Bijlage 2 - Toelichting bp Morschehoef 8 Erp
Tekst van het document
BESTEMMINGSPLAN Gemeente Meierijstad Morschehoef 8, Erp
DOCUMENTNUMMER: MEIERP08 DATUM VASTGESTELD: 29 juli 2025
Pagina 1 van 56
Toelichting Gemeente Meierijstad Morschehoef 8, Erp
auteur:
ir. B. van Doormaal Van Doormaal Advies BV Ontginningsweg 9 5089NR Haghorst M: 06 22 35 78 62 E: bas@vandoormaaladvies.nl Pagina 2 van 56
Toelichting
Pagina 3 van 56
Inhoud 1 INLEIDING ............................................................................................................................................. 6 1.1 Aanleiding en doel.......................................................................................................................... 6 1.2 Ligging van de plangebieden .......................................................................................................... 6 1.3 Vigerend planologisch regime........................................................................................................ 8 1.4 Leeswijzer ....................................................................................................................................... 8 2 PLANBESCHRIJVING .............................................................................................................................. 9 2.1 Bestaande situatie.......................................................................................................................... 9 2.2 Beoogde situatie .......................................................................................................................... 10 3 BELEIDSKADER ....................................................................................................................................
11 3.1 Inleiding ........................................................................................................................................ 11 3.2 Rijksbeleid .................................................................................................................................... 11 3.2.1 Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) ..................................................................... 11 3.2.2 Besluit en ministeriële regeling algemene regels ruimtelijke ordening (Barro, Rarro) ......... 12 3.2.3 Ladder voor duurzame verstedelijking (art. 3.1.6 lid 2 Bro) .................................................. 12 3.3 Provinciaal beleid ......................................................................................................................... 13 3.3.1 Omgevingsvisie Noord-Brabant ............................................................................................. 13 3.3.2 Interim omgevingsverordening Noord-Brabant .................................................................... 14 3.3.3 Zorgplicht voor een goede omgevingskwaliteit (artikel 3.5) ................................................. 16 3.3.4 Zorgvuldig ruimtegebruik (artikel 3.6) ...................................................................................
16 3.3.5 Toepassing van de lagenbenadering (artikel 3.7) .................................................................. 16 3.3.6 Meerwaardecreatie (artikel 3.8) ............................................................................................ 16 3.3.7 Kwaliteitsverbetering landschap (artikel 3.9) ........................................................................ 17 3.3.8 Maatwerk met als doel omgevingskwaliteit (artikel 3.78) .................................................... 18 3.4 Gemeentelijk beleid ..................................................................................................................... 20 3.4.1 Structuurvisie Veghel 2030 .................................................................................................... 20 3.4.2 Bestemmingsplan Buitengebied (Veghel).............................................................................. 20 3.4.3 Conclusie ................................................................................................................................ 22 4 PLANOLOGISCH RELEVANTE OMGEVINGSASPECTEN ........................................................................ 23 4.1 Inleiding ........................................................................................................................................
23 4.2 Bodem .......................................................................................................................................... 23 4.3 Waterhuishouding........................................................................................................................ 24 4.3.1 Waterrelevant beleid ............................................................................................................. 24 4.3.2 Beoordeling ............................................................................................................................ 26 4.3.3 Conclusie ................................................................................................................................ 26 4.4 Cultuurhistorie ............................................................................................................................. 26 4.5 Archeologie .................................................................................................................................. 27 4.6 Natuur .......................................................................................................................................... 28 4.7 Flora en fauna .............................................................................................................................. 29 Pagina 4 van 56
4.8 Wegverkeerslawaai ...................................................................................................................... 31 4.9 Bedrijven en milieuzonering (Geurhinder en veehouderijen) ..................................................... 32 4.9.1 Bedrijven en milieuzonering .................................................................................................. 32 4.9.2 Wet geurhinder en veehouderij ............................................................................................ 35 4.10 Gezondheid ................................................................................................................................ 42 4.10.1 Endotoxinen (varkens- en pluimveehouderijen) ................................................................. 42 4.10.2 Geitenhouderijen ................................................................................................................. 44 4.10.3 Conclusie .............................................................................................................................. 45 4.11 Externe veiligheid ....................................................................................................................... 45 4.11.1 Inleiding ...............................................................................................................................
45 4.11.2 Inventarisatie ....................................................................................................................... 46 4.11.3 Beoordeling .......................................................................................................................... 47 4.12 Luchtkwaliteit ............................................................................................................................. 47 4.12.1 Effect op de luchtkwaliteit (NIBM) ...................................................................................... 47 4.12.2 Blootstelling aan verontreiniging......................................................................................... 48 4.13 Kabels en leidingen .................................................................................................................... 50 4.14 Verkeer en parkeren .................................................................................................................. 50 4.15 Milieueffectrapportage en vormvrije m.e.r.-beoordeling ......................................................... 50 4.16 Spuitzone’s .................................................................................................................................
51 4.17 Hoogspanningslijnen .................................................................................................................. 52 5 UITVOERBAARHEID............................................................................................................................. 53 5.1 Financiële haalbaarheid ............................................................................................................... 53 5.2 Maatschappelijke uitvoerbaarheid .............................................................................................. 53 5.3 Omgevingsdialoog ........................................................................................................................ 53 6 JURIDISCHE ASPECTEN ....................................................................................................................... 54 7 PROCEDURE ........................................................................................................................................ 55 7.1 Wettelijke procedure ................................................................................................................... 55 7.2 Overleg .........................................................................................................................................
55 7.3 Zienswijzen en ambtshalve wijzigingen ....................................................................................... 55 BIJLAGEN ............................................................................................................................................... 56 Bijlage 1 Landschappelijk inpassingsplan ........................................................................................... 56 Bijlage 2 AERIUS-berekening .............................................................................................................. 56 Bijlage 3 Quick-scan Flora en Fauna................................................................................................... 56 Bijlage 4 Verkennend bodemonderzoek ............................................................................................ 56 Bijlage 5 Onderzoek wegverkeerslawaai ........................................................................................... 56 Bijlage 6 Bodemonderzoek ................................................................................................................ 56 Bijlage 7 Rekenmodule beleidsregel maatwerk omgevingskwaliteit Noord-Brabant ....................... 56
Pagina 5 van 56
1 INLEIDING In dit hoofdstuk komen de aanleiding en het doel, ligging van de plangebieden, het vigerend planologisch regime en de procedure aan bod. 1.1 Aanleiding en doel Op de locatie Morschehoef 8 te Erp, kadastraal bekend onder perceel 703, sectie R, gemeente Erp, wordt een intensieve veehouderij en veehandelsbedrijf geëxploiteerd door initiatiefnemer. Op locatie wordt de bedrijfsvoering beëindigd in ruil voor de realisatie van twee nieuwe vrijstaande woningen en omzetting van de bestaande bedrijfswoning naar de bestemming ‘Wonen’. Het college van burgemeester en wethouders heeft bij vergadering van 7 april 2020 besloten onder voorwaarden medewerking te verlenen aan het planvoornemen. Aan deze voorwaarden wordt voldaan middels onderliggende ruimtelijke onderbouwing. Op 25 augustus 2021 is het provinciale vooroverleg ontvangen voor het plan inzake het ‘Voorontwerpbestemmingsplan ‘Ontwikkelplan Buitengebied Meierijstad’. Door omstandigheden, buiten de macht van initiatiefnemer, is het plan niet als deellocatie meegenomen in het Ontwikkelplan Buitengebied. Als gevolg is het plan opzichzelfstaand als ontwerp op 10 februari 2023 gepubliceerd in het gemeenteblad Meierijstad.
