3. bijlagenboek bomenbeleid gemeente Meierijstad
Tekst van het document
De nieuwe vlechtheggen in Meierijstad, met name in Sint- Oedenrode, zal wellicht met een overeenkomst tussen Roois landschap en de gemeente beschermd worden. omdat ze niet in aanmerking komen voor de groene kaart. - Populieren en fruitbomen dienen, indien ze het beschermen waard zijn, in tuinen te beschermen te worden. - Draagvlak creëren door bomen in de krant te publiceren is een mooi communicatiemiddel. - Harmoniseren wat te harmoniseren valt, en oude afspraken te respecteren. Iedereen is van harte welkom om op de bewonersavonden te komen en hun zegje te doen over bomen. Ik nodig iedereen uit hiervoor en het zal in de krant verschijnen. Op deze bewonersavonden gaan we in gesprek met de burgers van Meierijstad over bomen. Dit om de verschillende perspectieven op te halen, en men bewust te laten worden van deze verschillende perspectieven. Bijeenkomst 4: Uitkomsten bewonersavonden, bevindingen Aanbevelingsrapport, toelichting I-tree en vervolgplanning Opzet bewonersavonden Bewonersavonden zijn afgerond. De verslaglegging van deze bewonersavonden zijn vastgelegd in een participatiedossier. Hierin zijn alle opmerkingen vastgelegd door BTL Advies. Al deze opmerkingen zijn vervolgens gefilterd in hoofdsignalen door BTL Advies en deze zijn vastgelegd in het aanbevelingsrapport.
Dit aanbevelingsrapport bevat: de hoofdsignalen, een nadere toelichting van het signaal en een aanbeveling vanuit BTL Advies. Dit dient meegenomen te worden in het beleid. Algemene indruk van de bewonersavonden Er is rondgevraagd wat men van de bewonersavonden vond. Dit was met name: - Te negatief: er waren veel mensen met ‘klachten’, waardoor de avonden voornamelijk negatief ingestoken werden. Te veel negatieve geluiden gehoord. - De gebruikelijke mensen waren er die altijd op bewonersavonden komen. Dus veel senioren die een bepaalde mening hadden. Niet dat zoiets verkeerd is, maar wel opvallend. Reactie gemeente: we hopen dat we met de website ook andere mensen hebben bereikt. Dat maakt het namelijk wat laagdrempeliger, maar dat weten we niet zeker. - De negatieve tendens die we zagen, zouden we willen doorbreken met positieve berichten over bomen. Het biedt kansen. Bevindingen Aanbevelingsrapport Een groot deel van de hoofdsignalen en aanbevelingen in het aanbevelingsrapport is reeds besproken in de klankbordgroep. Dat is een goed teken, het betekent namelijk dat de klankbordgroep goed op de hoogte is van de ontwikkelingen in de samenleving rondom bomen. De hoofdsignalen waar de klankbordgroep een nadere toelichting op hebben gegeven worden in deze notulen besproken.
Hoofdsignaal Nadere toelichting klankbordgroep Communiceren en inwoners informeren over maatregelen/oplossingen (behoefte aan info) In zijn algemeenheid delen wat de toekomst inhoudt. Dat er over nagedacht wordt. Projecten delen, waarde delen, afwegingskader delen. Uitvoeringscommunicatie Overlast in toekomst voorkomen (leren uit het verleden) Uitgaan van de natuurlijke situatie. Grote bomen zijn meer waard met meer ruimte. Ga voor de natuurlijke situatie waar mogelijk en anders technisch oplossen. 27 Overlast voorkomen door juiste inrichtingskeuzes te maken; positie, ruimte, assortiment Groene buffers robuust groen als daar plek voor is. Is meer waard dan bomen in straat Communiceren, informeren en motiveren van keuzes richting inwoners In Olland is dat goed gegaan. Via de dorpsraad hebben ze de bewoners geïnformeerd wat ze doen, waarom ze doen. Gefundeerde keuzes. Duidelijk aansprekingpunt klachten en meldingen m.b.t. overlast Probeer altijd terug te koppelen. Dat is essentieel. Bepaalde overlast accepteren Mee eens. Ook al komt het jaarlijks terug, moeten sommige vormen geaccepteerd worden. Communiceren en informeren, waarom blijven ze staan. Als je een woning koopt, koop je ook een stukje omgeving mee. Overlast van ziekte of plagen verminderen door (bio)diversiteit in boomsoorten te gebruiken.
