Bijlage 1. Programmabegroting 2022-2025.docx

Risico JR 2020 1.200

Actualisatie In augustus 2021 zijn de voorlopige effecten van de herverdeling gemeentefonds bekend gemaakt. Dit is financieel volledig verwerkt in de meerjarenbegroting 2022-2025. De omvang van de algemene uitkering blijft echter schommelen. Hiervoor is een risico opgenomen dat er 25% kans is dat de algemene uitkering 5% afwijkt (€ 1,8 miljoen). De fiscale positie van EWW B.V. ligt ter beoordeling voor bij de Belastingdienst. Daarna is duidelijk of de btw-aftrek op de investering van onder andere De Werft in stand blijft. Impact is € 1 miljoen, kans is 50%.

Risico B 2022 466

I

500

I

1.836

Uit MPG 2020 volgt een risico inschatting van ruim € 1,8 miljoen.

1.836

I

1.080

Voor coronagerelateerde effecten is een aparte reserve gevormd voor het volledige bedrag van € 1.080.000. Dit risico is daarom niet meer opgenomen in het risicoprofiel.

0

I

650

Door de coronamaatregelen overnachten er minder toeristen in onze gemeente. Dit heeft een negatief effect op de opbrengsten uit toeristenbelasting. Risico is ingeschat op 25% van de begrote jaaropbrengst.

650

Totaal

5.266

500

3.452

De volgende risico’s zijn nieuw: Onderwerp

Omschrijving

I/S

Inschatting

Extra middelen jeugdzorg

De extra middelen voor jeugd die voor 2022 zijn toegekend, zijn op basis van afspraken tussen VNG, IPO en de betrokken ministeries structureel verwerkt in de begroting voor de periode 2022-2025. Het nieuwe kabinet zal echter nog een besluit moeten nemen over de omvang en het structurele karakter van de middelen ná 2022.

S

Onderwijshuisvesting

De gemeente is verantwoordelijk voor onderwijshuisvesting. De komende jaren wordt duidelijk of meer nieuwbouw noodzakelijk is.

S

Het is onze inschatting dat de middelen in ieder geval over 2023 tot en met 2025 door het nieuwe kabinet worden toegekend. We schatten in dat er een kans is van 25% dat er door het nieuwe kabinet na 2025 geen extra structurele middelen worden toegekend. Impact is € 1,1 miljoen (omvang in 2025). Risico ingeschat op omvang kapitaallasten van één schoolgebouw.

Totaal

Risico B 2022 270

300

570

Samenvatting risico-inschatting Geactualiseerde eerder ingeschatte risico’s Nieuwe risico’s Inschatting begroting 2022

Risico 3.452 570 4.022

30

Financiële kengetallen Solvabiliteit (streefwaarde: 20 – 50%) Netto schuldquote (streefwaarde: < 90%) Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle geldleningen (streefwaarde: < 90%) Grondexploitatie (streefwaarde: < 20%) Struct. exploitatieruimte (streefwaarde: > 0) Belastingcapaciteit (streefwaarde: 90 – 105%) Nettoschuld per inwoner

B 2020 17% 80% 68%

B 2021 17% 83% 71%

JR 2020 25% 38% 28%

B 2022 24% 57% 46%

18% 1% 127% € 1.654

18% 0,5% 117% € 1.746

2% 6% 121% € 782

7% 3,4% 108% € 1.175

De solvabiliteit is vergelijkbaar met de jaarrekening 2020 en fors verbeterd ten opzichte van de begroting 2020. Dit is vooral een gevolg van het positieve resultaat over 2020 en de positieve 2e bestuursrapportage 2021. In de begrotingsperiode 2022-2024 wordt de algemene reserve door jaarlijkse toevoegingen verder versterkt. De solvabiliteit verbetert daarmee naar ruim 32% ultimo 2025. De netto schuldquote is toegenomen doordat in de prognose van de balans per 31-12-2021 het saldo op de rekening schatkistbankieren is gedaald en de langlopende schulden zijn gestegen. Een omvangrijke grondexploitatie is risicovol als daarmee de baten van de gemeente in grote mate afhankelijk zijn van de opbrengsten uit grondexploitaties. In 2020 zijn relatief veel grondverkopen geweest en in 2021 wordt juist meer uitgegeven aan bouw- en woonrijp maken. Dit zorgt voor een hogere boekwaarde van de projecten en daarmee voor een hogere ratio ten opzichte van de jaarrekening 2020. De ratio grondexploitatie is echter nog steeds laag. De belastingcapaciteit is hoog. De gemiddelde woonlasten (inclusief incidentele korting) zijn 8% hoger dan het landelijk gemiddelde. De begrote stijging van de schuld per inwoner is een gevolg van de begrote toename van de vaste schulden.

31

Geprognotiseerde balans (per 31 december van het jaar) Activa (im)Materiële vaste activa Financiële vaste activa: kapitaalverstrekkingen Financiële vaste activa: leningen Financiële vaste activa: uitzettingen > 1 jaar Totaal vaste activa

2020

2021

2022

2023

2024

2025

47.908 197

53.367 197

52.348 197

53.405 197

50.541 197

47.728 197

6.933 349

6.720 363

6.720 333

801 303

782 273

760 243

55.387

60.647

59.598

54.706

51.793

48.928

Voorraden: onderhanden werk & overige grond- en hulpstoffen Voorraden: gereed product en handelsgoederen & vooruitbetalingen Uitzettingen < 1 jaar Liquide middelen Overlopende activa Totaal vlottende activa

1.121

4.423

3.808

2.740

1.733

204

15.047 551 2.545 19.264

10.781 551 2.545 18.300

6.515 551 2.545 13.419

6.515 551 2.545 12.351

6.515 551 2.545 11.344

6.515 551 2.545 9.815

Totaal activa

74.651 78.947 73.017 67.057 63.137 58.743 2020

2021

2022

2023

2024

2025

Eigen vermogen Voorzieningen Vaste schuld Totaal vaste passiva

18.787 11.943 36.542 67.272

18.652 11.731 41.185 71.568

18.157 11.287 36.194 65.638

18.657 11.040 29.981 59.678

18.774 10.789 26.195 55.758

18.910 10.534 21.920 51.364

Vlottende schuld Overlopende passiva Totaal vlottende passiva

3.420 3.959 7.379

3.420 3.959 7.379

3.420 3.959 7.379

3.420 3.959 7.379

3.420 3.959 7.379

3.420 3.959 7.379

Passiva

Totaal passiva

74.651 78.947 73.017 67.057 63.137 58.743

EMU-saldo T-1

T 2021

Omschrijving

T+1 2022

2023

x € 1000,-

x € 1000,-

x € 1000,-

Volgens realisatie tot en met sept. 2021, aangevuld met raming resterende periode

Volgens begroting 2022

Volgens meerjarenraming in begroting 2022

135

56

456

1.

Exploitatiesaldo vóór toevoeging aan c.q. onttrekking uit reserves (zie BBV, artikel 17c)

2.

Mutatie (im)materiële vaste activa

5.459

-1.019

1.057

3.

Mutatie voorzieningen

-212

-444

-247

4.

Mutatie voorraden (incl. bouwgronden in exploitatie)

3.302

-615

-1.068

5.

Verwachte boekwinst bij verkoop effecten en verwachte boekwinst bij verkoop (im)materiële vaste activa

0

0

0

-8.838

1.246

220

Berekend EMU-saldo

32

Paragraaf 3. Onderhoud kapitaalgoederen Inleiding De gemeente heeft op haar grondgebied een groot aantal kapitaalgoederen zoals gebouwen, wegen, constructies, riolering, water en groen met een groot aandeel in de gemeentelijke begroting. Deze kapitaalgoederen leveren een belangrijke bijdrage aan de uitvoering van de programma’s van de begroting, zoals milieu, onderwijs en verkeer. Slecht onderhoud kan leiden tot risico’s en daarbij mogelijke aansprakelijkstelling van de gemeente. Bovendien kan het leiden tot kapitaalvernietiging.. In deze paragraaf wordt achtereenvolgens het IBOR beleidskader geschetst met de vastgestelde kwaliteitsniveaus. Erna wordt een overzicht gegeven van de cyclus van beleids- en beheerplannen van de onderdelen van de openbare ruimte. De verschillende kapitaalgoederen worden kort toegelicht en afgesloten met een tabel van de onderhoudsbudgetten.