Het ontwerp van het bestemmingsplan ‘Morschehoef 8 te Erp’ en de bijbehorende stukken hebben met ingang van maandag 13 februari 2023 tot vrijdag 24 maart 2023 voor een ieder ter inzage gelegen in het gemeentehuis. Naar aanleiding van de ingebrachte zienswijze is het plan aangepast en is 3.000 m2 meer natuur opgenomen, aansluitende op het Natuurnetwerk Brabant, in het nu voorliggende plan. Om het planvoornemen juridisch-planologisch te borgen is onderhavige herziening van het bestemmingsplan Buitengebied opgesteld. 1.2 Ligging van de plangebieden De plangebieden zijn gelegen in het buitengebied van de gemeente Meierijstad, ten noorden van de kern Erp. De afstand tot de kern bedraagt circa 500 meter. In navolgende afbeelding is een overzicht gegeven van de planlocatie.
Pagina 6 van 56
Afbeelding 1 Globale ligging
Afbeelding 2 Planlocatie
Pagina 7 van 56
1.3 Vigerend planologisch regime Het huidige planologisch regime voor de locatie is vervat in het bestemmingsplan ‘Buitengebied’ (Veghel) d.d. 22-10-2015. Hieronder is een uitsnede van de plankaart behorende bij het bestemmingsplan opgenomen.
Afbeelding 3 Bestemmingsplan
1.4 Leeswijzer Na dit inleidende hoofdstuk wordt in hoofdstuk 2 van deze toelichting ingegaan op de huidige en beoogde situatie in het plangebied. Hoofdstuk 3 bevat een toetsing aan de geldende beleidskaders, waarbij wordt getoetst aan zowel nationaal, provinciaal als gemeentelijk beleid. Hoofdstuk 4 bevat een verantwoording over de wijze waarop rekening is gehouden met de milieuplanologische uitvoeringsaspecten alsmede met de in het plangebied en omgeving voorkomende waarden. Hoofdstuk 5 bevat een beschrijving van de uitvoerbaarheid. In hoofdstuk 6 wordt ingegaan op de juridische planopzet en tot slot worden in hoofdstuk 7 de planologische procedure weergegeven.
Pagina 8 van 56
2 PLANBESCHRIJVING In dit hoofdstuk worden de planlocaties beschreven aan de hand van onder andere de ligging, het landschap en kenmerken van het gebied. Vervolgens wordt de beoogde ontwikkeling integraal beschreven. Daarin wordt onder andere beschreven wat het doel is van dit plan, wat de samenhang tussen beide locaties is en op welke manier rekening wordt gehouden met de omgeving van de planlocaties. 2.1 Bestaande situatie In de bestaande situatie is sprake van een intensief veehouderijbedrijf wat bestaat uit 4 vleesvarkensstallen, een werktuigenberging, een afleverpunt voor motorbrandstoffen, een bedrijfswoning en erfverharding ten behoeve van de stalling van vrachtwagens. Het bouwvlak heeft een omvang van 1,62 hectare. Voor de locatie zijn onderstaande dieraantallen vergund.
Afbeelding 4 Milieuvergunning 19-5-2009
Pagina 9 van 56
2.2 Beoogde situatie In de beoogde situatie vervalt het agrarisch bouwvlak en wordt de huidige bedrijfswoning omgezet naar een reguliere burgerwoning. Ten zuiden van deze woning worden twee vrijstaande woningen toegevoegd. Tevens wordt een groenstructuur gerealiseerd aansluitend aan de bestaande houtwal welke onderdeel is van het Natuurbeheerplan van de provincie. Onderstaande afbeelding is een weergave van de beoogde bestemmingsvlakken voor ‘Wonen’. De landschappelijke inpassing van het geheel wordt verder behandeld in paragraaf 3.3.7.
Afbeelding 5 Beoogde stedenbouwkundige opzet woningen
Pagina 10 van 56
3 BELEIDSKADER 3.1 Inleiding De beleidscontext voor het plangebied wordt gevormd door landelijke, provinciale, en gemeentelijke beleidsrapportages. In dit hoofdstuk is het relevante beleid samengevat en wordt het initiatief hieraan getoetst. 3.2 Rijksbeleid 3.2.1 Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) Toetsingskader Op 13 maart 2012 is de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) van kracht geworden. Deze structuurvisie vormt de uitwerking van de ambities van het Rijk, op basis van haar verantwoordelijkheden, in Rijksdoelen en daarmee samenhangende nationale belangen op het gebied van een samenhangend ruimtelijk en mobiliteitsbeleid. Het Rijk heeft tot doel Nederland concurrerend, bereikbaar, leefbaar en veilig te maken in een periode van economische conjunctuurschommelingen, klimaatverandering en toenemende regionale verschillen. Aanleiding voor het vaststellen van de visie is de constatering dat het voorheen geldende ruimtelijke Rijksbeleid onvoldoende bijdroeg aan het behalen van deze doelen, onder meer door het veroorzaken van bestuurlijke drukte, ingewikkelde regelgeving en een te sectorale blik op vraagstukken. Om dit te keren brengt het Rijk de ruimtelijke ordening zo dicht mogelijk bij diegene die het aangaat en laat het meer over aan gemeenten en provincies.
Het Rijk onderscheidt thans nog dertien nationale belangen; uitsluitend op basis van deze belangen intervenieert het Rijk in de ruimtelijke ordening. Een groot deel van deze belangen leidt tot het reserveren van ruimte voor functies. Dit betreft dan bijvoorbeeld het reserveren van ruimte voor waterberging, militaire activiteiten en de uitbreiding van het hoofdwegennet. Deze belangen zijn vastgelegd in het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) en de Regeling algemene regels ruimtelijke ordening (Rarro). Eén van de belangen die niet leidt tot een ruimtereservering is het belang van een 'zorgvuldige afweging en transparante besluitvorming bij alle ruimtelijke en infrastructurele besluiten'. In het kader van dit belang heeft het Rijk besloten om, ten behoeve van het verminderen van de bestuurlijke drukte en het neerleggen van verantwoordelijkheden bij decentrale overheden, de verstedelijkingsstrategie te wijzigen. Dit houdt in dat het bundelingsbeleid, verdichtingsbeleid, locatiebeleid voor bedrijven en voorzieningen, beleid voor basiskwaliteit, stedelijke netwerken, nationale landschappen en rijksbufferzones is afgeschaft en dat daar slechts één beleidslijn voor terug komt: de 'ladder voor duurzame verstedelijking'.
Deze 'ladder' heeft tot doel het principe van vraaggericht programmeren en het principe van zorgvuldig ruimtegebruik bindend voor te schrijven bij de afwegingen van gemeenten en provincies. Dit belang is als procesvereiste vastgelegd in het Besluit ruimtelijke ordening (Bro). Grondgedachte van de 'ladder' is dat een activiteit op meerdere locaties zou kunnen plaatsvinden en dat vervolgens de planologisch meest juiste locatie gekozen moet worden. Dat gaat uit van de activiteit. Hiermee wordt beoogd om de voorheen bestaande praktijk, waarbij in veel gevallen een bestemming wordt gezocht voor een bepaalde locatie (bv. herbestemmen van een voormalige vuilstortplaats), om te vormen. Beoordeling Onderhavige ontwikkeling is als relatief kleinschalig aan te merken, waardoor geen van de onderwerpen uit de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte van directe toepassing is op de Pagina 11 van 56
ontwikkeling. Enkel een efficiënt gebruik van de ruimte en een zorgvuldige afweging bij een ruimtelijk besluit, is wel van toepassing op het onderhavige initiatief. Het beleid van het Rijk hieromtrent wordt geëffectueerd door het Barro en het Rarro en de ‘ladder voor duurzame verstedelijking’. Toetsing aan deze instrumenten komt in navolgende paragrafen aan bod. Conclusie Geconcludeerd kan worden dat de onderhavige ontwikkeling niet in strijd is met de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte. 3.2.2 Besluit en ministeriële regeling algemene regels ruimtelijke ordening (Barro, Rarro) Toetsingskader Het Rijk heeft in de hiervoor genoemde SVIR vastgesteld dat voor een beperkt aantal onderwerpen de bevoegdheid om algemene regels te stellen zou moeten worden ingezet. De SVIR bepaalt welke kaderstellende uitspraken zodanig zijn geformuleerd dat deze bedoeld zijn om beperkingen te stellen aan de ruimtelijke besluitvormingsmogelijkheden op provinciaal en gemeentelijk niveau. Ten aanzien daarvan is een borging door middel van normstelling, gebaseerd op de Wet ruimtelijke ordening, gewenst. Die uitspraken onderscheiden zich in die zin dat van de provincies en de gemeenten wordt gevraagd om de inhoud daarvan te laten doorwerken in de ruimtelijke besluitvorming.