Kies boomsoorten die toekomstbestendig zijn De gemeente heeft die wijsheid om de beslissingen te nemen. Zij staan aan de lat om diversiteit te vergroten, met de kennis die ze hebben. Betrekken inwoners Mensen informeren over je (beheer)keuzes. Dat leidt tot meer begrip, en acceptatie . Ook bij projecten is dat het geval. Specifieke locatie (in beeld krijgen) en aanpakken. Eerst zorgen dat je alles in beeld krijgt. Dan pas stappen zetten met renovaties. Goed onderhoud van bomen (verminderen overlast) Degelijk beheer ook communiceren. En controleren / toetsen. Bijvoorbeeld in mei niet snoeien. Bomen met verschillende sierwaarden en hoge biodiversiteit, maken bomen nog waardevoller Hou er rekening mee dat sierwaarde ook overlast veroorzaakt. Een aantal leden van de klankbordgroep waren verhinderd, maar hebben nog een aantal aanvullende opmerkingen per mail gestuurd. Deze zijn: - Nadruk op onderhoud Wat mij betreft zou de focus nog meer moeten liggen op onderhoud van bestaande bomen omdat deze er al langer staan en ook nog lang blijven staan. Snoeien is daarbij een belangrijk element omdat daarmee de overlast het meeste kan worden beperkt. Voor bewoners is er dan ook meteen een soort van bevestiging dat er aan gewerkt wordt om de overlast zoveel mogelijk te beperken. Als er jaren niets aan word gedaan dan krijgen ze het idee van het help niet om te klagen.
Ze (de gemeente) doet er toch niets aan. Laat jaarlijks zien dat er aan gewerkt wordt dan krijgen de inwoners ook meer begrip voor de omstandigheden. - Trottoirs Trottoirs zijn niet alleen onveilig voor gepensioneerden, maar voor alle mensen met een beperking (blinden/slechtzienden, rolstoelgebruikers e.a.) - Bewonersavonden geen evenwichtige afspiegeling van bevolking Rapport is slechts gebaseerd op de mening van een klein groepje inwoners, waarschijnlijk overwegend tegenstanders; dus geen afspiegeling van de meningen van de bevolking. - Algemene opmerkingen Het verslag ziet er goed uit en lijkt mij een goede weergave van wat er allemaal ter spraken is geweest. Het is echt klantvriendelijk naar de mensen toe die er geweest zijn. 28 Bovendien wordt er ook gerelativeerd, het is van een kleine afspiegeling van de burgers; alleen de mensen die er waren, naar voren hebben gebracht. Daarnaast wordt duidelijk gemaakt dat de meningen ook vaak verdeeld zijn. Vast niks nieuws maar wel goed om expliciet te noemen. De onderwerpen die benoemd zijn, kunnen heel goed dienen als uitgangspunten voor een goed bomenbeleid en dat werk moet nu beginnen denk ik. De suggesties en voorstellen moeten nu in een beleidsplan terecht komen waar gefundeerde en met verstand van zaken uitgangspunten in uitgewerkt moeten worden. Daarbij zijn er voor mij nogal wat vragen.
Wie zijn de genen met verstand van zaken ? Welke opvattingen of kennis wordt als goede basis genomen? Klimaat, leefbaarheid, natuur, wooncomfort, natuur, wetenschappelijk onderzoek op de ze gebieden? Als dat goed staat kun je de verschillende meningen serieus nemen en toch ook besluiten nemen over alle aspecten in de verschillende plaatsen over de bomen - Juiste boom juiste plek Plant de juiste boom op de juiste plaats, zorg voor groeiplaatsverbeteringen zodat de bomen goed aanslaan en doorgroeien wat overlast in de toekomst kan voorkomen. Maak gebruik van gezonde soorten ( ook klimaat bestendige bomen ) , die weinig tot geen overlast veroorzaken, let goed op waar bomen geplaatst worden met vruchten, dit moet op bepaalde plaatsen wel kunnen maar vaak kan dit ook behoorlijk wat overlast veroorzaken. - Communicatie Communiceer goed met de bevolking over het positieve effect van bomen in de straat, en plant meer bomen ipv minder, als je duidelijk de positieve punten kenbaar maakt zal dat ook positief opgepakt worden, enkele voorbeelden. o Bij een zeer hete zomer als afgelopen zomer is de temperatuur lager in een groene leefomgeving. o Water buffering o Gezonder klimaat in een groene leefomgeving, minder stress en minder gezondheidsklachten o Fijnstof reductie en CO2 reducering o Woningen in een groene leefomgeving zijn meer waard.