IBOR 2014-2023 In het Integraal Beleidsplan Openbare Ruimte 2014-2023 “Samen Buiten-Gewoon- Tevreden” zijn de onderhoudskwaliteiten voor de openbare ruimte benoemd. We hanteren voor onze openbare ruimte drie verschillende ambitieniveaus (A is hoog, C is laag). Deze ambitieniveaus zijn gekoppeld aan de onderstaande gebiedsindeling en functies: Ambitieniveau Het beheer van de openbare ruimte doen we graag A B C samen met de bewoners en de ondernemers. Zij krijgen dan ook de ruimte om een + te realiseren op Centrum het vastgestelde ambitieniveau. In 2018 heeft de Woonbuurten raad extra geld beschikbaar gesteld om de Gebiedsontsluitingswegen verzorgende kwaliteit van het groen in de Industrie woonbuurten op een B niveau te onderhouden, dit Buitengebied houdt in dat de onkruidbestrijding in het groen in de woonbuurten op een hoger niveau wordt uitgevoerd. Het beheer van de openbare ruimte is een reguliere taak van de gemeente, die bestaat uit de jaarlijkse beheers-, vervangings- en onderhoudsmaatregelen. Voor het beheer van de (kapitaalgoederen in de) openbare ruimte beschikt de gemeente over een aantal instrumenten: 1. Beheersystemen waarin van alle objecten in de openbare ruimte de relevante data zijn ingebracht. 2. Jaarlijkse schouw naar de onderhoudsgesteldheid van de objecten in de openbare ruimte. 3.

Meerjaren Uitvoeringsplan (MUP) met daarin alle geplande uitvoeringsprojecten. De informatie uit deze instrumenten leiden tot planning van de onderhoudswerkzaamheden. Om te zorgen voor een integrale benadering van ontwerp, inrichting en beheer van de openbare ruimte is het Handboek Integraal Werken Openbare Ruimte (HIWOR) beschikbaar.

33

Beleids-en beheerplannen

Act

Plan

• Aanpassen wat niet volgens plan is verlopen

• Plannen wat we gaan doen en hoe we dat gaan doen

Check

Do

• Controleren of alles volgens plan is gelopen

• Doen wat we hebben gepland

ACT

De basis voor het beheer van de openbare ruimte wordt gevormd door de hier getoonde cyclus. Dit cyclisch werken is duidelijk zichtbaar in de beleids- en beheerplannen die er zijn voor het beheer van de openbare ruimte. In navolgende tabel is dit weergegeven.

CHECK

Beleids- en beheerplan Integraal beleid openbare ruimte (IBOR) (2014) Beheerplan wegen (2019) Beheerplan civieltechnische kunstwerken (2019) Beleids- en beheerplan openbare verlichting (2020) Programma Water en Riolering (PWR) (2020) Speelnotitie (2015) Groenstructuurplan (2019) Boombeleid (2020) Beheerplan groen, speel- en zitvoorzieningen (2019) Beheerplan bijzondere objecten (2021) Meerjaren onderhoudsplan (MJOP) (2018)

Frequentie actualisatie 10 jaar Financieel: 2 jaar Geheel: 4 jaar

DO Fin. vertaling in begroting Ja Ja Ja

Reserve/ voorziening Bestemmingsreserve wegen

TV Divers 2.1

Ja 4 jaar 10 jaar 4 jaar 4 jaar Financieel: 2 jaar Geheel: 4 jaar 4 jaar 4 jaar

Ja Nee Ja Ja Ja Ja

Voorziening riolering Bestemmingsreserve calamiteiten groen om kosten te dekken voor ziekten en plagen en stormschade

7.2 5.7

Voorziening De Wetering

divers

Toelichting kapitaalgoederen Wegen, openbare verlichting en civiele kunstwerken: In de openbare ruimte is het volgende areaal aanwezig voor de onderdelen wegen, openbare verlichting en civiele kunstwerken: Voorziening Hoeveelheden Het onderhoud van wegen, openbare Wegen Asfaltverharding 529.600 m2 verlichting en civiele kunstwerken is gericht Elementverharding 991.200 m2 op de technische kwaliteit: de weg en brug Betonverharding 35.900 m2 moeten bruikbaar zijn, de lamp moet Halfverharding 119.100 m2 Openbare verlichting Masten 5.700 stuks branden. Bij openbare verlichting wordt Armaturen 5.800 stuks hard gewerkt om de doelstelling voor LED-lampen 2.400 stuks energiereductie uit het energieakkoord te Gewone lampen 3.900 stuks realiseren. De vervanging van lampen door Civiele kunstwerken Bruggen 9 stuks LED wordt gecontinueerd. Tunnels Muren

2 3

stuks stuks

Voor wegen staan we aan de vooravond van een intensieve periode van vervanging. Veel wegen zijn aan het eind van hun levensduur en zullen moeten worden aangepakt. Om dit gestructureerd aan te pakken en afstemming met andere onderdelen van de openbare ruimte of herinrichtingen te zoeken

34

is een meerjarenplanning opgesteld. De dekking hiervan zal terug te vinden zijn in het reguliere onderhoud en het investeringsplan.

Riolering en water In onderstaande tabel hebben we de belangrijkste kenmerken van het stedelijk watersysteem van de voor onze gemeente weergegeven. Voorziening Hoeveelheden Voor het inzamelen en Inzameling Kolken hemelwaterriolering 2.800 stuks transporteren van het vrijkomende Kolken gemengde riolering 7.200 stuks afval- en regenwater beschikken we Afvoer (vrij verval) Gemengde riolering 84,3 km als gemeente Loon op Zand over een Vuilwaterriolering 20,7 km rioolstelsel met een totale lengte Hemelwaterriolering 30,3 km Overstortputten (verbeterd) 16 stuks van circa 136 km en 32 rioolgegemengde riolering malen. Om er voor te zorgen dat Hemelwateruitlaten 18 stuks tijdens extreme neerslag geen (verbeterd) gescheiden wateroverlast optreedt, is het riolering rioolstelsel voorzien van rioolAfvoer (mechanisch) Persleidingen 14,8 km overstorten en hemelwaterlozingsDrukriolering 67 km Drukriool-pompunits 238 stuks punten. Speciale rioolvoorzieningen Rioolgemalen 32 stuks (bergbezinkbassins) beperken de Bergingsvoorzieningen 3 stuks vuiluitworp van de riolering naar het Randvoorzieningen 5 stuks oppervlakte-watersysteem. Het Infiltratievoorzieningen 8 stuks afvalwater in het buitengebied Bijzondere (hemelwater) voorzieningen wordt ingezameld met 238 pompMeetpunten Grondwater 22 stuks units en verpompt via 67 km aan Afvalwater 3 stuks drukriolering.

Al dit afvalwater wordt Oppervlaktewater 0 stuks gezuiverd op de rioolwaterzuiveringsinrichtingen (RWZI) ‘De Roei’ in Kaatsheuvel.

Openbaar groen, speelvoorzieningen en straatmeubilair (inclusief ondergrondse afvalvoorzieningen) Voorziening Groen

Hoeveelheden 1.374.204 m2 22 stuks 612 stuks 2.114 m 307 stuks 80 Stuks 26 Locaties

Het openbaar groen in de gemeente Loon op Zand speelt een belangrijke rol in de leefbaarheid Meubilair van de gemeente. Dit vergt echter ook de nodige inspanningen voor Speelvoorzieningen Afvalvoorzieningen het onderhoud. Afgelopen jaren is er regelmatig bezuinigd op het onderhoud van het groen. Dit heeft ertoe geleid dat het groen versleten is: beplanting is te hoog geworden, is verhout waardoor het niet meer teruggesnoeid kan worden, beplanting is weggevallen door droogte etc. De komende jaren wordt ingezet om een groot deel van het areaal te vervangen of om te vormen. Hierbij worden doelen als vergroten biodiversiteit, klimaatstress en burgerparticipatie meegenomen. Het aanwezige meubilair en speelvoorzieningen is geïnspecteerd. Hieruit is gebleken dat 33% van het areaal niet voldoet aan het vastgestelde kwaliteitsniveau. Ook hierin zal een inhaalslag moeten worden gedaan om weer aan het vastgestelde kwaliteitsniveau te voldoen. Concreet houdt dit in dat er banken en prullenbakken zullen worden voorzien van een nieuwe verflaag of in zijn geheel vervangen worden. Bij speelvoorzieningen speelt burgerparticipatie een duidelijke rol. Hetgeen gerealiseerd wordt moet zo veel mogelijk passen bij de wensen van de buurt. Hierbij zijn de kaders vanuit het beleid en financiën leidend. Gazons, beplanting, etc.

Bloembakken Banken en afvalbakken Hekwerken Toestellen Ondergrondse containers

35

In de gemeente Loon op Zand zijn 26 locaties waar ondergrondse afvalvoorzieningen aanwezig zijn en ca. 10.000 adressen (maal 3 per woonadres) met mobiele containers (kliko’s) . Onderhoud van de ondergrondse voorzieningen bestaat uit het reinigen van de ondergrondse bakken, vervangen van paslezers en functioneel houden.