Zij zijn dus concreet normstellend bedoeld en worden geacht direct of indirect door te werken tot op het niveau van de lokale besluitvorming, zoals de vaststelling van bestemmings- en wijzigingsplannen. Het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) bevestigt in juridische zin die kaderstellende uitspraken. Op 30 december 2011 is het Barro in werking getreden met daarin een regeling voor een beperkt aantal onderwerpen. Op 1 oktober 2012 is het besluit aangevuld met regels voor de andere beleidskaders uit de SVIR en tevens uit het Nationaal Waterplan en het Derde Structuurschema Elektriciteitsvoorziening. Door de nationale belangen vooraf in bestemmingsplannen te borgen, wordt met het Barro bijgedragen aan versnelling van de besluitvorming bij ruimtelijke ontwikkelingen en vermindering van de bestuurlijke drukte. Een aantal onderwerpen is geregeld in de bij het Barro behorende Regeling algemene regels ruimtelijke ordening (Rarro). Beoordeling Met het bestemmingsplan wordt een ontwikkeling mogelijk gemaakt. Er zijn echter geen kaders opgenomen ten behoeve van nieuwe ontwikkelingen waarbij Nationale belangen gemoeid zijn. Het Barro heeft dan ook geen invloed op dit bestemmingsplan. Conclusie Geconcludeerd kan worden dat de onderhavige ontwikkeling passend is binnen de regels zoals gesteld in het Barro en de Rarro. 3.2.3 Ladder voor duurzame verstedelijking (art.
3.1.6 lid 2 Bro) Toetsingskader De ‘ladder voor duurzame verstedelijking’ is opgenomen in artikel 3.1.6, tweede lid van het Besluit ruimtelijke ordening (Bro), en in haar huidige vorm op 1 juli 2017 in werking getreden. Dit motiveringsvereiste is gericht op zorgvuldig ruimtegebruik en houdt in dat in de toelichting bij een bestemmingsplan dat ‘een nieuwe stedelijke ontwikkeling’ mogelijk maakt, een beschrijving bevat van de behoefte aan die ontwikkeling, en, indien het bestemmingsplan de ontwikkeling mogelijk maakt buiten het bestaand stedelijk gebied, een motivering waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien. Een stedelijke ontwikkeling is daarbij in het Bro
Pagina 12 van 56
gedefinieerd als ‘ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen’. Beoordeling Uit de jurisprudentie die is verschenen sinds de inwerkingtreding van de ladder blijkt dat de Afdeling een zekere ondergrens stelt aan ontwikkelingen wanneer het gaat om de beoordeling of sprake is van een stedelijke ontwikkeling. Zo heeft de Afdeling ten aanzien van woningbouwplannen geoordeeld dat de realisatie van 1 woning (AbRvS 14 januari 2014, nr 201308263/2/R4), 4 woningen (AbRvS 27 augustus 2014, nr. 201311233/1/R4) of 6 woningen, waarvan 3 rechtstreeks bestemd en 3 eerst na toepassing van een wijzigingsbevoegdheid (Vz AbRvS 4 juni 2014, nr. 201401129/1/R4), niet zijn aan te merken als een stedelijke ontwikkeling. Conclusie Het planvoornemen met twee woningen is niet aan te merken als een stedelijke ontwikkeling. 3.3 Provinciaal beleid 3.3.1 Omgevingsvisie Noord-Brabant Toetsingskader In de Omgevingsvisie Noord-Brabant schetst de provincie een wensbeeld van de fysieke leefomgeving in 2050. De analyse van de huidige kwaliteit van de fysieke leefomgeving en de trends en ontwikkelingen die hierop van invloed zijn, laten zien dat nieuw beleid en stevige inspanningen van de provincie nodig zijn om de ambities te bereiken.
In de omgevingsvisie zijn vijf opgaven geformuleerd, waarvoor de provincie doelen heeft gesteld. Om die ambities te bereiken schetst de omgevingsvisie de eerste contouren van het voorgenomen beleid. Dit beleid wordt verder uitgewerkt met concrete maatregelen De volgende vijf opgaven zijn opgenomen in de Brabantse omgevingsvisie: • Basisopgave, werken aan veiligheid, gezondheid en omgevingskwaliteit • Werken aan de Brabantse energietransitie • Werken aan een klimaatproof Brabant • Werken aan de slimme netwerkstad • Werken aan een concurrerende, duurzame economie Voor de opgaven zijn doelen gesteld en is aangegeven welke stappen de provincie wil zetten om deze doelen te bereiken. Met een fictieve dronevlucht beschrijft de visie de beoogde situatie in 2050, waarvan hieronder een citaat is opgenomen. “Verder oostwaarts zien we weer volop zonneparken in Oost-Brabant maar ook windmolens die worden ontmanteld. De invloed van de veehouderij is veranderd. Van effen groene, maar ecologisch gezien levenloze vlaktes, is het agrarisch landschap weer veel gevarieerder. Er wordt meer rekening gehouden met de ondergrond. Ook zijn er weer kruiden en wilde bloemen. Daardoor zijn er weer meer insecten en daardoor weer meer akkerstruweel- en weidevogels.
Door samenwerking van alle partijen is er sprake van een gebied met een grote agroen foodsector, waar het evenwicht tussen ecologie en economie hersteld is èn waar boeren en burgers elkaar weer weten te vinden. Vee wordt gehouden in schone, aantrekkelijk vormgegeven en goed ingepaste stallen. Veehouderij en plantaardige teelten vormen samen een internationaal circulair systeem waarin nog nauwelijks verliezen naar bodem, water of lucht optreden. Mest van mens en dier is in dit systeem een waardevolle grondstof en kunstmest wordt nog maar mondjesmaat gebruikt. De agrofoodsector is betekenisvol en maatschappelijk hergewaardeerd door intensieve samenwerking met Greenport Venlo, met de Wageningse agrofood-experts, met de HAS en andere scholen en uiteraard ook de Brainport-innovatoren. Duurzame kwaliteitsproducten; elke Brabander is er trots op!” Citaat uit Omgevingsvisie Noord-Brabant
Pagina 13 van 56
Beoordeling Onderhavige ontwikkeling heeft betrekking op het realiseren van twee vrijstaande woningen aan de rand van de kern Erp. Hiervoor wordt een intensief veehouderijbedrijf gesaneerd. Door deze ontwikkeling wordt een passende vervanger gevonden voor een intensieve varkenshouderij en wordt bijgedragen aan het herstel tussen ecologie en economie. Daarbij wordt het geheel landsschappelijk ingepast, wat bijdraagt aan een groener en gevarieerder landschap. 3.3.2 Interim omgevingsverordening Noord-Brabant Toetsingskader In de Verordening worden regels gesteld waaraan bestemmingsplannen moeten voldoen. De regels in de verordening gelden voor gemeenten en niet rechtstreeks voor burgers. De verordening bevat regels voor: • • • • • • • • •
Regionaal perspectief voor wonen en werken; Ruimte-voor-ruimteregeling; Groene hoofdstructuur-natuur en Ecologische hoofdstructuur; Bescherming tegen wateroverlast en overstromingen; Grond- en oppervlaktewatersysteem; Land- en tuinbouw; Water; Cultuurhistorie; Agrarisch gebied.
