Document · PDF

Begroting 2025 en meerjarenbegroting 2026-2028

Gezamenlijke commissievergadering REB en M&M 17 oktober 2024, gemeente MeierijstadBij agendapunt: Programmabegroting 2025 en meerjarenraming 2026-2028 gemeente Meierijstad33.668 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

VOORWOORD Geachte raadsleden, Graag bieden wij u de begroting 2025 aan. De basis voor deze programmabegroting is het college werkprogramma Thuis in Meierijstad Mijlpalen (TiMM). De kaders die u heeft meegegeven tijdens de behandeling van de kaderbrief 2025 zijn door het college vertaald in deze begroting. Het begrotingsjaar 2025 is sluitend voor structurele baten en lasten, vanaf 2026 zijn er tekorten. De gemeente Meierijstad wijkt daarin niet af van het landelijke beeld. We hebben het advies van de VNG hierin gevolgd en geen aanpassingen gedaan in het beleid vanaf 2026. De programmabegroting 2025 en de meerjarenraming 2026-2028 bespreken we graag met u tijdens de raadsvergadering van 31 oktober 2024.

INHOUDSOPGAVE Financiën in één oogopslag......................................................................................................................5 Samenvatting ............................................................................................................................................7 Financiële samenvatting .......................................................................................................................7 Algemene reserve ............................................................................................................................. 11 Weerstandsvermogen ....................................................................................................................... 12 Investeringsprogramma ..................................................................................................................... 13 Leeswijzer .......................................................................................................................................... 15 Programmalijnen ................................................................................................................................... 17 Participatie & Polarisatie ....................................................................................................................

18 Inclusie............................................................................................................................................... 19 Programma's ......................................................................................................................................... 20 Bestuur, Dienstverlening en Vastgoed .............................................................................................. 21 Veiligheid ........................................................................................................................................... 26 Verkeer, vervoer en openbare ruimte ................................................................................................ 30 Economie ........................................................................................................................................... 36 Onderwijs ........................................................................................................................................... 41 Sport, kunst, cultuur, Recreatie en Toerisme .................................................................................... 47 Sociaal domein ..................................................................................................................................

52 Volksgezondheid, milieu en duurzaamheid ....................................................................................... 61 Ruimtelijke ontwikkeling en wonen .................................................................................................... 66 Financiële informatie programmaplan ............................................................................................... 71 Paragrafen ............................................................................................................................................. 76 Lokale heffingen ................................................................................................................................ 77 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ....................................................................................... 83 Onderhoud kapitaalgoederen ............................................................................................................ 91 Financiering ....................................................................................................................................... 98 Bedrijfsvoering .................................................................................................................................

100 Verbonden Partijen .......................................................................................................................... 104 Grondbeleid ..................................................................................................................................... 131 Wet open overheid (Woo)................................................................................................................ 134 Financiën ............................................................................................................................................. 135 Financiële begroting ........................................................................................................................ 136 Financiële positie ............................................................................................................................. 151 Overzicht naar taakvelden ............................................................................................................... 159

FINANCIËN IN ÉÉN OOGOPSLAG

SAMENVATTING In deze samenvatting staat informatie op hoofdlijnen over het financieel (meerjarig)beeld en de financiële positie van de gemeente Meierijstad. In de financiële samenvatting gaan we in op de ontwikkelingen sinds het vaststellen van de programmabegroting 2024. Bij het onderdeel algemene reserve ziet u het verloop van de algemene risicoreserve. Bij het weerstandsvermogen gaan we in op de ontwikkeling van de weerstandsratio. In het onderdeel investeringsprogramma kunt u lezen welke investeringen 2025 de korte route of de lange route volgen. Bij de korte route stelt de gemeenteraad de middelen beschikbaar bij de begrotingsbehandeling. Bij de lange route stelt de gemeenteraad de middelen later in het jaar beschikbaar met een afzonderlijk raadsbesluit met een inhoudelijk raadsvoorstel. In de leeswijzer staat waar u welke informatie kunt vinden. Het laatste onderdeel van de samenvatting is een dashboard. Dit bestaat uit enkele grafieken om snel een beeld te krijgen van de financiën van de gemeente Meierijstad.

FINANCIËLE SAMENVATTING Net als bij het opstellen van de begroting 2024, heeft de VNG ook dit jaar een begrotingsadvies opgesteld, waarvan de laatste in juni 2024 is verschenen, na de presentatie van het hoofdlijnenakkoord van het nieuwe kabinet. De forse terugval in financiële middelen voor gemeenten vanaf 2026 blijft bestaan in het hoofdlijnenakkoord, waardoor taken en middelen van gemeenten niet in balans zijn. Om taken en middelen vanaf 2026 weer in balans te brengen, is er nog veel werk te verzetten. In het hoofdlijnenakkoord van het nieuwe kabinet zijn stappen in het herstellen van deze balans nog niet zichtbaar. Zoals in het akkoord te lezen is, zal het nieuwe kabinet met de VNG in gesprek moeten treden voor verdere uitwerking van het akkoord. Tot die tijd blijft de financiële toekomst voor gemeenten ongewis. De financiële situatie voor gemeenten is volgens de VNG daarmee het best te omschrijven als ‘prepare for the worst, hope for the best’. Zij adviseren om na te denken over maatregelen. Tegelijkertijd moet voorkomen worden dat gemeenten te vroeg onnodige en onomkeerbare ombuigingen in gang zetten. De VNG adviseert onder andere om een reële meerjarenbegroting 2025-2028 op te stellen, rekening houdend met de wijze waarop de financiële toezichthouders omgaan met de incidentele korting van 2025.

Bij veel gemeenten leidt dit tot een sluitende begroting 2025, maar tot tekorten vanaf 2026. Dit geldt ook voor Meierijstad en is overeenkomstig het uitgangspunt dat de Raad heeft gekozen tijdens de behandeling van de Kaderbrief 2025. De uitgangspunten die u het college heeft meegegeven bij de behandeling van de kaderbrief 2025 heeft het college gebruikt voor het samenstellen van de programmabegroting 2025 en de meerjarenraming 2026-2028. De belangrijkste waren:  dat het acceptabel is dat de meerjarenraming 2026-2028 niet sluitend is;  dat voor het verlagen van specifieke lasten onderzoek nodig is om te komen tot een evenwichtige bestuurlijke keuze. Daarom passen we het verlagen van specifieke lasten nu niet toe bij de meerjarenraming 2026-2028.  dat het acceptabel is om minder voorzichtig te ramen / eigen reële inschattingen te maken, en deze daar waar ze aan de orde zijn toe te passen in de meerjarenraming. Dit geldt voor de begrotingsprogramma’s waar overschotten waren bij de jaarstukken 2023. De consequentie van de gedefinieerde uitgangspunten is dat er maatregelen genomen moeten worden om tot een reëel sluitende begroting te komen vanaf 2026. In de volgende tabel staat het financieel beeld vanaf de begrotingsbehandeling in november 2023. Voor het jaar 2025 presenteren we een sluitende begroting voor structurele baten en lasten, vanaf

2026 worden tekorten gepresenteerd. De financiële gevolgen van de ontwikkelingen presenteren we in enkele categorieën. Na de tabel volgt een toelichting per categorie. (Bedragen x € 1.000)

2025

2026

2027

2028

Primitieve begroting

5.783

-5.133

-4.948

-343

-336

-366

-375

-365

1.921

3.427

Geraamd resultaat (startsituatie)

5.483

-5.842

-3.364

-1.340

Bestaand beleid

-3.943

-3.961

-3.946

-4.225

Nieuw beleid

-166

-220

Gemeentefonds

208

3.956

1.487

112

-2

-284

-296

-677

-442

-433

-314

Overige technische aanpassingen

-533

-485

-427

-1.146

Wijzigingen < € 50.000

-87

-90

-91

-93

Totaal ontwikkelingen

-5.200

-1.526

-3.914

-6.182

283

-7.367

-7.278

-7.522

Raadsbesluiten september 2023 tot en met juli 2024 1e bestuursrapportage 2024 2e bestuursrapportage 2024