Gebouwen/ Vastgoed Vastgoed heeft 68 gebouwen in haar vastgoedportefeuille. Er zijn 14 vastgoedobjecten (waarbij de grond en het gebouw eigendom is van de gemeente, dan wel het gebouw gehuurd wordt door gemeente) in beheer en onderhoud van de gemeente. Uit onderzoek blijkt dat de voorgestelde maatregelen ter bezuiniging (schoonmaak, energie, receptie en beveiliging) niet haalbaar zijn. Voor het maatschappelijk vastgoed zijn we gestart met de actualisatie van het MJOP, waarbij we accent leggen op: - Verduurzaming: een duurzaamheidsscope wordt toegepast voor Het Klavier, De Brandweerkazernes en De Gemeentewerf. - Het onderhoudsniveau van Het Klavier wordt onderzocht. We hebben een aanbestedingstraject in werking gezet voor de E&W installatie Het Klavier, De Werft en De Brandweerkazernes. Naar verwachting is de ingangsdatum van de nieuwe overeenkomst(en) 1 juli 2022. Bij zowel de actualisatie als de aanbesteding voor het onderhoudscontract zijn wij alert op de kostenbesparende elementen. Wel is de marktwerking van dit moment een risico, apparatuur, staal en materialen zijn enorm in prijs gestegen.

Financiële toelichting onderhoudsbudgetten kapitaalgoederen Civiele kunstwerken Gebouwen/ vastgoed Groen Openbare verlichting Riolering en water Speelvoorzieningen/ straatmeubilair Wegen Totaal

R 2020 52 221 846 44 410 34 1.076 2.683

B 2021 49 433 824 65 665 47 1.040 3.113

B 2022 88 450 915 75 597 47 926 3.096

36

Paragraaf 4. Bedrijfsvoering Op 15 juli 2021 sprak de gemeenteraad de ambitie uit om een zelfstandige gemeente te blijven. De raad nam een amendement aan waarin zij het college opriep om in beeld te brengen wat daar voor nodig is. De organisatievisie, zoals vastgesteld door het college in april 2020, roept op om een solide en wendbare organisatie te zijn. We hanteren drie kernwaarden: resultaat, samen, vitaal. In onze communicatie en dienstverlening passen we het LOL-principe toe (Luisteren – Open – Leren). In juni 2020 informeerden wij de raad hierover tijdens een beeldvormende raad. Deze solide en wendbare organisatie is nodig om inderdaad die zelfstandige gemeente te kunnen blijven. We werken in een dynamische omgeving. We zijn ons bewust dat we ons continu moeten blijven ontwikkelen en moeten blijven groeien om een volwaardig partner en vertegenwoordiger te zijn voor onze inwoners. We verkennen op dit moment diverse vraagstukken die mogelijk effect kunnen hebben op de foto van onze organisatie in 2025 én we bouwen doelgericht aan verbeteringen waarvan we al weten dat ze nodig zijn. De vraagstukken en verbeteringen liggen op het vlak van strategische personeelsplanning, ondersteunend en faciliterend instrumentarium en op externe ontwikkelingen: We hebben als samenleving, maar ook als organisatie, een bewogen periode achter de rug. Ons “normaal” moet zich opnieuw zetten.

Corona bracht onzekerheid en verdriet. Corona leerde •Werkprocessen ons ook: Ondersteunend •Roadmaps en faciliterend - Nieuwe facetten van (samen) werken; instrumentarium •Flexibel kantoorconcept - Een gewijzigd perspectief op plaatsgebonden of plaatsonafhankelijk werken; - Een genuanceerder beeld over waar •Omgevingswet Externe •Duurzaamheid ontwikkelingen de grenzen liggen van •"Coronakansen" overheidsbetrokkenheid. Al deze leerervaringen nemen wij mee in de manier waarop wij onze foto van de toekomst samenstellen. U zult dit niet alleen merken in de ontwikkelkansen voor de organisatie. Wij geven dit ook een plek in bijvoorbeeld de inrichting van de Omgevingswet en de duurzaamheidsopgave. Strategische personeelsplanning

•Organisatieprincipes •Formatie op orde

Strategische personeelsplanning Wat willen we bereiken? We willen een personele bezetting die kwalitatief en kwantitatief op orde is, in een organisatie die efficiënt is ingericht op de vaste taken en effectief en wendbaar op maatschappelijke opgaven.

Wat gaan we daarvoor doen? Organisatieprincipes - Toekomstbestendig inrichten van gelaagdheid en sturing binnen afdelingen/ domeinen. - Versterken integraal management en de daarbij passende rol en positie van ondersteunende functies. - Onderzoeken mogelijkheid van inzet van generieke, vaste projectleiders en zo terugdringen inhuur op ‘incidentele’ projecten.

37

-

Verder ontwikkelen opgavegericht werken: voortbouwen op ervaringen van 2021. Doorlichten en stroomlijnen van onze werkprocessen vanuit het LEAN principe en inzet digitaliseringsmogelijkheden. Dit aspect komt terug onder ‘ondersteunend en faciliterend instrumentarium’.

Formatie op orde - Kwantitatief en kwalitatief investeren op bezetting voor dienstverlening, duurzaamheid, ICT, projecten, evenementen, sociaal domein en sturing (strategisch, contracten, control). - Pro- actief inzetten van trainees op lastig invulbare functies en daartoe tijdelijk faciliteren van extra formatieruimte, begeleiding en scholing. - Financiële regelruimte om te sturen op doorstroom die nodig is voor de kwalitatieve match tussen bezetting en functie.

Ondersteunend en faciliterend instrumentarium Wat willen we bereiken? We leveren de juiste tools, middelen en ondersteuning voor de uitvoering van primaire processen en maatschappelijke opgaven. Zo dragen we bij aan systemen, cultuur, werkprocessen, samenwerking en dienstverlening die passen bij een toekomstbestendige organisatie.

Wat gaan we daarvoor doen? Werkprocessen Voor de organisatieontwikkeling is ICT als essentiële factor aangemerkt. We gebruiken systemen en digitaliseren onze processen zodat we effectiever en efficiënter kunnen werken. Voordat je digitaliseert is het van belang om het ideale (eigen) proces in beeld te hebben. Het gevaar van rubbish in rubbish uit dreigt. Eerst optimaliseren, dan digitaliseren. Via het project procesbeschrijven via de LEAN methodiek bereiken we de volgende doelen: - vereenvoudiging, minimaliseren van verspilling, maximaal digitaliseren wat kan; - andere inzet van formatie op taken die meer waarde toevoegen; - basis leggen voor continue kwaliteit verbetering; - leren en verbeteren in één traject. Roadmap HRM - Het vitaliteitsbeleid kreeg afgelopen jaar reeds vorm via trainingen. In 2022 komen we tot een integraal vitaliteitsplan waarmee we de inzetbaarheid van medewerkers versterken en de werkgerelateerde uitval verkleinen (voorkomen). Hiervoor is buiten de reeds door de raad beschikbaar gestelde gelden (Begroting 2021)) geen extra budget nodig. Ook de nieuwe opzet van de HR- gesprekkencyclus – deze voeren we miv 2022 uit - helpt hier bij. - Versterken van werving op lastige vacatures: beter vinden van latente kandidaten en/of aankomend talent. Hiervoor zetten we een professionele wervingspartner in.

- Uitvoeren medewerkers onderzoek: meten tevredenheid en ophalen input. Dit is ook een nadrukkelijke wens van de ondernemingsraad. - Doorlichten huidig functieboek en – waardering in relatie tot ontwikkelingen in aard en niveau van functies en uit oogpunt van aantrekkelijk werkgeverschap (vinden en binden van de juiste mensen). Hiervoor zetten we een extern bureau in en reserveren we extra geld voor dekking van mogelijk hogere inschaling. - Voor 2022 tijdelijke versterking voor de P&O- adviseurs voor plm 18 uur per week, zodat zij zowel de ontwikkelingen vorm kunnen geven en tegelijkertijd de dienstverlening aan de interne klanten door kan gaan.