Op 25 oktober 2019 hebben Provinciale Staten de Interim omgevingsverordening vastgesteld. De Interim omgevingsverordening is op 5 november 2019 in werking getreden. Provincies zijn verplicht om een omgevingsverordening te hebben voordat de Omgevingswet ingaat. Met de Interim omgevingsverordening zet de provincie Noord-Brabant een 1e stap op weg naar de definitieve omgevingsverordening. De Interim omgevingsverordening voegt bestaande regels uit 6 verordeningen samen. De regels zijn eenvoudiger opgeschreven en omgezet naar een nieuw digitaal systeem, met een meer gebruiksvriendelijke opbouw. Met de Interim omgevingsverordening zet de provincie ook een 1e stap om de regels beter te laten aansluiten bij de werkwijze van de Brabantse Omgevingsvisie en de Omgevingswet. De Interim omgevingsverordening zorgt ervoor dat de provincie en partijen waar ze mee samenwerkt ervaring kunnen opdoen met die nieuwe werkwijze. Waarbij er meer ruimte is om goede initiatieven van inwoners, ondernemers en andere overheden te ondersteunen en maatwerk toe te passen. De Interim omgevingsverordening is beleidsneutraal van karakter. Dat betekent dat er geen nieuwe beleidswijzigingen zijn doorgevoerd, behalve als deze voortvloeien uit vastgesteld beleid, zoals de omgevingsvisie. In principe zijn de huidige regels gehandhaafd met het huidige beschermingsniveau.
De Verordening ruimte Noord-Brabant bevat zowel algemene regels (o.a. over de bevordering van de ruimtelijke kwaliteit) als gebiedsgerichte regels. Bij de gebiedsgerichte regels is vervolgens een onderscheid gemaakt naar ‘structuren’ (basisregels) en ‘aanduidingen’ (aanvullende of afwijkende regels ten opzichte van de basisregels of andere aanduidingen). De ontwikkelingsmogelijkheden voor locaties worden met name bepaald door de ligging van de locatie binnen de eerder genoemde structuren en aanduidingen. Pagina 14 van 56
Beoordeling Op basis van de plankaart van de Omgevingsverordening is de planlocatie gelegen binnen de volgende aanduidingen:
Afbeelding 6 Uitsnede Interim omgevingsverordening ruimte. Bron: provincie Noord-Brabant
Voor de voorgenomen ontwikkeling zijn er meerdere sporen die gevolgd moeten worden in het kader van toetsing aan de Interim omgevingsverordening. Ten eerste moet voldaan worden aan de ‘basisprincipes voor een evenwichtige toedeling van functies’ (paragraaf 3.1.2 van de Omgevingsverordening. Hieronder valt artikel 3.5 ‘Zorgplicht voor een goede omgevingskwaliteit’, die op zijn beurt weer wordt opgedeeld in: a. zorgvuldig ruimtegebruik (artikel 3.6); b. de waarden in een gebied met toepassing van de lagenbenadering(artikel 3.7); c. meerwaardecreatie (artikel 3.8). Ook dient sprake te zijn van ‘kwaliteitsverbetering van het landschap’ (artikel 3.9).
Pagina 15 van 56
Daarnaast moet worden getoetst aan de regels voor ‘kwaliteitsverbetering bebouwingsconcentraties’ binnen de aanduiding ‘Verstedelijking afweegbaar’ met betrekking tot de ontwikkeling van de twee vrijstaande woningen (artikel 3.78). Navolgend wordt deze toetsing uitgevoerd. Wegens de toekenning van de aanduiding ‘stalderingsgebied’ gelden er beperkingen aan de ontwikkelingsmogelijkheden van de (intensieve) veehouderij. Daar het initiatief hier echter geen betrekking op heeft kan en wordt toetsing aan deze aanduiding buiten beschouwing gelaten. 3.3.3 Zorgplicht voor een goede omgevingskwaliteit (artikel 3.5) In artikel 3.5 is opgenomen dat voor een goede omgevingskwaliteit en een veilige, gezonde leefomgeving wordt rekening gehouden met: a. zorgvuldig ruimtegebruik; b. de waarden in een gebied met toepassing van de lagenbenadering; c. meerwaardecreatie. 3.3.4 Zorgvuldig ruimtegebruik (artikel 3.6) Het principe van zorgvuldig ruimtegebruik houdt in dat er in beginsel sprake dient te zijn van een bestaand bouwperceel en dat uitbreiding van het ruimtebeslag slechts is toegestaan, mits de financiële, juridische of feitelijke mogelijkheden ontbreken om de beoogde ruimtelijke ontwikkeling binnen dat toegestane ruimtebeslag te doen plaatsvinden. In de huidige situatie is sprake van een agrarisch bouwvlak met een omvang van 1,62 hectare en circa 3.000 m² aan bebouwing.
In de beoogde situatie is sprake van 3 woonkavels met een totale omvang van 5.445 m² en circa 1.000 m² aan woonbebouwing. Gezien de afname in netto bebouwing en in de totale bebouwingsmogelijkheden en de beoogde situatie wordt gerealiseerd binnen een kleinere omvang kan worden gesteld dat sprake is van zorgvuldig en zuinig ruimtegebruik. 3.3.5 Toepassing van de lagenbenadering (artikel 3.7) In artikel 3.7 is tevens opgenomen dat in de toelichting een verantwoording moet worden opgenomen waaruit blijkt dat rekening is gehouden met de gevolgen van de beoogde ruimtelijke ontwikkeling voor de in het plan begrepen gronden en de naaste omgeving, in het bijzonder wat betreft de bodemkwaliteit, de waterhuishouding en de archeologische, cultuurhistorische, ecologische, aardkundige en landschappelijke waarden. Verder dient de omvang van de bebouwing en de beoogde functie te passen in de omgeving en de effecten die de ontwikkeling op de omgeving heeft, waaronder vanwege milieuaspecten en volksgezondheid. Tevens dient de ontwikkeling adequaat te worden afgestemd op de aanwezige infrastructuur. De toetsing van de gevolgen van het voornemen op bovengenoemde aspecten is per onderwerp uiteengezet in voorliggende toelichting. Hieruit volgt dat het voornemen ruimtelijk en milieuhygiënisch aanvaardbaar is. Daarmee wordt voldaan aan de zorgplicht uit artikel 3.5.
3.3.6 Meerwaardecreatie (artikel 3.8) Meerwaardecreatie omvat een evenwichtige benadering van de economische, ecologische en sociale aspecten die in een gebied en bij een ontwikkeling zijn betrokken, waaronder: a. de mogelijkheid om opgaven en ontwikkelingen te combineren waardoor er meerwaarde ontstaat; b. de bijdrage van een ontwikkeling aan andere opgaven en belangen dan die rechtstreeks met de ontwikkeling gemoeid zijn.
