van deze groep geeft 80% aan beslist niet te willen verhuizen binnen de komende 2 jaar. Van de overige 20%, geeft 71% aan misschien en 10% beslist te willen verhuizen, 15% zou wel willen verhuizen maar niets kan vinden en 3% heeft al een andere woning gevonden. Oudere comfortzoekers wonen overwegend binnen een complex, in de vorm van woonzorgcentrum, bejaardentehuis of serviceflat. De woningen binnen deze complexen zijn vaak gelijkvloers. Gezondheid vormt ook voor deze groep de grootste reden tot eventuele verhuizing. Oudere comfortzoekers spreken vaker een wens uit om samen te wonen met andere huishoudens, bijvoorbeeld in appartementencomplexen. Bij de keuze voor een woonplek is ook voor deze groep de nabijheid van supermarkten en OV belangrijk.

Oudere comfortzoekers lezen graag regionale kranten en maken gebruik van omroepbladen zoals Troskompas en KRO Magazine. Daarnaast leest deze groep graag bladen zoals Libelle, Privé en Plus magazine. Publieke televisiezenders, RTLzenders en Veronica worden veel bekeken door oudere comfortzoekers. De radio staat vaak afgestemd op een regionale radiozender. Oudere comfortzoekers hebben weinig interesse in financiële producten. Verzekeringen worden vaak afgesloten bij de grote banken. Deze groep ouderen doneert jaarlijks een bescheiden bedrag voor fondsen zoals KWF Kanker-

1948.106/G | Woonzorganalyse

32

Welgestelde cultuurminnaars Welgestelde cultuurminnaars vallen onder de ‘stille generatie’ (1925 – 1940). Deze groep ouderen is op hoge leeftijd (80-plus) en beschikt over een hoge inkomenspositie en een hoog vermogen. Zij zijn doorgaans hoger opgeleid. De welgestelde cultuurminnaars wonen voornamelijk in koopwoningen.

Waardeoriëntatie & betrokkenheid Welgestelde cultuurminnaars hebben een traditionele waardeoriëntatie, die voornamelijk gevormd is door de waarden en normen die men ‘vanuit huis’ mee kreeg. Oudere comfortzoekers komen voort uit een plichtsgetrouwe generatie, waarin een zuinig en bescheiden leven voorop staat. Voor deze groep staat de gemeenschap in het middelpunt in plaats van het individu. Deze groep is vooral betrokken bij goede doelen of politiek. Ze steunen vaker dan gemiddeld initiatieven/projecten van anderen door middel van donaties. Welgestelde cultuurminnaars hebben vertrouwen in de overheid en andere instituties.

Vrije tijd & consumptie Welgestelde cultuurminnaars bezoeken graag opera’s, klassieke concerten en musea. Deze groep is geïnteresseerd in het verzamelen van antiek. Ze gaan nog regelmatig uit eten. Verder houdt deze groep zich bezig met bridgen, golfen, lezen, kaartspellen en schaken.

Nederland. Ze steunen goede doelen die actief zijn p het gebied van kunst, cultuur, milieu en natuur. Ze doneren meer dan gemiddeld en zo’n 2 tot 10 keer per jaar. Als er een auto voor de deur staat is deze vaak van het merk Mercedes, BMW of Volvo.

Verhuiswens, woonsituatie en woonwensen Van deze groep geeft 81% aan beslist niet te willen verhuizen binnen de komende 2 jaar. Van de overige 19%, geeft 79% aan misschien en 8% beslist te willen verhuizen, 8% zou wel willen verhuizen maar niets kan vinden en 5% heeft al een andere woning gevonden. Welgestelde cultuurminnaars wonen zowel in complexen als op zichzelf. Wanneer deze groep in een complex woont, betreft het vaak een woonzorgcentrum, bejaardentehuis of serviceflat. De woningen zijn hierbij over het algemeen gelijkvloers en onderhoudsvriendelijk. Gezondheid wordt als een van de voornaamste redenen gezien om te verhuizen. De verhuiswens is hierbij hoofdzakelijk gericht op appartementen met daaropvolgend rijtjeshuizen en andere soort woningen. Binnen deze verhuiswens is er een sterke behoefte om samen te wonen. Deze groep vindt het prettig als supermarkten en OV dichtbij huis te vinden zijn.

De welgestelde cultuurminnaars lezen graag de krant. Het Financieel Dagblad, de Volkskrant en trouw worden veel gelezen. Populaire tijdschriften onder deze groep zijn Plus Magazine en Elsevier. De televisie wordt afgestemd op Nederland 1, 2 en 3 waarop ze graag informatieve programma’s kijken. Men luistert voornamelijk naar Classic FM of één van de publieke radiozenders Radio 1, Radio 2 of Radio 4. De Welgestelde cultuurminnaars zijn vaak beleggers en ze beleggen voornamelijk via een bank. Het aantal verzekeringen ligt hoog en worden het liefst bij een bank afgesloten. Deze groep bankiert voornamelijk bij de bekendste banken van

1948.106/G | Woonzorganalyse

33

Traditionele buurtbewoners Traditionele buurtbewoners vallen onder de ‘protestgeneratie’ (1940 – 1955). Deze groep ouderen is op hogere leeftijd (65 tot 80 jaar) en heeft een lagere inkomenspositie en een beperkt vermogen. Zij zijn doorgaans lager opgeleid. Ondanks de lagere inkomenspositie en een beperkt vermogen woont het merendeel van deze groep ouderen in een koopwoning.

Waardeoriëntatie & betrokkenheid Traditionele buurtbewoners zijn gedreven, idealistisch en zelfbewust. Ze kenmerken zich door een actieve levenshouding met hoge vitaliteit. Traditionele buurtbewoners hebben een zichtbare persoonlijk stijl, varen een eigen koers en trekken zich minder aan van autoriteit. Een bekend motto van deze groep luidt: ‘Wat ik nog kan, doe ik’. Deze groep is bovengemiddeld betrokken bij vereniging en politiek. Ze ondernemen weinig politieke of maatschappelijke actie. Ze ervaren minder omzien naar elkaar en dat is een gemis. Het vertrouwen in banken en zorg is relatief groot. Men voelt zich niet goed vertegenwoordigd en gehoord door met name de landelijke politiek.