Investeringen 2025 Kapitaallasten Loon- & prijsindexatie

Geraamd resultaat programmabegroting 2025

Primitieve begroting Op deze regel staan de geraamde resultaten van de vastgestelde begroting 2024 en de meerjarenraming 2025-2027 bij de begrotingsbehandeling in november 2023. Raadsbesluiten september 2023 t/m juli 2024 Hier staan de financiële gevolgen van afzonderlijke raadsbesluiten in de periode september 2023 t/m juli 2024. 1e Bestuursrapportage 2024 Dit zijn de financiële gevolgen van de 1e bestuursrapportage 2024 op het geraamde resultaat. 2e Bestuursrapportage 2024 Er zijn geen structurele financiële gevolgen opgenomen in de 2e bestuursrapportage 2024. Geraamd resultaat (startsituatie) Na de verwerking van de raadsbesluiten t/m juli 2024 is dit de financiële startsituatie voor de begroting 2025 en de meerjarenraming 2026-2028. Bestaand beleid Op deze regel staan de financiële gevolgen van ontwikkelingen voor bestaand beleid. De bestuurlijke keuzevrijheid voor ontwikkelingen bestaand beleid is voor de korte termijn niet zo groot. Natuurlijk heeft u wel de bestuurlijke keuze om het bestaande beleid te wijzigen. De financiële gevolgen op deze regel zijn vooral het gevolg van de verwerking van de uitgangspunten begroting 2025. Bij de programma's onder de kop "Wat kost het?" zijn de ontwikkelingen bestaand beleid toegelicht. Nieuw beleid Hier staan de financiële gevolgen van de integrale afweging van het college voor nieuwe ontwikkelingen.

Voor de financiële gevolgen van deze ontwikkelingen was nog geen structurele

dekking opgenomen in de meerjarenbegroting 2025-2027. Een toelichting op deze ontwikkelingen kunt u lezen bij de programma's onder de kop "Wat kost het?". Gemeentefonds Op deze regel staan de financiële gevolgen van de meicirculaire 2024. Een uitgebreide toelichting is te vinden bij programma's - financiële informatie programmaplan, onderdeel "Algemene dekkingsmiddelen". De rijksinkomsten vertonen een grillig verloop. Tot en met 2025 zijn de middelen positief bijgesteld in de meicirculaire. Voor 2026 is een zeer forse terugval (het zogenaamde “ravijn”) te zien. Dit heeft te maken met een nieuwe financieringssystematiek van het kabinet. Investeringen 2025 Het meerjaren investeringsplan 2025-2028 is geactualiseerd. U neemt een besluit bij de begrotingsbehandeling op 31 oktober 2024 voor de investeringen 2025. We lichten de investeringen 2025 toe bij de begrotingsprogramma's onder het kopje "Investeringen". Kapitaallasten Op deze regel staan de financiële gevolgen van aanpassingen in kapitaallasten voor bestaande investeringen. Het nadeel voor de begroting 2025 en volgende jaren komt vooral door hogere rente kosten op de kapitaalmarkt. Daarnaast wordt vanaf 2025 minder rentelasten toegerekend aan de grondexploitaties vanwege een wijziging in de voorschriften. En dat betekent meer rentelasten voor de gemeentebegroting.

Loon- en prijsindexatie Jaarlijks nemen we vanuit het accres algemene uitkering een gedeelte op in de begroting voor loonen prijsontwikkeling volgens de vastgestelde uitgangspunten. De categorie loon- en prijsontwikkeling is budgettair neutraal opgenomen in de begroting. Bij de programma's onder de kop "wat kost het?" zijn de financiële bijstellingen te zien. Alhoewel het Rijk ervan uitgaat dat gemeenten hun lasten voor onder andere subsidies en contracten met zorgaanbieders kunnen verlagen is dit in de praktijk niet mogelijk op basis van de contracten en (subsidie)verordeningen. Naast de negatieve bijstellingen bij de rijksinkomsten is voor indexering gemeentelijke budgetten de gemeentelijke stelpost prijzen niet meer voldoende. Om budgetten en subsidies te kunnen indexeren hebben we de stelpost prijzen moeten aanvullen vanuit de algemene middelen. Het gaat dan om structureel € 2,5 miljoen voor het indexeren van de budgetten voor de begroting 2025.

De belangrijkste zijn de bijstelling van de bijdragen aan de gemeenschappelijke regelingen zoals Veiligheidsregio Noord Oost Brabant (programma Veiligheid € 290.000), de Gemeentelijke Gezondheidsdienst (programma Volksgezondheid en milieu € 197.000) en de Omgevingsdienst Brabant Noordoost (programma Volksgezondheid en milieu voor de kadernota en de begroting samen € 255.000), de budgetten jeugdzorg (programma sociaal domein € 807.000, budgetten energie (diverse programma's € 1.083.000) en onderhoudscontracten groen (programma verkeer, vervoer en openbaar gebied € 230.000). Overige technische aanpassingen De financieel technische aanpassingen zijn over het algemeen voor de hele begroting budgettair neutraal. Nu staat er onder deze categorie echter een meerjarig structureel bedrag. Dat wordt veroorzaakt door:  

de financieel technische aanpassingen bij de kostendekking voor riolering en afval. de effecten op de doorrekening van de personeelsbegroting zijn verwerkt. Onder andere de gestegen kosten van de werkelijke CAO-verhoging, hogere werkgeverslasten, functieherwaarderingen, vergoedingen raadsleden, salariskosten college van burgemeester en wethouders en de inconveniëntentoelage. Een deel van deze kosten wordt doorberekend aan grondexploitatie, afval, riolering.

Per saldo resteert er voor de exploitatie binnen de groep 'Overige technische aanpassingen' een nadelig effect van € 533.000 voor 2025 met name door de effecten personeelsbegroting. Bij de programma's onder de kop "Wat kost het?" zijn de bedragen van de financieel technische aanpassingen te zien.

Wijzigingen kleiner dan € 50.000 Hier staan de structurele financiële gevolgen van wijzigingen die kleiner zijn dan € 50.000. Deze wijzigingen gaan over ontwikkelingen van bestaand beleid. Totaal ontwikkelingen Hier staat het totaalbedrag (baten min lasten) aan financiële gevolgen voor de begroting 2025 en de meerjarenraming 2026 t/m 2028. Geraamd resultaat programmabegroting 2025 Op deze regel staat het geraamd resultaat na verwerking van alle ontwikkelingen die eerder genoemd zijn. Voor de vorm van toezicht door de provincie is het structureel geraamd resultaat van belang. Hiervoor halen we de incidentele baten en lasten van het geraamde resultaat af. Door het weglaten van incidentele lasten gaat het structureel geraamd resultaat omhoog. Bij het weglaten van de incidentele baten gebeurt het tegenovergestelde. In de volgende tabel staat het structureel geraamd inclusief en exclusief MIP 2026-2028. U neemt bij de begrotingsbehandeling een besluit over het structureel geraamd resultaat exclusief MIP 2026-2028. Een besluit over de investeringen uit het MIP 2026-2028 neemt u bij de volgende begrotingen. (bedragen x € 1.000)

2025

2026

2027

2028

Geraamd resultaat

283

-7.367

-7.278

-7.522

Incidentele baten en lasten

-408

-358

-357

-356

Structureel resultaat excl. MIP 2026-2028

691

-7.010

-6.921

-7.166

-553

-1.431

691

-7.010

-7.474

-8.598

MIP 2026-2028 Structureel resultaat incl. MIP 2026-2028

MIP (meerjaren investeringsplan) Op deze regel staan de afschrijvingslasten van de investeringen die gaan lopen vanaf 2026. Hierover neemt u bij de begrotingsbehandeling 2025 nog geen besluit.

