Document · PDF

2182 Programmabegroting 2022-2025 raad def.pdf

Raadsvergadering 9 november 2021, gemeente Leidschendam-VoorburgBij agendapunt: Raadsvoorstel: Vaststellen Programmabegroting 2022-2025 (2182).35.419 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 4

Wat gaan we daarvoor doen? Samen met buurgemeenten, de MRDH, vervoersbedrijven en maatschappelijke organisaties bekijkt de gemeente de mogelijkheden om een goede bereikbaarheid via openbaar vervoer te behouden en te versterken. De coronacrisis had in 2020/2021 het effect dat er minder reizigers waren waardoor er een tekort ontstond bij de vervoerders. Of en hoe zich dat gaat herstellen, is nog onduidelijk. Samen met de vervoerders zal dit worden gemonitord en indien nodig zullen er passende maatregelen worden genomen. Daarnaast zijn gesprekken gaande met het rijk om ook in 2022 een transitievergoeding te ontvangen.

- 27 -

De gemeente neemt actief deel aan het MIRT-Programma Bereikbaarheid Rotterdam-Den Haag. Samen met rijk (Ministeries van I&W en BZK), regio (Provincie Zuid-Holland en MRDH) en de gemeente Den Haag neemt Leidschendam-Voorburg actief deel aan de MIRT Verkenning Central Innovation District (CID) Binckhorst. Daarbij wordt onder andere gekeken naar duurzame bereikbaarheid van het Central Innovation District (CID), de Binckhorst in Den Haag en een aangrenzend deel van Voorburg. Eind 2021 wordt het Conceptmasterplan Bereikbaarheid CID Binckhorst met bijbehorende plan-MER verwacht. In de loop van 2022 moet onze gemeente een standpunt innemen of wordt bijgedragen aan de voorgestelde oplossing (het Masterplan Bereikbaarheid CID Binckhorst). Sinds het voorjaar 2021 voert de projectorganisatie actief overleg met een platform van vertegenwoordigers van omwonenden en andere belanghebbenden. In de zomer 2021 is in het Bestuurlijke Overleg besloten de onderzoeken die lopen (onder andere het plan-MER) te verbreden met andere tracéalternatieven. De onzekerheid die de coronacrisis op meerdere fronten met zich mee heeft gebracht voor betrokken stakeholders, zorgt ervoor dat meer tijd nodig is om een gezamenlijke businesscase rond te krijgen voor een automatisch rijdende OV-shuttle tussen station Mariahoeve en Westfield Mall of the Netherlands.

Zodra deze rond komt, zal in 2022 gewerkt worden aan de implementatie van deze shuttle door onder meer infrastructurele aanpassingen uit te voeren.

Speerpunten Beter Openbaar Vervoer in Leidschendam Zuid Inzet van de gemeente is de bereikbaarheid van Leidschendam Zuid per openbaar vervoer te verbeteren. Een eerste studie laat zien dat een nieuwe tramhalte aan de Overgoo qua vervoerswaarde kan worden aangelegd. Actie(s): De halte Overgoo inpassen in de gebiedsontwikkelingsplannen van Overgoo en de financiële haalbaarheid onderzoeken.

Wat mag het kosten? Openbaar vervoer Lasten Baten Saldo van lasten en baten

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

47 0 -47

51 0 -51

79 0 -79

Bedragen x € 1.000

De lasten hangen samen met de beleidsadvisering op het gebied van openbaar vervoer.

- 28 -

Verbonden Partij(en) Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) Doelstelling: In deze vrijwillige gemeenschappelijke regeling, werken 23 gemeenten samen aan een duurzame en internationaal concurrerende regio. Een grootstedelijk gebied met een aantrekkelijk landschap en een infrastructureel netwerk dat woonkernen, werklocaties en voorzieningen verbindt. Vanuit twee kerntaken - verkeer & vervoer en economisch vestigingsklimaat - werken de gemeenten in de metropoolregio aan vier thema’s: vernieuwen verbindingen, vernieuwen economie, vernieuwen energie en vernieuwen stad en omgeving. In 2022 wordt de Strategische Agenda van de MRDH en de Uitvoeringsagenda Bereikbaarheid (UAB) geactualiseerd. De nieuwe Strategische Agenda geeft de MRDH-bestuurders en MRDHorganisatie de kaders voor haar werk voor de komende vier jaar. Dit wordt daarna geoperationaliseerd in meerjarige strategieën, beleid en programma’s en de jaarlijkse P&C-cyclus. De nieuwe Strategische Agenda bouwt inhoudelijk voort op de huidige Strategische Agenda (verbeteren bereikbaarheid en vernieuwen van de economie) en houdt rekening met nieuwe trends en ontwikkelingen zoals de Regionale Groeiagenda en de effecten van corona op bereikbaarheid en economisch vestigingsklimaat. De Strategische Agenda en de actualisatie van de UAB zijn samenhangende documenten.

Ze lopen zo veel mogelijk gelijk op en ze zijn op het strategische niveau voor de komende vier jaar op inhoud gelijk. Nieuwe thema’s die meegenomen worden in de actualisatie zijn o.a. leefbaarheid, groen en blauw, het klimaatakkoord, de energietransitie en de RES, nieuwe ontwikkelingen op het gebied van wonen en verstedelijking en de onderhoudsopgave op wegen en rail.

Financiële samenvatting Tabel van lasten en baten Verkeer en Vervoer

Lasten Verkeer en Vervoer Parkeren Recreatieve havens Openbaar vervoer Totaal Lasten Baten Verkeer en Vervoer Parkeren Recreatieve havens Totaal Baten Saldo van lasten en baten

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

8.803 525 6 47 9.382

10.094 532 62 51 10.738

11.824 688 41 79 12.632

13.261 756 41 79 14.136

12.150 771 41 79 13.041

10.226 771 41 79 11.117

913 28 16 956 -8.425

770 39 2 810 -9.928

351 41 2 394 -12.239

351 41 2 394 -13.743

351 41 2 394 -12.647

351 41 2 394 -10.723

Bedragen x € 1.000

- 29 -

Toelichting financiën Begroting 2022 - Begroting 2021 De lasten en de baten voor het jaar 2022 binnen het programma Verkeer en Vervoer bedragen respectievelijk € 12.632.000 en € 394.000. Hieronder wordt voor de relevante taakvelden ingegaan op de grootste afwijkingen tussen de ramingen 2021 en 2022. Lasten Verkeer en Vervoer Voor 2022 t/m 2024 zijn incidentele lasten opgenomen voor de bijdrage in het kader van Central Innovation District (CID) Binckhorst regionale bereikbaarheid en het ondergronds brengen van hoogspanningskabels. Daarnaast zorgt de realisatie van infrastructurele projecten (waaronder Bereikbaarheid Stompwijk) voor hogere kapitaallasten. Parkeren De hogere lasten in 2022 ten opzichte van 2021 hebben betrekking op de structurele lasten voor Fiets Parkeren en actualisatie van de kapitaallasten voor investeringen. De actualisatie van de toerekening van de personeelslasten aan dit taakveld veroorzaken hogere lasten.

Baten Verkeer en Vervoer De baten zijn vanaf 2022 lager voornamelijk als gevolg van het vervallen van de precariobelasting op kabels en leidingen.