Vrije tijd & consumptie Traditionele buurtbewoners wandelen of fietsen met enige regelmaat. Deze ouderen gaan soms nog naar de kerk. Ze ondernemen hobby’s zoals kruiswoordpuzzels, lezen, tuinieren, zelf kleding maken en verzamelen.

Het liefst bankieren de traditionele buurtbewoners bij grote banken zoals Rabobank en ING. Ze hebben daar een betaalrekening en spaarrekening afgesloten, maar van andere financiële producten wordt eigenlijk geen gebruik van gemaakt. De meeste traditionele buurtbewoners hebben één kleine auto van merken zoals Opel, Nissan of Toyota. De groep geeft geld aan goede doelen met een humanitair karakter, zoals Kerk in Actie, Unicef en Leger des Heils.

Verhuiswens, woonsituatie en woonwensen Van deze groep geeft 74% aan beslist niet te willen verhuizen binnen de komende 2 jaar. Van de overige 26%, geeft 72% aan misschien en 13% beslist te willen verhuizen, 13% zou wel willen verhuizen maar niets kan vinden en 2% heeft al een andere woning gevonden. Traditionele buurtbewoners wonen over het algemeen vaak gelijkvloers. De woning, waarin zij doorgaans wonen is in algemene zin minder geschikt voor een zorgvraag. Om deze reden zijn aanpassingen (op latere leeftijd) in het huis vaker noodzakelijk. Vanwege het hebben van sociale contacten kiezen traditionele buurtbewoners er vaak voor om in een complex te gaan wonen. De groep kiest er vaker voor om te experimenteren met verschillende vormen van samenleven. Al met al behoren gezondheid, de huidige woning en woonomgeving tot de voornaamste redenen voor traditionele buurtbewoners om te verhuizen. De gewenste woning voor deze groep is een primair appartement of een secundair rijtjeshuis. De wens om samen te wonen of om alleen te wonen is hierbij in evenwicht. De groep vindt de nabijheid van supermarkten en OV erg belangrijk.

Traditionele buurtbewoners maken veel gebruik van verschillende media, zoals kranten, omroepbladen, televisie en radio. Regionale kranten en kranten zoals Nederlands Dagblad, Reformatorisch Dagblad en Trouw, zijn populair onder de groep. De televisie en radio staan voornamelijk afgestemd op de publieke televisieen radiozenders zoals Nederland 1, 2 of 3 en Radio 1, 2, 4 of 5.

1948.106/G | Woonzorganalyse

34

Vitale comfortzoekers Vitale comfortzoekers behoren tot de ‘protestgeneratie’ (1940 – 1955). Deze groep ouderen valt binnen de leeftijdsklasse 65 tot 80 jaar en heeft een gemiddelde inkomenspositie en een modaal vermogen. Het grootste deel van de groep vitale comfortzoekers woont in een koopwoning.

Waardeoriëntatie & betrokkenheid Vitale comfortzoekers zijn gedreven, idealistisch en zelfbewust. Ze kenmerken zich door een actieve levenshouding met hoge vitaliteit. Vitale comfortzoekers hebben een zichtbare persoonlijk stijl, varen een eigen koers en trekken zich minder aan van autoriteit. Een bekend motto van deze groep luidt: ‘Wat ik nog kan, doe ik’. Vitale comfortzoekers zijn bovengemiddeld betrokken in de samenleving. Zij steken hun energie in het geloof, goede doelen en politiek, maar ondernemen geen politieke of maatschappelijke actie. Een kwart levert een actieve bijdrage aan de eigen leefomgeving waar dat nog lukt. Tegelijkertijd is er een grote groep die juist weinig tot niets onderneemt.

Vrije tijd & consumptie De vitale comfortzoekers doen voornamelijk aan bridgen, fietsen en wandelen. Ook gaan ze graag op vakantie waarbij zowel rondreizen, cruises, natuur-, fiets- en wandelvakanties geliefd zijn. Musicals en restaurants worden af en toe bezocht. Voor overige hobby’s houden zij zich bezig met kruiswoordpuzzels, tuinieren, vrijwilligerswerk en verzamelen.

steunen veel goede doelen en doen dat vaak meerdere keren per jaar. De meeste vitale comfortzoekers hebben één kleine auto van merken zoals Opel, Nissan of Toyota.

Verhuiswens, woonsituatie en woonwensen Van deze groep geeft 73% aan beslist niet te willen verhuizen binnen de komende 2 jaar. Van de overige 27%, geeft 79% aan misschien en 9% beslist te willen verhuizen, 9% zou wel willen verhuizen maar niets kan vinden en 4% heeft al een andere woning gevonden. De woonsituatie van vitale comfortzoekers kenmerkt zich als overwegend op zichzelf. De betreffende personen wonen hierbij vaak in een gelijkvloerse ouderenwoning. De woningen zijn op zichzelf gezien al redelijk geschikt. Wel wordt er vaker gebruik gemaakt van een traplift. Hierbij is er ook vaker een 2e toilet aanwezig en sprake van aanbouw. Binnen deze groep vormt gezondheid wederom een grote reden tot eventueel verhuizen. Anders dan bij de voorgaande groepen wordt hiervoor ook de huidige woning op zichzelf als reden gezien. De verhuiswens is met name gericht op primaire appartementen en secundaire rijtjeshuizen. De wens om samen of alleen te wonen is hierbij in evenwicht. In tegenstelling tot de eerdere twee groepen vinden vitale comfortzoekers het minder belangrijk dat supermarkten en OV in de nabijheid zijn.