ALGEMENE RESERVE In de volgende tabel staat het verloop van de Algemene Risico Reserve. De tabel start bij de stand van de reserve per 1-1-2024 zoals u deze heeft vastgesteld bij de jaarstukken 2023. De algemene reserve risico's grondexploitatie (€ 13,8 miljoen) is ook onderdeel van de algemene reserve. (bedragen x € 1.000)

2024

2025

2026

2027

2028

Stand algemene risicoreserve per 1-1 Toevoegingen

106.514

70.715

63.477

59.841

56.512

22.397

3.575

3.500

Onttrekkingen

-58.196

-10.813

-7.136

-3.330

-702

Stand algemene risicoreserve per 31-12

70.715

63.477

59.841

56.512

55.809

Toevoegingen Jaarlijkse toevoeging t/m 2026 van € 3,5 miljoen Bij de start van de gemeente Meierijstad (2017) is besloten om in twee collegeperioden (9 jaar) de bestemmingsreserve dekking kapitaallasten af te bouwen. Dit met het doel alle kapitaallasten van investeringen op de gemeentebegroting te laten drukken. Daarmee komt er ruimte in de begroting voor vervanging. De afbouw van € 3,5 miljoen per jaar betekent dat jaarlijks € 175.000 meer kapitaallasten drukken op de gemeentebegroting. De afbouw van de bestemmingsreserve voegen we toe aan de algemene risico-reserve. Jaarrekeningresultaat 2023 (€ 10,3 miljoen), toegevoegd in 2024 Met het raadsbesluit van de jaarstukken 2023 is € 8,5 miljoen toegevoegd aan de algemene risicoreserve. Voor de bestemmingen jaarresultaat 2023 is een bedrag van € 1,8 miljoen toegevoegd. Dit bedrag is vervolgens weer bij de onttrekkingen 2024 opgenomen. Onttrekkingen Onttrekkingen 2024 Hier staat het totaal aan onttrekkingen uit de algemene reserve vanuit genomen raadsbesluiten. Dit zijn de restant voorgenomen onttrekkingen van besluiten tot en met de begroting 2024 (€ 16,8 miljoen), het voeden van de bestemmingsreserve kapitaallasten voor investeringen Omnipark en optimalisatie bestuurscentrum (€ 30,5 miljoen) en de tussentijdse raadsbesluiten en bestuursrapportages 2024 (€ 0,7 miljoen).

Bij de vaststelling van de jaarstukken 2023 zijn onttrekkingen geraamd voor resultaatsbestemmingen en de overheveling van restantbudgetten (€ 10,1 miljoen). Onttrekkingen 2025 tot en met 2028 De onttrekkingen voor de jaarschijven 2025 t/m 2028 zijn in totaal € 22,0 miljoen. Het gaat dan om al genomen raadsbesluiten, zoals de begroting 2024, de voorliggende begroting 2025, bestuursrapportages en aparte raadsbesluiten.

WEERSTANDSVERMOGEN Het weerstandsvermogen van de gemeente drukken we uit in de weerstandsratio. Het is een verhoudingsgetal tussen de beschikbare en de benodigde weerstandscapaciteit. De beschikbare weerstandscapaciteit bestaat uit de vrije middelen die de gemeente in kan zetten om risico's op te vangen. Deze vrije middelen bestaan vooral uit de algemene risicoreserve en de onbenutte belastingcapaciteit. De benodigde weerstandscapaciteit laat zien hoeveel middelen nodig zijn om risico’s op te vangen waarvoor geen financiële maatregelen zijn getroffen. De risico's en de beschikbare middelen om de risico's op te vangen zijn toegelicht in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing. De beleidsvoornemens van de begroting 2025 zijn opgenomen in de berekeningen van de weerstandsratio. 2025 2026 2027 (bedragen x € 1.000) Beschikbare weerstandscapaciteit Benodigde weerstandscapaciteit Weerstandsratio Norm weerstandsratio

80.665 34.718 2,32 1,0

73.427 34.718 2,11 1,0

69.791 34.718 2,01 1,0

2028 66.461 34.718 1,91 1,0

INVESTERINGSPROGRAMMA In dit onderdeel gaan we in op de nieuwe investeringen voor het jaar 2025. We geven aan welke investeringen de korte of de lange route volgen. Bij de korte route stelt u de middelen beschikbaar bij de begrotingsbehandeling. Bij de lange route stelt u de middelen later beschikbaar bij een inhoudelijk raadsvoorstel. De financiële gevolgen van alle investeringen 2025 zijn opgenomen in deze begroting. Bij de begrotingsprogramma's - onderdeel investeringen - staan de inhoudelijke toelichtingen. Investeringen korte route De investeringen 2025 die de korte route volgen staan in de volgende tabel. Het totale investeringsbedrag bedraagt € 3,3 miljoen. De investeringen korte route geldt voor voorbereidingskredieten en investeringen kleiner dan € 500.000. We stellen voor om een uitzondering te maken voor de investering "plaatsen van zonnepanelen op gemeentelijk vastgoed" van € 900.000. Deze investering is budgettair neutraal voor de begroting. Door het beschikbaar stellen van dit krediet bij de begrotingsbehandeling kunnen we inspelen op de actuele onderhoudssituatie en kan noodzakelijk werk met werk worden gemaakt in de volgorde zoals deze zich in de praktijk aandient. Dit geeft een grote slagkracht en vermindering van administratieve last. Investeringen korte route (bedragen x € 1.000) Lijst van de vervangingsinvesteringen 2025

Programma

2025

div.

210

Plaatsen van zonnepanelen en zonnecollectoren op en het versneld verduurzamen van enkele panden van het gemeentelijk vastgoed 2025 Dekking vastgoed 2025

900

Aanschaf twee veegvuilcontainers Hoogwerker Revitalisering bossen 2025-2028 Uitbreiding bomenareaal 2025 Aanschaf/vervanging materiaal voor evenementen

2 2 2 2 3

40 110 391 275 30

2 2 2

85 297 275

Realisatiekrediet vervangende nieuwbouw bs. De Regenboog Wijbosch Voorbereidingskrediet vervangende nieuwbouw bs. Oda Sint-Oedenrode

377

Natuurontwikkeling rondom vlagheideberg

Realisatiekrediet nieuwbouw kinderopvangvoorziening Wijbosch

Herinrichting gemeentelijke begraafplaatsen Voorbereidingskredieten Heikantstraat vervangen bomen Investeringen riolering 2025 Vervangingsprogramma openbare verlichting 2025

Investeringen korte route (bedragen x € 1.000) Voorbereidingskrediet nieuwbouw kinderopvangvoorziening Odaschool te Sint-Oedenrode

Programma

2025

Totaal investeringen

3.299

Investeringen lange route De investeringen 2025 die de lange route volgen bedragen in totaal € 12,0 miljoen en staan in de volgende tabel. Als er bij de investeringen met “korte route” een voorbereidingskrediet is opgenomen, dan staat in de volgende tabel het resterende uitvoeringskrediet. De investeringsbedragen die in de volgende tabel staan zijn gebaseerd op de beste inschatting bij het samenstellen van deze begroting. Het uitvoeringskrediet wat u bij een raadsvoorstel beschikbaar gaat stellen kan hier gemotiveerd van afwijken bijvoorbeeld door prijsontwikkelingen. Investeringen lange route (bedragen x € 1.000)

Programma

2025

Optimalisatie Bestuurscentrum SintOedenrode

1.180

Heikantstraat vervangen bomen Investeringen riolering 2025 Vervangingsprogramma openbare verlichting 2025

2 2 2

770 2.500 2.475

Optimalisatie bemalingsgebied NCBlaan Veghel

Impulsaanpak winkelgebieden Veghel Realisatiekrediet vervangende nieuwbouw bs De Regenboog Wijbosch Voorbereidingskrediet vervangende nieuwbouw bs Oda Sint-Oedenrode