- 30 -

Programma 3. Economie Omschrijving Gemeentelijk economisch beleid richt zich op het creëren van een gunstig vestigingsklimaat voor bedrijven en ondernemers, het bevorderen van arbeidskansen voor een brede doelgroep en het sterk houden van het voorzieningenniveau. Een vitale lokale economie vormt een belangrijke bouwsteen voor een duurzaam vitale gemeente. De bouwsteen Economie & Bedrijvigheid die in november 2021 door de raad wordt vastgesteld en als input dient voor de omgevingsvisie, geeft het ruimtelijk economisch beleid van de gemeente voor de komende jaren weer.. Aanvullend werkt de gemeente in samenwerking met 22 regiogemeenten in MRDH-verband aan het vernieuwen van de economie en een betere bereikbaarheid in de regio. Het vernieuwen van de regionale economie gaat hand in hand met het verbeteren van de kwaliteit van leven en de transitie naar toonaangevende duurzaamheid. Het programma bestaat uit de volgende taakvelden: Nummer

Naam Taakveld

3.1 3.2 3.3 3.4

Economische ontwikkeling Fysieke bedrijfsinfrastructuur Bedrijfsloket en bedrijfsregelingen Economische promotie

Wat willen wij bereiken? De bouwsteen Economie & Bedrijvigheid dient als uitgangspunt voor de activiteiten binnen het taakveld economie. We zetten in op een uitstekend voorzieningenniveau ondersteunend aan de woongemeente, het creëren van brede werkgelegenheidsgroei om LV richting de toekomst duurzaam vitaal te houden en een aantrekkelijk en groen buitengebied met een passend economisch verdienmodel. Dit doen we onder andere door blijvend in te zetten op het versterken van de kernwinkelgebieden als verblijfs- en ontmoetingsplekken, realisatie van nieuwe werkruimte bij herontwikkelingsprojecten in de gemeente, behoud van de vijf bedrijventerreinen en met een uitgebreide communicatiecampagne geven we invulling aan het promoten van ons toeristisch en recreatief aanbod. We leveren een bijdrage aan een sterke regio en een goede ruimtelijke ontwikkeling langs de grenzen van onze gemeente. We zetten in op goede relaties en samenwerking met het bedrijfsleven en winkeliers door inzet van accountmanagement en centrummanagement en actieve participatie in gebiedsontwikkelingen (aan de gemeentegrenzen). Taakveld 3.1 Economische ontwikkeling De gemeente streeft ernaar een economisch vitale gemeente te zijn en te blijven. Hiertoe voert de gemeente binnen dit taakveld algemeen beleid ter versterking van de economische bedrijvigheid.

De bouwsteen Economie & Bedrijvigheid die in november 2021 door de raad wordt vastgesteld en als input dient voor de omgevingsvisie, geeft het ruimtelijk economisch beleid van de gemeente voor de komende jaren weer. Er zijn enkele ontwikkelingen die naar verwachting grote invloed hebben op de lokale economie. We verkeren momenteel in economisch en politiek onzekere tijden. De coronacrisis is nog niet afgelopen en de effecten op mens, maatschappij en economie zijn nog niet uitgekristalliseerd. Ook is het

- 31 -

onzeker hoe een nieuw kabinet getroffen economische sectoren en gemeenten ondersteunt op de weg naar herstel. : 

De bevolking groeit. De prognose is dat er in Nederland in 2040 19 miljoen inwoners zullen zijn. Dit is een gevolg van onder meer immigratie en een stijgende levensverwachting. In 2040 zal circa 25% van de bevolking 65+ zijn. Ook de beroepsbevolking zal de komende 10 jaar toenemen met 745.000 mensen. Het aantal eenpersoonshuishoudens neemt ook steeds verder toe.



Klantbehoeften variëren met de levensfasen en de veranderende demografie (meer 65plussers, meer alleenstaanden, meer diversiteit), dit biedt kansen voor nieuwe producten en dienstverlening.



Een verregaande flexibilisering van de arbeidsmarkt en groei van het aantal ZZP’ers (van de circa 6.000 bedrijven in LV zijn er bijna 4.000 zzp’er) vraagt een andere kijk op integrale stedelijke ontwerpkeuzes voor voorzieningen, mobiliteit en werklocaties.



Toenemende verstedelijking zorgt voor toenemende druk op schaarse ruimte. De grote vraag naar extra woningen vormt een bedreiging voor de vitaliteit van binnenstedelijke bedrijventerreinen en werklocaties en het behoud van het landelijke karakter van Stompwijk.



Sociale functies worden belangrijker, functies vermengen met elkaar en er is meer behoefte aan ontmoetingsvormen voor werklocaties (kantoren, voorzieningen)



Aangescherpte milieuwetgeving, marktontwikkelingen in de agrarische sector en gebrek aan opvolging zijn van invloed op de duurzame vitaliteit van een deel van de agrarische activiteit in Stompwijk.



De sterke groei van het aandeel internetaankopen binnen de totale detailhandelsmarkt zorgt voor een tweedeling in de markt voor winkelcentra. Grote steden met levendige centra met veel vertier en voorzieningen trekken steeds meer publiek ten koste van kleine en middelgrote centra aan de randen van grote steden. De toekomst van deze laatste groep komt daarmee verder onder druk te staan en dwingt tot scherpere keuzes op lokaalniveau.



De meer structurele gevolgen van de Covid19 pandemie laten zich nog niet in detail voorspellen maar landelijke analyses en prognoses lijken te duiden op een economische weerslag met gevolgen voor vele zzp’ers en mkb bedrijven waaronder horeca en detailhandel en daarmee mogelijk impact op vitaliteit van steden en dorpen.



Ander gevolg van Covid19 is dat er meer vanuit huis gewerkt wordt meer behoefte zal ontstaan naar (groene) buitenruimte en (recreatieve) voorzieningen in de nabijheid van de woning. Wanneer meer vanuit huis gewerkt wordt zal de mobiliteitsdruk juist afnemen (afgezien van autonome effecten als gevolg van extra woningbouw).

Wat gaan we daarvoor doen? In de bouwsteen Economie & Bedrijvigheid wordt de economische ambitie van LeidschendamVoorburg geformuleerd. Om het vestigingsklimaat voor ondernemers in onze gemeente structureel te versterken en werkgelegenheidsgroei te stimuleren, wordt er beleid opgesteld en gerichte acties uitgevoerd. Onder meer door bedrijven waar mogelijk te faciliteren via goede gemeentelijke dienstverlening, de samenwerking tussen onderwijs & bedrijfsleven te versterken, en het ondersteunen van ondernemersnetwerken. We richten ons op de verdere ontwikkeling van de retailcampus om de aansluiting onderwijs arbeidsmarkt te verbeteren en ondernemers te equiperen om beter in staat te zijn in te spelen op de veranderingen in de retailsector. Verder zetten we in op de realisatie van nieuwe werkruimte bij herontwikkelingsprojecten in de gemeente en het stimuleren van vastgoedeigenaren bij het verduurzamen van bestaand commercieel vastgoed. Tevens geven we met - 32 -

een uitgebreide communicatiecampagne invulling aan het positioneren en promoten van ons toeristisch en recreatief aanbod. Hoewel de impact van de coronacrisis nog niet volledig te overzien is, lijken sommige marktveranderingen (digitalisering en versnelde dominantie online retail) en het effect daarvan op de kernwinkelgebieden structureel van aard. Dit geeft aanleiding om hierop te anticiperen door toe te werken naar compactere winkelgebieden, zoals in de Horeca en Detailhandelsvisie reeds aangegeven, en een heroverweging van de status van de kernwinkelgebieden. Waar mogelijk werken we mee aan nieuwe concepten zoals functiemenging van horeca en detailhandel en het uitbreiden van terrassen (o.a. bij detailhandel ondersteunende bedrijven). Ten slotte wordt ingezet op versterking van regionale samenwerking via onder andere de MRDH en Business Park Haaglanden om de economische ontwikkeling van onze gemeente en de regio te versterken.

Wat mag het kosten? Economische ontwikkeling

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Lasten Baten Saldo van lasten en baten

825 20 -805

1.320 410 -910

701 0 -701

650 0 -650

480 0 -480

Bedragen x € 1.000

De lasten betreffen de uitvoering van het economisch beleid, ambtelijke inzet op economische ontwikkeling, bijdrage aan de MRDH in het kader van het economisch vestigingsklimaat en incidenteel budget voor het versterken lokale economie (opvolger Economische agenda).