- Onderhoud Wat betreft het onderhoud van de bomen, ben hier op tijd bij, want te laat onderhoud geeft meer klachten, en de kwaliteit van de bomen gaat er dan ook op achteruit. Toelichting I-tree De vraag kwam vanuit de klankbordgroep om uit te leggen wat I-tree precies is. Antwoord gemeente: I-tree is een nieuwe techniek, overgekomen uit de Verenigde Staten. Met deze techniek kun je als gemeente uitrekenen wat jouw bomenbestand in zijn gehaal aan maatschappelijke baten oplevert, dus echt in euro’s. Het programma kan een aantal dingen berekenen, bijvoorbeeld: CO2 voorraad en vastlegging, waterafvang, fijnstof afvang etc. voorbeeld van een I-tree berekening staat op de volgende pagina. Tevens is een interessant artikel over I- tree toegevoegd: https://www.stad-en-groen.nl/article/30256/op-naar-het-next-level.-er-zijn-een-paar-showcases-nodig Als gemeente willen we hier ook proeven mee doen. Ons hele boombestand omrekenen is nog een stap te ver. Om I- tree toe te passen heb je namelijk specifieke informatie nodig over de bomen die we nog niet bezitten. Zo is de stamdiameter van iedere boom nodig, en die doen we niet inventariseren. Wat we willen doen is bijvoorbeeld in een wijk, of straat de bomenwaarde laten berekenen en heirover te communiceren om dat waarde beter te laten doordringen.
29 En gaan we bij renovaties de bomen doorberekenen, om te laten zien wat deze bomen bijdragen, zowel nu, als in de toekomst. Het draagt bij aan bewustwording. Vervolgplanning en klankbordgroep Onze vervolgafspraak zou zijn op 15 oktober. Deze bijeenkomst was gepland om het concept bomenbeleid te bespreken. Nu zijn er echter nieuwe ontwikkelingen. De wethouder wil graag een aantal essentiële keuzes voorleggen aan de raad om een goed gedragen bomenbeleid te krijgen, wat dus ook voldoende ruggensteun krijgt van de raad. Dit betekent dat we eerst een beeldvormende avond gaan houden met de raad, en vervolgens pas het bomenbeleid in concept aan jullie zullen presenteren en bespreken. Dus de komende vergaderingen zijn opgeschort tot nader orde. Ik houd jullie op de hoogte van de vorderingen tussentijds.
30 Bijlage 7: Participatiedossier Boomcafés Samenvatting Jaarrond communiceren over type overlast, maatregelen en (locatie specifieke) oplossingen Overlast in toekomst voorkomen door integrale aanpak (met andere vakdisciplines) Overlast in toekomst voorkomen door juiste inrichtingskeuzes te maken, positie / ruimte / assortiment Communiceren, informeren en motiveren van keuzes richting inwoners (uitleggen) Duidelijk aansprekingpunt klachten en meldingen m.b.t overlast (duidelijkheid) Bepaalde overlast accepteren Kwaliteit voor kwantiteit, dus keuzes maken waardoor bomen niet op de verkeerde plekken komen te staan en nooit tot hun recht komen. Overlast van ziekte of plagen verminderen door (bio)diversiteit in boomsoorten te gebruiken. Kies boomsoorten die toekomstbestendig zijn Betrekken inwoners Overlast Specifieke locatie (in beeld krijgen) en aanpakken. Goed onderhoud van bomen (verminderd tevens overlast) Waarde verhogen van bomen door juiste plek/inrichtingskeuzes (juiste boom juiste plek) Uitdragen van waarde van bomen richting inwoners/passanten (bewustwording) Bomen met verschillende sierwaarden en hoge biodiversiteit maakt bomen nog waardevoller (variatie) Waarde (vergroten van bomen) Boom moet alleen wijken als deze gevaar oplevert of niet op de goede plek staat. Het groen van de gemeente mag een natuurlijkere uitstraling hebben, maar geen volledige wildernis worden.