38

Roadmap ICT In hoofdlijnen zijn de belangrijkste zaken voor Informatiemanagement en Informatiebeheer de volgende zaken aan de orde voor 2022: - Basis op orde - Verdere digitalisering zodat digitaal samenwerken de standaard gaat worden - Betere interne dienstverlening - Ondersteuning implementatie Omgevingswet - Inzicht in stand van zaken m.b.t. de ICT omgeving Om de basis op orde te krijgen is er in de kader nota al een verzoek gedaan tot uitbreiding van Fte’s voor functioneel beheer. Als deze basis op orde is kan verder ontwikkeld worden naar een professionelere dienstverlening en ondersteuning op beide gebieden. Door de Corona pandemie is de behoefte aan digitalisering erg snel toegenomen. Om goed digitaal te kunnen (samen)werken zullen er in 2022 keuzes gemaakt moeten worden hoe we dit gaan inrichten Om flexibel te zijn is het belangrijk om inzicht te hebben in de stand van zaken omtrent ICT. Hiervoor wordt reeds in 2021 een onderzoek gestart waarbij gekeken wordt (zowel intern als extern) wat er nodig is om vanuit de huidige situatie naar een toekomstige gewenste situatie te komen. Hierbij komen zowel techniek, mens ,dienstverlening en strategie aan de orde. De consequenties van dit onderzoek kunnen verstrekkend zijn als b.v. blijkt dat onze huidige ICT leverancier niet of onvoldoende aansluit op de doorontwikkeling van de gemeente Loon op Zand.

Roadmap Communicatie Onze communicatie sluit aan bij een verbonden bestuursstijl. We willen als organisatie kanaalonafhankelijk met één geluid naar buiten treden. Tijdige en transparante communicatie die inspeelt op de behoefte van onze inwoners en andere belanghebbenden is ons uitgangspunt. We kijken hoe we beter aansluiten bij wat er buiten speelt, we kijken naar elkaar om en maken verbinding. Ons LOL-principe (Luisteren, Open en Leren) zit verweven in ons DNA. De focus voor 2022 ligt op de herinrichting van het team met aandacht voor competenties, rollen, prioriteiten, ontwikkeling en werkafspraken. We zetten stappen in de verdere uitrol van de communicatievisie zoals onder andere het optimaliseren van de zoekfunctie van de website en het schrijven van heldere inwonersbrieven en webteksten in een eenduidige ‘Loonse’ stijl. Roadmap Financiële beheersing De opdracht financiële beheersing is een directe uitwerking van de oproep vanuit de raad om herstel van de financiële balans. We zetten de ingeslagen koers uit 2021 voort. In deze opdracht onderscheiden we drie sporen: - Het op orde brengen van de formatie van de financiële clusters in zowel benodigde kwaliteit als kwantiteit. We maken hierbij ook de afweging welke taken we zelf blijven doen en voor welke taken het verstandig is om deze op een andere wijze te organiseren.

Dit zal in 2022 leiden tot een voorstel voor de wijze waarop we de belastingtaken het beste kunnen organiseren. - Het versterken van de financiële sensitiviteit in de organisatie, door onder meer de inrichting van controltaken - Een impuls aan de kwaliteit van de P&C-cyclus. Dit heeft zowel een procesmatig karakter als een inhoudelijke component. Denk hierbij bijvoorbeeld aan begrijpelijke taal, herkenbare relatie met beleidsdiscussies (en monitoring) en de toelichting op de financiële keuzes en ontwikkelingen Roadmap Dienstverlening Via een 0-meting brachten we in 2021 onze gemeentelijke dienstverlening in kaart. Het cluster TO&I ontwikkelen we, mede op basis van de 0-meting, door tot een KlantContactCentrum (KCC). Vanaf 2022 is het KCC de katalysator voor de verdere optimalisering van de gemeentelijke dienstverlening. Het KCC breiden we uit met een adviseur dienstverlening die de optimalisering van de dienstverlening aanjaagt en begeleidt.

39

Roadmap Bestuurlijke vernieuwing We komen tot een afronding van de handreiking inwonerparticipatie. We maken hierin de mogelijkheden en instrumenten zichtbaar bij inwonerparticipatie. Aan deze handreiking zijn een communicatieaanpak verbonden richting inwoners, maar ook een instructie richting organisatie. Flexibel kantoorconcept In 2022 passen we ons kantoorconcept aan op hybride werken. We gebruiken daarbij de ervaringen die thuiswerken ons opleverde. Het kantoorconcept draagt bij aan de organisatie die we willen zijn solide, samen (meer nadruk op ontmoeten en samenwerkfaciliteiten in het kantoor) en vitaal (optimale balans voor medewerkers tussen werken en privé). Het hybride werken en het kantoorconcept is te vangen in de slogan: werk is wat je doet, niet waar je naar toe gaat.

Wat mag het kosten? Uitvoeringsbudget organisatieontwikkeling - Werkbudget organisatieontwikkeling - Roadmap dienstverlening - Roadmap HRM - Medewerkersonderzoek - Onderzoek functiegebouw Subtotaal uitv. organisatieontwikkeling Personele ontwikkelingen - Venster bedrijfsvoering en dienstverlening - Venster gemeenschappen - Venster omgeving en economische ontwikkelingen Subtotaal personele ontwikkelingen Totaal organisatieontwikkeling

2022

2023

2024

2025

325 32 91 15 20 483

300 22

150 22

22

300 622

300 472

300 322

306 194 91

423 194 121

423 154 121

423 154 121

591 1.074

738 1.360

698 1.170

698 1.070

Hoe kunt u onze resultaten volgen? We presenteren voor het bedrijfsvoering onderdeel personeel en organisatie enkele kengetallen die zicht geven op relevante ontwikkelingen. De ontwikkeling van de formatie is hier uitgesplitst naar drie onderdelen: - De toegekende formatie (FTE) - De werkelijke bezetting - Vacatureruimte

Ontwikkeling formatie 200 150 100 50 0

De aantallen zijn geordend naar de vensters in de begroting. De FTE Bezetting Vacatureruimte ontwikkeling in de formatie laat Venster omgeving en economische ontwikkeling een stijgende lijn zien. Voor het Venster gemeenschappen jaar 2022 is de formatie Venster bestuur en dienstverlening toegevoegd conform het voorstel in deze begroting. Vooralsnog is de bezetting gelijk gehouden, aangezien de toegevoegde formatie nog ingevuld moet worden en de bestaande vacatureruimte nog niet is opgelost. De vacatureruimte wordt veroorzaakt door arbeidsmarktfactoren, natuurlijk verloop en kwaliteitsontwikkelingen binnen afdelingen. 2020

2021

2022

2020

2021

2022

2020

2021

2022

40

De ontwikkeling van het ziekteverzuim laat sinds 2017 een stijgende lijn zien, met een hoogtepunt in 2019. Sinds 2019 schommelt het ziekteverzuim tussen de 8 en 9 procent. In verhouding tot het gemiddelde onder gemeenten is dit hoog. Van belang is om naar de samenstelling van het ziekteverzuim te kijken. Langdurig ziekteverzuim gaat in onze gemeente ook veelvuldig gepaard met fysieke gezondheidsproblemen. In een aantal gevallen is sprake van werk- of stressgerelateerde oorzaken. We zetten – in samenwerking met de bedrijfsarts – intensief in op preventie. Daarnaast ontwikkelden we in 2021 diverse activiteiten gericht op het verbeteren van de vitaliteit van onze medewerkers. Deze acties zetten we voort naar de toekomst. Het opleidingsbudget laat een wisselend verloop zien. In 2018 is een inhaalslag 250000 gemaakt voor de inzet op opleidingen 200000 vanuit eerdere jaren. Er was de afgelopen jaren veel discussie over de 150000 benodigde omvang van het 100000 opleidingsbudget. Omdat de bestedingen in 2019 achterbleven werd 50000 het budget in 2020 afgeraamd. Als 0 gevolg van de toenemende 2018 2019 2020 2021 2022 opleidingsbehoefte door de Opleidingsbudget Realisatie kwaliteitsontwikkelingen binnen de afdelingen, de organisatieontwikkeling maar ook de individuele opleidingsbehoeften is met ingang van de begroting 2021 een groeipad ingerekend.

Dit vertaalt zich nog niet helemaal in de realisatie, waarbij in ogenschouw genomen moet worden dat 2021 in de realisatie natuurlijk nog niet is afgerond. Opleidingsbudget

41

Paragraaf 5. Financiering De paragraaf bevat een toelichting op het risicobeheer van de financieringsportefeuille en geeft inzicht in de rentelasten, het renteresultaat, de wijze waarop rente aan investeringen, grondexploitaties en taakvelden wordt toegerekend en de financieringsbehoefte.

Renterisico De kasgeldlimiet en de renterisiconorm moeten voorkomen dat de leningenportefeuille van gemeente te gevoelig is voor schommelingen in de rente. De kasgeldlimiet richt zich op leningen met een korte looptijd en de renterisiconorm richt zich juist op langlopende leningen.