- 33 -

Taakveld 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur De gemeente streeft ernaar een economisch vitale gemeente te zijn en te blijven, met voldoende ruimte voor bedrijvigheid. Hiertoe voert de gemeente binnen dit taakveld activiteiten uit, gericht op de fysieke bedrijventerreinen, kantoren, bedrijfslocaties en winkelgebieden. In Leidschendam-Voorburg gaat het onder andere om de vernieuwing van De Julianabaan. Wat gaan we daarvoor doen? In 2022 wordt het project Huygenskwartier voortgezet. De acties worden in de stuurgroep Huygenskwartier, waarin vertegenwoordiging van ondernemers, bewoners, eigenaren en andere betrokken partijen zitting hebben, bepaald. In het project De Julianabaan wordt in samenwerking met de vastgoedeigenaren en overige stakeholders toegewerkt naar een verduurzaamd en toekomstbestendig kernwinkelgebied met een moderne uitstraling. In samenwerking met regiogemeenten wordt verkend op welke wijze we nieuwe plekken voor werkgelegenheidsontwikkeling kunnen realiseren en bestaande plekken kunnen verduurzamen. Daarbij besteden we specifieke aandacht aan de door Den Haag beoogde uitbreiding en verduurzaming van bedrijventerrein Westvlietweg aan de rand van onze gemeente.

Wat mag het kosten? Fysiek bedrijfsinfrastructuur Lasten Baten Saldo van lasten en baten

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

4.409 4.309 -100

488 350 -138

74 0 -74

Bedragen x € 1.000

De lasten betreffen de beleidsinzet en transactiekosten bij de (ver)koop van onroerend goed.

Taakveld 3.3 Bedrijfsloket en bedrijfsregelingen De gemeente streeft ernaar economisch vitaal te zijn en te blijven. Hiertoe levert de gemeente voor dit taakveld op bedrijven en ondernemers gerichte ondersteuning en dienstverlening. Dit betreft vooral accountmanagement bedrijven en het centrummanagement. Daarnaast vallen ook de markten en standplaatsen onder het taakveld. Wat gaan we daarvoor doen? In de gemeente zijn een centrummanager en een accountmanager bedrijven actief. De accountmanager en centrummanager zijn aanspreekpunt voor ondernemers en winkeliers en wijzen de weg door de gemeentelijke organisatie. Via deze functies ondersteunt de gemeente ondernemersnetwerken om samenwerking en kruisbestuiving te stimuleren. Deze contactfuncties dichtbij de ondernemers zijn belangrijk voor een goede aansluiting met het lokale bedrijfsleven, Dit draagt bij aan de realisatie van de ambities van het economisch beleid. Wat mag het kosten? Bedrijfsloket en bedrijfsregelingen Lasten Baten Saldo van lasten en baten

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

182 56 -126

63 80 17

67 82 16

57 82 26

Bedragen x € 1.000

De lasten betreffen de inzet van een accountmanager bedrijven en de kosten van het beheer en onderhoud markten. De baten betreffen de markt- en standplaatsgelden.

- 34 -

Taakveld 3.4 Economische promotie Ook economische promotie levert een bijdrage aan de bezoekerseconomie en het in stand houden van voorzieningen binnen de gemeente. Binnen dit taakveld vallen de activiteiten op het gebied van recreatie & toerisme (inclusief het heffen van toeristenbelasting), evenementen en het ondernemersfonds. Al deze activiteiten dragen bij aan de versterking van de lokale economie.

Wat gaan we daarvoor doen? In Leidschendam Centrum en in Huygenskwartier Voorburg zijn ondernemersfondsen actief. Het ondernemersfonds draagt positief bij aan de verschillende lokale maatschappelijke doelstellingen. Het is een belangrijk instrument om de opgaven uit de detailhandels- en horecastructuurvisie te realiseren. Het ondernemersfonds is daarmee essentieel voor de toekomst en vitaliteit van de beide winkelgebieden. De gemeente faciliteert in 2022 de verlenging van de ondernemersfondsen in Huygenskwartier en Leidschendam Centrum. Met de uitvoering van een promotieplan wordt het toeristisch-recreatief profiel van de gemeente actief uitgedragen, gericht op het aantrekken van meer bezoekers, een langere verblijfsduur, meer bestedingen en het positief laden van het imago van Leidschendam-Voorburg. Op het gebied van evenementenbeleid ligt de focus op verspreide kleinschalige en middelgrote evenementen passend bij de schaalgrootte, het karakter en ruimtelijke kwaliteiten c.q. mogelijkheden van de zes evenementenlocaties.

Wat mag het kosten? Economische promotie Lasten Baten Saldo van lasten en baten

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

543 161 -382

925 190 -736

373 379 5

218 379 160

Bedragen x € 1.000

De lasten bestaan uit de subsidiëring van het ondernemersfonds en de beleidsadvisering en uitvoering van het uitvoeringsprogramma recreatie en toerisme en evenementenbeleid. De baten betreffen de toeristenbelasting en de reclamebelasting. De baten van de reclamebelasting worden ingezet voor de subsidiëring van het ondernemersfonds.

- 35 -

Financiële samenvatting Tabel van lasten en baten Economie

Lasten Economische ontwikkeling Fysiek bedrijfsinfrastructuur Bedrijfsloket en bedrijfsregelingen Economische promotie Totaal Lasten Baten Economische ontwikkeling Fysiek bedrijfsinfrastructuur Bedrijfsloket en bedrijfsregelingen Economische promotie Totaal Baten Saldo van lasten en baten

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

825 4.409

1.320 488

701 74

650 74

480 74

182

543 5.960

925 2.797

373 1.214

218 998

218 828

20 4.309

410 350

0 0

161 4.546 -1.414

190 1.030 -1.767

379 461 -753

379 461 -537

379 461 -367

Bedragen x € 1.000

Toelichting financiën Begroting 2022 - Begroting 2021 De lasten en de baten voor het jaar 2022 binnen het programma Economie bedragen respectievelijk € 1.214.000 en € 461.000. Hieronder wordt voor de relevante taakvelden ingegaan op de grootste afwijkingen tussen de ramingen 2021 en 2022. Lasten Economische ontwikkeling Ten opzichte van 2021 zijn in 2022 geen lasten opgenomen voor de aanpak van de Julianabaan (dit betrof een incidenteel budget in 2021). De voorbereidingen lopen echter wel door. Tevens zijn de lasten voor het project PPS Retail (samenwerkingsverband dat in 2021 is gestart, waarin ondernemers, onderwijs en gemeente gericht samenwerken aan gemeenschappelijke kansen en uitdagingen in de retail) in 2022 lager dan in 2021. Fysieke bedrijfsinfrastructuur Na de realisatie van de Mall of the Netherlands zijn er geen kosten meer en daardoor ook geen kosten meer die vergoed worden. Economische promotie Er zijn in 2022 geen kosten geraamd vanuit de corona reserve voor ondersteuning aan de ondernemersfondsen (€ 242.000) en voor marktinitiatieven ( € 100.000). Door in het verleden genomen bezuinigingsmaatregelen zijn de budgetten 2022 verlaagd voor beleidsadvisering toerisme, recreatie en economie (€ 30.000) en evenementenbeleid (€ 50.000).

Ten opzichte van 2021 zijn in 2022 minder lasten geraamd voor toerisme (dit betrof een incidenteel budget in 2021 van € 130.000 voor het uitrollen van het promotieplan toerisme).

- 36 -

Baten Economische ontwikkeling In 2022 zijn de inkomsten voor de projectbijdrage PPS Retail lager omdat de hiermee gepaard gaande lasten ook lager zijn. Fysieke bedrijfsinfrastructuur Na de realisatie van de Mall of the Netherlands zijn er geen kosten meer opgenomen voor het bouwen woonrijp maken. Economische promotie Vanaf 2022 wordt rekening gehouden met een hogere opbrengst van de toeristenbelasting als gevolg van de verhoging van het tarief, zoals vastgesteld bij de Kadernota op 14 juli 2021.

- 37 -

Programma 4. Onderwijs Omschrijving De Onderwijsvisie van Leidschendam-Voorburg vormt de basis voor de invulling van de gemeentelijke activiteiten binnen het programma Onderwijs. Gemeente en onderwijspartners werken – samen met andere betrokken partijen - nauw samen. De partijen gezamenlijk hebben voor de periode 2019-2022 nieuwe afspraken gemaakt in de Lokale Educatieve Agenda. Speerpunten hierbij zijn onder andere gelijke kansen voor kinderen, een betere aansluiting tussen onderwijs en jeugdhulp, brede ontwikkeling van kinderen (inclusief integrale kindcentra) en het voorkomen van uitval van leerlingen. De komende twee schooljaren (2021-2022 & 2022-2023) worden in samenwerking met scholen, kinderdagopvang, buitenschoolse opvang, (jeugdgezondheids)zorg, bibliotheken en andere lokale partijen maatregelen ingezet in het kader van het Nationaal Programma Onderwijs. Dit extra geld is bedoeld om vaardigheden van leerlingen op cognitief, executief, sociaal en emotioneel vlak te helpen stimuleren. Dit in aanvulling op en ter ondersteuning van de middelen die scholen zelf krijgen. Wettelijke taken De gemeente is vanuit de Leerplichtwet verantwoordelijk voor het voorkomen dat leerlingen thuis zitten, verzuimen of voortijdig schoolverlaten. Aansluitend is de Wet Regionale Meld- en Coördinatiefunctie in het leven geroepen.