3 4

pm 3.398

450

Natuurontwikkeling rondom Vlagheideberg

470

Realisatiekrediet nieuwbouw kinderopvangvoorziening Wijbosch

765

Totaal investeringen

12.008

LEESWIJZER De programmabegroting 2025 en meerjarenraming 2026-2028 bestaat uit het programmaplan en de financiële begroting. Ook is informatie opgenomen over de programmalijnen. De indeling voor de begrotingsprogramma's is gebaseerd op het coalitieakkoord 2022-2026 "Thuis in Meierijstad". De programmabegroting 2025 en de meerjarenraming 2026-2028 zijn gebaseerd op bestaand beleid. Het college heeft een integrale afweging gemaakt voor nieuwe ontwikkelingen (nieuw beleid) met als basis het collegewerk programma "Thuis in Meierijstad Mijlpalen" (TiMM). De ontwikkelingen voor zowel bestaand beleid als nieuw beleid zijn toegelicht bij de begrotingsprogramma's onder "Wat kost het?". Programmaplan 2025 Het programmaplan bestaat uit de 9 begrotingsprogramma’s, het financiële informatie programmaplan en de (verplichte) paragrafen. Bij elk begrotingsprogramma gaan we in op de drie W-vragen: "Wat willen we bereiken?", "Wat gaan we daarvoor doen?" en "Wat kost het?". Ook staan de investeringen 2025 bij elk begrotingsprogramma en de relatie van dat programma met verbonden partijen. Wat willen we bereiken? De ambitie en de bestuursdoelen die staan bij “Wat willen we bereiken?” zijn overgenomen uit het coalitieakkoord 2022-2026 "Thuis in Meierijstad". Op deze plek staan ook de verplichte beleidsindicatoren uit het besluit begroten en verantwoorden (BBV).

De laatst bekende gegevens van waarstaatjegemeente.nl zijn in de tabellen vermeld. Als in de tabel bijvoorbeeld 2022 staat, dan betekent dit dat hierna geen meting meer heeft plaatsgevonden. Als referentiemeting voor de gemeente Meierijstad vermelden we het gemiddelde van gemeenten in de klasse > 50.000 en < 100.000 inwoners. Wat gaan we daarvoor doen? Bij de 2e W-vraag "Wat gaan we daarvoor doen?" staan de activiteiten uit het college werkprogramma "Thuis in Meierijstad Mijlpalen". Over het algemeen zijn dit dezelfde activiteiten als voor het jaar 2024, omdat de activiteiten doorlopen in 2025. Wat kost het? Bij het onderdeel “Wat kost het?” (3e W-vraag) staan de lasten en baten van deze begroting inclusief de ontwikkelingen, waarover u een besluit neemt bij de begrotingsbehandeling. Een toelichting op ontwikkelingen > € 50.000 voor bestaand en nieuw beleid vindt u bij de begrotingsprogramma's. Om toelichtingen op de financiën leesbaar te houden passen we categorieën toe, waarbij de mate van bestuurlijke keuzevrijheid een uitgangspunt was. De bestuurlijke keuzevrijheid zit vooral in de categorieën nieuw beleid, bestaand beleid en investeringen 2025. Voor de overige categorieën is de bestuurlijke keuzevrijheid beperkt. Hieronder leggen we uit welke ontwikkelingen we opnemen per categorie.        

Bestaand beleid: ontwikkelingen van reguliere taken of eerdere raadsbesluiten, financiële vertaling van de begrotingsuitgangspunten, actuele ontwikkelingen met beperkte bestuurlijke keuze. Nieuw beleid: integrale afweging, zoals het college die bij de begroting voorstelt. Gemeentefonds: effecten uit de circulaires gemeentefonds en specifieke berichten vanuit het Rijk. Investeringen 2025: kapitaallasten voor de investeringen 2025, waarover u besluit bij de begrotingsbehandeling in oktober 2024. Kapitaallasten: wijzigingen in de kapitaallasten (rente en afschrijving) van investeringen die al gerealiseerd zijn of in uitvoering zijn. Loon- en prijsontwikkelingen: informatie over de besteding van de stelpost Loon- en prijsontwikkelingen. Ook aanvullingen of vrijval van de stelpost vallen in deze categorie. Overige technische aanpassingen: financieel technische aanpassingen, die over het algemeen voor de hele begroting budgettair neutraal zijn. Bij de programma's wijzigen wel de lasten en/of baten. Wijzigingen < € 50.000: kleine wijzigingen van bestaand beleid.

De toelichtingen voor de categorieën bestaand beleid en nieuw beleid staan bij de programma's onder kopje "Wat kost het?". Een toelichting op de investeringen 2025 staat bij programma's onder kopje "Investeringen". De overige categorieën zijn in de financiële samenvatting toegelicht. Bij de toelichtingen zijn de netto gevolgen opgenomen. Dit betekent dat er bij incidentele ontwikkelingen met als dekking een reserve een 'nul' staat, omdat er geen effect is op het geraamde resultaat. In de toelichting staat het bedrag waarover een besluit wordt genomen. Investeringen In het onderdeel Investeringen gaan we in op de nieuwe investeringen van het komende begrotingsjaar. Hierover neemt u bij de begrotingsbehandeling een besluit. In het onderdeel financiële informatie programmaplan gaan we in op de beleidsvelden Financiën en Belastingen (onder andere uitkeringen gemeentefonds) en Bedrijfsvoering (onder andere overheadkosten, investeringen en bestedingen in de bedrijfsvoering) en de onderwerpen vennootschapsbelasting en onvoorzien. De (verplichte) paragrafen gaan in op lokale heffingen, weerstandsvermogen en risicobeheersing, kapitaalgoederen, financiering, bedrijfsvoering, verbonden partijen, grondbeleid en de wet open overheid. Financiële begroting De financiële begroting staat onder het kopje "Financiën".

Dit is onderverdeeld in financiële begroting, financiële positie en het overzicht naar taakvelden. Bij financiële begroting staat het overzicht van baten en lasten, incidentele baten en lasten, structurele reservemutaties en de uitgangspunten van het opstellen van de begroting. Dit alles voorzien van een toelichting. In de financiële positie gaan we in op onderwerpen als de geprognosticeerde balans, EMU-saldo, investeringen, financiering en reserves en voorzieningen.

PROGRAMMALIJNEN

PARTICIPATIE & POLARISATIE AMBITIE Inwoners hebben profijt van een wendbare organisatie die op elkaar is ingespeeld en de kaders van participatie kent. De medewerkers weten wat er in de samenleving speelt en onderhouden een actieve relatie met inwoners, organisaties, belanghebbenden en collega's. "We investeren in de kracht van de samenleving en hebben oog voor de menselijke maat." BESTUURSDOELEN De volgende bestuursdoelen vallen onder deze programmalijn. Deze bestuursdoelen met de activiteiten uit het college werkprogramma TiMM zijn te vinden bij het begrotingsprogramma Bestuur, dienstverlening en vastgoed. Bestuur Initiatieven ontstaan op basis van het uitdaagrecht (right to challenge). Participatie op maat voor onze inwoners en belanghebbenden, door ze vroegtijdig te betrekken (beginspraak), samen te leren, en te versterken wat er al is. Meer bewustzijn over polarisatie en dit bespreekbaar maken in Meierijstad. De burgemeester is daarbij de gemeentelijke ambassadeur in de strijd tegen polarisatie in Meierijstad. De programmalijn Participatie & Polarisatie gaat in feite over alle begrotingsprogramma's heen. Ook in 2025 geven we vanuit de programmalijn verder vorm aan de veranderopgave "Participeren en leren". Dit gebeurt via de pijlers Cultuur maken, Versterken van wat er is en de pijler Samen leren. Samen werken we aan:  



een meer participerende & lerende organisatie die wendbaar en flexibel handelt; o.a. door uitvoering te geven aan de participatienota inclusief het opzetten van structurele jongerenparticipatie, online participatieplatform en een programma op leren & ontwikkelen. meer participatieruimte aan inwoners geven binnen gestelde kaders; o.a. door het faciliteren van maatschappelijke initiatieven inclusief het uitdaagrecht, de lerende wijkaanpakken, het mogelijk maken van het opstellen van dorps- en wijkvisies en de mogelijke inzet van een burgerberaad. meer nabije, benaderbare, transparante en toegankelijke overheid zijn en een betere verbinding met inwoners waarbij vertrouwen in de (lokale) overheid kan versterken; o.a. door meer bewustzijn over polarisatie en hoe we dit kunnen voorkomen in eigen handelen, komen tot een netwerk van (informele) sleutelfiguren in iedere kern.