Pagina 16 van 56
De Omgevingsverordening geeft aan dat de fysieke verbetering van de landschappelijke kwaliteit, bedoeld in artikel 3.9 ‘Kwaliteitsverbetering landschap’ deel uit kan maken van de meerwaardecreatie. Het planinitiatief beoogd op meerdere manieren ‘meerwaardecreatie’. Door een bedrijfslocatie te saneren vindt een vermindering plaats van diverse milieubelastende emissies (geur, stof, stikstof, geluid etc.). Daarbij vindt woningbouw plaats binnen een gebied dat hiervoor is aangeduid in de nabijheid van Erp. Hierdoor wordt bijgedragen aan doorstroming van de woningmarkt aldaar. Het geheel wordt daarbij tevens landschappelijk ingepast. 3.3.7 Kwaliteitsverbetering landschap (artikel 3.9) In artikel 3.9 is voorgeschreven dat bij ruimtelijke ontwikkelingen in het landelijk gebied, de ontwikkeling gepaard gaat met een fysieke verbetering van de aanwezige of potentiële kwaliteiten van bodem, water, natuur, landschap, cultuurhistorie of van de extensieve recreatieve mogelijkheden van het gebied of de omgeving. Deze kwaliteitsverbetering dient bovendien financieel, juridisch en feitelijk te worden geborgd. De bedoelde kwaliteitsverbetering kan mede betreffen een landschappelijke inpassing, het toevoegen van landschapselementen, activiteiten gericht op behoud of herstel van cultuurhistorisch waardevolle bebouwing, het wegnemen van verharding, het slopen van bebouwing e.d.
Indien de kwaliteitsverbetering niet op locatie kan worden bewerkstelligd is het ook mogelijk een passende financiële bijdrage te doen in een (gemeentelijk) landschapsfonds. De regio acht het wenselijk dat elke ruimtelijke ontwikkeling, die een wezenlijk ruimtelijk effect heeft op de omgeving, gepaard moet gaan met kwaliteitsverbetering van het landschap. De invloed die een ruimtelijke ontwikkeling heeft op de omgeving, wordt onder meer bepaald door: • • • • • •
De omvang van de ontwikkeling (is daarvoor vergroting bestemmingsvlak of bouwvlak nodig); Nieuw ruimtebeslag of wordt er gebruik gemaakt van bestaande bebouwing; De aard van de locatie en de omgeving; De aard van de ontwikkeling en de mogelijke hinder voor de omgeving (verkeersaantrekkende werking, geluid, milieucategorie); Het onderscheid in een (traditioneel) gebiedseigen of gebiedsvreemde ontwikkeling; De ‘gewenstheid’ van een ontwikkeling vanuit een (sectorale) beleidswens.
Ruimtelijke ontwikkelingen worden, overeenkomstig de in de Regio Noord-Oost Brabant gehanteerde notitie Toepassingsbereik, onderscheiden in 3 categorieën ontwikkelingen, waarbij de volgende inspanningen van toepassing zijn: categorie 1: geen inpassing; categorie 2: goede landschappelijke inpassing; categorie 3: ruimtelijke kwaliteitsverbetering op basis van de forfaitaire methode (20% danwel 25% van de grondwaardevermeerdering). Beoordeling Zoals in artikel 3.78 van de Verordening is bepaald is voldaan aan de verplichting bedoeld in artikel 3.9 ‘Kwaliteitsverbetering landschap’ als wordt voldaan aan de voorwaarden van artikel 3.78. Voor het voorliggen planvoornemen worden de twee nieuw te realiseren woningen hieraan getoetst in de navolgende paragraaf 3.3.8. Dit houdt in dat voor de realisatie van de twee woningen geen aanvullende inpassing of tegenprestatie noodzakelijk is. Dit zou eveneens volgen uit het afsprakenkader van Regio Noord-Oost. Naast het toevoegen van twee woningen wordt de agrarische bedrijfswoning omgezet naar een burgerwoning met een bestemmingsvlak van 3.365 m². Overeenkomstig de in de Regio Noord-Oost Pagina 17 van 56
Brabant gehanteerde notitie Toepassingsbereik betreft dit een categorie 2 ontwikkeling. Hiertoe moet een goede landschappelijke inpassing op basis van een goedgekeurd landschapsplan worden geborgd. Waarbij tevens de uitvoering en het beheer is geborgd. De borging van de landschappelijke inpassingsplan zal plaatsvinden middels een voorwaardelijke verplichting, opgenomen in de regels van het plan. 3.3.8 Maatwerk met als doel omgevingskwaliteit (artikel 3.78) Deze herontwikkeling gaat gepaard met een forse kwaliteitsverbetering binnen de planlocatie aan de Morschehoef 8 door de sloop van stallen en bijbehorende verharding. plan draagt bij aan ontstening van het buitengebied. In de ‘Beleidsregel maatwerk omgevingskwaliteit Noord-Brabant’ is aangegeven dat voor realisatie van een vrijstaande woning een minimale inspanning van € 125.000,- als bijdrage in het versterken van de omgevingskwaliteit wordt vereist. Hiermee is met dit plan een investering van € 250.000,- vereist. Onderdeel van de beleidsregel is een rekenmodule, waarmee de fysieke tegenprestatie kan worden berekend. Deze is toegevoegd als bijlage 7 en is als volgt ingevuld. -
Op locatie vindt allereerst sloop plaats van 2.477 m² aan bedrijfsgebouwen. Op onderstaande afbeelding is tevens het totale verhard oppervlak van de locatie weergeven behoudens het deel wat behouden blijft bij de nieuwe burgerwoning. Wanneer hier de oppervlakte van de reeds te slopen bedrijfsgebouwen vanaf wordt gehaald resteert een totale erfverharding van 5.677 m², zie Afbeelding 7. Deze erfverharding wordt tevens gesloopt en uit het landschap verwijdert.
Afbeelding 7 Totale verharding plangebied, minus bedrijfsgebouwen resteert 5.677 m² erfverharding
-
Aanvullend wordt de 1.530 kg NH3 (ammoniak) die nog op de locatie rust, zie onderstaande uitsnede van KRD Noord-Brabant Afbeelding 8, ingebracht als overige fysieke maatregel. De ammoniak wordt overeenkomstig de antwoorden op de aanvullende vragen Regeling Maatwerk voor omgevingskwaliteit (oktober 2022) gewaardeerd op €15 kg/N/jaar.
Pagina 18 van 56
Afbeelding 8 uitsnede KRD Noord Brabant, Morschehoef 8: 1.530 kg NH3
-
In het kader van het voorontwerp bestemmingsplan is de berekening voor tegenprestatie ten aanzien van fysieke maatregelen voorgelegd aan de Provincie Noord-Brabant. Deze hebben op 25 augustus 2021 onder kenmerk C2284534/4941379 reactie gegeven. De Provincie heeft opgemerkt dat de eerder meegenomen vervangingswaarde van de stallen geschrapt dient te worden uit de berekening voor fysieke tegenprestatie. Tevens zijn de kosten voor het verwijderen van de dieseltanks en het afvoeren van de bezinksel-laag van mest uit de berekening van de tegenprestatie verwijdert overeenkomstig de reactie van provincie van 19 juli 2023. De overige genoemde kosten zijn verwerkt in de rekenmodule van de beleidsregel welke als bijlage is toegevoegd.
-
Ten opzicht van het ontwerp wordt 3.000 m2 NNB-waardige natuur toegevoegd overeenkomstig onderstaand overzicht.
Grondwaardedaling groen- en natuurbestemming aansluitend op NNB (3.000 m2 x €8)
€ 24.000,00
Aanleg bomenrij cf. STILA (10 bomen x €90,22)
€
800 st. plantsoen a €2,30 (aanleg)
€ 1.840,00
425 st. haagplantsoen a €2,30 (aanleg)
€
977,50
Beheer bomenrij 6 jaar cf. STILA (2 x snoeien x € 31,86/stuks/keer)
€
637,20
1x bossingel beheer (2.000 m2) per keer = 3.690 euro, want één keer.