Deze wet verplicht de gemeenten jongeren zonder startkwalificatie te volgen tot ze 23 jaar zijn. Ook moeten de gemeenten stimuleren dat deze jongeren alsnog hun startkwalificatie halen. Andere wettelijke taken van gemeenten zijn om ervoor te zorgen dat kinderen zo min mogelijk achterstanden hebben wanneer zij instromen in het primair onderwijs en om zorg te dragen voor voldoende en passende onderwijshuisvesting. Ten slotte hebben gemeenten vanuit hun wettelijke taken op het gebied van jeugd en contacten met alle betrokken partners in dit veld, een belangrijke taak in het voeren van regie op de samenwerking tussen zorg- en onderwijspartners. Doel hiervan is passend onderwijs, ook voor leerlingen die extra ondersteuning nodig hebben. Het programma bestaat uit de volgende taakvelden: Nummer

Naam Taakveld

4.1 4.2 4.3

Openbaar basisonderwijs Onderwijshuisvesting Onderwijsbeleid en leerlingzaken

Wat willen wij bereiken? Inwoners bereiken het voor hen best passende opleidingsniveau Een goede opleiding biedt kansen op de arbeidsmarkt en op meedoen in de maatschappij. Dit draagt bij aan de (financiële) zelfredzaamheid van inwoners. Meer jongeren zijn goed voorbereid op de arbeidsmarkt Als jongeren door hun opleiding goed voorbereid zijn op de arbeidsmarkt, vergroot dat hun kansen op betaald werk. Een goede voorbereiding op de arbeidsmarkt bestaat uit meer dan alleen het behalen van een startkwalificatie (een diploma van de havo, het vwo, of het mbo niveau 2 of hoger). Door jongeren bekend te maken met de mogelijkheden op de arbeidsmarkt én hen te ondersteunen in de stap van onderwijs naar arbeidsmarkt, kan worden voorkomen dat jongeren na afronding van school werkloos thuis komen te zitten. Ook kunnen jongeren kansen worden geboden op de arbeidsmarkt door werkplekken te genereren en mogelijkheden te creëren om werkervaring op te doen.

- 38 -

Taakveld 4.1 Openbaar basisonderwijs Vanaf 2019 zijn geen structurele lasten en baten op het gebied van openbaar onderwijs in de gemeentelijke begroting.

Wat gaan we daarvoor doen? Er zijn geen specifieke doelen beschreven voor dit taakveld

Wat mag het kosten? Openbaar basisonderwijs

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Lasten Baten Saldo van lasten en baten

0 0 0

45 0 -45

0 0 0

Bedragen x € 1.000

Er zijn binnen dit taakveld vanaf 2019 geen structurele lasten en baten in dit taakveld. Het bedrag dat waarneembaar is bij de begroting 2021, betreft het incidentele budget ten behoeve van Corona, waarvan eventuele steunmaatregelen voor het onderwijs bekostigd kunnen worden.

Taakveld 4.2 Onderwijshuisvesting Tot dit taakveld behoren de gemeentelijke taken op het gebied van onderwijshuisvesting voor openbaar en bijzonder onderwijs: opstellen programma en overzicht onderwijshuisvesting; nieuwbouw, aanpassing en uitbreiding van bestaande schoolgebouwen; vandalismebestrijding; vergoeding OZB voor schoolgebouwen; klokuurvergoeding voor gymnastiekonderwijs in het Primair Onderwijs. Samen met de schoolbesturen stelt de gemeente hiervoor integrale huisvestingsplannen (IHP's) op waarin renovatie- en nieuwbouwplannen van schoolgebouwen voor vier jaar zijn vastgelegd. Hierbij is aandacht in de plannen voor een deugdelijke spreiding van het onderwijsaanbod.

Wat gaan we daarvoor doen? De gemeente geeft samen met de schoolbesturen uitvoering aan de Integrale Huisvestingsplannen voor het primair en voortgezet onderwijs. Bij nieuwbouw is, in het kader van duurzaamheid en leefbaarheid, de norm voor Bijna Energie Neutrale Gebouwen (BENG normen) inmiddels in het bouwbesluit opgenomen. Ook wordt zoveel mogelijk invulling gegeven aan groen/blauwe schoolpleinen (groen= leefomgeving en blauw is adaptatie van regenwater). Speciale aandacht is er voor binnenklimaat en ventilatie van de schoolgebouwen.

- 39 -

Speerpunten Onderwijshuisvesting De gemeente geeft samen met de schoolbesturen uitvoering aan de Integrale Huisvestingsplannen voor het primair en voortgezet onderwijs. Actie(s): In 2022 staan de volgende opleveringen gepland: IKC Heeswijk : Q4 2022 Veurs Voorburg: Q2 2022 In 2022 wordt gewerkt aan de volgende nieuwbouw projecten: St. Maartenscollege De Vijverhof Maria Bernadette Het rapporteren over de voortgang van nieuwbouw projecten vindt periodiek plaats via het projectenboek.

Wat mag het kosten? Onderwijshuisvesting

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

3.659 0 -3.659

4.300 113 -4.187

4.597 115 -4.482

5.119 138 -4.982

5.499 138 -5.361

5.644 138 -5.507

Lasten Baten Saldo van lasten en baten Bedragen x € 1.000

De lasten betreffen rentelasten, afschrijvingen en exploitatielasten van schoolgebouwen. De baten betreffen huurlasten ter dekking van de kapitaallasten met betrekking tot vierkante meters kinderopvang in schoolgebouwen (IKCs).

Geplande investeringen

Activa Nummer

Totaal taakveld onderwijshuisvesting

Totaal beschikbaar gesteld krediet

Reeds gerealiseerd en geraamd t/m 2021

Investeringen Investeringen Investeringen 2022 2023 2024

Investeringen 2025

Uitg.

Ink.

0 18.078

Ink. 81.806

Ink.

0 12.974

0 11.632

Ink.

Uitg.

0 14.823

Ink.

Uitg.

0 17.315

Ink.

bedragen x € 1000

In de bovenstaande tabel zijn de geplande investeringen op taakveld niveau weergegeven. In de bijlage meerjareninvesteringsplan 2021-2024 is een gedetailleerd overzicht per krediet opgenomen.

- 40 -

Taakveld 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken Tot dit taakveld behoren de organisatie van het leerlingenvervoer, het aanbieden van voorschoolse educatie, het voeren van onderwijsachterstandenbeleid, het mede zorgdragen voor passend onderwijs, het aanbieden van volwasseneneducatie en het stimuleren van schooldeelname door leerplicht en het voorkomen van voortijdig schoolverlaten.

Wat gaan we daarvoor doen? De gemeente geeft samen met partners uitvoering aan de gezamenlijk opgestelde Lokale Educatieve Agenda 2019-2022. De optimale ontwikkeling van kinderen en jongeren uit Leidschendam-Voorburg staat hierin centraal. Jaarlijks worden samen met partners plannen opgesteld, waarin ambities op onder andere gelijke kansen, verbinding passend onderwijs-jeugdhulp en doorgaande leerlijnen worden uitgewerkt. In 2021 is ingezet op het bevorderen van een brede ontwikkeling bij kinderen (pilot breed naschools aanbod), het versterken van de aansluiting onderwijs-zorg (pilot en maatjesproject over casusregie en deskundigheidsbevordering), preventie en het voorkomen van schooluitval (huisbezoeken) en het bevorderen van gelijke kansen voor kinderen (onderzoek naar basisaanbod kinderopvang voor alle kinderen en naar warme overdracht van peuteropvang naar basisonderwijs). Door de coronacrisis is de uitvoering van deze plannen vertraagd. Voor schooljaar 2021-2022 wordt samen met partners bekeken of deze plannen kunnen worden voortgezet of dat nieuwe plannen nodig zijn, met oog op de laatste ontwikkelingen. In 2022 wordt ook gewerkt aan het opstellen van de nieuwe Lokale Educatieve Agenda 2023-2026. De inzet op passend onderwijs, leerplicht, laaggeletterdheid, platform Economie, Onderwijs & Arbeidsmarkt en peuteropvang wordt in 2022 gecontinueerd of geïntensiveerd.