Kasgeldlimiet De kasgeldlimiet is bedoeld om het renterisico op geldleningen te beperken. Als er veel kortlopende leningen (kasgeldleningen) zijn, dan is de financieringsportefeuille gevoeliger voor rentewijzigingen. Over het algemeen hebben kortlopende leningen een lagere rente en zijn daarom goedkoper. De omvang van de netto vlottende schuld is beperkt tot maximaal 8,5% van het begrotingstotaal en bedraagt voor 2022 € 5,1 miljoen.

Renterisiconorm Renterisico’s op de langere termijn beheersen we door de toepassing van de zogenaamde renterisiconorm. In de kern komt deze erop neer dat niet op hetzelfde moment een omvangrijke herfinanciering leningen plaatsvindt tegen op dat moment bijvoorbeeld fors hogere rentepercentages. De jaarlijkse verplichte aflossingen en renteherzieningen mogen niet meer bedragen dan 20% van het begrotingstotaal. Risico Renterisiconorm 11.934 Aflossingen 8.532 Ruimte binnen norm 3.403 We voldoen aan de renterisiconorm.

Financiering Langlopende leningen en uitzettingen (verloop huidige leningenportefeuille) Stand 1 januari Aflossingen Opgenomen Stand 31 december

2022 33.923 -8.532 0 25.391

De rentelast over deze leningen bedraagt in 2022 € 896.286. De gemiddelde rente is 2,99%. Uitgezette leningen Stand 1 januari Aflossingen Opgenomen Stand 31 december

2022 6.814 -5.962 0 852

De rentebaat over deze leningen bedraagt in 2022 € 263.779. De gemiddelde rente is 3,87%.

42

Garanties op leningen aan derden Naast de leningen die we zelf aangaan zijn er nog een aantal leningen ‘door verstrekt’ aan derden of staan we garant voor leningen die aan derden zijn verstrekt door een bankinstelling. In deze situatie is er geen sprake van bankieren. De leningen aan woningbouwverenigingen zijn aflopend van aard en stammen nog uit de periode dat het gebruikelijk was dat we voordelig leningen aantrokken bij bijvoorbeeld de Bank Nederlandse Gemeenten en deze onder dezelfde condities verstrekten aan de betreffende woningbouwvereniging. Garanties geven we alleen uit hoofde van de publieke taak. Bijvoorbeeld een garantstelling aan een bank voor een vereniging voor de aanleg van een sportveld.

Leningen aan verenigingen, stichtingen en natuurlijke personen Leningen aan woningbouwverenigingen Totaal

2022 1.807 71.798 73.605

Over het algemeen zijn deze risico’s op verstrekte geldleningen beperkt omdat ofwel contragaranties zijn verstrekt of een hypotheek als onderpand is afgegeven.

Schema rentetoerekening Garanties op verstrekte bedragen Externe rentelast over korte financiering Externe rentelast over lange financiering Externe rentebaten Totaal door te rekenen extra rente Rente die aan grondexploitatie moet worden doorberekend Rente van projectfinanciering (niet van toepassing) Aan taakvelden toe te rekenen externe rente Rente over eigen vermogen en voorzieningen Aan taakvelden toe te rekenen externe rente Werkelijk aan taakvelden toegerekende rente (via renteomslag) Renteresultaat, onderdeel van resultaat op taakveld treasury

Bedrag 24 988 -264 748 -74 0 674 0 674 935 261

43

Paragraaf 6. Verbonden partijen Inleiding Het begrip verbonden partij is vastgelegd in het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) en wordt als volgt gedefinieerd: “Een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisatie waarin de provincie onderscheidenlijk de gemeente een bestuurlijk en financieel belang heeft.” In maart 2018 heeft de gemeenteraad van Loon op Zand een nieuwe nota verbonden partijen vastgesteld. Doel van deze nota was met name om meer grip te krijgen op gemeenschappelijke regelingen. Kern van deze nota is dat we voortaan op basis van de drie B’s (Bestuur, Beleid en Bedrijfsvoering) sturen op gemeenschappelijke regelingen. Per gemeenschappelijke regeling worden in onderstaand overzicht de drie B’s geschreven. Hiermee worden de kaders gesteld op basis waarvan voorstellen van de regelingen in het komend jaar beoordeeld worden. Achtergrondinformatie over de werkwijze aan de hand van de drie B’s staat de lezen in de nota verbonden partijen 2018. De nota verbonden partijen 2018 richt zich enkel op gemeenschappelijke regelingen. Voor de overige verbonden partijen (verenigingen, stichtingen, coöperaties en vennootschappen) blijven we de in het BBV voorgeschreven kerngegevens hanteren.

Totaalbeeld verbonden partijen Partij

Rechtsvorm

Thema

TV

Bijdrage

Regio Hart van Brabant

Bestuur

0.1

€ 97.299

Economische ontwikkeling

3.4

€ 105.352

Maatwerk

€ 5,242 mio

Sport, cultuur en welzijn

6.72 6.82 7.1

Duurzaamheid

7.3

€ 362.716

Openbare orde en veiligheid Participatie

1.2

€ 1,243 mio

6.5

€ 1,385 mio € 01

0.5

41.900 aandelen2

Brabant Water NV

Vennootschap

0.5

33.100 aandelen3

EWW BV

Vennootschap

Openbare orde en veiligheid Algemene dekkingsmiddelen Algemene dekkingsmiddelen Sport, cultuur en welzijn

1.2.

BNG

Gemeenschappelijke regeling Onder GR Hart van Brabant Onder GR Hart van Brabant Gemeenschappelijke regeling Gemeenschappelijke regeling Gemeenschappelijke regeling Gemeenschappelijke regeling Gemeenschappelijke regeling Vennootschap

5.6

100% aandeelhouder

Midpoint Bestuurscommissie Jeugd HvB GGD Hart voor Brabant OMWB Veiligheidsregio MWB Baanbrekers RAV

€ 797.597

1 De kosten van de ambulancevoorziening worden gefinancierd door de zorgverzekeraars

2 Dit aandelenpakket vertegenwoordigt een waarde van € 95.000. Daarnaast is een lening verstrekt van € 5,9

mio. 3 Dit aandelenpakket vertegenwoordigt een waarde van € 102.000.

44

Regio Hart van Brabant (Tilburg)4

Doel

Bevoegdheden

Vertegenwoordiging

Rol gemeenteraad

Afspraken over doelen en prestaties Relatie met gemeentelijke doelstellingen

Risico’s

-

Een overlegstructuur in te stellen en in stand te houden, die dient om de samenwerking tussen de deelnemende gemeenten vorm te geven; - Rechtens verantwoording af te kunnen leggen over de besteding van (subsidie)gelden die door andere overheden, instellingen en/of bedrijven met het oog op die samenwerking worden toegekend; - Samen te werken om regionale opgaven te identificeren en op basis daarvan gezamenlijk beleid op te stellen en gezamenlijke projecten te definiëren, te initiëren en uit te voeren, dan wel projecten ter uitvoering op te dragen, aan te bieden of aan te besteden aan gelieerde- en derde partijen, waaronder Midpoint Brabant. - Een bestuurlijke structuur in te stellen met het oog op een kwalitatief goede en efficiënte uitvoering van de bovenlokale jeugdhulptaken. - Het organiseren en coördineren van een overlegplatform - Zorg te dragen voor een kwalitatief goede en efficiënte uitvoering van de bovenlokale jeugdhulptaken, zoals vastgelegd in het regionale beleidskader Jeugd, met inachtneming van de bepalingen van de Jeugdwet. - Het een maal per vier jaar vaststellen van een strategische agenda en het jaarlijks opstellen van een werkplan hierbij. Burgemeester Van Aart is lid van het algemeen bestuur5. De secretaris is lid van de kring gemeentesecretarissen.

Wethouder Brekelmans is lid van de bestuurscommissie Jeugd, Collegeleden zijn lid van de portefeuillehouder overleggen die tot hun portefeuille behoren. De gemeenteraad kan een zienswijze indienen op de begroting en de jaarrekening. Daarnaast kan de raad bij het vaststellen van de Strategische Meerjarenagenda een zienswijze geven. Gemeenteraadsleden kunnen zich twee keer per jaar tijdens de Hart van Brabant radendag informeren over de regionale samenwerking. Als drie gemeenteraden van deelnemende gemeenten daartoe verzoeken, wordt een verenigde vergadering van alle gemeenteraden bijeengeroepen. De verenigde vergadering doet uitspraken over kwesties die zij van regionaal belang acht. Ieder raadslid heeft in deze vergadering één stem. Algemeen bestuurlijk (jeugd, arbeidsparticipatie, onderwijs en maatschappelijke ondersteuning, economische zaken en toerisme, milieu en afval, ruimtelijke ordening en volkshuisvesting, verkeer en vervoer) De doelen van de regio Hart van Brabant beschreven in de Strategische Meerjarenagenda 2019-2023 De ambities voor het beleidsterrein jeugd zijn vastgelegd in het regionaal koersdocument jeugd uit 2017. In 2020 en 2021 is een gesprek gevoerd over de governance van Hart van Brabant.