INCLUSIE AMBITIE Meierijstad wil een inclusieve gemeente zijn waarin iedereen kan meedoen. Daaraan werken we proactief en vanuit een lerende houding. We verankeren inclusie in ons werk en leveren zo een meerwaarde voor onze inwoners. BESTUURSDOELEN De volgende bestuursdoelen vallen onder deze programmalijn. Deze bestuursdoelen met de activiteiten uit het college werkprogramma TiMM zijn te vinden bij het begrotingsprogramma Sociaal domein. Sociaal domein algemeen Een herijking van de lokale inclusie-agenda.

WMO en welzijn Openbare gebouwen en de openbare ruimte zijn toegankelijk voor inwoners die afhankelijk zijn van hulpmiddelen. In 2025 werken we vanuit de programmalijn inclusie o.a. aan: De Lokale Inclusie Agenda (LIA) Samen met de projectgroep Inclusie werken we aan de uitvoering van de lokale inclusie agenda met de vier thema's:  Ontmoeting en dagbesteding  Ondersteuning Wmo & Mantelzorg  Wonen  Onderwijs Meierijstad als inclusieve organisatie Middels bewustwordingsactiviteiten en gerichte trainingen stimuleren en borgen we inclusief werken in de gemeentelijke organisatie Digitale Toegankelijkheid Waar de focus in het afgelopen jaar vooral heeft gelegen op bewustwording van medewerkers ligt de focus in 2025 op het zelf meer toegankelijk produceren van documenten en het onderhouden van het toegankelijkheidsregister. Toegankelijkheid openbare gebouwen en openbare ruimte In samenwerking met Stichting Toegankelijk Meierijstad werken we verder aan de toegankelijkheid van openbare gebouwen en openbare ruimte op diverse projecten.

PROGRAMMA'S

BESTUUR, DIENSTVERLENING EN VASTGOED WAT WILLEN WE BEREIKEN? AMBITIE Meierijstad is een bestuurskrachtige gemeente. In de regio stellen we ons op als een gemeente met 100.000+ inwoners. De gemeente werkt informatiegestuurd, hanteert burger- en overheidsparticipatie op maat en kent een dienstverlening dicht bij de inwoner, waarover de inwoners meer dan tevreden zijn. Met participatie geven we inwoners een stem. Daarbij zetten we niet alleen in op de rol van bruggenbouwer tussen voor- en tegenstanders. We vinden het ook belangrijk om juist het stille midden te versterken. In Meierijstad voelt iedereen zich thuis. De gemeente heeft een voorbeeldfunctie. Afspraak is afspraak. Werken aan vertrouwen van inwoners in de overheid en voorkomen of doorbreken van polarisatie in de samenleving, vinden wij belangrijk. Verbindende participatie en een laagdrempelige gemeente past daarbij. De bestuurders en ambtenaren van Meierijstad bieden ruimte aan inwoners, zijn herkenbaar, betrokken, en benaderbaar. De gemeente is een aantrekkelijke werkgever. De ambtelijke organisatie is divers en inclusief. De maatschappelijke opgaven houden niet op bij de gemeentegrens. In samenwerkingsrelaties zijn we een (pro-)actieve partner en soms een trekker. Het bestuur behartigt als ambassadeur en lobbyist de belangen van de gemeente met de professionaliteit van een 100.000+ gemeente.

WAT WILLEN WE BEREIKEN 2023-2026? Bestuur Een strategische visie 2035 op Meierijstad, geïnspireerd door de producten van de Raad van Verbeelding. Initiatieven ontstaan op basis van het uitdaagrecht (right to challenge). Participatie op maat voor onze inwoners en belanghebbenden, door ze vroegtijdig te betrekken (beginspraak), samen te leren, en te versterken wat er al is. Meer bewustzijn over polarisatie en dit bespreekbaar maken in Meierijstad. De burgemeester is daarbij de gemeentelijke ambassadeur in de strijd tegen polarisatie in Meierijstad. Een toekomstbestendig bestuurscentrum in Sint-Oedenrode met behoud van een raadzaal. Een sterke positie op regionaal, provinciaal en (inter-)nationaal niveau. Het behouden en zo mogelijk uitbreiden van bestuurlijke posities in de regio, de provincie en landelijk past daarbij. Dienstverlening Een dienstverlening die klantvriendelijk, laagdrempelig, servicegericht en dichtbij is, waarbij we klare taal gebruiken. Waarbij we overbodige regels schrappen en procedures versnellen waar mogelijk. Vastgoed Een informatie gestuurde exploitatie van ons vastgoed.

Beleidsindicatoren In de volgende tabel geven we de verplichte indicatoren weer voor programma 0. Een vergelijking met referentiegemeenten is niet te maken, omdat er geen gegevens bekend zijn. In de paragraaf Bedrijfsvoering - onderdeel HRM staat aanvullende informatie. Indicator

Bron

Jaar Meierijstad

Jaar

Meierijstad

Formatie, Fte per Eigen data 1.000 inwoners Bezetting, Fte per Eigen data 1.000 inwoners Apparaatskosten Eigen data

2022

7,2 2023

7,6

2022

6,7 2023

7,2

2022

579,6 2023

633,6

Externe inhuur. Eigen data Kosten als % van totale loonsom

2022

20,6 2023

26,3

Totale kosten externe inhuur (bedrag x € 1.000)

Eigen data

2022

8.656,8 2023

12.473,1

Overhead, % van Eigen data totale lasten.

2022

9,2 2023

9,2

WAT GAAN WE DAAR VOOR DOEN? Bestuur Een strategische visie 2035 op Meierijstad, geïnspireerd door de producten van de Raad van Verbeelding. Wij leggen een strategische visie 2035 ter vaststelling voor aan de raad. Initiatieven ontstaan op basis van het uitdaagrecht (right to challenge). We verankeren het proces maatschappelijke initiatieven, waarvan het uitdaagrecht onderdeel is. We geven verder uitvoering aan de kaders uit het startgesprek Uitdaagrecht van januari 2021. Participatie op maat voor onze inwoners en belanghebbenden, door ze vroegtijdig te betrekken (beginspraak), samen te leren, en te versterken wat er al is. We geven uitvoering aan Verbindende participatie (participatie op maat): - We geven uitvoering aan de participatienota Meierijstad - We werken met een lerende wijkaanpak inclusief experimenteerruimte in de uitvoering; Wij faciliteren dorpen en wijken in Meierijstad die zélf met het maatschappelijk initiatief komen om een dorps- of wijkvisie op te stellen wanneer zij daar behoefte aan hebben. Meer bewustzijn over polarisatie en dit bespreekbaar maken in Meierijstad. De burgemeester is daarbij de gemeentelijke ambassadeur in de strijd tegen polarisatie in Meierijstad.

Om in zijn algemeenheid meer bewustzijn te creëren over polarisatie werken we aan:- Het opstellen van een integrale aanpak bewustzijn polarisatie; - Acties op meer verbinding tussen de overheid en de samenleving;- Een voorstel tot het benaderen/betrekken van het stille midden. Een toekomstbestendig bestuurscentrum in Sint-Oedenrode met behoud van een raadzaal. We stellen een programma van eisen en een plan van aanpak op voor het vervolg van de optimalisatie van het bestuurscentrum, en gaan na nadere besluitvorming, volgens deze plannen verder met het ontwerp, voorbereiding en uitvoering. Een sterke positie op regionaal, provinciaal en (inter-)nationaal niveau. Het behouden en zo mogelijk uitbreiden van bestuurlijke posities in de regio, de provincie en landelijk past daarbij. Op opgave-niveau intensiveren we de samenwerking met de Regio (regiodeal), Provincie en het Rijk (citydeal), zodat Meierijstad zich blijvend onderscheidend positioneert in de regio en daarbuiten (onder andere Brainport-regio, M7- M50- en R8-samenwerking, VNG).