De deelname aan voorschoolse educatie (VE) wordt gemonitord. Tevens wordt ingezet op het terugdringen van voortijdig schoolverlaten, onder andere door het verstevigen van de preventieve aanpak. De gemeente ondersteunt scholen, kinderdagopvang, buitenschoolse opvang, (jeugdgezondheids)zorg, bibliotheken en andere lokale partijen in het kader van het Nationaal Programma Onderwijs. Dit extra geld is bedoeld om vaardigheden van leerlingen op cognitief, executief, sociaal en emotioneel vlak te helpen stimuleren. Leerlingenvervoer wordt uitgevoerd binnen de wettelijke en gemeentelijke kaders. Per augustus 2022 is het leerlingenvervoer opnieuw aanbesteed. Mensen die laaggeletterd zijn hebben moeite met lezen, schrijven en rekenen en daardoor vaak ook moeite met het gebruik van een computer of een smartphone. Het blijkt dat deze groep vaker te maken heeft met een lager inkomen, werkloosheid, schulden of gezondheidsproblemen. Door de inzet van volwasseneducatie werken we aan 21st century skills en willen we ervoor zorgen dat iedereen mee kan doen. Er is aandacht voor een goede doorlopende leerlijn van maatjesprojecten tot aan klassikale lessen gegeven door vakdocenten.

- 41 -

Speerpunten Versterken preventie en de effectiviteit van de jeugdhulp en passend onderwijs Verbeteren van de aansluiting tussen onderwijs en jeugdhulp. Hierdoor verbeteren de kansen voor kinderen en jeugdigen op een goede toekomst en kunnen de kosten van overbruggingszorg worden teruggedrongen doordat er minder/kortere trajecten jeugdhulp in het onderwijs worden gerealiseerd. Actie(s): In nauwe samenwerking met Den Haag, Rijswijk en de samenwerkingsverbanden passend onderwijs worden de volgende pilots uitgevoerd: Invoering Onderwijs Jeugdhulp Arrangementen (OJA’s) op scholen voor speciaal onderwijs en speciaal voortgezet onderwijs. Een OJA betreft het integrale aanbod van hulp voor jeugdigen/leerlingen die een combinatie van (extra) onderwijsondersteuning en jeugdhulp nodig hebben als voorwaarde om deel te kunnen nemen aan het onderwijs en om hun ontwikkelingsperspectief te kunnen bereiken. Terugdringen aantal thuiszitters door: verdere invoering Routeboek Verzuim en Thuiszitters op primair en voortgezet onderwijs en door het vergroten van de professionele ruimte van professionals betrokken bij multidisciplinair ovelreg in het voortgezet onderwijs.

Gerichte aanpak ongelijke kansen in het primair onderwijs Problematiek aansluiting kinder-dag-centra (KDC, opvang voor kinderen van 2 tot 18 jaar met een (ernstige) verstandelijke of meervoudige beperking) en het passend onderwijs in beeld krijgen en aanpakken Hierdoor worden kortere/minder trajecten jeugdhulp in het onderwijs ingezet.

Wat mag het kosten? Onderwijsbeleid en leerlingzaken Lasten Baten Saldo van lasten en baten

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

3.728 1.742 -1.987

4.034 1.764 -2.270

4.588 2.451 -2.137

4.302 2.177 -2.124

3.869 1.793 -2.076

3.851 1.776 -2.076

Bedragen x € 1.000

De lasten betreffen leerlingenvervoer, voor- en vroegschoolse educatie, instroomgroepen statushouders, laaggeletterdheid, brede school activiteiten, leerplicht, de lokale educatieve agenda, en schoolzwemmen. De baten betreffen de rijksmiddelen ten behoeve van onderwijsachterstandenbeleid en leerplicht. Vanaf 2022 zijn ook de lasten en baten toegevoegd van het Nationaal Programma Onderwijs. Financiële samenvatting Tabel van lasten en baten Onderwijs

Lasten Openbaar basisonderwijs Onderwijshuisvesting Onderwijsbeleid en leerlingzaken Totaal Lasten Baten Onderwijshuisvesting Onderwijsbeleid en leerlingzaken Totaal Baten Saldo van lasten en baten

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

0 3.659

45 4.300

0 4.597

0 5.119

0 5.499

0 5.644

3.728

4.034

4.588

4.302

3.869

3.851

7.387

8.379

9.185

9.421

9.368

9.496

113

115

138

1.742

1.764

2.451

2.177

1.793

1.776

1.742 -5.645

1.877 -6.502

2.566 -6.619

2.315 -7.106

1.931 -7.437

1.913 -7.582

Bedragen x € 1.000

- 42 -

Toelichting financiën Begroting 2022 - Begroting 2021 De lasten en de baten voor het jaar 2022 binnen het programma Onderwijs bedragen respectievelijk € 9.185.000 en € 2.566.000. Hieronder wordt voor de relevante taakvelden ingegaan op de grootste afwijkingen tussen de ramingen 2021 en 2022. Lasten Openbaar Basisonderwijs Bij taakveld Openbaar Basisonderwijs was in 2021 een incidenteel budget opgenomen om het mogelijk te maken corona steunmaatregelen aan het Onderwijs aan te bieden. In 2022 is dit budget vervallen. Onderwijshuisvesting In het taakveld Onderwijshuisvesting stijgen de lasten in 2022 door de investeringen in nieuwbouw van scholen voortkomend uit de Integraal Huisvestingsplannen Primair en Voortgezet Onderwijs. Ook bevat 2021 en verder een correctie. De kapitaallasten van de Brede school zijn verplaatst vanuit het taakveld hieronder. Onderwijsbeleid en Leerlingenzaken De lasten in het taakveld Onderwijsbeleid en Leerlingenzaken stijgt met name door het toevoegen van het Nationaal Programma Onderwijs (NPO). Gemeenten krijgen de komende twee schooljaren (1 augustus 2021 t/m 31 juli 2023) middelen om in samenwerking met scholen, kinderdagopvang, buitenschoolse opvang, (jeugdgezondheids)zorg, bibliotheken en andere lokale partijen maatregelen te nemen om vaardigheden van leerlingen op cognitief, executief, sociaal en emotioneel vlak te helpen stimuleren.

Dit in aanvulling op en ter ondersteuning van de middelen die scholen zelf krijgen. Omdat nog niet bekend is hoe uitgaven zich zullen ontwikkelen is vooralsnog de indicatief te ontvangen bedragen (baten) ook opgenomen als last. Verantwoording verloopt via single information, single audit (sisa) en de eindverantwoording vindt plaats via de jaarrekening over 2023. Voor Leidschendam-Voorburg is de verwachtte maximale ontvangst gedurende deze periode ca € 1,3 miljoen. Voor 2022 en 2023 is het aandeel respectievelijk € 0,66 miljoen en € 0,38 miljoen. Daarnaast zijn er twee correcties doorgevoerd (onjuiste categorisering in het kader van het BBV):  De kapitaallasten van de Brede school zijn verplaatst naar het taakveld Onderwijshuisvesting.  De kosten tafelbudgetten voor taaltrajecten zijn verplaatst vanuit het taakveld Media. Baten Onderwijshuisvesting De baten voor Onderwijshuisvesting betreffen de huurlasten ter dekking van de kapitaallasten die voortvloeien uit de (voorgenomen) investeringen in IKCs. Deze baten nemen toe in verband met de geplande oplevering van IKC de Tol / De Wegwijzer, IKC de Trampoline en IKC Heeswijk / PIUS X. Onderwijsbeleid en Leerlingenzaken Zie toelichting op de lasten bij Onderwijsbeleid en Leerlingenzaken.