De uitkomsten hiervan, waaronder mogelijk een commissie die adviseert over de betrokkenheid van raden en de omvorming van de Strategische Meerjarenagenda tot een kernagenda. De jeugdzorg kent een open-eindefinanciering, waardoor het rekeningresultaat maar beperkt te beïnvloeden is.

4 Deelnemende partijen: Loon op Zand, Heusden, Waalwijk, Dongen, Tilburg, Hilvarenbeek, Goirle, Oisterwijk,

Gilze en Rijen. 5 Bestuursorganen: Algemeen bestuur, dagelijks bestuur, voorzitter, bestuurscommissie jeugd, portefeuillehouders overleggen op diverse beleidsterreinen, klankbordgroep gemeentesecretarissen

45

Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst (GGD) Hart voor Brabant (Tilburg)6

Doel Bevoegdheden

Vertegenwoordiging Rol gemeenteraad

Afspraken over doelen en prestaties

Relatie met gemeentelijke doelstellingen

Risico’s

Het leveren van een bijdrage aan de publieke gezondheidszorg. De uitvoering van de gemeentelijke taken die de Wet publieke gezondheid noemt en van de toezichtstaken die de Wet kinderopvang en kwaliteitseisen kinderopvang noemt. De taken van de GGD zijn verdeeld in een basispakket dat (met lokale accenten) voor alle deelnemers geldt en facultatieve plustaken. Het basispakket wordt jaarlijks door het algemeen bestuur vastgesteld. Wethouder Brekelmans is lid van het algemeen bestuur (AB)7. De gemeenteraad kan inlichtingen vragen aan het algemeen bestuur, het dagelijks bestuur en de voorzitter. De raad kan daarnaast verantwoording vragen aan het door de gemeente aangewezen AB-lid voor het door hem in het AB gevoerde beleid. De raad kan een zienswijze geven over de begroting en wijzigingen van de begroting die leiden tot een verhoging van de gemeentelijke bijdrage. 1. Regionale nota publieke gezondheid. De huidige nota loopt op 31 december a.s. af. Momenteel is er een nieuwe nota volksgezondheid voor de periode 2020 – 2023 in voorbereiding. Deze ligt eind 2019 of in het eerste kwartaal van 2020 ter besluitvorming voor. Op hoofdlijnen richt het gezondheidsbeleid zich de komende jaren op de thema’s: gezonde start, gezonde leefstijl, gezonde geest, gezonde omgeving.

Doel van het regionale volksgezondheidsbeleid is om gezamenlijk meer gezondheidswinst te behalen, de slagkracht te vergroten en een sterkere verbinding te leggen met andere beleidsterreinen. De ambities worden nagestreefd door in te zetten op ‘samenwerken’, ‘gezonde scholen’, ‘het versterken van opvoedvaardigheden’ en een ‘gezonde omgeving’. 2. Lokaal inzetdocument GGD (jaarlijks): Dit document omvat een omschrijving van de lokale inzet van de GGD als het gaat om de diensten Jeugdgezondheidszorg, Gezondheidsbevordering, Preventie en Leefstijl. Deze inzet wordt deels gefinancierd uit het basispakket van de GGD (inwonersbijdrage) en deels uit plusgelden. Dit inzetdocument is feitelijk de lokale uitwerking c.q. het uitvoeringsprogramma van datgene wat als beleid in de regionale nota is opgenomen en wordt jaarlijks geactualiseerd. 3. Beleidsvisie 2019-2023: dit is de langetermijnvisie van de GGD voor de komende jaren met daarin beschreven de visie en ambitie. In het kader van de Wet publieke gezondheid geeft de GGD Hart voor Brabant onder andere uitvoering aan de jeugdgezondheidszorg (jgz) en diverse preventieprogramma's. Zowel de jgz als de preventieprogramma's hebben als doel het bevorderen, beschermen en bewaken van de gezondheid van zowel kinderen als volwassenen. Een goede gezondheid draagt bij aan de zelfredzaamheid en participatie van inwoners.

De GGD levert hiermee een bijdrage aan de gemeentelijke doelen in het sociale domein zoals het versterken van de zelfredzaamheid, eigen kracht, gezondheid e.d. Geen bijzondere risico’s te melden

6 Loon op Zand, Heusden, Waalwijk, Dongen, Tilburg, Hilvarenbeek, Goirle, Oisterwijk, Gilze en Rijen, Grave,

Meijerijstad, Oss, Sint-Michielsgestel, Maashorst, Vught, ’s-Hertogenbosch, Bernheze, Boekel, Land van Cuijck 7 Bestuursorganen: algemeen bestuur, dagelijks bestuur, voorzitter. Daarnaast kan het algemeen bestuur commissies van advies instellen.

46

Gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant (OMWB) (Tilburg)8

Doel

Bevoegdheden Vertegenwoordiging

Rol gemeenteraad Afspraken over doelen en prestaties Relatie met gemeentelijke doelstellingen Risico’s

Ten behoeve van de deelnemers taken uit te voeren op het gebied van het omgevingsrecht en om als verlengstuk van het lokaal en provinciaal bestuur een bijdrage te leveren aan een leefbare en veilige werk- en leefomgeving van de regio Midden- en West Brabant. Er zijn geen bevoegdheden overgedragen. Op het gebied van ondersteunende processen mag het algemeen bestuur samenwerkingen met derden sluiten. Burgemeester Van Aart is lid van het algemeen bestuur9. Besluiten worden bij meerderheid genomen. Bij besluiten over begroting, begrotingswijzigingen en jaarrekening, dient deze meerderheid meer dan de helft van de omzet te vertegenwoordigen. De gemeenteraad kan een zienswijze indienen op de begroting en de besteding van een eventueel jaarrekeningsaldo. De OMWB voert landelijke basistaken uit aan de hand van de landelijke VTH-criteria. Over de uitvoering hiervan worden jaarlijks schriftelijke afspraken gemaakt. Naast de wettelijke basistaken heeft Loon op Zand overige taken op het gebied van het vergunningverlening en toezicht structureel bij de OMWB weggelegd. De afdeling RO vraagt milieuadviezen over ruimtelijke plannen bij de OMWB. Op incidentele basis wordt de OMWB ingehuurd. Geen risico’s te melden.

Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant (OMWB) (Tilburg)10

Doel

Bevoegdheden

De Veiligheidsregio Midden- en West Brabant (VRMWB) behartigt de belangen van de deelnemende gemeenten op de volgende terreinen: a. brandweerzorg; b. geneeskundige hulpverlening; c. rampenbestrijding en crisisbeheersing; d. het voorzien in een gemeenschappelijke meldkamer. - het inventariseren van risico’s van branden, rampen en crisis; - het adviseren van het bevoegd gezag over risico's van branden, rampen en crises in de bij of krachtens de wet aangewezen gevallen alsmede in de gevallen die in het beleidsplan zijn bepaald; - het adviseren van het college van burgemeester en wethouders over de brandweerzorg; - het voorbereiden op de bestrijding van branden en het organiseren van de rampenbestrijdingen de crisisbeheersing; - het instellen en in stand houden van een brandweer; - het instellen en in stand houden van een GHOR; - het voorzien in de meldkamerfunctie; - het aanschaffen en beheren van gemeenschappelijk materieel; - het inrichten en in stand houden van de informatievoorziening binnen de diensten van de veiligheidsregio en tussen deze diensten en de andere diensten en organisaties;

8 Loon op Zand, Waalwijk, Heusden, Dongen, Tilburg, Hilvarenbeek, Goirle, Oisterwijk, Gilze en Rijen, Altena,

Geertruidenberg, Oosterhout, Alphen-Chaam, Baarle-Nassau, Breda, Drimmelen, Moerdijk, Etten-Leur, Zundert, Rucphen, Halderberge, Roosendaal, Steenbergen, Bergen op Zoom, Woensdrecht 9 Bestuursorganen: algemeen bestuur, dagelijks bestuur en een voorzitter. Daarnaast is er de mogelijkheid commissies in te stellen. 10 Loon op Zand, Waalwijk, Dongen, Tilburg, Hilvarenbeek, Goirle, Oisterwijk, Gilze en Rijen, Altena, Geertruidenberg, Oosterhout, Alphen-Chaam, Baarle-Nassau, Breda, Drimmelen, Moerdijk, Etten-Leur, Zundert, Rucphen, Halderberge, Roosendaal, Steenbergen, Bergen op Zoom, Woensdrecht, provincie NoordBrabant