€ 3.690,00
1x 0,1 ha. hakhoutbeheer (onder de bomen)
€
106 m Beukenhaag 2 x scheren per jaar (6,91 per meter) x 6 jaar
€ 4.410,00
902,20
383,00
€ 36.839,90 De totale berekening van de versterking van de omgevingskwaliteit is toegevoegd als bijlage. De planlocatie waar de woning wordt toegevoegd is gelegen in een zone voor verstedelijking afweegbaar én binnen een bebouwingsconcentratie. De planlocatie betreft een planologisch aanvaardbare locatie binnen een bebouwingsconcentratie. De planlocatie is gelegen in Pagina 19 van 56
bebouwingsconcentratie ‘Morschehoef’ welke op basis van de Structuurvisie Veghel 2030 is aangewezen als een bebouwingslint. De landschappelijke inpassing binnen de planlocatie is in dit bestemmingsplan verzekerd. Er is met toevoeging van de beoogde woningen geen sprake van een aanzet voor stedelijke ontwikkeling. 3.4 Gemeentelijk beleid 3.4.1 Structuurvisie Veghel 2030 Toetsingskader Op 19 december 2013 heeft de gemeenteraad van de toenmalige gemeente Veghel de Structuurvisie Veghel 2030 vastgesteld. In deze structuurvisie zijn de gewenste ruimtelijke ontwikkelingen voor de lange termijn op hoofdlijnen beschreven. De structuurvisie omvat het gehele grondgebied van de voormalige gemeente Veghel en heeft betrekking op de periode tot 2030. In deze structuurvisie is veel aandacht voor het versterken van de dorpse woonkwaliteiten in de zeven kernen binnen de gemeente en het op peil houden van de bijbehorende voorzieningen. Beoordeling Zoals blijkt uit onderstaande uitsnede van de kaart ‘visie wonen’ behorende bij de structuurvisie is onderstaande locatie gelegen in een woongebied met dorpse kwaliteiten. Het toevoegen van woningen binnen deze zone past binnen het gemeentelijk beleid.
3.4.2 Bestemmingsplan Buitengebied (Veghel) Het meest actuele bestemmingsplan dat is vastgesteld voor de plangebieden betreft het bestemmingsplan ‘Buitengebied’. In het bestemmingsplan is een wijzigingsbevoegdheid opgenomen onder vs. 3.7.8 voor het wijzigen van de bestemming ‘agrarisch’ naar ‘wonen’. Hieronder wordt het planvoornemen getoetst aan de voorwaarden (dikgedrukt).
Pagina 20 van 56
Burgemeester en wethouders zijn bevoegd, conform artikel 3.6 van de Wet ruimtelijke ordening, de gronden ter plaatse van de aanduiding 'bouwvlak' te wijzigen naar de bestemming 'Wonen', teneinde de omzetting van bestaande agrarische bedrijfswoningen naar burgerwoningen toe te staan, mits voldaan wordt aan de volgende voorwaarden: a. er is aangetoond dat voortzetting van het agrarisch bedrijf, dan wel hervestiging of omschakeling, binnen het betreffende bouwvlak niet reëel is; Het agrarisch bedrijf is gelegen in een bebouwingsconcentratie op beperkte afstand van de bebouwde kom. Voortzetting van het bedrijf is derhalve niet wenselijk en reëel vanuit milieuhygiënisch oogpunt. b. het aantal woningen bedraagt na wijziging niet meer dan het (bestaande) aantal agrarische bedrijfswoningen dat in het betreffende bouwvlak voor de wijziging aanwezig was; Aan deze voorwaarde wordt niet voldaan, derhalve deze ruimtelijke onderbouwing toeziet op het toevoegen van twee woningen. c. de omvang van het bestemmingsvlak wordt afgestemd op de voormalige bedrijfswoning met bijbehorende tuin en erf, waarbij de overige gronden worden gewijzigd in de (aangrenzende) bestemming 'Agrarisch' en/of 'Agrarisch met waarden; Aan deze voorwaarde wordt niet voldaan, derhalve deze ruimtelijke onderbouwing toeziet op het toevoegen van twee woningen. d.
de oppervlakte aan vrijstaande bijgebouwen en overkappingen bij de woning bedraagt na wijziging niet meer dan 100 m², tenzij toepassing wordt gegeven aan de regeling in lid d; De oppervlakte voor bijgebouwen bij een woning zal maximaal 150 m² bedragen voor de twee nieuw te bouwen woningen. Voor de bijgebouwen behorende bij de bestaande bedrijfswoning wordt aansluiting gezocht bij lid e. e. voor zover de oppervlakte aan vrijstaande bijgebouwen en overkappingen c.q. voormalige agrarische bedrijfsbebouwing de onder c voorgeschreven oppervlakte te boven gaat, wordt maximaal 25% van de te slopen overmaat eenmalig vervangen door een vergroting (uitgedrukt in m² per woonlaag) van de woning inclusief aan- en uitbouwen en aangebouwde bijgebouwen en/of een vergroting (uitgedrukt in m²) van de gezamenlijke oppervlakte aan vrijstaande bijgebouwen en overkappingen, met dien verstande dat: 1. de inhoud van de woning inclusief aan- en uitbouwen en aangebouwde bijgebouwen na vergroting niet meer bedraagt dan 900 m³; 2. de gezamenlijke oppervlakte aan vrijstaande bijgebouwen en overkappingen na vergroting niet meer bedraagt dan 200 m², waarbij de oppervlakte per vrijstaand bijgebouw of overkapping niet meer mag bedragen dan 100 m²; Op locatie wordt 2.477 m² bedrijfsbebouwing gesloopt.
Hierdoor mag op locatie (2.477 x 0,25 =) 619,25 m² aan bijgebouwen of m² woonoppervlak (per woonlaag) worden toegevoegd. In de huidige situatie is reeds een woning toegestaan van 750 m³. In de beoogde situatie wordt de bestaande woning uitgebreid met het aanpandige bijgebouw waardoor de woning een inhoud krijgt van 900 m³. Voor het uitbreiden van de woning met 150 m³ zijn met een gemiddelde hoogtemaat van 3 meter per bouwlaag 50 m² ‘compensatiemeters’ noodzakelijk. In de huidige situatie is reeds een bijgebouw toegestaan van 100 m². Beoogd wordt een bijgebouw van 200 m². Voor het uitbreiden met 100 m² zijn een eveneens 100 m² ‘compensatiemeters’ noodzakelijk. Pagina 21 van 56
f.
in afwijking van het bepaalde onder d en e dient cultuurhistorisch waardevolle bebouwing te allen tijde gehandhaafd te blijven; Binnen het plangebied is geen sprake van cultuurhistorisch waardevolle bebouwing. g. de wijziging is zowel vanuit milieuoogpunt, in het bijzonder wat betreft ammoniak, geur, fijn stof en gezondheid voor mensen, als vanuit ruimtelijk oogpunt, in het bijzonder wat betreft natuur, landschap en cultuurhistorie, aanvaardbaar; Hier wordt aan voldaan zoals verder beschreven in hoofdstuk 4. h. de wijziging levert geen beperking op voor de bedrijfsvoering of -ontwikkeling van omliggende (agrarische) bedrijven; Hier wordt aan voldaan zoals verder beschreven in hoofdstuk 4. i.
er is voorzien in een zorgvuldige landschappelijke inpassing op basis van een uitvoerbaar beplantingsplan, dat is afgestemd op de specifieke omgevingskenmerken; Hier wordt aan voldaan zoals reeds beschreven in paragraaf 3.3.7. j. de wijziging gaat gepaard met een aantoonbare en uitvoerbare fysieke verbetering van de aanwezige of potentiele kwaliteiten van boden, water, natuur, landschap of cultuurhistorie of van de extensieve recreatieve mogelijkheden van het gebied waarop de vergroting haar werking heeft. Hier wordt aan voldaan zoals verder beschreven in hoofdstuk 4. 3.4.3 Conclusie Het planvoornemen geeft invulling aan meerdere (beleids)doelstellingen binnen de gemeente. Zo wordt invulling gegeven aan een duurzame invulling van een bestaande bebouwingsconcentratie en wordt een passende herbestemming gevonden voor een intensief agrarisch bedrijf.