Een groene straat is belangrijker dan parkeren voor de deur Klimaatoverlast moet voorkomen worden door nu al in te grijpen (problemen voor zijn) Focus op natuurlijke oplossingen om bomen oud te laten worden. Dit kan ook technisch maar alleen als er geen andere oplossing is. Toekomst van bomen Vergroenen doen we samen, maar de gemeente stimuleert dit met informatie en middelen. 31 Thema Hoofdsignaal / conclusies Nadere toelichting Aanbeveling door adviesbureau Opnemen in het beleid door gemeente Overlast van bomen ─ Communiceren en inwoners informeren over maatregelen/oplossingen ─ Behoefte aan info op gemeentelijke website Gemeente zou via de bekende communicatiekanalen jaarrond informatie moeten verstrekken over: - de verschillende type overlast - de maatregelen die de gemeente hierin neemt - aanbieden om bij extreme vormen een locatie specifieke oplossing te zoeken, samen met inwoners Motto: 'beter een bericht teveel, dan geen communicatie' Een goed idee . Communicatieplan hiervoor wordt in het uitvoeringsprogramma uitgerold Overlast van bomen ─ Overlast in toekomst voorkomen (leren uit het verleden) Integrale aanpak: Inrichting en aanplant van bomen in de kernen is een integraal inrichtingsvraagstuk. Het voorkomen van overlast zou door een integrale benadering kunnen worden behaald. Dit is overigens ook de insteek van de nieuwe Omgevingswet.
Het is dan ook vooral een kans om met meerdere afdelingen samen tot een goede inrichting te komen, waardoor samen met andere vakdisciplines gemeenschappelijke keuzes worden gemaakt over de invulling van een speciale locatie. De druk op de openbare ruimte is groot. Bomen kunnen niet altijd als meervoudig ruimtegebruik worden gezien. Door het maken van keuzes zou overlast worden verminderd. Sluit aan bij de juiste boom op de juiste plaats. Dus ontwerpen zodat overlast beperkt wordt maar natuurwaarde gegarandeerd wordt Overlast van bomen ─ Overlast voorkomen door juiste inrichtingskeuzes te maken; positie, ruimte, assortiment ─ Concrete doorvertaling op de bovenstaande procesmatige benadering, volgt de invulling. De gemeente zou keuzes kunnen maken gericht op de scenario's: - kleinere bomen in woonstraten - minder bomen in straten en in plaats daarvan elders groene buffers inrichten met robuust groen (zie voorbeelden uit verleden in de kleine kernen van deze gemeente) - bewust bomen planten voor een korte levenscyclus ivm de locatie. Dit moet dan wel goed worden uitgelegd. Concreet voorbeeld: maak gebruik van kleinere bomen (mogelijk maar aan 1 zijde van de straat. Rekening houdend met bijvoorbeeld zonnepanelen zouden deze bomen aan de zuid- of oostzijde kunnen worden geplant. Zoek naar variatie om tevens (overlast van) ziekten en plagen voor te zijn of te verminderen.
Juiste boom op de juiste plek door te kijken naar: Kleine bomen woonstraten groenbuffers waar plek is (tiny forests) Besef dat bomen niet het oneindige leven hebben (woonstraten 40 jaar) 1 zijde aanplanten, stoep aan de andere kant, rekening houdend met zonstand, noord-zuid Overlast van bomen ─ Communiceren, informeren en motiveren van keuzes richting inwoners ─ Gericht op specifieke locaties zouden aanwonende goed geïnformeerd moeten worden of de keuzes die worden gemaakt. Er is veel te winnen met het afgeven van een duidelijke motivatie. Het is in deze specifieke situatie van belang om voor een persoonlijke benadering te kiezen, met vast aanspreekpunt binnen de gemeente. Een vast aanspreekpunt is niet te garanderen. In principe hebben we wel een bepaalde structuur en heldere keuzes. We maken overlastbeleid met een afwegingskader waarin duidelijk wordt gemaakt waarom wel of niet meegewerkt kan worden. Dit moet nog in de raad worden besloten wanneer overlast, te veel overlast is. Overlast van bomen ─ Duidelijk aansprekingpunt klachten en meldingen m.b.t overlast ─ Inwoners kunnen via meerdere kanalen klachten of meldingen indienen, dat is duidelijk. Wie de klacht oppakt of aanspreekpunt voor het onderwerp overlast is, is inwoners niet duidelijk. Vermeld een duidelijk aanspreekpunt in de berichtgeving. Voorman doet eerste check.