47

-

Vertegenwoordiging Rol gemeenteraad Afspraken over doelen en prestaties

Relatie met gemeentelijke doelstellingen

Risico’s

het vaststellen van het regionaal risicoprofiel; het tenminste één maal in de vier jaar vaststellen van een beleidsplan; het tenminste één maal in de vier jaar vaststellen van een brandrisicoprofiel en het behorende dekkings- en spreidingsplan - het vaststellen van rampbestrijdingsplannen voor zover dit bij Algemene maatregel van Bestuur voorgeschreven is; - het zorg dragen voor de voorbereiding op de bestrijding van een epidemie van een infectieziekte behorend tot groep A, als bedoeld in artikel 1 onder e Wet publieke gezondheid alsmede op de bestrijding van een nieuw subtype humaan influenzavirus, waarbij ernstig gevaar voor de volksgezondheid bestaat. Burgemeester Van Aart is lid van het algemeen bestuur11. De gemeenteraad heeft de mogelijkheid om bij vaststelling van het regionaal beleidsplan (incl. regionaal risicoprofiel) en de begroting en besteding van een eventueel rekeningsaldo een zienswijze in te dienen. In het meerjarenbeleidsplan staan, in de vorm van pijlers, de doelstellingen van de VRMWB geformuleerd. Deze formuleert de VRMWB als volgt: 1. Stimuleren van een redzame samenleving De basis van een veilige en veerkrachtige samenleving zijn de mensen die er wonen, werken, ondernemen en studeren. In een redzame samenleving is iedereen zich bewust van (brand)veiligheid en weten zij wat zij daaraan zelf kunnen bijdragen. 2.

Bijdragen aan een veilige leefomgeving Een veilige leefomgeving creëer je niet alleen, maar samen. Inwoners, onder - nemers, zorg- en hulpverleners, ieder - een draagt zijn steentje bij. De regierol ligt bij de gemeenten. We adviseren gemeenten in een vroeg stadium over het beheersen van risico’s om incidenten, rampen en crises te voorkomen. We blijven ons advies verbeteren door onze informatiepositie te versterken. Het Veiligheid Informatie Knooppunt (VIK) is hier een voorbeeld van. Dit informatie gestuurd adviseren passen we toe op specifieke thema’s en/of gebiedsgericht. 3. Leveren van een hulpvaardige en slagvaardige inzet Wij bieden slagvaardige en vakbekwame veiligheidszorg bij incidenten, rampen en crises. Daarbij ondersteunen we onze bestuurders, die verantwoordelijk zijn voor de beheersing van een crisis, bestrijding van een calamiteit en zorg hebben voor hun bevolking. Daarbij zet de VRMWB in op een wendbare en duurzame organisatie. De gemeente Loon op Zand is op basis van de Wet Veiligheidsregio’s belast met de organisatie van de crisisbeheersing in de gemeente. Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Loon op Zand trof, samen met de colleges van de andere gemeenten in de regio, een gemeenschappelijk regeling onder de naam “Veiligheidsregio Midden- en West Brabant”. Geen specifieke risico’s

11 Bestuursorganen: algemeen bestuur, dagelijks bestuur en een voorzitter. Het algemeen bestuur kan

commissies van advies en bestuurscommissies instellen.

48

Baanbrekers (Waalwijk)12

Doel

Bevoegdheden

Vertegenwoordiging

Rol gemeenteraad

Afspraken over doelen en prestaties

-

Baanbrekers streeft naar een zo hoog mogelijke participatie van inwoners van de gemeenten Heusden, Loon op Zand en Waalwijk. - De focus ligt vooral op het zoveel mogelijk naar een reguliere baan helpen van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. - Voor mensen waarbij dit niet haalbaar is, biedt Baanbrekers beschut werk aan. - Daarnaast verstrekt Baanbrekers onder andere de uitkeringen en bijzondere bijstand. - Belangrijke waarden voor de uitvoeringsorganisatie zijn zelfredzaamheid, duurzame samenwerking en sociale innovatie. Aan Baanbrekers zijn de bevoegdheden tot regeling en bestuur overgedragen voor de uitvoering van: - De Participatiewet (hierin zijn 1 januari 2015 de Wet werk en bijstand (WWB), de Wet sociale werkvoorziening (Wsw) en een deel van de Wajong opgegaan) - Besluit bijstandverlening zelfstandigen (BBZ) - Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers (IOAW) - Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen (IOAZ) - Wet sociale werkvoorzieningen en de daarop gebaseerde (uitvoerings)regelingen voor zover die uitvoering aan de gemeenten is opgedragen.

- Het oprichten, exploiteren en in stand houden van activiteiten voor industriële werkzaamheden, facilitaire dienstverlening, detacheringen en trajectbegeleiding, welke gericht zijn op het behouden dan wel bevorderen van de arbeidsbekwaamheid van de werknemer mede met het oog op het kunnen gaan verrichten van arbeid onder zo regulier mogelijke omstandigheden. Daarnaast kunnen bepaalde taken verricht worden voor één of meerdere gemeenten, indien daarom verzocht wordt en het algemeen bestuur dit verzoek inwilligt. Deze taken worden op basis van een overeenkomst uitgevoerd. Wethouder Van Wel heeft zitting in het dagelijks bestuur en algemeen bestuur. Wethouder Brekelmans is zijn plaatsvervanger en lid van het algemeen bestuur. De raadsleden Veldkamp en Van Kleij zijn lid van het algemeen bestuur.13 De gemeenteraad heeft de mogelijkheid om bij vaststelling van de begroting en besteding van een eventueel rekeningsaldo een zienswijze in te dienen. De gemeenteraad wijst uit zijn midden twee leden van het algemeen bestuur en hun plaatsvervangers aan. Deze AB-leden hebben een verbindende rol tussen de raad en Baanbrekers. In de gemeenschappelijke regeling staat dat de deelnemende partijen verantwoordelijk zijn voor het integraal en strategisch beleid op de terreinen participatie, activering en re-integratieZe vertalen deze visie in

12 Loon op Zand, Heusden, Waalwijk

13 Bestuursorganen: algemeen bestuur, dagelijks bestuur en een voorzitter. Het algemeen bestuur kan

commissies van advies en bestuurscommissies instellen.

49

Relatie met gemeentelijke doelstellingen

Risico’s

een opdracht aan Baanbrekers. Baanbrekers stelt op basis hiervan een meerjarenplan vast. Om mensen stappen te laten zetten naar en op de arbeidsmarkt biedt Baanbrekers begeleiding en bemiddeling (in-, door- en uitstroom). De inzet moet leiden tot zo hoog mogelijke arbeidsparticipatie (inclusie). Het streven is dat mensen zo goed mogelijk gebruik maken van hun capaciteiten en mogelijkheden om aan de slag te gaan op een zo regulier mogelijke werkplek. Om dit te bereiken worden de inhoudelijke kaders jaarlijks vastgelegd in de kaderbrief die tot stand komt in nauw overleg met de 3 gemeenten. Deze wordt vervolgens vertaald naar een (meerjaren)begroting waar de raad een zienswijze op kan indienen. Deze cyclus wordt afgesloten met een jaarrekening, waarin Baanbrekers beleidsmatig en financieel verantwoording aflegt. Wij vinden het als gemeente belangrijk dat onze inwoners zoveel als mogelijk participeren. Baanbrekers levert hierin een bijdrage aan de gemeentelijke doelen door inwoners (waar mogelijk) naar zo regulier mogelijk werk te begeleiden. Dit sluit aan bij de doelen in het sociale domein zoals het versterken van de zelfredzaamheid, eigen kracht, gezondheid e.d. Als de economie verslechterd, wordt de doelgroep van Baanbrekers groter, waardoor de kosten toenemen.

Regionale Ambulancevoorziening Brabant Midden-West-Noord (RAV) (Tilburg)14

Doel Bevoegdheden Vertegenwoordiging Rol gemeenteraad Afspraken over doelen en prestaties Relatie met gemeentelijke doelstellingen Risico’s

Het (doen) verlenen van ambulancezorg. Alle bevoegdheden die nodig zijn om zijn taken (het verlenen van ambulancezorg en het in stand houden van een meldkamer ambulancezorg uit te voeren. Burgemeester Van Aart is lid van het algemeen bestuur.15 De gemeenteraad kan een zienswijze indienen op de begroting en de besteding van een eventueel jaarrekeningsaldo. Omdat de ambulancezorg op grond van de Tijdelijke wet ambulancezorg door de zorgverzekeraars wordt bepaald, maken zij afspraken met de RAV over het niveau van dienstverlening en de bijbehorende kosten. Gelet op de financiering van de ambulancezorg door de zorgverzekeraars, is de bijdrage van de RAV aan gemeentelijke doelstellingen beperkt. Momenteel wordt onderzocht hoe de RAV in de toekomst bestuurlijk vorm gegeven kan worden op een manier die hierbij past. Een risico is de budgettering vanuit de NZA, die lager kan zijn de werkelijke kosten. Om dit risico van 3,700 mln op te minimaliseren worden Landelijk (AZN) en lokaal (zorgverzekeraar) voortgangsoverleggen gevoerd.