- 43 -

Programma 5. Sport, cultuur en recreatie Omschrijving De gemeentelijke koers in cultuurbeleid is opgenomen in de "Visie op kunst en cultuur (Van Forum tot Universum)". Onder de paraplu van de Economische Agenda wordt het actieplan recreatie & toerisme uitgevoerd. Het beleid van de gemeente en haar partners vloeit voort uit de landelijke Regeling sportakkoord en leefstijlinterventies 2020-2022 en staat verwoord in het Lokaal Sportakkoord. Wettelijke taken De gemeente heeft verschillende wettelijke taken die verband houden met cultuur. Het gaat om het aanbieden van een bibliotheekfunctie, zorgdragen voor een toereikend lokaal mediaanbod en het beschermen en toegankelijk maken van cultureel erfgoed (archeologisch en cultuurhistorisch). De gemeente heeft tevens de wettelijke taak om speelvoorzieningen in de openbare ruimte te inspecteren en veilig te houden en een zorgplicht ten aanzien van het bomenbestand in de openbare ruimte. De gemeente heeft geen wettelijke taken op het gebied van sport en bewegen, maar heeft wel een rol op het gebied van preventieprogramma's. Het programma bestaat uit de volgende taakvelden: Nummer

Naam Taakveld

5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7

Sportbeleid en activering Sportaccommodaties Cultuurpresentatie, cultuurproductie & cultuurparticipatie Musea Cultureel erfgoed Media Openbaar groen en (openlucht)recreatie

Wat willen wij bereiken? Meer inwoners hebben een gezonde leefstijl Sport en bewegen maken onderdeel uit van een gezonde leefstijl. Leefstijl heeft alles te maken met gedrag. Minder eten, meer bewegen, niet roken, voldoende ontspanning en weinig alcohol leiden tot aanzienlijke gezondheidswinst en een betere kwaliteit van leven. Dat heeft een positieve invloed op veel andere leefgebieden. Inwoners ontdekken en ontwikkelen hun talenten en vaardigheden Uit onderzoek blijkt dat een constructieve tijdsbesteding door bijvoorbeeld deelname aan creatieve, culturele of sportieve activiteiten en het vergroten van sociale, emotionele en gedragsmatige competenties voor jeugdigen twee van de tien belangrijkste beschermende factoren zijn in opvoeden en opgroeien. Tevens is er steeds meer bewijs dat beweging en kunst- en cultuuractiviteiten bijdragen aan gezond en gelukkig oud worden. Om deze effecten te bereiken is het belangrijk dat deze activiteiten voor alle inwoners, juist ook voor kwetsbare groepen, bereikbaar en beschikbaar zijn. In 2022 ligt de focus op het vergroten van de bereikbaarheid.

Goed beschermd en beleefbaar erfgoed Leidschendam-Voorburg heeft een rijk cultureel erfgoed. Erfgoed is overal om ons heen en zeer divers zoals landschappelijk, gebouwd, archeologisch en immaterieel erfgoed. Bescherming en beleefbaar

- 44 -

maken van dit erfgoed is belangrijk. Behouden van erfgoed, waarbij dit een integraal onderdeel van de nieuwe ruimtelijke inrichting wordt, staat voorop. Een ‘mooiere, schonere, gezondere, toegankelijkere en veiligere leefomgeving’ draagt bij aan het welzijn van mens, plant en dier, en is dan ook een belangrijk doel van de Omgevingswet. De woon- en leefkwaliteit in Leidschendam-Voorburg is nauw verbonden met de kwaliteit van de groene en stedelijke voorzieningen. We blijven inzetten op het vergroten van de variatie en beleefbaarheid van groen in de wijken. In het buitengebied zetten wij in op het versterken van de recreatieve voorzieningen en netwerken, zoals bijvoorbeeld vanuit het meerjarenprogramma Duin, Horst en Weide. Taakveld 5.1 Sportbeleid en activering Tot dit taakveld behoren de niet-fysieke maatregelen ter stimulering van sport zoals: sportstimulering en het lokale sportakkoord, de JOGG-aanpak “Gezonde Jeugd, Gezonde Toekomst" (voorheen Jongeren op gezond gewicht) en de buurtsportcoaches en cultuurcoaches (Brede Regeling Combinatiefuncties). Ook neemt de gemeente in 2022 weer deel aan stimuleringsprogramma Gezond in de stad (GIDS) om de gezondheidsverschillen tussen inwoners te verkleinen.

Wat gaan we daarvoor doen? De gemeente, sportverenigingen, onderwijs- en zorg- en welzijnspartners van het lokaal sportakkoord geven in 2022 uitvoering aan het lokaal sportakkoord. Omdat er in Leidschendam-Voorburg al veel wordt gedaan om bewegen te stimuleren wordt daarbij ingezet op het versterken en verbinden van (sport)verenigingen, bestaande sport en beweegvoorzieningen, maar ook op nieuwe activiteiten in samenwerking met (nieuwe) partners. Hierbij worden de combinatiefunctionarissen en buurtsportcoaches ingezet. Ook de in 2021 gestarte 3-jarige aanpak van de Nationale Diabetes Challenge (NDC) in Leidschendam-Voorburg wordt in 2022 voortgezet. Deze Challenge is een interventie waarbij mensen met diabetes (of andere chronische aandoening) op laagdrempeligewijze gedurende 20 weken één keer per week samen wandelen met professionals uit het zorg-, sport-, welzijn- en sociale domein om te werken aan een gezondere leefstijl. De sport- en cultuurkaart wordt gecontinueerd en uitgebreid met een boekingsmodule (app). Met deze kaart kunnen inwoners van Leidschendam-Voorburg gratis of met korting deelnemen aan activiteiten. De JOGG-aanpak wordt in 2022 opnieuw ingezet om een gezonde omgeving voor kinderen te creëren. Daarbij wordt ingezet op het verstevigen van de publiek private samenwerking zodat nog meer partners een rol kunnen spelen in het gezonder maken van de omgeving.

Wat mag het kosten? Sportbeleid en activering

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Lasten Baten Saldo van lasten en baten

943 35 -908

1.088 80 -1.008

936 40 -896

897 0 -897

Bedragen x € 1.000

De lasten met betrekking tot sportbeleid en activering betreffen met name de financiering van combinatiefunctionarissen en sportstimuleringsmaatregelen en de uitvoering van het lokaal sportakkoord. De baten betreffen de specifieke uitkering voor het lokaal sportakkoord.

- 45 -

Taakveld 5.2 Sportaccommodaties Tot dit taakveld behoren beheer en exploitatie van accommodaties voor sportbeoefening: zoals gymnastieklokalen, sporthallen, zwembaden en sportparken.

Wat gaan we daarvoor doen? Het onderhoud van de sportaccommodaties is gebaseerd op het geldende Beheerplan buitensportvoorzieningen en het Meerjarenonderhoudsplan (gebouwen). De uitvoering van de plannen wordt in 2022 ongewijzigd voortgezet. Over het grotere onderhoud aan sportvoorzieningen, zoals renovaties en vervangingen, wordt van tevoren altijd overlegd met de gebruikers. Waar mogelijk wordt rekening gehouden met wensen. Gelet de geplande woningbouw bij De Star wordt in 2022 een nieuwe locatie voor de Voorburgse Rugbyclub voorbereid. De financiële consequenties van dit voorstel voor het investeringskrediet en de daarmee samenhangende kapitaallasten worden apart aan de raad voorgelegd.

Wat mag het kosten? Sportaccommodaties Lasten Baten Saldo van lasten en baten

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

6.166 2.334 -3.832

5.440 1.454 -3.987

5.469 2.279 -3.190

5.412 2.279 -3.133

5.255 2.279 -2.976

5.224 2.279 -2.945

Bedragen x € 1.000

De lasten betreffen beheer, exploitatie, onderhoud, rente, en afschrijvingslasten van sportaccommodaties. De baten betreffen huurinkomsten voor sportaccommodaties.