Vitale comfortzoekers veel gebruik van regionale dagbladen, het AD en de Telegraaf. De televisie en radio staan voornamelijk afgestemd op de publieke televisie- en radiozenders zoals Nederland 1, 2 of 3 en Radio 1, 2, 4 of 5. Verzekerd zijn voor alle risico’s vinden de vitale comfortzoekers erg belangrijk. Verzekeringen worden het liefst afgesloten bij een bank. Vitale comfortzoekers

1948.106/G | Woonzorganalyse

35

Welgestelde levensgenieters Welgestelde levensgenieters zijn onderdeel van de ‘protestgeneratie’ (1940 – 1955). Deze groep ouderen valt in de leeftijdscategorie 65 tot 80 jaar en heeft een hoge inkomenspositie en een hoog vermogen. De ondernemend levensgenieters wonen voornamelijk in (vrijstaande) koopwoningen.

Waardeoriëntatie & betrokkenheid Welgestelde levensgenieters zijn gedreven, idealistisch en zelfbewust. Ze kenmerken zich door een actieve levenshouding met hoge vitaliteit. Welgestelde levensgenieters hebben een zichtbare persoonlijk stijl, varen een eigen koers en trekken zich minder aan van autoriteit. Een bekend motto van deze groep luidt: ‘Wat ik nog kan, doe ik’. Welgestelde levensgenieters zijn bovengemiddeld betrokken in de samenleving. Zij steken hun energie in vereniging, goede doelen en politiek en ondernemen alleen politieke of maatschappelijke actie als het echt nodig is. Een kwart levert een actieve bijdrage aan de eigen leefomgeving waar dat nog lukt. De groep staat neutraal tegenover de eigen invloed op de regering.

Vrije tijd & consumptie Welgestelde levensgenieters maken in hun vrije tijd vraag uitstapjes in de natuur en houden ze zich bezig met tuinieren. De hobby’s van deze groep bestaan voornamelijk uit fietsen, wandelen, lezen en schilderen. Daarnaast bezoeken ze regelmatig musea en theaters. Ze geven de voorkeur aan culturele- en zon- en strandvakanties.

Verzekerd zijn voor veel risico’s vinden de Welgestelde levensgenieters erg belangrijk. Verzekeringen worden het liefst afgesloten bij een bank. Beleggen doet deze groep relatief veel. Welgestelde levensgenieters zijn gul in hun donaties aan goede doelen en doneren vaak meerdere keren per jaar. De Welgestelde levensgenieters hebben één of twee auto’s voor de deur staan, vaak van het merk BMW, Audi, Mercedes of Mazda

Verhuiswens, woonsituatie en woonwensen Van deze groep geeft 72% aan beslist niet te willen verhuizen binnen de komende 2 jaar. Van de overige 28%, geeft 76% aan misschien en 8% beslist te willen verhuizen, 7% zou wel willen verhuizen maar niets kan vinden en 9% heeft al een andere woning gevonden. Welgestelde levensgenieters wonen overwegend op zichzelf. De woningen zijn over het algemeen goed geschikt en beschikken daarbij vaker over een 2 e toilet. Over het algemeen vormt voor ook deze groep gezondheid een reden om te verhuizen. Daarnaast kan de woning zelf ook als een verhuisreden worden gezien. Indien er sprake is van een verhuiswens dan is deze met name gericht op (het zelf bouwen van woningen zoals) primaire appartementen en secundaire rijtjeshuizen. Hierbij is er een sterke wens aanwezig om alleen te blijven wonen. De nabijheid van supermarkten wordt als minder belangrijk gezien. De nabijheid van OV wordt als redelijk belangrijk gezien.

De Volkskrant, NRC Handelsblad en regionale kranten worden veel gelezen. Daarnaast zijn woon- en tuinbladen en opiniebladen geliefd. Er wordt vooral naar de publieke omroepen gezapt en kijkt de groep graag naar documentaires, educatieve en actualiteitenprogramma’s. De radio staat met name afgestemd op de publieke zenders of Sky radio.

1948.106/G | Woonzorganalyse

36

Actieve buurtbewoners Moderne buurtbewoners zijn onderdeel van ‘Generatie X’ (1955 – 1970). Deze groep toekomstige ouderen is nu op middelbare leeftijd (50 tot 65 jaar) en heeft een lagere inkomenspositie en een beperkt vermogen. Merendeel van de groep moderne buurtbewoners woont in een corporatiewoning. Daarnaast woont nog een behoorlijk aandeel in een koopwoning ondanks de lagere inkomenspositie en beperkt vermogen van deze groep.

Waardeoriëntatie & betrokkenheid Moderne buurtbewoners zijn praktisch ingesteld, zelfredzaam en soms wat onzeker. Ze weten zich snel dingen eigen te maken of zich aan te passen aan nieuwe omstandigheden, zoals nieuwe technologie. Een bekend motto van deze groep luidt: ‘het is wat het is’. De maatschappelijke betrokkenheid van moderne buurtbewoners is beperkt. Moderne buurtbewoners participeren het liefst in projecten waarin meedoen voorop staat. Dit wordt gevoed door hun lage vertrouwen in zichzelf en de overheid. Deze groep mensen is van mening dat de overheid meer zou moeten doen voor de ‘gewone man’.

Vrije tijd & consumptie De moderne buurtbewoners doen in hun vrije tijd aan wandelen, fietsen en lezen. Ook gaan ze graag op vakantie waarbij zowel rondreizen, cruises, natuur-, fiets- en wandelvakanties geliefd zijn. Musicals en restaurants worden af en toe bezocht. Voor overige hobby’s houden zij zich bezig met kruiswoordpuzzels en vrijwilligerswerk en verzamelen.

De televisie en radio staan voornamelijk afgestemd op SBS6, RTL 4 en Nederland 1 en 2, en radiozenders zoals Radio 2 en Sky Radio. Geldzaken doen moderne buurtbewoners met name bij de Rabobank. Lenen en beleggen gebeurt weinig. Moderne buurtbewoners sluiten veel verzekeringen af (uitvaart-, inboedel-, aansprakelijkheidsverzekering). Moderne buurtbewoners doneren geregeld een bescheiden bedrag aan bekende goede doelen. De meeste vitale samenwoners hebben één tweedehands auto van merken zoals Suzuki, Mitsubishi, Toyota en Nissan.