Dienstverlening Een dienstverlening die klantvriendelijk, laagdrempelig, servicegericht en dichtbij is, waarbij we klare taal gebruiken. Waarbij we overbodige regels schrappen en procedures versnellen waar mogelijk. Voor dienstverlening zetten we in op verdere verbetering van zowel de digitale dienstverlening als persoonlijke/fysieke dienstverlening. De klant kiest zelf zijn voorkeurskanaal. We verbeteren onze dienstverlening door onze processen tegen het licht te houden en waar kan te verbeteren of te optimaliseren. Daarbij vragen we feedback van onze klanten. We gaan aan de slag met het ontwikkelen van een digitale balie. Een digitale balie is een extra mogelijkheid voor de inwoners die dat wensen om zaken te doen met de gemeente. De ontwikkeling wordt opgepakt in het kader van regionale samenwerking en is ingediend voor de nieuwe tranche regiodeal. Vastgoed Een informatie gestuurde exploitatie van ons vastgoed. We maken een plan voor de optimale benutting en beheer van het gemeentelijk vastgoed. We geven uitvoering aan de “Routeplanner verduurzamen maatschappelijk vastgoed”, gericht op CO2-neutraal in 2030.

WAT KOST HET? In de volgende tabel staan de totale lasten en baten van dit begrotingsprogramma. De totale lasten verminderen we met de totale baten en komen zo tot het geraamd saldo van baten en lasten. Dit saldo verminderen we met het bedrag aan toevoeging reserves en vermeerderen we met het bedrag wat we onttrekken aan reserves. Zo komen we tot het geraamd resultaat van dit begrotingsprogramma.

(bedragen x € 1.000)

Jaar Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting rekening 2024 2025 2026 2027 2028 2023

Lasten

-8.932

-10.868

-12.111

-12.045

-11.953

-11.914

Baten

2.269

2.508

2.669

2.632

Saldo van baten en lasten

-6.663

-8.360

-9.442

-9.376

-9.284

-9.282

Toevoeging aan reserves

-3.500

Onttrekking aan reserves

4.275

5.219

4.680

4.110

610

Mutaties in de reserves

775

1.719

1.180

610

-5.888

-6.640

-8.263

-8.765

-8.673

-8.672

Geraamd resultaat

Om toelichtingen op de financiën leesbaar te houden passen we categorieën toe, waarbij de mate van bestuurlijke keuzevrijheid een uitgangspunt was. Voor een nadere uitleg van de categorieën verwijzen we naar hetgeen is vermeld in de leeswijzer. onder "Wat kost het". Wanneer er een "min-teken" voor de bedragen in de tabel en de toelichting staat, betekent dit dat er een nadelig effect is op het geraamd exploitatieresultaat. (Bedragen x € 1.000)

2025

2026

2027

2028

Primitieve begroting

-6.654

-6.814

-6.808

-6.809

-99

-98

-135

-6.723

-6.883

-6.869

-6.906

Raadsbesluiten september 2023 tot en met juli 2024 1e bestuursrapportage 2024 2e bestuursrapportage 2024 Geraamd resultaat (startsituatie)

(Bedragen x € 1.000)

2025

2026

2027

2028

Nieuw beleid

-30

Gemeentefonds

-7

-8

Investeringen 2025

-14

-1.191

Overige technische aanpassingen

-251

-618

-534

-501

Wijzigingen < € 50.000

-46

Totaal ontwikkelingen

-1.540

-1.883

-1.804

-1.765

Geraamd resultaat programmabegroting 2025

-8.263

-8.765

-8.673

-8.672

(Bedragen x € 1.000)

2025

2026

2027

2028

Bestaand beleid

Versterken telefonische dienstverlening

Bestaand beleid

Kapitaallasten Loon- & prijsindexatie

Wij streven naar een bijzonder persoonlijke dienstverlening waarbij vragen die telefonisch worden gesteld in 1 keer inhoudelijk kunnen worden afgehandeld en de klant het gesprek waardeert met het cijfer 8. Hiervoor werken we aan telefoonteams bestaande uit inhoudelijk deskundigen op de verschillende domeinen (belastingen, sociaal domein, ruimtelijk domein, meldingen). Verder willen wij in 2025 de telefonische bereikbaarheid ook in de “backoffice” tot speerpunt maken. Dit alles vraagt extra project-inzet. De kosten worden geraamd op incidenteel € 200.000 en worden gedekt uit de algemene risicoreserve. Nieuw beleid -30 -30 -30 -30 Strategische visie 2035

De definitieve vaststelling van de strategische visie 2035 vergt nog meerdere stappen in 2025:  De afronding van de omgevingseffect rapportage (OER). Deze is breder dan de MER en was niet voorzien in de oorspronkelijke planning.  De vastgestelde visie willen we uitdragen richting inwoners, ondernemers, organisaties en instellingen.  De nieuwe visie krijgt een verschijningsvorm die past bij Meierijstad 2035. De incidentele kosten worden geraamd op € 60.000 en worden gedekt uit de algemene risicoreserve. Uitvoeringsimpuls participatienota -30 -30 -30 -30 Dit betreft budget om de participatienota Meierijstad in de uitvoering waar te maken. De bedragen worden ingezet voor een pilot burgerberaad en voor uitbreiding van het online participatieplatform. De lasten van het online platform bedragen € 30.000 per jaar. De kosten van de participatienota voor het burgerberaad bedragen incidenteel € 150.000 en worden gedekt uit de algemene risicoreserve.

INVESTERINGEN In de volgende tabel zijn de investeringen voor het jaar 2025 opgenomen met de kapitaallasten per investering. Na de tabel volgt een toelichting per investering. (bedragen x € 1.000)

Investering Kapitaallasten

Naam investering

2025

2026

2027

2028

Optimalisatie Bestuurscentrum Sint-Oedenrode

1.180

-59

Plaatsen van zonnepanelen en zonnecollectoren op en het versneld verduurzamen van enkele panden van het gemeentelijk vastgoed 2025

900

-45

Optimalisatie Bestuurscentrum Sint-Oedenrode Op 6 april 2023 is door de Raad een besluit genomen over het uit te werken scenario. De meest actuele raming voor uitvoering van dat scenario is € 8,8 miljoen en is als zodanig in het raadsvoorstel benoemd. Op een tweetal punten wordt dit bedrag nu gewijzigd aangevraagd. Ten eerste betreft dit een indexering van de geraamde kosten ingeschat op prijspeil begin 2024, dit betreft een indexering van € 180.000. Daarnaast is in de Raadsinformatiebrief van 30 januari 2024 aangegeven dat vanwege netcongestie waarschijnlijk een tijdelijke oplossing gevonden moet worden om het tekort aan elektrische capaciteit te overbruggen. De kosten voor deze oplossing worden ingeschat op circa € 1 miljoen. Uiteraard blijven we in gesprek met de netbeheerder om de capaciteit te vergroten en houden we de (technische) ontwikkelingen op dit vlak in de gaten. Vanuit de algemene risicoreserve wordt een bedrag van € 1.180.000 overgeheveld naar de reserve kapitaallasten. De afschrijvingslasten hiervan ad € 59.000 worden jaarlijks onttrokken aan deze reserve. Dit is gelijk aan de wijze van dekking van het krediet van € 8,8 miljoen. Plaatsen van zonnepanelen en zonnecollectoren op en het versneld verduurzamen van enkele panden van het gemeentelijk vastgoed 2025 Door gedurende 4 jaar (2024 t/m 2027) jaarlijks een krediet van € 900.000 incl.