Geplande investeringen Activa Nummer

Omschrijving Activa

Totaal Reeds beschikbaar gerealiseerd Investeringen Investeringen Investeringen Investeringen gesteld en geraamd 2022 2023 2024 2025 krediet t/m 2021 Uitg. Ink.

Totaal taakveld sportaccommodaties

3.050

Uitg. Ink. 0

150

Uitg.

Ink.

Uitg.

Ink.

Uitg.

466

182

Ink.

Uitg.

Ink.

0 2.195

bedragen x € 1000

In de bovenstaande tabel zijn de geplande investeringen op taakveld niveau weergegeven. In de bijlage meerjareninvesteringsplan 2022-2025 is een gedetailleerd overzicht per krediet opgenomen.

- 46 -

Taakveld 5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie & cultuurparticipatie Tot dit taakveld behoren activiteiten ter bevordering van beeldende kunst, muziek, dans en toneel waaronder: het subsidiëren van amateurkunst beoefening, kunstzinnige vorming en cultuureducatie, het bevorderen van het educatief aanbod, de ondersteuning van het theater en overige cultuurvoorzieningen.

Wat gaan we daarvoor doen? De gemeente stimuleert de samenwerking op het gebied van het theater. Sinds 2021 werken beide theaters intensief samen, met name op het gebied van maatschappelijke activiteiten zoals bv. de jeugdtheaterschool, maar ook qua programmering en PR. Zij doen dit op basis van afspraken die zijn vastgelegd in een samenwerkingsovereenkomst, die via het bestuurlijk overleg zullen worden gemonitord. Voor 2022 worden de doelen met betrekking tot cultuureducatie gerealiseerd via de subsidietafel Basisvaardigheden en Talentontwikkeling. Belangrijk aandachtspunt van de deelnemers aan de subsidietafel is het stimuleren van de verdere samenwerking tussen de diverse betrokken partijen en het vergroten van het bereik en de bekendheid van het beschikbare aanbod.

Wat mag het kosten? Cultuurpres.,productie&participatie Rekening Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting 2020 2021 2022 2023 2024 2025 Lasten Baten Saldo van lasten en baten

889 106 -783

1.132 165 -967

886 92 -794

878 92 -786

797 92 -705

Bedragen x € 1.000

De lasten betreffen subsidie aan theater, cultuureducatie, amateurkunst beoefening en beheer gemeentelijke accommodaties voor cultuur. De baten betreffen huurinkomsten voor deze accommodaties.

- 47 -

744 92 -652

Taakveld 5.4 Musea Tot dit taakveld behoren activiteiten gericht op het verwerven, behouden, onderzoeken en presenteren van kunst en cultuur: het subsidiëren van Huygens’ Hofwijck en Museum Swaensteyn en exposities, archeologie en historische archieven.

Wat gaan we daarvoor doen? Met museum Swaensteyn voeren wij het meerjarenprogramma Romeinen aan de Vliet uit om het Romeinse verleden van onze gemeente onder de aandacht te brengen. Een deelproject is ‘de Romantische Limes’ waarin de verdwenen Romeinse stad Forum Hadriani onder Park Arentsburg en Hoekenburg zichtbaar wordt gemaakt. De gemeente en provincie Zuid-Holland financieren dit project. De uitvoering start in 2021 en loopt ook door in 2022. Om kunst en cultuur goed in de gemeente te positioneren, juichen we de verdere samenwerking tussen de musea Huygens’ Hofwijck en Swaensteyn toe. We werken door aan een verdere integratie op het gebied van organisatie, programmering en huisvesting. Het vraagstuk over de huisvesting van museum Swaensteyn is afhankelijk van de besluitvorming van de raad over gezamenlijke huisvesting in Huize Swaensteyn. Ook de samenwerking met economische en maatschappelijke partners in Leidschendam-Voorburg en de regio heeft veel aandacht. De musea zijn actieve deelnemers binnen de ondernemersvereniging Huygenskwartier, het Erfgoedpodium en het samenwerkingsverband Cultuur&Co.

Wat mag het kosten? Musea

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

776 70 -706

961 62 -899

906 51 -855

749 51 -699

Lasten Baten Saldo van lasten en baten Bedragen x € 1.000

De lasten betreffen met name subsidies aan Musea (Huygens' Hofwijck en Swaensteyn) en archiefbeheer. De baten betreffen huurinkomsten van museum Swaensteyn en legesopbrengsten met betrekking tot archieven.

Taakveld 5.5 Cultureel erfgoed Tot dit taakveld behoren taken gericht op conserveren en voor publiek toegankelijk maken van cultureel erfgoed: historische gebouwen, beschermde stads- en dorpsgezichten en overige objecten met historische waarde in de publieke ruimte; subsidie, beheer, onderhoud, toezicht en handhaven van cultureel erfgoed; het (digitaal) zichtbaar maken van cultureel erfgoed en haar (pré)historische waarden.

Wat gaan we daarvoor doen? Erfgoed is een thema bij de Omgevingswet. We gaan erfgoedbeleid inpassen in de Omgevingsvisie en het Omgevingsplan. De gemeente continueert haar inzet in het Erfgoedpodium. Hier organiseert de gemeente samen met de erfgoedpartners het hele jaar door activiteiten rond de iconen zoals de Romeinen (Unesco

- 48 -

Werelderfgoed), de Vliet en buitenplaatsen. Het erfgoed wordt ontsloten door middel van toeristische routes, informatieborden en lezingen. Daarnaast wordt de open monumentendag georganiseerd en neemt de gemeente deel aan diverse laagdrempelige projecten om cultureel erfgoed onder de aandacht van het publiek te brengen.

Wat mag het kosten? Cultureel erfgoed Lasten Baten Saldo van lasten en baten

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

285 0 -285

354 0 -354

458 0 -458

408 0 -408

Bedragen x € 1.000

De lasten betreffen met name subsidies monumentenzorg en reguliere uitgaven ten behoeve van erfgoedbeheer. Er zijn geen financiële baten begroot.

Taakveld 5.6 Media Tot dit taakveld behoren de zorg voor fysieke en elektronische cultuurdragers: de bibliotheekfunctie, de lokale pers, de lokale omroep en lokale informatievoorziening.

Wat gaan we daarvoor doen? De gemeente maakt met jaarlijks nieuwe afspraken met Midvliet m.b.t. de subsidieverstrekking voor de lokale omroepactiviteiten en de monitoring en verantwoording hiervan. In 2022 vindt de implementatie plaats van het raadsbesluit over de bibliotheek van de toekomst. De verhuizing van de bibliotheek in Leidschendam naar Fluitpolderplein 12 wordt voorbereid. De verdere ontwikkeling van de bibliotheek als culturele plek in Voorburg wordt meegenomen in het project Julianabaan. In afwachting van deze ontwikkelingen wordt in 2022 noodzakelijk onderhoud uitgevoerd aan het huidige pand. Verder wordt ook de gemeentelijke informatievoorziening aangepast aan de VN-richtlijnen voor toegankelijkheid.

Wat mag het kosten? Media Lasten Baten Saldo van lasten en baten

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

2.154 282 -1.872

2.226 265 -1.960

2.001 269 -1.732

1.899 269 -1.630

Bedragen x € 1.000

De lasten betreffen de subsidies aan bibliotheken en de lokale omroep. De baten betreffen huurinkomsten voor de bibliotheekgebouwen.

- 49 -

Taakveld 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie Dit taakveld omvat de aanleg en het onderhoud van openbaar groen, openbaar water en speel- en recreatieve voorzieningen. Ook volkstuincomplexen vallen onder dit taakveld.

Wat gaan we daarvoor doen? De gemeente zet met het onderhouden en beheren van de openbare ruimte en infrastructuur in op het behoud van het groene karakter, het vergroten van de variatie en beleving van groen in de wijken en de verbindingen tussen het stedelijk en buitengebied.

Wat mag het kosten? Openbaar groen en (openlucht) recreatie Lasten Baten Saldo van lasten en baten

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

6.799 742 -6.058

8.130 443 -7.687

8.274 712 -7.562

8.293 712 -7.581

7.374 112 -7.262

7.376 112 -7.264

Bedragen x € 1.000

De lasten betreffen met name het beheer en onderhoud van de openbare ruimte. Daarnaast zijn er beheer en exploitatielasten van watergangen, parken, speelvoorzieningen en openbare kunst. Ook is er voor 2022 en 2023 incidenteel budget geraamd voor groenrenovatie. De baten betreffen huurinkomsten volkstuinen, boetes met betrekking tot handhaving van bouwvergunningen.