Verhuiswens, woonsituatie en woonwensen Van deze groep geeft 67% aan beslist niet te willen verhuizen binnen de komende 2 jaar. Van de overige 33%, geeft 66% aan misschien en 17% beslist te willen verhuizen, 15% zou wel willen verhuizen maar niets kan vinden en 2% heeft al een andere woning gevonden. Personen binnen de betreffende groep wonen zowel evenveel binnen complexen als op zichzelf. Aanpassingen om woningen geschikt te maken voor deze groep zijn desalniettemin vaak noodzakelijk. Zoals hierboven aangegeven, vormt de woonomgeving een van de grootste redenen om te verhuizen. Dit, tezamen met de huidige woning zelf. De verhuiswens is hierbij met name gericht op primaire appartementen en secundaire rijtjeshuizen. De wens om samen te wonen of alleen te wonen ligt gelijk. Deze groep vindt de nabijheid van OV belangrijk.

Moderne buurtbewoners maken veel gebruik van regionale dagbladen, het AD en de Telegraaf. Ook lezen zij overwegend veel roddelbladen (Weekend, Story, Privé), vrouwenbladen (Margriet, Libelle), gezondheidsbladen en woon- en tuinbladen.

1948.106/G | Woonzorganalyse

37

Moderne hofjesbewoners Moderne hofjesbewoners behoren tot de ‘Generatie X’ (1955 – 1970). Deze toekomstige groep ouderen is nu op middelbare leeftijd (50 tot 65 jaar) en heeft een gemiddelde inkomenspositie en een modaal vermogen. Moderne hofjesbewoners wonen voornamelijk in koopwoningen.

Waardeoriëntatie & betrokkenheid Moderne hofjesbewoners zijn praktisch ingesteld, zelfredzaam en soms wat onzeker. Ze weten zich snel dingen eigen te maken of zich aan te passen aan nieuwe omstandigheden, zoals nieuwe technologie. Een bekend motto van deze groep luidt: ‘het is wat het is’. De maatschappelijke betrokkenheid van Moderne hofjesbewoners is hoog. Moderne hofjesbewoners nemen zelf initiatief en participeren het liefst bij verenigingen, scholen of sport. Moderne hofjesbewoners zijn minder betrokken bij politiek of goede doelen, en ondernemen alleen politieke actie als dat nodig is. Deze betrokkenheid wordt gevoed door een hoog vertrouwen in zichzelf en gemiddeld vertrouwen in de overheid. Deze groep mensen is niet uitgesproken negatief of positief in de mate waarin men zich gehoord voelt door de politiek.

Vrije tijd en consumptie De Moderne hofjesbewoners doen in hun vrije tijd weinig aan sport, maar gaan wel wandelen en fietsen. Voor een vakantie zoeken zij rust, zon en strand op. Musicals, sportwedstrijden, casino’s en attractieparken worden af en toe bezocht. Voor overige hobby’s houden zij zich bezig met tuinieren, computerspellen en bakken.

Moderne hofjesbewoners doneren geregeld een bescheiden bedrag aan goede doelen voor gezondheid (KWF, Nederlandse Hartstichting en Stichting Cliniclowns). De meeste vitale samenwoners hebben één kleine auto van merken zoals Opel, Suzuki, Nissan en Mazda.

Verhuiswens, woonsituatie en woonwensen Van deze groep geeft 72% aan beslist niet te willen verhuizen binnen de komende 2 jaar. Van de overige 28%, geeft 77% aan misschien en 10% beslist te willen verhuizen, 9% zou wel willen verhuizen maar niets kan vinden en 5% heeft al een andere woning gevonden. Moderne hofjesbewoners wonen overwegend op zichzelf. Het merendeel van de woningen zijn niet gelijkvloers. De woningen komen vaker voor met aanbouw en is er ook vaker sprake van de aanwezigheid van een 2 e toilet. Reden voor deze groep om toch in een ouderenwoning te gaan wonen is hoofdzakelijk de onderhoudsvriendelijkheid. Zowel de huidige woning als de woonomgeving kunnen als voornaamste redenen tot eventueel verhuizen worden gezien. De wens om in een appartement of rijtjeshuis te wonen is in evenwicht. Hierbij is er wel sprake van een sterke wens om alleen te wonen. Aanvullende hierop is er tevens enige wens om zelf te bouwen. De nabijheid van OV is voor deze groep redelijk belangrijk.

Moderne hofjesbewoners lezen graag regionale kranten. De televisiezenders Nederland 1 en 2, SBS6 en RTL 4 worden veel bekeken. Het liefst kijken ze naar actualiteitsprogramma’s, quizprogramma’s en documentaires. De radio wordt vaak afgestemd op Radio 2, Radio 4 of Sky Radio.

1948.106/G | Woonzorganalyse

38

Ondernemende levensgenieters Ondernemende levensgenieters zijn onderdeel van de ‘Generatie X’ (1955 – 1970). Deze toekomstige groep ouderen is nu op middelbare leeftijd (50 tot 65 jaar) en heeft een hoge inkomenspositie en een hoog vermogen. De Ondernemende levensgenieter woont voornamelijk in een (vrijstaande) koopwoning.

Waardeoriëntatie & betrokkenheid Ondernemende levensgenieters zijn praktisch ingesteld, zelfredzaam en soms wat onzeker. Ze weten zich snel dingen eigen te maken of zich aan te passen aan nieuwe omstandigheden, zoals nieuwe technologie. Een bekend motto van deze groep luidt: ‘Ik ken de wegen’. De maatschappelijke betrokkenheid van Ondernemende levensgenieters is zeer hoog. Ondernemende levensgenieters leveren een actieve bijdrage aan de leefomgeving en ondersteunen vaak initiatieven of projecten van anderen. Ondernemende levensgenieters zijn betrokken bij (landelijke) politiek en weet ‘de weg naar het gemeentehuis’ goed te vinden. Deze groep inwoners wil zowel ‘meedoen’ als ‘meedenken’ als het om participatie gaat. Deze betrokkenheid wordt gevoed door een hoog vertrouwen in zichzelf en in de overheid.