Bij gecompliceerde vragen wordt een beleidsmedewerker betrokken. Overlast van bomen ─ Bepaalde overlast accepteren ─ Inwoners bewust maken (actief en/of passief) van relatie beheermaatregelen vs. Overlast, voor draagvlak vanuit inwoners Communiceren en informeren kan ook anders worden ingestoken door de waarde van bomen te benoemen. Deze berichten zouden op het juiste moment moeten worden geplaatst. Bijv. als het 40 graden is. De boodschap zou als een weegschaal kunnen worden gebracht; "de boom voor uw deur geeft soms overlast, vandaag bent u waarschijnlijk blij dat er een boom staat die schaduw en koelte biedt" We willen de waarde op meerdere manieren gaan communiceren. Dat komt in het uitvoeringsprogramma, positieve berichten verspreiden! Dat bepaalde overlast nou eenmaal bij bomen hoort Overlast van bomen ─ Kwaliteit voor kwantiteit. Keuzes maken waarmee we voorkomen dat bomen op plekken komen te staan waar ze nooit goed tot hun recht komen (bijv. of parkeren, of een boom / of een trottoir + leidingen, of een boom) ─ i-tree inzetten: Minder bomen kunnen (die wel volledig uitgroeien) kunnen meer waarde bieden dan veel kleine bomen, die structureel meer onderhoud kosten. Gebruik i-tree om middels enkele voorbeelden dit onderdeel te onderbouwen met harde cijfers. Goede groeiplaatsen kunnen garanderen voor onze bomen. Anders minder bomen zetten.
Een boom moet minimaal 40 jaar goed kunnen groeien. 32 Overlast van bomen ─ Overlast van ziekte of plagen verminderen door (bio)diversiteit in boomsoorten te gebruiken. Kies boomsoorten die toekomstbestendig zijn ─ Meer biodiversiteit door gebruik te maken van verschillende boomsoorten (toekomstbestendigheid) Werk toe naar een toekomstbestendig bomenbestand. Nu kennen we straten met bomen of geen bomen als alles wordt gerooid. Kortom: spreiding in levenscyclus door soortgebruik. Dit heeft tevens een positief effect op het verminderen van ziekten en plagen. Meer soorten gebruiken. Zeker buitengebied heeft monoculturen. Bomen kiezen die ook goed zijn voor andere soorten. Overlast van bomen ─ Betrekken inwoners ─ inwoners willen meedenken over 'hun' bomen Naar onze mening zou de uiteindelijke keuze gericht op maatregelen en inrichting wel bij de groenexperts moeten liggen. Inwoners maken dus geen beslissing, wel worden ze meegenomen in het maken van de beslissing door de gemeente. Signalen van inwoners zouden door gemeente wel moeten worden meegewogen. Groenexperts maken afwegingen en keuzes. Leggen uiteindelijk (meerdere) keuzes voor aan de bewoners. Leggen in ieder geval gefundeerd uit waarom er bepaalde keuzes zijn gemaakt. Bomen zijn te belangrijk en risicovol om door een leek te laten beoordelen Overlast van bomen ─Specifieke locatie (in beeld krijgen) en aanpakken.
─ Inventariseer de locaties met structurele (langdurige, extreme) overlast op basis van ingekomen klachten en meldingen. Uitvoeringsprogramma / renovatiebudget in het leven roepen en specifieke locaties aanpakken. Jaarlijks doen om zo het bestand te verbeteren en ook te verjongen. Waarde van bomen ─ Goed onderhoud van bomen (verminderen overlast) ─ Goed (en op tijd) onderhoud aan de bomen. Dit voorkomt overlast voor inwoners. Nadat in dit beleidsplan duidelijke keuzes worden gemaakt, zou een doorvertaling / herziening van het boombeheer in de gemeente moeten plaatsvinden. Een controle of beleid en beheer nog goed op elkaar aansluiten. Planmatig boombeheer vermelden en benadrukken Waarde van bomen ─ Waarde verhogen van bomen door de juiste plek/inrichtingskeuzes, tevens zou dit bijdragen aan minder overlast ─ Overeenkomst met aanbeveling 'integrale aanpak' onder thema overlast. Juiste boom juiste plek Waarde van bomen ─ Juiste boom op juiste plek ─ In de toekomst rekening houden met eisen van de boom en eisen van een plek. Niet elke boom is geschikt voor elke plek. Eveneens is dit een overeenkomst met de inrichtingskeuze.