BTW beschikbaar te stellen kan de verduurzaming van gemeentelijk vastgoed bespoedigd worden. Deze investering voor het plaatsen van zonnepanelen/collectoren en het versneld verduurzamen van enkele panden volgt uit de Routekaart (2021-2030) en is niet opgenomen in het in 2023 geactualiseerde Duurzame Meerjaren Onderhouds Plan (DMOP). De investeringen die voortvloeien uit de routekaart lopen in de periode 2024-2030. Daarbij gaat het om jaarlijks € 900.000. De aan de raad gevraagde besluitvorming betreft momenteel de periode van de Routekaart 2024-2027. In het totaalplan om CO2 te reduceren (en energie te besparen) spelen zonnepanelen en zonnecollectoren een grote rol. Maar ook kunnen eventueel nieuwe alternatieve duurzame technieken worden toegepast. Om aan de opgave “in 2030 CO2 neutraal, voor zover mogelijk” te kunnen voldoen, levert het plaatsten van zonnepanelen/collectoren (of eventuele alternatieve technieken) op panden een grote bijdrage. Uit de routekaart CO2 (2021-2030) volgt dat de komende jaren panden die geschikt zijn, hiervoor in aanmerking komen. Gekozen wordt ook voor de versnelde verduurzaming ("cherry picking") van 18 gebouwen tot 2030 die hier (op natuurlijke momenten met vervangingen of renovatie) het beste (werk-met-werk, technische levensduur etc.) voor in aanmerking komen.

De strategie "cherry picking", omvat panden met het grootste potentieel voor CO2-reductie. De investeringslasten kunnen worden terugverdiend door de besparing op energie. Budgettair neutraal.

VERBONDEN PARTIJEN   

N.V. Bank voor Nederlandse Gemeenten Brabants Historisch Informatiecentrum (BHIC) N.V. Brabant Water

VEILIGHEID WAT WILLEN WE BEREIKEN? AMBITIE Een veilige leefomgeving is voor iedereen belangrijk: zowel in wijken, buurten, dorpen alsook op bedrijventerreinen en in het buitengebied. Een thuisgevoel is je ook veilig voelen. We willen aan de voorkant komen van de veiligheidsproblematiek. Preventief en vroeg signaleren heeft de voorkeur boven achteraf reageren. Cyberveiligheid, het tegengaan van (drugs)criminaliteit, ondermijning en het voorkomen dat jongeren het verkeerde pad op gaan zijn speerpunten. Wij willen toegerust zijn om op onvoorziene omstandigheden adequaat te reageren. De coronacrisis en de opvang van vluchtelingen hebben de noodzaak hiervan duidelijk gemaakt. WAT WILLEN WE BEREIKEN? Veiligheid, toezicht en handhaving Toezicht en handhaving zijn kwantitatief en kwalitatief op orde. Behoud van een politiebureau voor het politieteam Meierijstad.

Veiligheidsregio, brandweer en crisisbeheersing Een brandweer die kwalitatief kan blijven presteren met een daarbij passende huisvesting.

Integrale Veiligheid De domeinen zorg en veiligheid zijn structureel, zowel preventief als repressief, verbonden. Inwoners en bedrijven zijn bewust van cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit en weten maatregelen te nemen tegen deze vorm van criminaliteit.

Beleidsindicatoren In de volgende tabel geven we de verplichte indicatoren vanuit waarstaatjegemeente.nl weer. We hebben hierbij ook een referentiemeting opgenomen. Hiervoor gebruiken wij de gemiddelde waarde van gemeenten in de grootteklasse van 50.000 tot 100.000 inwoners. Indicator

Bron

Verwijzingen Halt Stichting Halt per 1.000 jongeren Winkeldiefstallen, CBS-Diefstallen per 1.000 inwoners

Jaar Referent Meierijsta Jaar Referen Meierijstad ie d tie 2022 7 9 2023 7 8 2022

2,1

1,3 2023

2,3

1,8

Geweldsmisdrijven CBS, per 1.000 Criminaliteit inwoners

2022

4,1

3,2 2023

3,9

2,4

Diefstallen uit CBS-Diefstallen woning, per 1.000 inwoners

2022

1,4

1,1 2023

1,3

0,8

Indicator

Bron

Vernielingen en CBSbeschadigingen Criminaliteit (openbare ruimte), per 1.000 inwoners

Jaar Referent Meierijsta Jaar Referen Meierijstad ie d tie 2022 5,8 3,9 2023 5,7 3,6

Voor het beleidsdoel "1.1 Een veilige leefomgeving in het bijzonder voor gebieden met een meer dan gemiddeld risicoprofiel voor criminaliteit" zijn eigen indicatoren gedefinieerd. Deze zijn opgenomen in de volgende tabel. Indicator

Bron

Streefwaarde Jaar Realisati Jaar Realisati e e Veiligheidsmonitor 7,5 (1 tot 10) 2021 7,8 2023 7,8

Veiligheidsbeleving eigen buurt Leefbaarheid woonbuurt

Veiligheidsmonitor

7,7 (1 tot 10) 2021

7,8 2023

7,9

Voelt zich wel eens onveilig Veiligheidsmonitor

25,0% 2021

28,7% 2023

29,2%

WAT GAAN WE DAAR VOOR DOEN? Veiligheid, toezicht en handhaving Toezicht en handhaving zijn kwantitatief en kwalitatief op orde. Behoud van een politiebureau voor het politieteam Meierijstad. We gaan in afstemming met en op initiatief van de Nationale Politie op zoek naar een centraal gelegen locatie voor het Politie Team Meierijstad. Dit met oog op het effectief en efficiënt werken van de politie. Afhankelijk van de keuze voor de vestiging van het politieteam Meierijstad en de keuze voor verbouw of nieuwbouw van de brandweerpost Veghel verkennen we de herstemming van Stadhuisplein 2 en 4. Veiligheidsregio, brandweer en crisisbeheersing Een brandweer die kwalitatief kan blijven presteren met een daarbij passende huisvesting. - We maken in afstemming met de Veiligheidsregio Brabant-Noord een keuze voor verbouw of nieuwbouw van de brandweerpost Veghel. We brengen de kosten daarvan in regionaal verband in. - Wij spannen ons in voor het behoud van en voldoende capaciteit aan brandweervrijwilligers en voor de lokale verankering van de posten. Integrale Veiligheid De domeinen zorg en veiligheid zijn structureel, zowel preventief als repressief, verbonden. Inwoners en bedrijven zijn bewust van cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit en weten maatregelen te nemen tegen deze vorm van criminaliteit.

We geven uitvoering aan het integrale veiligheidsbeleid 2023-2026, waarbij wij binnen de strategische thema’s inzetten op weerbaarheid, jeugd en kwetsbaren. We maken jeugdigen en andere kwetsbare doelgroepen (waaronder bedrijven) weerbaar op het gebied van digitale criminaliteit. We geven uitvoering aan het project Hackshield op de basisscholen in Meierijstad. Daarnaast bereiden wij ons voor op het bestrijden van en de gevolgen van cybercrises.

(bedragen x € 1.000)

Jaar Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting rekening 2024 2025 2026 2027 2028 2023

Lasten

-7.759

-9.078

-8.887

-8.872

-8.842

-8.823

Baten

612

811

382

Saldo van baten en lasten

-7.147

-8.267

-8.505

-8.490

-8.460

-8.441

Onttrekking aan reserves

267

Mutaties in de reserves

267

-7.139

-8.000

-8.505

-8.490

-8.460

-8.441

Geraamd resultaat

Om toelichtingen op de financiën leesbaar te houden passen we categorieën toe, waarbij de mate van bestuurlijke keuzevrijheid een uitgangspunt was. Voor een nadere uitleg van de categorieën verwijzen we naar hetgeen is vermeld in de leeswijzer onder "Wat kost het?". De cijfers in onderstaande tabel en toelichtingen moet u als volgt lezen. Genoemde bedragen met een -: dit is een verslechtering op het saldo; Genoemde bedragen met een +: dit is een verbetering op het saldo. (Bedragen x € 1.000) 2025 2026 2027 2028 Primitieve begroting

-7.977

-7.980

-7.978

-7.971

-13

-5

-7.990

-7.984

-7.983

-7.975

Bestaand beleid

Kapitaallasten

-2

Loon- & prijsindexatie

-300

Overige technische aanpassingen

-214

-204

-176

-164

Totaal ontwikkelingen

-516

-506

-477

-466

Geraamd resultaat programmabegroting 2025

-8.505

-8.490

-8.460

-8.441

(Bedragen x € 1.000)

2025

2026

2027

2028

Bestaand beleid

Uitbreiding capaciteit Sociale Veiligheid (0,5 FTE)

Raadsbesluiten september 2023 tot en met juli 2024 1e bestuursrapportage 2024 2e bestuursrapportage 2024 Geraamd resultaat (startsituatie)

Er is behoefte om de beschikbare capaciteit voor sociale veiligheid met 0,5 fte uit te breiden. Daarmee kan een stevige basis worden neergezet om die bestuurlijke maatregelen te treffen, die voor de veiligheid van de betrokkene zelf maar ook voor zijn/haar directe leefomgeving het verschil kunnen maken. Gelet op de toenemende zwaarte van de problematiek, de toename van zaken waarbij het bieden van zorg geen mogelijkheden biedt, maar alleen nog ingezet kan worden op strafrechtelijke en/of bestuursrechtelijke maatregelen en handhaving daarvan, is de huidige beschikbare capaciteit ontoereikend. Dekking van de kosten ad € 45.000 via beschikbaar budget integraal veiligheidsbeleid.