Vrije tijd en consumptie De Ondernemende levensgenieters doen in hun vrije tijd aan golf en bridgen. Ook gaan ze graag op vakantie waarbij zowel culturele als actieve vakanties geliefd zijn. Musea en concerten (klassiek en jazz) worden af en toe bezocht. Voor overige hobby’s houden zij zich bezig met wijnen en antiek. Ondernemende levensgenieters maken veel gebruik van media. Zij lezen kranten zoals Financieel Dagblad, NRC en de Volkskrant en tijdschriften als Elsevier, HP/De Tijd, Vrij Nederland, Opzij en Elegance. De televisie staat voornamelijk afgestemd op Nederland 1, 2 en 3, en actualiteitsprogramma’s, documentaires en financiële programma’s. Ondernemende levensgenieters luisteren naar publieke radiozenders en Classic FM.

1948.106/G | Woonzorganalyse

Geldzaken doen Ondernemende levensgenieters met name bij grote banken, maar ook bij de ASN Bank en Triodos Bank. Deze groep doet vaak aan beleggen. Ondernemende levensgenieters zijn gulle donateurs voor kunst, cultuur, natuur en milieu. De meeste Ondernemende levensgenieters hebben één of twee auto’s voor de deur van luxere merken, zoals Volvo, Audi of BMW.

Verhuiswens, woonsituatie en woonwensen Van deze groep geeft 72% aan beslist niet te willen verhuizen binnen de komende 2 jaar. Van de overige 28%, geeft 79% aan misschien en 8% beslist te willen verhuizen, 6% zou wel willen verhuizen maar niets kan vinden en 7% heeft al een andere woning gevonden. Ondernemende levensgenieters wonen overwegend op zichzelf en maar weinig gelijkvloers. Over het algemeen worden de woningen van en voor deze groep als goed geschikt ervaren. Een eventuele reden die gegeven zou kunnen worden voor het verhuizen naar een ouderenwoning is de onderhoudsvriendelijkheid van deze ouderenwoningen. Over het algemeen vormen de huidige woning (ondanks de goede geschiktheid) en de woonomgeving de voornaamste redenen om te verhuizen. Een verhuiswens is even vaak gericht op appartementen als op rijtjeshuizen. Binnen de verhuiswens is er een zeer sterke behoefte aanwezig om alleen te wonen. Hierbij is er ook sprake van een sterkere wens om zelf te bouwen. De nabijheid van boodschappen in de buurt wordt als minder belangrijk ervaren. De nabijheid van OV wordt als redelijk relevant ervaren.

39

Bijlage 5: Factsheets

1948.106/G | Woonzorganalyse

40

Ouderen Vraag-aanbod geclusterd wonen

Demografie en vergrijzing

5.000 4.000

17%

3.000

17% 11% 15% 4%

2040 2023

65-74 jaar

2.000

75-84 jaar

1.000

Huishoudens < 65 jaar •

3.200

Aandeel 65-plushuishoudens ten opzichte van het totaal aantal huishoudens neemt toe van 32% (2023) naar 40% (2040). Er is met name een sterke groei te zien in de 85-plus groep. Dit noemen we ‘dubbele vergrijzing’.

Vraag-aanbod woonzorgcentrum 1.200

1.060 930

1.000 800

640

680

800 740

820

880

670 630

600

400

Vraag basisscenario • •

2030

2035

Vraag trendscenario

2.160

Huidige aanbod lijkt in balans met de vraag naar woonzorgcentrumplekken. In het basisscenario loopt het tekort op tot 430 plekken; in het trendscenario tot 250 plekken.

2035

Vraag trendscenario

2040 Aanbod

Er lijkt momenteel voldoende aanbod te zijn aan geclusterd wonen in vergelijking met de huidige vraag. Richting de toekomst ontstaat een tekort. In het basisscenario loopt dit tekort op tot 590 plekken; in het trendscenario tot 1.780 plekken.

2023

2030

2040

Sociale huur

1.155

1.070 (955)

985 (660)

Vrije sector huur

-40

-80 (-125)

-115 (-245)

Koop

-920

-1.205 (-1.465)

-1.465 (-2.205)

* Resultaten basisprognose. Tussen haakjes de resultaten trendprognose

2040 Aanbod

2030

Marktsegment

0 2025

2025

2.750

Match vraag-aanbod geclusterd wonen naar marktsegment

•

200 2023

2023

Vraag basisscenario •

1.400

1.960

2.080 2.180

2.790 2.620 2.370

3.940

0

85+ jaar

8%

3.420

•

Er zit ontspanning op het aanbod in de sociale huur, zowel nu als richting de toekomst. In kwalitatieve zin zal er wel een opgave liggen: het transformeren van traditioneel geclusterd aanbod naar meer moderne concepten. In de particuliere sector (huur + koop) bestaat nu al een tekort aan geclusterd wonen. Richting 2040 neemt het tekort in de vrije huursector toe naar 115 woningen (basisprognose) tot 245 woningen (trendprognose). In de koopsector loopt het tekort op tot 1.465 woningen (basisprognose) tot 2.205 woningen (trendprognose).

Ouderen Generatiewissel 100%

520 440 410

90% 80%

3.840

1.880

3.740

20%

1.480

2.760

3.450

2.560

2.690 2.620 1.120

520 10%

940 440

1.420

1.190

2023

2025

0% Pragmatische Generatie 1970 - 1985

Generatie X 1955 - 1970 Protestgeneratie 1940 - 1955 Stille Generatie 1925 - 1940

1.930

2.420 490 230 630

2.950

1.650 2.070

Binnen de stille generatie zijn de ouderen met een lage sociaaleconomische klasse de grootste groep. In de nieuwe generaties ouderen zijn de ouderen met een hoge sociaaleconomische klasse de grootste groep. Deze generatiewissel heeft een effect op de gewenste invulling van geclusterd wonen.