De gemeente zou de keuze kunnen maken gericht op de scenario's: - kleinere bomen in woonstraten - minder bomen in straten en in plaats daarvan elders groene buffers inrichten met robuust groen (zie voorbeelden uit verleden in de kleine kernen van deze gemeente) - bewust bomen planten voor een korte levenscyclus i.v.m. de locatie. Dit moet dan wel goed worden uitgelegd. Je krijgt de juiste boom op de juiste plek, door vakdisciplines samen te brengen bij het maken van de keuze; boomsoort, (ondergrondse) inrichting met de doorkijk naar beheer/beheerbaar. zie 1 Waarde van bomen ─ Uitdragen waarde van bomen richting inwoners/passanten (bewustwording) ─ Meer goed nieuws berichten: We zijn geneigd ons te verdedigen gericht op de berichten over overlast. De gemeente zou zogeheten 'waarde van groen of waarde van bomen' berichten kunnen plaatsen als positief signaal. Een i-tree voorbeeld zou tot bewustwording kunnen leiden van de veelzijdigheid en waarden van bomen. Plaats bijvoorbeeld tijdens een hittegolf een bericht/kaart: "dit zijn de 'coolste' plekken van de gemeente" Suggesties zijn: borden plaatsen bij enkele bomen met de tekst; "ik verminder wateroverlast, doordat ik 82.200 emmers regenwater afvang per jaar" of "in mijn schaduw kan het tot 6,9 graden Celsius koeler zijn dan in de zon." Deze uitspraken kunnen op belangrijke locaties met grote bomen worden geplaatst.
Goed-nieuws berichten Waarde van bomen ─ Bomen met verschillende sierwaarden en hoge biodiversiteit, maken bomen nog waardevoller ─ Zoals eerder vermeld, werk toe naar een toekomstbestendig bomenbestand. Let daarbij ook op de uitstraling van straten. Diversiteit kan al worden gevonden door bijv. 2 soorten linden te gebruiken, waardoor het beeld niet radicaal veranderd. Diversiteit maar ook juiste boom op de juiste plaats. 33 Waarde van bomen ─ Boom alleen wijken als boom gevaar oplevert/niet meer op de juiste plek staat ─ Maak als gemeente duidelijke keuzes in het bomenbeleidsplan en draag dat uit op de website. Bijv. een boom wordt nooit kapt vanwege een vermindert rendement van zonnepanelen. Bomen die onveilige situaties veroorzaken worden wel acuut verwijderd. Vervolgens moet de term onveilig in het plan worden gedefinieerd. Ongelijke trottoirs kunnen voor gepensioneerde ook onveilig zijn (vallen, been breken e.d.) Deze afwegingen / afwegingskaders gaan we naar de raad brengen in een beeldvormende avond. Wat wil de raad dat we hiermee gaan doen? Toekomst van bomen Uiterlijk groen ─ Het groen in de gemeente mag een natuurlijkere uitstraling hebben, maar geen volledige wildernis worden ─ Uiterlijk groen: Schijndel meer dan de helft kiest voor wildernis. St- Oedenrode en Veghel kiezen voor een middenweg met een natuurlijke uitstraling.
Per deelgebied verschillen de uitkomsten soms licht. De opkomst is geen volledige afspiegeling van de gemeenschap. Aanbeveling zou zijn op al deze punten een eenduidige keuze te maken voor de hele gemeente. Goed en degelijk beheer is noodzakelijk. Veiligheid voorop, netheid Kwaliteit vs. kwantiteit ─ Meningen sterk verdeeld ─ Kwaliteit vs. kwantiteit; onderlinge verschillen per deelgebied. St.-Oedenrode liever minder bomen, kwaliteit. Veghel focus op meer bomen, kwantiteit. Schijndel sterk verdeeld. Ook hierin zou je juist i-tree kunnen inzetten, door te sturen op effecten/waarde. Op deze wijze kun je de keuze voor minder bomen onderbouwen, die dan wel groter van omvang zijn. Budgetten voor inrichting en -lange termijn- beheerkosten zou je dan anders kunnen verdelen. Juiste boom op de juiste plek is al eerder benoemd. Liever 1 functionerende gezonde boom dan drie kwakkelende en bijvoorbeeld opdrukkende bomen Parkeren vs. groen ─ Groene straat is belangrijker dan voor de deur parkeren ─ St.-Oedenrode en Veghel gaan voor een middenweg maar geven wel daarbij de voorkeur aan een groene straat. Ook Schijndel geeft de voorkeur aan een groene straat, maar dit is niet unaniem. Overeenkomst met integrale aanpak en het maken van keuzes. Afstappen van het en ,en verhaal. Kies voor of ,of (bijv. parkeerplaats of een boom).