14 Loon op Zand, Altena, Alphen-Chaam, Baarle-Nassau, Bergen op Zoom, Bernheze, Boekel, Boxtel, Breda,

Dongen, Drimmelen, Etten-Leur, Geertruidenberg, Gilze en Rijen, Goirle, Halderberge, ’s-Hertogenbosch, Heusden, Hilvarenbeek, Land van Cuijk, Maashorst, Meijerijstad, Moerdijk, Oisterwijk, Oosterhout, Oss, Roosendaal, Rucphen, Sint-Michielsgestel, Steenbergen, Tilburg, Vught, Waalwijk, Woensdrecht, Zundert. 15 Bestuursorganen: algemeen bestuur, dagelijks bestuur en een voorzitter.

50

Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) (Den Haag)

Maatschappelijk belang

Bestuurlijk belang

Beleidsvoornemens Risico’s

BNG is de bank van en voor overheden en instellingen voor het maatschappelijk belang. De BNG draagt met de gespecialiseerde dienstverlening bij aan zo laag mogelijke kosten van maatschappelijke voorzieningen voor de burger. Daarmee is de bank essentieel voor de publieke taak. Onze gemeente heeft zeggenschap via het stemrecht op aandelen (één stem per aandeel). Burgemeester Van Aart vertegenwoordigt de gemeente als aandeelhouder in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. Niet van toepassing Geen risico’s te melden. Creditrating bijv. Standard & Poor’s: AA+ (heel goed.)

Brabant Water NV (’s-Hertogenbosch)

Maatschappelijk belang

Bestuurlijk belang Beleidsvoornemens Risico’s

Brabant Water voorziet ruim 2,4 miljoen inwoners van vrijwel heel Noord-Brabant van drinkwater. Jaarlijks verzorgen de 34 waterproductiebedrijven de winning en zuivering van circa 200 miljoen m3 water. Via een hoofdleidingnet van bijna 17.000 kilometer komt het drinkwater bij ruim 1.070.000 klanten thuis. Brabant Water levert een bijdrage aan het waarborgen van een goede volksgezondheid, de zorg voor het milieu en aan de economische ontwikkeling in het voorzieningsgebied. Burgemeester Van Aart vertegenwoordigt onze gemeente als aandeelhouder in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. Niet van toepassing Geen risico’s te melden.

Exploitatie De Werft en De Wetering (Kaatsheuvel)

Maatschappelijk belang Bestuurlijk belang Beleidsvoornemens Risico’s

Waarborgen van tijdelijk beheer van De Werft en De Wetering. Het toegankelijk houden van binnensportaccommodaties in de kernen Kaatsheuvel en Loon op Zand. Burgemeester Van Aart vertegenwoordigt onze gemeente als aandeelhouder. Er zijn vanuit de gemeente geen beleidsvoornemens geformuleerd. Resultaat zou minimaal moeten zijn, aansluitend op doelstelling van opzet en exploitatie BV Geen risico’s te melden.

51

Financieel beeld verbonden partijen Partij

Eigen vermogen

Vreemd vermogen

Resultaat

Reserve

1-1-21 103

31-12-21 103

1-1-21 1.709

31-12-21 n.b.

nihil17

Art. 25 lid 7 GR

5.581

5.516

n.b.

n.b.

€ 018

OMWB Veiligheidsregio MWB

1.815 16.732

1.843 14.335

3.955 46.316

3.955 50.688

€ 019 €0

Nota reserves en voorzieningen

Baanbrekers

4.168

2.283

7.167

10.781

€0

RAV

13.749

13.708

23.696

27.096

€0

4,99 mld 635.876 -91

4,89 mld 665.384 -133

132,5 mld 456.756 1.277

144,8 mld 479.546 860

163.000 29.508 -56

Regio Hart van Brabant16 GGD Hart voor Brabant

BNG Brabant Water NV EWW BV

Beleid reserves en voorzieningen Nota reserves en voorzieningen Nota reserves en voorzieningen

16 Bestuurscommissie jeugd en Midpoint zijn onderdeel van de financiële positie van GR Regio Hart van

Brabant. 17 Afspraken over het resultaat zijn opgenomen in artikel 25 GR Hart van Brabant 18 Conform de afspraken hierover in de nota reserves en voorziening (besluit AB GGD Hart voor Brabant) 19 Negatieve resultaten worden afgeboekt van reserves (indien aanwezig) of naar rato van omzet ten laste gebracht van de deelnemers. Positieve resultaten worden bestemd voor een risicoreserve of naar rato van omzet uitgekeerd aan de deelnemers.

52

Paragraaf 7. Grondbeleid De paragraaf Grondbeleid geeft inzicht in het grondbeleid van de gemeente Loon op Zand in relatie tot de doelstellingen van de programma’s die zijn opgenomen in deze programmabegroting. De paragraaf grondbeleid in de jaarrekening 2020 en het MPG 2020 zijn op 8 juli jl. door de gemeenteraad vastgesteld. Om deze reden is de voorliggende paragraaf grondbeleid slechts op een aantal kleine aspecten geactualiseerd. De cijfers in de tabellen zijn gelijk aan de cijfers gepresenteerd in het vastgestelde MPG 2020.

Grondbeleid Het beleid van de gemeente Loon op Zand op het gebied van grondzaken is vastgelegd in de Nota Grondbeleid 2017. Met het grondbeleid wordt nagestreefd de ruimtelijke opgave met betrekking tot de verschillende beleidsprogramma’s te realiseren of te faciliteren. Daarnaast is in het grondbeleid vastgelegd hoe er op een verstandige manier omgegaan dient te worden met de beschikbare financiële middelen. Naast de Nota Grondbeleid zijn in tabel 1 ook de overige vigerende beleidsdocumenten weergegeven die betrekking hebben op het grondbeleid van de gemeente. De Nota Kostenverhaal en de Nota Grondbeleid worden in 2022 en 2023 geactualiseerd. De belangrijkste reden hiervoor is de invoering van de omgevingswet en de nieuwe/vernieuwde grondbeleidsinstrumenten die daarbij horen Tabel 1: Overzicht grondbeleid gemeente Loon op Zand Beleid

Omschrijving

Besluit

Actualisatie/ herziening

Nota Grondbeleid

Richtinggevend en kaderspellen bij gebiedsontwikkeling met een faciliterend grondbeleid als primaire beleidsrichting. Jaarlijkse vaststelling van grondprijzen. Beleid met betrekking tot het kostenverhaal van bovenplanse kosten en ruimtelijke ontwikkelingen. Beleid met betrekking tot verkoop snippergroen en handhaving gemeentelijke eigendommen.

2017

2022/23

2020 2016

2021 2022

2013

n.t.b.

Bevat de voorwaarden waaronder de gemeente medewerking zal verlenen aan het in exploitatie brengen van gronden. Alleen van toepassing op overeenkomsten gesloten voor 1 juli 2008.

2005

n.v.t.

Notitie Grondprijzen Nota Kostenverhaal Beleid uitgifte reststroken en handhaving gemeentelijke eigendommen Exploitatieverordening

Per 1 september 2020 telde het grondbedrijf 26 projecten. Deze projecten dragen bij aan de ruimtelijke doelstellingen van de gemeente. De meeste projecten dragen daarnaast ook bij aan het beleid op het gebied van wonen en/of economie. Een kleiner aantal projecten dragen bij aan maatschappelijke voorzieningen op het vlak van onderwijs, sport, cultuur, recreatie, infrastructuur en duurzaamheid.

Ontwikkelingen De markt voor koopwoningen wordt gekenmerkt door krapte en stijgende (woning)prijzen. Nieuwbouwwoningen in deze gemeente worden goed verkocht en de geprognosticeerde uitgifte van woningbouwkavels in 2021 gaat naar verwachting behaald worden. Het aantal nieuwe woningbouwinitiatieven blijft voor de komende jaren op peil. De laatste prognoses van de provincie laten ook extra ruimte zien om de woningvoorraad de komende tien jaar verder uit te breiden. De Woonvisie uit 2016 en een duidelijke prioritering van de projecten moet zorgen dat er kwantitatief