Gewenste invulling van geclusterd wonen 3.340

2.090

30%

•

3.920

2.150

50% 40%

3.240

1.600

70% 60%

•

510 430 400

3.100

2.160 1.210

1.520 190 90 240 2030 2035 2040 Pragmatische gen. - Hoog Pragmatische gen. - Midden Pragmatische gen. - Laag Ondernemende levensgenieters Moderne hofjesbewoners Actieve buurtbewoners Welgestelde levensgenieters Vitale comfortzoekers Traditionele buurtbewoners Welgestelde cultuurminnaars Oudere comfortzoekers Kwetsbare ouderen

2023

7%

27%

8%

20%

13%

11%

14%

2025

7%

26%

8%

20%

14%

12%

14%

2030

7%

23%

8%

19%

16%

14%

13%

2035

7%

22%

8%

19%

17%

15%

12%

2040

6%

21%

8%

19%

18%

17%

12%

0% 20% 40% Levensloopbestendige woningen (ggb) Luxe levensloopbestendige appartementen Hofjeswonen (ggb) Aanleunwoning (app)

60% 80% Seniorencomplex Serviceflat Hofjeswonen (app)

100%

De relatieve behoefte aan traditionele vormen van geclusterd wonen, zoals seniorencomplexen, neemt met de komst van nieuwe generaties geleidelijk af. Het hofjeswonen wint relatief gezien aan populariteit. Toekomstige generaties ouderen zijn vermogender dan de huidige generatie ouderen. Hierdoor neemt de relatieve vraag naar geclusterde woningen in de sociale huur af.

62% 60% 11% 29%

11% 27%

2023

2040

Sociale huur

Vrije sector huur

Koop

Mensen met een mobiliteitsbeperking Mensen met een lichamelijke beperking (LG Wlz-indicatie)

Geschikt woningaanbod

Begin 2023 hadden 130 mensen in Meierijstad een Wlz-indicatie voor een lichamelijke beperking. Dit zijn met name mensen tussen de 18 en 65 jaar. Op basis van de demografische ontwikkeling verwachten we dat deze groep de komende jaren stabiel blijft. Qua aanbod bij zorgaanbieders hebben we 60 woonplekken in beeld. Dit aanbod is de helft lager dan het aantal mensen met een Wlz-indicatie. Het zou goed kunnen dat een deel van de groep hun Wlz-indicatie verzilvert in een eigen reguliere, aangepaste woning (via een Persoonsgebonden Budget).

Vraag naar geschikte woningen • •

Vooral ouderen Vooral veel behoefte aan rollatorgeschikte woningen (> 80%)

Huur corporatie

34%

19%

46%

Huur particulier

36%

22%

42%

Koop

14% 0%

4.000

185 405

145 320

2.000 1.000

3.080

2.455

515

3.930

0 2023

2030

Rollatorgeschikte woning

2040

Rolstoeltoegankelijke woning

Rolstoelgeschikte woning •

20%

41%

40%

60%

80%

100%

235

5.000

3.000

45%

Bovenstaande vraag naar geschikte woningen landt slechts gedeeltelijk in de reguliere woningvoorraad. Want een deel van de mensen die behoefte heeft aan een geschikte woning, wil in een geclusterde woning wonen. Behoefte aan geschikte woningen in de reguliere woningvoorraad: 2023: 1.500 2030: 1.890 2040: 2.425

Geschikte woning

Potentieel geschikte woning

Niet-geschikte woning

Vooral kansen in de koopwoningvoorraad om woningen geschikt te maken.

Tot 50 jaar

16%

40%

44%

50-64 jaar

15%

41%

45%

65-75 jaar

23%

75-85 jaar

35%

36%

85+ jaar

28% 54%

0%

42%

20%

Geschikte woning

36% 15%

40%

60%

31% 80%

100%

Potentieel geschikte woning

Niet-geschikte woning Naarmate de leeftijd oploopt wonen mensen vaker in een geschikte woning.

Mensen met een verstandelijke beperking Mensen met een verstandelijke beperking (VG Wlz-indicatie)

Vraag-aanbod scheiden wonen en zorg

Begin 2023 hadden 450 mensen in Meierijstad een Wlz-indicatie voor een verstandelijke beperking.

60

50 40

Vraag-aanbod intramuraal wonen

40

40

50

40 30

30

30

40

20

600 500

410

430

420

450 440

470 450

10

480 460

0

400

2023

300

260

230

200 100

•

2023

2025

Vraag basisscenario

2030

2035

Vraag trendscenario

In de huidige situatie lijkt er een tekort te zijn van 180 plekken intramuraal wonen. Richting 2040 neemt dit tekort toe naar 200 plekken (trendprognose) tot 220 plekken (basisprognose). •

Zorgaanbieders geven aan dat een deel van de doelgroep de Wlz-indicatie thuis (bijvoorbeeld bij de ouders) verzilvert door middel van een Persoonsgebonden Budget.

2025

Vraag basisscenario

0

•

50

50 40

2040

2030

2035

Vraag trendscenario

2040 Aanbod

In de huidige situatie lijken er voldoende plekken scheiden wonen en zorg te zijn. In de basisprognose blijft dit zo, terwijl er in de trendprognose een tekort ontstaat van zo’n 10 plekken.

Aanbod

Mensen met een licht verstandelijke beperking (Wmo-indicatie) •

•

Er zijn zo’n 135 mensen die op grond van een Wmoindicatie met individuele begeleiding, wonen in een woonvorm van een zorgaanbieder. Op termijn zal een deel van deze groep mogelijk uitstromen naar meer zelfstandig wonen (met ambulante begeleiding) en een beroep doen op scheiden wonen en zorg of de reguliere woningmarkt.