INVESTERINGEN Binnen programma 1 Veiligheid zijn geen nieuwe investeringen opgenomen voor 2025.

VERBONDEN PARTIJEN  

Veiligheidsregio Brabant-Noord Zorg- en Veiligheidshuis Brabant Noordoost

VERKEER, VERVOER EN OPENBARE RUIMTE WAT WILLEN WE BEREIKEN? AMBITIE Meierijstad is duurzaam bereikbaar voor wonen (duurzaam en gezond Meierijstad), werken (bereikbaar Meierijstad) en leven (leefbaar Meierijstad). Voorzieningen zijn voor iedereen bereikbaar. Een kwaliteitssprong voor verkeersveiligheid, het fietsgebruik, verduurzaming van automobiliteit en de kwaliteit van de openbare ruimte zijn speerpunten, zodat de leefbaarheid wordt vergroot. WAT WILLEN WE BEREIKEN? Verkeer en vervoer Betere bereikbaarheid van Meierijstad en een betere afwikkeling van het verkeer op de N279, dit alles in balans met de leefbaarheid in de omgeving. Bij een eventueel nieuw tracé van (of aan) de N279 bij Veghel staat zorgvuldigheid voorop en betrekken we de samenleving breed. Een maatschappelijke kosten- en baten analyse wordt meegewogen om zoveel mogelijk overlast in wijken/dorpen te voorkomen. Een integrale gebiedsontwikkeling Rembrandtlaan Veghel met inachtneming en versterking van de omgeving, in combinatie met de ontwikkeling van de N279. Versterking van de bereikbaarheid, veiligheid en ontwikkeling van de A50 corridor EindhovenNijmegen door middel van de Mobiliteitsaanpak A50. Inzicht in de haalbaarheid van 2 snelfietsroutes (van ‘s-Hertogenbosch naar Veghel en de route Eindhoven-Sint-Oedenrode-Veghel), om fietsgebruik te stimuleren.

Behoud van het huidige niveau van aanbod openbaar vervoer en versterking waar mogelijk, met aandacht voor de Noordkade en de kleine kernen. Daarbij kan gedacht worden aan gebruik van duurzame mobiliteitsmiddelen zoals deelauto of elektrische fiets. Een herziene parkeernota, inclusief positionering laadpalen.

Beheer openbare ruimte Een veilige, schone, uitnodigende openbare ruimte. Een besluit van de raad over beeldkwaliteit openbaar groen, met oog voor biodiversiteit en de daarmee gemoeide kosten. Economische havens en waterwegen Meer goederenvervoer over water ter vervanging van wegtransport.

Beleidsindicatoren De verplichte beleidsindicatoren van Programma 2 zijn vervallen.

WAT GAAN WE DAAR VOOR DOEN? Verkeer en vervoer Betere bereikbaarheid van Meierijstad en een betere afwikkeling van het verkeer op de N279, dit alles in balans met de leefbaarheid in de omgeving. De Provincie, in samenwerking met de regiopartners (waaronder de gemeente Meierijstad), stelt een nieuw planproces op voor het vervolg van het project N279. Bij een eventueel nieuw tracé van (of aan) de N279 bij Veghel staat zorgvuldigheid voorop en betrekken we de samenleving breed. Een maatschappelijke kosten- en baten analyse wordt meegewogen om zoveel mogelijk overlast in wijken/dorpen te voorkomen.

Een integrale gebiedsontwikkeling Rembrandtlaan Veghel met inachtneming en versterking van de omgeving, in combinatie met de ontwikkeling van de N279. Wanneer een verkeerssituatie belemmerend is voor nieuwe woningbouwontwikkeling passen we deze aan waar mogelijk. Versterking van de bereikbaarheid, veiligheid en ontwikkeling van de A50 corridor EindhovenNijmegen door middel van de Mobiliteitsaanpak A50. We gaan samen met het Rijk, provincie en regio aan de slag met projecten uit de mobiliteitsaanpak op de A50 corridor Eindhoven-Nijmegen en kortetermijnmaatregelen A2 Randweg Eindhoven. Projecten betreffen aanleg van fietsroutes, fietsstimulering, werkgeversbenadering, (mobiliteits)hubs, HOV+ (of BRT) en (lobby en onderzoek naar) maatregelen A50. Inzicht in de haalbaarheid van 2 snelfietsroutes (van ‘s-Hertogenbosch naar Veghel en de route Eindhoven-Sint-Oedenrode-Veghel), om fietsgebruik te stimuleren. We onderzoeken de haalbaarheid van doorfietsroutes en de aanleg van ontbrekende schakels in het fietsnetwerk. Behoud van het huidige niveau van aanbod openbaar vervoer en versterking waar mogelijk, met aandacht voor de Noordkade en de kleine kernen. Daarbij kan gedacht worden aan gebruik van duurzame mobiliteitsmiddelen zoals deelauto of elektrische fiets. We werken samen met provincie en de vervoerder aan gedeelde mobiliteit.

We:- ondersteunen “Samen-initiatieven en (deel)mobiliteitsdiensten; - houden de doorstroming van de direct(bus)lijnen op orde; - gaan samen met provincie na of het realiseren van haltes voor Flex-vervoer toegevoegde waarde heeft voor reizigers; - verkennen samen de mogelijkheden om de bereikbaarheid per openbaar vervoer van de Noordkade te verbeteren. Een herziene parkeernota, inclusief positionering laadpalen. We herzien de parkeernota. - We stellen beleidsregels laadpalen op en plaatsen laadpalen voor elektrische auto’s en fietsen;- We stellen een parkeerplan (en parkeeronderzoeken) voor Meierijstad op met het accent op de centra van Veghel, Schijndel en Sint-Oedenrode inclusief een uitvoeringsprogramma; - We houden 1x per 3 jaar een parkeeronderzoek in de centra om goed in te kunnen spelen op de ontwikkelingen en ruimtelijke plannen in de centra; - Daarnaast voeren we aanvullende onderzoeken uit naar parkeernormen voor specifieke/bijzondere functies. Beheer openbare ruimte Een veilige, schone, uitnodigende openbare ruimte. We actualiseren de projecten in het uitvoeringsprogramma mobiliteit met trends en ontwikkelingen en we bekijken waar we werk met werk kunnen maken. Vervolgens bereiden we de projecten voor en voeren ze uit. We verbeteren de verkeersveiligheid van de kwetsbare doelgroepen ouderen, kinderen en fietsers.

We treffen maatregelen op plaatsen en in situaties waar we risico’s zien. We houden de risico-gestuurde analyse verkeersveiligheid actueel. Een besluit van de raad over beeldkwaliteit openbaar groen, met oog voor biodiversiteit en de daarmee gemoeide kosten. We stellen een groenbeleidsplan op en werken daarin uit hoe we via het beheer kunnen bijdragen aan het versterken van de biodiversiteit in de openbare ruimte. Economische havens en waterwegen Meer goederenvervoer over water ter vervanging van wegtransport.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Meierijstad&id=5ed6c375-fa85-486f-90b7-8c0f17c8b643