Pagina 22 van 56
4 PLANOLOGISCH RELEVANTE OMGEVINGSASPECTEN 4.1 Inleiding Milieubeleid wordt steeds meer geïncorporeerd in andere beleidsvelden. Verbreding van milieubeleid naar andere beleidsterreinen is dan ook een belangrijk uitgangspunt. Ook in de ruimtelijke planvorming is structureel aandacht voor milieudoelstellingen nodig. De milieudoelstellingen worden daartoe integraal en vanaf een zo vroeg mogelijk stadium in het planvormingsproces meegewogen. Een duurzame ontwikkeling van de gemeente Meierijstad is een belangrijk beleidsuitgangspunt dat zijn doorwerking heeft in meerdere beleidsterreinen. In dit hoofdstuk wordt aangetoond dat in milieutechnisch opzicht geen belemmeringen bestaan voor het planvoornemen. Achtereenvolgens worden behandeld: • • • • • • • • • • • •
bodem; waterhuishouding; cultuurhistorie; archeologie; natuur; flora en fauna; wegverkeerslawaai; bedrijven en milieuzonering; externe veiligheid; luchtkwaliteit; kabels en leidingen; milieueffectrapportage en vormvrije m.e.r.-beoordeling.
4.2 Bodem Toetsingskader De bodemkwaliteit is in het kader van de Wet ruimtelijke ordening (Wro) van belang indien er sprake is van functieveranderingen en/of een ander gebruik van de gronden. De bodem moet geschikt zijn voor de functie. Mocht er een verontreiniging te verwachten zijn dan wel mocht deze feitelijk aanwezig zijn, dan dient voor vaststelling van een plan en/of het nemen van het besluit inzichtelijk gemaakt te worden of de bodemverontreiniging de voorgenomen functie- en/of bestemmingswijziging in het kader van gezondheid en/of financieel gezien in de weg staat. Hierbij dient inzichtelijk gemaakt te worden of sprake is van een te verwachten of feitelijke verontreiniging. Een historisch en verkennend bodemonderzoek confom de NEN 5740 dient te worden uitgevoerd wanneer de bestemming en/of gebruik wordt gewijzigd en wanneer een gebouw of gebruik wordt gerealiseerd waarin mensen structureel 2 uur of langer gaan verblijven. Een vooronderzoek is uitgevoerd voor de planlocatie. De rapportage hiervan is opgenomen als bijlage 6. Door middel van het uitgevoerde vooronderzoek is inzicht gekregen in verdachte locaties ten aanzien van bodemverontreinigingen op de onderzoekslocatie. Na sloop van de stallen kunnen de spoelplaats, de werkplaats en de woonbestemming verkennend onderzocht worden. Dit zal geschieden in de bouwvergunningsfase.
De bodem binnen de onderzoekslocatie wordt op voorhand niet als asbestverdacht beschouwd. Indien nodig wordt de strategie aangepast op basis van de veldwerkbevindingen tijdens het verkennend bodemonderzoek. Vanuit de directe omgeving wordt geen beïnvloeding verwacht op de bodemkwaliteit.
Pagina 23 van 56
4.3 Waterhuishouding Per 1 november 2003 is het verplicht om bij ruimtelijke ingrepen de watertoets toe te passen. Deze verplichting is wettelijk geregeld in het Besluit ruimtelijke ordening (Bro). In deze watertoets moet inzicht worden geboden in de effecten van het initiatief op de waterhuishouding. In het kader van de watertoets dient de gemeente voorafgaand aan de procedure het voornemen van de ruimtelijke ingreep aan het waterschap te verzenden. De gemeente en het waterschap kunnen afspraken maken over de wijze waarop het aspect water in het ruimtelijk plan is opgenomen. In deze waterparagraaf komen de volgende onderdelen aan bod: • • •
Beschrijving waterrelevant beleid; Bestaande waterhuishoudkundige situatie; Beoogde waterhuishoudkundige situatie.
4.3.1 Waterrelevant beleid Toetsingskader De Europese Kaderrichtlijn Water (KRW) is vanaf 22 december 2000 van kracht. De KRW heeft als doel om te komen tot schone, ecologisch gezonde stroomgebieden, waarin water op een duurzame manier wordt gebruikt. Om dit doel te bereiken is een systematiek opgesteld die alle Europese lidstaten in de nationale wetgeving moeten implementeren en uitvoeren. De Nederlandse regering heeft invulling aan de KRW gegeven middels de Waterwet, die in werking is getreden op 22 december 2009. De Waterwet regelt het beheer van het oppervlakte- en grondwater en verbetert ook de samenhang tussen het waterbeleid en ruimtelijke ordening. De visies met betrekking tot het waterbeleid worden door de verschillende bestuurslagen in diverse plannen beschreven. Het beleid van de provincie Noord-Brabant richt zich op het bereiken en in stand houden van watersystemen die ruimte bieden aan een gezond leefmilieu voor mens, dier en plant. Daarbij zijn economische en ecologische ontwikkelingen met elkaar in evenwicht en is het hebben en houden van een veilige en bewoonbare provincie een randvoorwaarde. Dit beleid is vertaald in de Structuurvisie 2010 en de Verordening ruimte 2014.
In de structuurvisie komen over het onderwerp water de volgende aspecten aan bod: • Een robuust en veerkrachtig water- en natuursysteem; • Een betere waterveiligheid door preventie; • Koppeling van waterberging en droogtebestrijding. Binnen de themakaart ‘water’ van de Verordening ruimte zijn geen aanduidingen gelegen op de plangebieden. Er zijn derhalve geen voorwaarden waar in het kader van de Vr aan getoetst dient te worden. Waterbeheerplan 2022-2027 Waterschap de Aa en Maas is de beheerder van zowel de kwantiteit als de kwaliteit van het grond- en oppervlaktewater in de omgeving van het plangebied. In het Waterbeheerplan is beschreven welke doelen door het waterschap worden nagestreefd in de periode 2022-2027 en hoe zij die doelstellingen willen gaan halen. Het waterbeheerplan is geldig van 22 december 2021 tot en met 21 december 2027. Het waterbeheerplan is gebaseerd op de volgende drie programma’s: 1. Waterveiligheid; 2. Klimaatbestendig en gezond watersysteem; 3. Afvalwaterketen.
Pagina 24 van 56
Het plan is afgestemd op de ontwikkeling van het Nationaal Waterplan, het Provinciaal Milieu en Waterplan en het Stroomgebiedsbeheerplan. Meer dan voorheen wil het waterschap inspelen op initiatieven van derden en kansen die zich voordoen in het gebied. Ten aanzien van de doelen is een indeling gemaakt in de volgende waterthema’s. - Droge voeten: voorkomen van wateroverlast in het beheergebied (onder meer door het aanleggen van waterbergingsgebieden en het op orde brengen van regionale keringen); - Voldoende water: zowel voor de natuur als de landbouw is het belangrijk dat er niet te veel en niet te weinig water is. Daarvoor reguleert het waterschap het grond- en oppervlaktewater; - Natuurlijk water: zorgen voor flora en fauna in en rond beken en sloten door deze waterlopen goed in te richten en te beheren; - Schoon water: zuiveren van afvalwater en vervuiling van oppervlaktewater aanpakken en voorkomen; - Mooi water: stimuleren dat mensen de waarde van water beleven, door onder meer recreatief gebruik. Het waterschap staat voor een aantal complexe uitdagingen, die zij in veel gevallen niet alleen kan realiseren. Deze uitdagingen geven invulling aan de verbinding van water met de maatschappelijke ontwikkelingen. Daarom zet het waterschap sterk in op samenwerking.