Beschermd Wonen

Jeugdzorg met verblijf

Mensen met een indicatie voor Beschermd Wonen (Wmo en Wlz)

Begin 2023 maakten 121 jongeren / jongvolwassenen uit Meierijstad gebruik van een vorm van jeugdzorg met verblijf.

Voor een groot deel gaat het binnen de jeugdzorg met verblijf om relatief jonge kinderen. Voor hen is een vraag naar eigen woonruimte voorlopig niet aan de orde.

Basisprognose Beschermd Wonen 300

200 180

185

185

190

190

15 45 5 2023

15 45 5 2025

20 40 5 2030

25 40 5 2035

25 40 5 2040

100 50 0

23%

5 tot en met 9 jaar

15%

10 tot en met 14 jaar

15 jaar 12% 29% 6%

Wmo Intramuraal Beschermd Wonen

Wmo kleinschalig Thuis

Wmo Zelfstandig thuis

Wlz (GGZ-W)

Meierijstad pakt haar aandeel als het gaat om evenredige spreiding van BW-plekken in de regio.

2023 25 0 tot 5 25 tot 30

2023 10 50 14 2 45 121

2030 9 49 13 2 43 116

2040 9 53 14 2 48 126

Op basis van demografische ontwikkelingen verwachten we dat het aantal jongeren / jongvolwassenen in jeugdzorg met verblijf de komende jaren redelijk stabiel blijft.

Jaarlijkse uitstroom Jeugdzorg met verblijf

Uitstroom Beschermd Wonen Uitstroom naar: Zelfstandig wonen Geclusterd/begeleid wonen (tussenvorm) Totaal

18 jaar en ouder

Basisprognose Jeugdzorg met verblijf Woonvorm Gezinsgericht Pleegzorg GGZ-Verblijf Gesloten verblijf Verblijf overig Totaal

2040 20 0 tot 5 20 tot 25

16 jaar 17 jaar

11%

250

150

0 tot en met 4 jaar

4%

Begin 2023 hadden 250 mensen in Meierijstad een indicatie voor Beschermd Wonen: 65 een Wmo-indicatie en 180 een Wlz-indicatie (GGZW).

Uitstroom naar: Zelfstandig wonen (evt. met ambulante begeleiding) Geclusterd wonen met begeleiding / kamertraining Beschermd Wonen (Wmo/Wlz) Verlengde jeugdzorg Totaal

Jaarlijkse uitstroom 1 6 3 2 12

Behoefte aan zelfstandige woonruimte onder uitstromers van instellingen

Dak- en thuislozen Maatschappelijke Opvang: plekken en uitstroom Opvang Kleinschalige opvang Kleinschalige opvang gezinnen Totaal •

•

Aantal plekken 6 5 11

Meierijstad heeft 11 plekken in de kleinschalige opvang (voor gezinnen). De verwachte jaarlijkse behoefte aan zelfstandige woonruimte onder uitstromers komt neer op zo’n 10 tot 20 woningen. Naast kleinschalige opvang (voor gezinnen) biedt Meierijstad 16 plekken begeleid wonen voor alleenstaande moeders met kinderen op grond van de Wmo. Deze plekken werken preventief om te voorkomen dat deze gezinnen in de kleinschalige opvang terechtkomen.

Doelgroep Uitstroom Beschermd Wonen Uitstroom Jeugdzorg met verblijf Uitstroom Maatschappelijke opvang Totaal

De groep dak- en thuislozen is groter dan alleen de mensen die in de Maatschappelijke Opvang zitten.

• •

Behoefte aan zelfstandige woonruimte 25 (20) 1 10 tot 20 36 tot 46 (31 tot 41)

* Tussen haakjes de verwachte behoefte aan zelfstandige woonruimte in 2040.

Verblijfplaats dak- en thuislozen, ETHOS-telling

Soort verblijfplaats In openbare ruimte In noodopvang In opvang voor dak- en thuisloze mensen In instelling In niet-conventionele ruimte (garage, kraak, etc.) Bij familie / vrienden / derden + Dreigende huisuitzetting Situatie 16 mei 2023 onbekend, dakloosheid wel bevestigd Totaal % van aantal inwoners in gemeente

Onderstaande tabel geeft een overzicht van de totale behoefte aan zelfstandige woonruimte onder uitstromers uit Beschermd Wonen, Maatschappelijke Opvang en Jeugdzorg met verblijf. Uitstromers doen een beroep op vrijkomende sociale huurwoningen. Over het algemeen zijn zij aangewezen op de goedkope of betaalbare voorraad.

Aantal 2 19 1 19 13 2 1 58 (+37) 0,12%

Uit de ETHOS-telling blijkt dat er in Meierijstad in mei 2023 zo’n 58 volwassen dak- en thuisloze personen waren. Daarnaast waren er 37 kinderen (< 18 jaar) indirect betrokken bij een situatie van dak- of thuisloze ouder.

De kernen van Meierijstad Geschikt woningaanbod per kern

Interactieve kaart

Op kernniveau is de geschiktheid van de woningvoorraad onevenredig verdeeld.