Geplande investeringen

Activa Nummer

Omschrijving Activa

Reeds Totaal gerealiseer beschikbaa Investeringe Investeringe Investeringe Investeringe d en r gesteld n 2022 n 2023 n 2024 n 2025 geraamd krediet t/m 2021 Uitg. Ink.

Totaal taakveld openbaar groen en (openlucht) recreatie 1.911

Uitg. Ink. 0

Uitg.

Ink.

Uitg.

Ink.

Uitg.

Ink.

Uitg.

Ink.

478

bedragen x € 1000

In de bovenstaande tabel zijn de geplande investeringen op taakveld niveau weergegeven. In de bijlage meerjareninvesteringsplan 2021-2024 is een gedetailleerd overzicht per krediet opgenomen.

- 50 -

Verbonden Partij(en) Dunea N.V. Doelstelling: Dunea N.V. Drinkwaterbedrijf Zuid-Holland levert betrouwbaar drinkwater en beheert de duinen tussen Monster en Katwijk. De huidige bronnen van Dunea, de Lek en de Maas staan onder druk. Dat komt door een combinatie van klimaatverandering en bevolkingsgroei. Dunea streeft naar een duurzame drinkwatervoorziening in 2040. Om naar deze visie toe te groeien en de drinkwatervoorziening in het leveringsgebied klaar te maken voor de toekomst, gaat Dunea op korte termijn (voor 2025) het huidige systeem optimaliseren om op korte termijn aan de stijgende vraag te voldoen. Daarnaast intensiveert Dunea de samenwerking met partners voor schone bronnen en robuuste watersystemen en zet Dunea in op beïnvloeding van de vraag en voorkomen van verspilling. Op lange termijn (na 2025) moet er een duurzaam systeem komen dat blijvend veerkracht en leveringszekerheid biedt (invulling van de multi-bronnenstrategie). Dat is een drinkwatervoorziening die beschikt over meerdere, onderling onafhankelijke bronnen van goede kwaliteit. Dunea is zich bewust van de versnelde bevolkingsgroei, PFAS problematiek en de daarmee gaande investeringen. Dit wordt op dit moment in kaart gebracht. Voor het financieren van met name de investeringen die worden beschreven in de 3 scenario’s van de multi-bronnen strategie is een hoge investering benodigd.

Als deze investeringen geheel in 2024 zouden moeten worden uitgevoerd, dan wordt er nog steeds voldaan aan de minimale solvabiliteitseis van de banken van 30%. Daarnaast kan Dunea met aquathermie uit drinkwater een rol te pakken in de energietransitie. Daarvoor heeft Dunea een dochtervennootschap opgericht zodat Dunea in een later stadium kan beschikken over een vergunde warmtedochter die een rol kan spelen bij projecten op het gebied van aquathermie binnen het leveringsgebied van Dunea. De Drinkwaterwet stelt eisen aan de activiteiten van drinkwaterbedrijven, onder meer gericht op financiën en transparantie. Om de niet drinkwateractiviteiten, zowel vanuit het oogpunt van aansprakelijkheid als vanuit transparantie, gescheiden te houden van de (wettelijke) drinkwateractiviteiten is het gebruikelijk om voor dergelijke activiteiten een aparte dochteronderneming in te richten.

- 51 -

Financiële samenvatting Tabel van lasten en baten Sport, cultuur en recreatie

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

943 6.166

1.088 5.440

936 5.469

897 5.412

897 5.255

897 5.224

Cultuurpres.,productie&participatie

889

1.132

886

878

797

744

Musea Cultureel erfgoed Media Openbaar groen en (openlucht) recreatie Totaal Lasten Baten Sportbeleid en activering Sportaccommodaties

776 285 2.154

961 354 2.226

906 458 2.001

749 408 1.899

6.799

8.130

8.274

8.293

7.374

7.376

18.012

19.333

18.930

18.537

17.380

17.299

35 2.334

80 1.454

40 2.279

0 2.279

Cultuurpres.,productie&participatie

106

165

Musea Cultureel erfgoed Media Openbaar groen en (openlucht) recreatie Totaal Baten Saldo van lasten en baten

70 0 282

62 0 265

51 0 269

742

443

712

112

3.568 -14.444

2.470 -16.863

3.443 -15.488

3.403 -15.134

2.803 -14.577

2.803 -14.496

Lasten Sportbeleid en activering Sportaccommodaties

Bedragen x € 1.000

Toelichting financiën Begroting 2022 - Begroting 2021 De lasten en de baten voor het jaar 2022 binnen het programma Sport, Cultuur en Recreatie bedragen respectievelijk € 18.930.000 en € 3.443.000. Hieronder wordt voor de relevante taakvelden ingegaan op de grootste afwijkingen tussen de ramingen 2021 en 2022. Lasten Sportbeleid en activering Bij dit taakveld is een daling te zien omdat de lasten (en baten) voor het Lokaal Sportakkoord zijn opgenomen in 2021 en niet in 2022. Het bedrag dat beschikbaar is voor 2022 is nog niet bekend. Daarnaast is in 2021 een stelpost corona beschikbaar die niet in 2022 is opgenomen. Sportaccommodaties

De hogere lasten in 2022 bij sportaccommodaties worden veroorzaakt door indexeringen. Cultuurpresentatie, -productie & participatie

De lasten in 2022 ten opzichte van 2021 dalen omdat in 2021 corona stelposten zijn opgenomen voor benodigde ondersteuning aan culturele instellingen. Vanaf 2024 dalen de lasten verder door het aflopen van incidentele initiatieven zoals 'Cultuureducatie met Kwaliteit' (CmK) en 'Cultuurpodium'.

- 52 -

Cultureel erfgoed De lastenstijging bij Cultureel erfgoed wordt veroorzaakt door indexeringen. Daarnaast is € 50.000 beschikbaar voor het opstellen van erfgoedbeleid ten behoeve van Omgevingsvisie en het Omgevingsplan. Musea In de jaren 2021 en 2022 zijn incidentele bijdragen opgenomen voor het digitaliseren van het archief. De kosten nemen daarom na 2022 af. Media De lasten voor media dalen in 2022. Het budget voor taaltrajecten is verplaatst naar het taakveld Onderwijs (correctie in het kader van BBV-regels). Daarnaast is in 2021 een incidenteel budget beschikbaar voor steunmaatregelen aan de lokale media in verband met de corona crisis. Vanaf 2023 dalen de kosten verder met name onder invloed van de resterende taakstelling op de bibliotheek. Openbaar groen en (openlucht)recreatie De lagere lasten in 2022 ten opzichte van 2021 worden voornamelijk veroorzaakt door het wegvallen van kosten in het kader van Duin Horst en Weide; hiertegenover staan ook lagere baten. In 2021 waren diverse incidentele budgetten begroot (groenrenovatie, aanleg groen en bomen). Tevens is een budget voor kosten het verplaatsen van een parkeerterrein voor het initiatief De Tureluur overgeboekt naar taakveld Parkeren.

In het totaalsaldo op dit taakveld zijn ook hogere lasten als gevolg van stijging van kapitaallasten door investeringen voor speelvoorzieningen en prijsindexering voor onderhoudsbudgetten verwerkt. Baten Sportbeleid en activering Bij dit taakveld is een daling te zien omdat de baten (en lasten) voor het Lokaal Sportakkoord zijn opgenomen in 2021 en niet in 2022. Het bedrag dat beschikbaar is voor 2022 is nog niet bekend. Sportaccommodaties De baten voor sportaccommodaties stijgen in 2022 weer omdat er in 2022 geen huurverlagingen worden verwacht in verband met corona. Daarnaast wordt op basis van de SPUK-uitkering in 2021 rekening gehouden met een hogere SPUK-uitkering btw-vrijstelling sport. Ook zijn de huren geïndexeerd. Cultuurpresentatie, -productie & participatie

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Leidschendam&id=a4901957-802a-4955-b3bd-467b21e16711