In nieuwe situaties meer ruimte reserveren dan voorheen werd gedaan, of functies combineren (groen parkeren) Maatwerk en afhankelijk van de situatie Klimaat ─ Problemen in de toekomst voor zijn ─ In alle drie de deelgebieden wordt aangegeven dat klimaatoverlast moet worden voorkomen. Hierbij geven ook in alle drie de deelgebieden inwoners aan te verhuizen als er pas wordt ingegrepen na overlast. Gebruik ook in relatie tot dit thema i-tree als onderbouwing. In overleg met de afdeling planologie ruimte voor bomen 'claimen'. We zijn al in overleg met planologie en stedenbouw over hoe we dit kunnen garanderen. Ruimte moet geen percentage zijn, maar een kwaliteitsschets. Het wordt steeds meer vanzelfsprekend dat dit gebeurt, maar we willen dit borgen in beleid. Bomen oud ─ Focus op natuurlijke oplossingen, maar hou ook rekening met technische kwaliteit ─ In Schijndel en Veghel geven inwoners aan te kiezen een middenweg met de focus op natuurlijke oplossingen. In St.- Oedenrode zijn de meningen hierover verdeeld. Maak in kleine kernen gebruik van de natuurlijke groeiruimtes die er zijn. Zoek naar technische oplossingen in centrumlocaties; plein Veghel bijvoorbeeld. Bij stenige locaties groeisubstraten gebruiken, in kleine kernen meer bermen en plantsoenen gebruiken 34 Vergroening ─ Vergroenen doen we samen, maar de gemeente stimuleert dit met informatie en middelen.
─ St.-Oedenrode en Veghel kiezen voor een middenweg waarbij de gemeente stimuleert. In Schijndel zijn de meningen meer verdeeld, maar hebben ook een verkeur voor een middenweg waarbij de gemeente stimuleert. De gemeente stimuleert al op verschillende vlakken; steenbreek, regenton. Dit signaal zou als een bevestiging gezien kunnen worden. Het geeft reden hiermee door te gaan en mogelijk dergelijke initiatieven nog meer/vaker onder de aandacht te brengen. Communicatie / PR Ruimte voor bomen ─ Kwaliteit gaat voor kwantiteit (maar er moet gezocht worden naar een middenweg) ─ Ruimte voor bomen ─ Voldoende diversiteit (ook in de beplanting) ─ Overeenkomstig met "Bomen met verschillende sierwaarde en hoge biodiversiteit" Ruimte voor bomen ─ Juiste boom op juiste plek ─ Overeenkomstig met "overlast voorkomen door juiste inrichtingskeuzes te maken" 35 Bijlage 8: Begrippenlijst Begrip Omschrijving Bal (Besluit activiteiten leefomgeving) Onderdeel van de Omgevingswet met landelijke regels voor activiteiten in de fysieke leefomgeving, waaronder regels voor het kappen van houtopstanden. BEA (Boom Effect Analyse) Onderzoek waarin de gevolgen van voorgenomen werkzaamheden voor bomen worden beoordeeld en maatregelen worden voorgesteld om schade te voorkomen. Biodiversiteit De verscheidenheid aan planten, dieren, schimmels en andere organismen, inclusief de leefgebieden waarin zij voorkomen.