In het Waterbeheerplan nodigt het waterschap waterpartners, stakeholders, boeren, burgers en bedrijven nadrukkelijk uit om gezamenlijk te werken aan slimme, innovatieve oplossingen voor de complexe wateropgaven. Dit betekent onder meer dat het waterschap de bestaande samenwerking met al de partners in het gebied wil uitbouwen en ‘grenzeloos’ organiseren vanuit de kracht van ieders rol en verantwoordelijkheid. Keur 2015 De drie Brabantse waterschappen, Aa en Maas, De Dommel en Brabantse Delta hebben hun keuren geharmoniseerd. Als onderdeel van dit harmonisatietraject hanteren de waterschappen sinds 1 maart 2015 dezelfde (beleids)uitgangspunten voor het beoordelen van plannen waarbij het verhard oppervlak toeneemt. Bij een toename en afkoppeling van het verhard oppervlak geldt het uitgangspunt dat plannen zoveel mogelijk hydrologisch neutraal moeten worden uitgevoerd. Het doel van dit uitgangspunt is om te voorkomen dat hemelwater als gevolg van een uitbreiding van het verhard oppervlak versneld op het watersysteem wordt geloosd. Voor lozingen op een oppervlaktewater eist het Waterschap daarom een vervangende berging, die de extra afvoer van het nieuwe verharde oppervlak als het ware neutraliseert. De waterschappen maken bij het beoordelen van plannen met een toename in verhard oppervlak onderscheid tussen grote en kleine plannen.
Hoewel er relatief veel kleine plannen zijn veroorzaken deze op deelstroomgebiedsniveau nauwelijks een toename van de maatgevende afvoer. Dit heeft er toe geleid dat voor kleine plannen kan worden volstaan met het toepassen van een eenvoudige rekenregel voor het bepalen van de compensatie-opgave. Voor grotere plannen volstaat de rekenregel niet voor het bepalen van de compensatie-opgave, omdat de impact van dergelijke plannen op het watersysteem groter is. Voor grote plannen is daarom altijd een waterhuishoudkundig onderzoek door de initiatiefnemer noodzakelijk en dient het waterschap vroegtijdig te worden betrokken. Wanneer sprake is van een toename in verhard oppervlak tussen de 500 m² en 10.000 m² wordt de rekenregel toegepast en bij toename van meer dan 10.000 m², of bij het niet voldoen aan de rekenregel, wordt de beleidsregel toegepast. Verhard oppervlak is al het oppervlak dat er voor zorgt dat hemelwater sneller tot afvoer komt dan in de huidige situatie zonder verharding. Het betreft dus versnelde afvoer van neerslag als gevolg van een toename in puntlozing.
Pagina 25 van 56
4.3.2 Beoordeling Door het planvoornemen neemt het verhard oppervlakte af. Op basis van de Keur en de 'Beleidsregel Hydrologische uitgangspunten bij de Keurregels voor afvoeren van hemelwater, Brabantse waterschappen' wordt geen compensatie vereist voor plannen met een toename van verhard oppervlak van minder dan 500 m². Met de aanvraag voor de bouwactiviteit wordt getoetst aan het gemeentelijk waterbeleid voor de nieuwbouwwoningen. Een aandachtspunt daarbij is de hoge GHG-stand in het gebied. Een aandachtspunt kan zijn dat er op de plek van het plangebied van de nieuwbouwwoningen een hoge grondwaterstand wordt gesignaleerd. Dit is terug te vinden in het BRO of Dinoloket. Volgens de Provinciale kwel- en infiltratiekaart betreft het een kwelgebied. Het plangebied is echter voldoende groot om hierin in een oplossing te voorzien. 4.3.3 Conclusie Omdat er in de beoogde situatie sprake is van een afname van het verhard oppervlakte zijn compenserende maatregelen niet noodzakelijk. Het omgevingsaspect 'water' vormt geen belemmering voor de uitvoering van dit plan. 4.4 Cultuurhistorie Toetsingskader Per 1 januari 2012 is de Modernisering Monumentenzorg (MoMo) in werking getreden. Als gevolg van de MoMo is artikel 3.1.6, lid 5 Bro toegevoegd. Wat eerst voor alleen archeologie gold, geldt nu ook voor al het cultureel erfgoed.
In de toelichting van het bestemmingsplan dient een beschrijving te worden opgenomen hoe met de in het gebied aanwezige cultuurhistorische waarden en in de grond aanwezige of te verwachten monumenten rekening is gehouden. De opsteller en vaststeller van het bestemmingsplan is daarmee dus verplicht om breder te kijken dan alleen naar het facet archeologie. Ook de facetten historische (steden)bouwkunde en historische geografie dienen te worden meegenomen in de belangenafweging. Hierbij gaat het om zowel beschermde als niet formeel beschermde objecten en structuren.
Pagina 26 van 56
Uitsnede Cultuurhistorische Waardenkaart (CHW). Bron: provincie Noord-Brabant
Beleid provincie Noord-Brabant In de provincie Noord-Brabant dienen in het kader van het behoud van waardevolle cultuurhistorische elementen en archeologische vindplaatsen, bestemmingsplannen te worden getoetst aan de provinciale Cultuurhistorische Waardenkaart (CHW). Hierop staan de bepalende cultuurhistorische elementen aangeven. Beoordeling De planlocatie is niet gelegen in een gebied met cultuurhistorische waarden. Ten noorden en ten zuiden van de planlocatie zijn Rijksmonumenten gelegen en objecten bestaande uit ‘overige bouwkunst’. Deze objecten zijn met name cultuurhistorische boerderijen. Door het planvoornemen wordt een ontsierend agrarisch bedrijf gesaneerd, hierdoor wordt bijgedragen aan de cultuurhistorische versterking en beleving van de omgeving. De bestemmingsplanwijzing heeft derhalve een positief gevolg voor de aanwezige cultuurhistorische elementen in de omgeving. 4.5 Archeologie Toetsingskader In Europees verband is het zogenaamde ‘Verdrag van Malta’ tot stand gekomen. De uitgangspunten van dit verdrag dienen te worden vertaald in nationale wetgeving. In Nederland heeft deze vertaling plaatsgevonden in de Erfgoedwet, welke in werking is getreden op 1 juli 2016. Ten aanzien van het aspect ‘archeologie’ is in art. 9.1, lid 1 van de Erfgoedwet, welk artikel een deel van het overgangsrecht Pagina 27 van 56
regelt, bepaalt dat tot het tijdstip waarop de Omgevingswet in werking treedt onder meer Hoofdstuk V, paragraaf 1 van de inmiddels vervallen Monumentenwet 1988 van toepassing blijft. In Hoofdstuk V, paragraaf 1 is vastgelegd dat een gemeente in de ruimtelijke besluitvorming (w.o. bestemmingsplannen en omgevingsvergunningen voor planologisch afwijken) rekening dient te houden met de in de grond aanwezige dan wel te verwachten monumenten (artt. 38a t/m 41 Monw 1988). Daartoe kan de gemeente in dat besluit regels stellen, bijvoorbeeld tot het doen van archeologisch onderzoek. Het al dan niet stellen van regels ten aanzien van archeologie dient te rusten op voldoende informatie over de archeologische situatie (ECLI:NL:RVS:2011:BU7102, r.o. 2.9.7). Deze informatie kan worden verkregen door gebiedsdekkende kaarten waarop archeologische verwachtingswaarden zichtbaar zijn. Op basis hiervan kan archeologisch beleid worden ontwikkeld. Beoordeling In het vigerende bestemmingsplan ‘Buitengebied’ is de archeologische verwachtingskaart voor de voormalige gemeente Veghel eveneens vertaald naar de plankaart. Voor de planlocatie is de ‘Waarde – Archeologie 3’ toegekend.