Interactieve kaart met informatie over de 13 kernen als het gaat om spreiding van: • Geschiktheid bestaande reguliere woningvoorraad • Bewoning van (al dan niet) geschikte woningen door ouderen • Relevante voorzieningen • Woonzorglocaties

Erp

18%

Keldonk

45%

Boerdonk Wijbosch

22%

44%

28%

50%

31% 24%

Nijnsel

30%

23%

40%

29%

32%

44%

22%

49%

41%

37%

Mariaheide

15%

65%

20%

Eerde

20%

55%

25%

Zijtaart

26%

Gemeente Meierijstad

21% 0%

Geschikte woning

•

50%

48%

Olland

Veghel

24%

32%

9%

Boskant

23%

52%

18%

Sint-Oedenrode

•

51%

24%

Schijndel

•

37%

26%

47%

28%

37% 20%

40%

Potentieel geschikte woning

42% 60%

80%

100%

Niet-geschikte woning

In Olland en Nijnsel staan relatief de meeste geschikte woningen voor mensen met een mobiliteitsbeperking. In Keldonk, Boerdonk, Mariaheide en Eerde is meer dan de helft van de woningvoorraad potentieel geschikt. In Schijndel, Sint-Oedenrode en Nijnsel is de helft van de woningvoorraad niet geschikt.

https://www.companen.nl/arcgis/woonzorganalysemeierijstad

De kernen van Meierijstad: Ouderen Vraag geclusterd wonen Sint-Oedenrode (+ Olland, Boskant en Nijnsel)

Erp (+ Keldonk en Boerdonk) 1.200

960

1.000 670

800 600 400

290

320

330

400

500

380

400

470

300

270

250

280

390

320

200 100

200

0

0 2023

2025

Vraag basisscenario

2030

1.270

1.320 1.390

2025

Vraag basisscenario

Vraag trendscenario

2030

2040

Vraag trendscenario

Veghel (+ Mariaheide, Eerde en Zijtaart)

2.500 2.000

2023

2040

Schijndel (+ Wijbosch)

1.500

560

600

1.690 1.430

2.010

500

400

400 1.410

260

300

1.000

200

500

100

170

160

180

280

220

0

0 2023

2025

Vraag basisscenario

2030 Vraag trendscenario • •

2040

2023

2025

Vraag basisscenario

De behoefte aan geclusterd wonen is en blijft het grootst in Schijndel. De vraag naar geclusterd wonen stijgt in absolute én relatieve zin het sterkst in Erp: van 290 in 2023 naar 670 (basisscenario) tot 960 (trendscenario) in 2040.

2030 Vraag trendscenario

2040

De kernen van Meierijstad: Ouderen Vraag woonzorgcentrum Sint-Oedenrode (+ Olland, Boskant en Nijnsel)

Erp (+ Keldonk en Boerdonk) 280

300

230

250 200 150

150 100

100

100

100

100

120 110

130 90

80

90

100

110

90

50

50 0

0 2023

2025

Vraag basisscenario

2030

2040

Vraag trendscenario

410

2030

2040

Vraag trendscenario

Veghel (+ Mariaheide, Eerde en Zijtaart)

600 500

2025

Vraag basisscenario

Schijndel (+ Wijbosch) 440

2023

520 480

570

430

90

100 470

400

80 60

300

70

60

50

60

70

50

40

200

20

100

0

0 2023

2025

Vraag basisscenario

2030

2040

Vraag trendscenario • •

2023

2025

Vraag basisscenario

De vraag naar een plek in een woonzorgcentrum is momenteel en richting 2040 het grootst in Schijndel. Voor Erp geldt dat er meer dan een verdubbeling is in de vraag naar een plek in een woonzorgcentrum: van 100 in 2023 naar 230 (trendscenario) tot 280 (basisscenario) in 2040.

2030 Vraag trendscenario

2040

Aandachtspunten voor beleid Passende huisvesting is niet genoeg om inwoners met een zorg- of ondersteuningsvraag goed te kunnen laten wonen in Meierijstad. De komende jaren zullen personeelstekorten in de zorg groeien. Ook de woonomgeving vraagt aandacht: deze moet toegankelijk zijn voor mensen met een beperking, en bij voorkeur ook uitnodigen tot ontmoeten en bewegen.

Voldoende beschikbaarheid van zorg voor wie dat nodig heeft • • •

Passende woonvormen voor verschillende doelgroepen •

• • •

De woonzorganalyse laat zien dat er momenteel al tekorten zijn aan passende huisvesting voor ouderen en mensen met een verstandelijke beperking. Deze tekorten nemen verder toe richting de toekomst. Daarom is het van belang om aanbod aan geclusterd wonen en andere ‘tussenvormen’ toe te voegen Betaalbare woningen voor uitstromers uit instellingen Stimuleren van doorstroming naar een geschikte (al dan niet geclusterde) woning Diversiteit aan woonconcepten die aansluiten bij de behoefte • Bij de realisatie van nieuwbouw voor ouderen rekening houden met de wijzigende behoefte van een volgende generatie ouderen

•

Clustering van woonzorgvoorzieningen / ouderen-huisvesting ten behoeve van efficiënte zorgverlening Inzet zorgtechnologie om zorgverleners te ontlasten en de zelfredzaamheid van zorgvragers te vergroten Versterken samenwerking tussen zorgaanbieders: expertise bundelen en personeel efficiënter inzetten (bijvoorbeeld als het gaat om nachtzorg) Aandacht voor mantelzorgondersteuning zodat mantelzorgers niet overbelast raken (zoals respijtzorg of advies)

Een geschikte woonomgeving •

•

•

Inrichting openbare ruimte: • Toegankelijk (looproutes, verlichting, rustplekken) • Uitnodigen tot bewegen en ontmoeten Spreiding van voorzieningen (zoals ontmoetingspunten, welzijnslocaties, supermarkt) en aandacht voor ‘mobiliteit’ voor inwoners die verder van voorzieningen wonen. De juiste woning op de juiste plek: nieuwbouw voor mensen met een zorgvraag bij voorkeur dicht bij voorzieningen. De interactieve kaart biedt hiervoor een praktisch handvat.

Ondersteunen van ‘omzien naar elkaar’ • • • •

Gerichte inzet op gemeenschapsvorming Projecten voor ‘gemengd wonen’, waarbij mensen met en zonder zorgvraag bij elkaar wonen Meer preventief aanwezig zijn in de kernen en wijken Ruimte bieden aan burgerinitiatieven voor zorgzame buurten

De mate waarin inwoners voor elkaar willen en kunnen klaar staan, verschilt per kern en wijk. De vraag hoe het omzien naar elkaar het beste kan worden ondersteund vanuit de gemeente en professionele partijen is daarmee een kwestie van maatwerk.