Bomenareaal Het totale bestand aan bomen binnen de gemeente. Bomenbestand Alle bomen die binnen de gemeente aanwezig zijn, zowel gemeentelijke als – waar relevant – particuliere bomen. Bomenkroonbedekking Het deel van het oppervlak dat wordt bedekt door boomkronen. Dit is een belangrijke indicator voor klimaatadaptatie en de Europese Natuurherstelverordening. Bomenverordening Gemeentelijke verordening waarin regels zijn opgenomen voor de bescherming van bomen, kapvergunningen, herplant, toezicht en handhaving. Boomveiligheidsregistratie Landelijke systematiek voor het inspecteren en registreren van de veiligheid van bomen, waarmee invulling wordt gegeven aan de wettelijke zorgplicht. Compensatie Het herstellen van verloren gegane groene waarde wanneer herplant op dezelfde locatie niet mogelijk is, bijvoorbeeld door een financiële bijdrage aan het compensatiegroenfonds. Cultuurhistorische waarde De historische betekenis van een boom of boomstructuur vanwege ouderdom, historie of relatie met het landschap of cultureel erfgoed. Eco-boom Dode of sterk verzwakte boom die, wanneer dit veilig is, behouden blijft vanwege de ecologische waarde voor vogels, insecten, vleermuizen en andere soorten. Groeiplaats De boven- en ondergrondse ruimte waarin een boom groeit en voldoende water, lucht, voedingsstoffen en wortelruimte beschikbaar heeft.
Groene Kaart Kaart waarop de beschermde bomen en boomstructuren van Meierijstad zijn vastgelegd. De kaart vormt de basis voor de bescherming via de Bomenverordening. Handboek Bomen Landelijke richtlijn van het Norminstituut Bomen met normen voor ontwerp, aanleg, beheer, inspectie en bescherming van bomen. Herplantplicht Verplichting om na het verwijderen van een boom een nieuwe boom aan te planten of op een andere wijze de groene waarde te compenseren. Hoofdstructuur Belangrijkste boom- en groenstructuren die bijdragen aan de identiteit en samenhang van het landschap en de kernen. Houtopstand Eén of meerdere bomen, boomgroepen, houtwallen, houtsingels of andere houtige beplantingen. Hittestress De negatieve gevolgen van langdurige hoge temperaturen voor mens en leefomgeving, vooral in sterk verharde gebieden. Inheemse boomsoort Boomsoort die van nature in Nederland voorkomt en van grote waarde is voor de biodiversiteit. Klimaatadaptatie Het aanpassen van de leefomgeving aan de gevolgen van klimaatverandering, zoals hitte, droogte en extreme neerslag. LIOR (Leidraad Inrichting Openbare Ruimte) Gemeentelijke leidraad met uitgangspunten en ontwerpcriteria voor de inrichting van de openbare ruimte. Monumentale houtopstand Boom of houtopstand met een uitzonderlijk hoge cultuurhistorische, ecologische of beeldbepalende waarde en de hoogste beschermingsstatus.
Natuurherstelverordening Europese verordening die lidstaten verplicht ecosystemen te herstellen en biodiversiteit te versterken, waaronder stedelijk groen en boomkroonbedekking. Nevenstructuur Boom- en groenstructuren die op wijk- of kernniveau een belangrijke bijdrage leveren aan de ruimtelijke kwaliteit. Omgevingsplan Gemeentelijk plan waarin alle regels voor de fysieke leefomgeving zijn opgenomen, waaronder regels voor beschermde bomen. Omgevingsvergunning Vergunning die in bepaalde gevallen nodig is voor het kappen van beschermde bomen of het uitvoeren van werkzaamheden bij bomen. Pootrecht Historisch recht waarbij de eigenaar van een aangrenzend perceel bomen mag planten en beheren in de openbare berm. Ruimtelijke kwaliteit De kwaliteit van de inrichting en beleving van de openbare ruimte, waarbij functionaliteit, landschap en uitstraling samenkomen. Toekomstboom Boom die bewust is aangeplant of aangewezen om op termijn uit te groeien tot een waardevolle of monumentale boom. Vormboom Boom die door regelmatig snoeien een kunstmatige vorm behoudt, zoals een leilinde of dakboom. Waardevolle houtopstand Boom of houtopstand met een hoge ecologische, cultuurhistorische of beeldbepalende waarde die daarom extra wordt beschermd. Zorgplicht Wettelijke verplichting van de boomeigenaar om bomen zorgvuldig te beheren en risico's voor de omgeving zoveel mogelijk te voorkomen.
36 Bijlage 9: Beoordelingskader disproportionele overlast Het beoordelingskader disproportionele overlast is opgesteld als hulpmiddel bij de beoordeling van situaties waarin sprake kan zijn van disproportionele overlast door bomen. Het kader is opgenomen in een afzonderlijk Excelbestand en maakt onderdeel uit van het Bomenbeleid. Zie het afzonderlijke Excelbestand voor de verdere uitwerking van het beoordelingskader.